Αρχική Blog Σελίδα 256

Αφιέρωμα στη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι για τα 100 χρόνια του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου

0

Θεσσαλονίκη, 5/5/2026

«100 χρόνια ΑΠΘ: Αφιέρωμα στη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι» είναι ο τίτλος της επετειακής συναυλίας που διοργανώνει το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, την Πέμπτη 7 Μαΐου 2026 και ώρα 20:30, στην Αίθουσα Τελετών.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται στο πλαίσιο του εορτασμού για τη συμπλήρωση των 100 χρόνων από την ίδρυση και λειτουργία του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.

Τραγούδι: Ανδρέας Καρακότας, Μέλα Γεροφώτη

Χορωδία Αριστοτελείου Πανεπιστημίου «Γιάννης Μάντακας»

Χορωδιακό Εργαστήρι Τμήματος Μουσικών Σπουδών Αριστοτελείου Πανεπιστημίου

Διεύθυνση χορωδιακών συνόλων: Εριφύλη Δαμιανού

Περισσότερες πληροφορίες: https://www.auth.gr/events/afieroma-sti-moysiki-toy-manoy-chatzid/

 

Ελλάδα και Κύπρος μπροστά στο φάσμα της επισιτιστικής κρίσης (μοντέλο πρόβλεψης)

0

Επιμέλεια: iEpikaira*
Η Ελλάδα και η Κύπρος παρουσιάζουν τρωτότητα σε σενάρια ναυτικού αποκλεισμού, εξαιτίας της υψηλής εξάρτησής τους από τις εισαγωγές, των λιμενικών υποδομών και της έκθεσής τους στις γεωπολιτικές εστίες ανάφλεξης της περιοχής. Η συνεχιζόμενη σύγκρουση στο Ιράν και ειδικότερα το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ δημιουργεί άμεσες και αλυσιδωτές απειλές για τις εισαγωγές λιπασμάτων, το ενεργειακό κόστος και την αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων, η οποία υπό συνθήκες παρατεταμένης διαταραχής θα μπορούσε να πυροδοτήσει σοβαρή επισιτιστική κρίση (1 και 2).

I. Ελλάδα: Εξάρτηση από Εισαγωγές και Δομικές Ευπάθειες

Κενά Γεωργικής Αυτάρκειας

Η Ελλάδα παράγει μόλις το ~15% των αναγκών της σε μαλακό σιτάρι, απαιτώντας ετήσιες εισαγωγές της τάξης των 650.000 τόνων για την κάλυψη της εγχώριας κατανάλωσης (1). Η συνολική εξάρτηση από τις εισαγωγές σιτηρών παραμένει υψηλή, με το σιτάρι, τον αραβόσιτο και τη σόγια να προέρχονται κυρίως από την Ουκρανία, τη Ρωσία, τη Ρουμανία και τη Γαλλία, πηγές που είναι εξαιρετικά ευάλωτες στην αστάθεια της Μαύρης Θάλασσας και της Ανατολικής Μεσογείου (1 και 2).

Αφετηρία Επισιτιστικής Ανασφάλειας

Σύμφωνα με μελέτες, το 6,6-8% του πληθυσμού της Ελλάδας βίωσε μέτρια ή σοβαρή επισιτιστική ανασφάλεια κατά την περίοδο 2019-2022, με τα ποσοστά να εκτοξεύονται στους ηλικιωμένους έως και 69% (1 και 2). Αυτές οι δομικές ευπάθειες αναμένεται να πολλαπλασιαστούν ραγδαία σε συνθήκες σοκ εφοδιασμού.

Έκθεση στην αλυσίδα Ενέργειας-Τροφίμων

Η ικανότητα εισαγωγής LNG της Ελλάδας ξεπερνά πλέον τα 12 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως (1). Ωστόσο, αυτές οι υποδομές δημιουργούν διπλή έκθεση:

(Α) Οι απότομες αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας αυξάνουν άμεσα το κόστος παραγωγής και μεταφοράς τροφίμων, και

(Β) Η λειτουργία των τερματικών σταθμών LNG απαιτεί απρόσκοπτη ναυτιλιακή πρόσβαση, η οποία είναι ευάλωτη σε περίπτωση διάχυσης περιφερειακών συγκρούσεων (1 και 2).

Υπερσυγκέντρωση στα Μεγάλα Λιμάνια

Πάνω από το 80% των εισαγωγών τροφίμων της Ελλάδας διακινείται μέσω των λιμανιών του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Στοχεύοντας σε αυτούς τους κόμβους μέσω ναυτικού αποκλεισμού, ή λόγω αποφυγής δρομολογίων από τις ναυτιλιακές για ασφαλιστικούς λόγους, ή λόγω κυβερνοεπιθέσεων, είναι πιθανό να δημιουργηθεί άμεση, συστημική κατάρρευση στη διανομή τροφίμων (1 και 2).

II. Κύπρος: Ευθραυστότητα του Νησιωτικού Κράτους και Ναυτιλιακή Εξάρτηση

Ακραία Εξάρτηση από Εισαγωγές

Η Κύπρος εισάγει το ~98% των εμπορευμάτων της μέσω θαλάσσιων οδών, με τις εισαγωγές τροφίμων να αντιπροσωπεύουν το 15% των συνολικών εισαγωγών αγαθών το 2024 (1 και 2). Φρέσκα λαχανικά, κρέας, γαλακτοκομικά και σιτηρά προέρχονται κυρίως από την Ελλάδα, την Ιταλία και τη Γερμανία, αλυσίδες εφοδιασμού που απαιτούν απρόσκοπτη ναυσιπλοΐα στη Μεσόγειο (1 και 2).

Ο Πολλαπλασιαστής της Ενεργειακής Ευπάθειας

Η Κύπρος κατέγραψε ποσοστό ενεργειακής εξάρτησης 88% το 2024, με το 86% των ενεργειακών πηγών προέρχεται από εισαγόμενο πετρέλαιο και τα παράγωγά του (1 και 2). Οι αυξήσεις στο κόστος των καυσίμων εκτοξεύουν άμεσα τις τιμές των τροφίμων μέσω της μεταφοράς, της ψύξης και της παραγωγής, μια κρίσιμη ευπάθεια για ένα νησί με περιορισμένη εγχώρια χωρητικότητα αποθήκευσης.

Περιορισμένα Στρατηγικά Αποθέματα

Σε αντίθεση με τα μεγαλύτερα κράτη της ΕΕ, η Κύπρος διατηρεί ελάχιστα στρατηγικά αποθέματα τροφίμων. Η κυβερνητική έκθεση του 2025 για τις διαταραχές της εφοδιαστικής αλυσίδας τονίζει ότι «τα μικρά, νησιωτικά κράτη που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην εισαγωγή βασικών αγαθών» αντιμετωπίζουν δυσανάλογες πληθωριστικές πιέσεις από διαταραχές στη ναυτιλία (1 και 2).

III. Σύγκρουση στο Ιράν: Μηχανισμοί Μετάδοσης στην Ανατολική Μεσόγειο

Κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ: Σοκ στα Λιπάσματα

Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχει ακινητοποιήσει περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου εμπορίου λιπασμάτων, συμπεριλαμβανομένων των εξαγωγών ουρίας, αμμωνίας και θείου που είναι ζωτικής σημασίας για τη γεωργία (1 και 2). Η Ελλάδα και η Κύπρος βασίζονται στα εισαγόμενα λιπάσματα για την εναπομείνασα εγχώρια παραγωγή. Οι απότομες ανατιμήσεις ή οι ελλείψεις, θα μειώσουν δραματικά τις αποδόσεις των καλλιεργειών την περίοδο 2026-2027 (περισσότερα εδώ).

Μετάδοση της Κρίσης στην Αγορά LNG

Το κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars του Ιράν (το οποίο παράγει ~20% των παγκόσμιων αποθεμάτων) έχει τεθεί μερικώς εκτός λειτουργίας λόγω της σύγκρουσης, ενώ το Ισραήλ ανέστειλε το 60% της δικής του παραγωγής αερίου για λόγους ασφαλείας (1 και 2). Αυτές οι διαταραχές στραγγαλίζουν τις παγκόσμιες αγορές φυσικού αερίου και LNG, αυξάνοντας το ενεργειακό κόστος για Ελλάδα και Κύπρο και προκαλώντας δευτερογενή πληθωρισμό στις τιμές των τροφίμων μέσω των καναλιών παραγωγής και μεταφοράς.

Ασφάλιση Ναυτιλίας και Κόστη Δρομολόγησης

Εάν η παρούσα σύγκρουση στη Μ. Ανατολή επεκταθεί ή κάποια άλλη ξεσπάσει εγγύτερά μας, περιλαμβάνοντας άμεση στόχευση πλοίων στην Ανατολική Μεσόγειο ή την Ερυθρά Θάλασσα, τα ασφάλιστρα για τις διαδρομές του Αιγαίου και της Λεβαντίνης θα μπορούσαν να εκτοξευθούν, καθιστώντας τις εισαγωγές τροφίμων οικονομικά μη βιώσιμες για τα ευάλωτα νοικοκυριά.

Περιφερειακή Διάχυση

Κανάλι Μετάδοσης Αντίκτυπος στην Ελλάδα Αντίκτυπος στην Κύπρο
Ελλείψεις λιπασμάτων Μειωμένες αποδόσεις στην εναπομείνασα εγχώρια παραγωγή σιταριού/ελιάς Κατάρρευση της μικρής κλίμακας λαχανοκομίας, ήδη επιβαρυμένης από την ξηρασία
Απότομες αυξήσεις τιμών ενέργειας Υψηλότερο κόστος για αλυσίδες ψύξης, μεταποίηση τροφίμων, λιανική Άμεση μετακύλιση στις τιμές καταναλωτή δεδομένης της ενεργειακής εξάρτησης 88%
Διαταραχές στη ναυτιλία Συμφόρηση στα λιμάνια, καθυστερήσεις στις αφίξεις τροφίμων Η εξάρτηση 98% από το θαλάσσιο εμπόριο δημιουργεί άμεσα κενά εφοδιασμού
Σοκ στον τομέα του τουρισμού Μειωμένες δαπάνες επισκεπτών σε υπηρεσίες εστίασης (Τουρισμός = ~25% ΑΕΠ) Διαταραχή τουριστικών ροών (από ενδεχόμενο κλείσιμο του εναέριου χώρου ή άλλες αιτίες), μειώνοντας τη ζήτηση φιλοξενίας

IV. Προβλέψεις Εξέλιξης Βάσει Σεναρίων (2026-2027)

Βασικό Σενάριο: Περιορισμένη Σύγκρουση

  • Το Ορμούζ παραμένει μερικώς κλειστό και οι τιμές των λιπασμάτων σταθεροποιούνται σε επίπεδα 2-3 φορές υψηλότερα προ της σύγκρουσης (μπορείτε να παρακολουθείτε την διαμορφωθείσα κατάσταση ζωντανά στο Iran War Monitor ΕΔΩ).
  • Η Ελλάδα αξιοποιεί τους μηχανισμούς αλληλεγγύης της ΕΕ για εισαγωγές σιτηρών. Η Κύπρος διαπραγματεύεται έκτακτους ναυτιλιακούς διαδρόμους.
  • Ο πληθωρισμός των τροφίμων μετριάζεται. Οι ευάλωτοι πληθυσμοί υποστηρίζονται από διευρυμένα κοινωνικά προγράμματα.
  • Έκβαση: Αυξημένη αλλά διαχειρίσιμη επισιτιστική ανασφάλεια.

Σενάριο Κλιμάκωσης: Επέκταση Περιφερειακού Πολέμου

  • Άμεσα ναυτικά επεισόδια στην Ανατολική Μεσόγειο πυροδοτούν κρίση ασφάλισης της ναυτιλίας.
  • Οι ελλείψεις λιπασμάτων μειώνουν τη σοδειά του 2027 σε Ελλάδα/Κύπρο κατά 30-40%.
  • Το ενεργειακό κόστος ωθεί τον πληθωρισμό των τροφίμων στο 25-40%. Οι δαπάνες για τρόφιμα ξεπερνούν το 40% του εισοδήματος για τα χαμηλότερα στρώματα.
  • Έκβαση: Επισιτιστική ανασφάλεια Φάσης 3 IPC (Κρίση) σε ευάλωτες περιοχές της Ελλάδας και της Κύπρου. Εν τοιαύτη περιπτώσει θα απαιτηθεί κινητοποίηση έκτακτης βοήθειας της ΕΕ.

Χειρότερο Σενάριο: Παρατεταμένος Αποκλεισμός    

  • Παρατεταμένη διαταραχή των θαλάσσιων οδών.
  • Τα εξαρτώμενα από εισαγωγές επισιτιστικά συστήματα καταρρέουν στην Κύπρο. Η Ελλάδα αντιμετωπίζει περιφερειακές ελλείψεις ανεφοδιασμού.
  • Τα ποσοστά υποσιτισμού αυξάνονται σε ηλικιωμένους, παιδιά και νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος. Πιθανή κοινωνική αναταραχή.
  • Έκβαση: Πιθανότητα συνθηκών Φάσης 4 IPC (Έκτακτη Ανάγκη) στην Κύπρο. Η Ελλάδα θα χρειαστεί διεθνή βοήθεια για τις ευάλωτες περιφέρειες.

Διαδραστικός Προσομοιωτής Μοντέλου Λιμού (κάντε κλικ στα τρία σενάρια και επιλέξτε χώρα)

Διαδραστικός Προσομοιωτής Μοντέλου Λιμού (κάντε κλικ στα τρία σενάρια και επιλέξτε χώρα)

Συμπέρασμα: Κίνδυνοι και Προοπτικές

Ελλάδα και Κύπρος βρίσκονται σε επισφαλή θέση. Το μοντέλο προσομοίωσης κινδύνου λιμού που επιμελήθηκε το iEpikaira, αποτελεί ένα εργαλείο στρατηγικής ανάλυσης, το οποίο χαρτογραφεί τις συνδυαστικές απειλές και δείχνει ξεκάθαρα ότι ενδεχόμενη παράταση των προβλημάτων στο Ορμούζ για περίοδο άνω του ενός έτους, θα επιφέρει 38% πιθανότητα λιμού στην Ελλάδα ενώ για την Κύπρου το ποσοστό αυξάνεται στο 62% (ήδη βρισκόμαστε στην 66 ημέρα του πολέμου κατά τη δημοσίευση του παρόντος).

Η δομική εξάρτηση από τις εισαγωγές τροφίμων, των συγκεντρωμένων ναυτιλιακών υποδομών και της κλιμακούμενης γεωπολιτικής έντασης στην ευρύτερη περιοχή, δημιουργούν κλίμα ανασφάλειας το οποίο όμως οι κυβερνήσεις δεν φαίνεται να αντιλαμβάνονται. Η σύγκρουση στο Ιράν και ειδικότερα ο παρατεταμένος αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ, λειτουργεί ως κρίσιμος πολλαπλασιαστής κινδύνου, μεταδίδοντας σοκ μέσα από τις αγορές λιπασμάτων, τις τιμές ενέργειας (δείτε την διαμορφωθείσα κατάσταση ζωντανά στο Iran War Monitor ΕΔΩ) και τη ναυτιλία, που στο σύνολό τους απειλούν άμεσα την επισιτιστική ασφάλεια και στα δύο κράτη.

Ενώ καμία από τις δύο χώρες δεν αντιμετωπίζει επί του παρόντος άμεσο κίνδυνο λιμού στο πλαίσιο του βασικού σεναρίου, η σύγκλιση τριών παραγόντων δημιουργεί μια εύθραυστη ισορροπία:

(Α) η προϋπάρχουσα επισιτιστική ανασφάλεια που επηρεάζει το 6-8% του πληθυσμού της Ελλάδας και τις ευάλωτες ομάδες στην Κύπρο (1),

(Β) η ακραία εξάρτηση από τις εισαγωγές, ειδικά το 98% της ναυτιλιακής εμπορικής εξάρτησης της Κύπρου (1), και

(Γ) η διαταραχή του ενός τρίτου του παγκόσμιου εμπορίου λιπασμάτων (κατ’ ελάχιστον, πέραν των ραγδαίων αυξήσεων στις τιμές λιπασμάτων που απαιτούν μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου /LNG κατά την παραγωγή τους) λόγω της σύγκρουσης στο Ιράν (1 και 2).

