του Αχιλλέα Ταουξή, Υποστρατήγου ε.α.
Πιστεύω ότι κανείς από μας δεν χρειάζεται διερμηνέα, για να καταλάβει τι σημαίνει όταν ένας αρχηγός κράτους λέει ότι θα έρθει τη νύχτα… Γι’ αυτό διάβασα με ιδιαίτερη προσοχή ένα άρθρο του National Interest (στο τέλος του άρθρου ο σύνδεσμος), που μας εξηγεί ότι η λύση του κυπριακού θα ενίσχυε την άμυνα του ΝΑΤΟ και της Ευρώπης. Παρουσιάζεται ως τεχνική ανάλυση. Κατά την δική μου ανάγνωση αποτελεί διαφήμιση του προιόντος που ονομάζεται λήθη και ο πελάτης που ωφελείται ονομάζεται Τουρκία.
Το κείμενο ξεκινά με απαρίθμηση του κατλόγου προσόντων της Τουρκίας. Στενά, στρατός, ενεργειακοί δρόμοι… Μετά, σχεδόν στο πόδι και εν τάχει, οι «ανησυχίες για αξιοπιστία». Οι ρωσικοί S-400, το βέτο στη Σουηδία, η δημοκρατική οπισθοδρόμηση, όλα στην ίδια παράγραφο με την αναγκαιότητα, αλλά σαν τα ψιλά γράμματα σε συμβόλαιο. Όμως για την Κύπρο το άρθρο χρησιμοποιεί λέξεις όπως «αδιέξοδο», «διαίρεση», «παρουσία δυνάμεων στον βορρά». Φυσικά τις λέξεις εισβολή και κατοχή δεν τις βρίσκεις πουθενά. Εδώ θα μου πείτε εμείς τις εγκαταλείψαμε…
Η παραπάνω αναφερόμενη μετονομασία δεν έγινε μέσα σε μια νύχτα. Το 1974 το Συμβούλιο Ασφαλείας απαίτησε ομόφωνα με το ψήφισμα 353 να σταματήσει η ξένη στρατιωτική επέμβαση και να φύγουν τα ξένα στρατεύματα. Το 1983, όταν ανακηρύχθηκε το ψευδοκράτος, το ψήφισμα 541 το κήρυξε νομικά άκυρο. Το 1984 το 550 καταδίκασε και την ανταλλαγή πρεσβευτών με την Άγκυρα. Μόνο η Τουρκία αναγνώρισε το κρατίδιο και το κάνει μέχρι σήμερα. Μετά πέρασε ο χρόνος, που αποτελεί και τον καλύτερο δικηγόρος του κατακτητή. Οι διπλωμάτες έπαψαν να μιλούν για κατοχή και άρχισαν να μιλούν για «το κυπριακό», για «γύρους συνομιλιών», για «παγωμένη σύγκρουση», σε προτάσεις χωρίς υποκείμενο. Λες και δεν έχει εισβάλει κανείς και κάτι απλά εκκρεμεί…. Ο πάγος όμως δεν βρίσκεται στο έδαφος, όπου στέκονται τα ίδια στρατεύματα κατοχής, σε χώρα που από το 2004 είναι μέλος της ΕΕ, αλλά βρίσκεται στο λεξιλόγιο. Η λέξη διένεξη προϋποθέτει δύο μέρη με ίσα δικαιώματα και φυσικά ξεχνά ποιος πέρασε τα σύνορα. Κάθε χρόνος που περνά μεταφέρει το άδικο και το βάρος από τον κατακτητή στο θύμα, που πρέπει πλέον να δηλώσει πόσα και τι είναι διατεθειμένο να παραχωρήσει για να φύγει ο άλλος!
