Αρχική Blog Σελίδα 773

Εθνοφυλακή, Ατζέντα 2030 και Τι Μέλλει Γενέσθαι με την Εθνοφυλακή; 14 Προτάσεις για την Αναβάθμιση του Θεσμού

Από
anixneuseis
-
0

Κίμων Κωστής, Αντιστράτηγος ε.α.

      Εθνοφυλακή

        Ο Στρατός Ξηράς (ΣΞ) αποτελείται από 3 πυλώνες: τον Ενεργό Στρατό, την Εθνοφυλακή και την Εφεδρεία.

Η Εθνοφυλακή διέπεται από τον Ν. 5018/2023 (ΦΕΚ Α΄ 25/9.2.2023) [1], που αποτελεί το κύριο εργαλείο για την αναβάθμισή της. Για τον σκοπό, την οργάνωση και την αποστολή της στο άρθρο 61 ορίζονται τα εξής: «1.H Εθνοφυλακή, ως οργανική ένοπλη δύναμη του Στρατού Ξηράς, συγκροτείται στην περίοδο ειρήνης για την ενίσχυση και υποβοήθηση των Ενόπλων Δυνάμεων στην εκπλήρωση της αποστολής τους […].  2.Η Εθνοφυλακή οργανώνεται σε ενεργές και επιστρατευόμενες Μονάδες, οι οποίες χαρακτηρίζονται ως ειδικές στρατιωτικές και ονομάζονται Τάγματα Εθνοφυλακής (ΤΕΘ), με την προσθήκη του ονόματος της περιοχής όπου εδρεύουν. […]  3.Αποστολή της Εθνοφυλακής είναι η συμβολή στην άμυνα της χώρας, η ενίσχυση και υποβοήθηση του Στρατού Ξηράς στην εκπλήρωση της αποστολής του, […].»

Τα ΤΕΘ έχουν τις αποστολές και την οργάνωση των Μονάδων Πεζικού, με τη διαφορά ότι στελεχώνονται από Αξιωματικούς και Οπλίτες Εθνοφύλακες, όπου έγκειται και η σπουδαιότητά τους για τον ΣΞ. Εδρεύουν κυρίως σε παραμεθόριες περιοχές και έχουν τη δυνατότητα πλήρους στελέχωσης σε Εθνοφύλακες, στους οποίους με διαταγή χορηγούνται ατομικός οπλισμός και πυρομαχικά. Κάθε Εθνοφύλακας εκπαιδεύεται μία Κυριακή τον μήνα. Οι Εθνοφύλακες έχουν σημαντικά πλεονεκτήματα, όπως ότι «μάχονται υπέρ βωμών και εστιών», έχουν μεγάλη εμπειρία, συνυπηρετούν για μεγάλο χρονικό διάστημα και έχουν άριστη γνώση του εδάφους και των καιρικών συνθηκών της περιοχής που ενεργούν. Η Εθνοφυλακή εδράζεται στην εθελοντική προσφορά των Εθνοφυλάκων στην Πατρίδα.

ΓΕΣ/Διεύθυνση Εθνοφυλακής (ΔΕΘ), ΓΕΣ/Α5, ΓΕΣ/Διεύθυνση Επιστράτευσης-Εθνοφυλακής

Στο ΓΕΣ υπήρχε Διεύθυνση Εθνοφυλακής (ΓΕΣ/ΔΕΘ), με Διευθυντή Υποστράτηγο, η οποία όμως καταργήθηκε το έτος 1988 και τα θέματα της Εθνοφυλακής περιήλθαν στην αρμοδιότητα ενός Τμήματος της Διεύθυνσης Πεζικού (ΓΕΣ/ΔΠΖ), γεγονός που είχε δυσμενέστατες επιπτώσεις στον συντονισμό του έργου της Εθνοφυλακής.

Τον Μάρτιο του 2017 συγκροτήθηκε εκ νέου στο ΓΕΣ, μετά από 29 έτη, η Διεύθυνση Εθνοφυλακής (ΓΕΣ/Α5), με Διευθυντή Ταξίαρχο, η οποία θα συντόνιζε το έργο της αναβάθμισης της Εθνοφυλακής. Το Συμβούλιο Μεταθέσεων Ανωτάτων (ΣΜΑΝ), με Πρόεδρο τον Α/ΓΕΣ Αντιστράτηγο Α. Στεφανή με τοποθέτησε Διευθυντή, μετά την προαγωγή μου σε Ταξίαρχο. Από την αρχή η Εθνοφυλακή προσεγγίστηκε με ολιστικό τρόπο για να επιλεγούν οι κατάλληλες δράσεις ώστε να επιτευχθεί ο σκοπός. Μελετήθηκαν τα στοιχεία, λήφθηκαν υπόψη οι προτάσεις των Εθνοφυλάκων και καταβλήθηκε εργώδης προσπάθεια που στόχευε κυρίως στη βελτίωση της εκπαίδευσης και στην αύξηση του αριθμού αυτών που ήθελαν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή και των Εθνοφυλάκων που συμμετείχαν στην εκπαίδευση, η οποία είχε σημαντικά αποτελέσματα. Κάθε μήνα, από τον Απρίλιο του 2017, όλο και περισσότεροι Εθνοφύλακες συμμετείχαν στην εκπαίδευση και τον Σεπτέμβριο του 2018 επετεύχθη η συμμετοχή 10.000 Εθνοφυλάκων (40%). Αξιοσημείωτη ήταν η συμμετοχή 700 Εθνοφυλάκων στις 29 Μαϊ 17 στην Τελετή Έναρξης του Έτους Εφέδρων και Εθνοφυλάκων στη Ρόδο, 2.500 Εθνοφυλάκων στις 18 Δεκ 17 από όλη την Ελλάδα στην Τελετή Λήξης του Έτους, στο Βελλίδειο Θεσσαλονίκης και 2.500 Εθνοφυλάκων στις παρελάσεις της «28ης Οκτωβρίου 1940», το 2018, εκ των οποίων 300 στη Θεσσαλονίκη.

Τον Μάρτιο του 2019 το ΣΜΑΝ με Πρόεδρο τον Α/ΓΕΣ Αντιστράτηγο Γ. Καμπά με μετέθεσε στη Σχολή Εθνικής Άμυνας ως Διευθυντή Σπουδών χωρίς να τοποθετήσει αντικαταστάτη και καθήκοντα Διευθυντή ασκούσε Συνταγματάρχης, με τις όποιες συνέπειες αυτό είχε.

Στο τέλος Αυγούστου του 2019 δόθηκαν από τον ΥΦΕΘΑ Α. Στεφανή νέες κατευθύνσεις για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, εκ των οποίων η κύρια αφορούσε στη σύνταξη νέου Νόμου για την Εθνοφυλακή, που θα ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες και θα επιλύει τις χρόνιες αγκυλώσεις και νέου Κανονισμού που θα ρυθμίζει τις λεπτομέρειες λειτουργίας της. Σε δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» γράφονταν ότι: «Στην αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, με σειρά αλλαγών, προχωράει το υπουργείο Άμυνας με στόχο να γίνει σύγχρονη και περισσότερο μάχιμη και συνακόλουθα να ενισχυθεί η συμβολή της στην άμυνα της χώρας. Οι παρεμβάσεις μάλιστα θα προωθηθούν άμεσα, αφού κάθε αποτρεπτικό εργαλείο για τις Ένοπλες Δυνάμεις θεωρείται ιδιαίτερα χρήσιμο σε μία περίοδο που η τουρκική προκλητικότητα αυξάνεται και παγιώνεται. Ανάμεσα στις αλλαγές είναι η θέσπιση κινήτρων για την αύξηση του ποσοστού συμμετοχής των εθνοφυλάκων στη στρατιωτική εκπαίδευση, η εξέταση για τη δυνατότητα εθελοντικής συμμετοχής και των γυναικών, η συγκρότηση μονάδων σε Αττική και Θεσσαλονίκη στον τομέα της κυβερνοάμυνας και σε αντικείμενα αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών και η εκπαίδευση σε ημέρες εκτός Κυριακής.» [2], [3]

Στο πλαίσιο των παραπάνω κατευθύνσεων του ΥΦΕΘΑ τον Νοέμβριο του 2019 το ΣΜΑΝ με Πρόεδρο τον Α/ΓΕΣ Αντιστράτηγο Γ. Καμπά με τοποθέτησε εκ νέου Διευθυντή ΓΕΣ/Α5. Εκπόνησα μία ολοκληρωμένη Στρατηγική για την Εθνοφυλακή, στο πλαίσιο της οποίας ορίστηκαν οι παράγοντες επαύξησης της επιχειρησιακής ετοιμότητας και των επιχειρησιακών δυνατοτήτων των ΤΕΘ για την εκπλήρωση της αποστολής τους και υλοποιήθηκε μεγάλος αριθμός στοχευμένων δράσεων για την επίτευξη του σκοπού, όπως:

α.     Βελτίωση της επιχειρησιακής εκπαίδευσης των Εθνοφυλάκων.

β.     Αύξηση της συμμετοχής των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση.

γ.     Αύξηση της στελέχωσης των ΤΕΘ με Εθνοφύλακες.

δ.     Ανύψωση του ηθικού των Εθνοφυλάκων.

ε.      Ενίσχυση των δεσμών της Εθνοφυλακής με το κοινωνικό σύνολο.

Η νέα αυτή προσπάθεια είχε σημαντικά μετρήσιμα αποτελέσματα, όπως φαίνονταν από τους δείκτες και το πλήθος των στατιστικών στοιχείων που συγκεντρώναμε ανά ΤΕΘ και Σχηματισμό υπαγωγής τους για κάθε παράγοντα, προσδίδοντας νέα δυναμική στον θεσμό. Κατέβαλα μεγάλη προσπάθεια για τη θέσπιση 35 παροχών επιβράβευσης για όσους Εθνοφύλακες συμμετείχαν στην εκπαίδευση, από τις οποίες επιτεύχθηκαν οι 11. Σε δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» αναφέρεται ότι τον Σεπτέμβριο του 2020, εν μέσω πανδημίας, επετεύχθη ρεκόρ συμμετοχής στην εκπαίδευση, που συμμετείχαν 8.401 «μάχιμοι» και αναγνωρίστηκε ότι: «Η συνεχής αναβάθμιση του θεσμού πυκνώνει με έμψυχο δυναμικό τις γραμμές της Εθνοφυλακής και ενισχύει τα γενικότερα σχέδια αμυντικής θωράκισης της χώρας». [4] Παρέμεινα Διευθυντής ΓΕΣ/Α5 έως τον Μάρτιο του 2022. Στη συνέχεια για 3 έτη το ΣΜΑΝ τοποθετούσε Ταξίαρχο ως Διευθυντή του ΓΕΣ/Α5.

Τον Απρίλιο του 2025, στο πλαίσιο της Νέας Δομής Δυνάμεων 2024-2035, καταργήθηκε η Διεύθυνση Εθνοφυλακής του ΓΕΣ (ΓΕΣ/Α5) και ενσωματώθηκε ως Τμήμα στη Διεύθυνση Επιστράτευσης (ΓΕΣ/Α4) συγκροτώντας μία νέα Διεύθυνση Επιστράτευσης-Εθνοφυλακής (ΓΕΣ/Α4), [5] υποβαθμίζοντας το έργο της Εθνοφυλακής.

  Ατζέντα 2030 για την Εθνοφυλακή

Σύμφωνα με την Ατζέντα 2030, Ένοπλες Δυνάμεις 2030: Νέα Εποχή στην Εθνική Άμυνα, «Ο τομέας της Εθνικής Άμυνας έχει ανάγκη από μια βαθιά μεταρρύθμιση. Οι συνθήκες υπό τις οποίες διαμορφώνεται το διεθνές γίγνεσθαι, οι συγκρούσεις των τελευταίων ετών, οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι νέες συμβατικές και υβριδικές απειλές, αλλά και η περιφερειακή κατάσταση, έχουν δραματικά επιδεινωθεί.». [6]

Η 1η από τις 7 μεταρρυθμίσεις είναι ο «Εκσυγχρονισμός της δομής και εξορθολογισμός της λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων», όπου γράφεται ότι: «H Νέα Δομή Δυνάμεων 2024-2035 αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την υλοποίηση της “Ατζέντας 2030”, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση που έγινε ποτέ στην ιστορία του ελληνικού κράτους στον τομέα της Εθνικής Άμυνας.». Στα «Βασικά στοιχεία των αλλαγών» γράφεται μόνο η «μεταρρύθμιση της Εθνοφυλακής», χωρίς οιαδήποτε άλλη ενημέρωση για το τι μέλλει γενέσθαι.

  Δεκατέσσερις Προτάσεις για την Αναβάθμιση της Εθνοφυλακής

α.     Η αξιοποίηση των προβλέψεων του Ν. 5018/2023, που δίνει νέες δυνατότητες και της Στρατηγικής για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, όπως την παρουσίασα τον Ιανουάριο του 2022 στον Α/ΓΕΣ Αντιστράτηγο Χ. Λαλούση.

β.     Ο καθορισμός στόχων ανά έτος έως το 2030 στους δείκτες της Στρατηγικής, οι οποίοι θα παρακολουθούνται από την Ιεραρχία του ΓΕΣ, καθώς και τις Διοικήσεις των ΜΔ-ΜΣ και των Σχηματισμών υπαγωγής των ΤΕΘ. Στο τέλος του έτους θα γίνεται αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, με βάση την οποία θα αποφασίζονται νέες πρωτοβουλίες για την επίτευξη των τεθέντων στόχων.

γ.     Ο καθορισμός στην ειρήνη νέων αποστολών, όπου θα συμμετέχουν Εθνοφύλακες έναντι αποζημίωσης, σύμφωνα με τον νόμο, προκειμένου η συνδρομή τους να μην περιορίζεται στη φρούρηση στρατιωτικών εγκαταστάσεων. Ο αριθμός των Εθνοφυλάκων και η ημερήσια αποζημίωση θα καθορίζεται βάσει ΚΥΑ. Η συμμετοχή των Εθνοφυλάκων στις νέες αποστολές θα είναι χρήσιμη για τον ΣΞ επειδή: 1ον θα συνδράμει τις Μονάδες του Σχηματισμού που υπάγονται τα ΤΕΘ, με αποτέλεσμα αυτές να επικεντρωθούν στην εκπαίδευση, 2ον θα προκαλέσει αύξηση του αριθμού όσων επιθυμούν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή, 3ον θα ανυψώσει το ηθικό των Εθνοφυλάκων, 4ον θα ενισχύσει τους δεσμούς της Εθνοφυλακής με τον ΣΞ και με την τοπική κοινωνία και 5ον θα δώσει νέα δυναμική στον θεσμό.

δ.     Η εφαρμογή των Ειδικών Οδηγιών Εκπαίδευσης (ΕΟΕ) της Εθνοφυλακής για τη βελτίωση της εκπαίδευσης, που αποτελεί το Α και το Ω της αναβάθμισης της Εθνοφυλακής.

ε.      Η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ Εθνοφυλακής του ΓΕΣ και του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Φρουράς (ΓΕΕΦ), την οποία ξεκινήσαμε από το 2017.

στ.    Η θέσπιση νέων παροχών επιβράβευσης για όσους Εθνοφύλακες συμμετέχουν στην εκπαίδευση, που θα αποτελέσουν κίνητρα για να ενταχθούν στην Εθνοφυλακή ολοένα και περισσότεροι και να αυξηθεί η συμμετοχή των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση.

ζ.      Η συγκρότηση ΤΕΘ Ειδικής Σύνθεσης στην Αττική, Θεσσαλονίκη και σε μεγάλες πόλεις του εσωτερικού της χώρας και η κατάργηση των επιστρατευόμενων ΤΕΘ.

η.     Η προβολή της αποστολής της Εθνοφυλακής και της εξαιρετικής σημασίας της για τον ΣΞ και τις ΕΔ, καθώς και η ανάδειξη της αναγκαιότητάς της για την Πατρίδα.

θ.     Η συμμετοχή Εθνοφυλάκων από τα ΤΕΘ των ΜΔ-ΜΣ στις Στρατιωτικές Παρελάσεις των Εθνικών Επετείων στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, όπως συνέβαινε το 2015 στην Αθήνα, καθώς και το 2017 και 2018 στην Αθήνα και Θεσσαλονίκη.

ι.      Η διοργάνωση Συνεδρίου τον Οκτώβριο του 2025 με θέμα «Η Αναβάθμιση του Θεσμού της Εθνοφυλακής» στη Θεσσαλονίκη, όπου θα συμμετάσχουν μεταξύ άλλων οι Διοικητές και Εθνοφύλακες από όλα τα ΤΕΘ της Πατρίδας μας.

ια.    Η βράβευση Εθνοφυλάκων από τον ΥΕΘΑ Ν. Δένδια την «Ημέρα Εφέδρου και Εθνοφύλακα», η οποία έχει καθοριστεί να είναι κατά τη διάρκεια της Εθνικής Διακλαδικής Άσκησης Μεγάλης Κλίμακας «ΠΑΡΜΕΝΙΩΝ-2025».

