Οσον αφορά τήν αιτία αυτής τής εισβολής,είναι γνωστή η Συμφωνία τού Μίνσκ(2014),μέ συμμετέχουσες χώρες,τήν
Μέ διεθνώς παράνομες NAVTEX,<<κατακερματίζοντας>>τό Αιγαίο,μέ δήθεν,πολλές φορές,ασκήσεις;
Οσον αφορά τήν αιτία αυτής τής εισβολής,είναι γνωστή η Συμφωνία τού Μίνσκ(2014),μέ συμμετέχουσες χώρες,τήν
Η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία για δεύτερη φορά μετά το 2014 γιατί αυτός ήταν ο μόνος τρόπος να εξουδετερώσει την απειλή μιας νατοϊκής περικύκλωσης. Η Δύση δεν άφησε επιλογές στη Ρωσία. Αρα, η εισβολή και ο ακρωτηριασμός της Ουκρανίας είναι μια «ορθολογική» στρατηγική επιλογή που στόχο έχει να ανασχέσει τη δυτική απειλή για τη Ρωσία. Αυτή είναι η βασική ρωσική αιτίαση. Ας δεχθούμε χάριν της συζήτησης ότι η ρωσική επιχειρηματολογία είναι αληθινή και η «στρατιωτική επιχείρηση» δεν έχει σχέση με τη νέα εθνική ιδέα που προωθεί εδώ και δεκαπέντε χρόνια το καθεστώς Πούτιν και την αποκατάσταση των αδικιών που υπέστη η Ρωσία από την Ιστορία. Ακόμη και σε αυτή την περίπτωση, η ρωσική εισβολή είναι το μεγαλύτερο στρατηγικό φιάσκο το οποίο υποφέρει μια μεγάλη δύναμη από το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ακόμη μεγαλύτερο και από την αμερικανική στρατιωτική εμπλοκή στο Βιετνάμ. Στην περίπτωση του Βιετνάμ, η αμερικανική ήττα δεν άλλαξε ούτε τους συσχετισμούς ισχύος –οι ΗΠΑ παρέμειναν η ισχυρότερη χώρα, ενώ η ΕΣΣΔ δεν ωφελήθηκε στο παραμικρό– ούτε την αρχιτεκτονική του Ψυχρού Πολέμου. Τα δύο στρατόπεδα έμειναν σταθερά. Η μόνη αλλαγή ήλθε και πάλι μετά από ένα κολοσσιαίο σφάλμα της Μόσχας να συγκεντρώσει στρατεύματα στη σινο-σοβιετική μεθόριο και να απειλήσει με πόλεμο την Κίνα. Το αποτέλεσμα ήταν να σπρώξει τον Μάο στην αγκαλιά της Ουάσιγκτον.
Ετσι και τώρα, η ρωσική επέμβαση ξύπνησε τα νατοϊκά αντανακλαστικά. Χιλιάδες στρατιώτες μεταφέρθηκαν ακόμη πιο κοντά στα ρωσικά σύνορα και αμυντική βοήθεια αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων ρέει στην Ουκρανία, με αποτέλεσμα την καθήλωση των ρωσικών στρατευμάτων. Κυρίως, όμως, αναγκάζει χώρες όπως η Φινλανδία και η Σουηδία να εγκαταλείψουν τη μεταπολεμική ουδετερότητά τους και να αναζητήσουν καταφύγιο στη συμμαχική εγγύηση. Η κατάρρευση της ρωσικής στρατηγικής είναι εκκωφαντική. Ολοι και όλες τώρα αντιλαμβάνονται ότι δεν ήταν η πιθανότητα η Ουκρανία να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ που προκάλεσε τη ρωσική εισβολή, αλλά η άρνηση της Συμμαχίας να ανταποκριθεί στην ουκρανική επιθυμία. Στο Ελσίνκι και στη Στοκχόλμη η ουδετερότητα γίνεται αντιληπτή πλέον ως υπαρξιακό μειονέκτημα.