Αυτή η τριάδα διαμορφώνει ένα μη γραμμικό προφίλ κινδύνου, όπου ακόμη και μια σχετικά ήπια κλιμάκωση του πολέμου θα μπορούσε να πυροδοτήσει δυσανάλογες ανθρωπιστικές συνέπειες.

Η ευπάθεια της Ελλάδας και της Κύπρου στη διαταραχή της τροφικής αλυσίδας λόγω αποκλεισμών, υπογραμμίζει μια ευρύτερη πραγματικότητα. Σε μια εποχή σύνθετων κρίσεων —γεωπολιτικές ανακατατάξεις, κλιματική πίεση και ευθραυστότητα των αλυσίδων εφοδιασμού— η επισιτιστική ασφάλεια δεν αποτελεί πλέον μια απλή αγροτική πρόκληση, αλλά μια πολυδιάστατη και πολυπαραγοντική εξίσωση που απαιτεί ολοκληρωμένα διπλωματικά, οικονομικά και ανθρωπιστικά πλαίσια αντίδρασης.

[Το πρωτότυπο κείμενο του παρόντος ΕΔΩ.]

*με χρήση εργαλείων ΤΝ και των iEp Widgets™. Φωτο: Από ΤΝ

Πηγή: i-epikaira.blogspot.com

Η προσπάθεια των ΗΠΑ να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ δοκιμάζει την εύθραυστη εκεχειρία στον πόλεμο με το Ιράν

0

Των ADAM SCHRECK και ELENA BECATOROS
Ενημερώθηκε 1:31 μ.μ. GMT+3, 5 Μαΐου 2026 

ΝΤΟΥΜΠΑΪ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (AP) — Ο πόλεμος με το Ιράν κινδύνευσε να αναζωπυρωθεί, αφού οι ΗΠΑ προσπάθησαν να ανοίξουν με τη βία τα Στενά του Ορμούζ για την εμπορική ναυσιπλοΐα, αν και η εκεχειρία φαινόταν να κρατά την Τρίτη, ακόμη και αφότου τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα δήλωσαν ότι το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους και drones εναντίον τους.

Δεν είναι σαφές τι θα ακολουθήσει μετά την αμερικανική προσπάθεια να τερματιστεί ο ασφυκτικός έλεγχος του Ιράν στο στενό μέσω της δημιουργίας μιας «ενισχυμένης ζώνης ασφαλείας». Ένας εξέχων Ιρανός αξιωματούχος κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι υπονομεύουν την περιφερειακή ασφάλεια με αυτή την προσπάθεια και προειδοποίησε ότι το Ιράν θα απαντήσει.

Ο αμερικανικός στρατός δήλωσε ότι δύο εμπορικά πλοία υπό αμερικανική σημαία διέσχισαν επιτυχώς το στενό τη Δευτέρα, και ότι άνοιξε πυρ εναντίον ιρανικών δυνάμεων, βυθίζοντας έξι μικρά σκάφη που στόχευαν πλοία. Παρέμενε άγνωστο αν περισσότερα πλοία θα διέρχονταν την Τρίτη.

Δεδομένα παρακολούθησης πλοίων έδειξαν ότι ένα δεξαμενόπλοιο μεταφοράς αργού πετρελαίου υπό σημαία Παναμά κατευθυνόταν προς το κέντρο του στενού το πρωί της Τρίτης, αφού είχε αναχωρήσει από αγκυροβόλιο στον Περσικό Κόλπο, αν και δεν ήταν σαφές αν θα επιχειρούσε να περάσει. Το δεξαμενόπλοιο είχε δηλωμένο προορισμό τη Σιγκαπούρη, σύμφωνα με τον ιστότοπο παρακολούθησης πλοίων MarineTraffic.

Το ουσιαστικό κλείσιμο του στενού από το Ιράν — από το οποίο συνήθως διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και φυσικού αερίου, μαζί με λιπάσματα και άλλα προϊόντα που προέρχονται από το πετρέλαιο — έχει εκτοξεύσει τις τιμές των καυσίμων, έχει ταράξει την παγκόσμια οικονομία και έχει αποδειχθεί σημαντικό στρατηγικό πλεονέκτημα στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Η διάρρηξη αυτού του ασφυκτικού ελέγχου θα μείωνε τις παγκόσμιες οικονομικές ανησυχίες και θα στερούσε από την Τεχεράνη ένα σημαντικό μέσο πίεσης.

Όμως τέτοιες προσπάθειες κινδυνεύουν επίσης να αναζωπυρώσουν τις ευρείας κλίμακας συγκρούσεις που ξέσπασαν όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν για πρώτη φορά στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, ωθώντας το να κλείσει το στενό.

Το Ιράν κατηγορεί τις ΗΠΑ για παραβίαση της εκεχειρίας

Το Ιράν έχει δηλώσει ότι η νέα αμερικανική προσπάθεια αποτελεί παραβίαση της εύθραυστης εκεχειρίας, η οποία έχει διατηρηθεί για περισσότερες από τρεις εβδομάδες.

Σε ανάρτησή του στο X την Τρίτη, ο ισχυρός πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου και επικεφαλής διαπραγματευτής, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ, κατηγόρησε την Ουάσιγκτον ότι υπονομεύει την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Ο Καλιμπάφ προειδοποίησε ότι μια «νέα εξίσωση» στο στενό διαμορφώνεται. Άφησε να εννοηθεί ότι η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη απαντήσει πλήρως στην αμερικανική προσπάθεια να ανοίξει ξανά η θαλάσσια οδός, λέγοντας: «Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι η συνέχιση του status quo είναι αφόρητη για την Αμερική· ενώ εμείς δεν έχουμε καν αρχίσει ακόμη».

Ο Τραμπ δεσμεύεται να ανοίξει ξανά το στενό

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προειδοποίησε την Κυριακή ότι οι ιρανικές προσπάθειες να σταματήσουν τη διέλευση από το στενό «δυστυχώς θα πρέπει να αντιμετωπιστούν δυναμικά». Είπε ότι η αμερικανική προσπάθεια να ανοίξει ξανά το στενό, με την ονομασία «Project Freedom», αποσκοπούσε στην παροχή βοήθειας σε ναυτικούς που έχουν εγκλωβιστεί σε εκατοντάδες πλοία στον Περσικό Κόλπο από τότε που άρχισε ο πόλεμος.

Το υπό αμερικανική ηγεσία Κοινό Κέντρο Ναυτικών Πληροφοριών συνέστησε τη Δευτέρα στα πλοία να διέρχονται από το στενό μέσω των υδάτων του Ομάν, λέγοντας ότι είχε δημιουργήσει μια «ενισχυμένη ζώνη ασφαλείας».

Τα ΗΑΕ δέχθηκαν το κύριο βάρος των ιρανικών αντιποίνων

Το Υπουργείο Άμυνας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων δήλωσε ότι η αντιαεροπορική του άμυνα αντιμετώπισε 15 πυραύλους και τέσσερα drones που εκτοξεύθηκαν από το Ιράν. Οι αρχές στο ανατολικό εμιράτο της Φουτζέιρα ανέφεραν ότι ένα drone προκάλεσε πυρκαγιά σε βασική πετρελαϊκή εγκατάσταση, τραυματίζοντας τρεις Ινδούς υπηκόους. Ο βρετανικός στρατός ανέφερε ότι δύο φορτηγά πλοία είχαν τυλιχθεί στις φλόγες ανοιχτά των ΗΑΕ.

Ο πρωθυπουργός της Ινδίας, Ναρέντρα Μόντι, καταδίκασε την Τρίτη τις επιθέσεις, λέγοντας ότι η στοχοποίηση αμάχων και υποδομών είναι «απαράδεκτη». Σε δήλωσή του στο X, ο Μόντι είπε ότι η Ινδία στέκεται σε «σταθερή αλληλεγγύη» προς τα ΗΑΕ και τόνισε την ανάγκη για ασφαλή και αδιάλειπτη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ, λέγοντας ότι αυτό «είναι ζωτικής σημασίας για τη διαρκή περιφερειακή ειρήνη, τη σταθερότητα και την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια».

Η Τεχεράνη ούτε επιβεβαίωσε ούτε διέψευσε τις επιθέσεις, αλλά νωρίς την Τρίτη ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε στο X ότι τόσο οι ΗΠΑ όσο και τα ΗΑΕ «θα πρέπει να προσέξουν να μη συρθούν ξανά σε τέλμα».

Το Πακιστάν, το οποίο μεσολαβεί μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, καθώς και η Σαουδική Αραβία, καταδίκασαν αμφότερα τα πλήγματα κατά των ΗΑΕ.

Η καταδίκη από τη Σαουδική Αραβία, σε ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών της, ήρθε παρά τις ολοένα και πιο τεταμένες σχέσεις μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και των ΗΑΕ.

Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχει εκτεταμένες συνέπειες

Η διαταραχή της θαλάσσιας οδού έχει πιέσει χώρες στην Ευρώπη και την Ασία που εξαρτώνται από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο του Περσικού Κόλπου, αυξάνοντας τις τιμές πολύ πέρα από την περιοχή.

Οι ΗΠΑ, στο μεταξύ, έχουν επιβάλει ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια από τις 13 Απριλίου, δίνοντας εντολή σε τουλάχιστον 49 εμπορικά πλοία να επιστρέψουν, σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση. Έχουν επίσης προειδοποιήσει τις ναυτιλιακές εταιρείες ότι θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν κυρώσεις αν πληρώσουν το Ιράν για τη διέλευση από το στενό.

Ο αποκλεισμός έχει στερήσει από την Τεχεράνη έσοδα από το πετρέλαιο, τα οποία χρειάζεται για να στηρίξει την προβληματική οικονομία της. Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει την ελπίδα ότι ο αποκλεισμός θα αναγκάσει το Ιράν να κάνει παραχωρήσεις στις συνομιλίες για το αμφισβητούμενο πυρηνικό του πρόγραμμα και άλλα μακροχρόνια ζητήματα.

Οι διαπραγματεύσεις σημειώνουν μικρή πρόοδο

Η τελευταία πρόταση του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου καλεί τις ΗΠΑ να άρουν τις κυρώσεις, να τερματίσουν τον αποκλεισμό, να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από την περιοχή και να σταματήσουν όλες τις εχθροπραξίες, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρήσεων του Ισραήλ στον Λίβανο, σύμφωνα με τα ημιεπίσημα πρακτορεία Nour News και Tasnim, τα οποία έχουν στενούς δεσμούς με τον μηχανισμό ασφαλείας του Ιράν.

Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι εξετάζουν την απάντηση των ΗΠΑ. Η Τεχεράνη έχει υποστηρίξει ότι η πρότασή της δεν περιλαμβάνει το πυρηνικό της πρόγραμμα και το εμπλουτισμένο ουράνιο, ζητήματα που εδώ και καιρό αποτελούν βασική αιτία έντασης με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

Το Ιράν θέλει τα υπόλοιπα ζητήματα να επιλυθούν μέσα σε 30 ημέρες και επιδιώκει να τερματίσει τον πόλεμο, αντί απλώς να παρατείνει την εκεχειρία. Ο Τραμπ εξέφρασε αμφιβολίες το Σαββατοκύριακο για το αν η πρόταση θα μπορούσε να οδηγήσει σε συμφωνία.

Η Becatoros μετέδωσε από την Αθήνα, Ελλάδα. Η Sally Abou AlJoud από τη Βηρυτό του Λιβάνου και ο Sheikh Saaliq από το Νέο Δελχί συνέβαλαν σε αυτό το ρεπορτάζ.

ELENA BECATOROS

Η Becatoros επιβλέπει την κάλυψη της νοτιοανατολικής Ευρώπης για το Associated Press, με συχνές αποστολές στη Μέση Ανατολή και το Αφγανιστάν. Με έδρα την Αθήνα, Ελλάδα, έχει εργαστεί σε όλο τον κόσμο, καλύπτοντας μεταξύ άλλων πολέμους στα Βαλκάνια, στο Ιράκ, στο Αφγανιστάν και στην Ουκρανία.

 Η εκεχειρία στη Μέση Ανατολή τίθεται υπό αμφισβήτηση, καθώς ΗΠΑ και Ιράν συγκρούονται για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ

0

Reuters
5 Μαΐου 2026, 10:33 π.μ. GMT+3  

Σύνοψη

  • Ο Τραμπ ξεκινά το «Project Freedom» σε μια προσπάθεια να ανοίξει το στενό.
  • Πυρκαγιά σε πετρελαϊκό λιμάνι των ΗΑΕ προκαλεί απειλές αντιποίνων από αξιωματούχους των Εμιράτων.
  • Το Ιράν επεκτείνει τη διεκδικούμενη θαλάσσια ζώνη ελέγχου του, ώστε να περιλαμβάνει μεγάλα τμήματα της ακτογραμμής των ΗΑΕ.
  • Έκρηξη σε νοτιοκορεατικό πλοίο αυξάνει τη σύγχυση γύρω από τις επιθέσεις στο στενό.

 

ΝΤΟΥΜΠΑΪ/ΟΥΑΣΙΝΓΚΤΟΝ, 5 Μαΐου — Μια εύθραυστη εκεχειρία στη Μέση Ανατολή δοκιμάστηκε την Τρίτη, αφού οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν αντάλλαξαν πυρά στον Κόλπο, καθώς διεκδικούν τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.

Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπακέρ Καλιμπάφ, δήλωσε την Τρίτη σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι οι παραβιάσεις της τεσσάρων εβδομάδων εκεχειρίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους έχουν θέσει σε κίνδυνο τη ναυσιπλοΐα και τη μεταφορά ενέργειας μέσω της κρίσιμης αυτής θαλάσσιας οδού.

«Γνωρίζουμε καλά ότι η συνέχιση της σημερινής κατάστασης είναι αφόρητη για τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ εμείς δεν έχουμε καν αρχίσει ακόμη», είπε.

Επιθέσεις στον Κόλπο

Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι κατέστρεψε έξι ιρανικά μικρά σκάφη, καθώς και πυραύλους cruise και drones, αφού ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έστειλε το ναυτικό να συνοδεύσει αποκλεισμένα δεξαμενόπλοια μέσα από το στενό, στο πλαίσιο μιας εκστρατείας που ονόμασε «Project Freedom».

Η στενή θαλάσσια οδός, από την οποία διέρχεται μεγάλο μέρος των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου, λιπασμάτων και άλλων εμπορευμάτων, έχει ουσιαστικά κλείσει από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν επιθέσεις κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, προκαλώντας αυξήσεις τιμών σε όλο τον κόσμο.

Αρκετά εμπορικά πλοία στον Κόλπο ανέφεραν εκρήξεις ή πυρκαγιές τη Δευτέρα, ενώ πετρελαϊκό λιμάνι στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, χώρα που φιλοξενεί μεγάλη αμερικανική στρατιωτική βάση, τυλίχθηκε στις φλόγες από ιρανικούς πυραύλους.

Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν έχει ουσιαστικά κλείσει το στενό μέσω απειλών για νάρκες, drones, πυραύλους και ταχύπλοα σκάφη επίθεσης, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες απάντησαν αποκλείοντας ιρανικά λιμάνια.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι τα γεγονότα της Δευτέρας έδειξαν πως δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στην κρίση. Είπε ότι οι ειρηνευτικές συνομιλίες προχωρούν με τη μεσολάβηση του Πακιστάν και προειδοποίησε τις ΗΠΑ και τα ΗΑΕ να μη συρθούν σε ένα «τέλμα».

Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι δύο αμερικανικά εμπορικά πλοία κατάφεραν να περάσουν από το στενό, χωρίς να διευκρινίσει πότε, με την υποστήριξη αντιτορπιλικών κατευθυνόμενων πυραύλων του Πολεμικού Ναυτικού.

