Του Θεόδωρου Θεοδώρου*

Όταν η Τουρκία αναζητά διέξοδο από τον πολιτικό και διπλωματικό κυκλώνα που έχει εμπλακεί.

Συμφωνούμε όλοι, κυβερνήσεις, πολιτικά κόμματα, αναλυτές και ακαδημαϊκοί, ότι η Τουρκία ακολουθεί μία αδιέξοδη διεθνή πορεία και βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με την πρόκληση των επιλογών της, που θα μπορούσαν να την απομακρύνουν οριστικά από τα δυτικά σχήματα στα οποία αυτοβούλως προσήλθε.

Την τελευταία περίοδο των διεθνών οικονομικών, πολιτικών και υγειονομικών προκλήσεων η Ελλάδα οικοδόμησε αξιοπιστία, διεθνή αξιοπρέπεια και δυνατότητες δημιουργικής εξωτερικής πολιτικής. Το σημαντικότερο επίτευγμα, κυρίως του εσωτερικού πολιτικού μας διαλόγου, εμπεριέχεται στη δυνατότητα ανάλυσης και αξιολόγησης τόσο στο Υπουργείο Εξωτερικών όσο στο Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής, άλλα και στην Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων του Ελληνικού Κοινοβουλίου ακόμη και της διπλωματικής προοπτικής που θα εξασφάλιζε αξιοπρεπή διέξοδο της Τουρκίας από τη δύνη της εξωτερικής πολιτικής στην οποία σταθερά βυθίζεται επειδή θεωρεί ότι κατέχει την απόλυτη δύναμη πρόκλησης και αντιπαράθεσης.

Τώρα που η Άγκυρα κατάφερε να εξοργίσει συμμάχους και εταίρους καθώς επίσης και την πλειοψηφία των μουσουλμανικών κρατών της ευρύτατης περιοχής συνεχίζονται οι διερευνητικές συνομιλίες, τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης όχι μόνο στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, αλλά και της πολιτικής συνεργασίας. Ανακοινώθηκε διαδικασία συνάντησης  των Υπουργών Εξωτερικών και προετοιμάζεται προσεκτικά μελλοντική του Έλληνα Πρωθυπουργού με τον Πρόεδρο της Τουρκίας. Ο προκλητικός γείτονας, σύμμαχος ή πιθανός ευρωπαίος εταίρος, οποτεδήποτε ολοκληρωθεί η ενταξιακή διαδικασία, ίσως αντιληφθεί ότι επιλέγει πορεία που τον  οδηγεί στη γωνία και την απομόνωση. Η μεθοδική πολιτική της Ελλάδας, με επιλογές που δεν χαρακτηρίζονται από φόβο ή αδυναμία, αλλά αντίθετα από ψύχραιμη και ολοκληρωμένη αξιολόγηση στρατηγικών κινήσεων οδηγεί στη διαπίστωση ότι νέοι προσανατολισμοί της Εξωτερικής μας Πολιτικής όχι μόνο έχουν αποπροσανατολίσει την Τουρκία, αλλά ικανοποιούν σε μεγάλο βαθμό  τις επιδιώξεις των διαχρονικών γεωστρατηγικών επιδιώξεων μας. Η Ελλάδα αποτελεί σημείο αναφοράς, πολιτικής και δημοκρατικής σταθερότητας, και αξιόπιστο στρατηγικό συνομιλητή σε μία ιδιαίτερα εύθραυστη περιοχή του κόσμου.