ιβ.    Η παρακολούθηση της επιχειρησιακής εκπαίδευσης των ΤΕΘ από τους ΥΕΘΑ, ΥΦΕΘΑ Θ. Δαβάκη [7], Α/ΓΕΕΘΑ Στρατηγό Δ. Χούπη και Α/ΓΕΣ Γ. Κωστίδη. Ενδεικτικά προτείνεται η παρακολούθηση από τον ΥΦΕΘΑ της ΤΑΜΣ «ΤΧΗΣ (ΠΒ) ΜΙΝΩΤΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ» από Εθνοφύλακες στην ΠΕ της ΧΙΙ Μ/Κ ΜΠ, στο Δέλτα του ποταμού Έβρου, στο πλαίσιο της ΤΑΜΣ «ΠΑΡΜΕΝΙΩΝ-2025».

ιγ.     Η διεξαγωγή της Δ΄ (τελικής) Φάσης των 7ων Πανελλήνιων Σκοπευτικών Αγώνων Εθνοφυλακής με τους νικητές της ΑΣΔΕΝ, του Γ΄ και Δ΄ΣΣ στο Πεδίο Βολής Λιτοχώρου (όπως πραγματοποιήθηκε στους 1ους Πανελλήνιους Σκοπευτικούς Αγώνες Εθνοφυλακής το 2018) και η παρακολούθησή της από τον ΥΦΕΘΑ.

ιδ.      Ο καθορισμός από τον ΥΕΘΑ του 2026 ως «Έτος Εθνοφυλακής και Εφεδρείας».

         Συμπεράσματα

Συμπερασματικά σημειώνω ότι σύμφωνα με τα αναφερόμενα δεν είναι υπερβολή να υποστηρίζω ότι η Εθνοφυλακή αποτελεί Εθνική Αναγκαιότητα και τα οποία αναδεικνύουν:

α.     Την ιδιαίτερη σημασία της Εθνοφυλακής, η οποία συμβάλλει στην αμυντική θωράκιση της Πατρίδας μας και αποτελεί παράγοντα ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της κοινωνίας για την αντιμετώπιση των προκλήσεων.

β.     Την ανάγκη της μέγιστης αξιοποίησης της Εθνοφυλακής από τον ΣΞ.

γ.     Την ανάγκη αξιοποίησης των νέων δυνατοτήτων που παρέχει ο Ν. 5018/2023 και της Στρατηγικής, που περιλαμβάνει πλέγμα δράσεων και πρωτοβουλιών, με σκοπό την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής και την αποτελεσματική εκτέλεση της αποστολής της.

Είναι αναγκαία η επίταση των ενεργειών για τη βελτίωση των παραγόντων επαύξησης των επιχειρησιακών δυνατοτήτων των ΤΕΘ, προκειμένου να επιτευχθεί η αναβάθμιση της Εθνοφυλακής στο πλαίσιο ενότητας του σκοπού και ενότητας των προσπαθειών.

Τέλος, εκφράζω την επιθυμία να συνδράμω εθελοντικά και αμισθί στο έργο της Εθνοφυλακής.

Αθήνα, 15 Μαΐου 2025

Σημειώσεις

[1] «Νόμος 5018/2023 – ΦΕΚ 25/Α/9-2-2023 (Κωδικοποιημένος)», https://www.e-nomothesia.gr/kat-enoples-dynameis/n-5018-2023.html, πρόσβαση 8 Μαϊ 25.

[2] Χαραλαμπάκης Μάνος, «Το Νέο Σχέδιο και Γυναίκες θα Εκπαιδεύονται στην Εθνοφυλακή», ΤΑ ΝΕΑ, 31 Αυγούστου-1 Σεπτεμβρίου 2019, σελ. 1, 28 και 37.

[3] Χαραλαμπάκης Μάνος, «Υπουργείο Άμυνας: Το σχέδιο για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής», https://www.tovima.gr/2019/09/01/society/ypourgeio-amynas-to-sxedio-gia-tin-anavathmisi-tis-ethnofylakis/, πρόσβαση 8 Μαϊ 25.

[4] Μάνος Χαραλαμπάκης, «Ρεκόρ προσέλευσης στην Εθνοφυλακή, παρά την πανδημία», https://www.tanea.gr/2021/04/08/greece/rekor-proseleysis-stin-ethnofylaki-para-tin-pandimia/, πρόσβαση 8 Μαϊ 25.

[5] «Γενικό Επιτελείο Στρατού Διεύθυνση Επιστράτευσης-Εθνοφυλακής Α4», https://epistrateusi.army.gr/, πρόσβαση 8 Μαϊ 25.

[6] «Ένοπλες Δυνάμεις 2030: Νέα Εποχή στην Εθνική Άμυνα», https://dendias.gr/kyvernitiko-ergo/ypourgeio-ethnikis-amynas/, πρόσβαση 8 Μαϊ 25.

[7] Στις αρμοδιότητές του είναι η λήψη αποφάσεων για θέματα που αφορούν στην Εθνοφυλακή, σύμφωνα με την Απόφ. Πρωθυπουργού 35247/2025 (ΦΕΚ Β΄ 1313/18.03.2025).

 

*O Αντιστράτηγος ε.α. Κίμων Κωστής γεννήθηκε στην Αθήνα. Εισήχθη το 1983 στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων (ΣΣΕ), με Πανελλήνιες Εξετάσεις, από την οποία αποφοίτησε το 1987 με τον βαθμό του Ανθυπολοχαγού Πεζικού. Διετέλεσε Διευθυντής Εθνοφυλακής του ΓΕΣ, στον βαθμό του Ταξιάρχου, από 6 Μαρ 17 έως 8 Μαρ 19 και από 8 Νοε 19 έως 11 Μαρ 22, συνολικά για 4 έτη και 4 μήνες. Είναι κάτοχος με «Άριστα», 9,49, Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης από το Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης του Παντείου Πανεπιστημίου και Πτυχιούχος του ιδίου Τμήματος του Παντείου Πανεπιστημίου, με βαθμό «Λίαν Καλώς», 8,23. Είναι απόφοιτος της Σχολής Εθνικής Άμυνας (ΣΕΘΑ) με βαθμό «Άριστα» και της Ανώτατης Διακλαδικής Σχολής Πολέμου (Α.ΔΙ.Σ.ΠΟ.) με «Λίαν Καλώς».

ΟΙ ΩΡΑΙΕΣ ΚΟΙΜΩΜΕΝΕΣ

Από
anixneuseis
-
3
του Παντελή Σαββίδη
Μόνο υπο την βαθιά επίδραση του στρουθοκαμηλισμού δεν μπορεί να δει κανείς τον αναβαθμισμένο ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή.
Και την ενίσχυση της θέσης της η Τουρκία θα την χρησιμοποιήσει προς κάθε πλευρά. Και προς την Ελλάδα.
Οι Ωραίες Κοιμωμένες της Αθήνας που ζουν το όνειρό τους καταχρώμενες την εξουσία θα πρέπει να νουθετηθούν.
Η συνταγή είναι γνωστή: Οικονομία, Διπλωματία, Σκληρή Ισχύς.
Για την οικονομία πρέπει να αλλάξει το μοντέλο. Η χώρα, παρά τα τεχνητά φληναφήματα και τις εορταστικές παράτες υφίσταται καθίζηση. Ο μόνος τρόπος για να αναπτυχθεί είναι να ακολουθήσει ένα περιφερειακό μοντέλο ανάπτυξης.
Η συνειδητή συνέχιση του σημερινού συγκεντρωτικού μορφώματος οδηγεί σε υπαρξιακά αδιέξοδα.
Το μεγαλύτερο έγκλημα της μεταπολίτευσης το έκαναν ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Γιάννης Ραγκούσης με τον Καλλικράτη.
Πρέπει η διοικητική δομή της χώρας να επανέλθει στον Καποδίστρια και να ενθαρρυνθεί η παραμονή των κατοίκων στην περιφέρεια.
Στη Διπλωματία υπάρχει πλήρης απαξίωση του διπλωματικού προσωπικού. Ένα νέο, αποτελεσματικό μοντέλο σχέσης διπλωματικής υπηρεσίας και κυβέρνησης πρέπει να εφαρμοσθεί.
Οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει να αποκτήσουν ένα ισχυρό αποφασιστικό και πειστικό δόγμα αποτροπής που θα μπορούν να το υποστηρίξουν, αν χρειαστεί, στο πεδίο.
Οι δυνάμεις που κυριαρχούν σήμερα δεν εκτιμούν τους καημένους. Αντιθέτως, αν προσέξει κανείς τους επαίνουν του Τράμπ ακόμη και σε έναν τρομοκράτη, όπως ο πρόεδρος της Συρίας, εκείνο που εκτιμάται είναι η σκληρή και αποφαστική στάση.
Οι δυνάμεις που θα “παίξουν” στην περιοχή είναι η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία, ακόμη και το Κατάρ, και το Ισραήλ.
Ελλάδα δεν υπάρχει πουθενά διότι δεν έχει πολιτική ηγεσία. Σε όλο το φάσμα. Ούτε στα τσικό δεν συγκαταλέγεται το επίπεδο του πολιτικού προσωπικού. Ακόμη και η Κύπρος έχει περισσότερο αξιόλογες πολιτικές προσωπικότητες.
Με τα πιονάκια της Αθήνας όπως είναι και λειτουργουν σήμερα, δεν θα ασχοληθεί κανείς, παρά μόνο όταν τεθεί το μενού στο τραπέζι.
Το ποια σημασία δίνουν οι Αμερικανοί στην Αθήνα φαίνεται απο την επιλογή της πρέσβεως που και αυτή, ακόμη, δεν ήρθε.
Μόνο για διακοπές και ξεκούραση έρχονται στην Αθήνα.
Αυτό που ζούμε είναι η τραγωδία της ανολοκλήρωτης Επανάστασης του 21.

 

THE SLEEPING BEAUTIES

Only under the deep influence of ostrich-like denial can one fail to see Turkey’s upgraded role in the region.
And Turkey will use its strengthened position in every direction. Including against Greece.

The Sleeping Beauties of Athens, who are living their dream while abusing power, must be admonished.
The recipe is well known: Economy, Diplomacy, Hard Power.

In terms of the economy, the model must change. The country—despite artificial platitudes and celebratory parades—is collapsing. The only way to achieve growth is to adopt a regional development model.
The conscious perpetuation of today’s centralized construct leads to existential dead ends.

The greatest crime of the post-junta era was committed by George Papandreou and Yiannis Ragousis through the Kallikratis reform.
The country’s administrative structure must return to the Kapodistrias model, and people must be encouraged to remain in the regions.

In diplomacy, the diplomatic corps has been completely devalued. A new, effective model of relations between the diplomatic service and the government must be implemented.

The Armed Forces must adopt a strong, decisive, and credible deterrence doctrine—one they can actually uphold on the battlefield if necessary.

The powers that dominate the world today have no regard for the weak. On the contrary, as one can observe even in Trump’s praise of a terrorist like the president of Syria, what is valued is a firm and decisive stance.

The players in the region will be Turkey, Saudi Arabia, even Qatar, and Israel.
Greece is nowhere to be found because it lacks political leadership—across the board. The political class doesn’t even qualify for the minors. Even Cyprus has more noteworthy political figures.

With Athens’ pawns, as they are and as they operate today, no one will bother—except when the menu is already laid out on the table.

The significance Americans place on Athens is evident in their choice of ambassador—who hasn’t even arrived yet.
They only come to Athens for vacation and rest.

What we are experiencing is the tragedy of the incomplete Revolution of 1821.

Είναι αυτή “ήττα” της Τουρκίας ή μήπως κάτι γίνεται πολύ στραβά;

Από
anixneuseis
-
1
 
Γράφει ο ΣΩΤΗΡΗΣ ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ

Όταν στην Συρία εκδιώχθηκε ο Άσαντ και κατέλαβαν οι φιλότουρκοι τζιχαντιστές την εξουσία, χαρακτηρίσαμε το γεγονός ως τεράστια τουρκική επιτυχία. Ως ένα ακόμη αποφασιστικό βήμα στην διαμόρφωση μιας νεοοθωμανικής επικράτειας, που είναι ο μύχιος πόθος και το φλογερό όραμα του σουλτάνου της Άγκυρας. Ωστόσο, αρκετοί στην Ελλάδα είδαν στις εξελίξεις αυτές την είσοδο της Τουρκίας σε έναν θανατηφόρο βαλτότοπο, που την έφερνε σε μια διαρκή σύγκρουση με τον αραβικό κόσμο, τους Κούρδους και, πρωτίστως, το Ισραήλ.

Κάποιοι μάλιστα προέβλεπαν μια ευθεία στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ των δύο περιφερειακών υπερδυνάμεων της ανατολικής Μεσογείου. Αυτό που συνέβη, όμως, παρά τις σοβαρές τριβές, που έφθασαν στον βομβαρδισμό από την ισραηλινή αεροπορία βάσεων που η Τουρκία σκόπευε να χρησιμοποιήσει προς όφελός της στο συριακό έδαφος, αλλά και σε αερομαχίες ισραηλινών και τουρκικών αεροσκαφών, είναι μια παρασκηνιακή διαδικασία διαμερισμού της επιρροής στην νέα Συρία.

Η κάθε πλευρά επιδιώκει τα μέγιστα κέρδη επί του συριακού «πτώματος», που κατά τα φαινόμενα θα αποτελείται από 3,5 συνιστώντα μέρη – το φιλοτουρκικό τζιχαντιστικό, με τις μεγαλύτερες πόλεις, το ισραηλινό και των συνεργατών τους Δρούζων, στον νότο, των Κούρδων και κάποιων φιλοδυτικών Αράβων στην ανατολή, και μια ντε φάκτο μερική αυτονομία των Αλαουιτών στα δυτικά. Η τελευταία, ως παραχώρηση στην ανάγκη διεθνούς αναγνώρισης του νέου καθεστώτος, που ενδύθηκε κοστούμι, έστω και αν το στενεύει.

Σε κάθε περίπτωση, η συνάντηση Τραμπ – Αλ Σαράα, πρώην Τζολάνι, επισφραγίζει αυτήν την νέα πραγματικότητα. Επαναλαμβάνουμε ότι πρόκειται για έναν τουρκικό θρίαμβο. Και δυστυχώς, δεν είναι ο μοναδικός, εσχάτως. Γιατί αν θέλουμε να δούμε, χωρίς ευσεβοποθισμούς, την αλήθεια κατάματα, η τακτική Ερντογάν αποδίδει άφθονους καρπούς.

Το βλέπουμε χαρακτηριστικά στην περίπτωση του ρωσο-ουκρανικού πολέμου. Επί πάνω από τρία χρόνια παίζει το δικό του παιχνίδι, αδιαφορώντας για τις δυτικές πιέσεις και νουθεσίες. Συνεργάζεται στενά με την ουκρανική αμυντική βιομηχανία, στηρίζει ανοιχτά την ταταρική διεκδίκηση της Κριμαίας, αναφωνεί στο Κίεβο Слава Україні (Δόξα στην Ουκρανία), και την ίδια ώρα ζητάει να εισέλθει στους BRICS, κρατάει τους S400, ολοκληρώνει τον πυρηνικό σταθμό στο Ακούγιου, μιλάει απευθείας με τον Πούτιν. Και σήμερα εμφανίζεται ως ο μέγας διαμεσολαβητής, που τον εμπιστεύονται όλοι, δυτικοί και ανατολικοί, εκθειάζοντας τις φιλειρηνικές του πρωτοβουλίες.

Πολιτική… «αρχών»

Ειδικά οι χώρες της Ευρώπης, οι οποίες διαρρηγνύουν τα ιμάτιά τους για τις αρχές της δημοκρατίας και της ελευθερίας, για τις οποίες είναι έτοιμες να πάνε μέχρι και να κατεδαφίσουν το κοινωνικό κράτος για να χρηματοδοτήσουν έναν τριακονταετή ή εκατονταετή πόλεμο στην Ουκρανία, πώς συμπεριφέρονται σε αυτόν το «πρότυπο» δημοκρατικής συνείδησης, που έχει βάλει πίσω από τα σίδερα της φυλακής τον βασικό του πολιτικό αντίπαλο -αλλά και τον αρχηγό του τρίτου κόμματος για να μην το ξεχνάμε;

Κάτι ψέλλισαν για τα μάτια του κόσμου, και χωρίς αιδώ τον θερμοπαρακαλούν να λάβει μέρος στην μοιρασιά των 800 δισεκατομμυρίων του ReArm Europe, που θα κάνει υποτίθεται την Ευρώπη αστακό. Η δε «αγία τριάς» φον ντερ Λάιεν, Κάλλας και Κόστα, σχεδόν τον ικέτευσε να πάρει μέρος στο 35% των 150 δις, που θα προέλθουν από τα δάνεια του μέσου SAFE, και να προσπαθήσουν όλοι μαζί και για τα υπόλοιπα 75%. Όσο για τα δισεκατομμύρια των εθνικών προϋπολογισμών, ήδη η Ισπανία και η Ιταλία έχουν ανοίξει τον δρόμο, ενώ η τελευταία πούλησε και την Piaggio Aerospace στην τουρκική Baykar.