Η ένταξη της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ δεν υπήρχε ούτε ως σκέψη πριν από τη ρωσική εισβολή. Ούτε μετά το 2014 άλλαξαν οι πολιτικές προτεραιότητες της χώρας. Μια χώρα που έχει μάθει να ζει με τον φόβο της Ρωσίας. Μια χώρα που απέκτησε την ανεξαρτησία της το 1917 μετά από έναν αιώνα ως μέρος της Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Εχασε ένα κομμάτι εδάφους κατά τον Πόλεμο του Χειμώνα (1939-40) από το καθεστώς Στάλιν και έζησε σε ημικυρίαρχη κατάσταση καθ’ όλη τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Η «φινλανδοποίηση» κατέστη ορολογία στις διεθνείς σχέσεις. Και τώρα, μέσα σε μία νύχτα, μια συντριπτική πλειονότητα σε μία από τις πιο ανεπτυγμένες δημοκρατικές πολιτείες και κοινωνίες του κόσμου υποστηρίζει την ένταξη στο ΝΑΤΟ.
Μετά από αυτό, η Ρωσία θα αποκτήσει άλλα 1.330 χιλιόμετρα σύνορα με το ΝΑΤΟ. Ο Κόλπος της Φινλανδίας δεν θα είναι άβατο για το ΝΑΤΟ, το οποίο δεν θα βρίσκεται πλέον μόνο στις νοτιοανατολικές ακτές της Βαλτικής. Οι γεωστρατηγικές συνέπειες της νατοϊκής παρουσίας και στις βορειοδυτικές ακτές είναι μεγάλες. Η άμυνα των βαλτικών χωρών απέναντι σε ενδεχόμενο ρωσικό στρατιωτικό διάβημα θα είναι ευκολότερη, ενώ η ρωσική πρόσβαση στο Καλίνινγκραντ γίνεται ακόμη πιο δύσκολη. Ακόμη βεβαίως δεν είμαστε σε αυτό το σημείο.
* O κ. Κώστας Υφαντής είναι καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και διευθυντής στο ΙΔΙΣ.
“Καθημερινή”
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Λόιντ Όστιν τηλεφώνησε σήμερα στον Ρώσο υπουργό Άμυνας Σεργκέι Σοϊγκού μετά από τρεις ολόκληρους μήνες!
Ο αρχηγός του Πενταγώνου κάλεσε για άμεση κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία και τόνισε τη σημασία της διατήρησης των γραμμών επικοινωνίας, ανακοίνωσε το Πεντάγωνο.
Είναι σαφές ότι οι ΗΠΑ εγκατέλειψαν τον εξτρεμιστικό τους λόγο διότι πλέον τα οικονομικά προβλήματα που προκάλεσε η πολιτική Μπάιντεν είναι πολύ μεγάλα ακόμα και για τις αμερικανικές αγορές.
Σημειώνεται ότι χθες ο Ιταλός πρωθυπουργός Μάριο Ντράγκι ζήτησε από τον Τ.Μπάιντεν να τηλεφωνήσει στον Β.Πούτιν και να του ζητήσει να συμφωνήσουν σε ένα σχέδιο ειρήνευσης για την Ουκρανία.
Είναι σαφές ότι η Δύση και οι ΗΠΑ έχουν πλέον πολύ σοβαρά οικονομικά προβλήματα με τον πληθωρισμό στον δυτικό κόσμο να «τρέχει» κατά μέσο όρο στο 10%.
Προφανώς, ο Ιταλός πρωθυπουργός έχει κατανοήσει πως οι οικονομίες κινδυνεύουν να διαλυθούν και κατάλαβε ότι όλο αυτό πρέπει να τελειώσει.
Γνωρίζει άλλωστε ότι οι μόνοι που μπορούν να το λήξουν είναι αυτοί που το ξεκίνησαν δηλαδή οι Αμερικανοί.
