Αρχική Blog Σελίδα 1379

«Ανεπαρκή» τα μέτρα της Ελλάδας για τις φυσικές καταστροφές

0

Ο γερμανικός Τύπος για την παραπομπή της Ελλάδας στο ΔΕΕ για τις πλημμύρες του Σεπτεμβρίου, την επίσκεψη Μητσοτάκη στο Κάιρο και τη συνεργασία Τουρκίας-Ιράκ.

Η Ελλάδα κατηγορείται πως δεν έλαβε επαρκή μέτρα ενάντια στα ακραία καιρικά φαινόμεναΕικόνα: STRINGER/REUTERS

Πριν λίγους μήνες η Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπη με μία από τις μεγαλύτερες φυσικές καταστροφές της ιστορίας της: οι πλημμύρες του περασμένου Σεπτεμβρίου άφησαν πίσω τους δεκάδες νεκρούς, κατεστραμμένες εκτάσεις γης και ζημιές ύψους εκατομμυρίων ευρώ. Και όλα αυτά λίγες μόλις εβδομάδες μετά τις ανεξέλεγκτες δασικές πυρκαγιές, που έπληξαν μεγάλο μέρος της ελληνικής επικράτειας.

Όπως ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή την Τετάρτη (13 Μαρτίου), η Ελλάδα θα παραπεμφθεί στο Δικαστήριο της Ε.Ε., επειδή «δεν ολοκλήρωσε την αναθεώρηση των οικείων σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών» βάσει της σχετικής Ευρωπαϊκής Οδηγίας.

Πλημμυρισμένη έκταση στη Θεσσαλία
Οι πλημμύρες άφησαν πίσω τους νεκρούς, κατεστραμμένες εκτάσεις και ζημιές εκατομμυρίωνΕικόνα: Antonis Nikolopoulos/XinHua/dpa/picture alliance

«Η ανακοίνωση της Επιτροπής χαρακτηρίζει τα μέτρα που λήφθηκαν από την Ελλάδα ως “ανεπαρκή”», εξηγεί το FOCUS Online. «Οι έρευνες μετά τις βροχοπτώσεις έδειξαν πως η χώρα δεν κατάφερε να συμβαδίσει με τις εξελίξεις της κλιματικής αλλαγής και των ολοένα και πιο ακραίων καιρικών φαινομένων. […] Επιπλέον, δεν είναι η πρώτη φορά που η Επιτροπή αναγκάστηκε να σύρει την Ελλάδα στα δικαστήρια: σε μία αντίστοιχη περίπτωση το 2023 η Ελλάδα είχε παραπεμφθεί και πάλι – απλώς το επίδικο ζήτημα αφορούσε παραβίαση Οδηγιών της Ε.Ε. για τις σιδηροδρομικές μεταφορές».

Όσον αφορά πάντως την προετοιμασία των κρατών-μελών απέναντι στην κλιματική αλλαγή, η Επιτροπή δεν πιέζει διά της δικαστικής οδού μόνο την Ελλάδα, αλλά και άλλες χώρες, όπως την Ισπανία και την Κύπρο. Και έχει πολύ καλό λόγο που το κάνει αυτό, διότι τα ευρωπαϊκά κράτη φαίνεται ότι «δεν μπορούν να συμβαδίσουν» με την εξελισσόμενη κλιματική αλλαγή. Επομένως, «τα μέτρα που λαμβάνει η Επιτροπή είναι ορθά και δικαιολογημένα. Γιατί [από τις εξελίξεις αυτές] δεν κινδυνεύει μονάχα η δημόσια υγεία ή η οικονομία. Αλλά, όπως φοβούνται οι ειδικοί, η συχνότητα των φαινομένων αυτών δύναται να θέσει σε κίνδυνο και την κοινωνική συνοχή και την πολιτική σταθερότητα», καταλήγει το FOCUS Online.

Επίσκεψη Μητσοτάκη στο Κάιρο

Την Κυριακή (17 Μαρτίου) ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα βρεθεί στο Κάιρο μαζί με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, την πρωθυπουργό της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι, και τον Βέλγο ομόλογό της Αλεξάντερ ντε Κρο, όπου και θα έχουν συνάντηση με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνομιλεί με τον Αμπντέλ Αλ Σίσι σε συνάντησή τους το 2020
Ο πρωθυπουργός Μητσοτάκης αναμένεται να συναντηθεί την Κυριακή με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Αλ ΣίσιΕικόνα: Yorgos Karahalis/AP/dpa/picture alliance

Στόχος είναι η υπογραφή μίας συμφωνίας που «θα αποσκοπεί μεταξύ άλλων στον περιορισμό της παράνομης μετανάστευσης στη Μεσόγειο», επισημαίνει σε ρεπορτάζ της η Frankfurter Allgemeine Zeitung, προσθέτοντας πως τόσο η Μελόνι όσο και ο Μητσοτάκης «έχουν αμφότεροι ιδιαίτερο συμφέρον στο να μειωθούν οι μεταναστευτικές ροές από την Αίγυπτο». Εξάλλου, «η Ελλάδα βρέθηκε προσφάτως υπό πίεση, όταν 1.500 Αιγύπτιοι έφτασαν στην Κρήτη από τη Λιβύη, με τον Μητσοτάκη να ανησυχεί πως θα μπορούσε να δημιουργηθεί εκεί μία νέα οδός παράνομης μετανάστευσης».

Οι διαπραγματεύσεις επί της συμφωνίας διήρκεσαν μήνες – το τελικό σχέδιο αφορά ένα πακέτο βοήθειας προς την Αίγυπτο ύψους 7,4 δισεκατομμυρίων ευρώ «και περιλαμβάνει πέντε ακόμη πυλώνες πέραν της μετανάστευσης: τις επενδύσεις, το εμπόριο, την ενέργεια, την οικονομική συνεργασία, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την πολιτική σταθερότητα». Όπως υπενθυμίζει τέλος η F.A.Z. ειδικότερα για τον τομέα της ενέργειας, «η Ελλάδα θέλει να διασυνδεθεί με την Αίγυπτο μέσω ενός υποβρυχίου καλωδίου, προκειμένου να εισάγει από εκεί “πράσινη ηλεκτρική ενέργεια”. Και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει την υλοποίηση του σχεδίου αυτού σε προτεραιότητα».

Τουρκία και Ιράκ εναντίον PKK

Πριν λίγες ημέρες Τούρκοι αξιωματούχοι συναντήθηκαν με αξιωματούχους των ιρακινών υπηρεσιών ασφαλείας με θέμα την καταπολέμηση της τρομοκρατίας στην περιοχή – και η συνεργασία των δύο κρατών θα αφορά κυρίως μία κοινή μάχη εναντίον του PKK.

Ο πρόεδρος Ερντογάν εκφωνεί προεκλογική ομιλία
Ο Ερντογάν υπαινίσσεται εδώ και καιρό πως επίκειται μία μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του PKKΕικόνα: Murat Kula/Anadolu via picture alliance

«Ο Ερντογάν υπαινίσσεται εδώ και κάποιο καιρό πως επίκειται μία μεγάλη τουρκική στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του PKK στο Ιράκ και τη Συρία», παρατηρεί η F.A.Z., σχολιάζοντας επιπλέον πως αυτό «σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό και με τις δημοτικές εκλογές, που πρόκειται να διεξαχθούν σε δύο εβδομάδες. Το ζήτημα του PKK μπορεί να αξιοποιηθεί για την κινητοποίηση υπερεθνικιστών ψηφοφόρων, όπως και την ποινικοποίηση του κουρδικού κόμματος DEM».

Την ίδια στιγμή η επίσκεψη του Ερντογάν στη Βαγδάτη «θα αφορά και την κατασκευή ενός οδικού και σιδηροδρομικού δικτύου στο Ιράκ, που θα συνδέει την Τουρκία με τον Περσικό Κόλπο». Όπως εξηγεί η εφημερίδα της Φρανκφούρτης, το έργο αυτό «αποτελεί μία ευκαιρία για την Άγκυρα να διαδραματίσει ακόμη πιο έντονο ρόλο ως χώρα διέλευσης για τις εμπορικές και ενεργειακές ροές μεταξύ της Ασίας, των κρατών του Κόλπου και της Ευρώπης. […] Ωστόσο δεν έχει βρεθεί ακόμη λύση στο ζήτημα της χρηματοδότησης του έργου. Και η οδική αρτηρία θα περνάει από μια περιοχή όπου το PKK είναι επί του παρόντος ενεργό – και ως εκ τούτου το έργο θα μπορούσε να αποτελέσει στόχο επιθέσεων. Το δε Ιράν αντιτίθεται επίσης στο πρότζεκτ».

Autorenbild Georgios Passas PROVISORISCH
Γιώργος Πασσάς Δημοσιογράφος στην Ελληνική Σύνταξη της DW και φοιτητής νομικής.
DW

Ο Ερντογάν ο πραγματικός αντίπαλος του Ιμάμογλου

0

Δύο περίπου εβδομάδες απομένουν μέχρι τις τοπικές εκλογές στην Τουρκία στις 31 Μαρτίου και ο πρόεδρος Ερντογάν εξαίρει τις επιτυχίες της Άγκυρας στο εξωτερικό.

O πρόεδρος Ερντογάν «οργώνει» την χώρα στην τελική ευθεία για τις τοπικές εκλογές στις 31 ΜαρτίουΕικόνα: Omer Urer/Anadolu/picture alliance

Δυο εβδομάδες πριν από τις τοπικές εκλογές στην Τουρκία το κλίμα παραμένει υποτονικό. Ο πρόεδρος Ερντογάν που ουσιαστικά έχει πάρει όλη την προεκλογική εκστρατεία του κόμματός του πάνω του, περιοδεύει σε όλη τη χώρα προσπαθώντας να αυξήσει τα ποσοστά των υποψηφίων του. Όμως το εκλογικό σώμα είναι απογοητευμένο λόγω των τεράστιων προβλημάτων της οικονομίας και του ότι παρά τις επαγγελίες της κυβέρνησης, πως μετά τις διπλές εκλογές του περασμένου Μαΐου, η ζωή των τούρκων πολιτών θα καλυτέρευε, η οικονομία δεν ανέκαμψε. Αντίθετα συνεχίζει να κλυδωνίζεται επικίνδυνα. Οι τούρκοι ψηφοφόροι δεν είναι μόνο απογοητευμένοι, έχουν χάσει και το ενδιαφέρον τους για την πολιτική, έχουν κουραστεί. Αυτό που χαρακτηρίζει την τουρκική κοινωνία αυτή τη στιγμή, λένε οι αναλυτές, είναι η πολιτική απάθεια. Και μαζί με αυτήν, η αίσθηση της αδυναμίας του κάθε πολίτη ότι μπορεί να αλλάξει την κατάσταση.

Στην Κων/πολη, ο μη χαρισματικός και άχρωμος υποψήφιος του ΑΚΡ, ο Μουράτ Κουρούμ έχει περίπου τα ίδια ποσοστά με τον νυν Δήμαρχο της αντιπολίτευσης Εκρέμ Ιμάμογλου. Πίσω από τον Κουρούμ, όμως ο πρόεδρος Ερντογάν με τις πύρινες ομιλίες του είναι ο πραγματικός αντίπαλος του Ιμάμογλου. Και πίσω από τον χαρισματικό Ιμάμογλου υπάρχει πλέον μια διασπασμένη αντιπολίτευση που δεν μπόρεσε να κρατήσει ενωμένη τη συμμαχία που δημιούργησε στις εκλογές του περασμένου Μαΐου. Παρά την κόπωση και την απάθεια όμως, που επικρατεί, ο τούρκος πρόεδρος ξέρει ότι μπορεί να συσπειρώσει το ακροατήριό του εξυψώνοντας την εθνική υπερηφάνεια του τούρκου πολίτη. Δεν είναι τυχαίο που οι ομιλίες του τούρκου προέδρου αναφέρονται συνεχώς στις επιτυχίες της εξωτερικής πολιτικής της Τουρκίας, στην βελτίωση των σχέσεων με τις ΗΠΑ, στη διατήρηση των σχέσεων με Ρωσία και ΗΠΑ, στο ρόλο της Άγκυρας στη Γάζακαι στη συμφωνία με το Ιράκ, με την οποία μεταξύ άλλων έθεσε εκτός νόμου τον μεγάλο εχθρό τη Τουρκίας, το ΡΚΚ. Με αυτή τη ρητορική ο τούρκος πρόεδρος κέρδισε τις εκλογές του περασμένου Μαΐου. Φαίνεται ότι θα χρησιμοποιήσει την ίδια συνταγή και στις 31 Μαρτίου.

ΟΛΟΤΑΧΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΟΛΕΘΡΟ.-ΚΑΙ ΔΕΝ ΦΤΑΙΕΙ Ο ΠΟΥΤΙΝ

9
ÅëëçíéêÞ óçìáßá ìå öüíôï ôçí ÂïõëÞ. (EUROKINISSI/ÃÉÙÑÃÏÓ ÊÏÍÔÁÑÉÍÇÓ)

Του Παντελή Σαββίδη

Μάλλον στην σφαίρα της ψυχολογίας ανάγεται η απάντηση στο ερώτημα γιατί στην εποχή της κάθε μορφής κινητικότητας, από το κεφάλαιο και τους ανθρώπους μέχρι τις επιχειρήσεις η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας συσσωρεύεται στο λεκανοπέδιο σε βαθμό που να κάνει αφόρητη την διαβίωσή της;

Η ερμηνεία που μπορούμε να δώσουμε είναι ο μικροελλαδισμός ως γενετικός ιδεολογικός προσδιορισμός αλλά το ερώτημα παραμένει: ακόμη, και όταν έρχεται σε αντίθεση με τα συμφέροντά τους;

Πέρα από τα όρια της Περιφέρειας Πρωτευούσης υπάρχει ένας ελλαδικός χώρος που θα μπορούσαν να αναπτυχθούν, να κερδίσουν και να ευημερήσουν. Το γιατί δεν το κάνουν δεν έχει πειστική εξήγηση.

Έχουν συσσωρευθεί στην δική τους Γάζα, έχουν φτιάξει μια δική τους σφαίρα (δεν χρησιμοποιώ τον όρο κόσμος διότι ο κόσμος σημαίνει κάτι το ωραίο) και έχουν ταυτίσει την Ελλάδα με την πόλη της. Δεν μπερδεύονται πια. Συνειδητά θεωρούν την Αθήνα Ελλάδα και την Ελλάδα Αθήνα.

Από εκεί και πέρα υπάρχει ένας κόσμος (συνειδητά ο όρος) που τον ανακαλύπτουν τα σαββατοκύριακα, σε κανένα συνέδριο που τους ξέφυγε η διεξαγωγή του εκτός Αθηνών, ή τα καλοκαίρια. Είναι η περιφέρεια που εκφέρεται με άφατη ικανοποίηση, περιφρονητικά κάτι που παραπέμπει σε συμπλεγματισμό.

Κάποιοι, αυτήν την περιφέρεια, την ανακάλυψαν στη Θεσσαλονίκη μετά τα τελευταία γεγονότα που τους προκάλεσαν εντύπωση με τις επιθέσεις κατά ΛΟΑΤΚΙ ή με τις αντιδράσεις για την αφίσα του Φεστιβάλ Ντοκυμαντέρ.

No 1213479

Για να είμαστε ακριβείς τέτοια φαινόμενα συμβαίνουν καθημερινά στην πόλη τους αλλά είτε δεν τα αντιλαμβάνονται λόγω πληθυσμού είτε δεν θέλουν να τα αντιληφθούν για άλλους λόγους.

Σημασία, πάντως, έχει ότι έχουμε δύο Ελλάδες όσο και αν δεν θέλουμε να το πιστέψουμε. Και καλόν είναι να το πιστέψουμε, διότι με τους εξορκισμούς δεν λύνονται τα προβλήματα.

Πριν μερικές ημέρες ανακάλυψε την ύπαρξη και μιας άλλης Ελλάδας στη Θεσσαλονίκη  εκδότης σημαντικού νεοφιλελεύθερου ιστολογίου προσκείμενου μέχρι ταυτίσεως, στη Νέα Δημοκρατία και ζήτησε από την νομενκλατούρα της χώρας (ο όρος λόγω παρελθόντος θα του είναι γνωστός, αν και δεν τον χρησιμοποίησε) να ενδιαφερθεί για την οικονομική της ανάπτυξη αλλά και για κάτι άλλο. Να πατάξει τον «πουτινισμό» της πόλης, όπως τον αποκάλεσε ο οποίος έχει αναπτυχθεί σε βαθμό που βλάπτονται τα εθνικά συμφέροντα.

Καιρό είχα να διαβάσω σε αθηναϊκό έντυπο για εθνικά συμφέροντα. Κάπως διαφορετικά ονομάζονται όταν καταπατώνται από την Τουρκία, εθνικά, τώρα, που το πραγματικό ή φανταστικό διακύβευμα είναι η Ρωσία.

Καθώς διάβασα τον κ. συνάδελφο προβληματίσθηκα για τις πηγές μου και την αντιληπτική μου ικανότητα. Δυσαρέσκεια στην κοινωνία βλέπω, επιρροή θρησκευτικών κέντρων σε μικρές ομάδες υπάρχει (απλώς, οι ομάδες αυτές λόγω μικρότερου πληθυσμού είναι πιο ορατές εδώ από ό,τι στην Αθήνα) αλλά τον «πουτινισμό» στον βαθμό που ανησυχεί τον εκδότη δεν τον διακρίνω.

Δεν πιστεύω, δηλαδή, ότι υπάρχει ιδεολογική εισβολή της Ρωσίας στον βορειοελλαδικό χώρο σε βαθμό επικίνδυνο.

«Πουτινικό» ρεύμα υπάρχει αλλά αυτό είναι διάχυτο σε όλη τη χώρα όπως διαπιστώνω από τον καθημερινό διάλογο στα κοινωνικά δίκτυα. Δεν υπάρχει κάτι ιδιαίτερο στη Θεσσαλονίκη.

Αλλά ας αφήσουμε την Αθήνα και ανθρώπους με επιρροή όπως ο εκδότης του περί ου ο  λόγος ιστολογίου να πιστεύουν πως υπάρχει ρωσικός κίνδυνος μήπως και ενδιαφερθούν για κάποια οικονομική επένδυση και θα κρατήσει ανθρώπους στον βορειοελλαδικό χώρο.

Διότι αν υπάρχει σοβαρότερος κίνδυνος από τον «πουτινισμό», και αυτό αξίζει να το γνωρίζουν στην Αθήνα, είναι η εγκατάλειψη των συνοριακών περιοχών. Και τότε ποιος θα τους φυλάξει από τους βαρβάρους; Διότι όπως λέει η ιστορία, ο άνθρωπος συγκεντρώνεται εκεί που υπάρχει εργασία και αξιοπρεπείς συνθήκες ζωής.

Ο κ. συνάδελφος δεν θα έχει ενδιατρίψει με τα της Θεσσαλονίκης. Γι αυτό επιγραμματικά ας γνωρίζει, σύμφωνα με άρθρο στις Ανιχνεύσεις του Γιώργου Μιχαηλίδη, ενός διαπρεπούς επιστήμονα, πως ο νομός Θεσσαλονίκης δεν είναι ο κάποτε δεύτερος (2ος) αλλά πλέον ο ένατος (9ος) νομός στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στη χώρα.

Για τη Βόρειο Ελλάδα πρέπει να ενδιαφερθεί η Αθήνα όχι διότι κινδυνεύει από τον Πούτιν – που δεν κινδυνεύει- αλλά γι αυτό που έλεγε ο Ίων Δραγούμης:

«Να ξέρετε πως αν τρέξουμε να σώσουμε τη Μακεδονία, η Μακεδονία θα μας σώσει. Θα μας σώσει από τη βρώμα όπου κυλιόμαστε, θα μας σώσει από τη μετριότητα και από την ψοφιοσύνη, θα μας λυτρώσει από τον αισχρό τον ύπνο, θα μας ελευθερώσει. Αν τρέξουμε να σώσουμε τη Μακεδονία, εμείς θα σωθούμε».

Δυστυχώς, όμως, ούτε τα αυτονόητα δεν παραχωρεί στη Θεσσαλονίκη η Αθήνα. Υποτίθεται ότι υπάρχει ένα Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και ένα Φεστιβάλ Ντοκυμαντέρ Θεσσαλονίκης. Λάθος. Και το Φεστιβάλ και το Φεστιβάλ Ντοκυμαντέρ διεξάγονται στη Θεσσαλονίκη. Δεν είναι της Θεσσαλονίκης. Κάποιες ημέρες του χρόνου έρχονται από την πρωτεύουσα και μοιράζουν χάντρες στους Ιθαγενείς. Ας ξεκινήσουμε από τα απλά.

Ας εγκατασταθούν οι υπηρεσίες των φεστιβάλ αυτών στην πόλη. Και ας αναπτύσσουν από αυτήν τις δραστηριότητές τους.

Αφού είναι τόσο καλή η κ. Ελίζ Ζαλαντό, που μπορεί να είναι, την θέλουμε εδώ. Με φυσική παρουσία. Ως προστιθέμενη αξία στην πόλη. Και να μας διαφωτίσει. Το όνομά της παραπέμπει σε γαλλικό αλλά προσωπικά είμαι φεντεραλιστής και χαίρομαι ιδιαιτέρως.

Η κ. Ζαλαντό απασχόλησε την επικαιρότητα τις τελευταίες ημέρες με την αφίσα που επέλεξε για το Φεστιβάλ Ντοκυμαντέρ. Η αφίσα προκάλεσε έντονη αντιπαράθεση. Μέχρι και ο μετριοπαθής Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης αντέδρασε.

Η διευθύντρια του απάντησε και η απάντησή της περιστράφηκε γύρω από την ελευθερία της έκφρασης και την μη παραβίαση των νόμων του κράτους.

Στον λίγο χώρο που μένει για το άρθρο αυτό επιτρέψτε μου να σας παραθέσω έναν προβληματισμό του μεγάλου Έλληνα Φιλολόγου Ιωάννη Συκουτρή που στα 36 χρόνια του αναγκάστηκε από το αθηναϊκό κατεστημένο να αυτοκτονήσει (το 1937).Αποτελεί και μια έμμεση απάντηση στην κ Διευθύντρια.

Εξετάζοντας τον ευρωπαϊκό πολιτισμό ο Συκουτρής θεωρεί πως επειδή οι ρίζες του ταυτίζονται με τον αρχαίο ελληνικό κάθε φορά που περνά διαδοχικά στάδια Αναγεννήσεως στρέφει το βλέμμα προς την αρχαία εποχή για να αναβαπτισθεί. Να πάρει ιδέες.

Η Αναγέννηση είναι ένα συνεχές φαινόμενο στην ευρωπαϊκή εξέλιξη που δημιουργεί νέες μορφές αναλόγως των αναγκών. Είναι κατ εξοχήν πνευματικό φαινόμενο, ξεπερνά τα όρια ενός πατριωτικού κινήματος και μαζί με την κατά καιρούς ευρωπαϊκή τάση επιστροφής στη φύση παίρνουν τον χαρακτήρα απελευθερωτικού κινήματος.

Σήμερα περνάμε μια νέα βαθιά πολιτισμική κρίση η υπέρβαση της οποίας μπορεί να γίνει μόνο με μια νέα Αναγέννηση. Αλλά και η νέα αυτή Αναγέννηση απαιτεί επιστροφή στην αρχαία εποχή. Που και πως μπορεί να την εμπνεύσει;

Ο Συκουτρής με ένα άρθρο του στη Νέα Εστία θεώρησε πως:

«Στην Αρχαία Ελλάδα η τέχνη ήταν ελεύθερη, ο καλλιτέχνης δεν επηρεαζόταν από τυράννους ή παπάδες αλλά δεν ήταν ασύδοτος. Η αρχαία τέχνη ήταν κυρίως και προ παντός κοινωνικό λειτούργημα. Δεν ήταν ένα διακοσμητικό στοιχείο της ζωής, όπως την κατήντησε το κήρυγμα «η τέχνη για την τέχνη» και ο αλαζονικός υποκειμενισμός των διαφόρων esthetes, ούτε πεδίο δράσεως των κάθε είδους βιρτουόζων. Ήταν μια υπεύθυνη στάση απέναντι στη ζωή και συγκέντρωνε κάτω από τις αισθητικές μορφές όλο το σύστημα των ανθρωπίνων αξιών (θρησκευτικών, ηθικών, κοινωνικών, πολιτικών, γνωστικών)».