Σημαντικά στοιχεία που συμπληρώνουν διεθνώς την ελληνική εικόνα προέρχονται από την εξωστρέφεια, επιχειρηματικότητα, αλλά και τις επενδυτικές προοπτικές μας. Επιχειρήσεις της Μακεδονίας με εξειδίκευση στις κατασκευές, στις αρδεύσεις, στις μονώσεις, στα διυλιστήρια, στα ναυπηγεία,  στις υψηλές κατασκευές,  στην τεχνολογία, ψηφιοποίηση και βεβαίως στις υποδομές κατακτούν έδαφος σε δύσκολες αγορές της Δύσης και της Ανατολής. Προσφέρουν το έργο τους σε ευαίσθητους τομείς της διεθνούς οικονομίας πέραν των αγροτικών προϊόντων, των τροφίμων ή του τουρισμού, με εξελιγμένη σύγχρονη τεχνολογία και σημαντικό εξοπλισμό. Ταυτοχρόνως προσφέρεται εργασία σε έλληνες εργαζόμενους που προέρχονται από την Κρήτη μέχρι και τη Θράκη. Το προφίλ αυτής της Ελλάδας, παρά το δυναμισμό του, παραμένει υποβαθμισμένο στη χώρα μας και πολλές φορές εγκλωβισμένο στην ιδεολογική στειρότητα απροσδιόριστων αναγκών μίας ξεπερασμένης πολιτικής ιδεοληψίας.  Έλληνες επιχειρηματίες που ολοκληρώνουν εργασίες ναυπήγησης των μεγαλύτερων κρουαζιερόπλοιων στα ναυπηγεία στη Γαλλία, συντηρούν τον Πύργο του Άιφελ και επιλέγονται για πιστοποιημένες εργασίες σε διυλιστήρια, πετρελαιοπηγές και αγωγούς μεταφοράς ενέργειας από χώρες όπως η Σαουδική Αραβία, το Κουβέιτ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατ προφανώς αποτελούν δυναμικό προβολής της χώρας που συμπληρώνει την αξιοπιστία της εξωστρέφειάς μας.

Η Τουρκία, σε μία λογική ακρότατου ανταγωνισμού, αξιολογεί τη συνολική δυναμική πολιτική μας ως προσπάθεια αποκλεισμού και πολιτικής απαξίωσης της, επιβεβαιώνοντας ότι η Αθήνα ασκεί δυναμική διπλωματία. Περιέργως την ίδια πολιτική μας κύκλοι στο εσωτερικό της Ελλάδος την θεωρούν φοβική, αναποφάσιστη, αδύναμη με διάθεση “ξεπουλήματος” όλων των εθνικών δικαιωμάτων μας.

Παρά τις τουρκικές προκλήσεις, ένοπλες και φραστικές, και τις επιφυλάξεις ορισμένων σκεπτικιστών της πολιτικής μας ζωής εξελίσσεται επιτυχώς η στρατηγική που έχουμε επιλέξει για την προώθηση των εθνικών μας στόχων. Οι διερευνητικές συνεχίζονται, τα ΜΟΕ αποτελούν αντικείμενο του πολιτικού υπηρεσιακού διαλόγου σε επίπεδο Γενικού Γραμματέα του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών και του τούρκου μόνιμου Υφυπουργού Εξωτερικών (διπλωμάτης καριέρας και ο δεύτερος) τόσο στο διμερές όσο και στο πολυμερές πλαίσιο ενδιαφερόντων από το οποίο δεν παραλείπεται διερεύνηση και της  ευρύτερης Ανατολικής Μεσογείου. Η στρατηγική συνεργασία με ΗΠΑ, Ισραήλ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Σαουδική Αραβία, Αίγυπτο, Λιβύη Γαλλία και χώρες της Βαλκανικής προωθείται μεθοδικά και δημιουργικά.

Οι πολιτικές ηγεσίες των χωρών αξιοποιούν το Διεθνές Δίκαιο, παρά τις ακραίες ερμηνείες που εφευρίσκουν, κυρίως όταν οι συνθήκες ωριμάσουν και η διεθνής πίεση καταστεί “ασφυκτική” ώστε να  διαφυλαχθεί η πολιτική τους αξιοπιστία, η διπλωματική τους επιρροής και να μειωθεί το πολιτικό κόστος της αλλαγής των πολιτικών τους επιλογών. Τη διέξοδο της αναζητά και η Τουρκία.

