Το Βερολίνο τελειώνει την εποχή που ξεκίνησε ο Γκορμπατσόφ εμπιστοσύνης και φιλικής σχέσης με τη Μόσχα. Η Ρωσία, από την πλευρά της, δεν περιμένει πλέον τίποτα από τη Γερμανία, και ως εκ τούτου δεν αισθάνεται υποχρεωμένη να λάβει υπόψη τη γνώμη ή τα συμφέροντά της.
Η δηλητηρίαση του ακτιβιστή της αντιπολίτευσης Alexei Navalny έχει γίνει σημείο καμπής στις ρωσο-γερμανικές σχέσεις. Οι λεπτομέρειες του συμβάντος είναι ακόμη, σε μεγάλο βαθμό, ασαφείς αλλά αυτό που είναι σαφές είναι ότι ώθησε το Βερολίνο να λάβει μια κρίσιμη απόφαση για τη γερμανική εξωτερική πολιτική: δεν θα ακολουθήσει πλέον μια ειδική πολιτική έναντι της Ρωσίας. Το Βερολίνο δεν θα προσπαθήσει να κατανοήσει τα κίνητρα της άλλης πλευράς ούτε θα προσπαθήσει για αμοιβαία κατανόηση, και τουλάχιστον, βασική συνεργασία. Ούτε θα ενεργήσει ως διερμηνέας της ρωσικής πολιτικής γλώσσας, ούτε θα αναλάβει να γνωστοποιήσει τη θέση των συμμάχων της στη Μόσχα.
Αυτός ο ειδικός ρόλος που διαδραματίζει η Γερμανία και η καγκελάριός της τα τελευταία χρόνια είναι πλέον παρελθόν. Από τώρα και στο εξής, η Γερμανία θα έχει την ίδια στάση απέναντι στη Ρωσία όπως όλες οι άλλες χώρες της Δυτικής Ευρώπης. Στο επίπεδο της ρητορικής, αυτό θα σημαίνει αδιάκοπη αντίθεση από το Βερολίνο στην εξωτερική και εσωτερική πολιτική του Κρεμλίνου, σκληρή κριτική για συγκεκριμένα μέτρα που έλαβε η Μόσχα και ισχυρή αλληλεγγύη προς τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης. Σε οικονομικό επίπεδο, πολλοί αναμένουν τώρα την ακύρωση του αγωγού φυσικού αερίου Nord Stream 2. Σε διπλωματικό επίπεδο, πιθανότατα θα δούμε έναν σημαντικό περιορισμό της επίσημης επαφής και πιθανώς την αναστολή του διαλόγου στο ανώτατο επίπεδο.
Είναι απίθανο ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν να φαντάστηκε αυτήν τη σειρά των γεγονότων όταν έδωσε την άδεια στο Ναβάλνι να πετάξει από τη Σιβηρική πόλη Ομσκ στο Βερολίνο για θεραπεία. Αν μη τι άλλο, περίμενε, πιθανώς, τη Γερμανίδα Καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ να συνεργαστεί και ότι η βοήθεια της Γερμανίας θα είχε ως αποτέλεσμα μια κοινή διέξοδο από ένα δυσάρεστο συμβάν χωρίς πρόσθετες απώλειες στη φήμη της Ρωσίας.
Μπορεί κανείς να φανταστεί μόνο πώς αντέδρασε ο Πούτιν στην ανακοίνωση της Μέρκελ ότι ο Ναβάλνι είχε δηλητηριαστεί με τον νευρικό παράγοντα Νοβιτσόκ. Ένα μαχαίρι στην πλάτη είναι η πιο ήπια αντίδραση που έρχεται στο μυαλό. Για τον Πούτιν, οι προσωπικές του σχέσεις με ξένους ηγέτες έχουν μεγάλη σημασία για τον καθορισμό της εξωτερικής πολιτικής και δεν θα ξεχάσει τις ενέργειες της Μέρκελ.