Το άρθρο επίσης ανακαλύπτει ένα «διπλό θεσμικό μπλοκάρισμα». Η Λευκωσία περιορίζει την Άγκυρα στα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα και η Άγκυρα κλείνει στην Κύπρο την πόρτα της Σύμπραξης για την Ειρήνη του ΝΑΤΟ δηλώνοντας απλά ότι υπάρχουν δύο βέτο, ίδιο βάρος, με ωραία συμμετρία. Μόνο που παραλείπει να πεί ότι η συμμετρία είναι κατασκευασμένη! Η Κύπρος είναι μέλος της ΕΕ και αυτή μόνο αποφασίζει ποιος μπαίνει στους μηχανισμούς της. Η Τουρκία από την άλλη πλευρά δεν είναι. Τόσο απλά! Το βέτο της Λευκωσίας απαντά και σωστά, σε κράτος που κρατά κατοχικό στρατό στο έδαφός της. Το βέτο της Άγκυρας επιπλέον αρνείται την ύπαρξη ενός κράτους του ΟΗΕ. Είναι σαν να λες ότι ο ληστής και ο ληστευμένος «αλληλομπλοκάρονται», επειδή ο δεύτερος δεν ανοίγει την πόρτα του στον πρώτο! Ωραίο σκεπτικό! Το κείμενο βέβαια τορπιλίζει μόνο του τη θέση του, αφού παραδέχεται ότι η Κύπρος δεν είναι ο μοναδικός λόγος που η Τουρκία μένει έξω. Αν οι S-400 και η δημοκρατική οπισθοδρόμηση βαραίνουν τόσο, μια «λύση» στο νησί δεν θα την έφερνε μέσα. Θα έφερνε μόνο τον λογαριασμό στην Κύπρο. Ούτε τα Στενά θα μετακινηθούν. Η Τουρκία τα ελέγχει λόγω γεωγραφίας και Συνθήκης του Μοντρέ, ότι και αν γίνει στο νησί.
Ξέρω πώς μοιάζει μια μεταβίβαση ευθύνης από το ΝΑΤΟ στην ΕΕ όταν γίνεται σοβαρά. Το 2003, στα Σκόπια, ως διευθυντής του Κέντρου Επιχειρήσεων του στρατηγείου, παρέδωσα προσωπικά τη διεύθυνση της επιχείρησης του ΝΑΤΟ στο ευρωπαϊκό στρατηγείο που την ανέλαβε. Ήταν η πρώτη στρατιωτική επιχείρηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και πραγματοποιήθηκε με κανόνες, με υπογραφές, με σεβασμό στα κράτη. Δεν έγινε εξαγνίζοντας όποιον κρατά έδαφος κράτους μέλους.
Η Άγκυρα επικαλείται τη Συνθήκη Εγγυήσεως του 1960. Ας προσπαθήσουμε να την πάρουμε στα σοβαρά. Το πραξικόπημα της χούντας των Αθηνών κατά του Μακαρίου έγινε στις 15 Ιουλίου 1974 και δεν υπάρχει λόγος να το κρύψουμε. Ο τουρκικός στρατός αποβιβάστηκε στις 20 Ιουλίου. Στις 23 Ιουλίου το πραξικόπημα κατέρρευσε, ο Σαμψών παραιτήθηκε και ο Γλαύκος Κληρίδης ανέλαβε νόμιμα την προεδρία. Στην Αθήνα έπεσε η χούντα. Η συνταγματική τάξη είχε αποκατασταθεί. Η συνθήκη επιτρέπει δράση μόνο με μοναδικό σκοπό την αποκατάσταση της κατάστασης που δημιούργησε, και απαγορεύει ρητά τη διχοτόμηση. Στις 14 Αυγούστου, με τη διάσκεψη της Γενεύης σε εξέλιξη, ξεκίνησε η δεύτερη φάση και ο τουρκικός στρατός κατέλαβε περίπου το ένα τρίτο του νησιού. Αυτό δεν αποκατέστησε τίποτα. Έφτιαξε κάτι καινούργιο. Η τάξη υπάρχει εδώ και πενήντα χρόνια αλλά η κατοχή και ο κατοχικός στρατός παραμένει, με επιπλέον κατάφωρη παραβίαση την είσοδο χιλιάδων εποίκων και την καταστροφη μεγάλου μέρους της πολιτιστικής και θρησκευτικής κληρονομιάς της Κυπρου. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων έκρινε το 2001 ότι η Τουρκία ευθύνεται για παραβιάσεις στα κατεχόμενα και το 2014 την υποχρέωσε να πληρώσει 90 εκατομμύρια ευρώ. Ένα επιχείρημα που εξαντλείται σε τρεις μέρες δεν μπορεί να δικαιολογεί μισό αιώνα.