Οι κυβερνήσεις κρίνονται από τους λαούς, άλλα και τη διεθνή κοινότητα για τις επιλογές τους. Η Ελλάδα πέτυχε, μέχρι αυτή τη στιγμή, να συμπεριλαμβάνεται στους σημαντικούς στρατηγικούς συνομιλητές των ΗΠΑ, της ΕΕ, των Αράβων, της Κίνας, της Ρωσίας και μεγάλου αριθμού ισλαμικών κρατών. Κανένα πλεονέκτημα στη διεθνή πολιτική δεν εξασφαλίζεται αν δεν φροντίσεις άμεσα να το κεφαλαιοποιήσεις, να το κατοχυρώσεις ως διπλωματικό αποτέλεσμα και να το αναδείξεις ώστε να το υιοθετήσει και να το εγγράψει το διεθνές σύστημα.

Η Άγκυρα, μία ακραίως προκλητική πρωτεύουσα, διεκδικεί εκβιαστικά οτιδήποτε θεωρεί δικαίωμά της.  Οι αντιδράσεις της ΕΕ, οι ισχυρότατες διατυπώσεις των ΗΠΑ, οι διαφοροποιήσεις της Ρωσίας ή ακόμη και των μουσουλμανικών κυβερνήσεων επιβεβαιώνουν ότι η διπλωματική δραστηριοποίηση της Ελλάδας αποφέρει σημαντικότατα αποτελέσματα, επειδή δεν αποσκοπεί μονολιθικά στην επιβολή κυρώσεων στην Άγκυρα, αλλά κυρίως στην ανάδειξη και προώθηση της στρατηγικής των κοινών ευρω-ατλαντικών και μεσογειακών επιδιώξεων στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και τα ελληνικά συμφέροντα.

*Ο Δρ. Θεοδώρου Θεόδωρος είναι Πρέσβυς ε.τ, Γενικός Διευθυντής Ερευνητικού Κέντρου ΜΟΧΑ, Καβάλα

“Μακεδονία”

Του Αλκη Καλλιαντζίδη, Οικονομολόγου,  [email protected], www.kalkis.eu

Αυτό φαίνεται να προκύπτει από την σημερινή είδηση του ηλεκτρονικού Le Monde και του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP) με τίτλο : «Αποκεφαλίζεται ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Τουρκίας» (Le gouverneur de la Banque centrale de Turquie limogé). Ο Naci Agbal, ο οποίος διορίστηκε τον Νοέμβριο 2020, θα αντικατασταθεί από τον οικονομολόγο και πολιτικό Sahap Kavcioglu, σύμφωνα με ένα προεδρικό διάταγμα που εκδόθηκε την Παρασκευή 19-3-2021, μετά το κλείσιμο των χρηματοοικονομικών αγορών, με την ψευδαίσθηση ότι θα εκτονωθούν οι αντιδράσεις τους μέσα στο τρέχον Σαββατο-κύριακο. Από Δευτέρα το πρωϊ θα δούμε, εκτός απροόπτου, τις ανησυχίες που θα εγείρει αυτή η ερντογανική κίνηση, αναφορικά με την ανεξαρτησία της Κεντρικής Τράπεζας της Τουρκίας.

Ο Agbal, πρώην υπουργός Οικονομικών, κατείχε τη θέση του Κυβερνήτη μόλις από τον περασμένο Νοέμβριο. Διορίστηκε σε αυτήν από τον Ερντογάν με την ευκαιρία της αναθεώρησης της οικονομικής του ομάδας, αποτελώντας τον τέταρτο Κυβερνήτη από τον Ιούλιο του 2019 ! Που δείχνει αφενός την αστάθεια της τουρκικής οικονομίας αλλά και την πλήρη εξάρτηση της εν λόγω Τράπεζας από τον Πασά.