Αυτό σημαίνει ότι όχι μόνο το Βερολίνο τελειώνει την εποχή που ξεκίνησε ο Γκορμπατσόφ, μια εποχή εμπιστοσύνης και, για πολλά χρόνια, φιλικής σχέσης με τη Μόσχα. Η Ρωσία ξεκινά επίσης ένα νέο κεφάλαιο. Πριν από τριάντα χρόνια, η γερμανική επανένωση φάνηκε να είναι όχι μόνο μια ιστορική συμφιλίωση, αλλά και εγγύηση για μελλοντικές φιλικές σχέσεις και στενή συνεργασία μεταξύ δύο λαών και κρατών. Τώρα έχει γίνει παρελθόν.
Το παρόν, εν τω μεταξύ, αρχίζει με την ηχώ αυτού που φάνηκε να ανήκει σταθερά στο παρελθόν. Η ρωσική πλευρά εξέφρασε οργή, συγκρίνοντας τις κατηγορίες της Γερμανίας με την εμπρηστική επίθεση του 1933 στο Ράιχσταγκ από τους Ναζί, για την οποία, τότε, κατηγορήθηκε η Κομιντέρν και η Μόσχα.
Το Κρεμλίνο είναι απίθανο να λάβει δραστικά μέτρα, αλλά από τώρα και στο εξής η Γερμανία θα θεωρείται ότι ελέγχεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αυτό θα έχει συνέπειες στην επίλυση της σύγκρουσης στο Ντονμπάς, καθώς και στην παρατεταμένη αντιπαράθεση μεταξύ διαδηλωτών και αρχών στη Λευκορωσία. Η αξία της συνεργασίας με το Βερολίνο και το Παρίσι σε αυτά τα ζητήματα – είτε στη μορφή της Νορμανδίας είτε διμερώς – μειώνεται, ενώ ο διάλογος με την Ουάσινγκτον για την Ουκρανία και τη Λευκορωσία έχει από καιρό περιέλθει σε άγριες συμβουλές και εξίσου άγριες αντανακλάσεις και από τις δύο πλευρές.
Κατά συνέπεια, η κατάσταση γίνεται απλούστερη αλλά και πιο επικίνδυνη: η Ρωσία δεν περιμένει πλέον τίποτα από την Ευρώπη και, ως εκ τούτου, δεν αισθάνεται υποχρεωμένη να λάβει υπόψη τη γνώμη ή τα συμφέροντά της. Όσον αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία έχει από καιρό εμπλακεί σε έναν υβριδικό πόλεμο μηδενικού αθροίσματος, στον οποίο απομένουν ολοένα και λιγότεροι ανασταλτικοί παράγοντες.
Η κατάρρευση της ειδικής σχέσης μεταξύ Ρωσίας και Γερμανίας είναι η τελευταία και πιο σοβαρή σε μια σειρά χτυπημάτων στις θέσεις της Ρωσίας στην Ευρώπη. Τα τελευταία χρόνια, υψηλού προφίλ σκάνδαλα διαφθοράς σε διάφορες χώρες έχουν εξαλείψει κορυφαίους πολιτικούς που είχαν την τάση να συνεργαστούν με τη Μόσχα: προεδρικοί υποψήφιοι όπως οι Dominique Strauss-Kahn και François Fillon στη Γαλλία, ο αναπληρωτής πρωθυπουργός Matteo Salvini στην Ιταλία και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Heinz- Christian Strache στην Αυστρία.
Σε άλλες χώρες – την Ισπανία, την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, το Μαυροβούνιο, την Τσεχική Δημοκρατία, τη Σλοβακία και τη Νορβηγία – αποκαλύφθηκαν ρωσικές συνωμοσίες ή κατάσκοποι, με αποτέλεσμα την ψύχρανση των σχέσεων με τη Ρωσία. Τέλος, η δηλητηρίαση του Σεργκέι Σκριπάλ και της κόρης του στη βρετανική πόλη Σαλίσμπερυ είχε μια πραγματικά παγκόσμια απήχηση.
