Τὴν 14ην Μαρτίου 2022 ἐδημοσιεύθη ἄρθρον τοῦ κ. Ἰωσὴφ Ἀβδελᾶ μὲ τίτλον «Τὸ Βατοπέδι, τὸ FBI καὶ ἡ ρωσικὴ προπαγάνδα στὴν Ἑλλάδα» εἰς τὴν ἱστοσελίδα «iefimerida.gr». Ἀφοῦ πρῶτα ἀναλύει τὰς σχέσεις τῆς Ἱ. Μ. Βατοπαιδίου μὲ Ρώσους εἰς διακριτὴν παράγραφον ποὺ φέρει τὸν μεσότιτλον «Προπαγάνδα μέσῳ τῆς πίστης» ἀναφέρονται τὰ ἑξῆς:
«Μέσῳ τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας κυρίως βρῆκαν ἕνα εὔσχημο τρόπο νὰ διαδώσουν στὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν Κύπρο τὶς θέσεις τοῦ Κρεμλίνου. Εἶναι κοινὸ μυστικὸ ἄλλωστε πὼς οἱ σχέσεις τοῦ Πατριαρχείου Μόσχας καὶ τοῦ Κρεμλίνου ταυτίζονταν ἀπόλυτα. Ὄχι τόσο ὁ Πατριάρχης Μόσχας, ἀλλὰ ὁ Μητροπολίτης Βολοκολὰμσκ Ἱλαρίωνας ἀναπαρήγαγε ἄκριτα τὶς θέσεις τοῦ συστήματος Πούτιν. Γι’ αὐτὸ καὶ ποτὲ τὸ Κρεμλίνο καὶ τὸ Πατριαρχεῖο Μόσχας δὲν μπόρεσαν νὰ ἀποδεχτοῦν τὴν κίνηση τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη νὰ δώσει τὴν αὐτοκεφαλία στὴν Ἐκκλησία τῆς Οὐκρανίας καὶ νὰ «ἀπογαλακτιστεῖ» ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Μόσχας. Ἕνας δεσμὸς κατάλοιπο τῆς σοβιετικῆς ἕνωσης σὲ μία Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ποὺ ἀνέκαθεν ὑπῆρχε ἱστορικὰ καὶ δὲν «ἀνακαλύφθηκε» λόγῳ παρέμβασης τῶν ΗΠΑ, ὅπως διατείνονται οἱ Ρῶσοι. Οὐδὲν μεμπτὸν ἂν οἱ θέσεις ποὺ ἀναπαρήγαγαν τὰ συγκεκριμένα μέσα ἦταν πνευματικές. Ὅμως πάντοτε ἐξυπηρετοῦσαν, λένε ἀρχιερεῖς, μία συγκεκριμένη ἐθνικὴ ἀτζέντα τῶν Ρώσων καὶ ὄχι ἐκκλησιαστικὰ θέματα. «Ὅταν ἡ ὑπὲρ-ὀρθόδοξη ἐφημερίδα «Ὀρθόδοξος Τύπος» καταδίκαζε τὴν ἐποχὴ ἔξαρσης τῆς πανδημίας τὴν πρόταση τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀμερικῆς Ἐλπιδοφόρου νὰ τηροῦνται μέτρα ὑγιεινῆς στὰ κουταλάκια ποὺ τελεῖται ἡ θεία κοινωνία. Σὲ πιὸ ρηξικέλευθη πρόταση ποὺ ἔκανε ὁ Πατριάρχης Μόσχας, νά… ἀπολυμαίνονται μὲ οἰνόπνευμα, δὲν ἔβγαλαν ἄχνα!,» λέει μητροπολίτης».