Όλα αυτά είναι βεβαίως γνωστά, καθώς τα πληροφορούμαστε άναυδοι, κυριολεκτικώς, ακόμη και εκεί που πρέπει να πούμε και καμιά κουβέντα, ενώ μετά κάνουμε ότι τρέχουμε. Όπως, για παράδειγμα, πέραν της Ιταλίας, και με την Γερμανία ενός καγκελάριου, που αδημονεί να συνεργαστεί με την Άγκυρα και να αυξήσει μαζί της τις αμυντικές μπίζνες, προσδοκώντας να εισέλθει και αυτός στο παιχνίδι της Μέσης Ανατολής. Κάτι που, δυστυχώς, επιδιώκει και το Παρίσι, μέσω της τουρκικής πύλης. Τέτοια πολιτική συνέπεια, στην εποχή της αποθέωσης της πολιτικής υποκρισίας.

Αλλά, και στο εσωτερικό της Τουρκίας μας ήρθαν τα χαμπέρια από το PKK, το οποίο μετά από δεκαετίες καταθέτει τα όπλα. Μια κίνηση που έγινε προφανώς μετά από την σώφρονα παραίνεση τρίτων, στο πλαίσιο μιας συνολικής παρασκηνιακής διευθέτησης του μεσανατολικού χάρτη. Πώς να μην αισθάνεται ισχυρός λοιπόν ο Ερντογάν, όταν μάλιστα μπορεί πλέον να συζητά επί ώρα με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, ο οποίος προφανώς εκτιμά τον «εκτός κανόνων» τρόπο άσκησης εξωτερικής πολιτικής, αλλά και τις κερδοφόρες μπίζνες του Τούρκου προέδρου;

Παρεμπιπτόντως, και για να «δέσει το γλυκό», ήρθαν οι εκλογές στην Αλβανία, καίριο συστατικό της νεοοθωμανικής ολοκλήρωσης -άλλωστε το αλβανικό στοιχείο ήταν πρωταγωνιστικό και στην μακρά οθωμανική περίοδο- όπου ο εκλεκτός της Άγκυρας και φανατικός ανθέλληνας Ράμα νίκησε για μια ακόμη φορά πανηγυρικά.

Ελληνισμού διλήμματα

Όσο και αν είναι στενόχωρη, αυτή είναι η σκληρή πραγματικότητα. Εν πολλοίς προβλεπόμενη, αν και η ιστορία πάντα επιφυλάσσει εκπλήξεις, που έως τώρα δεν μας έκαναν την χάρη να εκδηλωθούν. Τα διλήμματα για τον ελληνισμό είναι πλέον κρίσιμα και άμεσα. Δεν προσπερνιούνται με πρόσκαιρες τακτικές. Ούτε βεβαίως με αυτήν την αμφίσημη και εν τέλει αλληλοακυρούμενη πολιτική απέναντι στην γείτονα.

Αφενός, δηλαδή, να προβάλλουμε πομπωδώς εξοπλιστικά προγράμματα, και αφετέρου να είμαστε αγκιστρωμένοι στην «Διακήρυξη των Αθηνών», που πρόσφερε στην Τουρκία την έξωθεν καλή μαρτυρία απαλλάσσοντας τους δυτικούς συμμάχους μας και το τελευταίο πρόσχημα για να συνεργαστούν μαζί της. Ούτε βεβαίως με την επονείδιστη παραίτηση ακόμη και από αυτονόητα, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, δικαιώματα, όπως είναι η πόντιση αυτού του έρμου ηλεκτρικού καλωδίου.

 

 

Πρέπει να αποφασίσει επιτέλους το πολιτικό σύστημα αλλά και η ελληνική κοινωνία, υπάρχει ή όχι κίνδυνος εξ ανατολών. Και αν υπάρχει θέλει να τον αντιμετωπίσει ή θα δεχθεί το μοιραίο, έστω και με μιθριδατικές δόσεις. Με τη συγκυριαρχία στο Αιγαίο και στην Θράκη, με την «ειρηνική» εισβολή των τουρκικών επιχειρηματικών συμφερόντων, ειδικά στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου, όπου πανηγυρίζουμε οι «συφοριασμένοι» για την τουρκική τουριστική πλημμυρίδα.

Ούτε επιτρέπεται πια να καλλιεργούνται ψευδαισθήσεις ότι απέναντι σε αυτόν τον θανάσιμο νεοοθωμανικό εναγκαλισμό, θα έχουμε την ανακουφιστική προστασία της ευρωπαϊκής οικογένειας -με την ιδέα που έχουμε δημιουργήσει στο φαντασιακό μας, μάλλον με τις προσλαμβάνουσες μιας παρελθούσης Ευρώπης.

Και τέλος πάντων, δεν μπορεί να εξακολουθεί αυτός ο καταστροφικός, μυωπικός ετεροκαθορισμός της εξωτερικής μας πολιτικής. Να εμφανίζεται δηλαδή ότι δήθεν η Ελλάδα πρωτοστατεί με τη Πολωνία στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας, όταν οι Πολωνοί ενδιαφέρονται μόνον για τον ρωσικό κίνδυνο, και θέλουν διακαώς την Τουρκία εντός των ευρωπαϊκών διεργασιών. Ποιος κοροϊδεύει ποιόν; Αυτοχριστήκαμε ακρίτες της Ευρώπης, για να το πιστέψουμε οι ίδιοι, ενώ ούτε εμείς δεν κάνουμε κάτι για να επιτελέσουμε αυτόν τον ρόλο.

Ασφαλώς, όλ’ αυτά είναι επώδυνα να γίνουν αποδεκτά, τόσο πολιτικά όσο και ψυχολογικά. Και δεν αλλάζουν εύκολα, γιατί εμπίπτουν στη «βουλησιαρχία», αλλά αντικειμενικών συνθηκών, έστω και αυτές δημιουργήθηκαν ως αποτέλεσμα της βούλησης. Γιατί, ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάκτυλό μας, η Ελλάδα είναι μια χώρα χρεωκοπημένη, χωρίς αποκατεστημένο ακόμη το κύρος της από την ντροπιαστική περιπέτεια της προηγούμενης δεκαετίας, χωρίς σοβαρή παραγωγική βάση, πλην της ναυτιλίας, που έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες με δημογραφικούς δείκτες που καταρρέουν, με μια πολιτική, επιχειρηματική και «πνευματική» ελίτ βαθιά εξαρτημένη ιδεολογικά και υλικά από ξένα κέντρα, με μια πολιτική ζωή που περιστρέφεται αυτοτροφοδοτούμενη στα ευτελή και ασήμαντα.

Παρ’ όλα αυτά, όλο αυτό το πλέγμα εμφανίζεται με την βεβαιότητα του ορθολογισμού, γιατί κατά βάθος είναι απρόθυμο αλλά και αδύναμο να επιτελέσει την απαιτούμενη «ανορθολογική» ανατροπή, ώστε να αποτρέψει το «ορθολογικό» μας τέλος.

Ωστόσο, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι, πίσω από τα χαμόγελα αυτοπεποίθησης, το πολιτικό μας κατεστημένο, στο σύνολό του και όχι μόνον η κυβέρνηση, τα έχει τελείως χαμένα. Όλες οι βεβαιότητες στις οποίες είχε στηριχθεί καταρρέουν με πάταγο. Η φετιχοποίηση του διεθνούς δικαίου ή η ολοκληρωτική συστράτευση με τη «σωστή πλευρά της ιστορίας», είναι νομίσματα με ελάχιστη ανταλλακτική αξία σε μια εποχή επικράτησης του πλέον κυνικού ρεαλισμού στις διεθνείς σχέσεις και στην παγκόσμια ανακατανομή ισχύος.

Άλλωστε ακόμη και ο Τραμπ, σε αυτό το περιβάλλον, δεν είναι παρά μια εκδήλωσή της ραγδαίας μεταμόρφωσης του κόσμου, που μοιραία επιταχύνει την εκτροπή από το προηγούμενο status quo, προς το οποίο δεν υπάρχει επιστροφή.

Πηγή: defence-point.gr

Η ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ

Από
anixneuseis
-
1
Children react, on the day of an Israeli raid in Tammoun, near Tubas, in the Israeli-occupied West Bank, May 15, 2025. REUTERS/Raneen Sawafta

Σπαραχτικές αντιδράσεις παιδιών κατά τη διάρκεια ισραηλινής επιδρομής στο Ταμούν, στην κατεχόμενη από το Ισραήλ Δυτική Όχθη (REUTERS/Raneen Sawafta).

Σκληρό πόκερ για το Ουκρανικό

Από
anixneuseis
-
0

Θα συναντηθούν άραγε σήμερα στην Κωνσταντινούπολη οι Ουκρανοί και οι Ρώσοι διπλωμάτες ή θα οδηγηθούμε σε νέο ναυάγιο; Οι προσδοκίες είναι χαμηλές και η απουσία τελικά των ηγετών δεν αφήνει και πολλά περιθώρια για την επίτευξη οποιασδήποτε συμφωνίας απογοητεύοντας έτσι όσους πίστεψαν ότι -έστω και για λίγο- είχαμε βρεθεί μπροστά σε μια ιστορική ευκαιρία.

Με το βλέμμα στην Κωνσταντινούπολη: Στον «αέρα» βρίσκονται οι επαφές μεταξύ Ουκρανών και Ρώσων διπλωματών στην Τουρκία οι οποίοι μετά το θρίλερ της Πέμπτης δίνουν τελικά ραντεβού σήμερα στην Κωνσταντινούπολη. Επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας είναι ο σύμβουλος του προέδρου της Ρωσίας Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, ενώ της ουκρανικής διπλωματικής αποστολής ηγείται ο ο υπουργός Άμυνας, Ρουστέμ Ουμέροφ. Στις συνομιλίες αναμένεται να παραστούν επίσης ο Χακάν Φιντάν αλλά και ο Μάρκο Ρούμπιο.

Χαμηλές προσδοκίες: Εφόσον ξεκινήσουν οι επαφές θα είναι οι πρώτες μεταξύ των δύο πλευρών από το 2022, γεγονός που θα αποτελεί ένα βήμα προόδου, αλλά οι προσδοκίες για επίτευξη μιας συμφωνίας, έχουν μειωθεί σημαντικά καθώς ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι και ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεν πρόκειται να βρεθούν τελικά μαζί στην Τουρκία.

Ύβρεις και προσβολές: «Δεν έχω ενημερωθεί επισήμως για τη σύνθεση της ρωσικής αντιπροσωπείας, αλλά από ό,τι μαθαίνουμε, οι απεσταλμένοι τους έχουν “διακοσμητικό” ρόλο. Όλοι γνωρίζουμε ποιος παίρνει τις αποφάσεις στην Ρωσία», ανέφερε ο πρόεδρος της Ουκρανίας που συναντήθηκε με τον Ερντογάν στην Άγκυρα. «Ποιος χρησιμοποιεί τη λέξη «διακοσμητικό»; Ένας κλόουν, ένας αποτυχημένος, ένα άτομο με άγνωστη εκπαίδευση» απάντησε η Μαρία Ζαχάροβα, εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών.

ΤΟ ΒΗΜΑ

The world in 2030, Part 2

Από
anixneuseis
-
0

The second part of our series talks populism, war and peace, the rise of Zoomers… and Boomers, and health as the new wealth.

Vanessa Cook

February 2025

Key takeaways

  • The previous five years kicked off with a global pandemic that forced 4.5 billion people into lockdown, followed by historical quantitative easing, a nominal GDP boom, and an inflation and rates shock, alongside war and the emergence of AI.
  • What’s next? The five years leading up to 2030 will likely see micro developments take center stage as the pace of technological disruption accelerates amid widespread adoption of AI in business and society.
  • Part two of our series looks at the four final themes that we expect to define the second half of the decade: populism (meaning less globalization, immigration, and central bank independence), war and peace (protectionism continues, while “forever wars” end), the rise of Zoomers and Boomers, and health as the new wealth.
  • Read our full analysis for a more in-depth look at these trends.

[pdf-embedder url=”http://www.anixneuseis.gr/wp-content/uploads/2025/05/world-in-2030-part-2.pdf”]

Μια Μεγάλη Μέρα για τη Συρία, αλλά τα Προβλήματα Παραμένουν

Από
anixneuseis
-
0

 

Όταν ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υποσχέθηκε αυτή την εβδομάδα την άρση των κυρώσεων κατά της Συρίας, οι δρόμοι της Δαμασκού πλημμύρισαν από πανηγυρισμούς.

«Ήταν μια τεράστια, τεράστια μέρα για τους Σύρους», λέει ο Ιμπραχίμ αλ-Ασίλ, ανώτερος εταίρος στο Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής στην Ουάσινγκτον, με καταγωγή από την πρωτεύουσα της Συρίας.

«Πολλοί άνθρωποι, συγγενείς και φίλοι μου στη Δαμασκό, λένε το ίδιο: “είναι η δεύτερη μεγαλύτερη μέρα της ζωής μου μετά την πτώση του καθεστώτος!”»

Για μια χώρα ρημαγμένη από δώδεκα χρόνια πολέμου και μαζικής μετανάστευσης, η ανακοίνωση του Τραμπ άνοιξε ένα παράθυρο ευκαιρίας που μέχρι και τον Δεκέμβριο φάνταζε αδιανόητο. Τότε ήταν που ο σημερινός πρόεδρος Αχμέτ αλ-Σαράα, πρώην μέλος της Αλ Κάιντα, ηγήθηκε ενός συνασπισμού πολιτοφυλακών που ανέτρεψαν τη δικτατορία Άσαντ.

Οι ανάγκες ανασυγκρότησης είναι τεράστιες. Πρόσφατη έκθεση του ΟΗΕ αναφέρει ότι ο 14χρονος εμφύλιος κόστισε στη Συρία τουλάχιστον 800 δισεκατομμύρια δολάρια σε χαμένο ΑΕΠ – η ετήσια παραγωγή της χώρας έπεσε από τα 67,5 δισ. δολάρια το 2011 στα μόλις 23,62 δισ. το 2022. Οι εκτιμήσεις για την αναδόμηση των υποδομών ανέρχονται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια.

Η κίνηση Τραμπ ανοίγει τώρα τον δρόμο για ισχυρούς εξωτερικούς παίκτες όπως η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και η Τουρκία να συμβάλουν οικονομικά χωρίς να φοβούνται παραβίαση της αμερικανικής νομοθεσίας.

Ωστόσο, οι κυρώσεις δεν έχουν εξαφανιστεί ακόμα. Υπάρχουν πολλά περιοριστικά μέτρα σε ισχύ. Ο πρόεδρος μπορεί να άρει ορισμένα, αλλά για άλλα απαιτείται η έγκριση του Κογκρέσου. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ έχει ήδη εκφράσει αμφιβολίες για την άρση των κυρώσεων πριν αποδειχθεί ότι ο αλ-Σαράα και οι σύμμαχοί του έχουν πραγματικά αποκοπεί από το τζιχαντιστικό τους παρελθόν.

Ωστόσο, η προσωπική δέσμευση του Τραμπ για χαλάρωση των κυρώσεων και το έντονο ενδιαφέρον συμμάχων των ΗΠΑ – όπως η Σαουδική Αραβία και η Τουρκία – σημαίνουν ότι είναι πιθανό να αρθούν νωρίτερα παρά αργότερα.

«Υπήρξαν έντονες φωνές διαφωνίας εντός της κυβέρνησης», λέει ο Φίρας Μακσάντ, επικεφαλής του τομέα Μέσης Ανατολής στην Eurasia Group. «Αλλά αυτή ήταν μια από τις περιπτώσεις που ο πρόεδρος απλώς υπερίσχυσε των διαφωνιών».

Ακόμα όμως κι αν αρθούν οι κυρώσεις, ο αλ-Σαράα έχει μπροστά του τεράστιες προκλήσεις αν θέλει να εκπληρώσει την υπόσχεση που ενσαρκώνει η κίνηση Τραμπ.

Πρώτον, πρέπει να καταλαγιάσει τις χρόνιες θρησκευτικές και κοινοτικές εντάσεις. Κυβερνητικοί ένοπλοι έχουν συγκρουστεί πρόσφατα τόσο με τους Αλαουίτες – το θρησκευτικό δόγμα της οικογένειας Άσαντ – όσο και με τη μειονότητα των Δρούζων, που υποστηρίζεται από το Ισραήλ. Οι Χριστιανοί και οι κοσμικοί Σύροι παραμένουν καχύποπτοι απέναντι σε μια κυβέρνηση που εξακολουθεί να κυριαρχείται από ισλαμιστές κοντά στον αλ-Σαράα. Ταυτόχρονα, οι προσπάθειες για τη συγκρότηση μιας νέας δύναμης ασφαλείας από τις δεκάδες τοπικές πολιτοφυλακές έχουν παγώσει.

Επιπλέον, ο αλ-Σαράα δεν έχει ακόμη υλοποιήσει την υπόσχεσή του για διορισμό νέου νομοθετικού συμβουλίου. Η σύνθεσή του θα δείξει πολλά για το αν είναι πρόθυμος – ή ικανός – να εξισορροπήσει με φειδώ τις διάφορες φατρίες της χώρας, λέει ο αλ-Ασίλ, καθώς το συμβούλιο αυτό μπορεί να λειτουργήσει «ως χώρος επίλυσης συγκρούσεων ώστε να μη λύνονται με τη βία».

Μέχρι στιγμής, αυτός ο χώρος φαίνεται να περιορίζεται σε έναν στενό κύκλο ισχυρών προσώπων γύρω από τον αλ-Σαράα.