Δεν δόθηκε επίσημη αιτιολογία για τον αποκεφαλισμό που επήλθε την τρίτη πρωινή ώρα, αλλά αυτή η αλλαγή κατεύθυνσης έρχεται την επόμενη ημέρα από μια απότομη αύξηση του βασικού επιτοκίου της Τράπεζας, το οποίο αυξήθηκε στο 19%. Η κεντρική τράπεζα είχε εξηγήσει ότι ήθελε να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό, ο οποίος αυξήθηκε κατά 15,6% σε ετήσια βάση τον Φεβρουάριο 2021. Αυτό το μέτρο έγινε ευνοϊκά αποδεκτό στις αγορές συναλλάγματος.

Ο Ερντογάν, όπως έγραψα ήδη στις Ανιχνεύσεις στις 21-5-2018 http://www.anixneuseis.gr/?p=190073, είναι ανοιχτά εχθρικός στα υψηλά επιτόκια, υποστηρίζοντας ότι, σε αντίθεση με τις συμβατικές οικονομικές θεωρίες, επιδεινώνουν τον πληθωρισμό. Τα αποκάλεσε κάποτε ως εξής : «Τα επιτόκια είναι ο πατέρας και η μητέρα όλων των δεινών». Θα ήθελε δε να μειώσει τον ετήσιο ρυθμό πληθωρισμού σε λιγότερο από 10% έως τα τέλη του επόμενου έτους 2022 και σε 5% έως τις επόμενες εκλογές, που προβλέπεται για το 2023. Θα εφαρμόσει νταηλίδικα στη χώρα του τα δικά του οικονομικά (erdoganomics), δηλαδή αυτά που επιδοκιμάζει το Κοράνι, το οποίο δεν αποδέχεται τα επιτόκια και τους τόκους των παγκόσμιων αγορών Κεφαλαίου.

Ο Sahap Kavcioglu, του οποίου ο διορισμός έγινε την Παρασκευή το απόγευμα μετά το κλείσιμο των χρηματοπιστωτικών αγορών, θα γίνει ο τέταρτος κυβερνήτης της κεντρικής τράπεζας που διορίστηκε από τον Ιούλιο του 2019. Είναι οικονομολόγος και πρώην μέλος του κυβερνώντος κόμματος, δημοσίευσε δε ένα άρθρο γνώμης τον Φεβρουάριο 2021 στην φιλοκυβερνητική εφημερίδα Yeni Safak, στην οποία εκτιμούσε ότι η κεντρική τράπεζα δεν πρέπει να επιμείνει στην εφαρμογή μιας πολιτικής υψηλών επιτοκίων, καθώς αυτό θα οδηγούσε σε μεγαλύτερο πληθωρισμό. Δηλαδή πρεσβεύει ό,τι κι ο Ερντογάν με τα μεταφυσικά οικονομικά του.

Η τουρκική λίρα είχε ανακτήσει περίπου το 15% της αξίας της έναντι του δολαρίου από τότε που ο Naci Agbal ανέλαβε τα καθήκοντά του το Νοέμβριο του 2020 και την αλλαγή της οικονομικής ομάδας του, η οποία απέφερε επίσης την παραίτηση του γαμπρού του Ερντογάν, του Berat Albayrak, από τη θέση του Υπουργού Οικονομικών της Τουρκίας.

Το γαρ πολύ της θλίψεως γεννά erdoganomics.