Όπως γράφει στην ηλεκτρονική της έκδοση η εφημερίδα La Repubblica, o Ιταλός τεχνοκράτης πρωθυπουργός πρόσθεσε ότι «στα πλαίσια αυτά, ο Τζο Μπάιντεν πρέπει να τηλεφωνήσει στον Πούτιν».
//www.pronews.gr/kosmos/oi-amerikanoi-egkateleipsan-ton-ekstremistiko-logo-pro-tis-pyrinikis-apeilis-o-ypam-ton-ipa-l-ostin-kalese-to-roso-omologo-tou-s-soigkou-gia-synomilies/
America will still be America. But it is fast becoming two versions of itself. The open question is: how will the two be civil toward each other?

The US supreme court’s upcoming decision to reverse Roe v Wade (an early draft of which was leaked last week) doesn’t ban abortions; it leaves the issue to the states. As a result, it will put another large brick in the growing wall separating blue and red America.
The second American civil war is already occurring, but it is less of a war than a kind of benign separation analogous to unhappily married people who don’t want to go through the trauma of a formal divorce.
One America is largely urban, racially and ethnically diverse, and young. The other is largely rural or exurban, white and older.
The split is accelerating. Red zip codes are getting redder and blue zip codes, bluer. Of the nation’s total 3,143 counties, the number of super landslide counties – where a presidential candidate won at least 80% of the vote – jumped from 6% in 2004 to 22% in 2020.
Surveys show Americans find it increasingly important to live around people who share their political values. Animosity toward those in the opposing party is higher than at any time in living memory. Forty-two per cent of registered voters believe Americans in the other party are “downright evil”.
Almost 40% would be upset at the prospect of their child marrying someone from the opposite party. Even before the 2020 election, when asked if violence would be justified if the other party won the election, 18.3% of Democrats and 13.8% of Republicans responded in the affirmative.
Increasingly, each America is running under different laws.
Red states are making it nearly impossible to get abortions but easier than ever to buy guns.
They’re also suppressing votes. (In Florida and Texas, teams of “election police” have been created to crack down on the rare crime of voter fraud, another fallout from Trump’s big lie.)
They’re banning the teaching of America’s history of racism. They’re requiring transgender students to use bathrooms and join sports teams that reflect their gender at birth.
They’re making it harder to protest; more difficult to qualify for unemployment benefits or other forms of public assistance; and almost impossible to form labor unions.
And they’re passing “bounty” laws – enforced not by governments, which can be sued in federal court, but by rewards to private citizens for filing lawsuits – on issues ranging from classroom speech to abortions to vaccinations.
Blue states are moving in the opposite direction. Several, including Colorado and Vermont, are codifying a right to abortion. Some are helping cover abortion expenses for out-of-staters.
When Idaho proposed a ban on abortions that empowers relatives to sue anyone who helps terminate a pregnancy after six weeks, nearby Oregon approved $15m to help cover the abortion expenses of patients from other states.
Maryland and Washington have expanded access and legal protections to out-of-state abortion patients. One package of pending California bills would expand access to California abortions and protect abortion providers from out-of-state legal action.
After the governor of Texas ordered state agencies to investigate parents for child abuse if they provide certain medical treatments to their transgender children, California lawmakers proposed making the state a refuge for transgender youths and their families.
Another California proposal would thwart enforcement of out-of-state court judgments removing children from the custody of parents who get them gender-affirming health services.
California is also about to enforce a ban on ghost guns and assault weapons with a California version of Texas’ recent six-week ban on abortion, featuring $10,000 bounties to encourage lawsuits from private citizens against anyone who sells, distributes or manufactures those types of firearms.
Blue states are also coordinating more of their policies. During the pandemic, blue states joined together on policies that red states rejected – such as purchasing agreements for personal protective equipment, strategies for reopening businesses as Covid subsided, even on travel from other states with high levels of Covid.
At one point, New York, New Jersey and Connecticut required travelers from states with high positivity rates – Arkansas, Florida, North and South Carolina, Texas and Utah – to quarantine for two weeks before entering.