Τέλος, η Δαμασκός θα πρέπει να διαχειριστεί τον ανταγωνισμό ανάμεσα στις διάφορες ξένες δυνάμεις που επιδιώκουν επιρροή στη νέα Συρία.

Η πιο άμεση ανησυχία είναι το παλιό μέτωπο με το Ισραήλ, το οποίο από τον Δεκέμβριο έχει κινηθεί επιθετικά για να πλήξει τις στρατιωτικές δυνατότητες της Δαμασκού και να επιβάλει σφαίρα επιρροής στη Νότια Συρία. Οι δύο πλευρές πάντως συνομιλούν μέσω διαύλων παρασκηνιακής επικοινωνίας, κάτι που προσφέρει στον αλ-Σαράα την ευκαιρία να έρθει σε μια συμφωνία με το Ισραήλ και να κερδίσει πολιτικό χρόνο.

Αλλά ακόμη και μεταξύ των φιλικών προς τη Συρία δυνάμεων δεν λείπει η ένταση. Οι δύο πιθανές «μεγάλες δυνάμεις» του νέου σκηνικού, η Σαουδική Αραβία και η Τουρκία, έχουν στο παρελθόν συγκρουστεί για τη στήριξη της Κωνσταντινούπολης σε ισλαμιστικές πολιτικές ομάδες. Παρόμοιες προστριβές έχουν υπάρξει και μεταξύ Ριάντ και Ντόχα. Οι διαφορετικές οπτικές για το μέλλον της Συρίας από πλευράς των βασικών της χορηγών μπορεί να αποδειχθούν αποσταθεροποιητικές.

Παρά αυτό το πολύπλοκο σύνολο προκλήσεων, ο αλ-Ασίλ δηλώνει συγκρατημένα αισιόδοξος.

«Οι Σύροι θέλουν να πετύχει αυτό το εγχείρημα», λέει. «Θέλουν να βρουν έναν δρόμο συμφιλίωσης των διαφορών τους, και καταλαβαίνουν πόσο σημαντική είναι αυτή η ευκαιρία. Και αυτό μου δίνει ελπίδα».

A great day for Syria, but challenges loom

 

 

When US President Donald Trump promised to lift sanctions on Syria this week, the streets of Damascus erupted in celebration.

“It was a huge, huge day for Syrians,” says Ibrahim al-Assil, a Senior Fellow at the Middle East Institute in Washington, D.C., who is from the Syrian capital.

“Many people, my relatives and friends in Damascus, they are saying the same thing: ‘this is the second biggest day in my life after the fall of the regime!’”

For a country wrecked by a dozen years of war and mass emigration, Trump’s announcement has flung open a window of opportunity that few thought possible as recently as December. That was when current president Ahmed al-Sharaa, a one-time Al-Qaeda member, led a coalition of militias that overthrew the Assad dictatorship.

The reconstruction needs are huge. A recent UN report says Syria’s 14-year civil war cost the country at least $800 billion in lost GDP – the country’s annual output plunged from $67.5 billion in 2011 to just $23.62 billion in 2022. Estimates of the cost to rebuild the country’s infrastructure run into the hundreds of billions of dollars.

Trump’s move now opens the way for powerful foreign players like Saudi Arabia, Qatar, and Turkey to help foot that bill, without fear of running afoul of US law.

Hold up, those sanctions didn’t vanish just yet. There are numerous restrictions on the books. The president can lift some, but others require Congress. US Sen. Lindsey Graham (R-SC) has already questioned the wisdom of scrapping sanctions before it’s clear al-Sharaa and his allies have fully shed their jihadist pedigree.

Still, Trump’s personal commitment to sanctions relief, and the strong interest of US allies Saudi Arabia and Turkey in seeing it happen, means the measures are likely to come off sooner rather than later.

“There were some very strong dissenting voices within the administration,” says Firas Maksad, head of Eurasia Group’s Middle East practice. “But this was one of those times where the president just went over and above those differences.”

But even if the sanctions are scrapped, al-Sharaa still faces huge challenges if he wants to make good on the promise of Trump’s move.

For starters, he must tamp down long-standing sectarian tensions. Pro-government gunmen have recently clashed with both the Alawites – the Assad family’s own sect – and the Druze minority, which is backed by Israel. Christian and secular Syrians remain wary of a government still run almost entirely by Islamists close to al-Sharaa. At the same time, efforts to forge a new security force out of the country’s dozens of local militias have slowed.

What’s more, al-Sharaa has yet to follow through on a promise to appoint a new legislative council. The composition of that body will tell us a lot about whether he is willing, or able, to carefully balance the country’s various factions, says al-Assil, as it will also serve as “a space to resolve conflicts so that they aren’t resolved through violence.”

To date, that space seems to exist only among a small number of power-brokers close to al-Sharaa.

Lastly, Damascus will have to manage competition among the various outside powers jostling for influence in the new Syria.

The most immediate concern is Syria’s old foe Israel, which since December has moved aggressively to wreck Damascus’s military capabilities and establish its own sphere of influence in Southern Syria. The two sides are now speaking via backchannels, though, giving al-Sharaa the change to reach an understanding with the Israelis that gives him more breathing room.

But even among Syria’s friends there will be friction. The two likely giants on the scene, Saudi Arabia and Turkey, have in the past clashed over Istanbul’s support for Islamist political groups. Riyadh and Doha have had similar run-ins. Competing visions for Syria among its biggest patrons could prove destabilizing.

Despite this thicket of challenges, al-Assil is cautiously optimistic.

“Syrians want this to work,” he says, “they want to navigate a way to reconcile their differences, and they recognize how important this opportunity is. And that gives me hope.”

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

Από
anixneuseis
-
0

84η ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΤΗΣ ΕΝΔΟΞΗΣ ΜΑΧΗΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

(20-31 ΜΑΪΟΥ 1941)

Γράφει ο Ιωάννης Αθ. Κόντης, Υποστράτηγος ε.α.(*   )                                        

Αντί Προλόγου

          “Έργῳ δηλοῦσθαι τὰς τιμάς”, αναφέρει ο Περικλής στον Επιτάφιο λόγο του [Θουκυδίδη, Περικλέους Επιτάφιος, βιβλ. 2, § 35.1], δηλαδή: Οι τιμές αποδίδονται μόνο με έργα! Ο άρχων των Αθηναίων ζητάει από τους συμπολίτες του, να αντιληφθούν το υψηλό νόημα του αγώνα για τον οποίον έπεσαν στο πεδίο της μάχης οι τιμούμενοι νεκροί, και με την φράση αυτή διακηρύσσει, ότι οι προσφερόμενες τιμές στους αθανάτους νεκρούς πρέπει να είναι όμοιες με το έργο εκείνων, δηλαδή -αν απαιτηθεί να πολεμήσουν- να εκτελέσουν το καθήκον τους με ίδιο έργο/τρόπο!

Σήμερα εμείς, αποδεχόμενοι με υψηλό αίσθημα ευθύνης τους λόγους του Περικλή, αποδίδουμε με τον πατριωτικό μας λόγο “την υψίστη τιμή της Μνήμης” στους Μαχητές της Μάχης της Κρήτης, κατά την οποία, οι Κρήτες συμπατριώτες μας, ομού μετά των λοιπών Ελληνικών και Συμμαχικών Δυνάμεων, εκπλήρωσαν το υπέρτατο χρέος τους προς την Πατρίδα και την Ελευθερία, με πράξεις ανδρείας, ηρωισμού και θυσίας.

Εορτάζουμε την απροσμέτρητη περηφάνια και το μεγαλείο της  Κρητικής ψυχής, την ακλόνητη πίστη του Κρητικού λαού στα ιδανικά της Ελευθερίας, της Δημοκρατίας, της Αξιοπρέπειας και την άρνησή του να υποταχθεί σε τετελεσμένα της βίας.

Αποτίουμε τον οφειλόμενο φόρο τιμής και δόξας στους άξιους συμπατριώτες και τους Συμμάχους μας, οι οποίοι τις ζοφερές εκείνες μέρες του Μαΐου 1941,  στάθηκαν στο ύψος των τραγικών περιστάσεων της δοκιμαζόμενης Πατρίδας μας και αποφάσισαν να πολεμήσουν στον άνισο εκείνον αγώνα, συνεχίζοντας την ιστορική πορεία των γενναίων προπατόρων μας.

Τιμούμε τους γενναίους νεκρούς μας, των οποίων οι ψυχές αγάλλονται, δικαιωμένες από την εκτέλεση του χρέους τους, αλλά και του καθήκοντός μας προς αυτούς.

Η Μάχη της Κρήτης

Συμπληρώνονται φέτος 84 έτη από τη φοβερή εκείνη ώρα, που η Κρήτη  όρθωσε το τρανό ανάστημά της απέναντι στον αρτιότερα προετοιμασμένο στρατό της τότε Ευρώπης, κάνοντας τα παιδιά της [Έλληνες και Σύμμαχοι], ανθρώπινο τείχος, και αναλαμβάνοντας την σκυτάλη των στρατιωτικών επιχειρήσεων, μετά την κατάληψη της χερσαίας Ελλάδας από τις δυνάμεις του Άξονα. Η Μάχη της Κρήτης είχε αρχίσει. Η ιστορία ετοίμαζε χρυσές σελίδες για να εντάξει γεγονότα θάρρους, γενναιότητας, πατριωτισμού και θυσίας.

Ως Μάχη της Κρήτης έχει επικρατήσει να ονομάζεται η εισβολή των Γερμανικών Στρατευμάτων στη Κρήτη και η κατάληψη της, κατά τον δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Αποτέλεσε ένα σπουδαίο πολεμικό γεγονός και κράτησε 11 μέρες, ήτοι από τις 20 έως τις 31 Μαΐου του 1941. Στους Γερμανούς εισβολείς, εκτός από τις Ελληνικές και Συμμαχικές Στρατιωτικές Δυνάμεις (Βρετανοί, Νεοζηλανδοί, Αυστραλοί), αντιστάθηκαν, με ότι μέσο διέθεταν, οι κάτοικοι της Κρήτης.  Η αντίσταση αυτή των κατοίκων, είναι από μόνη της ξεχωριστή για τα παγκόσμια στρατιωτικά δεδομένα, και μπορεί να συγκριθεί στρατιωτικά, μόνο με την εποποιία του Στάλινγκραντ στο δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ο Βασιλιάς Γεώργιος Β’
υποστράτηγος Μπέρναρντ Φράϋμπεργκ

 

Από τις 23 Απριλίου 1941, λίγο πριν την κατάρρευση της Αθήνας, είχε καταφύγει στην ελεύθερη Κρήτη ο Βασιλιάς Γεώργιος Β’ και η Κυβέρνηση του Εμμανουήλ Τσουδερού. Η Κρήτη παρέμενε τώρα το μόνο ελεύθερο και τελευταίο τμήμα της Ελλάδας, όπου δόθηκε και η τελευταία μάχη του πολέμου.

Στο τέλος Απριλίου του 1941, τη Διοίκηση των Βρετανικών και Ελληνικών Δυνάμεων Κρήτης, ανέλαβε ο Διοικητής της 2ας Νεοζηλανδικής Μεραρχίας Υποστράτηγος Μπέρναρντ Φράϋμπεργκ.

          Η συνολική στρατιωτική δύναμη της Κρήτης, μετά από την ενίσχυσή της και από δυνάμεις που εσπευσμένα μεταφέρθηκαν από την Ηπειρωτική Ελλάδα, ανερχόταν σε 11.500 Έλληνες και 31.500 Βρετανούς περίπου. Μειονεκτούσε όμως σοβαρά σε θέματα εξοπλισμού, αφού ο οπλισμός, τα πυρομαχικά και τα άλλα εφόδια βρίσκονταν πολύ κάτω της παραδεκτής αναλογίας και ήταν ανομοιογενή καθώς και αμυντικής οργάνωσης του εδάφους. Πέραν αυτού, στη νήσο δεν υπήρχε αεροπορία, ενώ τα διατιθέμενα πυροβόλα και άρματα κρίνονταν τελείως ανεπαρκή, [υπήρχαν 151 Πυροβόλα, εκ των οποίων 62 Αντιαεροπορικά και 4 Αντιαρματικά, 9 Μέσα Άρματα Μάχης και τέλος 16 Ελαφρά Άρματα Μάχης].

Κρήτες Αγωνιστές της Μάχης

Πιο συγκεκριμένα, τις Ελληνικές Στρατιωτικές Δυνάμεις της Νήσου αποτελούσαν, οι διάφορες εφεδρείες που κλήθηκαν στα όπλα και στις οποίες διανεμήθηκε στοιχειώδης οπλισμός σε περιορισμένη κλίμακα, οκτώ (8) Τάγματα νεοσύλλεκτων που μεταφέρθηκαν από την Τρίπολη και το Ναύπλιο, αλλά ήταν αγύμναστα και χωρίς οπλισμό, η πρώτη τάξη της Σχολής Ευελπίδων [300 μαθητές με ανεπαρκέστατα εφόδια και οπλισμό που έφθασαν στο Κολυμπάρι Χανίων με δική τους πρωτοβουλία για να πολεμήσουν], 900 Αξιωματικοί και Οπλίτες της Σχολής Χωροφυλακής που εστάλησαν στην Κρήτη και περί τους 3.000 έως 5.000 ενόπλους πολίτες με ελαφρύ οπλισμό. Επισημαίνεται ότι οι Κρήτες στρατιώτες δεν υπήρχαν, γιατί η 5η Μεραρχία Κρήτης είχε παραμείνει εγκλωβισμένη στην Ηπειρωτική Ελλάδα.

Δρομολόγιο των Ευελπίδων Ιης Τάξεως από Αθήνα προς Κρήτη

 

Πεσόντες Ευέλπιδες Ιης Τάξεως στην Μάχη της Κρήτης

Το σύνολο των Γερμανικών δυνάμεων που έλαβαν μέρος στην επίθεση κατά της Κρήτης ανερχόταν σε 22.750 άνδρες, 1.370 αεροπλάνα (εκ των οποίων 670 μαχητικά “Στούκας” και 700 μεταφορικά “Γιούνγκερς”) και 70 πλοία, κυρίως αποβατικά σκάφη. Την επιχείρηση υποστήριξε μικρός αριθμός Ιταλικών αντιτορπιλικών και τορπιλακάτων, ενώ ένα ενισχυμένο Ιταλικό Σύνταγμα, ύστερα από αίτηση του Μουσολίνι, θα αποβιβαζόταν από τη Δωδεκάνησο στις ανατολικές ακτές της Νήσου.

 

Γερμανοί στρατιώτες προελαύνουν κάπου στην Κρήτη

 

Γερμανοί αλεξιπτωτιστές πέφτουν στην Κρήτη
Κίνηση Διμοιρίας Γερμανών κατά την Μάχη της Κρήτης

 

          Δυο είναι κυρίως οι λόγοι που οδήγησαν τον Χίτλερ να επιτεθεί κατά της Κρήτης:

1ος) Η χρησιμότητα της Κρήτης ως βάσης για την προστασία των θαλάσσιων συγκοινωνιών στο Αιγαίο από Βρετανικές επιθέσεις που προερχόταν από την Αλεξάνδρεια, και ιδιαίτερα για την προστασία της μεταφοράς πετρελαίου στην Ιταλία.

2ος) Οι μεγάλες φιλοδοξίες του Αρχηγού της Γερμανικής Αεροπορίας Χέρμαν Γκέρινγκ (Goring) καθώς και του Διοικητή της 7ης Μεραρχίας Αλεξιπτωτιστών Πτεράρχου Kurt Studend να κερδίσουν την Κρήτη με την χρήση της Αεροπορίας και των Αλεξιπτωτιστών.

Χέρμαν Γκέρινγκ (Goring)                       Kurt Studend

Το σχέδιο για την κατάληψη της νήσου Κρήτης, εκπονήθηκε από τον Πτέραρχο Studend, και εκδόθηκε στις 25 Απριλίου 1941 με το επωνυμία “Ερμής”.

Άποψη του Γκέρινγκ ήταν, ότι “η κατάληψη της Κρήτης αποτελεί εύκολη και λαμπρή επιχείρηση που σταθεροποιεί τη Γερμανική αεροπορική κυριαρχία στη Μεσόγειο και εξασφαλίζει άλλες στρατιωτικές ωφέλειες”. Ο Γκέρινγκ παρουσίασε το σχέδιο στον Χίτλερ και τον έπεισε για την εφαρμογή του. Επικεφαλής της όλης επιχείρησης τέθηκε ο Πτέραρχος Studend. Για την επιτυχία της επιχείρησης “Ερμής”, χρειάστηκε να εκτελεστεί η μεγαλύτερη αερομεταφορά όλου του ΙΙου Παγκοσμίου Πολέμου. Έτσι, η Γερμανική Πολεμική Αεροπορία, από τις 14 Μαΐου, σχεδόν καθημερινά, βομβάρδιζε επιλεγμένους στρατιωτικούς στόχους στην Κρήτη. Οι στρατιωτικές δυνάμεις των Γερμανών που διατέθηκαν και θα μεταφέρονταν στην Κρήτη με αεροπλάνα του 11ου Αεροπορικού Σώματος ήταν, η 7η Μεραρχία Αλεξιπτωτιστών, η 5η Ορεινή Μεραρχία και ένα Σύνταγμα της 5ης Τεθωρακισμένης Μεραρχίας. Η επιχείρηση θα υποστηρίζονταν από τα Καταδιωκτικά και Βομβαρδιστικά Αεροσκάφη καθέτου εφορμήσεως του 8ου Αεροπορικού Σώματος.