Αναφέρεται, ακόμη, στην ανάδυση του ατόμου στην αρχαία εποχή.

«Οι Αρχαίοι Έλληνες ανέσυραν το άτομο από την εξαφάνιση μέσα στον ωκεανό της ανώνυμης μάζας. Από τότε η αξιοπρέπεια και η αυτονομία της προσωπικότητας αποτελούν θεμελιώδεις αρχές του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Αλλά η απόλυτη αυτονόμηση της προσωπικότητας οδήγησε στη διάσπασή της και η προσωπικότητα έγινε ατομικότητα».

Όσο για τη διανόηση; Γράφει:

«Υπάρχουν εποχές που η διανόηση ακολουθεί το ρεύμα της ζωής και επηρεάζεται από αυτό.  Την ζωή τότε «κατευθύνει όχι ο διανοούμενος, αλλ’ ο δημοσιογράφος, όχι ο υπεύθυνος ηγέτης του έθνους, αλλ’ ο επιτήδειος υπηρέτης του όχλου».

Ως αιτία της παρακμής ο Συκουτρής θεωρεί την έλλειψη αριστοκρατίας αλλά και θρησκευτικότητας. Ποιας θρησκευτικότητας, όμως;

Της θρησκευτικότητας,  όχι ως προσήλωσης σε δόγματα ή στις υπερφυσικές δυνάμεις.   Αλλά ως στέρηση πνευματικής υπάρξεως.

Με όλα αυτά και άλλα πολλά θα συμφωνήσουμε με τον Συκουτρή: βαδίζουμε προς τον όλεθρο. Και δεν φταίει ο Πούτιν.

 

 

 

 

 

 

Ο ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΚΤΙΚΗ ΤΟΥ ΙΡΑΝ ΣΤΗΝ ΚΡΙΣΗ ΤΗΣ Μ.Α.

0

Το Ιράν διεκδικεί την πρωτοκαθεδρία στην υπεράσπιση των Παλαιστινίων

Το Ιράν διεκδικεί την πρωτοκαθεδρία στην υπεράσπιση των Παλαιστινίων, Αλέξης Λεκάκης-Κερκυραίος
Στις 12 Μαρτίου, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν πραγματοποίησε βαρυσήμαντες δηλώσεις, οι οποίες παραδόξως διέφυγαν της προσοχής των διεθνών μέσων μαζικής ενημέρωσης, πόσω μάλλον των εγχώριων. Συγκεκριμένα, ο αγιατολά Αλί Χαμενεΐ άσκησε δριμεία κριτική σε “κάποιες”, όπως ανέφερε, κυβερνήσεις του μουσουλμανικού κόσμου που παρέχουν αρωγή στο Ισραήλ, λέγοντας ότι «οποιοδήποτε είδος υποστήριξης που παρέχεται στον σιωνιστή εχθρό είναι σίγουρα χαράμ [θρησκευτικά απαγορευμένη] και πραγματικά έγκλημα». Ωστόσο, δεν αρκέστηκε μόνο στο να κατακεραυνώσει αυτές τις ισλαμικές χώρες, αλλά στη συνέχεια, μάλιστα, τις απείλησε ευθέως ότι «θα τιμωρηθούν για αυτήν την προδοσία».

Αν και στην ομιλία του δεν κατονόμασε τις εν λόγω χώρες, δεν υπάρχει αμφιβολία ποια κράτη εννοούσε. Στις 25 Νοεμβρίου του περασμένου έτους ο επίσημος ιστότοπος του Αλί Χαμενεΐ ανάρτησε σε ένα άρθρο του, που έφερε τον τίτλο “Ποιες μουσουλμανικές χώρες γεμίζουν το ντεπόζιτο της φονικής μηχανής;”, την κάτωθι εικόνα, η οποία στοχοποιεί την Τουρκία, το Αζερμπαϊτζάν, το Καζακστάν, την Αίγυπτο, την Ιορδανία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) και το Μπαχρέιν, για τις συνεχιζόμενες εμπορικές τους σχέσεις με το Ισραήλ.

Η χρονική συγκυρία των ανωτέρω δηλώσεων του Χαμενεΐ δεν είναι καθόλου τυχαία, καθώς πραγματοποιήθηκαν τη στιγμή που η ιρανική στρατηγική επιβολής εμπορικού αποκλεισμού και κατ’ επέκταση κατατριβής του Ισραήλ, μέσω των επιθέσεων του κινήματος Ανσαρουλά (Χούθι) σε εμπορικά πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα και των κτυπημάτων με drones διάφορων ιρακινών πολιτοφυλακών σε ισραηλινά λιμάνια κι αεροδρόμια, υποσκάπτεται σταθερά από αρκετές μουσουλμανικές χώρες, με προεξάρχουσες την Τουρκία και τα ΗΑΕ.Η, μεν, Τουρκία όχι μόνο διαμετακομίζει ακατάπαυστα αζέρικο πετρέλαιο μέσω του αγωγού Μπακού-Τσεϊχάν, το οποίο στη συνέχεια φορτώνεται σε δεξαμενόπλοια για να μεταφερθεί στις ισραηλινές ακτές, αλλά εξάγει επίσης κι άλλα εμπορεύματα που είναι κρίσιμα για την υποστήριξη της ισραηλινής πολεμικής μηχανής, όπως φέρ’ ειπείν ο χάλυβας και καύσιμα για μαχητικά αεροσκάφη.

Τα, δε, Εμιράτα (και το Μπαχρέιν) έχουν έρθει σε μια ακήρυχτη συνεννόηση με το Ισραήλ, εξασφαλίζοντας παράλληλα την  αγαστή συνεργασία της Σαουδικής Αραβίας και της Ιορδανίας για τη χρήση των εδαφών τους, η οποία συνεννόηση έχει ενεργοποιήσει έναν χερσαίο διάδρομο ανεφοδιασμού του εβραϊκού κράτους με φορτηγά, που παρακάμπτει την Ερυθρά Θάλασσα, κι άρα τις επιθέσεις των Χούθι. Ειδικότερα, η προειρημένη χερσαία γέφυρα ακολουθεί τη διαδρομή: ΗΑΕ (λιμάνι του Ντουμπάι) ή Μπαχρέιν-Σαουδική Αραβία-Ιορδανία-Ισραήλ.

Αποκωδικοποιώντας τις απειλές του Ιράν

Τούτων δοθέντων, αναδύεται ένα εύλογο ερώτημα για το τι είδους τιμωρία θα μπορούσε το Ιράν να επιβάλει δυνητικά στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Τουρκία. Μια εύκολη και συνάμα απλουστευτική απάντηση θα συνιστούσε ο ισχυρισμός ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, καθότι τα μεγαλύτερα λιμάνια των Εμιράτων βρίσκονται στον Περσικό Κόλπο κι άρα είναι θεωρητικώς εκτεθειμένα σε έναν ενδεχόμενο ιρανικό αποκλεισμό. Ωστόσο, αυτή η απάντηση στερείται κατανόησης της ιρανικής εξωτερικής πολιτικής, η οποία χαρακτηρίζεται από περίσκεψη, στρατηγική υπομονή και προτίμηση σε χαμηλής κυρίως έντασης ασύμμετρες μεθόδους. 

Ως εκ τούτου, η Τεχεράνη δεν έχει κανένα συμφέρον να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ. Πράγματι, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν απειλεί για δεκαετίες ότι δύναται να κλείσει τα ανωτέρω στενά, αλλά δεν το έχει πράξει ποτέ. Διαφωτιστικό είναι το γεγονός ότι δεν το πραγματοποίησε ούτε στον πόλεμο με το Ιράκ (1980-1988), όταν δηλαδή ο Σαντάμ Χουσεΐν έκανε επιθέσεις σε ιρανικά πετρελαιοφόρα. Ο λόγος είναι ότι το Ιράν είναι εξίσου εξαρτημένο από τα Στενά του Ορμούζ.

Εάν τα κλείσει, πώς θα εξάγει ύστερα το πετρέλαιό του, που αποτελεί ζωτικής σημασίας πηγή εσόδων του; Η συντριπτική πλειοψηφία των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου πραγματοποιείται από τον τερματικό σταθμό στο νησί Kharg, το οποίο βρίσκεται βαθιά μέσα στον Περσικό Κόλπο, ήτοι στο βόρειο άκρο του. Μάλιστα, έχει υπολογιστεί ότι το 90% περίπου των σχετικών εξαγωγών εκτελείται από εκεί. Γι’ αυτό, άλλωστε, το Ιράν εγκαινίασε τον Ιούλιο του 2021 τον τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου στο λιμάνι Jask, στον Κόλπο του Ομάν, για να μειώσει τούτη την εξάρτηση. Ωστόσο, οι εξαγωγές πετρελαίου από το Jask είναι και παραμένουν προσώρας χαμηλές, καθότι οι σημαντικότερες ιρανικές πετρελαιοπηγές βρίσκονται πολύ μακριά από τον εν λόγω λιμένα, κάτι που έχει επιχειρηθεί να θεραπευθεί εν μέρει με την κατασκευή του αγωγού πετρελαίου Goreh-Jask που έχει μήκος 1000 χιλιόμετρα.

Εν ολίγοις, το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ συνιστά το ύστατο χαρτί του Ιράν, που δεν θα το απολέσει/κάψει επιπόλαια για ένα δευτερεύον για την εθνική του ασφάλεια ζήτημα, δηλαδή για τη Γάζα. Επίσης, η Τεχεράνη γνωρίζει ότι το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα επιφέρει ασφυκτική διεθνή πίεση, ακόμη κι από την Κίνα. Όντας ορθολογικός δρων, το Ιράν δεν θα προχωρήσει σε απερίσκεπτες ή απονενοημένες κινήσεις που θα απειλήσουν την εθνική του ασφάλεια ή θα κλιμακώσουν μετεωρικά την κατάσταση, τη στιγμή μάλιστα που βρίσκεται σε μια μεταβατική περίοδο, ενόψει της επικείμενης διαδοχής του ανώτατου ηγέτη.

Ενδεχόμενοι στόχοι

Επομένως, ένα πιο πιθανό ενδεχόμενο είναι το Ιράν να προβεί, με επιλεκτικό και στοχευμένο τρόπο, σε κινήσεις παρενόχλησης ή κατάληψης εμπορικών πλοίων που είτε έχουν ως προορισμό τα ΗΑΕ, είτε είναι εμιρατιανών συμφερόντων. Ενδεικτικά, στις 9 Ιανουαρίου του τρέχοντος έτους γνωστοποιήθηκε ότι το ιρανικό Ναυτικό προχώρησε στη σύλληψη ενός δεξαμενόπλοιου των Εμιράτων, για το οποίο φέρεται να υπήρχαν αρχικές ενδείξεις ότι μετέφερε φορτίο για το εβραϊκό κράτος. Τοιουτοτρόπως, λοιπόν, ενδέχεται να ασκηθεί πίεση στο Αμπού Ντάμπι. Ανάλογο αποτέλεσμα θα είχαν τυχόν επιθέσεις του κινήματος Ανσαρουλά με drones και πυραύλους στην ενδοχώρα των ΗΑΕ, κάτι που στο πρόσφατο παρελθόν το υεμενίτικο σιιτικό κίνημα είχε πραγματοποιήσει στο πλαίσιο της δικής της ατζέντας.

Επίσης, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ο αρχηγός των Χούθι ανακοίνωσε δύο μόλις ημέρες μετά την ομιλία του Χαμενεΐ ότι η οργάνωσή του θα διευρύνει το γεωγραφικό πεδίο των επιχειρήσεών της, στοχεύοντας πλέον και στον Ινδικό Ωκεανό εμπορικά πλοία που σχετίζονται με τον έναν ή τον άλλον τρόπο με το Ισραήλ.