But what will happen to the poor in red states, who are disproportionately people of color?
“States rights” was always a cover for segregation and harsh discrimination. The poor – both white and people of color – are already especially burdened by anti-abortion legislation because they can’t afford travel to a blue state to get an abortion.
They’re also hurt by the failure of red states to expand Medicaid eligibility under the Affordable Care Act; by red state de facto segregation in public schools; and by red state measures to suppress votes.
One answer is for Democratic administrations and congresses in Washington to prioritize the needs of the red state poor and make extra efforts to protect the civil and political rights of people of color in red states. The failure of the Senate to muster enough votes to pass the Freedom to Vote Act, let alone revive the Voting Rights Act, suggests how difficult this will be.
Blue states have a potential role here. They should spend additional resources on the needs of red state residents, such as Oregon is now doing for people from outside Oregon who seek abortions.
They should prohibit state funds from being spent in any state that bans abortions or discriminates on the basis of race, ethnicity, or gender. California already bars anyone on a state payroll (including yours truly, who teaches at UC Berkeley) from getting reimbursed for travel to states that discriminate against LGBTQ+ people.
Where will all this end? Not with two separate nations. What America is going through is analogous to Brexit – a lumbering, mutual decision to go separate ways on most things but remain connected on a few big things (such as national defense, monetary policy and civil and political rights).
America will still be America. But it is fast becoming two versions of America. The open question is like the one faced by every couple that separates: how will the two find ways to be civil toward each other?
Πώς τα στρατιωτικά drones αλλάζουν το σύγχρονο δόγμα μάχης
ΣΩΤΗΡΗΣ ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ
12/05/2022 20:10
Σε «υπερόπλο» εξελίσσονται τα στρατιωτικά drones.
Η συμβολή τους, όπως αποφαίνονται και οι ειδικοί, είναι τόσο καταλυτική, που πλέον μεταβάλλεται ολοκληρωτικά το μοντέρνο επιχειρησιακό δόγμα των μαχών.
Ήδη τα πολεμικά UAV έδειξαν τα «δόντια» τους σε όλους τους πρόσφατους πολέμους (Ουκρανία, Ναγκόρνο Καραμπάχ αλλά και νωρίτερα στο Ιράκ), ενώ όλοι οι σύγχρονοι στρατοί επιδιώκουν να αποκτήσουν υπεροπλία στον τομέα αυτόν, όσο και συστήματα αναχαίτισής τους.
Οι εξελίξεις αυτές αφορούν φυσικά και τη χώρα μας. Την ώρα που τα τουρκικά Bayraktar παραβιάζουν το FIR Αθηνών σχεδόν καθημερινά, η Ελλάδα κινείται συστηματικά για την αξιοποίηση των πιο σύγχρονων και αποτελεσματικών λύσεων, ενώ αξιόλογη είναι και η εγχώρια βιομηχανία.
Το Iefimerida.gr συναντήθηκε με τον καθηγητή Διονύση Μουζάκη, Δρ Μηχανικός (Μηχανική των Προηγμένων Αμυντικών Υλικών) Τομέας Μαθηματικών και Επιστημών Μηχανικού στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων.

O Διονύσης Μουζάκης, Δρ Μηχανικός (Μηχανική των Προηγμένων Αμυντικών Υλικών) Τομέας Μαθηματικών και Επιστημών Μηχανικού στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων
Πώς έχει αλλάξει το δόγμα των στρατιωτικών επιχειρήσεων
Κατά τον Διονύση Μουζάκη, μπορεί το δόγμα διεξαγωγής του πολέμου να μην έχει αλλάξει ολοκληρωτικά, αφού ακόμα απαιτείται η παρουσία οχημάτων στο έδαφος, καθοδηγούμενα από έμψυχο προσωπικό στις ηπειρωτικές εμπόλεμες ζώνες, αλλά σίγουρα έχει αλλάξει το δόγμα επιχειρήσεων.