Οι Άγγλοι, από την 6η Μαΐου, γνώριζαν πλήρως το σχέδιο της Γερμανικής Επιχειρήσεως, την ημερομηνία και την ώρα που θα άρχιζε αυτή, ακόμα και τις τοποθεσίες που θα πραγματοποιούνταν. Ο Διοικητής των Συμμαχικών Δυνάμεων Στρατηγός Φράϋμπεργκ, είχε στη διάθεση του το σύστημα “ULTRA”, με το οποίο γινόταν η αποκρυπτογράφηση των τηλεπικοινωνιακών κρυπτογραφημένων ραδιομηνυμάτων των δυνάμεων του Άξονα και προφανώς αυτών που αφορούσαν την επιχείρηση “Ερμής”. Η κωδική ονομασία “ULTRA” προέρχεται από το γεγονός, ότι η επιχείρηση παρέμεινε μυστική καθ’ όλη τη διάρκεια διεξαγωγής της, αποτελώντας ένα από τα καλύτερα φυλασσόμενα μυστικά του πολέμου, η οποία δεν ήταν απλώς χαρακτηρισμένη ως «άκρως απόρρητη» (top-secret),  αλλά «υπέρ – άκρως απόρρητη» (ultra-secret).

Αντικειμενικός Σκοπός των Γερμανών ήταν η κατάληψη των αεροδρομίων του Μάλεμε στα Χανιά, του Ρεθύμνου και του Ηρακλείου, καθώς και των λιμένων. Η επιχείρηση κατάληψης των αεροδρομίων θα πραγματοποιούνταν με αλεξιπτωτιστές και στη συνέχεια τα αεροδρόμια θα χρησιμοποιούνταν για τη μεταφορά πολεμικού υλικού και στρατευμάτων για την ενίσχυση των Αερο-Προγεφυρωμάτων.

          Ας παρακολουθήσουμε επιγραμματικά το χρονικό της Μάχης της Κρήτης.

Γεωφυσικός Χάρτης Νήσου Κρήτης

20 Μαΐου 1941: Στις 6.30 το πρωί αρχίζει η Γερμανική επίθεση. Το Αεροδρόμιο του Μάλεμε δέχεται έναν ανελέητο βομβαρδισμό και αμέσως μετά, πολυάριθμα σμήνη μεταφορικών αεροσκαφών άρχισαν να πραγματοποιούν ρίψεις αλεξιπτωτιστών στην περιοχή Χανίων-Μάλεμε, που το υπεράσπιζαν Νεοζηλανδοί μαχητές.

Ταυτόχρονα άρχισε και η προσγείωση ανεμοπλάνων με αερομεταφερόμενα τμήματα. Επακολούθησε σκληρός αγώνας, στον οποίο συμμετείχε σύσσωμος ο Κρητικός λαός ανεξαρτήτου φύλλου και ηλικίας με τον πενιχρό οπλισμό που διέθετε. Κατά τη διάρκεια της υπόψη επιχείρησης, οι Γερμανοί κατόρθωσαν να δημιουργήσουν ένα μικρό προγεφύρωμα στα ανατολικά του Ταυρωνίτη ποταμού και να θέσουν υπό τα πυρά τους το αεροδρόμιο Μάλεμε και το ύψωμα 107 [όπου βρίσκεται σήμερα το Γερμανικό νεκροταφείο], από το οποίο ελέγχονταν η ευρύτερη περιοχή του Αεροδρομίου. Το απόγευμα της ίδιας μέρας έγινε η επίθεση στο Ρέθυμνο και το Ηράκλειο. Οι αλεξιπτωτιστές σε αυτές τις περιοχές υπέστησαν τρομακτικές απώλειες και δεν μπόρεσαν να σημειώσουν καμία επιτυχία.

21 Μαΐου: Κανένα από τα Αεροδρόμια δεν είχε περιέλθει στα χέρια των επιτιθεμένων. Οι Αλεξιπτωτιστές, που θεωρούνταν το φοβερό και αήττητο όπλο των Γερμανών, είχαν αποδεκατιστεί και βρίσκονταν σε φοβερά δύσκολη θέση, ενώ πολλά από τα αεροπλάνα κατερρίφθησαν. Στον τομέα Ηρακλείου και Ρεθύμνου οι προσπάθειες απέτυχαν καθ’ ολοκληρίαν. Πρέπει να αναφερθεί ότι και οι Γερμανοί εισβολείς πολέμησαν γενναία. Ενδεικτικά αναφέρω ένα γεγονός της μάχης, ότι στον

Οι τρείς από τους τέσσερις αδελφούς  Μπλύχερ

 τομέα του Ηρακλείου σκοτώθηκαν την ίδια ημέρα οι τρείς από τους τέσσερις αδελφούς  Μπλύχερ, γόνοι του Στρατάρχη φον Μπλύχερ, νικητή του Ναπολέοντα στο Βατερλό, ο Βόλφγκανγκ, ο Χανς-Γιοακίμ και ο φον Λέμπερεχτ Μπλύχερ, στρατιώτες όλοι του 1ου Συντάγματος Καταδρομέων, οι οποίοι ρίχτηκαν στον τομέα του Ηρακλείου που υπερασπίζονταν Βρετανοί και Έλληνες. Ήταν ένας από τους τομείς, όπου οι Γερμανοί Αλεξιπτωτιστές έπεσαν κυριολεκτικά πάνω στους αμυνόμενους με αποτέλεσμα να έχουν μεγάλες απώλειες. Αν και οι τρεις αδελφοί έφθασαν ζώντες στο έδαφος, οι Βόλφγκάνγκ και Λέμπερεχτ  ευρέθησαν σε έδαφος στενά περικυκλωμένοι και βαλλόμενοι πανταχόθεν υπό των Ελληνικών και Βρετανικών πυρών. Ο Χανς- Γιοακίμ, ο οποίος προσγειώθηκε κάπως μακρύτερα, αντιλαμβανόμενος τις τραγικές συνθήκες των περικυκλωμένων Γερμανών της Διμοιρίας του, βρήκε ένα άλογο σε παρακείμενο σπίτι, το φόρτωσε με πυρομαχικά και εφόδια, το καβάλησε και κάλπασε προς την περικυκλωμένη Διμοιρία. Έκπληκτοι οι Γερμανοί και οι Βρετανοί είδαν έναν Γερμανό ιππέα να καλπάζει προς την περικυκλωμένη Διμοιρία και βεβαίως άνοιξαν πυρ και τον σκότωσαν, μαζί με το άλογό του. Σύμφωνα με μαρτυρίες, ο Βόλφγκάνγκ ρώτησε να μάθει ποίος ήταν ο γενναίος ιππέας και πληροφορήθηκε ότι ήταν ο μικρότερος αδελφός του.

Ομοίως, οι προσπάθειες των Γερμανών να αποβιβάσουν στρατεύματα από τη θάλασσα δεν είχαν αποτέλεσμα, λόγω του πλέοντος Αγγλικού Στόλου γύρω από τη Νήσο. Βρετανική ναυτική Μοίρα κατέστρεψε γερμανική νηοπομπή, που κατευθυνόταν προς τα Χανιά, βυθίζοντας 15 επιταγμένα σκάφη με άγνωστο αριθμό θυμάτων. Το απόγευμα οι Αλεξιπτωτιστές του 1ου Συντάγματος κατέλαβαν το Αεροδρόμιο του Μάλεμε, στο οποίο αμέσως προσγειώθηκαν μεταφορικά οπλιταγωγά Αεροσκάφη, με ένα Σύνταγμα της 5ης Ορεινής Μεραρχίας.

          22 Μαΐου: Η Γερμανική Αεροπορία εξαπολύει σφοδρή επίθεση κατά του Αγγλικού Πολεμικού Ναυτικού και βυθίζει πολλά πλοία. Γίνεται προσπάθεια ανακατάληψης του Αεροδρομίου του Μάλεμε από Ελληνικές και Συμμαχικές Δυνάμεις χωρίς αποτέλεσμα, διότι η αντεπίθεση που εκτοξεύτηκε δεν ήταν έγκαιρη. Η 5η Γερμανική Ορεινή Μεραρχία αντεπιτίθεται και διεξάγονται μερικές από τις πιο αιματηρές μάχες όλης της επιχείρησης. Οι Έλληνες και οι Σύμμαχοι πολεμούν γενναία, υποχωρώντας όμως έμπροσθεν της τέλειας οργάνωσης και του εξοπλισμού του εχθρού.

          23 Μαΐου: Μετά την ταχεία προώθηση των συνεχώς ενισχυόμενων γερμανικών δυνάμεων, οι εκεί βρετανο-ελληνικές δυνάμεις συμπτύσσονται τη νύχτα 23/24 Μαΐου σε νέα τοποθεσία ανατολικότερα. Από την ημέρα αυτή η πρωτοβουλία των επιχειρήσεων περιήλθε στους Γερμανούς, ενώ η τύχη της νήσου είχε πλέον κριθεί. Η Ελληνική πολιτική ηγεσία εγκαταλείπει την Κρήτη με αγγλικό αντιτορπιλικό από τα Σφακιά.

          24 Μαΐου: Συνεχίζονται οι ανελέητοι γερμανικοί βομβαρδισμοί που προκαλούν φοβερές καταστροφές στις τρεις μεγάλες πόλεις του Νησιού και στα λιμάνια. Στα Χανιά οι Γερμανοί παίρνουν την πρωτοβουλία των κινήσεων. Οι αμυνόμενοι στο Ρέθυμνο και το Ηράκλειο πολεμούν με σθένος και δηλώνουν ότι θα συνεχίσουν τη μάχη “μέχρις εσχάτων”. Οι Γερμανοί προσπαθούν να καταλάβουν τα χωριά Αλικιανό και Γαλατά. Προωθούνται σε Κολυμπάρι, Καστέλι και Κάντανο, ενώ σκληρές μάχες γίνονται και στο Ακρωτήρι. Στο Ρέθυμνο και το Ηράκλειο οι Γερμανοί ζητούν την παράδοση των ηρωικών Κρητών, αλλά οι αμυνόμενοι αρνούνται.

          25 &26 Μαΐου: Ο άνισος αγώνας συνεχίζεται με εξαιρετική σφοδρότητα σε όλα τα μέτωπα. Οι Γερμανοί καταλαμβάνουν την Κάντανο στις 26 Μαΐου παρά τη σθεναρή αντίσταση των κατοίκων, και αμέσως μετά επιδίδονται σε τρομοκρατικές πράξεις αντιποίνων, εκτελώντας αθώους πολίτες, λεηλατώντας και ξεθεμελιώνοντας την κωμόπολη. Η επιγραφή των Γερμανών Γράφει: “Εδώ υπήρχε η Κάνδανος”. Ακολούθως πέφτει ο Γαλατάς παρά την πεισμώδη άμυνα των Νεοζηλανδών και των Κρητών μαχητών. Οι Συμμαχικές Δυνάμεις μάχονται για να προστατέψουν τα Χανιά.

          27 Μαΐου: Ο Αρχιστράτηγος της Μέσης Ανατολής Άρτσιμπαλντ Ουέϊβελ στέλνει διαταγή εκκενώσεως της Νήσου από τις Συμμαχικές Δυνάμεις με Σκάφη του Αγγλικού Πολεμικού Στόλου. Διατάσσεται η σύμπτυξη των συμμαχικών δυνάμεων προς τα Σφακιά. Την ίδια μέρα καταλαμβάνονται τα Χανιά και το λιμάνι της Σούδας.

          28 Μαΐου: Αρχίζει η σύμπτυξη των συμμαχικών δυνάμεων προς τα Σφακιά. Οι Βρετανοί χωρίς να ενημερώσουν τις Ελληνικές δυνάμεις, εκκενώνουν τη νύχτα την πόλη του Ηρακλείου και επιβιβάζονται στα πλοία που για το σκοπό αυτό κατέφθασαν στο λιμάνι. Εν τω μεταξύ Ιταλικά στρατεύματα που προέρχονται από τα Δωδεκάνησα, αποβιβάζονται στην Σητεία και καταλαμβάνουν το νομό Λασιθίου.

          29-30 Μαΐου: Πέφτουν το Ηράκλειο και το Ρέθυμνο κάτω από την πίεση των Γερμανικών δυνάμεων, που προχωρώντας προς ανατολάς ενώνονται με τους αλεξιπτωτιστές. Ο Στρατηγός Φράϋμπεργκ αποχωρεί από την Κρήτη. Οι Γερμανοί φθάνουν στην Ιεράπετρα, όπου συναντιούνται με τα αποβιβασθέντα Ιταλικά Στρατεύματα.

          31 Μαΐου: Ολοκληρώνεται η αποχώρηση των Βρετανικών Δυνάμεων, που είχαν συγκεντρωθεί στα νότια παράλια της Κρήτης, με πλοία του συμμαχικού στόλου. Οι δυνάμεις που δεν κατορθώνουν να επιβιβαστούν, περί τους 5.500 άνδρες, παραδίδονται ή συλλαμβάνονται. Μέρος αυτών καταφεύγει στα βουνά προς συνέχιση του αγώνα ή περιθάλπονται με κίνδυνο της ζωής από τους κατοίκους του Νησιού.

Η φοβερή περίοδος της Κατοχής έχει αρχίσει.

Συμπεράσματα και Επιπτώσεις της Μάχης της Κρήτης

  • Στην επιχείρηση των 10 ημερών της Μάχης της Κρήτης οι απώλειες των Γερμανών ήταν τόσο πολλές, που ξεπερνούσαν όλες τις αντίστοιχες του πολέμου κατά της Ελλάδος. Εάν δεν υπήρχαν οι μεγάλες απώλειες του Γερμανικού Στρατού, θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την κατάληψη της Κύπρου, της Συρίας, του Ιράκ και πιθανόν της Περσίας.

Οι απώλειες και από τις δύο πλευρές υπήρξαν σοβαρές.

Ελλήνων: Νεκροί 426 και μεγάλος αριθμός τραυματιών και αιχμαλώτων. Βρετανών: Νεκροί 1.742, τραυματίες 1.737 και αιχμάλωτοι 11.835. Επίσης βυθίστηκαν 2 καταδρομικά, 6 αντιτορπιλικά και απωλέσθηκαν πάνω από 2.000 αξιωματικοί και ναύτες.

          Γερμανών: Νεκροί 1.990, αγνοούμενοι 1.995 και σοβαρός αριθμός τραυματιών. Συνολικά οι απώλειες του επίλεκτου σώματος των Γερμανών αλεξιπτωτιστών ξεπέρασαν τους 8.000 άνδρες. Οι απώλειες σε αεροσκάφη ανήλθαν σε 220 τελείως κατεστραμμένα και 150 περίπου με σοβαρές ζημιές. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μη τολμήσουν οι Γερμανοί μέχρι το τέλος του πολέμου παρόμοια επιχείρηση. O Στούντεντ αναγκάστηκε να ομολογήσει, ότι «η Κρήτη υπήρξε ο τάφος των Γερμανών Αλεξιπτωτιστών».

  • Η επίλεκτη Μεραρχία των Αλεξιπτωτιστών δεν θα παίξει στο μέλλον πια κανένα ουσιαστικό ρόλο, ούτε θα επιχειρηθεί παρόμοια επιχείρηση κατά την διάρκεια του Πολέμου από τους Γερμανούς. Ο Χίτλερ, ο οποίος έχασε την εμπιστοσύνη του σ’ αυτή και στον εμπνευστή της Πτέραρχο Στιούντεντ, δήλωσε: “Η Κρήτη αποδεικνύει ότι οι Αλεξιπτωτιστές ανήκουν εις το παρελθόν”.
  • Η Μάχη της Κρήτης αντέστρεψε τη χρονολογική σειρά των σχεδίων του Γερμανικού Γενικού Επιτελείου. Επέφερε ριζική μεταβολή στις σχεδιασθείσες επιχειρήσεις και ιδίως στην πορεία όλου του Πολέμου, καθυστερώντας την επίθεση κατά της Ρωσίας, η οποία είχε προγραμματιστεί για τις 18 Μαΐου 1941 και έδωσε τη δυνατότητα στους Ρώσους να κερδίσουν χρόνο για να αμυνθούν καλύτερα. Έτσι η επιχείρηση “Βαρβαρόσα” αντί να αρχίσει τα μέσα Μαΐου, άρχισε στις 22 Ιουνίου 1941, με αποτέλεσμα να προλάβει τις επιθετικές Γερμανικές Επιχειρήσεις ο σκληρός ρωσικός χειμώνας με τις γνωστές συνέπειες.
  • Με την Γερμανική κατοχή στην Κρήτη άρχισαν και τα αντίποινα και οι βαρβαρότητες εναντίον του άμαχου πληθυσμού, με συλλήψεις και ομαδικές εκτελέσεις, με στρατόπεδα συγκέντρωσης. Πρώτο θύμα υπήρξε η Κάνδανος (1η Ιουνίου 1941) και ακολούθησαν οι μαζικές εκτελέσεις κατοίκων στα Περιβόλια, το Κοντομαρί, τον Αλικιανό τα Ανώγεια, η Βιάννος και άλλες μέχρι το πέρας Αυγούστου 1941.
  • Οφείλουμε να δεχθούμε προς χάρη της ιστορικής αλήθειας, ότι και ο Γερμανικός στρατός πολέμησε γενναία στη Μάχη της Κρήτης. Αποτελούσε άλλωστε τον πλέον αξιόμαχο στρατό της περιόδου εκείνης στην Ευρώπη. Όμως τα στρατιωτικά αυτά προσόντα δεν αμβλύνουν στο ελάχιστο τον χαρακτηρισμό τους ως λίαν βίαιων εισβολέων, εκτελεστών και δολοφόνων αθώων πολιτών και ολετήρων πόλεων, χωριών και Ελληνικών υποδομών.