SPIEGEL Online

«Σύμφωνα με έρευνα του SPIEGEL, παρείχε υπηρεσίες Δημοσίων Σχέσεων για το κόμμα ενός διεφθαρμένου πολιτικού της Βόρειας Μακεδονίας. Τώρα ο βουλευτής του CSU Tobias Zech προτίθεται να παραιτηθεί από την έδρα του»

Το ρεπορτάζ των δημοσιογράφων Sven Becker, Martin Knobbe, Sven Röbel, Gerald Traufetter, Keno Verseck και Wolf Wiedmann-Schmidt αναφέρει, μεταξύ άλλων:

Για πολύν καιρό, ο Μακεδόνας (sic) πρώην Πρωθυπουργός Nikola Gruevski μπορούσε να βασιστεί στους φίλους του στο CSU. Το μέλος του Bundestag Tobias Zech από την Άνω Βαυαρία αποδείχθηκε ιδιαίτερα αφοσιωμένος υποστηρικτής.

Τον Νοέμβριο του 2016, ο τότε 35χρονος ταξίδεψε στα Σκόπια σε προεκλογική εκδήλωση του εθνικιστικού-συντηρητικού κόμματος του Gruevski VMRO-DPMNE. Ο Zech ανέβηκε στη σκηνή και εκφώνησε έναν φλογερό λόγο μπροστά σε χιλιάδες ακροατές. «Κυρίες και κύριοι, αν ψηφίσετε για αυτό το κόμμα, εάν επανεκλέξετε τον Nikola Gruevski, τότε επιλέγετε τον δρόμο του μέλλοντος για την Μακεδονία! (sic)», φώναζε από μικροφώνου ο πολιτικός του CSU.

Όμως ο Gruevski δεν επέστρεψε στην διακυβέρνηση της χώρας, αλλά κατέληξε ενώπιον ποινικού δικαστηρίου στα Σκόπια. Αφότου καταδικάστηκε για διαφθορά, ο πολιτικός διέφυγε στην εξορία στην Ουγγαρία. Τεσσεράμισι χρόνια μετά, η εμπλοκή του Zech στα Βαλκάνια εγείρει ερωτηματικά: Είναι ασυνήθιστο, ένας βουλευτής του Bundestag να κάνει εκστρατεία υπέρ ενός αμφιλεγόμενου πολιτικού στην Μακεδονία (sic). Όμως ο Zech δεν ήταν μόνο σε πολιτικό επίπεδο στη υπηρεσία του κόμματος του Gruevski, αλλά και επιχειρηματικά. Σύμφωνα με την έρευνα του SPIEGEL, η τότε ιδιωτική εταιρία του στελέχους του CSU, η Scaliger Strategy Consulting GmbH, παρείχε το 2016 συμβουλευτικές υπηρεσίες στο VMRO-DPMNE.

Γι’ αυτές έλαβε πενταψήφιες αμοιβές. Κατόπιν σχετικού αιτήματος, ο Zech παραδέχθηκε ότι εκείνη την περίοδο η εταιρεία του είχε λάβει «ανάθεση παροχής συμβουλών στρατηγικής» από το VMRO-DPMNE. Αυτή η υπηρεσία «παρασχέθηκε και πληρώθηκε σύμφωνα με τη σύμβαση». Ωστόσο, οι παράλληλες δραστηριότητες «ήταν αυστηρά διαχωρισμένες από την άσκηση της βουλευτικής εντολής μου», είπε ο Zech.

Παρ’ όλα αυτά, μια μέρα αφότου το SPIEGEL τον έφερε αντιμέτωπο με τις κατηγορίες, δήλωσε ότι θα παραιτηθεί. Η υπόθεση έρχεται σε άβολη στιγμή για τους Χριστιανοδημοκράτες. Το CDU και το CSU αντιμετωπίζουν την μεγαλύτερη κρίση τους εδώ και είκοσι χρόνια. Από τότε που έγινε γνωστό ότι βουλευτές του κόμματος συμμετείχαν σε αμφισβητούμενες συναλλαγές σχετιζόμενες με τις προστατευτικές μάσκες για τον κορωνοϊό ή ότι εργάζονταν υπέρ των συμφερόντων του αυταρχικού Αζερμπαϊτζάν, τα κόμματα της Καγκελάριου Angela Merkel και του Πρωθυπουργού της Βαυαρίας Markus Söder καταρρέουν στις δημοσκοπήσεις.