Ἔπειτα τὸ ἄρθρον συνεχίζει μὲ ἄλλην διακριτὴν παράγραφον μὲ μεσότιτλον «Μητροπόλεις στὴν ὑπηρεσία τῆς Μόσχας», εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρεται εἰς συγκεκριμένας Ἱ. Μητροπόλεις καὶ ΜΜΕ ἐκκλησιαστικοῦ περιεχομένου καὶ τὰς σχέσεις αὐτῶν μὲ τὴν Ρωσίαν. Ἔχομεν νὰ δηλώσωμεν τὰ ἑξῆς:
Πρῶτον, ἡ ἀναφορὰ τοῦ «Ο.Τ.» μεταξὺ Ἱ. Μονῶν, Ἱ. Μητροπόλεων καὶ ΜΜΕ εἶναι παντελῶς ἄστοχος, ἀποτελεῖ κακὴν δημοσιογραφίαν καὶ προδίδει τὴν προχειρότητα τοῦ συντάκτου νὰ δημιουργήση τὴν ἐντύπωσιν ὑπάρξεως μιᾶς ἀτύπου συμμαχίας ἑτεροκλήτων στοιχείων, εἰς τὴν ὁποίαν ἐπιχειρεῖ νὰ ἐντάξη τὸν «Ο.Τ.». Ἂν ἐπληροφορεῖτο ὀρθῶς, θὰ ἐγνώριζεν ὅτι εἰς ὅλους αὐτοὺς, εἰς τοὺς ὁποίους ἀναφέρεται, ὁ «Ο.Τ.» ἔχει ἀσκήσει καὶ συνεχίζει νὰ ἀσκῆ δριμεῖα κριτικὴν διὰ τὴν στάσιν τους εἰς ἐκκλησιαστικὰ καὶ ἐθνικὰ θέματα.
Δεύτερον, ὁ συντάκτης ὑπονοεῖ ὅτι μεταξὺ τῶν μέσων, τά ὁποῖα ἀναπαράγουν τὰς θέσεις τοῦ Πατριαρχείου Μόσχας εἶναι καὶ ὁ «Ο.Τ.». Δηλώνομεν ἀπερίφραστα ὅτι πρόκειται περὶ στυγνῆς συκοφαντίας, καθὼς δὲν ἔχομεν καμίαν σχέσιν μὲ κανένα ρωσικὸν παράγοντα εἴτε πολιτικὸν εἴτε ἐκκλησιαστικὸν εἴτε ὅ,τιδήποτε ἄλλο καὶ βεβαίως δὲν ἀναπαράγομεν καμίαν τοιαύτην θέσιν.
Τρίτον, αἱ θέσεις τοῦ «Ο.Τ.» περὶ τοῦ οὐκρανικοῦ ψευδοαυτοκεφάλου ἐστηρίζοντο εἰς τοὺς Ἱ. Κανόνας, τὴν Ἱ. Παράδοσιν καθὼς καὶ τὰ ἴδια τὰ κείμενα ποὺ τὰ Πατριαρχεῖα Κων/λεως καὶ Μόσχας ἔδωσαν εἰς τὴν δημοσιότητα, ὅπως καὶ Καθηγηταί, Ἐρευνηταὶ καὶ ἕτεροι εἰδικοὶ ἐπὶ τοῦ θέματος.
Τέταρτον, εἰς τὸ δημοσίευμα εἶναι ἐμφανὴς ἡ παχυλὴ ἄγνοια τοῦ συντάκτου περὶ τὰ ἐκκλησιαστικά. Ἐκτὸς ὅτι δὲν ἀναφέρεται οὔτε εἰς τὸ κεντρικὸν ζήτημα τῆς ἀπουσίας ἱερωσύνης εἰς τοὺς ψευδοαυτοκεφαλιστάς, οὔτε κἄν εἰς τὸ ὅτι συλλειτουργοῦν μὲ παπικούς, οὐνίτας κ.ἄ. ἰσχυρίζεται ὅτι ἡ Ἐκκλησία τῆς Οὐκρανίας «ἀνέκαθεν ὑπῆρχε ἱστορικά»! Ἂς ἀνατρέξη ὁ ἴδιος εἰς τὰ δίπτυχα του Πατριαρχείου Κων/λεως τῶν ἐτῶν πρὶν τὸ 2019, ὥστε νὰ διαπιστώση ἰδίοις ὄμμασι ὅτι αὐτὰ ποὺ γράφει εἶναι ἀνυπόστατα.