«Έχει συντελεστεί μια σημαντική αλλαγή στο πώς μπορείς να επιφέρεις σημαντικές καταστροφές σε βαρύ και ακριβό υλικό του εχθρού, χάρη στη δυνατότητα πληγμάτων ακριβείας από μεγάλες αποστάσεις», εξηγεί.
Δεν πρόκειται για νέα θεωρία πολέμου, άλλωστε, ούτε για θεωρητικές ασκήσεις επί χάρτου. Οι δυνατότητες των ένοπλων μη επανδρωμένων εναέριων μέσων (UCAV) είναι γνωστές από τις αμερικανικές επιχειρήσεις στο Ιράκ. Εκεί έγινε εξόντωση δεκάδων κρίσιμων στόχων χωρίς καν να εμπλακούν οι Αμερικανοί σε μάχη, χάρη στα χτυπήματα των Predator και των Northrop Grumman RQ-4 Global Hawk. «Η χρήση τους βέβαια δημιουργεί και σημαντικά ζητήματα ηθικής του πολέμου», όπως προσθέτει ο Δ. Μουζάκης, λόγω των παράπλευρων απωλειών που μπορεί να υπάρξουν.

Σύστημα χειρισμού και ελέγχου drone από τον Ελληνικό Στρατό
Τι συνέβη στην Ουκρανία και το Ναγκόρνο Καραμπάχ
Η σημασία τους φυσικά αναδεικνύεται και στις ευρύτερες πρόσφατες περιφερειακές συρράξεις. Τα τουρκικά Bayraktar ήταν ο «κομβικός παράγων» στον πόλεμο του Ναγκόρνο Καραμπάχ, όπου οι Αζέροι χρησιμοποίησαν ακόμα και παλιά ψεκαστικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη ως δολώματα, ως ιπτάμενους στόχους, ώστε να εντοπίσουν τα σημεία που τοποθέτησαν οι Αρμένιοι τα συστήματα αεράμυνας S-300 και στη συνέχεια να τα εξουδετερώσουν. Από εκεί και πέρα, ο πόλεμος έγινε εύκολος για τους συμμάχους των Τούρκων, αφού με πολλαπλά χτυπήματα από τα drones, σε ορισμένες περιπτώσεις κατάφεραν να εξουδετερώσουν τους Αρμένιους στρατιώτες ακόμα και κατά τη μεταφορά τους στο πεδίο των μαχών.
Στην Ουκρανία, δε, ήδη η αποτελεσματικότητά τους φαίνεται ακόμα πιο έντονα, με τα ρωσικά τεθωρακισμένα που έχουν καταστραφεί, πάλι κυρίως χάρη σε μερικές δεκάδες Bayraktar, που έχουν προμηθευτεί οι Ενοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας από την Τουρκία, ενώ χαρακτηριστική είναι και η ιστορία της περίφημης ρωσικής φάλαγγας, μήκους 65 χιλιομέτρων, που χρησιμοποιήθηκε για τον αποκλεισμό του Κιέβου, η οποία σε μεγάλο βαθμό παρενοχλήθηκε και αναγκάστηκε να οπισθοχωρήσει χάρη και στη δράση των ουκρανικών μη επανδρωμένων συστημάτων. Αναφορές κάνουν λόγο για μια μικρή ομάδα 30 Ουκρανών που κατάφεραν να το επιτύχουν αυτό.
Ο καθηγητής και διευθυντής του Εργαστηρίου Μηχανικής της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων δεν παραλείπει να σημειώσει ότι υπάρχουν αυτή τη στιγμή UAV που μπορούν να διεξάγουν ακόμη και ηλεκτρονικό πόλεμο έναντι στόχου, με σκοπό να παρεμβληθεί η άμυνα αυτού, ενώ την ίδια ώρα να δέχεται επίθεση από άλλο καταστρεπτικό για αυτόν σύστημα.