Το Ιράν αρνήθηκε ότι πραγματοποιήθηκε οποιαδήποτε διέλευση, αν και η ναυτιλιακή εταιρεία Maersk δήλωσε ότι το Alliance Fairfax, πλοίο υπό αμερικανική σημαία, εξήλθε από τον Κόλπο τη Δευτέρα υπό αμερικανική στρατιωτική συνοδεία.

Ο διοικητής των αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή δήλωσε ότι ο στόλος του είχε καταστρέψει έξι μικρά ιρανικά σκάφη, κάτι που το Ιράν επίσης διέψευσε. Ιρανικά μέσα ενημέρωσης επικαλέστηκαν στρατιωτικό διοικητή, σύμφωνα με τον οποίο οι αμερικανικές δυνάμεις στόχευσαν δύο μικρά εμπορικά σκάφη, σκοτώνοντας πέντε αμάχους.

Το Ιράν δήλωσε επίσης τη Δευτέρα ότι άνοιξε πυρ εναντίον αμερικανικού πολεμικού πλοίου που πλησίαζε το στενό, αναγκάζοντάς το να αλλάξει πορεία και να αποχωρήσει. Ιρανοί αξιωματούχοι αργότερα περιέγραψαν τα πυρά ως προειδοποιητικές βολές.

Το Reuters δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα τα γεγονότα στο στενό, καθώς οι δύο πλευρές εξέδιδαν αντικρουόμενες δηλώσεις.

Η Νότια Κορέα ανακοίνωσε ότι ένα από τα εμπορικά της πλοία, το HMM Namu, υπέστη έκρηξη και πυρκαγιά στο μηχανοστάσιό του ενώ βρισκόταν στο στενό, αν και κανείς από το πλήρωμα δεν τραυματίστηκε. Εκπρόσωπος της κυβέρνησης δήλωσε ότι δεν ήταν σαφές αν η πυρκαγιά προκλήθηκε από επίθεση.

Πλοία στα Στενά του Ορμούζ, κοντά στο Μπαντάρ Αμπάς του Ιράν, 4 Μαΐου 2026. Amirhosein Khorgooi/ISNA/WANA — West Asia News Agency μέσω Reuters.

 

 Πλοία στα Στενά του Ορμούζ, κοντά στο Μπαντάρ Αμπάς του Ιράν, 4 Μαΐου 2026.
Amirhosein Khorgooi/ISNA/WANA — West Asia News Agency μέσω Reuters.
Αγορά δικαιωμάτων χρήσης — ανοίγει σε νέα καρτέλα.

Επίσης τη Δευτέρα, η βρετανική υπηρεσία ναυτικής ασφάλειας UKMTO ανέφερε ότι δύο πλοία είχαν πληγεί ανοιχτά των ακτών των ΗΑΕ, ενώ η εμιρατινή πετρελαϊκή εταιρεία ADNOC δήλωσε ότι ένα από τα άδεια πετρελαιοφόρα της χτυπήθηκε από ιρανικά drones.

Πετρελαϊκό λιμάνι των ΗΑΕ στις φλόγες

Οι ιρανικές αρχές δημοσίευσαν έναν χάρτη αυτού που παρουσίασαν ως διευρυμένη θαλάσσια περιοχή η οποία βρίσκεται πλέον υπό ιρανικό έλεγχο. Η περιοχή αυτή εκτείνεται πέρα από το στενό και περιλαμβάνει μεγάλα τμήματα της ακτογραμμής των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.

Έπειτα από μια ημέρα αναφερόμενων επιθέσεων με drones και πυραύλους εντός των ΗΑΕ, μεταξύ των οποίων και μία που προκάλεσε πυρκαγιά στη Φουτζέιρα, σημαντικό πετρελαϊκό λιμάνι, τα ΗΑΕ δήλωσαν ότι οι ιρανικές επιθέσεις συνιστούν σοβαρή κλιμάκωση και ότι διατηρούν το δικαίωμα να απαντήσουν.

Ο ιρανικός χάρτης περιλάμβανε τη Φουτζέιρα και ένα ακόμη εμιρατινό λιμάνι, το Κορφακάν. Και τα δύο βρίσκονται στον Κόλπο του Ομάν και τα ΗΑΕ τα χρησιμοποιούν από την αρχή της σύγκρουσης για να παρακάμπτουν το αποκλεισμένο στενό.

Αν το Ιράν μπορούσε πράγματι να επιβάλει έλεγχο στην πρόσβαση προς αυτά τα λιμάνια, αυτό θα ισοδυναμούσε με σχεδόν πλήρη θαλάσσια πολιορκία του αραβικού κράτους του Κόλπου.

Η κρατική τηλεόραση του Ιράν ανέφερε ότι στρατιωτικοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν πως επιτέθηκαν στα ΗΑΕ ως απάντηση στον «τυχοδιωκτισμό του αμερικανικού στρατού».

Ο προεδρικός σύμβουλος των ΗΑΕ, Ανουάρ Γκαργκάς, δήλωσε την Τρίτη ότι το Άμπου Ντάμπι είχε λάβει μηνύματα αλληλεγγύης από περιφερειακούς και άλλους συμμάχους, τα οποία, όπως είπε, «επιβεβαιώνουν ότι το Ιράν είναι ο επιτιθέμενος και υπεύθυνο για την κλιμάκωση της κρίσης» στον Κόλπο.

Οι ειρηνευτικές προσπάθειες έχουν παγώσει

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει κοστίσει χιλιάδες ζωές και έχει αναστατώσει την παγκόσμια οικονομία. Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν πραγματοποιήσει έναν γύρο απευθείας ειρηνευτικών συνομιλιών, όμως οι προσπάθειες για τη διοργάνωση νέων συναντήσεων έχουν αποτύχει.

Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι οι αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις είχαν στόχο να εξαλείψουν αυτό που χαρακτήρισε ως άμεσες απειλές από το Ιράν, επικαλούμενος τα πυρηνικά και βαλλιστικά πυραυλικά του προγράμματα, την υποστήριξή του προς τη Χαμάς και τη Χεζμπολάχ, καθώς και τις «απειλητικές δραστηριότητές» του.

Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν την Κυριακή ότι οι ΗΠΑ είχαν διαβιβάσει την απάντησή τους σε ιρανική πρόταση 14 σημείων μέσω του Πακιστάν, και ότι το Ιράν την εξέταζε. Καμία από τις δύο πλευρές δεν έδωσε λεπτομέρειες.

Η πρόταση θα ανέβαλλε τις συνομιλίες για τα προγράμματα πυρηνικής ενέργειας και έρευνας του Ιράν μέχρι μετά την επίτευξη συμφωνιών για τον τερματισμό του πολέμου και την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Ο Τραμπ δήλωσε το Σαββατοκύριακο ότι ακόμη τη μελετούσε, αλλά πιθανότατα θα την απορρίψει.

Οι τελευταίες αμερικανικές πληροφορίες δείχνουν περιορισμένες ζημιές στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν από τότε που άρχισε ο πόλεμος, δήλωσαν αξιωματούχοι στο Reuters.

Ο Τραμπ θέλει να απομακρύνει τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, ώστε να το εμποδίσει να τα επεξεργαστεί μέχρι το σημείο όπου θα μπορούσε να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο. Το Ιράν αρνείται ότι επιδιώκει να κατασκευάσει πυρηνική βόμβα.

Ρεπορτάζ: γραφεία Reuters
Κείμενο: Jonathan Allen και Stephen Coates
Επιμέλεια: Andrea Ricci, Alex Richardson και Ros Russell

Τι συμβαίνει με τη Ryanair στη Θεσσαλονίκη: Οι απειλές αποχώρησης, τα τέλη της Fraport και η… Ρόδος

0

Το ενδεχόμενο αποχώρησης της Ryanair συνδέεται με τις ευρύτερες διαφωνίες μεταξύ της εταιρείας και της Fraport 

(ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΠΟΝΗΣ/EUROKINISSI)

Έντονη αναστάτωση έχει προκαλέσει τις τελευταίες μέρες στη Θεσσαλονίκη το φημολογούμενο κλείσιμο της βάσης που διατηρεί η Ryanair στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», πυροδοτώντας ένα κύμα ανησυχίας σε τοπικούς φορείς, επιχειρηματίες του τουρισμού και εργαζόμενους στον κλάδο των αερομεταφορών.

Διαρροές κάνουν λόγο για ενδεχόμενο να τερματιστεί η λειτουργία της βάσης από το φθινόπωρο και μετά, κάτι που θα οδηγήσει στην απομάκρυνση των τριών αεροσκαφών της εταιρείας που σταθμεύουν μόνιμα στον αερολιμένα της Θεσσαλονίκης συμπαρασύροντας και περίπου 200 θέσεις εργασίας διαφόρων ειδικοτήτων. Οι εν λόγω εργαζόμενοι αποτελούν προσωπικό της Ryanair ή τρίτων εταιρειών συνεργατών της. Ταυτόχρονα ένα πιθανό «λουκέτο» της βάσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε δραστική συρρίκνωση της παρουσίας της εταιρείας στην πόλη, με ντόμινο συνεπειών δεδομένου ότι η βάση της εταιρείας στη Θεσσαλονίκη εξυπηρετεί 37 διαφορετικούς προορισμούς. 

Για μια αγορά όπως αυτή της Βόρειας Ελλάδας, όπου η επιβατική κίνηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από low cost αερομεταφορείς, μια τέτοια ανατροπή θα είχε άμεσες επιπτώσεις στον τουρισμό, στην εστίαση, στις βραχυχρόνιες μισθώσεις και συνολικά στην τοπική οικονομία. Πιθανός περιορισμός της παρουσίας της Ryanair ενδέχεται να μειώσει τη διεθνή συνδεσιμότητα, να αυξήσει το κόστος μετακίνησης και να επηρεάσει την ανταγωνιστικότητα του προορισμού.

Το ενδεχόμενο αποχώρησης συνδέεται με τις ευρύτερες διαφωνίες μεταξύ της εταιρείας και της διαχειρίστριας των 14 περιφερειακών αεροδρομίων της Ελλάδας, Fraport Greece και οφείλεται αποκλειστικά στο ζήτημα των αερολιμενικών τελών, το οποίο διαχρονικά αποτελεί σημείο τριβής του ιρλανδικού χαμηλού κόστους αερομεταφορέα με τις διοικήσεις των αεροδρομίων.

Αν και από την πλευρά της Fraport δεν υπάρχει κανένας σχολιασμός δεδομένου ότι ο αερομεταφορέας δεν έχει απευθύνει επίσημη ανακοίνωση των προθέσεών του, φλέγον θέμα αποτελεί η επικείμενη αύξηση των αεροπορικών τελών, η οποία συζητείται από τα τέλη του περασμένου Ιανουαρίου με τις εταιρείες.

Πηγές κοντά στην υπόθεση σημειώνουν στο «ethnos.gr» ότι οι χρεώσεις στα αεροδρόμια υπό τον έλεγχο της Fraport είναι ρυθμιζόμενες και άμεσα συνδεδεμένες με τον πληθωρισμό, όπως ορίζεται και στη σύμβαση παραχώρησης. Η διαπραγμάτευση του νέου ύψους των τελών έχει προκαλέσει αντιδράσεις εκ μέρους της Ryanair, η οποία, πάντως, δεν έχει ανακοινώσει επισήμως την κατάργηση της βάσης της Θεσσαλονίκης.

Για το ζήτημα έγινε έκτακτη σύσκεψη στον δήμο Θεσσαλονίκης τη Δευτέρα, στην οποία αποφασίστηκε να συγκληθεί σήμερα Τρίτη νέα διαδικτυακή σύσκεψη αυτή τη φορά και με εκπροσώπους της εταιρείας, στο πλαίσιο της οποίας θα ζητηθεί από την Ryanair η έγγραφη ανακοίνωση της οριστικής της απόφασης καθώς και η παράθεση των προβληματισμών της.

Αν και δεν είναι η πρώτη φορά που η αεροπορική αγορά έρχεται αντιμέτωπη με τις απειλές και τα πήγαινε – έλα από αεροδρόμιο σε αεροδρόμιο της συγκεκριμένης εταιρείας, πηγές με γνώση των πραγμάτων σημείωναν χθες ότι πέραν του προφανούς ζητήματος με τα τέλη, πίσω από την πίεση για «οικονομικότερη φιλοξενία» στο αεροδρόμιο της συμπρωτεύουσας κρύβεται και η αγωνία για το μέλλον των αεροπορικών καυσίμων ειδικά από τον Σεπτέμβριο και μετά, η οποία εκφράζεται με απειλές αποχώρησης προκειμένου να προκαλείται πίεση στις αρχές των αεροδρομίων από τις τοπικές αρχές. Διευκρίνιζαν επίσης ότι ακόμα και πιθανό κλείσιμο της βάσης δεν θα επηρέαζε τη θερινή κίνηση δεδομένου ότι αυτό θα γινόταν από τον Οκτώβριο.

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, οι αρχές της Θεσσαλονίκης προτίθενται στα τέλη της εβδομάδας να συνεδριάσουν εκ νέου προκειμένου να διαμορφώσουν μία κοινή στρατηγική αναφορικά με το ζήτημα που έχει δημιουργηθεί.

 

Αεροσκάφος της Ryanair
Αεροσκάφος της Ryanair

Οι προθέσεις είχαν φανεί από την …Ρόδο

Καθοριστικό ρόλο στις εξελίξεις φαίνεται να διαδραμάτισε και η πρόσφατη απόφαση της Αρχής Πολιτικής Αεροπορίας (ΑΠΑ), η οποία απέρριψε προσφυγή της Ryanair σχετικά με τις αυξήσεις τελών στο αεροδρόμιο «Διαγόρας» της Ρόδου. Παρότι η υπόθεση αφορούσε διαφορετική γεωγραφική περιοχή, το σκεπτικό της απόφασης έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για το σύνολο της αγοράς, καθώς εκτιμάται ότι λειτούργησε ως «πιλότος» των προθέσεων, αλλά και του τρόπου αντίδρασης της εταιρείας.

Η ΑΠΑ έκρινε ότι η τιμολογιακή πολιτική της Fraport είναι συμβατή με το κανονιστικό πλαίσιο και τη σύμβαση παραχώρησης, υπογραμμίζοντας ότι τα έσοδα ανά επιβάτη παραμένουν κάτω από το επιτρεπόμενο όριο, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις δεν καλύπτουν πλήρως το πραγματικό κόστος λειτουργίας των υποδομών.

Παράλληλα, απέρριψε τους ισχυρισμούς περί έλλειψης διαφάνειας, επισημαίνοντας ότι οι διαδικασίες διαβούλευσης ήταν επαρκείς, αν και παραδέχτηκε επιμέρους τεχνικές ατέλειες, ενώ ξεκαθάρισε ότι οι ενδιαφερόμενοι φορείς συμμετείχαν κανονικά και είχαν πρόσβαση στα απαραίτητα στοιχεία, κάτι που θεωρήθηκε κρίσιμο.

Η συγκεκριμένη απόφαση εκτιμαται ότι περιόρισε τα περιθώρια αμφισβήτησης των τελών από τις αεροπορικές εταιρείες, κάτι που με τη σειρά του φαίνεται να επηρεάζει άμεσα τις διαπραγματεύσεις με εταιρείες όπως η Ryanair, οι οποίες βασίζουν το επιχειρηματικό τους μοντέλο στο χαμηλό λειτουργικό κόστος.

Δεν είναι η πρώτη φορά που φεύγει από προορισμό

Άλλωστε δεν είναι η πρώτη φορά που η Ryanair ακολουθεί μια τέτοια τακτική επαναπροσδιορισμού της παρουσίας της σε αγορές όπου δραστηριοποιείται. Το επιχειρηματικό της μοντέλο βασίζεται στην ευελιξία και στη διαρκή ανακατανομή στόλου και δρομολογίων, ανάλογα με το κόστος λειτουργίας και τις εμπορικές συνθήκες. Έτσι, δεν διστάζει να αποχωρεί από βάσεις ή να μειώνει δραστικά τη δραστηριότητά της όταν εκτιμά ότι οι συνθήκες δεν είναι πλέον συμφέρουσες.