Εκτελέσεις κατοίκων στο χωριό Κοντομαρί υπό των Γερμανών κατακτητών

  • Παρά τις θηριωδίες των κατακτητών, από την πρώτη μέρα της εισβολής, άρχισε και η αντίσταση του γενναίου Κρητικού λαού κατά των Γερμανών. Έτσι ένα μεγάλο μέρος του Γερμανικού Στρατού κρατείται δεσμευμένο και καταπονείται στα Λευκά Όρη των Χανίων, στον Ψηλορείτη και στα Λασιθιωτικά βουνά.

Κρήτες αντάρτες κατά των Γερμανών στα βουνά

Η Μάχη της Κρήτης θα μπορούσε να γίνει πιο καταστροφική για τον Γερμανικό Στρατό, εάν είχε διαμορφωθεί καλύτερα η άμυνα της νήσου από τους Βρετανούς, δεδομένου ότι υπήρχε μικρός αλλά ικανός χρόνος. Ευθύνες μπορούν να επιμερισθούν και στους Έλληνες, οι οποίοι δεν φρόντισαν ούτε στοιχειωδώς να οργανώσουν την άμυνα του νησιού από την περίοδο της ειρήνης. Η κυβέρνηση Μεταξά είχε αφαιρέσει και το τελευταίο πολεμικό όπλο από τα χέρια των Κρητικών. Η V Μεραρχία (Κρήτης), στάλθηκε στο μέτωπο της Αλβανίας.

Συμπερασματικά όμως, η Μάχη της Κρήτης χάθηκε με ευθύνη κυρίως των Βρετανών, αφού θυσιάστηκε το νησί για την προώθηση των δικών τους στρατιωτικών και πολιτικών επιλογών. Οι πληροφορίες από την επιχείρηση ULTRA, χρησιμοποιήθηκαν αποκλειστικά για τις Βρετανικές στρατιωτικές και πολιτικές επιδιώξεις  της εποχής. Τα Βρετανικά συμφέροντα για πολλοστή φορά στη νεότερη Ελληνική Ιστορία αντιστρατεύτηκαν τα συμφέροντα του Ελληνικού λαού.

Είναι άλλωστε γνωστό, ότι η βασική αρχή της εξωτερικής πολιτικής της Μ. Βρετανίας περιγράφεται με την φράση: «Η Βρετανία δεν έχει μόνιμους φίλους ή μόνιμους εχθρούς, αλλά έχει μόνιμα συμφέροντα».

Επίλογος    

Μετά από σκληρό και άνισο στρατιωτικό αγώνα δέκα ημερών, έληξε η Μάχη της Κρήτης, με την επικράτηση των Γερμανικών Δυνάμεων, παρά τη γενναιότητα με την οποία πολέμησαν οι Ελληνο-Βρετανικές δυνάμεις και την πείσμονα αντίσταση του ηρωικού Κρητικού λαού, του οποίου το θάρρος, η τόλμη και το πνεύμα αυτοθυσίας υπήρξαν ανυπέρβλητα και προκάλεσαν τον θαυμασμό τόσο των Ελλήνων, όσο και των Συμμάχων.

Η Μάχη της Κρήτης αποτελεί την τελευταία “πράξη” του πολέμου με την οποία συντελέσθηκε η κατάληψη ολόκληρης της Ελλάδας από τα Γερμανικά, Ιταλικά και Βουλγαρικά Στρατεύματα κατοχής. Εκθειάζω την φλογισμένη από τον πόθο της ελευθερίας Κρητική ψυχή, η οποία απέδειξε την μεγαλοσύνη της και ανέδειξε τα αθάνατα πολυδύναμα στοιχεία που χαρακτηρίζουν διαχρονικά τους Κρήτες. Παραμένουν ζωντανοί βαθειά στην καρδιά και στη μνήμη μας όλοι οι πεσόντες κατά την Μάχη της Κρήτης, Έλληνες και Σύμμαχοι, επειδή έκαμαν το αυτονόητο, ν’ αγαπήσουν με πάθος την Πατρίδα τους και την Ελευθερία και να θυσιασθούν για την ανθρώπινη Αξιοπρέπεια και Τιμή.

                                                  Θεσσαλονίκη, 15 Μαΐου 2025

 

(*)

Πτυχιούχος Τμήματος Οικονομικών Σπουδών ΑΠΘ

Πτυχιούχος Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας ΔΠΘ

Πτυχιούχος Ανωτάτης Σχολής Πολέμου

Πτυχιούχος Ανωτάτης Στρατιωτικής Ακαδημίας του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων της Ρωσικής Ομοσπονδίας

(Σημείωση: Όλες οι εικόνες και φωτογραφίες του άρθρου ελήφθησαν από το ελεύθερο διαδίκτυο)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΩΝ

Βρετανοί στρατιώτες έμπροσθεν του πυροβόλου τους

 

Νεκροταφείο Γερμανών στρατιωτικών στο Μάλεμε

Γερμανοί στρατιώτες στο έδαφος καλυπτόμενοι από συμμαχικά πυρά

Βρετανοί στρατιώτες αποβιβάζονται στην Κρήτη

Γερμανοί αλεξιπτωτιστές ανασυγκροτούνται μετά την προσγείωσή τους στην Κρήτη

Γερμανοί στρατιώτες ετοιμάζονται να επιβιβασθούν στα μεταφορικά αεροσκάφη

Γερμανοί στρατιώτες ετοιμάζονται να επιβιβασθούν στα μεταφορικά αεροσκάφη

Εκτοπισμένοι κάτοικοι κάποιου χωριού στην Κρήτη από τους Γερμανούς στρατιώτες

Αιχμάλωτοι Βρετανοί στρατιώτες κατά την Μάχη της Κρήτης

Νεκρός γερμανός αλεξιπτωτιστής μέσα σε κάποιον ελαιώνα στην Κρήτη

Ενέργεια ομάδος γερμανών στρατιωτών κάπου στην Μάχη της Κρήτης


Βρετανοί στρατιώτες με το βρετανικής κατασκευής αντιαεροπορικό πυροβόλο τους τύπου BOFFORS

Αιχμάλωτοι βρετανοί στρατιώτες οδηγούνται σε χώρο συγκεντρώσεως

Φωτογραφία από το πεδίο μάχης κοντά στο λιμένα της Σούδας(;)

Γυναικόπαιδα Κρητών φέροντα οπλισμό στην Μάχη της Κρήτης

Πρόχειρες ταφές γερμανών στρατιωτών κατά την Μάχη της Κρήτης

Βρετανός στρατιώτης παραδίδεται με υψωμένα τα χέρια στους γερμανούς


Κρήτες αντάρτες στα βουνά μετά την Μάχη της Κρήτης

Κρήτες αντάρτες στα βουνά μετά την Μάχη της Κρήτης

Γερμανοί στρατιώτες προελαύνουν πεζή

Γερμανός στρατιώτης κατά την μάχη εντός κάποιου χωριού στην Κρήτη

Γερμανικές επιγραφές μετά από τις θηριωδίες και τα εγκλήματα πολέμου που διέπραξαν στην Κάνδανο

Εκτέλεση Έλληνα από γερμανικό στρατιωτικό απόσπασμα

Γερμανοί αλεξιπτωτιστές μόλις προσγειώθηκαν κάπου στην Κρήτη

Γερμανοί στρατιώτες αναπαύονται κάπου κατά την Μάχη της Κρήτης

Επίθεση γερμανών αλεξιπτωτιστών στην Μάχη της Κρήτης

Γερμανός αλεξιπτωτιστής μόλις προσγειώθηκε κάπου στην Κρήτη

Γερμανοί έτοιμοι να διαπράξουν έγκλημα πολέμου δολοφονώντας εν ψυχρώ τους κατοίκους του χωριού Κοντομαρί Κρήτης

 

 

Ερντογάν και νεοεθνικιστές σύμμαχοι εντείνουν τις επιθέσεις κατά του Οικουμενικού Πατριαρχείου και του Βατικανού

Από
anixneuseis
-
0

 Abdullah Bozkurt / Στοκχόλμη

Ένα μαχητικό νεοεθνικιστικό ρεύμα στην Τουρκία, γνωστό ως Ουλουσάλτζιλάρ (Ulusalcılar) ή Ευρασιατιστές (Avrasyacılar), εντείνει την εκστρατεία παρενόχλησης και εκφοβισμού των ολοένα και μικρότερων ελληνικών ορθόδοξων και καθολικών κοινοτήτων της χώρας. Η ομάδα αυτή, με ιστορικούς δεσμούς με τη βία και πολιτική ασυλία, συμπορεύεται με τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν από το 2014, απολαμβάνοντας πολιτική κάλυψη και προστασία.

Πιο πρόσφατα, η ομάδα κινητοποιήθηκε για να διαμαρτυρηθεί κατά εκδήλωσης μνήμης που σχεδιάζει ο ορθόδοξος κόσμος για την 1.700ή επέτειο της Α’ Οικουμενικής Συνόδου της Νίκαιας, της ιστορικής συνάντησης που πραγματοποιήθηκε το 325 μ.Χ. στη σημερινή πόλη Ιζνίκ.

Η Σύνοδος υπήρξε θεμέλιο για τη χριστιανική δογματική, διαμόρφωσε το Σύμβολο της Πίστεως και έλυσε βασικές θεολογικές διενέξεις της πρώιμης Εκκλησίας. Ο εκλιπών Πάπας Φραγκίσκος είχε δηλώσει την πρόθεσή του να παραστεί στις εκδηλώσεις του 2025 στο Ιζνίκ, προκαλώντας ακόμη μεγαλύτερη οργή στους νεοεθνικιστές.

Η Σεβγκί Ερενερόλ, γνωστή νεοεθνικίστρια και διαχρονική προβοκάτορας, απευθύνθηκε στο συγκεντρωμένο πλήθος στη διάρκεια διαμαρτυρίας που έγινε στις 9 Μαΐου στο κέντρο της πόλης Ιζνίκ. Καταδικασμένη στο παρελθόν για συμμετοχή σε τρομοκρατικές συνωμοσίες, αλλά αργότερα αποφυλακισθείσα υπό την κυβέρνηση Ερντογάν, η Ερενερόλ χαρακτήρισε τους συμμετέχοντες στην εκδήλωση «εχθρούς της Τουρκίας».

«Όσοι ονειρεύονται Σύνοδο στη Νίκαια, χέρι-χέρι με τον Πάπα και το Φανάρι, υπονομεύουν το τουρκικό κράτος και προωθούν ιμπεριαλιστικές φαντασιώσεις!» φώναξε στους υποστηρικτές της.

Η Ερενερόλ συνδέεται με το λεγόμενο Ανεξάρτητο Τουρκικό Ορθόδοξο Πατριαρχείο (Bağımsız Türk Ortodoks Patrikhanesi) — μια ψευδοεκκλησία χωρίς αναγνωρισμένο ποίμνιο, που διατηρεί μακροχρόνιους δεσμούς με τις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες. Το ίδρυμα αυτό δημιουργήθηκε το 1922 από τον Παπά Εφτίμ Α’ (γεννημένο Παύλο Καραχισαρίδη, μετέπειτα Ζεκή Ερενερόλ), παππού της Σεβγκί, και σήμερα διοικείται από τον αδελφό της, Πασά Ουμίτ Ερενερόλ, που αυτοαποκαλείται Παπάς Εφτίμ Δ’.

Παρά την πλήρη έλλειψη νομιμοποίησης στον παγκόσμιο χριστιανικό κόσμο, το Τουρκικό Ορθόδοξο Πατριαρχείο εξακολουθεί να λειτουργεί χάρη στην υποστήριξη στοιχείων του τουρκικού «βαθέος κράτους», περιλαμβανομένων στελεχών των μυστικών υπηρεσιών, του στρατού και επιχειρηματιών με πολιτικές διασυνδέσεις.

Στην ίδια συγκέντρωση, ο Ντιλέκ Τσινάρ, επαρχιακός πρόεδρος του νεοεθνικιστικού Κόμματος Πατρίδα (Vatan Partisi, πρώην Κόμμα Εργασίας) στην Προύσα, αντήχησε τη ρητορική της Ερενερόλ, ισχυριζόμενος ότι το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην Κωνσταντινούπολη λειτουργεί ως φυλάκιο της CIA. «Αντιτιθέμεθα στη φορτισμένη πολιτικά και διασπαστική συνάθροιση που επιδιώκουν να πραγματοποιήσουν ο Πάπας και το Φανάρι στο Ιζνίκ», δήλωσε, προσθέτοντας ότι το Πατριαρχείο σπέρνει διχόνοια και δρα ως εχθρική δύναμη εντός της Τουρκίας.

Η διαμαρτυρία στο Ιζνίκ αποτελεί μέρος ευρύτερης εκστρατείας σπίλωσης του Οικουμενικού Πατριαρχείου και του Βατικανού. Νεοεθνικιστικά μέσα ενημέρωσης όπως τα Aydınlık, Ulusal TV και Veryansıntv.com ενισχύουν ξενοφοβικές αφηγήσεις, παρουσιάζοντας τα χριστιανικά θεσμικά όργανα ως ξένους πράκτορες και υπαρξιακή απειλή για την τουρκική εθνική ενότητα.

Είσοδος στο Τουρκικό Ορθόδοξο Πατριαρχείο (Bağımsız Türk Ortodoks Patrikhanesi) στην Κωνσταντινούπολη.

 

Σε μια επίδειξη ισχύος που προκάλεσε ανησυχία στους παρατηρητές, ο πρώην ταξίαρχος Βελί Κιουτσούκ — μία από τις πιο αμφιλεγόμενες φυσιογνωμίες στην ιστορία του τουρκικού στρατού — εμφανίστηκε ως επίτιμος προσκεκλημένος σε πρόσφατη εκδήλωση του Τουρκικού Ορθόδοξου Πατριαρχείου, τον Απρίλιο. Ο Κιουτσούκ, που είχε εξαφανιστεί από τη δημόσια σφαίρα μετά την αποφυλάκισή του το 2014, φωτογραφήθηκε στην πρώτη σειρά και έτυχε εγκωμιαστικών αναφορών από την ηγεσία της ομάδας.

Ο Κιουτσούκ είναι διαβόητος ως ιδρυτής της JİTEM, μιας σκιώδους μονάδας πληροφοριών της Στρατοχωροφυλακής, η οποία έχει κατηγορηθεί για εξωδικαστικές εκτελέσεις και εξαφανίσεις, ιδίως στο κουρδικό νοτιοανατολικό τμήμα της Τουρκίας.

Δικαστικά έγγραφα του 2009 αποκαλύπτουν ότι ο Κιουτσούκ ενορχήστρωσε επίθεση με χειροβομβίδα στα γραφεία της εφημερίδας Cumhuriyet στην Κωνσταντινούπολη, καθώς και την πολύνεκρη επίθεση στο Συμβούλιο της Επικρατείας, η οποία στοίχισε τη ζωή σε ανώτατο δικαστή — ενέργειες που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής για τη χειραγώγηση του εθνικού αφηγήματος και την προώθηση της νεοεθνικιστικής ατζέντας.

Καταγεγραμμένες τηλεφωνικές συνομιλίες που υποκλάπηκαν από τις αρχές αποδεικνύουν ότι ο Κιουτσούκ είχε φτάσει στο σημείο να απειλεί ακόμη και με βομβιστικές επιθέσεις τις πρεσβείες των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Κατά την περίοδο 2008–2013, οι δίκες νεοεθνικιστών όπως ο Κιουτσούκ και η Ερενερόλ αποκάλυψαν ότι το Τουρκικό Ορθόδοξο Πατριαρχείο λειτουργούσε ως μυστικός τόπος συνάντησης για τον σχεδιασμό βίαιων και αποσταθεροποιητικών ενεργειών. Παράλληλα, αποδείχθηκε ότι η Ερενερόλ ενημέρωνε τακτικά υψηλόβαθμους αξιωματικούς του τουρκικού στρατού για τις “απειλές” που υποτίθεται ότι προέρχονταν από χριστιανούς ιεραποστόλους και το Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Ο πρώην ταξίαρχος Βελί Κιουτσούκ — ένας καταδικασμένος κακούργος με διαβόητο ιστορικό εμπλοκής σε βία και τρομοκρατία — εμφανίστηκε ως VIP καλεσμένος σε μια νεοεθνικιστική συγκέντρωση που πραγματοποιήθηκε στο Τουρκικό Ορθόδοξο Πατριαρχείο στις 10 Απριλίου.