Πέμπτον, ὁ συντάκτης εὑρίσκεται εἰς ἐμφανῆ ἀντίφασιν εἰς τὴν προσπάθειάν του νὰ μετριάση τὸ δηλητήριον ποὺ ρίπτει ἐναντίον τοῦ «Ο.Τ.». Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γράφη «οὐδὲν μεμπτὸν ἂν οἱ θέσεις ἦταν πνευματικὲς», ἀλλὰ εἰς τὴν συνέχειαν νὰ ἀναφέρη ὅτι «ἐξυπηρετοῦσαν, λένε ἀρχιερεῖς, μία συγκεκριμένη ἐθνικὴ ἀτζέντα τῶν Ρώσων καὶ ὄχι ἐκκλησιαστικὰ θέματα»; Ἂν ὑπάρχη σκοπιμότης, τότε εἶναι μεμπταί! Ὁ «Ο.Τ.» -καὶ τὸ γνωρίζουν πολὺ καλὰ ὅσοι ἔχουν παρακολουθήσει τὴν ἱστορίαν του- λαμβάνει πάντοτε τὸ μέρος τοῦ Ἱ. Εὐαγγελίου καὶ τῶν Ἱ. Κανόνων ἀκόμα καὶ, ὅταν ἀπέναντι εἰς αὐτὰ εὑρεθοῦν Σύνοδοι, Πατριάρχαι, Ἀρχιεπίσκοποι, Πρωθυπουργοὶ κ.ἄ. ἀνεξαρτήτως θέσεως ἢ φυλῆς.
Ἕκτον, ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ «Ἀρχιερεῖς» ἢ ὁ «Μητροπολίτης» ποὺ ἀναφέρουν αὐτά; Τί φοβοῦνται καὶ δὲν διατυπώνουν ἐπωνύμως τὴν γνώμην τους; Κατέχουν τοσαύτας ὑψηλάς θέσεις ἀντιστοίχους πρὸς Ὑπουργοὺς ἢ Στρατηγοὺς καὶ δὲν ἔχουν τὸ θάρρος νὰ ὑποστηρίξουν εἰς τὸν δημόσιον λόγον τὰς ἀπόψεις τους; Ἤ μήπως ἀποτελοῦν ἀποκύημα τῆς φαντασίας τοῦ συντάκτου, διὰ νὰ ἐνισχύση τὰ γραφόμενά του, ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἀπουσιάζει οἷονδήποτε κῦρος;
Ἕβδομον, ὁ «Ο.Τ.» δὲν εἶναι οὔτε «ὑπὲρ-ὀρθόδοξη» ἐφημερίς, οὔτε ἄλλο τί. Ἡ Ὀρθοδοξία εἶναι μία καὶ μὲ τὴν χάριν τοῦ Θεοῦ αὐτὴν προσπαθοῦμεν νὰ προβάλωμεν καὶ νὰ προβληματίσωμεν ὅσους καλόπιστα ἔχουν τὴν διάθεσιν νὰ μετέχουν εἰς τὸν κοινὸν ἀγῶνα ὑπὲρ τῆς πίστεως καὶ τῆς πατρίδος.