Προφανώς, αυτή η επέκταση των επιχειρήσεων αποσκοπεί να παρεμποδίσει την παράκαμψη της Ερυθράς Θάλασσας που πραγματοποιείται είτε μέσω του Περσικού Κόλπου (και στη συνέχεια μέσω της προαναφερθείσας χερσαίας γέφυρας των ΗΑΕ-Ισραήλ) είτε μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδος.

Όσον αφορά την Τουρκία, ο γράφων είχε αναλύσει διεξοδικά σε παλαιότερο άρθρο του ότι το ιρανικό βαθύ κράτος, ήτοι το γραφείο του ηγέτη κι οι Φρουροί της Επανάστασης, έχει εντείνει την κριτική του προς την Άγκυρα, αλλά και τον Ερντογάν προσωπικά, για διβουλία στο ζήτημα της Γάζας. Αναδεικνύοντας και ξεμπροστιάζοντας την εν λόγω διπροσωπία, το Ιράν, πέρα από την άσκηση πίεσης, κατατείνει στο να κερδίσει πόντους σε επίπεδο προπαγάνδας και δημόσιας διπλωματίας εις βάρος της Τουρκίας, αφ’ ης στιγμής οι δύο πλευρές ανταγωνίζονται για ήπια ισχύ κι επιρροή στον μουσουλμανικό κόσμο.

Παράλληλα, το Ιράν έχει τη δυνατότητα να ασκήσει πίεση στην Τουρκία και σε άλλες αρένες. Ειδικότερα, θα μπορούσε να πλήξει, μέσω της κινητοποίησης φίλιων πολιτοφυλακών, τουρκικά συμφέροντα στη βόρεια Συρία και τουρκικές στρατιωτικές θέσεις στο βόρειο Ιράκ, κάτι άλλωστε που έχει πράξει αρκετές φορές στο παρελθόν.

Εν κατακλείδι, οι απειλές του Χαμενεΐ έρχονται ως επακόλουθο επαναλαμβανόμενων εκκλήσεών του τους τελευταίους μήνες προς τις μουσουλμανικές χώρες να διακόψουν τις διπλωματικές κι εμπορικές τους σχέσεις με το Ισραήλ, οι οποίες δεν εισακούστηκαν. Αυτή η αγνόηση από πλευράς ισλαμικών κρατών, άλλωστε, οδήγησε τον Άξονα της Αντίστασης να αναλάβει ενεργό δράση για τον εμπορικό αποκλεισμό του Ισραήλ. Αναμφίλεκτα, πρόκειται για το αυστηρότερο μήνυμα του Αλί Χαμενεΐ προς τα συγκεκριμένα κράτη από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα. Δεν θα πρέπει να υποτιμηθεί ως μεγαλοστομία.

Το Ιράν έχει αποδείξει ότι ναι μεν αποφεύγει την άμεση στρατιωτική σύγκρουση, αλλά ταυτόχρονα δεν διστάζει να πιέζει άοκνα τους αντιπάλους του με ασύμμετρα μέσα και με έμμεσο τρόπο σε ένα διευρυμένο πεδίο και χρονικό ορίζοντα, έως ότου τους αναγκάσει σε αναδίπλωση. Με άλλα λόγια, το Ιράν δεν θα μείνει αδρανές, ενόσω άλλες μουσουλμανικές χώρες υπονομεύουν καταλυτικά τη στρατηγική του να αποκόψει τον ανεφοδιασμό του Ισραήλ και κατ’ επέκταση να σώσει τη Χαμάς.

Η ανακοίνωση των Χούθι ότι θα διενεργούν εφεξής επιχειρήσεις και στον Ινδικό Ωκεανό φαίνεται να είναι ένα πρώτο βήμα μετουσίωσης των απειλών του Χαμενεΐ.


 

*Ο Αλέξης Λεκάκης Κερκυραίος είναι υποψήφιος διδάκτωρ Ιρανικής Εξωτερικής Πολιτικής στο τμήμα Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου. Στο πλαίσιο της υπό εκπόνηση διατριβής του, έχει πραγματοποιήσει επιτόπια έρευνα στην Τεχεράνη. Μελέτες του έχουν δημοσιευθεί σε διάφορα επιστημονικά περιοδικά.

slpress.gr

 

Πόλεμος στην Ουκρανία: ένα διπλό ρωσικό χτύπημα στην Οδησσό άφησε πίσω του τουλάχιστον είκοσι νεκρούς

0
In this photo provided by the Odesa City Administration, the dead body of a medic employee killed during a Russian attack, lies on the ground in Odesa, Ukraine, Friday, March 15, 2024. First responders who arrived at the scene of a Russian missile attack on homes in the southern Ukrainian city of Odesa on Friday were themselves struck by a second missile, officials said. A paramedic and an emergency service worker were among the people killed. (Odesa City Administration via AP)

Le Monde

Του Emmanuel Grynszpan (με το AFP)
Δημοσιεύθηκε χθες στις 22:19, τροποποιήθηκε στις 6:50 π.μ.

Μετά από μια ρωσική πυραυλική επίθεση, στην Οδησσό της Ουκρανίας, 15 Μαρτίου 2024. AP

Ο ρωσικός στρατός εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους στην ίδια τοποθεσία, με διαφορά δεκαπέντε λεπτών, προκαλώντας θύματα στους διασώστες. Το κύριο λιμάνι της Μαύρης Θάλασσας, η οικονομική καρδιά της χώρας, υπόκειται σε όλο και συχνότερες θανατηφόρες επιθέσεις.

Το δημαρχείο της Οδησσού κήρυξε ημέρα πένθους, το Σάββατο 16 Μαρτίου, μετά από μια ιδιαίτερα φονική ρωσική επίθεση που σημειώθηκε την προηγούμενη μέρα στην πόλη-λιμάνι. Η Ρωσία πραγματοποίησε δύο διαδοχικές πυραυλικές επιθέσεις το πρωί της Παρασκευής στην ίδια τοποθεσία, στην Οδησσό. Αυτή η τακτική, που χρησιμοποιείται συχνά από τον ρωσικό στρατό, πρώτα στη Συρία και μετά στην Ουκρανία, στοχεύει ιδιαίτερα τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και χρησιμεύει στην τρομοκράτηση του πληθυσμού.

Τουλάχιστον είκοσι άνθρωποι σκοτώθηκαν και εβδομήντα τρεις τραυματίστηκαν, καθιστώντας αυτά τα χτυπήματα τα πιο θανατηφόρα από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στις 24 Φεβρουαρίου 2022, εναντίον του πληθυσμού της μεγάλης πόλης στη νότια Ουκρανία.

Ένας πρώτος πύραυλος έπεσε σε κατοικημένη περιοχή στις 10:04 τοπική ώρα, προκαλώντας πυρκαγιά. Γρήγορα επενέβησαν διασώστες και πυροσβέστες για να σβήσουν τη φωτιά και να αναζητήσουν θύματα. Ο δεύτερος πύραυλος χτύπησε ακριβώς δεκαπέντε λεπτά αργότερα.

Σκοτώθηκε πρώην αντιδήμαρχος
Φωτογραφίες που τραβήχτηκαν μετά την τραγωδία δείχνουν άψυχα σώματα με στολές έκτακτης ανάγκης. Οι διασώστες με τραύματα στο πρόσωπο και σε κατάσταση σοκ εμφανίζονται σε φωτογραφίες που δημοσίευσαν οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης της Ουκρανίας. Ορατά ήταν επίσης ένα πυροσβεστικό όχημα, ένα ασθενοφόρο και ένα περιπολικό με σκάγια.

Ερχεται «έκρηξη» και στη Δυτική Οχθη – Τελειώνει η εποχή Αμπάς

0
People search through the rubble of damaged buildings following an Israeli air strike on Palestinian houses, amid the ongoing conflict between Israel and the Palestinian Islamist group Hamas, in Rafah in the southern Gaza Strip December 12, 2023. REUTERS/Fadi Shana

Τι λέει στο ΒΗΜΑ ο ιδρυτής και γενικός διευθυντής του Κέντρου Πολιτικών Μελετών Al Quds, αρθρογράφος και πολιτικός σχολιαστής Οράιμπ Αλ Ραντάουι για την κατάσταση που επικρατεί στη Δυτική Όχθη, τον Αμπάς και τον Τζο Μπάιντεν.

«Έκρηξη» στη Δυτική Όχθη και δημιουργία μιας «πιο σκληροπυρηνικής γενιάς παλαιστίνιων ηγετών», προβλέπει μιλώντας στο ΒΗΜΑ ο ιδρυτής και γενικός διευθυντής του Κέντρου Πολιτικών Μελετών Al Quds στο Αμμάν, αρθρογράφος και πολιτικός σχολιαστής Οράιμπ Αλ Ραντάουι.

Σφόδρα επικριτικός, ο ιορδανός συνομιλητής μας Μ διότι εξαιτίας του δημιουργείται «κενό ηγεσίας σε αυτό το κρίσιμο σημείο καμπής της ιστορίας του παλαιστινιακού λαού».

Πολλοί εκτιμούν ότι οι περιορισμοί που επιβάλλονται από το Ισραήλ στους μουσουλμάνους πιστούς στο τέμενος Aλ Άκσα της Ιερουσαλήμ ωθούν την κατάσταση προς μια «έκρηξη». Είναι πιθανό να συμβεί κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού;

Έχουν επιβληθεί πολύ αυστηροί περιορισμοί από το Ισραήλ: σε Παλαιστινίους κάτω των 40 ετών δεν επιτρέπεται η είσοδος στο Αλ Άκσα, μόνο γυναικόπαιδα και ηλικιωμένοι εισέρχονται. Έχουμε Ραμαζάνι και μιλάμε για το τρίτο πιο ιερό τζαμί στον μουσουλμανικό κόσμο. Οι μέρες και ο τόπος έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα. Βράζει η οργή των Παλαιστινίων γι’ αυτούς τους περιορισμούς. Επί της ουσίας, τους απαγορεύουν να ασκήσουν το θρησκευτικό τους δικαίωμα στο τέμενος Αλ Άκσα. Αν σε αυτό προστεθεί τι συμβαίνει συνολικότερα, οι ασφυκτικές συνθήκες στη Δυτική Όχθη, πέρα από το αιματοκύλισμα στη Γάζα, η περιοχή μπορεί να οδηγηθεί σε έκρηξη.

Ποια είναι η κατάσταση στη Δυτική Όχθη;

Το Ισραήλ έχει αναπτύξει στρατιωτικές δυνάμεις διπλάσιες σε αριθμό από τη Γάζα και έχει εγκαταστήσει 400 στρατιωτικά σημεία ελέγχου. Με αυτό τον τρόπο αποκλείει τις πόλεις από οποιαδήποτε επικοινωνία μεταξύ τους, από τα χωριά και τις γύρω περιοχές. Στο μεταξύ, περισσότεροι από 420 Παλαιστίνιοι έχουν χάσει τη ζωή τους και περισσότεροι από 8.000 έχουν συλληφθεί στη Δυτική Όχθη από τις 7 Οκτωβρίου. Αυτό είναι κάτι μη αποδεκτό από τους Παλαιστίνιους. Η κατάσταση μπορεί να οδηγήσει σε έκρηξη.

Το Ισραήλ είναι προετοιμασμένο;

Το Ισραήλ προσπαθεί να διαχειριστεί το ενδεχόμενο αυτό με τα φυλάκια και την ευρύτερη ανάπτυξη δυνάμεων ασφαλείας στη Δυτική Όχθη. Αυτό όμως δεν αποτελεί λύση. Αν δεν υπάρξει κατανόηση των αναγκών, των δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των θρησκευτικών αλλά και της μετακίνησης λόγω εργασίας – 200.000 Παλαιστίνιοι που, από την εργασία τους στο Ισραήλ συντηρούν ένα εκατομμύριο κατοίκους της Δυτική Όχθης, το 1/3 του πληθυσμού, είναι άνεργοι – το σενάριο μιας μεγάλης έκρηξης θα παραμείνει ζωντανό. Το Ισραήλ, ακόμη και αν σκοτώσει όλη την ηγεσία της Χαμάς, δημιουργεί μια πιο σκληροπυρηνική γενιά παλαιστίνιων ηγετών.