Η αντίδραση στη Δύση ήταν στρατηγική: εκκαθάριση της επιρροής του εχθρού. Ως αποτέλεσμα, δεν υπάρχουν σχεδόν καθόλου κράτη στην Ευρώπη των οποίων οι αρχές να έχουν ουδέτερη ή θετική στάση έναντι της Ρωσίας. Κατά συνέπεια, η απόφαση της Merkel να αφήσει στη μοίρα του τον Nord Stream 2 να αποφασιστεί σε επίπεδο ΕΕ μοιάζει με θανατική ποινή για το έργο.
Παρά τα σκάνδαλα και άλλα εμπόδια, τα βασικά συμφέροντα τόσο της Ευρώπης όσο και της Ρωσίας απαιτούν συντονισμό και συνεργασία. Αυτά τα περιοδικά σκάνδαλα δεν υπερισχύουν των συμφερότων. Μερικές φορές απλά τα πνίγουν. Για αυτόν τον λόγο, είναι ζωτικής σημασίας να διατηρούνται τα συναισθήματα υπό έλεγχο και να διαμορφώνεται μια ευρύτερη εικόνα.
Όλοι στην ευρωατλαντική περιοχή πρέπει να θυμούνται ότι η ρωσο-γερμανική συμφιλίωση υπήρξε ζωτικός πυλώνας της ευρωπαϊκής ασφάλειας: τίποτα λιγότερο από ένα σύγχρονο θαύμα, λαμβάνοντας υπόψη την καταπληκτική πληγή της ναζιστικής επιθετικότητας, την τεράστια κλίμακα καταστροφής και τα πολλά εκατομμύρια ζωών που χάθηκαν.
Η επιστροφή της Ρωσογερμανικής εχθρότητας δεν θα ενισχύσει το ΝΑΤΟ, καθώς οι αυξημένοι κίνδυνοι της αντιπαράθεσης μπορεί να φέρουν νέες διαιρέσεις. Η Γερμανία μπορεί, ενδεχομένως, να εκπληρώσει την υποχρέωσή της να αυξήσει ταχύτερα τις αμυντικές δαπάνες, αλλά οι δαπάνες αυτές δεν θα ενισχύσουν την ασφάλεια της Ευρώπης εν μέσω ενός ασταθούς γεωπολιτικού περιορισμού. Ούτε υπάρχει λόγος να υπολογίζουμε πάρα πολύ στην εξωτερική βοήθεια ή την πυρηνική αποτροπή. Το τελευταίο αποτελεί μόνο εγγύηση καταστροφής και όχι σωτηρίας.
Οι Ρωσο-γερμανικές σχέσεις επιδεινώνονται εδώ και σχεδόν μια δεκαετία. Δεν είναι ρεαλιστικό να πιστεύουμε ότι θα μπορούσαν να αποκατασταθούν σε μια εταιρική σχέση στο άμεσο μέλλον, αλλά εξακολουθεί να υπάρχει η ευκαιρία να μην καταλήξει η σχέση σε εχθρότητα.
Για να επιτευχθεί αυτό, η Ρωσία πρέπει να καταργήσει τη δημόσια ρητορική, να διεξαγάγει διεξοδική έρευνα για το τι ακριβώς συνέβη στον Ναβάλνι στο ρωσικό έδαφος και να αναπτύξει μια λεπτομερή και καλά τεκμηριωμένη θέση προτού συζητήσει το θέμα στον Οργανισμό Απαγόρευσης Χημικών Όπλων.
Αυτή η θέση πρέπει να είναι αξιόπιστη, κυρίως για το ρωσικό κοινό. Η προσέγγιση «δεν ξέρουμε τι συνέβη, αλλά έχουμε δώδεκα εκδοχές για το τι θα μπορούσε να έχει συμβεί» δεν λειτούργησε στη δολοφονία του Αλεξάντερ Λίτβινενκο, στην πτώση του MH17 ή στη δηλητηρίαση Skripal και δεν θα λειτουργήσει και στην υπόθεση Navalny.