Ὄγδοον, ὁ ὑποτιθέμενος Μητροπολίτης δὲν φαίνεται νὰ καταδικάζη τὴν χρῆσιν πολλαπλῶν Ἁγίων Λαβίδων εἰς τὴν Θ. Κοινωνίαν. Προφανῶς δὲν συμφωνεῖ οὔτε μὲ τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος οὔτε ὅμως καὶ μὲ τὸ Πατριαρχεῖον Κων/λεως, τὸ ὁποῖον, ὅταν ὁ Ἀμερικῆς Ἐλπιδοφόρος ἡρμήνευσε σχετικὴν ἀπόφασίν του αὐθαιρέτως ὡς ἐπιτρέπουσα τὴν χρῆσιν πολλαπλῶν Ἁγ. Λαβίδων ἠναγκάσθη νὰ ἐκδώση ἀμέσως νέον ἀνακοινωθὲν, διὰ νὰ καταδείξη τὴν διαφωνίαν του μὲ τὴν πρακτικήν τοῦ Σεβ. Ἀμερικῆς. Ὁ «Ο.Τ.» λοιπὸν «καταδίκαζε» τὸν Σεβασμιώτατον ἢ ἡ προϊσταμένη του ἀρχή; Μήπως ὁ «Ο.Τ.» τότε «ἀναπαρήγαγε» τὰς θέσεις τοῦ Πατριαρχείου Κων/λεως, κατὰ τὴν λογικήν τοῦ συντάκτου; Τὴν ἀλήθειαν, ὡς μᾶς παρέδωσαν οἱ Ἅγιοι Θεοφόροι Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ἀναμεταδίδει ὁ «Ο.Τ.». Αὐτὴν καὶ μόνον!
Ἔνατον, κατηγορεῖ τὸν «Ο.Τ.» ὅτι δὲν ἔγραψεν ἀπολύτως τίποτε διὰ τὸ Πατριαρχεῖον Μόσχας ὅταν αὐτὸ ἐθέσπισε τὴν ἀπολύμανσιν τῆς Ἁγίας Λαβίδος. Αὐτὸ εἶναι ψευδὲς, καθὼς ὅταν τὸ Πατριαρχεῖον Μόσχας ἔλαβεν αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν τῆς 17ης Μαρτίου 2020 ὁ «Ο.Τ.» τὴν ἐδημοσίευσεν εἰς τὸ ἀμέσως ἑπόμενον φύλλον (ἀρ. 2300/27.03.2020) εἰς τὴν 8ην σελίδα μὲ τίτλον «Τουλάχιστον ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας ἔκανεν ὅ,τι εἶναι δυνατόν, διὰ νὰ μὴ παύση ἡ Θ. Λειτουργία», ἀναφέρων τὰ ἑξῆς:
«Ἔκτακτα μέτρα ἔλαβεν ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας προκειμένου νὰ μὴ κλείσουν οἱ Ἱ. Ναοί. Ἤδη κάποιοι ἐπέκριναν τὰς μεθόδους της, ὅμως ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας δὲν λαμβάνει αὐτὰ τὰ μέτρα, ἐπειδὴ ἀμφισβητεῖ τὴν Θ. Κοινωνίαν, ἀλλὰ διὰ νὰ ἱκανοποιήση τὰς ὑγειονομικάς ἀρχάς, ὥστε νὰ ἀποφευχθῆ ἡ ἀπαγόρευσις τῆς Θ. Λειτουργίας. Δεῖτε πόσον συντεταγμένα προωθεῖ ὁδηγίας πρὸς τοὺς ἱερεῖς καὶ συγκρίνατε μὲ τὰ συνοπτικὰ ἀνακοινωθέντα τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ἢ τὴν πλήρη ἀπαγόρευσιν ἱεροπραξιῶν ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖον Κων/λεως, εἰς μετάφρασιν «Ο.Τ.»: «Τὸ ἔγγραφο ἐγκρίθηκε μὲ τὴν ἀπόφαση τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς 17ης Μαρτίου 2020 (Πρακτικὰ ἀρ. 30). Οἱ κανονισμοὶ ποὺ καταρτίζονται παρακάτω, λαμβάνοντας ὑπόψη τὴν κανονικὴ καὶ λειτουργικὴ Παράδοση τῆς Ρωσικῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας εἶναι γιὰ τὴν ποιμαντικὴ φροντίδα τῶν ἀνθρώπων καὶ ὡς ἀπάντηση στὸ ἕνα αἴτημα τῶν ὑγειονομικῶν ἀρχῶν, διατηρώντας τὴν σταθερὴ πίστη στὸ ἔργο τῆς εὐεργετικῆς προνοίας τοῦ Θεοῦ καὶ στὴ Θεϊκὴ παντοδυναμία… Σημειώνοντας ὅτι ἡ Ἀναίμακτος Θυσία δὲν μπορεῖ σὲ καμία περίπτωση νὰ ἀκυρωθεῖ, διότι ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπάρχει Εὐχαριστία δὲν ὑπάρχει ζωή τῆς Ἐκκλησίας…».