Μετά την πρόσφατη παραίτηση της κυβέρνησης της Παλαιστινιακής Αρχής, με έδρα την Ραμάλα της Δυτικής Όχθης, θεωρήθηκε ότι ανοίγει ο δρόμος για τον σχηματισμό μιας κυβέρνησης τεχνοκρατών για την εποχή μετά το τέλος του πολέμου στη Γάζα. Όμως τίποτα δεν φαίνεται να έχει αλλάξει. Το ζήτημα ηγεσίας των Παλαιστινίων θα παραμείνει άλυτο;

Θεωρώ ότι ο (πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής) Μαχμούντ Αμπάς είναι μέρος του προβλήματος, όχι της λύσης. Είναι μια από τις αιτίες του διχασμού των Παλαιστινίων και της αδυναμίας της Παλαιστινιακής Αρχής. Δεν έχει καμία ισχύ η αρχή του. Εξαιτίας του δημιουργείται κενό ηγεσίας σε αυτό το κρίσιμο σημείο καμπής της ιστορίας του παλαιστινιακού λαού. Η στρατηγική του είναι μία: να περιμένει τι θα γίνει στο τέλος αυτού του αιματηρού πολέμου σε βάρος των Παλαιστινίων. Το σενάριο της «έκρηξης» πιστεύω ότι δεν θα έχει στόχο μόνο την ισραηλινή κατοχή αλλά και την Παλαιστινιακή Αρχή, γιατί δεν κάνει απολύτως τίποτα για τον παλαιστινιακό λαό. Αραβικά κράτη και διεθνείς παράγοντες καλούν τον Αμπάς να προβεί σε σοβαρές μεταρρυθμίσεις και αυτός το αποφεύγει.

Με τη λήξη του πολέμου τι βλέπετε να κάνει;

Νομίζω ότι θα είναι το τέλος του Αμπάς, είτε παραμείνει στο αξίωμά του είτε όχι. Η εποχή του έχει τελειώσει, και αυτό είναι σαφές και για τους στενότερους εκ των αράβων συμμάχων του, που έχουν κουραστεί από το έλλειμμα ηγεσίας του.

Η πρωτοβουλία του αμερικανού προέδρου Τζο Μπάιντεν για τη δημιουργία προσωρινής προβλήτας στη Γάζα, για να λιμενίζονται μεγάλα πλοία με ανθρωπιστική βοήθεια, θα φέρει αποτέλεσμα;

Ο Μπάιντεν προσπαθεί να βελτιώσει την εικόνα του κατά τη διάρκεια της προεκλογικής του καμπάνιας, με σαφή αναφορά κυρίως στους άραβες, λατίνους, και αφρικανούς ψηφοφόρους των ΗΠΑ. Δεν έχει επιδείξει όμως τη θέληση να ασκήσει πίεση στους Ισραηλινούς για να ανοίξουν τα συνοριακά περάσματα από την Αίγυπτο και το Ισραήλ, απ’ όπου θα ήταν ευκολότερη η μεταφορά της ανθρωπιστικής βοήθειας. Γιατί πρέπει να περάσει η βοήθεια μέσω θαλάσσης;

Ερχεται «έκρηξη» και στη Δυτική Οχθη – Τελειώνει η εποχή Αμπάς

Σκόπελοι από Αγκυρα στο Κυπριακό

0

Για «δύο ανεξάρτητα, αυτοδιοικούμενα κράτη, καθένα από τα οποία ασκεί κυριαρχία και δικαιοδοσία εντός της αντίστοιχης επικράτειάς του» στην Κύπρο, κάνει λόγο με επιστολή στον ΟΗΕ ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Τουρκίας Σεντάτ Ονάλ

Σημαντικές δυσκολίες στην προσπάθεια αναθέρμανσης κάποιας διαδικασίας για την επίλυση του Κυπριακού υπό τις γνωστές και διεθνώς αποδεκτές συνθήκες (ψηφίσματα Ηνωμένων Εθνών κ.ά.) φαίνεται να αντιμετωπίζει η προσωπική απεσταλμένη του γ.γ. του ΟΗΕ, Μαρία Ανχελα Ολγκίν Κουεγιάρ, η οποία βρέθηκε στο νησί τις προηγούμενες ημέρες. Οι δυσκολίες αυτές είναι ανάγλυφα ορατές από διάφορα γεγονότα, με τελευταίο την εξαιρετικά επιθετική αντίδραση του μόνιμου αντιπροσώπου της Τουρκίας στα Ηνωμένα Εθνη, Σεντάτ Ονάλ, σε προφορική αποστροφή του Ελληνα ομολόγου του Ευάγγελου Σέκερη σε συζήτηση για την κατάσταση στην Ουκρανία, όπου έκανε παραλληλισμό ανάμεσα στη ρωσική επιθετικότητα και την τουρκική εισβολή το 1974 στην Κύπρο. Η επιστολή του κ. Ονάλ δεν είναι τυχαία με την ανακίνηση του Κυπριακού και δείχνει την άκαμπτη στάση της Αγκυρας στο θέμα, που εμποδίζει την επίτευξη προόδου.

Εξαιρετικά επιθετική η επιστολή του μόνιμου αντιπροσώπου της Τουρκίας στα Ηνωμένα Εθνη, Σεντάτ Ονάλ.

Σε επιστολή του ο κ. Ονάλ (S/2024/29) εξέφρασε την απογοήτευσή του διότι, όπως αναφέρει, ο Ελληνας ομόλογός του «επιχειρεί να αποφύγει την αναντίρρητη ευθύνη της χώρας του στη δημιουργία και την κλιμάκωση του κυπριακού ζητήματος, παραποιώντας την Ιστορία και βασικά γεγονότα». Ο κ. Ονάλ στη συνέχεια αναδεικνύει την πάγια θέση της χώρας του περί παρέμβασης το 1974, με το καθεστώς της εγγυήτριας χώρας σε συμφωνία με τη συνθήκη του 1960.

Ο κ. Ονάλ ανατρέχει στη «δραματική δήλωση που έγινε στο Συμβούλιο Ασφαλείας στις 19 Ιουλίου 1974 από τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο, τον Ελληνοκύπριο ηγέτη εκείνης της εποχής, στην οποία κατηγόρησε ανοιχτά την Ελλάδα και όχι την Τουρκία για την εισβολή και την κατοχή της Κύπρου, ως αποτέλεσμα του διαβόητου πραξικοπήματος του ελληνικού στρατού, που είχε στόχο την ένωση του νησιού με την Ελλάδα στις 15 Ιουλίου 1974».

Ο κ. Ονάλ κάνει μια λεπτομερή αναδρομή στα ιστορικά γεγονότα, προκειμένου να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι εξελίξεις από το 1974 μέχρι σήμερα συνηγορούν στην ανάγκη να υπάρξει λύση δύο κρατών. Λέει χαρακτηριστικά ότι «από το 1963 δεν υπάρχει ενιαία αρχή που νομικά ή ουσιαστικά είναι αρμόδια να εκπροσωπεί από κοινού αυτούς τους δύο λαούς και κατά συνέπεια την Κύπρο στο σύνολό της. Αντίθετα, υπάρχουν δύο ανεξάρτητα, αυτοδιοικούμενα κράτη, καθένα από τα οποία ασκεί κυριαρχία και δικαιοδοσία εντός της αντίστοιχης επικράτειάς του. Η τουρκοκυπριακή πλευρά είναι έτοιμη να διαπραγματευτεί μια σχέση συνεργασίας μεταξύ των δύο κρατών στο νησί, εφόσον τα εγγενή δικαιώματα του τουρκοκυπριακού λαού που αποκτήθηκαν το 1960, δηλαδή η κυριαρχική ισότητα και το ισότιμο διεθνές καθεστώς, επιβεβαιωθούν εκ νέου». Ο κ. Ονάλ καταλήγει λέγοντας ότι «η Τουρκία υποστηρίζει σθεναρά αυτό το προσανατολισμένο στα αποτελέσματα και ρεαλιστικό όραμα»

Τα αποτελέσματα της αποστολής ελληνικού εκστρατευτικού σώματος στην Κριμαία το 1919: Προσέγγιση Σοβιετικών και κεμαλικής Τουρκίας

1

16 Μαρτίου του 1921 υπογράφθηκε στη Μόσχα η «Συνθήκη Ειρήνης και Αδελφοσύνης»

Σαν σήμερα, 16 Μαρτίου του 1921, υπογράφθηκε στη Μόσχα η «Συνθήκη Ειρήνης και Αδελφοσύνης», ανάμεσα στον Λένιν και τον Κεμάλ.

Είχε προηγηθεί, στις 20 Απριλίου 1920, η πρόταση του Κεμάλ προς τον Λένιν για συμμαχία, στην οποία ο Λένιν απάντησε καταφατικά.

Όπως γράφουν οι Σοβιετικοί ιστορικοί:

«Πριν ακόμα υπογραφεί το σύμφωνο της Μόσχας, η σοβιετική κυβέρνηση είχε αρχίσει να βοηθάει τον τούρκικο λαό. Αργότερα, η βοήθεια αυξήθηκε, παρ’ όλο που η ίδια η Σοβιετική χώρα δοκίμαζε τεράστιες στερήσεις.

Η σοβιετική κυβέρνηση, έδωσε στον τούρκικο λαό δωρεάν πάνω από 10 εκατομμύρια χρυσά ρούβλια, σημαντικές ποσότητες από όπλα, πυρομαχικά κ.τ.λ. Η ανιδιοτελής σοβιετική ενίσχυση βοήθησε την Τουρκία να οργανώσει τακτικό Στρατό & να ανακόψει την επίθεση των Ελλήνων εισβολέων».

Η οικονομική βοήθεια που αναφέρουν οι Σοβιετικοί ιστορικοί, αντιστοιχούσε σε 80.000.000 περίπου τουρκικές χάρτινες λίρες, της εποχής εκείνης.

Για να καταλάβουμε το μέγεθός της, αρκεί να αναφέρουμε ότι ο ετήσιος προϋπολογισμός του τουρκικού κράτους για το 1920, ανερχόταν σε 63.018.354 λίρες Τουρκίας και για το 1921 σε 79.160.058 λίρες Τουρκίας.

Το δε πολεμικό υλικό, που παραχώρησε η ΕΣΣΔ στην Τουρκία, ήταν το εξής:

«39.275 τουφέκια, 68 εκατομμύρια σφαίρες, 327 οπλοπολυβόλα 54 πυροβόλα, 2 αντιτορπιλικά, 147.600 βλήματα πυροβολικού, 20.000 αντιασφυξιογόνες μάσκες, 1.500 σπαθιά.

Το σημαντικότερο όμως όλων ήταν ότι οι Σοβιετικοί παραχώρησαν τον εξοπλισμό για δυο εργοστάσια πυρίτιδας και πυρομαχικών που τροφοδοτούσαν συνεχώς τις ανάγκες του τουρκικού Στρατού».

Κι όλα αυτά συνέβαιναν, την ίδια εποχή που η Σοβιετία πληττόταν από έναν φοβερό λιμό, ο οποίος στοίχισε την ζωή 5.000.000 ανθρώπων.

Αυτό εννοούσαν οι Σοβιετικοί ιστορικοί, όταν έγραφαν «παρ’ όλο που η ίδια η Σοβιετική χώρα δοκίμαζε τεράστιες στερήσεις…».

 

Thomas Piketty: «Τα μαθήματα του Συντάγματος της Βαϊμάρης σήμερα»

0

Thomas Piketty, Le Monde

Πριν από εκατό χρόνια, η γερμανική αριστερά ξεκίνησε μια τεράστια επιχείρηση αναδιανομής του πλούτου της κυρίαρχης οικογένειας. Ένα επεισόδιο πλούσιο σε μαθήματα για την εποχή μας, πιστεύει ο οικονομολόγος στη στήλη του.