Όσον αφορά τη σχέση με το Βερολίνο, θα ήταν καλύτερο να αφιερώσετε ένα χρονικό διάστημα. Αφήστε στους Γερμανούς να αποφασίσουν μόνοι τους εάν χρειάζονται ή όχι άλλο αγωγό φυσικού αερίου από τη Ρωσία.
Μετά από λίγο, η αναζήτηση πρέπει να ανανεωθεί για να επιτευχθεί αμοιβαία κατανόηση με τη Γερμανία σε μια νέα βάση: αυτή των σχέσεων γειτονίας, της προβλεψιμότητας και του αμοιβαίου οφέλους. Για τη Μόσχα, το πιο σημαντικό καθήκον αυτήν τη στιγμή στην Ευρώπη είναι να μην χάσει τη Λευκορωσία, όπως έχασε την Ουκρανία. Ούτε να επιτραπεί στον ηγέτη της Λευκορωσίας Αλεξάντερ Λουκασένκο να οδηγήσει τον Πούτιν σε βόλτα.
















.jpg)







Egée) των δημοσιογράφων
μεγαλύτερα αποθέματα, σύμφωνα με τα στοιχεία της CIA. Όσον αφορά τη Μεσόγειο, τα κοιτάσματα μοιράζονται μεταξύ διαφόρων κρατών. Το Ισραήλ είναι το πρώτο που άρχισε να τα εκμεταλλεύεται. Πρόκειται για το κοίτασμα του Tamar (2009) και το κοίτασμα του Leviathan (2010) που θα του καλύπτουν την κατανάλωση φυσικού αερίου για τις επόμενες δεκαετίες και θα μετατρέψουν το εβραϊκό κράτος σε μια χώρα εξαγωγής φυσικού αερίου». 2) «Ανατολική Μεσόγειος : Η Τουρκία απειλεί, η Ελλάδα εξοπλίζεται» (Méditerranée orientale : la Turquie menace, la Grèce s’arme) του δημοσιογράφου
φαίνονται «να ενοχλούνται» με ψυχραιμία, όπως κι ο Μακρόν φυσικά, από την τουρκική επιθετικότητα αλλά και τα πεπραγμένα της Τουρκίας στη βορειοδυτική Συρία και το βόρειο Ιράκ, ενάντια στους Κούρδους. Αλλά και από τις προσπάθειες που καταβάλλει ο Ερντογάν να προσεταιριστεί, στην νέο-οθωμανική του ονείρωξη, ορισμένες από τις χώρες του Μαγκρέμπ, ήτοι : την Τυνησία, την Αλγερία, το Μαρόκο, τη Λιβύη και τη Μαυριτανία, στο όνομα της κοινής μουσουλμανικής τους θρησκείας. Μάλιστα για την τελευταία, η οποία δεν απαγορεύεται φυσικά στη Γαλλία με τους περίπου 5.000.000 Γάλλους μουσουλμάνους που έχει,
εκείνο που ενοχλεί τη γαλλική πολιτεία κι η οποία μάλλον θα πάρει μέτρα, κι εν μέρει την κοινή γνώμη, είναι οι 150 περίπου Τούρκοι Ιμάμηδες, στους συνολικά 300 υφιστάμενους στη Γαλλία, που διορίζονται, χρηματοδοτούνται και ελέγχονται απευθείας από το τουρκικό Υπουργείο Θρησκευμάτων (με το 1 δις εκατ. ευρώ ετήσιο προϋπολογισμό !) και που φέρονται να δουλεύουν υπόγεια για την ανάπτυξη και ενίσχυση ενός αποσταθεροποιητικού «σουνιτικού κοινοτισμού» («le communotarisme»), ως πολιτικό ισλάμ. Κάτι άλλο, που ενόχλησε τους Γάλλους, ήταν η απειλή βομβαρδισμού της γαλλικής