Το άλλο που αναμένεται στο άμεσο μέλλον είναι σμήνη από μικρά drones, με σημαντικές καταστροφικές δυνατότητες, ικανά να καταστείλουν την αεράμυνα των εχθρικών δυνάμεων, να την «ξεγελάσουν» και με τη χρήση καταστροφικών drones, όπως τα ισραηλινά HARPY, να επιφέρουν τρομακτικές ζημιές στα αντίπαλα ραντάρ.
Ακόμη ένα προφανές πλεονέκτημα αυτών των συστημάτων δεν είναι άλλο από το γεγονός ότι στις απώλειες δεν προσμετρώνται ανθρώπινες ζωές.
«Δεν χάνεις σημαντικούς πιλότους, όταν ο εχθρός σού καταρρίπτει ένα UAV. Ας μην ξεχνάμε το παράδειγμα της Ιαπωνίας, που στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αν και είχαν μεγάλο στόλο από μαχητικά αεροσκάφη, στις αρχικές αερομαχίες στον Ειρηνικό έχασαν τόσους πολλούς έμπειρους πιλότους, που στη συνέχεια δεν είχαν ποιον να τα πετάξει και υπέστησαν το περίφημο ”Great Marianas Turkey Shoot” στην αεροναυμαχία της θάλασσας των Φιλιππίνων το 1944».

Drone του ελληνικού στρατού
Τρόποι αντιμετώπισης των UAV -Η δυσκολία της κατάρριψης
Όπως επίσης έγινε σαφές και στην Ουκρανία κατά της πρώτες ώρες της ρωσικής εισβολής, ο πρώτος στόχος είναι η αεράμυνα. Στο μοντέρνο πεδίο μάχης απαιτείται η ανάγκη πολλαπλών στρώσεων αεράμυνας (layers). Στη Συρία, αυτό οι Ρώσοι το είχαν καταφέρει πολύ αποτελεσματικά και είχαν πολλές επιτυχίες στη διασφάλιση της άμυνάς τους και του εναέριου χώρου τους.
Όπως περιγράφει ο καθηγητής Μουζάκης, υπάρχει η πρώτη ακτίνα προστασίας, της τάξης των 0-5 χιλιομέτρων, το επόμενο στρώμα φτάνει τα 5-15 χιλιόμετρα και μετά η μεγάλη ακτίνα αεροκάλυψης, που μπορεί να φτάνει και τα 70-300 χιλιόμετρα. Τέτοια ακτίνα έχουν, για παράδειγμα, τα αμερικανικά αεροπλανοφόρα… Ό,τι περάσει από αυτή την εξωτερική «στρώση» καταρρίπτεται άμεσα. Πέραν αυτών των αποστάσεων, υπάρχουν συστήματα για αντιβαλλιστική προστασία, έως 2.000 χιλιόμετρα.
Ωστόσο, η κατάρριψη ενός μη στρατιωτικού UAV μπορεί να μην είναι εύκολη υπόθεση. Όσο πιο μικρό είναι το ίχνος που αφήνουν στο ραντάρ τόσο πιο εύκολα το UAV μπορεί να τα ξεγελά, αφού μπορεί να εκτιμηθεί ως μη υπάρχουσα απειλή, π.χ. να εκληφθεί ως ένα σμήνος πουλιών.
Εκτός του ότι ο εντοπισμός τους μπορεί να είναι δύσκολος, «φανταστείτε να δεσμεύονται υπερπολύτιμα μαχητικά αεροσκάφη για την αναχαίτηση Drones, ενώ την ίδια ώρα τα αντίπαλα μαχητικά θα αλωνίζουν. Τίθεται λοιπόν θέμα απασχόλησης χρήσιμων μονάδων για να αντιμετωπιστούν επαρκώς και για αυτό πρέπει να βρεθούν εναλλακτικές λύσεις», επισημαίνει ο Διονύσης Μουζάκης.