Ακριβώς πριν από έναν αιώνα, την άνοιξη του 1924, η γερμανική αριστερά ξεκίνησε έναν δύσκολο αγώνα για να αναδιανείμει τον πλούτο των Hohenzollerns, της κυρίαρχης οικογένειας που μόλις είχε χάσει την εξουσία πέρα ​​από τον Ρήνο με την παραίτηση του Γουλιέλμου Β’ και τη δημιουργία της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης το 1919. Πλούσιο σε μαθήματα για σήμερα, αυτό το ελάχιστα γνωστό επεισόδιο αξίζει να το θυμόμαστε. Καταδεικνύει την ικανότητα των ελίτ να χρησιμοποιούν τη γλώσσα του νόμου για να διαιωνίσουν τα προνόμιά τους, ανεξάρτητα από την έκταση της περιουσίας τους και τη σημασία των συλλογικών αναγκών: χθες η ανοικοδόμηση των ευρωπαϊκών κοινωνιών που καταστράφηκαν από τους πολέμους, σήμερα οι νέες κοινωνικές και κλιματικές προκλήσεις.

Το επεισόδιο είναι ακόμη πιο ενδιαφέρον αφού το Σύνταγμα της Βαϊμάρης θεωρείται ένα από τα πιο προηγμένα σε κοινωνικό και δημοκρατικό επίπεδο.

Ειδικότερα, το συνταγματικό κείμενο του 1919, όπως και ο Βασικός Νόμος του 1949, υιοθετούν έναν καινοτόμο ορισμό της ιδιοκτησίας, που λαμβάνεται υπόψη στον κοινωνικό της σκοπό, και όχι ως αυστηρά ατομικό και απεριόριστο δικαίωμα, ανεξάρτητα από τις υλικές ανάγκες και τις ενδιαφερόμενες κοινωνικές ομάδες.

Το κείμενο του 1919 προβλέπει επομένως ότι ο νόμος καθιερώνει το καθεστώς ιδιοκτησίας ακινήτων και κατανομής της γης σύμφωνα με κοινωνικούς στόχους, όπως η εξασφάλιση «υγιούς στέγασης για όλες τις οικογένειες» και «ένα κέντρο οικονομικής δραστηριότητας που αντιστοιχεί στις ανάγκες τους» (άρθρο 155 ). Υιοθετημένο σε ένα σχεδόν εξεγερτικό πλαίσιο, το κείμενο επέτρεψε σημαντικές αναδιανομές γης και νέα κοινωνικά και συνδικαλιστικά δικαιώματα.

Το κείμενο του 1949 επιβεβαιώνει, από την πλευρά του, ότι το δικαίωμα στην ιδιοκτησία είναι θεμιτό μόνο στο βαθμό που «συμβάλλει στη γενική ευημερία της κοινότητας» (άρθρο 14).

Αναφέρει ρητά ότι η κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής και ο επαναπροσδιορισμός του ιδιοκτησιακού καθεστώτος εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του νόμου (άρθρο 15). Οι όροι που χρησιμοποιούνται ανοίγουν τη δυνατότητα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων όπως η συνδιαχείριση. Ο νόμος του 1951 ορίζει ότι οι εκπρόσωποι των εργαζομένων κατέχουν το 50% των εδρών στα διοικητικά όργανα (διοικητικά συμβούλια ή εποπτικά συμβούλια) μεγάλων εταιρειών χάλυβα και άνθρακα, ανεξάρτητα από οποιαδήποτε συμμετοχή στο κεφάλαιο. Ο νόμος του 1952 επεκτείνει το σύστημα σε όλους τους τομείς δραστηριότητας. Ο νόμος του 1976 θέτει το σύστημα σε ισχύ επί του παρόντος, με το ένα τρίτο των θέσεων για υπαλλήλους σε εταιρείες με πεντακόσιες έως δύο χιλιάδες υπαλλήλους και τις μισές θέσεις για εκείνες με περισσότερους από δύο χιλιάδες υπαλλήλους.

Επαναστατικό σύστημα

Σε αυτό το πλαίσιο, το γερμανικό κοινοβούλιο ενέκρινε, το 1952, ένα φιλόδοξο σύστημα Lastenausgleich («καταμερισμός των βαρών»), αποτελούμενο από εισφορά έως και 50% στα υψηλότερα οικονομικά, επαγγελματικά και ακίνητα περιουσιακά στοιχεία (ανεξαρτήτως φύσης). . Το σύστημα οδήγησε στη συγκέντρωση σημαντικών ποσών (περίπου το 60% του γερμανικού εθνικού εισοδήματος το 1952, με πληρωμές κατανεμημένες σε τριάντα χρόνια). Αυτό καθιστά δυνατή τη χρηματοδότηση σημαντικών αποζημιώσεων για μικρομεσαία περιουσιακά στοιχεία ακρωτηριασμένα από την καταστροφή και τη νομισματική μεταρρύθμιση του 1948 (1 νέο μάρκο αντικατέστησε 100 παλιά μάρκα, γεγονός που καθιστά δυνατή την απαλλαγή από το τεράστιο δημόσιο χρέος χωρίς πληθωρισμό). και να γίνει πολιτικά αποδεκτό αυτό το ουσιαστικό μέτρο για να δώσει νέα πνοή στα δημόσια οικονομικά. Είναι γενικά αποδεκτό ότι αυτό το επαναστατικό σύστημα έπαιξε κεντρικό ρόλο στην ανοικοδόμηση της χώρας με βάση ένα νέο κοινωνικό και δημοκρατικό συμβόλαιο (Shouldering the Burdens of Defeat. West Germany and the Reconstruction of Social Justice, «φέροντας το βάρος της ήττας», από τον Michael L. Hughes, The University of North Carolina Press, 1999, αμετάφραστο).

Όμως, στο πλαίσιο των πολιτικών αγώνων του 1924-1926, αυτή η συνταγματική νεωτερικότητα δεν ήταν αρκετή.

Στην Αυστρία, τα αυτοκρατορικά περιουσιακά στοιχεία των Αψβούργων έγιναν συλλογική ιδιοκτησία, χωρίς αποζημίωση. Όμως, στη Γερμανία, οι Hohenzollerns κατάφεραν να διατηρήσουν τις περιουσίες τους (πάνω από 100.000 εκτάρια γης, περίπου δέκα κάστρα, άφθονα έργα τέχνης κ.λπ.).

Δεν έχει εγκριθεί ομοσπονδιακό μέτρο αναδιανομής. Αρκετές αποφάσεις το 1924-1925 ακύρωσαν επίσης τις αποφάσεις των περιφερειακών κυβερνήσεων για περιορισμό της ιδιωτικής χρήσης και ανοιχτή πρόσβαση του κοινού σε κάστρα και έργα τέχνης. Στο τέλος του υπερπληθωρισμού του 1923, οι πρίγκιπες Χοεντσόλερν έφτασαν στο σημείο να απαιτούν αύξηση των συντάξεών τους, ενώ η χώρα ήταν γονατισμένη.

Αδύνατη ένωση της αριστεράς
Οι κομμουνιστές του KPD, ακολουθούμενοι τελικά από τους σοσιαλδημοκράτες (SPD), κατέθεσαν στη συνέχεια ένα νομοσχέδιο με στόχο την απαλλοτρίωση των πριγκίπων προς όφελος των πιο απόρων. Συγκέντρωσαν περισσότερες από δώδεκα εκατομμύρια υπογραφές το 1925, σε αυτό που παραμένει μέχρι σήμερα το μεγαλύτερο αίτημα στη γερμανική ιστορία. Ο νόμος πρόκειται να εγκριθεί, αλλά η ασάφεια της συνταγματικής διατύπωσης σχετικά με τις αποζημιώσεις επιτρέπει στον Πρόεδρο Hindenburg να απαιτήσει πρώτα μια συνταγματική αναθεώρηση. Το δημοψήφισμα του Ιουνίου 1926 συγκέντρωσε δεκαέξι εκατομμύρια ψηφοφόρους (το 90% των οποίων ήταν υπέρ της απαλλοτρίωσης). Ωστόσο, η συμμετοχή είναι ελαφρώς κάτω από το όριο του 50% που απαιτείται για την τροποποίηση του Συντάγματος.

Κάνοντας αποχή και καταγγέλλοντας τους κινδύνους που θα εγκυμονούσε τελικά μια κομμουνιστική νίκη για τους μικρομεσαίους ιδιοκτήτες ακινήτων, τη γερμανική δεξιά και τους μεγαλογαιοκτήμονες (με μεγάλη επιρροή στα ανατολικά της χώρας), που συμμάχησαν με το κέντρο και τους Ναζί (που αντιτάχθηκαν στην ταξική πάλη και υποστήριξε την απαλλοτρίωση των Εβραίων που είχαν εισέλθει στη χώρα από το 1914), κατάφερε να εμποδίσει τη διαδικασία και να αποτρέψει την ένωση της αριστεράς που θα μπορούσε στη συνέχεια να τεθεί σε εφαρμογή.

Το επεισόδιο είναι θεμελιώδες, γιατί καταδεικνύει τη σημασία των συνταγματικών μαχών στην ιστορική πορεία προς την ισότητα – μια διαδικασία που βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη και η οποία, χωρίς αμφιβολία, θα γνωρίσει νέες εξελίξεις τις επόμενες δεκαετίες.

*Thomas Piketty (Διευθυντής Σπουδών στη Σχολή Ανώτερων Κοινωνικών Επιστημών, Σχολή Οικονομικών του Παρισιού).

Le Monde

Τα «Αδέσποτα κορμιά» και η Άνοιξη της Θεσσαλονίκης

2

 

Ο Κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ γράφει στην parallaxi με αφορμή τις επιστολές του Μητροπολίτη Φιλόθεου και της Διευθύντριας του Φεστιβάλ Ελίζ Ζαλαντό.

Parallaxi 16 Μαρτίου 2024, 7:49 πμ

«Μα τη Μεγαλόχαρη, παρακινήθηκα να κοιτάξω πίσω μου για να ιδώ με ποιον τρίτο μιλάτε»

Λέξεις: Χρυσόστομος Α. Σταμούλης

Την Άνοιξη του 1956, ο Ζήσιμος Λορεντζάτος, με αφορμή την ανάγνωση του Κύπρον, ου μ’εθέσπισεν (ή Ημερολόγιον Καταστρώματος Γ΄), κατηγορεί τον Γιώργο Σεφέρη για «αισθητικό αυτοσκοπό»,[1] παρόμοιο με αυτόν που η ανθρωπότητα γνώρισε κατά την περίοδο δύο «παραπλανημένων», περιορισμένων και ασήμαντων εποχών, «τη στερνή κλασική περίοδο και τα τελευταία πεντακόσια περίπου χρόνια στην Ευρώπη».[2]

Το θέμα μου εδώ δεν είναι να εξετάσω τούτη τη διαμάχη  -το έχω κάνει με τρόπο αναλυτικό ακριβώς είκοσι χρόνια πριν, στο βιβλίο μου Κάλλος το άγιον. Προλεγόμενα στη φιλόκαλη αισθητική της Ορθοδοξίας, εκδ. Ακρίτας, Αθήνα 2004.

Αυτό που με επαναφέρει σε αυτή τη συζήτηση, είναι η απάντηση του Σεφέρη, η οποία ξεκινά με την έκφραση της έκπληξής  του προς τον Λορεντζάτο, αλλά και τον  Φίλιππο Σέρραρντ, που φαίνεται να συμφωνεί με τις παρατηρήσεις του Λορεντζάτου στον Σεφέρη.

Μια έκπληξη, η οποία διατυπώνεται με τις λέξεις του τίτλου αυτής της παρέμβασής μου, «Μα τη Μεγαλόχαρη, παρακινήθηκα να κοιτάξω πίσω μου για να ιδώ με ποιον τρίτο μιλάτε» [3]. Και τούτο διότι, ο βουρλιώτης ποιητής,  μοιάζει να μην αναγνωρίζει τον εαυτό του στην περιγραφή και ερμηνεία του Λορεντζάτου. Γι’ αυτό και προχωρά στην κατάθεση  επιστημολογικού πλαισίου, προκειμένου οι σοβαρές συζητήσεις, καθώς λέγει, να μη  γίνονται με «αποφθέγματα» και γενικεύσεις, δηλαδή στο ποδάρι[4], αλλά με κριτική διάνοια, προσοχή, τιμιότητα και αυστηρότητα. Στοιχεία που θα επιτρέπουν να αναγνωρίζει ο κάθε συνομιλητής τον εαυτό του στα επιχειρήματα και τις απόψεις του άλλου.