φρεγάτας, από τουρκικές, στα ανοιχτά της Λιβύης. Το συχνό ερντογανικό υβρεολόγιο και οι υποτιμητικές εκφράσεις του εναντίον του Μακρόν και της «αποικιοκρατικής Γαλλίας» μνημονεύονται απλά, στις εφημερίδες και τις τηλεοράσεις, μέσα σε εισαγωγικά, δίχως τις ανάλογες ιταμές απαντήσεις από γαλλικής πλευράς, η οποία, πολύ συχνά δίνει τηλεοπτικό και έντυπο βήμα στους Τούρκους αντιφρονούντες του εξωτερικού και του εσωτερικού οι οποίοι καταχερίζουν δεόντως τους υβριστές. Κι αυτό νομίζω ότι είναι η καλύτερη γαλλική εκδίκηση με βαμβάκι στο αυταρχικό και υβριστικό καθεστώς της Τουρκίας. Πονάει πιο πολύ στον «Σελίμ πασά». Η Μαρίν Λεπέν δήλωσε, εξάλλου, πριν δυο μέρες ότι είναι στο πλευρό του Μακρόν,
αναφορικά με την Τουρκία. Αν υποθέσουμε δηλαδή ότι «σε λίγο φεύγει ο Μακρόν λόγω λήξης της θητείας του», όπως είπε πρόσφατα ο «Σελίμ πασάς», ποιος θα έρθει ; Η Λεπέν ; Θα το δούμε. Πάντως η Γαλλία δεν θα γίνει Γερμανία για την Τουρκία.
βλέπει στις εφημερίδες ή στις τηλεοράσεις πού ακριβώς υπάρχει το πρόβλημα, όπως δείχνει ο διπλανός δημοσιευμένος χάρτης (Πηγή : Pourquoi la Grèce et la Turquie s’affrontent en Méditerranée orientale, της
έλληνα πρωθυπουργού ότι πρόκειται να αγοράσουμε 18 Rafale, ότι θα συντηρήσουμε τα υφιστάμενα Mirage κι ότι θα προμηθευτούμε λοιπό γαλλικό εξοπλισμό, στα πλαίσια της ενίσχυσης της στρατιωτικής μας αποτρεπτικής ισχύος. Κι ότι θα είμαστε η 1η ευρωπαϊκή χώρα που θα έχει Rafale. Αντίθετα εξόργισε έναν Τούρκο νομικό ινστρούχτορα που παρακολούθησα χθες βράδυ (14-9-2020) σε ένα σχετικό πάνελ της εκπομπής «28 λεπτά» (28 minutes) του γαλλο-γερμανικού καναλιού ARTE. Ο εν λόγω αμετροεπής ινστρούχτορας, μεταξύ άλλων, διερωτήθηκε : «γιατί η Γαλλία ανακατεύεται στην περιοχή του Αιγαίου και δεν αφήνει τους
Τούρκους και τους έλληνες να λύσουν τις μεταξύ τους διαφορές μόνοι τους ;» «Γιατί ο Μακρόν διακινδυνεύει να απομονωθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, επί αυτού του θέματος, αφού οι εκεί εταίροι του δεν θα συμφωνήσουν με την επιβολή κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας στην επικείμενη σύνοδο κορυφής» ; «Γιατί έτσι ενισχύει τη δημοτικότητα του Ερντογάν στην Τουρκία» ; Διότι του αντέτεινε Γάλλος καθηγητής διεθνολόγος, συμμετέχων στο πάνελ, ότι ο Μακρόν επιθυμεί να αναπτυχθεί μια «ευρωπαϊκή κυριαρχία» (souverenisme européen) η οποία δεν θα επιτρέπει την παραβίαση των ευρωπαϊκών συνόρων στην Ελλάδα, την Κύπρο και αλλαχού.