Φυσικά ω του θαύματος αντί για συνέπειες, η Τουρκία εξοπλίζεται από ευρωπαικές χώρες! Τρεις από αυτές, η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία, μαζί με τη Βρετανία, ενέκριναν την πώληση 20 Eurofighter. Η Γερμανία είχε μπλοκάρει το πρόγραμμα για χρόνια λόγω της εξωτερικής πολιτικής της Τουρκίας και στο τέλος υποχώρησε. Οι αρχές φαίνεται ότι διαρκούν μέχρι να έρθει το πρώτο συμβόλαιο… Μετά τις επιχειρήσεις στη Συρία το 2016 είχε περιορίσει δραστικά τις εξαγωγές. Σύμφωνα με το Spiegel, ενέκρινε ξανά μεγάλες παραδόσεις, ανάμεσά τους αντιαεροπορικούς πυραύλους αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ. Η Ιταλία από την άλλη, που ιστορικά ο Ελληνισμός την έχει βρεί αρκετές φορές να φέρετε ύπουλα, διαπραγματεύεται το SAMP/T. Στο Λονδίνο η συμφωνία πουλήθηκε ως προστασία θέσεων εργασίας. Δηλαδή το πρόβλημα με τον εξοπλισμό ενός κράτους που κρατά ευρωπαϊκό έδαφος λύθηκε ξαφνικά με ένα μισθολόγιο.
Ο Ερντογάν γνωρίζουμε ότι δεν χρειάζεται διερμηνείς. «Μπορεί να έρθουμε ξαφνικά μια νύχτα», είπε για την Ελλάδα, και το επανέλαβε ξανά και ξανά, ακόμη και από διεθνή βήματα. Η Αθήνα και πολλοί αναλυτές το διάβασαν ως παραπομπή στο 1974 και φυσικά γνωρίζοντας ότι απειλεί χώρα της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Από την άλλη πλευρά οι Ευρωπαίοι, που απαντούν στα ερωτήματα για το άρθρο 42.7 με ένα μακρύ σοβαρό βλέμμα, του παραδίδουν τα αεροπλάνα. Το άρθρο αυτό υποχρεώνει τα κράτη μέλη να συνδράμουν όποιον δεχθεί ένοπλη επίθεση στο έδαφός του. Τώρα πως αυτό συμβαδίζει με το να πουλάς όπλα σε αυτόν που απειλεί, νομίζω δεν αντέχει λογικής εξηγήσεως.
Μετά από όλα αυτά η Τουρκία δεν τιμωρείται, αλλά προάγεται. Το 2020 Τούρκος διπλωμάτης προήδρευσε της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, και μάλιστα με ομόφωνη στήριξη! Σήμερα ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της, που διευθύνει ως Γενικός Γραμματέας τον ΟΑΣΕ, φημολογείται ότι εξετάζεται για την ηγεσία των Ηνωμένων Εθνών. Με λίγα λόγια ενα κράτος που το βαραίνει ολόκληρος φάκελος ψηφισμάτων που ποτέ δεν εφάρμοσε και αποφάσεων δικαστηρίου που ποτέ δεν τήρησε, βλέπει τους ανθρώπους του να παίρνουν τις καρέκλες όσων πρέπει να τα εφαρμόζουν. Καταπληκτικό σενάριο για κωμωδία ή δράμα! Φυσικά αυτό έχει όνομα και ονομάζεται υποκρισία. Οι διεθνείς οργανισμοί χτίστηκαν πάνω σε έναν βασικό κανόνα, ότι τα σύνορα δεν αλλάζουν με εισβολές. Όταν ο κανόνας παραβιάζεται χωρίς κόστος και ο παραβάτης προάγεται σε όλους τους τομείς, δεν χρειάζεται καν κηδεία για τους Οργανισμούς αυτούς… Απλά επιβεβαιώνουν το λόγο που κανείς πλέον, όσο καλή θέληση κα να έχει δεν τους παίρνει πια στα σοβαρά. Όλοι μας καταλαβαίνουμε πόσο επικίνδυνο είναι αυτό για την παγκόσμια διεθνή τάξη!