Εδώ και λίγες μέρες  «γυροφέρνει» την πόλη μας η «Άνοιξη»[5]. Μια Άνοιξη, που παρόλες τις  απαισιοδοξίες, τους μηδενισμούς και ένα πρώτο αρνητικό ξάφνιασμα, φαίνεται πως υπόσχεται «πασχαλιές μέσα από τη νεκρή γη»[6].

Με τούτο δεν θέλω να υποτιμήσω τον πόνο και την πίκρα, τη θλίψη και τον θυμό των ανθρώπων, την αίσθηση της προσβολής, αλλά και την αίσθηση καταστρατήγησης της δημοκρατίας, που γέννησε η πρώτη ανάγνωση των επιστολών που αντάλλαξαν, με αφορμή  την αφίσα του ντοκιμαντέρ της Eλίνας Ψύκου,  «Αδέσποτα κορμιά», ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, με τη Γενική Διευθύντρια  του Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης, κ. Ελίζ Ζαλαντό.

Θέλω απλά και μόνο να περάσω πέρα από το «προφανές» και τις βεβαιότητες που αυτό κουβαλά, διότι μια τέτοια αυτοπαράδοση στη συνήθεια της εύκολης κρίσης δεν επιτρέπει τη διάκριση του καρπού από το τσόφλι, αλλά και πέρα από την ευκολία με την οποία φορτώνουμε τους ανθρώπους  με προθέσεις, τις οποίες οι ίδιοι ποτέ δεν είχαν.

Και τούτο, διότι όπως λέγει η ποιητική φωνή, η βάρκα σαν την φορτώσεις με προθέσεις βουλιάζει[7].

Έχω, λοιπόν,  την βαθιά πεποίθηση πως βρισκόμαστε ενώπιον δύο καλών και ουσιαστικών, όσων αφορά το περιεχόμενό τους  επιστολών, που προέρχονται από τη γραφίδα ανθρώπων με ποιότητα, ήθος και ευθύνη. Βέβαια, οι πράξεις των ανθρώπων και τα δημιουργήματά τους, στην προκειμένη περίπτωση οι επιστολές, κρίνονται πάντοτε στη συνάφειά τους. Κρίνονται, δηλαδή, εντός της μήτρας που τις γεννά και εξάπαντος όχι έξω από αυτήν. Οφείλουμε, δηλαδή, να δούμε πότε γράφονται, γιατί γράφονται και ποιο το υπόβαθρό τους.

Εάν τις βγάλουμε από το πλαίσιό τους είναι εύκολο να παρεξηγηθούν, να παρερμηνευθούν και ως εκ τούτου να ακυρωθούν.

Σε αντίθεση, λοιπόν, με ερμηνευτικές προσπάθειες που ανακαλύπτουν στις επιστολές του Μητροπολίτη Φιλόθεου και της κ. Ζαλαντό την κήρυξη ενός ιερού πολέμου και την αλαζονική και απρεπή  παρέμβαση στα εκκλησιαστικά πράγματα με την διδακτική ανάπτυξη θεολογικών θέσεων αντίστοιχα, θεωρώ πως και οι δύο περνούν τα σύνορα που κάποιοι θέτουν, προκειμένου, όπως διηγείται κινηματογραφικά ο Θόδωρος Αγγελόπουλος,  να φτάσουν στο σπίτι και κατά συνέπεια στον εαυτό[8].

Να φτάσουν σε ένα ανανεωμένο μαζί που θα συμπεριλαμβάνει την ετερότητά τους.

Ναι, οφείλουμε να το πούμε ξεκάθαρα. Πρόκειται για δύο διαφορετικούς ανθρώπους, που υπηρετούν δύο διαφορετικούς θεσμούς -την Εκκλησία και το Φεστιβάλ Κινηματογράφου-, με διαφορετικά χαρακτηριστικά και διαφορετική στοχοθεσία. Διαφορετικότητες, όμως, που μπορούν και εξάπαντος οφείλουν να διαλεχθούν για χάρη του ανθρώπου και της κοινωνίας, για χάρη μιας ζωής μαζί, όπου ο καθένας θα πλουτίζει από την ετερότητα του άλλου. Έτσι ώστε να μπορούμε να υποστηρίζουμε εν τέλει μαζί με τον Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη της Μητέρας Θεσσαλονίκης, πως «[…] το εγώ μου είν’ ένας άλλος […] Τόσοι άλλοι είμαι εγώ»[9].

Βέβαια, μια τέτοια κατανόηση αφήνει δυσαρεστημένους όλους εκείνους που είδαν στις επιστολές κήρυξη ιερών πολέμων, αποστομωτικές απαντήσεις και σύγκρουση μέχρις εσχάτων. Υπάρχουν, βέβαια και οι άλλοι που έψεξαν  τον  Παναγιώτατο για χλιαρότητα στην αντίδρασή του, για δειλία και οικουμενισμό, διότι δεν έβαλε το μαχαίρι στο στόμα πηγαίνοντας στη μάχη, δεν γέμισε πλατείες -τούτες και την φασιστική λειτουργία τους την κατήγγειλε  expresis verbis και αμέσως με άλλη δημόσια επιστολή του, αλλά και συνεντεύξεις στα ΜΜΕ-,  αλλά  και την κ. Ζαλαντό, διότι υπήρξε πολύ ευγενική στην απάντησή της, δεν τόλμησε να τα πει  έξω από τα δόντια και τελικά δεν έβαλε  τον Μητροπολίτη στη θέση του.

Δυστυχώς για όλους αυτούς, ο διάλογος δεν έγινε αρένα, δεν χύθηκε αίμα, δεν βιάστηκαν συνειδήσεις, δεν φτάσαμε στην πνευματική και φυσική εξόντωση υποκειμένων, δεν κατασπαράχθηκαν κορμιά.

Δυστυχώς γι’ αυτούς, η κ. Ζαλαντό και ο Μητροπολίτης κ. Φιλόθεος είναι δυο ωραίοι άνθρωποι, δυο ευγενείς άνθρωποι με βαθιά αίσθηση της ευθύνης και του χρέους. Και εάν η κ. Ζαλαντό εργάζεται χρόνια στη Θεσσαλονίκη και το σπουδαίο έργο της είναι γνωστό, ο Παναγιώτατος κατάφερε σε εκατό μόλις μέρες να κερδίσει με τις πράξεις  του και την παρουσία του τον σεβασμό, τη συμπάθεια και την αγάπη των Θεσσαλονικέων.

Αυτή είναι προφανώς και η ανάγνωση  μιας τρίτης κατηγορίας συμπολιτών μας και όχι μόνον, οι οποίοι εις πείσμα της διαίρεσης και του αυτοερωτισμού γιόρτασαν και συνεχίζουν να γιορτάζουν την ανάσταση του πραγματικού διαλόγου και την Άνοιξη της Θεσσαλονίκης που αυτός ο διάλογος υπόσχεται. Ένα αεράκι πολιτισμού αύρας λεπτής φυσάει στην πόλη, το επ’ εμοί μια διαίσθηση με γεμίζει, πως οι δημιουργικές δυνάμεις του τόπου θα κάνουν τη Θεσσαλονίκη μας ξανά όμορφη, αλλιώς ωραία.

Άλλωστε, το λέει και ο Νιόνιος, πως «Μέρες καλύτερες θα ΄ρθούν, το λέει το ένστικτό μου, αυτό το κάτι μέσα μου, το εντελώς δικό μου. Χαράζουνε τα πρόσωπα, τα βλέμματα γλυκαίνουν γιατί ταλαιπωρήθηκαν και τώρα το μαθαίνουν. Κι αυτοί που μας πληγώσανε, καθώς το φως τελειώνει, αισθάνονται τη μοναξιά που Έλληνες ενώνει»[10].

ΥΣ  Η Θεολογική Σχολή του ΑΠΘ είναι έτοιμη να συμβάλλει σε μια ευρύτερη συζήτηση του θέματος της σχέσης ιερού και τέχνης σε συνεργασία με την Ιερά Μητρόπολη και το Φεστιβάλ Κινηματογράφου της πόλης μας, αλλά και κάθε άλλου φορέα της Θεσσαλονίκης.

[1] Γράμματα Σεφέρη-Λορεντζάτου (1948-1968), επιμέλεια Ν. Δ. Τριανταφυλλόπουλος, εκδ. Δόμος, Αθήνα 1990,  σ.  153, 205.

[2] Γράμματα Σεφέρη-Λορεντζάτου, σ. 153.

[3] Γράμματα Σεφέρη-Λορεντζάτου, σ. 205.

[4] Γράμματα Σεφέρη-Λορεντζάτου, σ. 205.

[5] Κ. Δημουλά, Μεσιτείες, Το Λίγο του Κόσμου, Ποιήματα, εκδ. Ίκαρος, Αθήνα 2000, σ.138.

[6] Μ. Χατζιδάκις, Πασχαλιές μέσα από τη νεκρή γη, εκδ. Columbia, Αθήνα 1962.  Όπως σημειώνει στο προλογικό του δίσκου ο Μάνος Χατζιδάκις, η φράση αποτελεί δάνειο από τον Τόμας Έλιοτ, «Ο Απρίλης είναι ο μήνας ο σκληρός, γεννώντας Μες απ’ την πεθαμένη γη τις πασχαλιές, σμίγοντας Θύμηση κι επιθυμία, ταράζοντας Με τη βροχή της άνοιξης ρίζες οκνές…»,  T.S. Eliot, Έρημη Χώρα, μετάφραση Γ. Σεφέρης, Ίκαρος, Αθήνα, 1936, σ. 12.

[7] «Πες  “βάρκα”, που βουλιάζει αν την παραφορτώσεις με προθέσεις», Κ. Δημουλά, Η περιφραστική πέτρα, Το Λίγο του Κόσμου, Ποιήματα, εκδ. Ίκαρος, Αθήνα 2000, σ. 203.

[8] «Περάσαμε τα σύνορα και είμαστε ακόμα εδώ […] Μα πόσα σύνορα πρέπει να περάσουμε, για να πάμε σπίτι μας;», Το μετέωρο βήμα του πελαργού, Arena Films, Vega Film, Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Αθήνα 1991· «Πόσα σύνορα πρέπει να περάσουμε για να φτάσουμε στους εαυτούς μας;», με αφορμή Το λιβάδι που δακρύζει.

[9] Ν.Γ. Πεντζίκη, Προς Εκκλησιασμό, εκδ. ΑΣΕ, Θεσσαλονίκη 1986, σ. 66. [10] Δ. Σαββόπουλος, Μη πετάξεις τίποτα, εκδ. Plydor, Αθήνα 1994.

*Ο Χρυσόστομος Σταμούλης είναι Κοσμήτορας Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ.

parallaximag.gr

Λίνα Κατσάνη: το αληθινό μπόι του ανθρώπου μετριέται πάντα με το μέτρο της λευτεριάς

0

Ρίγη συγκίνησης και περηφάνιας προκάλεσε ο λόγος της Λίνας Κατσάνη, κόρης του αείμνηστου ήρωα, αντιστράτηγου Γεωργίου Κατσανη, κατά την τελετή ονοματοδοσίας του πάρκου Γεωργίου Κατσάνη που πραγματοποιήθηκε χθες στη Θεσσαλονίκη, παρουσία του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη και πολλών επισήμων.

Διαβάστε ολόκληρη την ομιλία της κυρίας Κατσάνη:

“Θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες αλλά και την συγκίνηση μου για αυτήν την ιδιαιτέρως  τιμητική εκδήλωση. Ευχαριστώ εκ μέρους της οικογένειας μου τον Δήμο Θεσσαλονίκης, την αθλητική οικογένεια του Ηρακλή , για την μεγάλη τιμή που κάνουν στον πατέρα μου δίνοντας το όνομα του στο συγκεκριμένο χώρο.

Ευχαριστώ εσάς εξοχότατε  κ.Πρόεδρε της Κυπριακής Δημοκρατίας για την σημερινή  σας παρουσία  στο πάρκο που από σήμερα θα φέρει το όνομα του Γεώργιου Κατσάνη. Η συμμετοχή του πρώτου πολίτη της Κύπρου στην εκδήλωση αποδεικνύει περίτρανα ότι η φράση ορόσημο, Δεν ξεχνώ, βρίσκεται και θα βρίσκεται ριζωμένη στις καρδιές όλων, όχι μόνο ως σύνθημα που στοιχειώνει τις μνήμες του παρελθόντος αλλά ως διαχρονικό , αιώνιο σύμβολο της συλλογικής συνείδησης μας που δένεται με αίμα ιερό, αίμα ηρώων.