Βεβαίως, ὅταν ἀναγνώση κανεὶς αὐτὸ τὸ κείμενον ἀποσπασματικὰ πιθανῶς θὰ ἐπικρίνη τὸν «Ο.Τ.», ὅτι δὲν ὑπῆρξεν αὐστηρὸς ὅσον ἔπρεπεν. Ὀφείλει ὅμως νὰ ἐξετάση κανεὶς τὸ ὅλον πλαίσιον καὶ τὴν συγκυρίαν. Τὴν 16ην Μαρτίου 2020 ὁ Πρωθυπουργὸς κ. Μητσοτάκης ἀπηγόρευσεν ὁλοτελῶς τὴν Θ. Λειτουργίαν! Εἰς τὸ φύλλον τῆς 20ῆς Μαρτίου 2020 (καὶ εἰς ἑπόμενα) ὁ «Ο.Τ.» ἐπέκρινεν αὐστηρῶς τὴν ἑλληνικὴν Πολιτείαν καὶ τὴν ἑλλαδικὴν Ἐκκλησίαν διὰ τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Μάλιστα εἰς τὴν 8ην σελίδα ὑπῆρχεν ἄρθρον μὲ τίτλον «Αἱ Ἐκκλησίαι Ρωσίας, Γεωργίας καὶ Σλοβακίας ἀρνοῦνται νὰ κλείσουν τοὺς Ἱ. Ναούς». Ἑπομένως, τὸ ἄρθρον τῆς 27ης Μαρτίου (εἰς τὴν αὐτὴν σελίδα καὶ εἰς τὴν αὐτὴν θέσιν) ἦλθεν ὡς συνέχεια μιᾶς ἐπιχειρηματολογίας ὅτι πάσῃ θυσίᾳ ἡ τέλεσις τῆς Θ. Λειτουργίας δὲν ἔπρεπε νὰ παύση διὰ κανένα λόγον! Νὰ περισωθῆ τὸ μεῖζον τὴν ἐσχάτην ὥραν! Ὁ ὑποτιθέμενος μητροπολίτης ποὺ ἐπικρίνει τὸν «Ο.Τ.» διετήρησε τοὺς Ἱ. Ναοὺς ἀνοικτούς; Διεμαρτυρήθη διὰ τὴν παῦσιν τῆς Θ. Λατρείας; Κατεδίκασεν ὁ ἴδιος τὸ Πατριαρχεῖον Μόσχας; Ἐθεώρει προτιμότερον νὰ μὴ τελῆται ἡ Θ. Λειτουργία;
Ἐπιπλέον, λόγος διὰ τὴν μὴ αὐστηράν κριτικὴν εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἐφαρμοσθείσης πρακτικῆς τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ρωσίας ἦτο ὅτι ἐπεκαλέσθη τὸ Ἱ. Πηδάλιον, γράφουσα εἰς τὸ ἀνακοινωθέν:
«…Ἕνα ξεχωριστὸ δοχεῖο καὶ λαβίδα χρησιμοποιοῦνται γιὰ τοὺς ἀρρώστους, πλένονται μὲ ξίδι καὶ τὸ ξίδι χύνεται σὲ ἕνα στεγνὸ πηγάδι (βλ. Σ. Β. Μπουλγκάκοφ, Nastolnaya Kniga…· Πηδάλιον μὲ ἑρμηνεῖες τοῦ Ἁγίου Νικόδημου τοῦ Ἁγιορείτου στὸν ΚΗ΄ Κανόνα τῆς Πενθέκτης)».