Μια ακόμη μεγαλύτερη ήττα στις εκλογές στην Βάδη-Βυρτεμβέργη και την Ρηνανία-Παλατινάτο πιθανότατα απετράπη από το γεγονός ότι πολλοί ψηφοφόροι είχαν ήδη ψηφίσει με επιστολική ψήφο πριν να ξεσπάσουν τα σκάνδαλα. Αλλά πλέον το ζήτημα δεν είναι μόνο οι αμφιλεγόμενες συναλλαγές με τις μάσκες, αλλά το κατά πόσον οι Χριστιανοδημοκράτες επί μακρόν παρέβλεπαν το γεγονός ότι βουλευτές τους είχαν οικονομικά οφέλη από παράλληλες δραστηριότητες -και μερικές φορές κέρδιζαν περισσότερα από την βουλευτική τους αποζημίωση.

Οι Χριστιανοδημοκράτες, οι οποίοι για καιρό αντιστέκονταν στους περαιτέρω περιορισμούς των παράλληλων δραστηριοτήτων, τώρα σχεδιάζουν να αναλάβουν σκληρή δράση. Ο επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας στο Bundestag, Ralph Brinkhaus (CDU), και ο επικεφαλής των βουλευτών του CSU, Alexander Dobrindt, ανακοίνωσαν αυστηρούς κανόνες σε μια «επίθεση διαφάνειας δέκα σημείων».

Η «Ομάδα Συμμόρφωσης» θα επιτηρεί την τήρηση των συμφωνηθέντων. Η πρωτοβουλία δεν αντιμετωπίζεται στο εσωτερικό του κόμματος μόνο με ενθουσιασμό. Ήδη έχει σχηματιστεί μια ομάδα αντιφρονούντων. Βουλευτής παραπονέθηκε ότι το εγχείρημα δεν συμβιβάζεται με την ελευθερία άσκησης των βουλευτικών καθηκόντων. Ένας άλλος μάλιστα έκανε λόγο για «Κοινοβουλευτική Ομάδα – Stasi» που πάει τώρα να δημιουργηθεί.

Οι επικριτές δεν θέλουν να αναφερθούν ονομαστικά, αλλά στην επόμενη συνάντηση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας αναμένεται να εκφράσουν την δυσαρέσκειά τους. Ωστόσο, η περίπτωση του απερχόμενου βουλευτή του CSU Tobias Zech δείχνει πόσο επειγόντως απαιτείται περισσότερη διαφάνεια.

Μετά από οκτώ χρόνια στον γερμανικό στρατό και τα πρώτα επαγγελματικά του βήματα στην Airbus, ο Zech εισήλθε στο Bundestag το 2013, σε ηλικία 32 ετών. Ως βουλευτής συμμετείχε στην Επιτροπή για την Οικονομική Συνεργασία και Ανάπτυξη. Σύντομα εκπροσωπούσε το CSU και στο Συμβούλιο της Ευρώπης. Ο Zech ανέπτυξε μία συμπάθεια για την Μακεδονία (sic), η οποία επεδίωκε τότε να ενταχθεί στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ.

Δημιούργησε σχέσεις με το VMRO-DPMNE του αμφιλεγόμενου Nikola Gruevski, ο οποίος μετά από μια φάση μεταρρυθμίσεων οδηγούσε το βαλκανικό κράτος σε έναν ολοένα και πιο αυταρχικό δρόμο. Στις αρχές του 2016 αναγκάστηκε να παραιτηθεί από Πρωθυπουργός, καθώς η αντιπολίτευση δημοσίευσε ηχογραφήσεις τηλεφωνικών κλήσεων, στις οποίες ο Gruevski και άλλοι πολιτικοί της κυβέρνησης συζητούσαν για εκλογικές απάτες, εκβιασμούς και την επιρροή τους σε ΜΜΕ και Δικαιοσύνη. Το αποτέλεσμα ήταν να ξεσπάσουν μαζικές διαμαρτυρίες. Αλλά στο παρασκήνιο ο Gruevski εξακολουθούσε να λειτουργεί ως ο ισχυρός άνδρας της Μακεδονίας (sic), ενώ επιχείρησε να κερδίσει την υποστήριξη της Δυτικής Ευρώπης εμφανιζόμενος ως ο πυλωρός των Βαλκανίων κατά τη διάρκεια της προσφυγικής κρίσης.