Ευχαριστώ τους συμπολεμιστές του πατέρα μου, τα παιδιά του, τα παλικάρια της 33 ΜΚ του 1974 που ακολουθώντας για άλλη μια φορά τον Διοικητή τους βρίσκονται σήμερα εδώ για να τιμήσουν την μνήμη του.

Πιστεύω ακράδαντα ότι πατρίδα χωρίς μνήμες είναι γη χωρίς ουρανό . Η αγάπη για την  πατρίδα , η αγάπη για την ελευθερία μετριέται πάντα με τις θυσίες μας. Πέρασαν πενήντα χρόνια από εκείνες τις μέρες που για  το ομόαιμον, το ομογλωσσον, το ομότροπον, το ομόθρησκον, ο Αντιστράτηγος Γεώργιος Κατσάνης πήρε τη συνειδητή επιλογή του θανάτου. Όταν οι Τούρκοι εισέβαλαν στην Κύπρο μια χούφτα παλικάρια ζωντάνεψαν τις Θερμοπύλες, τη Σαλαμίνα, την Αλαμάνα,  στα βράχια του Πενταδακτύλου. Βλέπετε η αρετή πάντα κατοικεί σε δυσπρόσιτους βράχους.

Ο πατέρας μου ο Γεώργιος Κατσάνης αγέρωχος, αποφασισμένος, έτοιμος από καιρό, οδηγούσε  τους στρατιώτες του εκεί πάνω στο κάστρο του Άγιου Ιλαριωνα.

Γράφτηκαν πάρα πολλά από πάρα πολλούς για τις ηρωικές στιγμές, για τις σκληρές μάχες  που διαδραματιστήκαν εκείνες τις άγριες ώρες. Τις 158 στροφές του Διονύσιου Σολωμού δρασκέλισαν εκείνες τις ώρες οι ελάχιστοι υπερασπιστές του πολύπαθου νησιού.  Όταν η  βοήθεια που περίμενε ο πατέρας μου δεν έφτασε ποτέ, και συνειδητοποιώντας τον άνισο και προδομένο αγώνα,  πήρε την πιο μεγάλη απόφαση αρνούμενος να αφήσει ανυπεράσπιστο τον κυπριακό ελληνισμό. Δεν περιφρονούσε τη ζωή ο πατέρας μου, αγαπούσε τη ζωή αλλά ρίχτηκε στο θάνατο για χάρη της ζωής που αγαπούσε . Αφουγκράστηκε την ελεύθερη ψυχή του και έγραψε μαζί με τα παλικάρια του ιστορία, Άλλωστε  το αληθινό μπόι του ανθρώπου μετριέται πάντα με το μέτρο της λευτεριάς. Το αλφάβητο της απώλειας το ξέρουνε μόνο αυτοί που έχασαν ότι αγαπούσαν πολύ . Το δικό μας αλφάβητο σταμάτησε στο γράμμα π, στη λέξη περηφάνια που την νιώσαμε από τη στιγμή που ο πατέρας μου, θυσίασε τα νιάτα του και η μορφή του ανέμισε σημαία πάνω στον ιστό του Πενταδακτύλου.

Έχουν γράψει ότι η πατρίδα υψώνεται όταν υψώνονται τα παιδιά της. Σήμερα, εδώ σε αυτήν την πλατεία δίνεται σε όλους η ευκαιρία να γίνουμε κοινωνοί της έντασης και της δραματικότητας εκείνων των ημερών αλλά κυρίως  να θυμηθούμε όχι μόνο σε τι αντιστεκόμαστε αλλά  και για ποιο λόγο αξίζει μια τέτοια απόφαση ζωής.

Γιατί όπως γράφει ο ποιητής

Αν έχεις λείψει για ότι πρέπει, θα είσαι για πάντα μέσα σε όλα εκείνα που για αυτά έχεις λείψει θα είσαι για πάντα μέσα σε όλον τον κόσμο.”

speaknews

Il y a cent ans tombait le califat ottoman : récit d’une chute qui continue d’habiter les mémoires en Islam

0
A woman walks past banner with the portrait of Mustafa Kemal Ataturk (L) ahead of celebrations marking the 100th anniversary of the Turkish Republic in Edirne, western Turkey on October 25, 2023. (Photo by Ozan KOSE / AFP)

La volonté de réunir l’ensemble des musulmans sous un même pouvoir s’étant finalement révélée illusoire, le Parlement turc vote en mars 1924 l’abolition du califat. Si ce dernier n’a toujours pas été rétabli, certains mouvements islamistes continuent à appeler à sa restauration.

Par  (Professeur des universités à Sciences Po)

Le 3 mars 1924, le Parlement turc vote l’abolition du califat [Abdülmecid II (1868-1944) étant le 101e calife]. C’est la fin d’un mythe, celui du magistère ottoman sur l’oumma, cette communauté des fidèles musulmans à vocation universelle. Mais c’est aussi la fin d’une illusion, puisque le calife ottoman avait perdu tout pouvoir temporel avec l’abolition du sultanat en 1922, et la proclamation de la République turque l’année suivante, Mustapha Kemal (1881-1938) devenant son premier président. Ce n’est qu’en 1934 que le fondateur de la Turquie moderne se verra conférer par le Parlement le titre d’Atatürk, Père des Turcs.

La dignité de calife avait eu pendant plus de deux siècles une importance mineure pour les sultans ottomans, attachés à leur pouvoir (sulta) effectif plutôt qu’à la succession (khilafa) du prophète Muhammad (Mahomet).

La fiction califale ottomane

En 1517, le sultan Sélim 1er avait certes ramené du Caire à Istanbul le calife Al-Mutawakkil III, lointain descendant des Abbassides expulsés de Bagdad en 1258. Mais, à la différence des mamelouks d’Egypte, qui faisaient prononcer la prière du vendredi au nom d’un calife dépourvu de toute autorité réelle, les sultans ottomans avaient depuis longtemps organisé en leur seul nom ce rite fondamental pour leur légitimation.

S’il y a eu abolition du califat, elle s’est donc produite lors de la prise du Caire en 1517, et non lors du vote d’Ankara en 1924. En outre, les Ottomans n’avaient aucun droit à revendiquer un titre dont on pouvait débattre s’il devait échoir à la parentèle du Prophète ou résulter d’un consensus, mais dont il était certain qu’il ne pouvait revenir qu’à un Arabe.

C’est une laborieuse construction qui permit au sultan ottoman de se proclamer calife en 1774… dans le cadre d’un traité avec la Russie : le sultan Abdülhamid Ier reconnaissait alors l’indépendance formelle de la Crimée (bientôt annexée par Catherine II), mais il conservait en tant que calife une autorité spirituelle sur la population musulmane de ce territoire. Cette union, dans la seule personne du souverain ottoman, des pouvoirs temporels du sultan et spirituels du calife perdura jusqu’à l’accession au pouvoir, en 1908, des Jeunes-Turcs, parti politique nationaliste révolutionnaire.

Les nouveaux maîtres de l’Empire n’hésitent alors pas à remplacer en 1909 Abdülhamid II – surnommé « le Sultan rouge » en raison de la sanglante répression qui suivit une rébellion arménienne en 1894 – par le plus docile Mehmed V. Ils croient profiter de son prestige de calife pour déclencher en son nom, en novembre 1914, le djihad contre la France, la Russie et la Grande-Bretagne. Mais cet appel n’a aucun écho, ni dans les Indes britanniques, ni dans le Caucase russe, ni en Afrique du Nord française, preuve que l’autorité morale du calife n’est déjà plus qu’une fiction.

L’islam, religion acéphale

Pourquoi alors accorder tant d’importance à l’abolition du califat ? D’abord parce qu’elle révèle crûment une réalité que les non-musulmans, souvent à la recherche d’un « pape » de l’islam, ont du mal à appréhender : la réalité du caractère acéphale de la religion révélée à Muhammad. Déjà la désignation d’un calife, littéralement « successeur », à la mort du Prophète n’avait été en 632 qu’une réponse pragmatique au vertige de cette disparition.

Le calife n’a jamais que l’autorité que les musulmans lui reconnaissent. On voit donc, par le prisme de la notion de califat, que la notion de libre arbitre prend une tout autre dimension en islam que celle habituellement retenue dans le champ marqué par l’héritage judéo-chrétien. Il en est de même pour la laïcité, si l’on entend par cela la séparation entre le politique et le religieux, donc très concrètement entre le « sultan » et le « calife ». Il suffit de rappeler que des centaines de millions de musulmanes et de musulmans ont fort bien vécu leur foi depuis 1924, en l’absence de tout calife reconnu.

Le chérif Hussein (1853-1931) avait certes quelques titres à faire valoir pour prétendre à devenir calife. La famille de cet ancien gouverneur ottoman de la province du Hijaz – qui comprend les villes saintes de La Mecque et de Médine – assurait descendre directement du Prophète. Il se déclare donc calife au lendemain du vote du Parlement turc et il réunit à La Mecque, à l’occasion du pèlerinage, un congrès en ce sens, en juillet 1924.

Mais la menace grandit aux frontières du Hijaz (aujourd’hui en Arabie saoudite), tant les wahhabites d’Abdelaziz Ibn Saoud (vers 1880-1953) se font de plus en plus agressifs. Un an après la revendication du califat par le chérif Hussein, celui-ci est contraint à l’exil par Ibn Saoud, qui s’empare de La Mecque et de Médine.

1953, le retour du califat

En juin 1926, Ibn Saoud (désormais roi d’Arabie saoudite) réunit un « congrès du monde musulman » à La Mecque, mais son intention n’est en rien de rouvrir le débat sur le califat. Il s’agit pour lui de rassurer les dirigeants et les pèlerins inquiets de l’intolérance wahhabite. En décembre 1931, un nouveau congrès panislamique se déroule cette fois à Jérusalem. Mais le mufti Haj Amine El-Husseini, qui l’a convoqué, entend surtout mobiliser le reste de ses coreligionnaires autour de la question palestinienne.

Il faut attendre 1953 pour qu’un dissident palestinien des Frères musulmans [Taqi Eddin Al-Nabahani] fonde en Jordanie le Parti de la libération islamique (PLI, souvent désigné sous son appellation arabe de Hizb Al-Tahrir/HT), dont le programme prévoit explicitement la restauration du califat. Ce parti élitiste, qui refuse toute forme d’élection, se consacre à l’action clandestine, dans la perspective d’une prise du pouvoir de type putschiste, et donc de l’imposition d’un califat par le haut. Il est aujourd’hui surtout implanté en Indonésie et en Asie centrale. La nostalgie du califat est aussi répandue… et fantasmatique que celle d’un supposé « âge d’or » de l’islam.

L’Organisation de la coopération islamique (OCI) fonctionne depuis 1969 comme une structure interétatique de cinquante-sept membres, calquée sur le modèle de l’ONU – avec la différence que la Palestine y est considérée comme un Etat à part entière. Et c’est ce modèle étatique que le djihadiste irakien Abou Bakr Al-Baghdadi a contesté, en se proclamant calife, à Mossoul, en juillet 2014.

Là encore, l’enjeu était purement politique : il s’agissait pour le groupe terroriste de rejeter dans les affres de l’« impiété » un milliard et demi de musulmans, et de justifier ainsi la violence aveugle exercée contre eux. D’ailleurs, quand Baghdadi est tué dans un raid américain, en octobre 2019, son successeur a beau se parer du même titre de calife, une telle prétention n’a plus aucun écho. Le califat n’est bel et bien plus de ce monde.

Cet article a initialement été publié en juin 2015 dans le hors-série du « Monde des religions » nº 24, « Les 20 dates clés de l’islam », et a été mis à jour en mars 2024.

https://www.lemonde.fr/le-monde-des-religions/article/2024/03/16/il-y-a-cent-ans-tombait-le-califat-ottoman-recit-d-une-chute-qui-continue-d-habiter-les-memoires-en-islam_6222350_6038514.html