Η Ελλάδα και η Κύπρος δεν χρειάζεται να ζητιανέψουν. Χρειάζεται να βάλουν όρους. .Στα επίσημα κείμενα της ΕΕ και του ΝΑΤΟ να γράφεται κατοχή και όχι Κυπριακό ζήτημα ή Κυπριακή διαφωνία. Το ίδιο να ακολουθήσουν οι διπλωμάτες στον προφορικό λόγο και γενικά όσοι συμμετέχουν σε διεθνή φόρα. Καμία νέα πόρτα στην ευρωπαϊκή άμυνα για την Τουρκία χωρίς αποχώρηση κατοχικών στρατευμάτων από την Κύπρο, καταβολή αποζημιώσεων στους πληγέντες Κυπρίους αδελφούς και φυσικά παραίτηση από όλες τις παράλογες και παράνομες απαιτήσεις. Κάθε πώληση όπλων να συνοδεύεται από ρήτρα ότι δεν θα στραφούν εναντίον κράτους μέλους της ΕΕ και όποιος δεν τη δέχεται, απλά δεν εξοπλίζεται.
Η ελληνική προεδρία του 2027 οφείλει να φέρει στο τραπέζι ευρωπαϊκή πρωτοβουλία ώστε το ερώτημα να τεθεί επίσημα στο τραπέζι των Είκοσι Επτά.
Στους στρατιώτες μου έλεγα να έχουν δική τους γνώμη, όποια κι αν είναι. Σε εσένα που διαβάζεις λέω το ίδιο. Μην δεχτείς ότι μια κατοχή λέγεται διένεξη επειδή κάποιος το έγραψε με αυτοπεποίθηση σε έντυπο με κύρος. Η κατοχή δεν έγινε διένεξη αλλά συνήθεια που δόλια ανέπτυξε η άλλη πλευρά και η δική μας ανοχή.
Το άρθρο του National Interest στο οποίο αναφέρομαι βρίσκεται εδώ
Υποστράτηγος ε.α. Αχιλλεύς Ταούξης
Απόφοιτος της Σχολής Ευελπίδων και με 43 χρόνια υπηρεσίας στις Ένοπλες Δυνάμεις, υπηρέτησε σε επιχειρησιακές και επιτελικές θέσεις στην Ελλάδα, στο ΝΑΤΟ και σε διεθνείς αποστολές. Διετέλεσε Εκπαιδευτής και Διευθυντής Σπουδών στη ΣΕΘΑ, Διευθυντής Κέντρου Επιχειρήσεων στο ΝΑΤΟϊκό Στρατηγείο Σκοπίων και στέλεχος του ΓΕΣ, του ΓΕΕΘΑ και του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, με αντικείμενο την άμυνα, την αμυντική πολιτική, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις διεθνείς σχέσεις.
Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στην Εφαρμοσμένη Στρατηγική και Διεθνείς Σχέσεις από το University of Plymouth και έχει συμμετάσχει ως ομιλητής σε ημερίδες και εκδηλώσεις. Αρθρογραφεί για θέματα εθνικής ασφάλειας, άμυνας, στρατηγικής και γεωπολιτικής.