Τον Απρίλιο του 2016, ο Zech ίδρυσε μαζί με έναν φίλο του από το κόμμα την συμβουλευτική εταιρεία Scaliger Strategy Consulting GmbH με έδρα το Garching an der Alz. Ο ιστότοπος της εταιρείας ανέφερε αργότερα ότι η εταιρεία διαθέτει «πρακτική εργασιακή εμπειρία» τόσο στην Οικονομία όσο και στην Πολιτική: «Δεν καυχιόμαστε για τις γνωριμίες μας, τις χρησιμοποιούμε προς όφελός σας».

Η μικρή εταιρεία κέρδισε ως πελάτη το κόμμα του Gruevski. Σύμφωνα με την έρευνα του SPIEGEL, οι εταιρείες του Zech έλαβαν από λογαριασμούς του VMRO-DPMNE έως τον Αύγουστο του 2016 πληρωμές συνολικού ύψους περίπου 50.000 Ευρώ. Στην αιτιολογία των εμβασμάτων αναγραφόταν, μεταξύ άλλων, «υπηρεσίες Δημοσίων Σχέσεων».

Παρά την σωρεία κατηγοριών για κατάχρηση εξουσίας, ο Gruevski ήταν το φθινόπωρο του 2016 ακόμη ευπρόσδεκτος επισκέπτης στη Γερμανία -ειδικά για το CSU. Τον Σεπτέμβριο ταξίδεψε στο Βερολίνο με αντιπροσωπεία του κόμματός του και συναντήθηκε με υψηλόβαθμους πολιτικούς του CSU, συμπεριλαμβανομένου του Gerd Müller, Ομοσπονδιακού Υπουργού για την Οικονομική Συνεργασία. Στις 16 Νοεμβρίου, ο Gruevski έγινε δεκτός από τον τότε επικεφαλής του CSU Horst Seehofer στην έδρα του κόμματος στο Μόναχο.

Σε ποιο βαθμό ο βουλευτής Zech ή η εταιρεία του συμμετείχαν στην οργάνωση αυτών των ραντεβού, δεν έχει ξεκαθαριστεί. Συμμετέχων σε μία από τις συναντήσεις ανέφερε ότι έλαβε χώρα κατόπιν πρωτοβουλίας του Zech. Το γεγονός είναι ότι ο Zech συνέχισε να εργάζεται υπέρ του πελάτη του από τα Βαλκάνια. Στα τοπικά ΜΜΕ χαρακτήρισε «πολύ σημαντικό και χρήσιμο» το γεγονός ότι ο Πρόεδρος του VMRO-DPMNE είχε «συναντήσεις με φίλους» στο Βερολίνο και το Μόναχο. Το γεγονός ότι η εταιρεία του Zech λάμβανε αμοιβή από το κόμμα του Gruevski το 2016, ήταν μέχρι τώρα κρυφό. Είναι αλήθεια ότι η εταιρεία αναφερόταν τότε στην ιστοσελίδα του Zech στο Bundestag. Όμως δεν απεκάλυπτε το ποιες υπηρεσίες παρείχε και σε ποιους πελάτες. Ο Zech τόνισε ότι σε όλη του την θητεία ως μέλους του Κοινοβουλίου «συμμορφωνόταν πάντοτε σε όλα του τα καθήκοντα για την αναφορά των παράλληλων δραστηριοτήτων του».