Η ελληνική αγορά αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της στρατηγικής. Στο παρελθόν, η εταιρεία έχει κλείσει βάσεις σε νησιωτικούς προορισμούς, όπως στα Χανιά και στην Κω, για να επανέλθει αργότερα, ενώ το 2022 είχε κλείσει τη βάση της και στο αεροδρόμιο της Αθήνας, με τις συχνές «εναλλαγές» να επιβεβαιώνουν ότι η εταιρεία χρησιμοποιεί την παρουσία της ως διαπραγματευτικό εργαλείο.

Αξίζει, πάντως, να σημειωθεί ότι στον χάρτη του δικτύου της έως και χθες έδειχνε σε λειτουργία τέσσερεις βάσεις στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, τα Χανιά και την Κέρκυρα.

Ανάλογη εικόνα παρατηρείται και σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Μόλις πριν λίγες ημέρες, η Ryanair ανακοίνωσε την πρόθεσή της να κλείσει τη βάση της στο Βερολίνο, όπου διατηρεί επτά αεροσκάφη από τον προσεχή Οκτώβριο. Η εταιρεία γνωστοποίησε τη μείωση κατά 50% των πτήσεών της από και προς την πόλη στο χειμερινό της πρόγραμμα προσθέτοντας ότι τα 7 αεροσκάφη που εδρεύουν στο Βερολίνο θα μεταφερθούν σε αεροδρόμια χαμηλότερου κόστους σε άλλες χώρες της ΕΕ, οι οποίες έχουν καταργήσει τους φόρους αεροπορίας, όπως η Σουηδία, η Σλοβακία, η Αλβανία και η Ιταλία.

Κατηγόρησε τη διοίκηση του αεροδρομίου ότι επιχειρεί να αυξήσει εκ νέου τα τέλη κατά 10% «τη στιγμή που τα ήδη υψηλά τέλη έχουν αυξηθεί κατά 50% από την πανδημία, ενώ η επιβατική κίνηση έχει καταρρεύσει και έχει μειωθεί κατά περίπου 30%, από 36 εκατομμύρια το 2019 σε 26 εκατομμύρια το 2025».

Υπενθυμίζεται ότι πέραν των προθέσεών της όσον αφορά το αεροδρόμιο «Μακεδονία», η Ryanair είχε έρθει σε κόντρα και με το ελληνικό υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών τον περασμένο Σεπτέμβριο με αφορμή τις πολύωρες καθυστερήσεις στο αεροδρόμιο της Αθήνας.

Με επιστολή της προς τον υπουργό, Χρίστο Δήμα, είχε θέσει ζήτημα σοβαρών καθυστερήσεων στις πτήσεις της, αποδίδοντάς τες σε προβλήματα διαχείρισης και υποστελέχωσης της Υπηρεσίας Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας. Όπως ανέφερε, μέσα στο 2025 καταγράφηκαν δυσλειτουργίες σε περίπου 6.200 πτήσεις της από και προς την Ελλάδα, επηρεάζοντας σχεδόν ένα εκατομμύριο επιβάτες, ενώ είχε ενεργοποιήσει και καμπάνια πίεσης προς τους επιβάτες, καλώντας τους να ζητήσουν παρεμβάσεις από την πολιτική ηγεσία.

 

Αεροδρόμιο Μακεδονία
Αεροδρόμιο Μακεδονία

Αντιδράσεις και από τα κόμματα

Παρέμβαση για το ζήτημα που έχει δημιουργηθεί έκανε και το ΠΑΣΟΚ, το οποίο, μέσω κοινής ανακοίνωσης στελεχών του, αναδεικνύει την ενδεχόμενη αποχώρηση της Ryanair από τη Θεσσαλονίκη ως θέμα εθνικής σημασίας και όχι απλώς ως μια επιχειρηματική διαφορά. Στην τοποθέτησή τους, η Κ. Σπυριδάκη, ο Αν. Νικολαΐδης και η Ρ. Θρασκιά υπογραμμίζουν ότι η πιθανή αποδυνάμωση του αεροδρομίου «Μακεδονία» απειλεί να πλήξει άμεσα τον τουρισμό, την τοπική οικονομία και την απασχόληση σε ολόκληρη τη Βόρεια Ελλάδα, καθώς δεκάδες αεροπορικές συνδέσεις βρίσκονται υπό αμφισβήτηση. Κάνουν λόγο για κίνδυνο «αποσύνδεσης» της πόλης από βασικές ευρωπαϊκές αγορές, υπενθυμίζοντας ότι ο σχεδιασμός της παραχώρησης των περιφερειακών αεροδρομίων στηριζόταν στην ενίσχυση της διεθνούς θέσης της Θεσσαλονίκης ως διαμετακομιστικού και τουριστικού κόμβου στα Βαλκάνια.

Παράλληλα ασκούν κριτική στην κυβέρνηση για απουσία σαφούς τοποθέτησης και στρατηγικής, με αιχμή το ότι κρίσιμες αποφάσεις για την αεροπορική συνδεσιμότητα της χώρας φαίνεται να αφήνονται αποκλειστικά στη δυναμική ιδιωτικών διαπραγματεύσεων.

«Δυστυχώς, η Σύμβαση Παραχώρησης του αεροδρομίου στη Fraport φαίνεται να μετατρέπεται, στην πράξη, σε μια Σύμβαση Εγκατάλειψης και Αποποίησης Ευθυνών. Δεν γίνεται ο τουρισμός και οι αερομεταφορές να λειτουργούν στον αυτόματο πιλότο. Δεν γίνεται η χώρα να αφήνει κρίσιμες αποφάσεις που επηρεάζουν τη διεθνή της θέση να καθορίζονται αποκλειστικά από ιδιωτικές διαπραγματεύσεις, χωρίς κανένα θεσμικό αντίβαρο». Σημειώνουν καλώντας σε άμεση ενεργοποίηση τα αρμόδια υπουργεία.

Το θέμα έφεραν και στη Βουλή με ερωτήσεις τους τόσο ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Πέτρος Παππάς όσο και η ανεξάρτητη βουλευτής Κυριακή Μάλαμα.

ΕΘΝΟΣ

Δ. Τζιώτης: Ποιος ευθύνεται για τη μαύρη αγορά στo Final Four;

2

Δημήτρης Τζιώτης 

dnews.gr

Η ελληνική έννομη τάξη είναι σαφής. Ο Νόμος 2251/1994 απαγορεύει τις παραπλανητικές εμπορικές πρακτικές και τη στρέβλωση της αγοράς. Η πώληση εισιτηρίου χωρίς κατοχή, χωρίς σαφή χρόνο παράδοσης, σε πολλαπλάσια τιμή, απαγορεύεται.

Ο Πρωθυπουργός θέλησε στο κυριακάτικο μήνυμά του να τραβήξει το ενδιαφέρον των αναγνωστών του και ξεκίνησε την ανάρτησή του με τη λέξη Euroleague.

Όχι, μην αλλάζουμε θέμα. Το ζήτημα δεν είναι ο απολογισμός της εβδομάδας. Ώρα να μιλήσουμε για το Final Four της Euroleague. Όλη η Ελλάδα θέλει να παρακολουθήσει αυτούς τους αγώνες. Όμως, δεν μπορεί. Γιατί η μαύρη αγορά θυμίζει την εποχή της γερμανικής κατοχής.

Ακόμα και οι κάτοχοι εισιτηρίων διαρκείας του Παναθηναϊκού και του Ολυμπιακού δεν έχουν πρόσβαση στο ΟΑΚΑ. Η κυβέρνηση κάνει τα στραβά μάτια. Οι υπουργοί δεν υπάρχουν. Η Δικαιοσύνη, όπως πάντα, απούσα. Ποιος αντιμετωπίζει την αισχροκέρδεια;

Τα εισιτήρια εξαφανίστηκαν από τη νόμιμη αγορά μέσα σε λίγα λεπτά. Και αμέσως μετά επανεμφανίστηκαν αλλού, με τιμές από 2.500 έως και 15.500 ευρώ. Μια μαύρη αγορά εισιτηρίων που λειτουργεί δημόσια για ένα γεγονός που διεξάγεται στην Ελλάδα.

final4 6aabb

Η παρανομία σαν κανονικότητα

Κάποτε η μαύρη αγορά ήταν υπόγεια. Οι μαυραγορίτες κρύβονταν στα στενά της Πλατείας Ομονοίας. Σήμερα έχει όνομα, interface και όρους χρήσης.

Ηλεκτρονικές πλατφόρμες εμφανίζονται ως μεσάζοντες. Στην πράξη λειτουργούν ως κόμβοι συγκέντρωσης της ζήτησης και αναδιανομής με όρους κερδοσκοπίας.

Το κρίσιμο σημείο, όμως, δεν είναι μόνο η τιμή. Εξίσου σημαντικό είναι ότι αυτό που πωλείται σε αρκετές περιπτώσεις δεν είναι βέβαιο ότι υπάρχει. Ο πωλητής μπορεί να μην έχει καν το εισιτήριο. Να το περιμένει. Να το αναζητεί αφού το έχει ήδη πουλήσει. Και όμως το πουλά. Ενώ ο αγοραστής το πληρώνει άμεσα. Χωρίς καν να το παραλαμβάνει.

Το ίδιο έργο με τη συναυλία των Metallica

Το ίδιο μοντέλο επαναλαμβάνεται στη συναυλία των Metallica. Εισιτήρια των 80 ευρώ εξαφανίζονται αμέσως από τη νόμιμη αγορά και επανεμφανίζονται σε τιμές που υπερβαίνουν τα 300 ευρώ, ενώ τα καλύτερα ξεπερνούν τις 3.500 ευρώ.

Αρχικά, ο αγοραστής περιμένει για ώρες μέχρι να έρθει η σειρά του για να αγοράσει το εισιτήριο στην αρχική τιμή. Και όταν φτάνει στο τελευταίο βήμα, το σύστημα τον πετάει έξω. Ως εκ θαύματος. Αμέσως μετά, το ίδιο εισιτήριο είναι διαθέσιμο σε πολλαπλάσια τιμή.

Και αν ο ίδιος ο πολίτης προσπαθήσει να πουλήσει το εισιτήριο που αγόρασε; Η πλατφόρμα του ζητάει να το ανεβάσει για να διασφαλίσει την τιμή που αγόρασε. Αλλά δεν μπορεί. Γιατί δεν το έχει.

Ο νόμος υπάρχει

Η ελληνική έννομη τάξη είναι σαφής. Ο Νόμος 2251/1994 απαγορεύει τις παραπλανητικές εμπορικές πρακτικές και τη στρέβλωση της αγοράς. Η πώληση εισιτηρίου χωρίς κατοχή, χωρίς σαφή χρόνο παράδοσης, σε πολλαπλάσια τιμή, απαγορεύεται.

Το Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων έχει την ευθύνη για την προστασία του καταναλωτή. Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης για τις πλατφόρμες.
Το Υπουργείο Πολιτισμού για τις εκδηλώσεις.

Το ζήτημα, συνεπώς, δεν είναι η έλλειψη κανόνων, αλλά η ανεπαρκής εφαρμογή τους. Η ευθύνη είναι σαφής. Και δεν ασκείται. Η κυβέρνηση κάνει τα στραβά μάτια. Οι υπουργοί σιωπούν.

Τι κάνει η Δικαιοσύνη;

Η Εισαγγελία του Αρείου Πάγου δεν είναι απλώς ένας διακοσμητικός θεσμός. Διαθέτει συγκεκριμένες θεσμικές δυνατότητες.

Μπορεί να δώσει παραγγελία για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης από τους αρμόδιους εισαγγελείς. Να διερευνήσει αν πωλούνται εισιτήρια που δεν υπάρχουν. Να εξετάσει αν υπάρχει απάτη, παραπλάνηση ή οργανωμένη κερδοσκοπία. Να ενεργοποιήσει τη διεθνή συνεργασία για πλατφόρμες που λειτουργούν εκτός Ελλάδας.

Και κυρίως, μπορεί να κινηθεί αυτεπαγγέλτως. Δεν χρειάζεται καταγγελία όταν το φαινόμενο είναι μαζικό και συμβαίνει μπροστά στα μάτια μας.

Όμως στην πράξη, η μαύρη αγορά ανθεί, οι πολίτες πληρώνουν πολλαπλάσια από την αρχική τιμή, η αγορά λειτουργεί χωρίς ελέγχους και οι θεσμοί δεν παρεμβαίνουν.

Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι επτά στους δέκα εκτιμούν ότι οι θεσμοί δεν λειτουργούν, πιστεύουν ότι η κατάσταση βρίσκεται εκτός ελέγχου και δεν εμπιστεύονται τη Δικαιοσύνη.

Η σταγόνα που ξεχειλίζει το ποτήρι

Η μαύρη αγορά εισιτηρίων δεν είναι πια ένα περιθωριακό φαινόμενο. Είναι η σύγχρονη κανονικότητα. Το Final Four δεν είναι απλώς ένα αθλητικό γεγονός. Είναι μια δοκιμασία για την ικανότητα της Πολιτείας να διασφαλίσει στοιχειώδεις κανόνες δικαιοσύνης σε μια αγορά υψηλής ζήτησης.

Το ερώτημα, επομένως, δεν περιορίζεται στην πρόσβαση σε ένα εισιτήριο. Αφορά στη λειτουργία των θεσμών. Και τελικά, το ποιος και με ποιους όρους ασκεί την ευθύνη διακυβέρνησης σε μια σύγχρονη οικονομία.

Το Final Four είναι η σταγόνα που ξεχειλίζει το ποτήρι. Εκατομμύρια φίλαθλοι δεν έχουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν νόμιμα εισιτήρια σε μία διοργάνωση που διεξάγεται στη χώρα τους και αναμένεται να πρωταγωνιστήσουν οι ομάδες τους..

Υπάρχει ακόμη κράτος, υπάρχει Δικαιοσύνη; Ποιος, αλήθεια, κυβερνά αυτή τη χώρα;

(Ο Δημήτρης Τζιώτης είναι Σύμβουλος Στρατηγικής και συγγραφέας- Το νέο βιβλίο του με τίτλο « Το Σύνταγμα της νέας Μεταπολίτευσης» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Παπαζήση)

dnews.gr

Η επόμενη μέρα στη Μέση Ανατολή

0

Middle East Forum

Αμερικανοί πεζοναύτες της 31ης Εκστρατευτικής Μονάδας Πεζοναυτών επιβιβάζονται στο M/V Blue Star III, ένα εμπορικό πλοίο που θεωρήθηκε ύποπτο ότι επιχειρούσε να κατευθυνθεί προς το Ιράν κατά παράβαση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, στις 28 Απριλίου 2026. Οι αμερικανικές δυνάμεις απελευθέρωσαν το πλοίο αφού πραγματοποίησαν έρευνα και επιβεβαίωσαν ότι το ταξίδι του δεν θα περιλάμβανε προσέγγιση σε ιρανικό λιμάνι. Φωτογραφία: U.S. Marine Corps / U.S. Central Command Public Affairs.

Του Winfield Myers ● 04 Μαΐου 2026

Ο Jonathan Spyer γράφει ότι η πολυμέτωπη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η οποία πυροδοτήθηκε από τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου, βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, παρά τις ονομαστικές και πολύ εύθραυστες εκεχειρίες που ισχύουν στα μέτωπα ΗΠΑ–Ιράν, Λιβάνου και Γάζας. Η ισλαμιστική, φιλοϊρανική πλευρά λειτουργεί με βάση ένα δόγμα «αιώνιου πολέμου», μέσα στο οποίο αντιλαμβάνεται τον εαυτό της ως εμπλεκόμενο σε έναν ανοιχτό, ισλαμικό επαναστατικό αγώνα, που προορίζεται να ολοκληρωθεί μόνο με την πλήρη ήττα και καταστροφή των εχθρών της. Επομένως, ο μακρύς και εξαντλητικός αγώνας για το μέλλον της Μέσης Ανατολής φαίνεται πως θα συνεχιστεί.

