Ερωτευτείτε τον Ρενουάρ και τους ιμπρεσιονιστικούς πίνακές του αυτό το φθινόπωρο στην Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου.

1

Δείτε για πρώτη φορά στο Λονδίνο τον «Χορό στο Μουλέν ντε λα Γκαλέτ»

Παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο Ηνωμένο Βασίλειο το αριστούργημα του Ρενουάρ «Χορός στο Μουλέν ντε λα Γκαλέτ», η απόλυτη εξύμνηση της ζωής και του έρωτα.

Ο Ρενουάρ ήταν 35 ετών όταν ζωγράφισε αυτόν τον πίνακα, το 1876. Πρόκειται για μια χαρούμενη σκηνή, στην οποία ένα πλήθος ανθρώπων —πολλοί από τους οποίους ήταν φίλοι και γνωστοί του ζωγράφου— διασκεδάζει σε έναν υπαίθριο χώρο χορού.

Το έργο φιλοτεχνήθηκε τόσο en plein air, δηλαδή στην ύπαιθρο, όσο και στο εργαστήριο του καλλιτέχνη. Οι γρήγορες πινελιές, τα αρμονικά χρώματα και το ηλιακό φως που διαπερνά τα φυλλώματα δημιουργούν μια φαινομενικά αβίαστη, στην πραγματικότητα όμως εξαιρετικά σύνθετη σύνθεση. Οι πολλαπλές οπτικές γωνίες ζωντανεύουν μέσα από τις χειρονομίες και τα βλέμματα των προσώπων.

Το έργο έχει εντυπωσιακές διαστάσεις. Ο Ρενουάρ υπήρξε ένας από τους πρώτους καλλιτέχνες που αφιέρωσαν έναν τόσο μεγάλο πίνακα όχι σε αρχαίους θεούς ή ιστορικά πρόσωπα, αλλά στους ανθρώπους του άμεσου περιβάλλοντός τους.

Αποτυπώνεται μια στιγμή της καθημερινής ζωής, ένα στιγμιότυπο ανθρώπων που διασκεδάζουν. Ο Ρενουάρ χρησιμοποιεί εδώ έναν νέο τρόπο ζωγραφικής, προκειμένου να παρουσιάσει τον ζωντανό και σύγχρονο κόσμο γύρω του.

Πιερ-Ωγκύστ Ρενουάρ, «Χορός στο Μουλέν ντε λα Γκαλέτ», 1876. Μουσείο Ορσέ, Παρίσι. Κληροδότημα του Γκυστάβ Καϊγμπότ, 1896, RF 2739. Φωτογραφία: Grand Palais Rmn (Musée d’Orsay) / Mathieu Rabeau.

2

Γνωρίστε τους φίλους του Ρενουάρ στην «Ταβέρνα της Μητέρας Αντονί»

Ο νεαρός και άφραγκος Ρενουάρ περιστοιχιζόταν στο Παρίσι από φίλους. Οι επιστολές των ανθρώπων του περιβάλλοντός του αποκαλύπτουν πόσο αγαπούσαν τη συντροφιά του. Σύντροφοι, φίλοι, συνάδελφοι καλλιτέχνες, πάτρωνες και μέλη των οικογενειών τους έγιναν μοντέλα του.

Γνωρίστε ορισμένους από αυτούς σε έναν από τους πρώιμους πίνακες του Ρενουάρ, στον οποίο απεικονίζεται μια παρέα συγκεντρωμένη γύρω από ένα τραπέζι στην «Ταβέρνα της Μητέρας Αντονί», στο Μαρλότ. Το χωριό βρίσκεται μέσα στο δάσος του Φοντενεμπλό, περίπου 80 χιλιόμετρα νότια του Παρισιού. Ο Ρενουάρ ζωγράφισε το έργο όταν ήταν μόλις 25 ετών.

Στον πίνακα, ο ζωγράφος Ζυλ Λε Κερ, ο οποίος διέθετε σπίτι στην περιοχή, στέκεται έτοιμος να στρίψει ένα τσιγάρο. Ο άνδρας που κάθεται στο τραπέζι με σταυρωμένα τα χέρια ενδέχεται να είναι ο Ανρί Μπος, φίλος του Λε Κερ. Στα δεξιά, γερμένος προς τα πίσω στην καρέκλα του και φορώντας καπέλο, διακρίνεται ο ζωγράφος Άλφρεντ Σισλέ.