Η εχθρότητα της ομάδας απέναντι στο Οικουμενικό Πατριαρχείο κορυφώθηκε μετά την αναγνώριση, το 2018, της αυτοκεφαλίας της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας από το Φανάρι. Η Ερενερόλ αντέδρασε καταθέτοντας μήνυση κατά του Πατριάρχη Βαρθολομαίου Α’ και 12 μελών της Ιεράς Συνόδου, κατηγορώντας τους ότι είναι μαριονέτες των ΗΠΑ και υποκινητές αποσχιστικών σχεδίων. Αν και το δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης απέρριψε τη μήνυση, η Ερενερόλ δεσμεύτηκε να συνεχίσει τον «αγώνα» της.

Το συγκεκριμένο μοτίβο υποκίνησης μίσους έχει οδηγήσει στο παρελθόν σε θανατηφόρες συνέπειες. Το 2007, η Ερενερόλ και οι σύμμαχοί της ενορχήστρωσαν μια εκστρατεία συκοφάντησης κατά του Τουρκοαρμένιου δημοσιογράφου Χραντ Ντινκ, ο οποίος αργότερα δολοφονήθηκε. Πριν τη δολοφονία του, η Ερενερόλ ηγήθηκε διαδηλώσεων και επιθέσεων εναντίον του έξω από το δικαστήριο, όπου δικάζονταν για «προσβολή του τουρκισμού». Μάλιστα, είχε προσχωρήσει ως ενάγουσα στην υπόθεση εναντίον του.

Η Ερενερόλ συνελήφθη στις 22 Ιανουαρίου 2008 και το 2013 καταδικάστηκε από το 12ο Κακουργιοδικείο Κωνσταντινούπολης σε ισόβια κάθειρξη. Ωστόσο, όπως και ο Κιουτσούκ, επωφελήθηκε από νομοθετικές αλλαγές που προώθησε η κυβέρνηση Ερντογάν, οι οποίες επέτρεψαν την επανάληψη των δικών και την τελική της αθώωση. Κομβικοί δικαστές και εισαγγελείς που είχαν χειριστεί τις αρχικές υποθέσεις απομακρύνθηκαν και η Ερενερόλ αποφυλακίστηκε.

Σήμερα, ενισχυμένη και πολιτικά προστατευμένη, η ίδια και οι νεοεθνικιστές συνοδοιπόροι της συνεχίζουν μια σφοδρή εκστρατεία εναντίον των χριστιανικών θεσμών στην Τουρκία — ιδίως κατά του Οικουμενικού Πατριαρχείου και του Βατικανού — αποτελώντας μια ανανεωμένη απειλή για τις θρησκευτικές μειονότητες και την εύθραυστη κοινωνική συνοχή της χώρας.

Η Σεβγκί Ερενερόλ και ο αδελφός της, Πασά Ουμίτ Ερενερόλ — ο οποίος επί του παρόντος ηγείται του μη αναγνωρισμένου Τουρκορθόδοξου Πατριαρχείου και κατέχει τον τίτλο του Παπά Εφτίμ Δ΄ — έχουν διαδραματίσει κεντρικούς ρόλους στην προώθηση της εθνικιστικής και αντιχριστιανικής ατζέντας της ομάδας.

Read the article in English

Σαουδοϊρανικές Σχέσεις: Όπου η Στρατηγική Εξισορρόπησης Είναι Απαραίτητη

Από
anixneuseis
-
0

Με φόντο την επίσκεψη Τραμπ στη Μέση Ανατολή: Μια επικαιροποιημένη εικόνα της «ύφεσης» στις σχέσεις Τεχεράνης-Ριάντ – και οι επιπτώσεις για το Ισραήλ
INSS Insight No. 1981, 15 Μαΐου 2025

Γιοέλ Γκουζάνσκι

Ντάνι Τσιτρινόβιτς

(INSS Insight No. 1981, 15 Μαΐου 2025)

Η επίσκεψη του Σαουδάραβα Υπουργού Άμυνας, Χαλίντ μπιν Σαλμάν, στην Τεχεράνη τον Απρίλιο και η συνάντησή του με τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, στόχευαν στην επισήμανση και εμβάθυνση των ανανεωμένων διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ιράν, με αφορμή τη δεύτερη επέτειο της επαναπροσέγγισής τους. Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε εν μέσω συνομιλιών μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών για μια πιθανή συμφωνία γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα, καθώς και πληροφοριών για ενδεχόμενο ισραηλινό ή/και αμερικανικό πλήγμα στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις. Παρότι και οι δύο πλευρές επιδιώκουν τη διατήρηση και ενίσχυση των διμερών τους σχέσεων, η Ριάντ δείχνει ιδιαίτερη επιθυμία να αποστασιοποιηθεί από οποιαδήποτε περιφερειακή σύγκρουση που θα μπορούσε να τη βλάψει – εξού και οι προσπάθειές της για ενίσχυση των δεσμών με την Τεχεράνη.

Στις 17 Απριλίου, στο φόντο των ανανεωμένων διαπραγματεύσεων Ιράν–ΗΠΑ και των αναφορών για ισραηλινές προθέσεις πλήγματος σε ιρανικούς πυρηνικούς στόχους, ο Χαλίντ μπιν Σαλμάν επισκέφθηκε το Ιράν και συναντήθηκε με τον Αλί Χαμενεΐ. Επρόκειτο για ένα ορόσημο στις σαουδοϊρανικές σχέσεις: ήταν η πρώτη φορά από το 2006 που ανώτατος Σαουδάραβας αξιωματούχος συναντήθηκε με τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν. Ο Χαλίντ—αδελφός του διαδόχου και de facto ηγέτη του βασιλείου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν—φέρεται να μετέφερε επιστολή (το περιεχόμενο της οποίας δεν αποκαλύφθηκε) εκ μέρους του βασιλιά Σαλμάν, του πατέρα του. Η επίσκεψη αυτή υπογράμμισε τη βούληση και των δύο χωρών να επαναβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους στη συμφωνία του 2023, με την οποία αποκαταστάθηκαν οι διπλωματικές σχέσεις τους.

Η Σαουδική Αραβία ήταν εκείνη που ώθησε στην επαναπροσέγγιση με το Ιράν, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στροφής στη σαουδαραβική εξωτερική πολιτική, η οποία υπερβαίνει το ιρανικό ζήτημα. Κατά τα πρώτα τρία χρόνια της άσκησης εξουσίας του, ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν χαρακτηρίστηκε από πολλούς ως «ριψοκίνδυνος και περιπετειώδης», τόσο στο εσωτερικό όσο και στην περιοχή. Σταδιακά όμως έχει υιοθετήσει πιο μετριοπαθή στάση, που προσομοιάζει με την πολιτική του βασιλείου πριν από την άνοδό του. Σήμερα, η Σαουδική Αραβία δίνει έμφαση στη διπλωματία έναντι της στρατιωτικής αντιπαράθεσης, επιδιώκοντας να εστιάσει στον κοινωνικοοικονομικό εκσυγχρονισμό και στην προσέλκυση αναγκαίων επενδύσεων – στόχοι που απαιτούν ασφάλεια και σταθερότητα, ιδίως έναντι περιφερειακών αντιπάλων.

Όταν υπεγράφη η συμφωνία το 2023, η Σαουδική Αραβία ακολούθησε το παράδειγμα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στην αποκατάσταση σχέσεων με το Ιράν, οι οποίες είχαν διακοπεί το 2016 στο πλαίσιο του μποϊκοτάζ του Κόλπου, με ηγέτιδα τη Ριάντ. Το Ριάντ εισήλθε στη συμφωνία από θέση αδυναμίας, μετά την αποτυχία της επιθετικής του στρατηγικής και την ασύμμετρη ισορροπία ισχύος μεταξύ των δύο κρατών. Πλέον, η σαουδαραβική ηγεσία προκρίνει τη διπλωματία και τις οικονομικές σχέσεις ως εργαλεία για την εξασφάλιση ειρήνης και σταθερότητας με τον κυριότερο περιφερειακό της αντίπαλο. Η στρατιωτική υπεροχή του Ιράν είχε φανεί καθαρά κατά την επίθεση του 2019 σε σαουδαραβικές εγκαταστάσεις παραγωγής και διύλισης πετρελαίου. Οι Σαουδάραβες δεν τρέφουν αυταπάτες ότι η συμφωνία θα τερματίσει την ιρανική ανάμειξη στις αραβικές υποθέσεις. Ωστόσο, μέσω αυτής της ύφεσης, ο μπιν Σαλμάν μπορεί να προβάλλει τον εαυτό του εντός και εκτός περιοχής ως τον «υπεύθυνο ενήλικα». Η Ριάντ ελπίζει επίσης πως η Κίνα—η οποία διαμεσολάβησε στην προσέγγιση και διαθέτει σημαντική οικονομική επιρροή στο Ιράν—θα μπορέσει να επηρεάσει την Τεχεράνη να σεβαστεί τη συμφωνία. Η σκέψη αυτή είναι κομβικής σημασίας για τη Σαουδική Αραβία και αναδεικνύει τον ρόλο που αποδίδει στο Πεκίνο.

Παρά την ανανέωση των διμερών σχέσεων, δεν πρόκειται για μια βαθιά ή θεμελιώδη συμφιλίωση αλλά για μια κατάσταση ύφεσης — μια επιφανειακή άμβλυνση των εντάσεων. Η βασική μεταβολή αφορά το ύφος και τη ρητορική, καθώς και τη μείωση των φανερών εκδηλώσεων εχθρότητας: και οι δύο χώρες αναγνωρίζουν πως η παρούσα κατάσταση μη σύγκρουσης εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους καλύτερα από μια ανοικτή αντιπαράθεση. Τους μήνες που ακολούθησαν τη συμφωνία, η Σαουδική Αραβία φάνηκε να προσφέρει στο Ιράν κυρίως οικονομικά κίνητρα, με σκοπό να ενθαρρύνει την αυτοσυγκράτηση εκ μέρους της Τεχεράνης όσον αφορά ενέργειες που θα έπλητταν τα σαουδαραβικά συμφέροντα. Περισσότερο από δύο χρόνια μετά την υπογραφή της συμφωνίας, αυτή η προσπάθεια φαίνεται πως έχει αποτύχει. Σύμφωνα με αναφορές, δεν έχουν πραγματοποιηθεί σαουδαραβικές επενδύσεις στο Ιράν, και ως εκ τούτου δεν υπάρχουν άμεσα οικονομικά οφέλη από τη συμφωνία. Από την πλευρά του, το Ιράν επιδιώκει να αποκομίσει ουσιαστικά οφέλη — ιδίως στον οικονομικό και εμπορικό τομέα — και ελπίζει να αξιοποιήσει το «δυναμικό» που, όπως πιστεύει, ενσωματώνει η συμφωνία.

Από τη σκοπιά της Σαουδικής Αραβίας, η στρατηγική της ύφεσης έχει ιδιαίτερη σημασία ως μέσο «μονωτισμού» του βασιλείου από μια πιθανή σύγκρουση μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών ή/και Ισραήλ, κρατώντας το εκτός της «γραμμής πυρός». Οι Σαουδάραβες ανησυχούν βαθιά ότι μπορεί να αποτελέσουν στόχο σε περίπτωση ιρανικής αντιποίνων μετά από μια επίθεση — προειδοποιήσεις προς αυτή την κατεύθυνση έχουν ήδη διατυπωθεί από ιρανικά χείλη και απευθύνονται στη Σαουδική Αραβία και άλλα κράτη του Κόλπου. Το Ιράν επιδιώκει να αποτρέψει τα κράτη του Κόλπου από το να παραχωρήσουν στρατιωτικές βάσεις στις ΗΠΑ που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για επίθεση εναντίον του. Σύμφωνα με πληροφορίες, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία επίσης φοβούνται τα ιρανικά αντίποινα, έχουν ήδη περιορίσει την αμερικανική στρατιωτική δραστηριότητα στο έδαφός τους. Δεν είναι σαφές εάν ο Υπουργός Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας, Χαλίντ μπιν Σαλμάν, έδωσε κάποιες διαβεβαιώσεις στους Ιρανούς αξιωματούχους αναφορικά με τη χρήση σαουδαραβικών βάσεων από τις ΗΠΑ — όμως κάτι τέτοιο θεωρείται εξαιρετικά πιθανό.

Το Ιράν επίσης αποδίδει μεγάλη σημασία στη συμφωνία με τη Σαουδική Αραβία. «Όπως είπα παλαιότερα στον βασιλιά Αμπντουλά, σας το λέω και τώρα — πιστεύω πως οι στενές σχέσεις μεταξύ Ιράν και Σαουδικής Αραβίας θα ωφελήσουν και τις δύο πλευρές. Αν το πιστεύετε κι εσείς, μπορούμε να εμβαθύνουμε τους δεσμούς μας», δήλωσε ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, στον Σαουδάραβα Υπουργό Άμυνας κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους. Αν και μια τέτοια δήλωση θα μπορούσε να απορριφθεί ως ρητορική, λόγω του βαθύτατου ιδεολογικού χάσματος και της αμοιβαίας καχυποψίας που χαρακτηρίζει τις δύο χώρες, εκ των υστέρων καθίσταται σαφές ότι η συμφωνία Σαουδικής Αραβίας–Ιράν — ενώ αναμφίβολα εξυπηρετεί τα συμφέροντα του Ριάντ — υπήρξε επίσης ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της εξωτερικής πολιτικής του Ιράν κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Εμπραχίμ Ραΐσι. Αυτό τεκμαίρεται από τη σημαντική επένδυση της Τεχεράνης στη διατήρηση της συμφωνίας, όπως καταδεικνύουν οι αμοιβαίες επισκέψεις ηγετών και οι πολυάριθμες τηλεφωνικές συνομιλίες. Επιπλέον, η συμφωνία άντεξε σημαντικές προκλήσεις τα τελευταία χρόνια: τις πυραυλικές επιθέσεις του Ιράν στο Ισραήλ, την ισραηλινή στρατιωτική απάντηση, καθώς και τη συνεχιζόμενη σύγκρουση με τους Χούθι στην Υεμένη.

Η Τεχεράνη έχει αποκομίσει πολλαπλά οφέλη από τη συμφωνία της με τη Σαουδική Αραβία. Το κυριότερο εξ αυτών είναι η σαφής προσπάθεια της Ριάντ να μην εμφανίζεται —ούτε ανοιχτά ούτε παρασκηνιακά— ως υποστηρικτής οποιασδήποτε επίθεσης κατά του Ιράν, στάση την οποία αναμένεται να διατηρήσει και κατά την επίσκεψη του Προέδρου Τραμπ στο βασίλειο αυτή την εβδομάδα. Στο πλαίσιο αυτό, η καθυστέρηση στη διαδικασία εξομάλυνσης των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας (παρότι το Ιράν εξακολουθεί να θεωρεί πιθανό ένα τέτοιο ενδεχόμενο) έχει ιδιαίτερη σημασία. Άλλα αποτελέσματα της προσέγγισης περιλαμβάνουν την αύξηση του αριθμού των Ιρανών προσκυνητών που ταξιδεύουν στη Μέκκα και τη Μεδίνα, καθώς και τη μείωση των πιέσεων της Σαουδικής Αραβίας προς τη σιιτική μειονότητά της — και τα δύο συνδέονται άμεσα με τη συμφωνία. Επιπλέον, αν και η Τεχεράνη συνεχίζει να προμηθεύει στρατιωτικό εξοπλισμό στους Χούθι στην Υεμένη, η Σαουδική Αραβία αποφεύγει με ιδιαίτερη προσοχή να παραβιάσει τη συμφωνία, διατηρώντας μια «ήπια» προσέγγιση απέναντί τους, όσο οι ίδιοι οι Χούθι τηρούν τη συμφωνία. Δεδομένου ότι η Σαουδική Αραβία κατέχει κεντρική θέση στον σουνιτικό κόσμο, η προσέγγισή της με το Ιράν παρέχει ουσιαστικά σε άλλα σουνιτικά κράτη το «πράσινο φως» για την εμβάθυνση των σχέσεών τους με την Τεχεράνη. Το Ριάντ έχει επίσης επιτρέψει στο Ιράν να ενισχύσει τη θέση του στον Οργανισμό Ισλαμικής Συνεργασίας (OIC), του οποίου η έδρα βρίσκεται στη Σαουδική Αραβία.

Η επίσκεψη του Σαουδάραβα Υπουργού Άμυνας στο Ιράν στέλνει προς την Τεχεράνη το μήνυμα πως η Ριάντ δεν επιθυμεί να συνδεθεί με κανέναν τρόπο με στρατιωτικές απειλές κατά του Ιράν, και ότι, εάν και όταν σημειωθεί επίθεση κατά του Ιράν, η Σαουδική Αραβία προτίθεται να μείνει εκτός. Υπό το πρίσμα των απειλών από το Ισραήλ —και ιδίως από τις Ηνωμένες Πολιτείες— για πλήγματα στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, οποιαδήποτε διαβεβαίωση που ίσως δόθηκε από το Ριάντ στην Τεχεράνη φέρει σημαντικό στρατηγικό και επιχειρησιακό βάρος. Η προσπάθεια της Σαουδικής Αραβίας να μεσολαβήσει ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν στο πυρηνικό ζήτημα αντανακλά την πρόθεσή της να διαδραματίσει διαμεσολαβητικό ρόλο και να υιοθετήσει μια ουδέτερη στάση. Η επίσκεψη του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών, Αραγτσί, στη Σαουδική Αραβία, λίγες μόνο ημέρες πριν από έναν κρίσιμο γύρο διαπραγματεύσεων μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών, αποτελεί άλλη μία ένδειξη της πρόθεσης των δύο χωρών να συντονίσουν τα διπλωματικά τους βήματα και να εμφανιστούν με ενιαίο μέτωπο όσο πλησιάζει η κρίσιμη φάση των συνομιλιών.