Ο Gregg Roman υποστηρίζει ότι η εποχή της αμερικανικής επιχορήγησης προς το Ισραήλ πλησιάζει στο τέλος της, όχι επειδή η συμμαχία απέτυχε, αλλά επειδή το Ισραήλ επιτυγχάνει σε πολλά μέτωπα. Το ΑΕΠ και η κατά κεφαλήν παραγωγή του Ισραήλ συγκαταλέγονται μεταξύ των υψηλότερων στον κόσμο, θέτοντας τα θεμέλια για τη σημερινή του θέση ως αμυντικής δύναμης πρώτης γραμμής, από την τεχνολογία της οποίας εξαρτώνται πλέον οι Αμερικανοί στρατιωτικοί. Σε αντίθεση με ορισμένα δημοσιεύματα, η νέα θέση του Ισραήλ δεν αποτελεί πρόβλημα για την φιλοϊσραηλινή κοινότητα της Αμερικής, αλλά μια στρατηγική ευκαιρία, την οποία η American Israel Public Affairs Committee είναι μοναδικά τοποθετημένη να καθοδηγήσει.

Η επόμενη μέρα στη Μέση Ανατολή
Παρά τις εκεχειρίες σε τρία μέτωπα, όλες οι πλευρές προετοιμάζονται για νέα σύγκρουση

4 Μαΐου 2026
Jonathan Spyer
The Australian 

Η πολυμέτωπη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η οποία πυροδοτήθηκε από τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου, βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, παρά τις ονομαστικές και εξαιρετικά εύθραυστες εκεχειρίες που ισχύουν στα μέτωπα ΗΠΑ–Ιράν, Λιβάνου και Γάζας. Σε καθεμία από αυτές τις αρένες, οι πλευρές επιχειρούν να αξιοποιήσουν τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα, προετοιμαζόμενες για νέους γύρους ενεργού σύγκρουσης στο μέλλον.

Η ισλαμιστική, φιλοϊρανική πλευρά λειτουργεί βάσει ενός σαφώς διατυπωμένου δόγματος «αιώνιου πολέμου», μέσα στο οποίο αντιλαμβάνεται τον εαυτό της ως εμπλεκόμενο σε έναν ανοιχτό ισλαμικό επαναστατικό αγώνα, ο οποίος προορίζεται να ολοκληρωθεί μόνο με την πλήρη ήττα και καταστροφή των εχθρών της. Σε αυτόν τον αγώνα, δεν κάνει διάκριση ανάμεσα στο πολιτικό και το στρατιωτικό πεδίο, ούτε ανάμεσα σε αμάχους και μαχητές. Δεν διαχωρίζει την εκπαίδευση, τη λατρεία ή την κοινωνική κινητοποίηση από τις πιο δυναμικές και στρατιωτικές μορφές αγώνα. Επίσης, δεν διακρίνει ανάμεσα σε περιόδους ενεργού μάχης και περιόδους ανάπαυλας ή μειωμένης έντασης. Όλα νοούνται ως στοιχεία μιας ενιαίας προσπάθειας, που οδηγεί προς μία και μόνη κατεύθυνση. Ο αραβικός όρος muqawama —αντίσταση— χρησιμοποιείται συχνά για να περιγράψει αυτή την αντίληψη. Συναφής είναι επίσης η έννοια της τζιχάντ, στην ευρύτερη σημασία της.

Η ισλαμιστική, φιλοϊρανική πλευρά λειτουργεί βάσει ενός σαφώς διατυπωμένου δόγματος «αιώνιου πολέμου», μέσα στο οποίο αντιλαμβάνεται τον εαυτό της ως εμπλεκόμενο σε έναν ανοιχτό ισλαμικό επαναστατικό αγώνα.

Αντίστοιχο, καθολικό δόγμα δεν υπάρχει από την ισραηλινή, αμερικανική ή δυτική πλευρά. Πράγματι, στον αγγλόφωνο κόσμο, ο συχνά χρησιμοποιούμενος όρος «αιώνιος πόλεμος» έχει τρομακτική και αρνητική χροιά. Μετά τους μακρούς και αποτυχημένους πολέμους εναντίον μουσουλμάνων αντιπάλων στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, αυτό είναι ακριβώς που οι δυτικές κοινωνίες δεν θέλουν και αυτό που, ως γνωστόν, καταψηφίζουν. Στο Ισραήλ, ωστόσο, υπάρχει μια αυξανόμενη, αν και ακόμη κάθε άλλο παρά πλήρως αποκρυσταλλωμένη, συνειδητοποίηση ότι, όταν πρόκειται για αιώνιους πολέμους, ο εχθρός έχει λόγο. Δηλαδή, μπορεί εσύ να μη θέλεις να βρίσκεσαι σε έναν μακρύ, ανοιχτό αγώνα επιβίωσης· όμως, αν ένας ισχυρός εχθρός έχει δεσμευθεί σε ένα τέτοιο σχέδιο, το οποίο προορίζεται να καταλήξει στην καταστροφή σου, τότε καλό θα ήταν να το αντιληφθείς και να σχεδιάσεις αναλόγως.

Από αυτή την άποψη, το Ισραήλ ίσως μπορεί να προσφέρει ένα χρήσιμο παράδειγμα στις δυτικές κοινωνίες. Όχι επειδή τα κάνει πάντα σωστά —ασφαλώς δεν τα κάνει— αλλά επειδή η φύση όσων έχει αναγκαστεί να επιχειρήσει τα τελευταία χρόνια πιθανόν μοιάζει με τις αναγκαιότητες και τις επιταγές που αντιμετωπίζουν οι ανοιχτές κοινωνίες της Δύσης στην περίοδο στην οποία εισερχόμαστε τώρα.

Σε κάθε περίπτωση, στα ανώτατα επίπεδα, τόσο στις ΗΠΑ όσο και στο Ισραήλ, φαίνεται ότι και στον τρέχοντα πόλεμο υπήρξε, για ακόμη μία φορά, αποτυχία να ληφθεί σωστά υπόψη η φύση του εχθρού και του σχεδίου στο οποίο αυτός είναι εμπλεκόμενος. Οι υπερβολικές προσδοκίες για μια γρήγορη νίκη δεν επιβεβαιώθηκαν. Ένας μακρύς και εξαντλητικός αγώνας βουλήσεων βρίσκεται τώρα σε εξέλιξη, ανάμεσα σε μια αμερικανική και ισραηλινή πλευρά που διαθέτει συντριπτική τεχνολογική υπεροχή και σε μια ιρανική/ισλαμιστική πλευρά με κάπως πιο καθαρό στρατηγικό δόγμα και αίσθηση κατεύθυνσης. Ποια είναι, λοιπόν, η τρέχουσα κατάσταση στα διάφορα μέτωπα;

ΗΠΑ–Ιράν

Ο πρώτος γύρος διαπραγματεύσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στο Ισλαμαμπάντ δημιούργησε υπερβολικές ελπίδες για μια γρήγορη διευθέτηση. Αναμενόμενα, αυτές δεν επαληθεύτηκαν. Οι ΗΠΑ δεν φαίνεται να βιάζονται να αναζωπυρώσουν μια ολοκληρωτική σύγκρουση. Αντίθετα, βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη ένας πόλεμος φθοράς. Η κατάσχεση από τις ΗΠΑ του υπό ιρανική σημαία φορτηγού πλοίου Touska στον Κόλπο του Ομάν στις 19 Απριλίου, και η επακόλουθη εξαπόλυση από το Ιράν επιθέσεων με drones εναντίον αμερικανικών σκαφών, προσφέρουν μια εικόνα του τι ενδέχεται να ακολουθήσει, καθώς κάθε πλευρά επιχειρεί να επιβάλει τη βούλησή της σε αμφισβητούμενους χώρους.

Η κινητική δράση στις θαλάσσιες οδούς συνοδεύεται από έναν συνεχιζόμενο πόλεμο δηλώσεων. Μεγάλο μέρος της κάλυψης από τα μέσα ενημέρωσης τις τελευταίες ημέρες επικεντρώθηκε στα έντονα διαφορετικά μηνύματα που προέρχονται από τις ΗΠΑ και από το Ιράν, με τον λογαριασμό του προέδρου Τραμπ στο Truth Social και τον λογαριασμό του προέδρου του ιρανικού Κοινοβουλίου και ανώτερου διαπραγματευτή Μοχάμεντ Γκαλιμπάφ να φαίνεται ότι αντιφάσκουν άμεσα μεταξύ τους ως προς τη φύση όσων υποτίθεται ότι έχουν συμφωνηθεί. Ο Τραμπ, για παράδειγμα, ισχυρίστηκε ότι το Ιράν είχε συμφωνήσει πως οι ΗΠΑ θα ανακτούσαν τα 440 κιλά εμπλουτισμένου ουρανίου που κατέχει η Τεχεράνη. Ο Γκαλιμπάφ το απέρριψε.

Στην πράξη, και οι δύο πλευρές συνεχίζουν τις προσπάθειές τους να ασκήσουν έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ. Καθεμία, προφανώς, περιμένει από την άλλη να υποχωρήσει πρώτη. Η τελευταία «προσφορά» του Ιράν, που διαβιβάστηκε τη Δευτέρα και σύμφωνα με την οποία τα Στενά θα άνοιγαν με αντάλλαγμα τον τερματισμό του πολέμου και την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού, σαφώς δεν κατατέθηκε με την προσδοκία ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να την αποδεχθούν. Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα συνιστούσε καθαρή νίκη για την Τεχεράνη. Θα αποκαθιστούσε ουσιαστικά το status quo ante bellum, δείχνοντας ότι η ιρανική επιθετικότητα με την κατάληψη των Στενών είχε πετύχει τον στόχο της. Η Τεχεράνη, όμως, φαίνεται ότι θέλει να παρατείνει τη διαπραγματευτική διαδικασία και, με αυτόν τον τρόπο, να αποθαρρύνει μια πλήρη επιστροφή των ΗΠΑ στον πόλεμο.

Πέρα, λοιπόν, από την «εκεχειρία», δεν υπάρχει σήμερα κοινό έδαφος στα βασικά ζητήματα. Η προοπτική είναι περισσότερη πολιτική ακροβασία στα όρια της σύγκρουσης, πιθανότατα περισσότεροι διαλείποντες γύροι διαπραγματεύσεων, συνοδευόμενοι από μερικές επιστροφές στη στρατιωτική δράση και στον εξαναγκασμό και από τις δύο πλευρές.

Λίβανος

Πέρα από τον τρέχοντα θόρυβο και το θέαμα της δυσαρέσκειας στο Ισραήλ για το γεγονός ότι ο πόλεμος δεν έλυσε το πρόβλημα της Χεζμπολάχ, η σημαντικότερη εξέλιξη επί του πεδίου είναι η διευρυμένη ισραηλινή ζώνη ασφαλείας που προέκυψε από τη σύγκρουση των τελευταίων δύο μηνών. Το Ισραήλ έχει καταστήσει σαφές ότι θα παραμείνει σε αυτή την περιοχή, σε βάθος 10 χιλιομέτρων κατά μήκος της συνοριακής γραμμής. Η Χεζμπολάχ αρχίζει τώρα μια προσπάθεια να αναγκάσει το Ισραήλ να εγκαταλείψει την περιοχή αυτή, μέσω μιας εκστρατείας φθοράς στην οποία τα drones αποκτούν κεντρικό ρόλο.

Τη Δευτέρα 20 Απριλίου, συμμετείχα σε επίσκεψη Ισραηλινών στρατιωτικών ανταποκριτών στην περιοχή αυτή. Ήταν η πρώτη φορά που επετράπη σε δημοσιογράφους να εισέλθουν στην ισραηλινή ζώνη ελέγχου πέρα από τα σύνορα με τον Λίβανο. Μπήκαμε στην πόλη Άιτα αλ-Σαάμπ, κάποτε γνωστό προπύργιο της οργάνωσης Χεζμπολάχ. Η περιοχή είναι πλέον ερείπια· ο πληθυσμός έχει μετακινηθεί προς τα βόρεια. Η στρατηγική των IDF φαίνεται να είναι η διατήρηση αυτών των περιοχών υπό έλεγχο και η αποτροπή της επανεγκατάστασης πληθυσμού, ώστε η Χεζμπολάχ ή κάποια νέα οργάνωση να μην μπορέσει να αξιοποιήσει τους σιίτες κατοίκους ως βάση για μια νέα εξέγερση. Από αυτή την άποψη, φαίνεται να βρίσκεται σε εξέλιξη μια σκόπιμη διαφοροποίηση του πληθυσμού με βάση θρησκευτικές-κοινοτικές γραμμές. Η Άιτα αλ-Σαάμπ και το Μπέιτ Λιφ, αμφότερα μέχρι πρότινος σιιτικά προπύργια που υποστήριζαν τη Χεζμπολάχ, έχουν εκκενωθεί και σε μεγάλο βαθμό κατεδαφιστεί. Αντιθέτως, το γειτονικό Ντεμπέλ, ένα χριστιανικό χωριό, παραμένει άθικτο και οι τοπικοί αξιωματούχοι βρίσκονται σε επαφή με το Ισραήλ σχετικά με βασικές υπηρεσίες.

Η σημερινή πολιτική στον νότιο Λίβανο συμβαδίζει με την αναδυόμενη ισραηλινή πρακτική δημιουργίας ζωνών ασφαλείας γύρω από περιοχές de facto ισλαμιστικού ελέγχου, ώστε να καταστούν αδύνατες επιδρομές τύπου 7ης Οκτωβρίου και να τεθούν οι αντιαρματικοί πύραυλοι εκτός εμβέλειας από τις κατοικημένες περιοχές.

Το Ισραήλ προτίθεται να αποφύγει την αναδημιουργία του εκτεταμένου δικτύου επανδρωμένων φυλακίων που διατηρούσε κάποτε στον νότιο Λίβανο και τα οποία αποδείχθηκαν ευάλωτα στις επιθέσεις της Χεζμπολάχ την περίοδο 1985–2000. Αυτή τη φορά, η πρόθεση είναι να αξιοποιηθούν κυρίως μη επανδρωμένα τεχνικά συστήματα για τον εντοπισμό και την εξουδετέρωση κάθε προσπάθειας εισόδου στη ζώνη ασφαλείας από τον βορρά. Πρόκειται για μερικές και ατελείς λύσεις. Δεν αντιμετωπίζουν το ζήτημα των δυνατοτήτων της Χεζμπολάχ σε drones και πυραύλους, οι οποίοι μπορούν βεβαίως να εκτοξευθούν εναντίον ισραηλινών κοινοτήτων από βορειότερα, πάνω από τη ζώνη ασφαλείας.

Παραμένει επίσης ανοιχτό αν το Ισραήλ θα καταφέρει να διασφαλίσει την περιοχή αυτή σύμφωνα με τις διακηρυγμένες γραμμές του. Προς το παρόν, η χρήση μικρών εκρηκτικών drones από τη Χεζμπολάχ, καθοδηγούμενων μέσω καλωδίου οπτικών ινών, αποδεικνύεται πρόκληση για τις ισραηλινές δυνάμεις στην περιοχή, με στρατιωτικό προσωπικό τόσο νεκρό όσο και τραυματισμένο αυτή την εβδομάδα από πλήγματα FPV drones της Χεζμπολάχ.

Ωστόσο, η σημερινή πολιτική στον νότιο Λίβανο συμβαδίζει με την αναδυόμενη ισραηλινή πρακτική δημιουργίας ζωνών ασφαλείας γύρω από περιοχές de facto ισλαμιστικού ελέγχου, ώστε να καταστούν αδύνατες επιδρομές τύπου 7ης Οκτωβρίου και να τεθούν οι αντιαρματικοί πύραυλοι εκτός εμβέλειας από τις κατοικημένες περιοχές. Παρά την τρέχουσα έμφαση στις πολιτικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, αυτή είναι η σημαντικότερη εξέλιξη. Δεδομένου ότι δεν υπάρχει προοπτική το Ισραήλ να κινηθεί βόρεια του ποταμού Λιτάνι για να επιχειρήσει να καταστρέψει ολοκληρωτικά τη Χεζμπολάχ, το γεγονός ότι ο Τραμπ φαίνεται να επέβαλε την τρέχουσα εκεχειρία στο Ισραήλ είναι δευτερεύουσας σημασίας. Τα σημερινά όρια, λίγο-πολύ, αποτελούν το αναπόφευκτο αποτέλεσμα. Ένα μελλοντικό ερώτημα είναι αν οι ΗΠΑ θα ασκήσουν πίεση στο Ισραήλ να αποσυρθεί από τη ζώνη ασφαλείας. Προς το παρόν, αυτό φαίνεται απίθανο, επειδή δεν διαφαίνεται άμεση πολιτική τομή μεταξύ του Ισραήλ και της κυβέρνησης της Βηρυτού, παρά τις άμεσες επαφές. Η κυβέρνηση του Λιβάνου δεν διαθέτει καταναγκαστική ισχύ έναντι της Χεζμπολάχ. Ελλείψει βίαιου αφοπλισμού του κινήματος, η λογική των ζωνών διαχωρισμού φαίνεται ότι θα επικρατήσει. Θα συνοδευτεί από μια προσπάθεια της Χεζμπολάχ να εξαναγκάσει το Ισραήλ σε υποχώρηση.