Επιδεικνύοντας με χιουμοριστικό τρόπο τη ζωγραφική του δεξιοτεχνία, ο Ρενουάρ συμπεριλαμβάνει στον πίσω τοίχο ένα σχέδιο που μοιάζει με γκράφιτι και απεικονίζει τον Ανρί Μυρζέ, συγγραφέα του έργου «Σκηνές από τη ζωή των μποέμ» του 1851. Το βιβλίο αποτελούσε ένα πρωτοποριακό χρονικό του ανέμελου τρόπου ζωής που ακολουθούσαν πλέον ο Ρενουάρ και οι συχνά πάμφτωχοι φίλοι του.

Ο πίνακας παραχωρήθηκε από το Nationalmuseum της Στοκχόλμης και είναι ακόμη ένα έργο μεγάλων διαστάσεων: έχει ύψος σχεδόν δύο μέτρα και πλάτος άνω του ενάμισι μέτρου.

Όπως συμβαίνει συχνά στους πίνακες γευμάτων του Ρενουάρ —ένα από τα αγαπημένα του θέματα— το φαγητό έχει ήδη καταναλωθεί, αλλά η συζήτηση συνεχίζεται. Η θετή κόρη της ιδιοκτήτριας, Άννα Σαμάν, απομακρύνει τα φλιτζάνια και τα πιάτα, ανάμεσα σε ξεφλουδισμένα φρούτα και τσαλακωμένες πετσέτες.

Στους πίνακες του Ρενουάρ υπάρχει συχνά κάποιος που κοιτάζει προς το μέρος μας. Στην «Ταβέρνα της Μητέρας Αντονί» είναι ένας σκύλος: το κανίς Τοτό, που βρίσκεται ξαπλωμένο κάτω από την καρέκλα του Σισλέ. Ο Τοτό έχει ξύλινο πόδι.

Πιερ-Ωγκύστ Ρενουάρ, «Η Ταβέρνα της Μητέρας Αντονί», 1866. Nationalmuseum, Στοκχόλμη. Δωρεά των Φίλων του Nationalmuseum, 1926. Φωτογραφία: Nationalmuseum.

3

Χορέψτε από χαρά

Οι νέοι άνθρωποι που συναντιούνται, χορεύουν, συναναστρέφονται, συζητούν και γευματίζουν αποτελούσαν θέματα που γοήτευαν τον Ρενουάρ.

Στην έκθεση παρουσιάζονται μαζί δύο υπέροχοι πίνακες με ζευγάρια που χορεύουν: ο «Χορός στην εξοχή» του 1883, από το Μουσείο Ορσέ στο Παρίσι, και ο «Χορός στο Μπουζιβάλ», επίσης του 1883, από το Μουσείο Καλών Τεχνών της Βοστόνης.

Με ύψος σχεδόν δύο μέτρα, τα έργα ανήκουν σε μια σειρά πινάκων για τους οποίους πόζαραν φίλοι του Ρενουάρ.

Στον «Χορό στην εξοχή» βλέπουμε στο κέντρο την Αλίν Σαριγκό, τότε ερωμένη και μετέπειτα σύζυγο του Ρενουάρ, να κινείται αγκαλιασμένη με τον παρτενέρ της.

Στον «Χορό στο Μπουζιβάλ», οι χορευτές κρατούν ο ένας τα γυμνά χέρια του άλλου, ενώ τα πρόσωπά τους σχεδόν αγγίζονται. Πιθανολογείται ότι δύο γυναίκες πόζαραν για τη μοντέρνα ντυμένη χορεύτρια: η Αλίν Σαριγκό και η Σουζάν Βαλαντόν, η οποία αργότερα έγινε και η ίδια καταξιωμένη ζωγράφος.

Πιερ-Ωγκύστ Ρενουάρ, «Χορός στο Μπουζιβάλ», 1883. Μουσείο Καλών Τεχνών της Βοστόνης, Picture Fund, 37.375. Φωτογραφία © 2026 Museum of Fine Arts, Boston.

4

Κρατήστε το καλοκαίρι ζωντανό μπροστά στις παραποτάμιες σκηνές του Ρενουάρ

Δείτε πίνακες που απεικονίζουν ορισμένα από τα αγαπημένα μέρη του Ρενουάρ κατά μήκος του Σηκουάνα.

Κατά τους θερμότερους καλοκαιρινούς μήνες, οι άνθρωποι συνέρρεαν σε παραποτάμιους τόπους αναψυχής στα περίχωρα του Παρισιού, όπως το Μπουζιβάλ και το Σατού. Η επέκταση του σιδηροδρομικού δικτύου έκανε ευκολότερη την πρόσβαση σε αυτά τα μέρη, τα οποία προσέλκυαν ανθρώπους από όλα τα κοινωνικά στρώματα.