Για τον πολιτικό του CSU, η θητεία του στο Bundestag έληξε αρχικά το φθινόπωρο του 2017. Λόγω του κακού εκλογικού αποτελέσματος για το κόμμα του δεν επανεξελέγη. Για τον Gruevski τα πράγματα έγιναν ακόμη χειρότερα: Στην Μακεδονία (sic) ξεκίνησαν έρευνες για διαφθορά, εκλογική απάτη και παράνομη παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων μελών της αντιπολίτευσης. Όταν το 2018 επρόκειτο να ξεκινήσει να εκτίει ποινή φυλάκισης δύο ετών μετά από μια πρώτη δικαστική απόφαση, κατέφυγε στην Ουγγαρία, όπου η κυβέρνηση του Viktor Orbán του παρείχε πολιτικό άσυλο.

Την ίδια χρονιά ο Zech προχώρησε σε εκκαθάριση της Scaliger Strategy Consulting GmbH «υπέρ άλλων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων», όπως δήλωσε. Ο Zech ξεκαθάρισε ότι «δεν γνώριζε τίποτα για ποινικές διώξεις» εναντίον του Gruevski «πριν και κατά την διάρκεια της παροχής υπηρεσιών». Ο διεθνής Τύπος αναφερόταν στις καταγγελίες ήδη από το 2015. Ο Zech εξήγησε ότι πληροφορήθηκε την καταδίκη του Gruevski από τα ΜΜΕ «πολύ μετά την ολοκλήρωση της συμβατικής σχέσης» με το μακεδονικό (sic) κόμμα. «Η διαφθορά και η αποφυγή εκτέλεσης της ποινής δεν τυγχάνουν σε καμία περίπτωση της επιδοκιμασίας μου», δήλωσε ο πολιτικός του CSU.

Κανείς δεν θα ενδιαφερόταν για όλα αυτά, εάν ο Zech δεν είχε επιστρέψει στο Bundestag τον Μάιο του 2020 αντικαθιστώντας συνάδελφό του στο CSU που αποχώρησε. «Ποιος θα το περίμενε -εγώ ποτέ», δήλωνε σε τοπική εφημερίδα εκείνη την εποχή. Λόγω της υπόθεσης με τις μάσκες, οι συναλλαγές όλων των βουλευτών του Χριστιανοδημοκρατικού κόμματος βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος. Ο 39χρονος Zech, ο οποίος είναι ακόμα μέλος του Κοινοβουλίου, ασκεί καθήκοντα Διευθύνοντος Συμβούλου σε μία εταιρία παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών που προσφέρει «κομψές λύσεις» ακόμη και για τα «πιο περίπλοκα» προβλήματα. Τον Σεπτέμβριο του 2019 -πριν από την επανένταξή του στο Bundestag- δραστηριοποιήθηκε και σε μια επιχείρηση που δεν θα συνδέονταν αυτομάτως με έναν πολιτικό του CSU: Την καλλιέργεια κάνναβης. Ένας από τους επιχειρηματικούς του εταίρους στην PharmCann Deutschland AG είναι ο Zlatko Keskovski, πρώην αναπληρωτής επικεφαλής των μακεδονικών (sic) μυστικών υπηρεσιών UBK και παθιασμένος καρατέκα.

Ο Keskovski είναι επικεφαλής του Εποπτικού Συμβουλίου και διαθέτει άδεια για την καλλιέργεια κάνναβης στη σημερινή Βόρεια Μακεδονία. Το φθινόπωρο, ο πρώην υπάλληλος των μυστικών υπηρεσιών δημιούργησε μια νέα φυτεία σε αποθήκη κοντά στα Σκόπια, η οποία αναμένεται να παράγει 15,5 τόνους κάνναβης ετησίως. Στόχος είναι να «αναπτυχθεί ένα δίκτυο πωλήσεων στην Γερμανία», είπε ο Zech.