Γάζα

Η ίδια λογική ισχύει και στη Γάζα, το λίκνο του σημερινού πολέμου. Και εκεί, με την πιθανή απουσία διπλωματικής προόδου, οι σημερινές de facto διαιρέσεις επί του πεδίου είναι πιθανό να παραμείνουν. Σε αντίθεση με τον Λίβανο, ωστόσο, στη Γάζα παραμένει πιθανό ένα νέο ισραηλινό στρατιωτικό πλήγμα με στόχο την καταστροφή της εναπομένουσας περιοχής ελέγχου της Χαμάς. Στις 21 Μαρτίου, το υπό αμερικανική ηγεσία Συμβούλιο Ειρήνης υπέβαλε στη Χαμάς το λεπτομερές σχέδιό του για την αποστρατιωτικοποίηση της Λωρίδας. Σύμφωνα με το σχέδιο, η Χαμάς θα συμφωνούσε να αφοπλιστεί και το Ισραήλ θα αποσυρόταν τότε από το μεγαλύτερο μέρος του 53% της Λωρίδας της Γάζας που ελέγχει σήμερα, διατηρώντας μόνο μια στενή ζώνη ασφαλείας κατά μήκος των συνόρων. Η συμφωνία θα τερμάτιζε όλους τους περιορισμούς στην είσοδο βασικών αγαθών, θα προέβλεπε αμνηστία για τους μαχητές της Χαμάς και θα διευκόλυνε την είσοδο τροχοβιλών για προσωρινή στέγαση στη θέση των σκηνών.

Αυτό που σημαίνουν όλα αυτά για τους λαούς της περιοχής και στις δύο πλευρές των γραμμών είναι ότι η κανονικότητα, η ανάπτυξη και η δυνατότητα για γαλήνη και ειρηνική ζωή φαίνεται πως θα παραμείνουν μόνο προσδοκίες ή άπιαστα όνειρα την επόμενη περίοδο.

Η προτεινόμενη συμφωνία προέβλεπε την είσοδο στη Γάζα μιας παλαιστινιακής επιτροπής τεχνοκρατών, η οποία θα διαχειριζόταν τις καθημερινές υποθέσεις στη Γάζα ως μεταβατικό κυβερνητικό σώμα. Μια «Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης» θα αναλάμβανε την ευθύνη για την ασφάλεια. Το τελευταίο αυτό σώμα δεν έχει ακόμη συγκροτηθεί. Σε κάθε περίπτωση, όμως, η Χαμάς απέρριψε την πρόταση στις 14 Απριλίου. Η παλαιστινιακή ισλαμιστική οργάνωση, η οποία εξακολουθεί να ελέγχει το 47% της Γάζας και τη μεγάλη πλειονότητα του πληθυσμού της, κατηγόρησε το Ισραήλ ότι δεν τήρησε δεσμεύσεις που σχετίζονταν με την πρώτη φάση της συμφωνίας εκεχειρίας.

Η απόρριψη της προτεινόμενης από τις ΗΠΑ συμφωνίας από τη Χαμάς απειλεί το μέλλον της εκεχειρίας. Αυτό καθιστά πιθανή, αλλά όχι αναπόφευκτη, μια νέα ισραηλινή επίθεση. Θα απαιτούνταν η συναίνεση των ΗΠΑ για μια τέτοια επίθεση. Οι ΗΠΑ, ωστόσο, φαίνεται ότι θέλουν να αποκλιμακώσουν τη σύγκρουση. Δεδομένης αυτής της προτίμησης, της σημερινής σχετικής αδυναμίας της Χαμάς και της αποτυχίας της να συμμετάσχει στον πρόσφατο πόλεμο, το ζήτημα δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο επίκεντρο της ισραηλινής συζήτησης.

Αυτό δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι το status quo θα διατηρηθεί επ’ αόριστον ή ακόμη και για πολύ. Από αυτή την άποψη, αξίζει να θυμόμαστε ότι το βασικό εμπόδιο για την ολοκλήρωση από το Ισραήλ της καταστροφής της κυβερνητικής εξουσίας της Χαμάς κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα ήταν η παρουσία Ισραηλινών ομήρων στα χέρια της Χαμάς. Πλέον δεν παραμένουν όμηροι, γεγονός που θα άνοιγε νέες δυνατότητες σε περίπτωση κατάρρευσης της εκεχειρίας και επανέναρξης των μαχών.

Η επόμενη μέρα

Και στα τρία μέτωπα μπορεί κανείς να δει να αποτυπώνονται τα σχετικά πλεονεκτήματα και οι αδυναμίες και των δύο πλευρών. Το ισραηλινό και αμερικανικό πλεονέκτημα βρίσκεται στις συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες. Οι Ιρανοί και οι σύμμαχοί τους δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τον εχθρό τους κατά μέτωπο σε συμβατική μάχη. Όταν η σύγκρουση διεξάγεται με συμβατικούς όρους, γρήγορα βρίσκονται σε δυσμενή θέση.

Το πλεονέκτημα που διαθέτουν είναι η στρατηγική συνέπεια και η υπομονή. Το αποτέλεσμα είναι ότι και στα τρία μέτωπα, ως συνέπεια των γεγονότων των τελευταίων δυόμισι ετών, η ιρανική/ισλαμιστική πλευρά έχει αποδυναμωθεί υλικά, αλλά εξακολουθεί να υπάρχει και έχει αποφύγει οποιονδήποτε συμβιβασμό σε οποιοδήποτε κεντρικό στοιχείο της αντίληψης και του σχεδίου της. Μπορεί να επικαλείται τη διχόνοια και την έλλειψη στρατηγικής σαφήνειας μεταξύ των εχθρών της ως απόδειξη ότι το μακροπρόθεσμο σχέδιό της, παρά τα πλήγματα, εξακολουθεί να κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση.

Μια τέτοια άποψη μπορεί να είναι αυταπατηλή. Όμως, αν οι Ιρανοί και οι σύμμαχοί τους την πιστεύουν οι ίδιοι —όπως φαίνεται ότι συμβαίνει— τότε δεν είναι πιθανό τα γεγονότα των τελευταίων μηνών να επιφέρουν κάποια σημαντική αλλαγή στη βασική μορφή της αντιπαράθεσης. Αντιθέτως, ο μακρύς και εξαντλητικός αγώνας για το μέλλον της Μέσης Ανατολής φαίνεται πως θα συνεχιστεί, με περιόδους ανάπαυλας και ξαφνικές αναζωπυρώσεις σύγκρουσης υψηλής έντασης στα διάφορα μέτωπα.

Αυτό σημαίνει για τους λαούς της περιοχής, και στις δύο πλευρές των γραμμών, ότι η κανονικότητα, η ανάπτυξη και η δυνατότητα για ηρεμία και ειρηνική ζωή φαίνεται πως θα παραμείνουν μόνο προσδοκίες ή άπιαστα όνειρα την επόμενη περίοδο.

Δημοσιεύθηκε αρχικά την 1η Μαΐου 2026, με τίτλο:
«Μακρύς και εξαντλητικός αγώνας βουλήσεων για το μέλλον της Μέσης Ανατολής».

Middle East Forum

 

Συγκλονιστική φωτογραφία με αιχμάλωτο του 1974

1

Μια ακόμη συγκλονιστική στιγμή της τραγωδίας της Κύπρου έρχεται στο προσκήνιο μέσα από την αποκάλυψη φωτογραφίας ενός αιχμάλωτου του 1974. Ένας άνδρας στέκει περήφανος, με δεμένα μάτια και χέρια, ανάμεσα στους βασανιστές του. Το εν λόγω ιστορικό ντοκουμέντο φέρνει για πρώτη φορά στο φως ο ερευνητής Οδυσσέας Χρήστου μέσω ανάρτησής τους, απευθύνοντας έκκληση σε όσους γνωρίζουν να συνδράμουν με την μαρτυρία τους. Παράλληλα, αποτελεί ακόμη ένα τεκμήριο για τη «μαύρη Μερσεντές», ένα αυτοκίνητο που όπως αναφέρει και ο ερευνητής, συνοδεύει πολλές ακόμη ιστορίες αιχμαλώτων.

Συγκλονιστική φωτογραφία με αιχμάλωτο του 1974: Στο φως για πρώτη φορά το εν λόγω ιστορικό ντοκουμέντο – Η αναζήτηση του άνδρα με τα κλειστά μάτια και ο ρόλος της μοιραίας Μερσεντές

4

Μια ακόμη συγκλονιστική στιγμή της τραγωδίας της Κύπρου έρχεται στο προσκήνιο μέσα από την αποκάλυψη φωτογραφίας ενός αιχμάλωτου του 1974. Ένας άνδρας στέκει περήφανος, με δεμένα μάτια και χέρια, ανάμεσα στους βασανιστές του. Το εν λόγω ιστορικό ντοκουμέντο φέρνει για πρώτη φορά στο φως ο ερευνητής Οδυσσέας Χρήστου μέσω ανάρτησής τους, απευθύνοντας έκκληση σε όσους γνωρίζουν να συνδράμουν με την μαρτυρία τους. Παράλληλα, αποτελεί ακόμη ένα τεκμήριο για τη «μαύρη Μερσεντές», ένα αυτοκίνητο που όπως αναφέρει και ο ερευνητής, συνοδεύει πολλές ακόμη ιστορίες αιχμαλώτων.

Ο κ. Χρήστου αναφέρει πως το φωτογραφικό τεκμήριο βλέπει για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας στην ελληνική πλευρά «και αποτελεί ένα από τα στοιχεία της έρευνάς μας για την ταυτότητα και την τύχη του “γίγαντα αιχμαλώτου του 1974”. Από τη μέχρι τώρα έρευνά μας δεν έχει προκύψει κάτι χειροπιαστό, παρά μόνο ενδείξεις ότι η φωτογραφία συνδέεται με τη “μαύρη Μερσεντές” στο εξωκλήσι του Αγίου Δημητρίου, στην περιοχή Μάνδρες Καϊμακλίου, λίγο νοτιότερα του χωριού Μια Μηλιά».

Η ανάλυση του φωτογραφικού τεκμηρίου

Η φωτογραφία, σύμφωνα με τον ερευνητή, καταγράφει τρεις άνδρες σε μια στιγμή που αποπνέει την ένταση και την τραγικότητα του πολέμου, μπροστά από ένα εμβληματικό αυτοκίνητο της εποχής.

Δεξιά (Τούρκος αξιωματικός): Άνδρας με στρατιωτική στολή, πιθανώς αξιωματικός (παρόλο που δεν φαίνονται διακριτικά), ο οποίος φέρει πλήρη εξοπλισμό. Κρατά ένα υποπολυβόλο τύπου Thompson και στο άλλο του χέρι κρατά ένα στρατιωτικό κράνος με κάλυμμα παραλλαγής. Στη ζώνη του διακρίνεται θήκη πιστολιού, γεγονός που ενισχύει την υπόθεσή μας ότι πρόκειται για Τούρκο αξιωματικό. Η χαλαρή του στάση υποδεικνύει τη στρατιωτική κυριαρχία στην περιοχή λήψης της φωτογραφίας.

Αριστερά: Άνδρας με πολιτική περιβολή (μπλε μπλουζάκι πόλο και καφέ παντελόνι), ο οποίος φαίνεται να συνοδεύει τη στρατιωτική μονάδα ή το τηλεοπτικό συνεργείο της TRT ή να σχετίζεται με τη «Μαύρη Μερσεντές» των αγνοουμένων.

Το όχημα (μαύρη Μερσεντές): Πίσω από Τούρκους και αιχμαλώτους, και σχεδόν σε επαφή μαζί τους, διακρίνεται μια μαύρη Mercedes, η οποία, όπως προκύπτει από την ανάλυση των τεκμηρίων, πρόκειται για το μοντέλο Mercedes-Benz 230, γνωστό και ως «Fintail» (W110), με έναρξη κατασκευής το 1966. Η Μερσεντές αυτή αποτελούσε ένα από τα πιο εμβληματικά αυτοκίνητα στους δρόμους της Κύπρου το 1974. Χρησιμοποιείτο συχνά από αξιωματούχους ή εύπορους πολίτες της εποχής, που την προτιμούσαν για την αξιοπιστία και την πολυτέλεια, αλλά κυρίως για το «status» που προσέδιδε στον ιδιοκτήτη της.

Η εμφάνιση της Μερσεντές στο φωτογραφικό τεκμήριο προσθέτει μια έντονη αντίθεση ανάμεσα στην πολυτέλεια του οχήματος και τη σκληρότητα της σκηνής. Εκτιμάται ότι δύσκολα κάποιος ιδιοκτήτης θα χρησιμοποιούσε ένα τέτοιο όχημα σε αγροτικό τοπίο, γεγονός που ενισχύει την άποψη ότι πρόκειται για κλεμμένο όχημα από κάποιον Ελληνοκύπριο.

Ποιος έβγαλε τη φωτογραφία και πότε

Η φωτογραφία, σύμφωνα με τον κ. Χρήστου, λήφθηκε μετά βεβαιότητας από μέλος του τηλεοπτικού συνεργείου της TRT (Turkish Radio and Television Corporation), με υπεύθυνο τον δημοσιογράφο Selim Esen (έναν από τους 15 Τούρκους δημοσιογράφους που τιμήθηκαν με τον τίτλο «Gazi» – Βετεράνος).

Ο Selim Esen βρέθηκε αρχές Αυγούστου στις στρατιωτικές φυλακές των Αδάνων (γνωστός από το βίντεο με τους αιχμαλώτους, Λοχαγό Φωτιάδη του 306 ΤΕ και Λαλιώτη, υποδιοικητή της 181 ΜΠΠ) και στις 11 Αυγούστου έφτασε στην Κύπρο με ελικόπτερο. Αναχώρησε το απόγευμα από το Ovacık —βάση εξόρμησης των ελικοπτέρων— μαζί με άλλα έξι ελικόπτερα και κατέλυσε στο ξενοδοχείο Saray οπού και διέμενε. Την επόμενη ημέρα επισκέφθηκε για ρεπορτάζ τον Σύσκλιπο, τον Άγιο Ερμόλαο, τη Λάπηθο, τον Καραβά και τον Άγιο Επίκτητο.

Στις 14 Αυγούστου όταν και εκδηλώθηκε ο δεύτερος Αττίλας, ακολούθησε τα προελαύνοντα τουρκικά άρματα προς την Αμμόχωστο. Βρέθηκε στη Μια Μηλιά, στο αεροδρόμιο της Τύμπου και πιθανότατα στον Άγιο Δημήτριο (λίγο νοτιότερα του χωριού Μια Μηλιά) την επόμενη ημέρα, δηλαδή στις 15 Αυγούστου. Επέστρεψε στην Τουρκία στις 17 Αυγούστου. Εκ των παραπάνω, εκτιμάται ότι η φωτογραφία λήφθηκε στο χρονικό διάστημα από 14 έως 17 Αυγούστου, με πιθανότερη ημερομηνία τη 15η Αυγούστου.

Οι σκιές του ήλιου στη φωτογραφία, επισημαίνει ο κ. Χρήστου, δείχνουν συνολικά χαμηλή γωνία πρόσπτωσης (πιθανώς <30°), γεγονός που υποδηλώνει ώρα κοντά στην ανατολή ή τη δύση, με επιμήκεις σκιές λόγω της γωνίας αυτής (μήκος σκιάς >2-3 φορές το ύψος του αντικειμένου). Τον Αύγουστο του 1974, στην περιοχή της Μεσαορίας, η εποχιακή γωνία του ήλιου ήταν περίπου 66° το μεσημέρι.