Ταυτόχρονα, η συμφωνία του Ιράν με τη Σαουδική Αραβία (και η προσέγγισή του με άλλα κράτη του Κόλπου, όπως τα ΗΑΕ) ενδέχεται να περιορίσει την ικανότητά του να απαντήσει δυναμικά σε περίπτωση επίθεσης ή εντατικοποίησης των αμερικανικών οικονομικών πιέσεων. Η δυνατότητα του Ιράν να επανέλθει σε επιθετικές ενέργειες, όπως οι επιθέσεις σε τάνκερ στον Κόλπο το 2019 ή τα άμεσα πλήγματα στη Σαουδική Αραβία, έχει ουσιαστικά περιοριστεί λόγω της συμφωνίας.

Αν και η συμφωνία δεν οδήγησε σε οικονομική άνθιση μεταξύ Ιράν και Σαουδικής Αραβίας — κυρίως εξαιτίας των συνεχιζόμενων κυρώσεων κατά της Τεχεράνης — ένα μελλοντικό πυρηνικό συμφωνητικό που θα περιλαμβάνει έστω και μερική άρση κυρώσεων θα μπορούσε να επιτρέψει βαθύτερους οικονομικούς δεσμούς. Σε ένα τέτοιο σενάριο, θα μπορούσε να δρομολογηθεί η πραγματοποίηση σαουδαραβικών επενδύσεων στο Ιράν, ίσως ακόμη και η δημιουργία διμερούς ζώνης ελεύθερου εμπορίου ή η σύσταση μιας κοινής «τράπεζας πυρηνικών καυσίμων» προς χρήση από αμφότερα τα κράτη. Σε γενικές γραμμές, η Σαουδική Αραβία θα μπορούσε να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο σε μια μελλοντική πυρηνική συμφωνία, με τις επενδύσεις της να προσφέρουν απτά «μερίσματα» στην ιρανική ηγεσία. Ένα επιπλέον ιρανικό αίτημα είναι η παροχή κάποιου είδους σαουδαραβικής δέσμευσης σχετικά με το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος που επιδιώκει να αναπτύξει η ίδια η Σαουδική Αραβία.

 Επιπτώσεις για το Ισραήλ

Βραχυπρόθεσμα, η συμφωνία Σαουδικής Αραβίας–Ιράν πρόκειται να δοκιμαστεί σοβαρά από μια σειρά εξελίξεων: πιθανές συμφωνίες ασφαλείας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Σαουδικής Αραβίας (περιλαμβανομένων πωλήσεων προηγμένων αμερικανικών οπλικών συστημάτων και ενδεχομένως ενός σαουδαραβικού πυρηνικού προγράμματος), η συνεχιζόμενη σύγκρουση με τους Χούθι —συμπεριλαμβανομένων απειλών για χτυπήματα με πυραύλους και drones κατά της Σαουδικής Αραβίας—, η πραγματική πιθανότητα επίθεσης σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις (στην οποία το Ιράν ενδέχεται να απαντήσει πλήττοντας πετρελαϊκές υποδομές στον Κόλπο), καθώς και η ανανέωση των συνομιλιών για εξομάλυνση των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας. Όλες αυτές οι εξελίξεις θα αποτελέσουν κρίσιμες δοκιμασίες για την ανθεκτικότητα της συμφωνίας — ωστόσο, προς το παρόν, φαίνεται ότι μόνο εξαιρετικά σοβαρές εξελίξεις θα οδηγούσαν την Τεχεράνη ή τη Ριάντ στην εγκατάλειψή της.

Το Ισραήλ αντιμετωπίζει με δυσμένεια τη σύσφιξη των σχέσεων Ιράν–Σαουδικής Αραβίας, καθώς η Ιερουσαλήμ στοχεύει στη βαθύτερη απομόνωση του Ιράν σε περιφερειακό επίπεδο και στην οικοδόμηση ενός μπλοκ «πραγματιστικών» κρατών —μέσω και της εξομάλυνσης των σχέσεων με το Ριάντ— που θα αντιτάσσονται στο Ιράν. Ωστόσο, οι Σαουδάραβες υιοθετούν μια πιο «εκλεπτυσμένη» ανάγνωση της περιφερειακής γεωπολιτικής, η οποία δεν ταυτίζεται με τη λογική του Ισραήλ. Από την οπτική της Ριάντ, μια στρατηγική ύφεσης —με την οποία προσεγγίζονται οι αντίπαλοι ενώ ταυτόχρονα περιορίζονται οι κίνδυνοι— έχει αποδειχθεί αποτελεσματική. Ομοίως, και άλλα κράτη του Κόλπου θεωρούν ότι η περιφερειακή ύφεση έχει αποτρέψει το Ιράν και τους συμμάχους του από το να τα στοχοποιήσουν στο πλαίσιο της σύγκρουσης Ιράν–Ισραήλ. Υπό ορισμένες προϋποθέσεις, το Ισραήλ θα μπορούσε να ενσωματωθεί σε μια νέα περιφερειακή τάξη πραγμάτων. Η Ριάντ δεν βλέπει καμία εγγενή αντίφαση στο να διατηρεί σχέσεις τόσο με το Ιράν όσο και με το Ισραήλ. Από την πλευρά του, το Ιράν είναι αναγκασμένο να αποδεχθεί την ύπαρξη σχέσεων μεταξύ κρατών του Κόλπου και του Ισραήλ — χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία διατηρούν στενές σχέσεις και με τις δύο πλευρές.

Σε πολιτικό επίπεδο, η συμφωνία ανέδειξε το μάταιο της προσπάθειας διπλωματικής απομόνωσης της Τεχεράνης ή της δημιουργίας ενός αντι-ιρανικού μετώπου με τη σύμπραξη των αραβικών κρατών. Αντιθέτως, έχει λειτουργήσει ως αφετηρία για τη σύσφιξη των σχέσεων του Ιράν με άλλα κράτη του Κόλπου. Στο πλαίσιο των σημερινών προσπαθειών Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών για επίτευξη νέας πυρηνικής συμφωνίας, αξίζει να σημειωθεί ότι αυτή τη φορά —σε αντίθεση με την προηγούμενη συμφωνία— η Σαουδική Αραβία υποστηρίζει μια διπλωματική λύση στο ζήτημα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος και ενδέχεται να επιδιώξει να συμβάλει στην επίτευξή της. Ως εκ τούτου, είναι εξαιρετικά απίθανο το Ριάντ να υποστηρίξει ή να συμμετάσχει σε επίθεση κατά των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων — και δεν θα διστάσει να ασκήσει πιέσεις για την αποτροπή μιας τέτοιας ενέργειας.

Οι απόψεις που εκφράζονται στις δημοσιεύσεις του INSS ανήκουν αποκλειστικά στους συγγραφείς.

Γιοέλ Γκουζάνσκι
Ο Δρ. Γιοέλ Γκουζάνσκι είναι ανώτερος ερευνητής και επικεφαλής του Προγράμματος για τον Κόλπο στο Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφαλείας (INSS), καθώς και εξωτερικός συνεργάτης του Middle East Institute στην Ουάσιγκτον, D.C. Έχει διατελέσει συντονιστής για ζητήματα Ιράν και Χερσονήσου του Κόλπου στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας του Γραφείου του Πρωθυπουργού του Ισραήλ. Υπηρέτησε υπό τέσσερις Συμβούλους Εθνικής Ασφαλείας και τρεις Πρωθυπουργούς. Επιπλέον, έχει συμβουλεύσει διάφορα υπουργεία, μεταξύ των οποίων το Υπουργείο Στρατηγικών Υποθέσεων και το Υπουργείο Πληροφοριών.

Ντάνι (Ντένις) Τσιτρινόβιτς
Ο Ντάνι (Ντένις) Τσιτρινόβιτς είναι ανώτερος ερευνητής στο Πρόγραμμα για το Ιράν και τον Σιιτικό Άξονα του Ινστιτούτου Μελετών Εθνικής Ασφαλείας (INSS). Υπηρέτησε επί 25 χρόνια σε σειρά διοικητικών θέσεων στην Υπηρεσία Αμυντικών Πληροφοριών του Ισραήλ (IDI), μεταξύ άλλων ως επικεφαλής του Τμήματος Ιράν στη Διεύθυνση Έρευνας και Ανάλυσης (RAD) της υπηρεσίας, καθώς και ως εκπρόσωπος της RAD στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Source. The text in English

Τι απαίτησε ο Αμερικανός πρόεδρος από τον ηγέτη της Συρίας στο Ριάντ

Από
pcuser
-
0

Μία από τις εκπλήξεις της περιοδείας του προέδρου των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή ήταν η συνάντησή του με τον νέο ηγέτη της Συρίας Άχμεντ αλ Σαράα στο Ριάντ.

Έτσι, ένας Αμερικανός πρόεδρος συναντήθηκε με Σύριο ηγέτη για πρώτη φορά μετά από 25 χρόνια.

Ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν παρευρέθηκε επίσης στη σύνοδο κορυφής που διοργάνωσε ο Σαουδάραβας διάδοχος πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν μέσω τηλεδιάσκεψης.

Η συνάντηση έγινε αφότου ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι θα άρει όλες τις αμερικανικές κυρώσεις στη Συρία στις 14 Μαΐου.

Τι σημαίνει ότι η Τουρκία προσκλήθηκε στη συνάντηση στο Ριάντ;

Το γεγονός ότι η Τουρκία, μαζί με τη Σαουδική Αραβία, έπαιξαν ρόλο στη συνάντηση Τραμπ-Σαράα και η άρση των κυρώσεων προκάλεσε εκτιμήσεις ότι η περιφερειακή επιρροή της Άγκυρας έχει αυξηθεί.

Η πρόσκληση του Ερντογάν στη συνάντηση στο Ριάντ ερμηνεύτηκε στην Άγκυρα ως αντανάκλαση της σημασίας που αποδίδει ο Τραμπ στη διαδικασία συνεργασίας και διαλόγου που αναπτύχθηκε με την Τουρκία.

Ο Τραμπ και ο αλ-Σαράα συναντήθηκαν στο Ριάντ, με οικοδεσπότη τον Σαουδάραβα διάδοχο πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν. Πηγή, Λευκός Οίκος

Ο Πρόεδρος Ερντογάν σημείωσε κατά τη διάρκεια της συνάντησης ότι η άρση των κυρώσεων που επιβλήθηκαν από τις ΗΠΑ στη Συρία είναι «ιστορικής σημασίας».

Ο πρόεδρος, ο οποίος αναφέρθηκε και στη συνάντηση στη συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας, είπε ότι η Τουρκία «έχει γίνει το παγκόσμιο κέντρο της ειρηνευτικής διπλωματίας».

Ο Τραμπ, ο οποίος πήγε στο Κατάρ, τον δεύτερο σταθμό της περιοδείας του στη χώρα του Κόλπου μετά το Ριάντ, επαίνεσε τον Σύρο ηγέτη Σαράα.

Ο Τραμπ είπε ότι η σύντομη συνάντησή του με τον Σαράα ήταν «υπέροχη» και τον χαρακτήρισε «νέο, ελκυστικό άντρα. Σκληρό άνδρα. Έχει ισχυρό υπόβαθρο. Πολύ δυνατό υπόβαθρο. Μαχητής».

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ είπε επίσης, «Έχει μια καλή ευκαιρία να αλλάξει τα πράγματα. Μίλησα με τον Πρόεδρο Ερντογάν, ο οποίος έχει πολύ στενές σχέσεις μαζί του. Πιστεύει επίσης ότι ο Σαράα έχει την ευκαιρία να κάνει καλή δουλειά».

Λεπτομέρειες θα συζητηθούν στην Αττάλεια

Απαντώντας σε ερωτήσεις του TRT News, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, είπε ότι η πρόσκληση για τον Πρόεδρο Ερντογάν να παραστεί στη συνάντηση ήρθε τις βραδινές ώρες της Τρίτης 13 Μαΐου.

Ο Φιντάν σημείωσε ότι η τετραμερής συνάντηση, την οποία χαρακτήρισε «ιστορική», ήταν εξαιρετικά παραγωγική.

Ο υπουργός Εξωτερικών Φιντάν είπε ότι θα συναντηθεί με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο και τον Υπουργό Εξωτερικών της Συρίας Άσαντ Χασάν Σαϊμπάνι στη συνεδρίαση των υπουργείων Εξωτερικών του ΝΑΤΟ στην Αττάλεια την Πέμπτη 15 Μαΐου.

Ο Φιντάν είπε ότι οι αποφάσεις που ελήφθησαν στο Ριάντ θα συζητηθούν κατά τη διάρκεια της τριμερούς συνάντησης και θα ξεκινήσει η φάση εφαρμογής.

Ο Φιντάν τόνισε ότι η άρση των κυρώσεων θα συμβάλει θετικά στη διαδικασία ανοικοδόμησης της Συρίας.

Τον Ιανουάριο, η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) χαλάρωσε ορισμένες από τις κυρώσεις 14 ετών κατά της Συρίας.

Οι απαιτήσεις του Τραμπ από τη Συρία

Αξιοσημείωτο ήταν ότι ορισμένα από τα αιτήματα που έθεσε ο Τραμπ κατά τη συνάντησή του με τον Σαράα, ειδικά όσον αφορά την ασφάλεια, ήταν σύμφωνα με τις προσδοκίες της Άγκυρας.

Σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ ζήτησε από τη νέα συριακή κυβέρνηση να εκδιώξει όλους τους ξένους «τρομοκράτες» από τη χώρα.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ ήθελε επίσης να αναλάβει η Δαμασκός τη διαχείριση των φυλακών όπου κρατούνται τα μέλη του ISIS και των στρατοπέδων όπου διαμένουν τα μέλη των οικογενειών τους.

BBC Türkçe

—

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog

Πως θα γίνει η διαδικασία αφοπλισμού του PKK

Από
pcuser
-
0

Σύμφωνα με τον αρθρογράφο της Hürriyet, Αμπντουλκαντίρ Σέλβι, η διαδικασία αφοπλισμού και διάλυσης του Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν (PKK) θα προχωρήσει ως εξής:

1. Ανακοίνωση της απόφασης : Το PKK ανακοίνωσε επίσημα τη διάλυσή του και το τέλος του ένοπλου αγώνα, κάτι που αφορά τόσο το ίδιο το PKK όσο και τη μητρική του δομή [kck].

2. Έλεγχος από τις τουρκικές υπηρεσίες πληροφοριών : Η διαδικασία παράδοσης όπλων θα ελέγχεται από την Τουρκική Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (MİT). Ο αφοπλισμός αναμένεται να ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη Ιουνίου.

3. Μηχανισμός παράδοσης όπλων : Ειδικά κέντρα για την παράδοση όπλων του ΡΚΚ έχουν συσταθεί στην Τουρκία, το Ιράκ και τη Συρία.

Η διαδικασία θα συντονίζεται από κοινού με τις αρχές κάθε χώρας:

– Στο Ιράκ – από κοινού με την ιρακινή κυβέρνηση.
– Στη Συρία – σε συνεργασία με τη συριακή κυβέρνηση.
– Στην Τουρκία – αποκλειστικά από την MİT.

4. Καμία εμπλοκή του ΟΗΕ : Η παράδοση των όπλων θα πραγματοποιηθεί χωρίς την εμπλοκή του ΟΗΕ, σε αντίθεση με ορισμένες εικασίες των μέσων ενημέρωσης. Οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες έχουν κάνει λεπτομερείς προετοιμασίες για να εντοπίσουν τοποθεσίες και μηχανισμούς αφοπλισμού.

5. Επιβεβαίωση ολοκλήρωσης :Η τελική αναγνώριση της διάλυσης και του αφοπλισμού του PKK θα πραγματοποιηθεί μετά την αναφορά του επικεφαλής των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών- MİT, Ιμπραήμ Καλίν, στον Πρόεδρο Ερντογάν.

Ο Καλίν θα πρέπει να επιβεβαιώσει ότι το PKK έχει εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του να διαλύσει και να παραδώσει τα όπλα του.

6. Δημοκρατικός Μετασχηματισμός : Μόλις επιβεβαιωθεί ο αφοπλισμός, θα ξεκινήσει μια διαδικασία «δημοκρατικού μετασχηματισμού», η οποία θα περιλαμβάνει ζητήματα πρώην μαχητών του PKK, καθώς και αμνηστία για ηλικιωμένους και ασθενείς κρατούμενους.

Ο Σέλβι περιγράφει τη διαδικασία ως προσεκτικά σχεδιασμένη, με βασικό ρόλο για την τουρκική υπηρεσία πληροφοριών και χωρίς εξωτερική παρέμβαση από διεθνείς οργανισμούς.

https://echedoros.blog
1...772773774...3,037Σελίδα 773 από 3,037