Εκεί μπορούσαν να διασκεδάσουν κολυμπώντας στα ρηχά νερά, κάνοντας βαρκάδα ή απολαμβάνοντας ένα δροσερό ποτό στη σκιά.

Στο έργο «Γεύμα στο εστιατόριο Φουρναίζ — Το γεύμα των κωπηλατών», του 1875, το οποίο παραχωρήθηκε από το Ινστιτούτο Τέχνης του Σικάγου, είναι σαν να καθόμαστε στο διπλανό τραπέζι και να παρατηρούμε μια χαλαρή παρέα φίλων που παραμένει στο Σατού μετά το γεύμα.

Απολαύστε την αίσθηση φωτεινότητας που δημιουργεί ο Ρενουάρ με τις ανάλαφρες και αέρινες πινελιές του. Το ανακλώμενο φως διαχέεται στον πίνακα, από το λευκό πουκάμισο του κωπηλάτη, πάνω στο οποίο σχηματίζονται κηλίδες φωτός, μέχρι τα λαμπερά ποτήρια του κρασιού, τα οποία αποδίδονται με ελάχιστες πινελιές λευκού χρώματος.

Εστιάζοντας σε πίνακες που δημιουργήθηκαν από τα μέσα της δεκαετίας του 1860 έως τα μέσα της δεκαετίας του 1880, η έκθεση αποκαλύπτει έναν νέο και επαναστατικό Ρενουάρ, ο οποίος απομακρύνεται από την παράδοση και αναπτύσσει, μαζί με τους φίλους του Μονέ και Σισλέ, ένα νέο ύφος ζωγραφικής.

Πιερ-Ωγκύστ Ρενουάρ, «Γεύμα στο εστιατόριο Φουρναίζ — Το γεύμα των κωπηλατών», 1875. Ινστιτούτο Τέχνης του Σικάγου, Συλλογή Potter Palmer, 1922.437. © The Art Institute of Chicago.

5

Ανακαλύψτε πιο ήσυχες οικογενειακές στιγμές

Οι πίνακες που δημιούργησε ο Ρενουάρ εκείνα τα χρόνια περιλαμβάνουν πολλά πορτρέτα. Ο ζωγράφος ήταν ιδιαίτερα ικανός στην απεικόνιση παιδιών.

Ανακαλύψτε μια διαφορετική πλευρά του Ρενουάρ στον πίνακα «Νεαρή μητέρα» του 1881, ο οποίος παραχωρήθηκε από το Ίδρυμα Barnes της Φιλαδέλφειας.

Ο Ρενουάρ δημιούργησε το έργο όταν ήταν πλέον γύρω στα 40 και είχε γίνει και ο ίδιος πατέρας. Στον πίνακα διακρίνουμε την καλλιτεχνική του προσέγγιση να αρχίζει να ακολουθεί μια διαφορετική και περισσότερο προσωπική κατεύθυνση.

Πρόκειται για μια εξαιρετικά τρυφερή και οικεία εικόνα. Βλέπουμε μια νεαρή μητέρα με ένα παιδί στην αγκαλιά της. Ο Ρενουάρ ζωγράφισε τη σκηνή στη Νάπολη, κατά τη διάρκεια του μοναδικού ταξιδιού του στην Ιταλία.

Το έργο σηματοδοτεί την περίοδο κατά την οποία ο ζωγράφος άρχισε να μελετά τα έργα του Ιταλού καλλιτέχνη Ραφαήλ και να ενσωματώνει στη δική του τέχνη την επίδραση των ζωγράφων της Αναγέννησης. Με αυτόν τον τρόπο απομακρυνόταν από το ιμπρεσιονιστικό ύφος που τον είχε κάνει διάσημο.

Ελάτε να βιώσετε τις συζητήσεις, τις ανθρώπινες σχέσεις, τα βλέμματα και την ανόθευτη χαρά που προσφέρει ο χρόνος με αγαπημένους ανθρώπους.

Καθώς συγκεντρώνουμε τους πίνακές του με θέματα τον έρωτα, το φλερτ, τη φιλία και την οικογένεια, ερωτευτείτε τον Ρενουάρ αυτό το φθινόπωρο στην Εθνική Πινακοθήκη.

Πιερ-Ωγκύστ Ρενουάρ, «Νεαρή μητέρα», 1881. Ίδρυμα Barnes, Φιλαδέλφεια, BF15. The Barnes Foundation, κοινό κτήμα.