Από την ανάλυση των σκιάσεων (κατεύθυνση, μήκος και γωνία), με βάση τις αρχές της ηλιακής γεωμετρίας, προκύπτει ότι η λήψη έγινε:

Απογευματινό σενάριο (πιθανότητα 80%): Μεταξύ 18:30-19:30, δηλαδή 1-2 ώρες πριν τη δύση του ηλίου (στις 19:45), με τον φωτογράφο να κοιτάζει προς τα Βορειοανατολικά (45°-60° από τον Βορρά).

Πρωινό σενάριο (πιθανότητα 20%): Μεταξύ 06:00-07:00, δηλαδή 1-2 ώρες μετά την ανατολή (στις 05:45), με τον φωτογράφο να κοιτάζει προς τα Νοτιοδυτικά (225°-240° από τον Βορρά).

Στο σημείο αυτό αναφέρουμε ότι το απογευματινό σενάριο, που είναι και το επικρατέστερο, είναι συμβατό με μαρτυρίες για τη «Μαύρη Μερσεντές» με τους αγνοουμένους. Επίσης, σημειώνεται ότι από το τηλεοπτικό συνεργείο της TRT λήφθηκαν σίγουρα και άλλες φωτογραφίες από την περιοχή, καθώς και τηλεοπτικά πλάνα (τα οποία και αναζητούμε).

Η αναφορά στον Άγιο Δημήτριο τον Αύγουστο του 1974

Σύμφωνα με τον κ. Χρήστου, στις 4:45 της 14ης Αυγούστου, μόλις δύο ώρες από το ναυάγιο των συνομιλιών της Γενεύης, η Τουρκία εξαπέλυσε μεγάλης κλίμακας επίθεση κατά των θέσεων της Εθνικής Φρουράς. Το αποτέλεσμα ήταν προδιαγραμμένο, αφενός λόγο του υπέρτερου εχθρού και αφετέρου λόγω της απομείωσης της μαχητικής ικανότητας της Εθνικής Φρουράς από την απώλεια υλικού και ηθικού.

Η κύρια προσπάθεια των τουρκικών δυνάμεων την 14η Αυγούστου, ήταν η προέλαση προς τα Ανατολικά έως την Αμμόχωστο. Οι εχθρικές δυνάμεις εφορμώντας από το χωριό Χαμίτ Μάντρες, διέσπασαν την αμυντική γραμμή στην περιοχή του Αμερικανικού Σταθμού στην Μια Μηλιά (περίπου 2 χιλιόμετρα βορειοανατολικά του Αγίου Δημητρίου) και κινήθηκαν ανατολικά.

«Δίχως ίχνος υπερβολής, οι κάτοικοι της Μιας Μηλιάς βρέθηκαν στο “μάτι του κυκλώνα”. Η σφοδρότητα των βομβαρδισμών συνέθετε ένα σκηνικό απόκοσμο, με απόκοτες στήλες μαύρου καπνού και σκόνης να υψώνονται ως τον ουρανό, πνίγοντας το φως. Αν και το χωριό μου, το Έξω Μετόχι, βρισκόταν μερικά χιλιόμετρα ανατολικότερα, οι ήχοι της μάχης και το “μαύρο κακό” που άπλωνε απειλητικά πάνω μας, σφραγίστηκαν ανεξίτηλα στη μνήμη μου», υπογραμμίζει ο ερευνητής.

Όπως αναφέρει, πολλοί κάτοικοι της Μιας Μηλιάς, έντρομοι, αναζήτησαν καταφύγιο στο ξωκλήσι του Αγίου Δημητρίου στην περιοχή Μάνδρες Καϊμακλίου, λίγο νοτιότερα του χωριού. Μαζί τους βρίσκονταν πρόσφυγες από την πρώτη εισβολή, καθώς και λιγοστοί κάτοικοι γειτονικών χωριών. Η περιοχή του Αγίου Δημητρίου βρέθηκε μοιραία στον άξονα προέλασης των εχθρικών αρμάτων μάχης, τα οποία ελίχθηκαν για να αποφύγουν την εγκιβωτισμένη κοίτη του Πεδιαίου ποταμού –που λειτουργούσε ως φυσική αντιαρματική τάφρος– αλλά και τυχόν αμυντικά κωλύματα της Εθνικής Φρουράς.

Παράλληλα, αναφέρει, οι Τούρκοι εισβολείς συνέλαβαν όσους είχαν καταφύγει στην περιοχή του Αγίου Δημητρίου —γύρω στις τρεις το απόγευμα της 14ης Αυγούστου— ενώ αργότερα μετέφεραν εκεί και όσους είχαν πιαστεί αιχμάλωτοι μέσα στο χωριό. «Η περιοχή μετατράπηκε βίαια σε χώρο συγκέντρωσης· τα γυναικόπαιδα περιορίστηκαν στα υποστατικά των γύρω μαντρών, όπου οι αναφορές για μαζικούς βιασμούς συνθέτουν μια από τις πιο μαύρες σελίδες της τραγωδίας. Την ίδια στιγμή, οι άνδρες οδηγούνταν σε παρακείμενο χωράφι, με τα μάτια και τα χέρια δεμένα, περιμένοντας τη μοίρα τους».

Παράλληλα, συνεχίζει, στην περιοχή βρέθηκαν και αρκετοί εθνοφρουροί στην προσπάθειά τους να απαγκιστρωθούν από την καταληφθείσα περιοχή. Αρκετοί τα κατάφεραν, κάποιοι όμως βρίσκονται στον θλιβερό κατάλογο των αγνοουμένων μας. «Από τους 14 αγνοουμένους που θεάθηκαν για τελευταία φορά στην περιοχή του Αγίου Δημητρίου / “Μάνδρες” Καϊμακλίου, οι 8 ήταν έφεδροι ή κληρωτοί εθνοφρουροί, κυρίως από το 305 ΤΕ του Τάσου Μάρκου. Ενδεικτικό της χαοτικής κατάστασης είναι οι δύο κληρωτοί αγνοούμενοι του 251 ΤΠ, που αμυνόταν στην περιοχή Κουτσοβέντη, αρκετά βορειότερα από την περιοχή, στους πρόποδες του Πενταδακτύλου.

Εκτός από τις παραπάνω περιπτώσεις, υπάρχουν και περιπτώσεις με αντίστροφη πορεία· δηλαδή αιχμάλωτοι και αγνοούμενοι οι οποίοι, εν τη αγνοία τους, κινήθηκαν από τις ελεύθερες περιοχές προς τις κατεχόμενες και συνελήφθησαν στην περιοχή.

Μια τέτοια περίπτωση, στην οποία εστιάζουμε ιδιαίτερα, είναι αυτή του 28χρονου έφεδρου καταδρομέα Μάκη Σεργίδη, που υπηρετούσε στο φυλάκιο 1061 του 2ου Λόχου του 211 Τάγματος Πεζικού. Ο Μάκης Σεργίδης, το πρωινό της 15ης Αυγούστου, πήγε να φροντίσει τα άλογα στη φάρμα του που βρισκόταν στην περιοχή και έκτοτε η τύχη του αγνοείται. Θεάθηκε για τελευταία φορά να επιβαίνει στη “Μαύρη Μερσεντές”».

Μια άλλη περίπτωση, αναφέρει ο κ. Χρήστου, είναι εκείνη του πατέρα της Κωνσταντίνας (της γνωστής Κύπριας τραγουδίστριας). Ο 49χρονος Χρίστος Κωνσταντίνου (Φακαλάς), στις 15 Αυγούστου, με το λεωφορείο του και επιβάτες δύο από τα παιδιά του, ανακόπηκε από Τούρκους στρατιώτες στο ύψος του νέου στρατοπέδου των καταδρομών (31 ΜΚ), στον 4ο μιλιοδείκτη του παλαιού δρόμου Λευκωσίας-Αμμοχώστου. Του λεωφορείου προπορευόταν με τη μοτοσυκλέτα του ένας συγγενής τους, ο 20χρονος έφεδρος σμηνίτης Γρηγόριος Μίτα, ο οποίος θεάθηκε για τελευταία φορά στην πύλη του στρατοπέδου· άγνωστο πώς, το σώμα του εντοπίστηκε ακέφαλο στο νεκροταφείο Λακατάμιας μετά από χρόνια. Ο πατέρας της Κωνσταντίνας τραυματίστηκε ελαφρά και οδηγήθηκε στον Άγιο Δημήτριο, όπου ήταν και η τελευταία φορά που θεάθηκε ζωντανός.

Οι συνθήκες εξαφάνισης των αγνοουμένων στην περιοχή δεν έχουν διαλευκανθεί πλήρως. Φαίνεται ότι αυτές έλαβαν χώρα σε διαφορετικές χρονικές στιγμές. Υπάρχουν μαρτυρίες οι οποίες αναφέρουν ότι, κατά το σούρουπο της 14ης Αυγούστου, εμφανίστηκαν ένοπλοι Τουρκοκύπριοι με στρατιωτική περιβολή, οι οποίοι επέλεξαν μια ομάδα 6-7, ίσως και 10 ατόμων, και τους εκτέλεσαν λίγο πιο κάτω (ακούστηκαν οι πυροβολισμοί).

«Δύο αγνοούμενοι έφεδροι στρατιώτες του 305 ΤΕ, των οποίων τα οστά ανευρέθηκαν και ετάφησαν το 2016-17, είναι ο 24χρονος Γεώργιος Μύθιλλος και ο 31χρονος Αιμίλιος Ευδοκίου. Οι δύο έφεδροι, τη 14η Αυγούστου, απαγκιστρώθηκαν από τον χώρο όπου αμύνονταν και έφτασαν στην περιοχή του Αγίου Δημητρίου. Όταν μετά το μεσημέρι οι Τούρκοι στρατιώτες έθεσαν υπό τον έλεγχό τους την περιοχή, ξεχώρισαν τους δύο εφέδρους (φορούσαν στρατιωτική περιβολή) και τους οδήγησαν προς τη Μια Μηλιά, όπου υπήρχε η κοίτη ενός ποταμού (περιοχή “Ποταμούδκια”), όπου και τους εκτέλεσαν.

Ένας άλλος αγνοούμενος, του οποίου επίσης εντοπίστηκαν τα οστά, είναι ο 59χρονος άμαχος Χριστόδουλος Κούρης, του οποίου η σορός αποκαλύφθηκε από τις βροχές του Φεβρουαρίου του 1975. Οι συνθήκες εκτέλεσης και ανεύρεσης των οστών του παραμένουν άγνωστες σε εμάς· το μόνο που εντοπίσαμε είναι μαρτυρίες Τουρκοκυπρίων που αναφέρουν ότι Τούρκος έποικος περιέφερε ως τρόπαιο το κεφάλι του Κούρη στο χωριό της Μιας Μηλιάς», αναφέρει.

Ακόμη τρεις αγνοούμενοι θεάθηκαν να επιβιβάζονται σε μια Μαύρη Μερσεντές το απόγευμα της 15ης Αυγούστου. Αυτοί είναι:

Ο 28χρονος έφεδρος καταδρομέας Μάκης Σεργίδης του 211 ΤΠ.

Ο 23χρονος έφεδρος Ευάγγελος Πόρτης του 241 ΤΠ.

Ο 42χρονος άμαχος Νίκος Κολοκάσης από την Μια Μηλιά.

Στη μαύρη Μερσεντές επιβιβάστηκαν επίσης ο τότε 21χρονος διάκος του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και κάτοικος Μιας Μηλιάς, πατήρ Θεόκλητος, καθώς και ο 17χρονος Κώστας Γιάννακας. Την τελευταία στιγμή, μετά από παρέμβαση ενός Τούρκου δεκανέα και ενός Τούρκου αξιωματικού, ο Πάτερ Θεόκλητος και ο Κώστας Γιάννακας κατέβηκαν από το αυτοκίνητο και δεν είχαν την τύχη των άλλων επιβαινόντων.

Συνοψίζοντας, από τους συνολικά 14 αγνοουμένους που θεάθηκαν για τελευταία φορά στην περιοχή του Αγίου Δημητρίου, εντοπίστηκαν τα οστά μόνο τριών. Τα γυναικόπαιδα, που σύμφωνα με τον Τούρκο υπολοχαγό Atilla Cilingir του 31ου Συντάγματος Πεζικού ήταν 187, αφέθηκαν ελεύθερα την επόμενη ημέρα. Οι περίπου 60 άνδρες οδηγήθηκαν στο γκαράζ Παυλίδη ως αιχμάλωτοι επίσης την επόμενη ημέρα (απόγευμα της 15ης Αυγούστου) και αργότερα στις φυλακές των Αδάνων.

Για τη “Μαύρη Μερσεντές”, που αποτελεί ένα από τα κρίσιμα ζητούμενα της έρευνάς μας, θα αναφερθούμε εκτενώς σε επόμενη ανάρτησή μας. Εξετάζεται κατά πόσον η “Μαύρη Μερσεντές” στη φωτογραφία είναι η ίδια με εκείνη των αγνοουμένων στον Άγιο Δημήτριο.

«Είναι σημαντικό να εντοπιστεί η ταυτότητα του “γίγαντα αιχμαλώτου” που εικονίζεται στη φωτογραφία», υπογραμμίζει ο κ. Χρήστου και καλεί όλους όσοι μπορούν να συνδράμουν με τη μαρτυρία τους και να κοινοποιήσουν το ντοκουμέντο και την ανάρτησή του.

πηγή: Φιλελεύθερος

Γιάννης Μαγκριώτης: η ένοχη σχέση κομμάτων-κράτους πίσω από την διαφθορά;  

0

 

 του Γιάννη Μαγκριώτη, π. Υφυπουργού

Στις διακηρύξεις, τα περισσότερα κόμματα συμφωνούν, ότι:

Η φιλελεύθερη δημοκρατία, πρέπει να εγγυάται το κράτος δικαίου. Η οικονομία της αγοράς πρέπει να στηρίζει την βιώσιμη ανάπτυξη, να εγγυάται το κοινωνικό κράτος, την κοινωνική συνοχή και την περιφερειακή σύγκλιση.

Όμως, στις δημόσιες, αλλά και στις ιδιωτικές συζητήσεις, υπάρχει ένα διαχρονικό  ερώτημα: Γιατί το πολιτικό σύστημα της χώρας απέτυχε να οργανώσει το Ελληνικό Κράτος, παρά τις προσπάθειές από την ίδρυσή του τον 19ο αιώνα, στα δυτικά ορθολογικά  πρότυπα;

Μια ουσιαστική απάντηση, θα βοηθήσει να κατανοήσουμε τις γενεσιουργές αιτίες και ότι, ουσιαστική διέξοδο από την πολύπλευρη κρίση μπορεί να δώσουν μόνο, μια νέα φιλοσοφία και δομή του Εθνικού Κράτους και μια νέα σχέση με το πολιτικό σύστημα..

Φιλελεύθερη δημοκρατία σημαίνει διακυβέρνηση με συναίνεση στις βασικές αρχές λειτουργίας της.
Για να λειτουργήσει η σχέση συναίνεσης και εναντίωσης δημιουργικά, πρέπει οι πολίτες να τοποθετήσουν  την πίστη τους στην δημοκρατική πολιτεία και τον νόμο, πάνω από τις σχέσεις τους με το κόμμα τους, την συντεχνία τους, την θρησκεία τους, την περιοχή τους.

Πρέπει να γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα στους ανθρώπους και τους θεσμούς του δημοσίου συμφέροντος, να επανασυνδεθεί το πολιτικό σύστημα με τα αιτήματα της κοινωνίας.

Αυτά, είναι πρωτίστως ευθύνη των πολιτικών και οικονομικών ελίτ, Διαφορετικά, απογοητεύουν και θυμώνουν τους πολίτες, εντείνουν την αναξιοπιστία τους, ανοίγουν τον δρόμο σε ακραίους δημαγωγούς και εκτροπές. Ευτυχώς δεν έχουμε φθάσει σε αυτό το όριο, ακόμη.