Εἶχε τεθῆ τότε ὑπὸ δημοσίαν συζήτησιν ἡ ἑρμηνεία αὐτὴ καὶ κατεδείχθη τελικῶς ὅτι δὲν εἶχε ἐκεῖνον τὸ νόημα, τὸ ὁποῖον τῆς ἀπεδίδετο. Ὡστόσον, τὴν ἑρμηνείαν αὐτὴν εἶχαν ἤδη ἀσπασθῆ καὶ προώθουν γνωστοὶ θεολόγοι π.χ. Ναυπάκτου Ἱερόθεος, Χρυσόστομος Σταμούλης, Παναγιώτης Ἀνδριόπουλος κ.ἄ. Διατί λοιπὸν ὁ Μητροπολίτης δὲν ἐπικρίνει αὐτοὺς, ἀπὸ τοὺς ὁποίους «ἐφωτίσθη» καὶ ἡ Ρωσία; Μήπως ἐπειδὴ πρόσκεινται εἰς τὸ Φανάρι;
Ὅμως, ἡ ἀναφορὰ τοῦ «Ο.Τ.» ἐδῶ εἶναι παραπλανητική, διότι συγκρίνει τὴν κριτικὴν τοῦ «Ο.Τ.» ἔναντι τῆς υἱοθετήσεως ἀπὸ τὸν Σεβ. Ἐλπιδοφόρον πολλαπλῶν Ἁγίων Λαβίδων εἰς σχέσιν μὲ τὴν υἱοθέτησιν τῆς πρακτικῆς τῆς ἀπολυμάνσεως ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖον Μόσχας, ὡς νὰ θέλη νὰ καταδείξη ὅτι τὸ ζήτημα διὰ τὸν «Ο.Τ.» ἦτο μεταξὺ ΗΠΑ καὶ Ρωσίας. Δὲν ἐτέθη ὅμως ποτὲ τοιουτοτρόπως τὸ ζήτημα ἀπὸ τὸν «Ο.Τ.», διότι δὲν ἐτέθη ζήτημα ἀπαγορεύσεως τῆς Θ. Λατρείας εἰς τὰς ΗΠΑ. Ἡ σύγκρισις ἦτο μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ρωσίας εἰς τὸ κατεπεῖγον ζήτημα τῆς ὁλοτελοῦς ἀπαγορεύσεως τῆς Θ. Λατρείας. Παρέλκει νὰ ἀναφέρωμεν ὅτι ὁ «Ο.Τ.» θεωρεῖ καὶ τὰς δύο πρακτικάς ἀσυμβάτους μὲ τὴν Ἱ. Παράδοσιν.
Δέκατον, ὁ «Ο.Τ.» πάντοτε ἀσκεῖ κριτικὴν συμφώνως πρός τό Ἱερόν Εὐαγγέλιον καί τούς Ἱερούς Κανόνας, τούς ὁποίους ἐθέσπισαν οἱ Ἅγιοι Πατέρες καὶ εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ρωσίας καὶ εἰς κάθε ἄλλην Ἐκκλησίαν. Ὡστόσον, ὅλοι οἱ Σλάβοι θεωροῦν ὡς κοιτίδα τῆς Ὀρθοδοξίας τὴν Ἑλλάδα καὶ τὰς Ἑλληνοφώνους Ἐκκλησίας. Πρωτίστως, λοιπόν, ἡ κριτικὴ ἑστιάζει εἰς αὐτάς, ὥστε ἂν αὐταὶ εἶναι εὐθυγραμμισμέναι μὲ τὴν Ἱ. Παράδοσιν, τότε ἄνευ ἀντιλογίας αἱ ὑπόλοιποι θὰ ἀκολουθήσουν ὄχι ἐξαναγκαζόμεναι ἀπὸ ὑποτιθέμενα «πρωτεῖα», ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἰδίαν των τὴν συνείδησιν καὶ τὴν ἀγάπην, βλέπουσαι τοὺς Ἕλληνας νὰ ἀποτελοῦν ὑπόδειγμα ἀκριβείας.
3ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ : ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