Αξιοκρατία και εντιμότητα, πρέπει να είναι τα κριτήρια επιλογής των πολιτικών εκπροσώπων.

Η αποδοτική διακυβέρνηση εξαρτάται και από την αξιοσύνη μιας αξιοκρατικής, έντιμης και αποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης.
Τα άτομα που εργάζονται στην δημόσια διοίκηση πρέπει να είναι πιο πιστά στο κράτος, παρά στο κόμμα, τον πολιτικό πάτρωνα και στην οικογένειά του.

Το σύγχρονο κράτος, είναι μεταξύ άλλων και, ένας μηχανισμός που προσφέρει ασφάλεια στους πολίτες απέναντι σε κινδύνους, όπως την αρρώστια, την διάρκεια ζωής, την σύνταξη, την ανεργία, την φτώχεια,  που δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν μόνοι τους, ειδικά όταν δεν ανήκουν στους οικονομικά ισχυρούς.

Για τους λόγους αυτούς, οι μεγάλες αλλαγές στο κράτος είναι η αναγκαία συνθήκη για την ταχύτερη έξοδο από την κρίση, την ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.

Οι θεωρίες, ότι το εθνικό κράτος δεν χρειάζεται, ή δεν μπορεί, ή δεν πρέπει να έχει ουσιαστικό ρόλο στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, δεν ευσταθούν.  Πρέπει να επαναθεμελιώσουμε τις δημόσιες αξίες ενός νέου  κράτους δικαίου, ενός ισχυρού κοινωνικού κράτους και μιας αποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης.

Πρέπει να αναπροσδιορίσουμε τις σχέσεις του  Εθνικού κράτους και τις σχέσεις του με τους υπερεθνικούς οργανισμούς και τις διεθνείς αγορές. Η έκθεση Ντράγκι τα τονίζει όλα αυτά με μεγάλη έμφαση.

Πρέπει να δούμε πιο αποφασιστικά τα  θέματα ασφάλειας του κράτους και των πολιτών.

Το νέο  κράτος πρέπει να είναι ανταγωνιστικό παραγωγικό και ταυτόχρονα κοινωνικό.

Η απαξίωση της δημόσιας διοίκησης, από το πολιτικό σύστημα, το συνδικαλιστικό κίνημα, αλλά και από ένα μεγάλο μέρος των δημοσίων υπαλλήλων, δεν είναι μόνο Ελληνικό φαινόμενο. Στη χώρα μας όμως έλαβε σχεδόν καταστρεπτικές διαστάσεις, ειδικά στα χρόνια των μνημονίων.

Αυτό, έγινε η αφορμή, πολλές φορές η πρόφαση, να μεταφερθούν οι ουσιαστικές αποφάσεις του δημοσίου στους ποικιλώνυμους Τεχνικούς Συμβούλους, δηλαδή Ιδιωτικές Εταιρείες Συμβούλων, ελληνικές και ξένες. Κορύφωση αυτών των επιλογών, είναι το Υπερταμείο, το ΤΑΙΠΕΔ, ο ΟΠΕΚΕΠΕ, το αδιαφανές θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας τους και η σχέση τους με τις Ιδιωτικές Εταιρείες-Τεχνικούς Συμβούλους. Ο Πρωθυπουργός και οι Υπουργοί, μπορεί να δίνουν τις κατευθύνσεις των επιλογών, όμως στο τέλος, τυπικά εγκρίνουν τις αποφάσεις τους, τις οποίες τις περισσότερες φορές, ούτε που τις καταλαβαίνουν. Με τι γνώσεις και εμπειρίες να καταλάβει κάποιος, μια Σύμβαση Παραχώρησης ενός αυτοκινητόδρομου ή ενός λιμανιού, με τα πολύπλοκα μαθηματικά μοντέλα και τους αλγορίθμους, όταν μάλιστα οι αρμόδιες υπηρεσίες του δημοσίου, οι σύμβουλοι των κυβερνητικών αξιωματούχων, δεν έχουν ενισχυθεί με δυναμικό ανάλογων γνώσεων;

Ενώ, σε πολλές περιπτώσεις, οι μετακλητοί σύμβουλοί τους είναι στελέχη ιδιωτικών εταιρειών, το φαινόμενο με τις «κυλιόμενες πόρτες», όπως το αποκαλούν στις ΗΠΑ.

Η εξέλιξη αυτή, έχει οδηγήσει, στην ιδιωτικοποίηση του κράτους και των δημόσιων φορέων, σε μεγαλύτερη διαφθορά και κατασπατάληση του δημόσιου πλούτου και των Κοινοτικών Πόρων.

Μπορεί στα 10 περίπου χρόνια των μνημονίων, την απώλεια του 25% του ΑΕΠ, αποτέλεσμα άνισων απωλειών, να λύθηκε το δολοφονικό δίδυμο έλλειμμα, δημοσιονομικό και των τρεχουσών συναλλαγών (Εξαγωγές-εισαγωγές), δεν λύθηκαν όμως οι βασικές παθογένειες της πολιτικής και της διοίκησης, δεν βελτιώθηκε σημαντικά η παραγωγικότητα της οικονομίας και, φυσικά δεν είδαμε καμιά αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου.

Οι κυβερνήσεις της ΝΔ μετά το 2019, έχασαν πολλές ευκαιρίες και χρόνο. Είχαν την κοινωνική και πολιτική υποστήριξη, αδύναμη αντιπολίτευση, απρόβλεπτα υψηλούς πόρους (Κοινοτικούς, εθνικούς και ιδιωτικούς), δεν το έκαναν, όμως. Ακολούθησαν δογματικά τον δρόμο που υπέδειξαν οι μεγάλες αγορές, χρήματος, ενέργειας, επικοινωνίας, κατασκευών, λιανικής, υγείας. Το δρόμο της μονομερούς δημοσιονομικής σταθερότητας, που η συγκυρία προσέφερε, αγνοώντας την αναγκαιότητα αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου, τις χρηματοδοτικές προτεραιότητες, τις διαρθρωτικές αλλαγές που αλλάζουν το αναπτυξιακό μοντέλο, το κάνουν βιώσιμο και παραγωγικό, ενισχύουν την κοινωνική συνοχή και την περιφερειακή σύγκλιση.
Ο πλούτος που δημιουργείται είναι συγκυριακός, συγκεντρώνεται σε λιγότερα χέρια και περιοχές, κυρίως το λεκανοπέδιο Αττικής, δημιουργεί μεγάλες κοινωνικές και περιφερειακές ανισότητες.

Ποιες οι απαντήσεις του πολιτικού προσωπικού και των κομμάτων;

Το πολιτικό προσωπικό της χώρας μας, είναι αδύναμο πολιτικά, ηθικά και μορφωτικά, εκτός μικρών εξαιρέσεων, έχει αποδεχτεί την επικυριαρχία των ισχυρών οικονομικών ομίλων, που δρουν κοντόφθαλμα και αλαζονικά, χωρίς ισχυρή εθνική συνείδηση.

Τα προγράμματα που παρουσιάζουν τα κόμματα της αντιπολίτευσης, είναι αποσπασματικά, γενικόλογα, μερικές φορές κατάλογος αντιφατικών αιτημάτων, που μπορεί να ακούγονται ευχάριστα από τις επί μέρους ομάδες πολιτών, δεν πείθουν όμως, ότι είναι μελετημένο σχέδιο, γιατί, δεν έχουν συνοχή, συνολικό αφήγημα, σαφείς στόχους και προτεραιότητες.

Τις γραφειοκρατικές ομάδες, που διοικούν τα κόμματα, τις ενδιαφέρει πρωτίστως η συντήρησή τους.
Η ανακατανομή των κομματικών συσχετισμών που φέρνουν τα νέα κόμματα, δεν φαίνεται να ανατρέπουν την ζοφερή και αδιέξοδη πραγματικότητα.

Μια νέα κρίση είναι κοντά.

Ανδρουλάκης κατά Καστανίδη: «Τον απέπεμψε ο Σημίτης, τον διέγραψε ο Ανδρέας, συνεπής η στάση του» -«Δεν αποπέμφθηκα, παραιτήθηκα» απάντησε

0

 

Πυρά τόσο για το παρόν όσο και για το παρελθόν αντάλλαξαν μέσω διαφορετικών τηλεοπτικών σταθμών ο Νίκος Ανδρουλάκης και ο Χάρης Καστανίδης.

Νωρίτερα σήμερα, ο Χάρης Καστανίδης παραιτήθηκε από το ΠΑΣΟΚ χρησιμοποιώντας σκληρά λόγια κατά του Νίκου Ανδρουλάκη.

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ σε συνέντευξη που παραχώρησε το απόγευμα στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Alpha ανέφερε αρχικά για την απόφαση στο πρόσφατο συνέδριο να μπει κόφτης στις θητείες βουλευτών και ευρωβουλευτών πως «πριν από έναν μήνα, πήραμε μια απόφαση, σχεδόν με ομοφωνία, γιατί ήταν πάνω από 5000 σύνεδροι. Για τους βουλευτές 5 θητείες, για τους ευρωβουλευτές 3 θητείες, για τους προέδρους τριτοβάθμιων οργανώσεων 3 θητείες. Και το κάναμε αυτό και για τον κ. Καστανίδη. Και αφορά πάρα πολλούς, αφορά κι εμένα που ήμουν ευρωβουλευτής, αφορά πάρα πολλά στελέχη».

«Προσπαθούμε να περάσουμε ένα μήνυμα στην κοινωνία ότι η πολιτική δεν είναι μόνο η Βουλή, η Ευρωβουλή και τα προεδριλίκια» τόνισε ο Νίκος Ανδρουλάκης σημειώνοντας ότι «δεν έχω προσωπικά με κανέναν».Παραίτηση Καστανίδη από το ΠΑΣΟΚ με βαριές αιχμές για Ανδρουλάκη -Τι απαντά η Χαριλάου Τρικούπη
«Δεν είναι δική μου απόφαση, είναι απόφαση του Συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ. Και εδώ υπάρχει ένα ερώτημα. Ο κ. Καστανίδης, ήρθε στο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, να διαφωνήσει; Δεν ήρθε καν στο συνέδριο» τόνισε ο Νίκος Ανδρουλάκης στον Alpha.

Μάλιστα ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ σημείωσε πως τον Χάρη Καστανίδη είχε διαγράψει και ο Ανδρέας Παπανδρέου, ενώ τον είχε αποπέμψει και ο Κώστας Σημίτης.

Καστανίδης: Ντροπή να λέγεται ότι με απέπεμψε ο Σημίτης, παραιτήθηκα
Από την συχνότητα του Action24 και την εκπομπή «Επόμενη ημέρα» ο Χάρης Καστανίδης απάντησε στον Νίκο Ανδρουλάκη και όσα είπε.

« Το 1997 παραιτήθηκα με σκληρή δήλωση από υπουργός Μεταφορών. Η κυβέρνηση Σημίτη παρότι είχε συμφωνήσει να υπάρξουν κανόνες διαφάνειας στις προμήθειες δημοσίων έργων, μέσω μιας ανεξάρτητης επιτροπής υπό τον Αριστόβουλο Μάνεση, έκανε πίσω» τόνισε αρχικά ο κ. Καστανίδης.

«Θα πρέπει να υπάρχει λίγη ντροπή και λίγη τσίπα. Δεν ντρέπονται να λένε ότι με διέγραψε ο Σημίτης; Δεν με απέπεμψε, παραιτήθηκα. Δεν ντρέπονται να λένε ότι διέσπασα το ΠΑΣΟΚ το 2012;» σημείωσε ο πρώην υπουργός του ΠΑΣΟΚ.

“https://www.iefimerida.gr/politiki/androylakis-kata-kastanidi-simitis-andreas”>Ανδρουλάκης κατά Καστανίδη: «Τον απέπεμψε ο Σημίτης, τον διέγραψε ο Ανδρέας, συνεπής η στάση του» -«Δεν αποπέμφθηκα, παραιτήθηκα» απάντησε – iefimerida.gr</a></p>

Ο Έλληνας επιστήμονας που συνεργάζεται με τη NASA… ετών 15 – Το παιδί θαύμα Βίκτωρας Γιαννικόπουλος

0

Ο 15χρονος επιστήμονας Βίκτωρας Γιαννικόπουλος, ο οποίος συνεργάζεται με τη NASA, φιλοξενήθηκε στο πλατό του Action24 τη Δευτέρα και άφησε άπαντες με το στόμα ανοιχτό.

Όπως σημείωσε ο ίδιος, ο οποίος είναι μαθητής της Γ’ Γυμνασίου, ήδη από την ηλικία των 13 ετών συμμετείχε σε πολλούς διαγωνισμούς, τους οποίους κέρδισε. Όταν κλήθηκε δε να εξηγήσει τι είναι η Κβαντική Φυσική, το οποίο αποτελεί αντικείμενο του ενδιαφέροντός του, ανέφερε χαρακτηριστικά:

«Ένας τομέας της Φυσικής είναι η Κβαντική, που ασχολείται με τον μικρόκοσμο, δηλαδή τα άτομα, τα σωματίδια, και όχι με τα καθημερινά πράγματα που ασχολείται η Φυσική».

Μιλώντας για το πώς ξεκίνησε, είπε ότι ασχολήθηκε με την «εργασία στο Βαλκανικό Σχολείο (Βαλκανικό Θερινό Σχολείο Φυσικής στη Θεσσαλονίκη) και πρόκειται στην ουσία για μια αποστολή μαζί με τη NASA, την οποία σκοπεύουμε να υλοποιήσουμε μέχρι περίπου το 2035».

Όσον αφορά στη συνεργασία με τη NASA, δήλωσε: «Είχα καταθέσει την ιδέα και τη δέχτηκαν, κι έτσι είμαστε σε μια επικοινωνία για την υλοποίηση αυτής της ιδέας».

«Είναι μια αποστολή συνέχεια των αποστολών Voyager, με πολύ καλύτερη τεχνολογία, με σκοπό να φτάσουμε την περιοχή όπου βρίσκονται τώρα τα Voyager που ονομάζεται Διαστρικός Χώρος, κι έτσι να καταφέρουμε σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα να φτάσουμε σε άλλα ηλιακά συστήματα, όπως τον αστερισμό της καμηλοπάρδαλης».

«Οι γονείς μου ήταν εκεί για να με βοηθήσουν»
Ο Βίκτωρας μίλησε και για τους γονείς του. «Μου διάβαζαν από πολύ μικρή ηλικία για τα αστέρια, κι αυτό μου κέντρισε το ενδιαφέρον. Ήταν εκεί για να με βοηθήσουν στα δύσκολα και στα εύκολα» περιέγραψε. Όσον αφορά τη «διαφορετική» καθημερινότητά του σε σχέση με τους συνομηλίκους του, είπε πως όταν γυρνάει από το σχολείο, και αφού τελειώσει με τις υποχρεώσεις του, αφιερώνει χρόνο και στην παρουσίαση που έχει να ετοιμάσει, αλλά και στη συνεργασία που έχει με τη NASA.

«Είχα άγχος στην αρχή, αλλά στη συνέχεια κατάλαβα ότι είναι αυτό που μου ταιριάζει, και όταν είσαι πιο χαλαρός, τότε τα πράγματα κυλάνε πιο εύκολα», εξήγησε.

«Θα ήθελα να συνδυάσω την Ιατρική με την Αστροφυσική»
Κληθείς να απαντήσει για τα μελλοντικά σχέδιά του, ο Βίκτωρας Γιαννικόπουλος σημείωσε: «Θα ήθελα να συνδυάσω την Ιατρική, που είναι κάτι που αγαπώ, με την Αστροφυσική και να καταφέρω να ενώσω αυτά τα δύο επαγγέλματα σε κάτι που να τα συνδυάζει, γιατί το μέλλον με την Τεχνητή Νοημοσύνη είναι ο συνδυασμός αυτών των δύο»

//www.iefimerida.gr/ellada/paidi-thayma-biktoras-giannikopoylos”>Ο Έλληνας επιστήμονας που συνεργάζεται με τη NASA… ετών 15 – Το παιδί θαύμα Βίκτωρας Γιαννικόπουλος – iefimerida.gr</a></p>