Σύστημα ηλεκτρονικής παρεμβολής εχθρικών drones
Οι Ισραηλινοί, π.χ., για στόχους «μέχρι τον ορίζοντα» έχουν αναπτύξει συστήματα λέιζερ, τα οποία μπορούν να καταρρίψουν αποτελεσματικά τα εχθρικά UAV, αλλά για μεγαλύτερη απόσταση απαιτούνται εξελιγμένα πυραυλικά και άλλα συστήματα.
Τίθεται δε και θέμα σοβαρού κόστους, αφού πολλές φορές ο πύραυλος αναχαίτισης μπορεί να κοστίζει αρκετά περισσότερα από ό,τι ο στόχος που καταστρέφει. Χαρακτηριστικά, ένας πύραυλος Patriot κοστίζει περίπου 8 εκατομμύρια ευρώ, ενώ το τουρκικό Bayraktar 2 εκατομμύρια ευρώ.
Τέλος, ένας ακόμη πρόσφορος τρόπος αναχαίτισης των UAV δεν είναι άλλος από τα ηλεκτρονικά συστήματα παρεμβολών, τα οποία μπορούν να «μπλοκάρουν» τα συστήματα πλοήγησης των εχθρικών UAV, να τα αποπροσανατολίσουν από τους στόχους τους, ακόμα και να τα υποχρεώσουν σε πτώση. Ωστόσο, τονίζει ο καθηγητής, «υπάρχουν ήδη εξελιγμένα συστήματα στα σύγχρονα UAV, τα οποία αμύνονται ουσιαστικά σε αυτές τις παρεμβολές.

Drone μάχης σε πρόσφατη άσκηση των Ειδικών Δυνάμεων
»Επίσης, ορισμένα μοντέλα διαθέτουν ψηφιακά αποθηκευμένους χάρτες αναγλύφου, όπου πραγματοποιούν την πτήση τους και κατευθύνονται προς τον προκαθορισμένο στόχο τους παθητικά χωρίς δορυφορική πλοήγηση. Άρα, σε αυτά δεν υπάρχει τρόπος εύκολος παρεμβολής.
»Όπως συμβαίνει και σε άλλους τομείς, και εδώ ισχύει το παιχνίδι του κλέφτη με τον αστυνόμο. Ο πρώτος θα βγάζει ένα σύστημα και μετά ο δεύτερος θα πρέπει να βρίσκει άλλο σύστημα για να το αντιμετωπίζει».
Τι συμβαίνει στο Αιγαίο: Η απάντηση της Ελλάδας στην Τουρκία
Κατά τον κύριο Μουζάκη, ο εναέριος χώρος του Αιγαίου ελέγχεται και φυλάσσεται με μεγάλη επάρκεια και επιτυχία από τις Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας μας, παρά τις συνεχείς τουρκικές παραβιάσεις.
«Η Πολεμική Αεροπορία επάξια κρατάει το Αιγαίο ασφαλές και τιμωρεί τους επιτιθέμενους, κι αυτό μας κρατά σε ασφάλεια και ήσυχους. Πέραν των εικονικών θεατρικών επιδείξεων της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας, που συνήθως δεν καταλήγουν καλά γι’ αυτούς. Φυσικά, το Πολεμικό μας Ναυτικό απέδειξε πρόσφατα πόσο απειλητικό μπορεί να γίνει, ενώ ο Ελληνικός Στρατός έχει εξοπλίσει και καταστήσει όσα νησιά μας χρειάζεται ”φρούρια” έναντι του εξ ανατολών άσπονδου ”συμμάχου”».
«Οι Τούρκοι μάς δοκιμάζουν στο Αιγαίο»
«Με τις συνεχείς παραβιάσεις, οι Τούρκοι ακολουθούν νέες τακτικές, ενώ δοκιμάζουν και τις δικές μας τακτικές έναντι των μη επανδρωμένων αεροσκαφών τους. Καταγράφουν δηλαδή πώς αντιδρούμε, ώστε να ξέρουν πώς να μας αντιμετωπίσουν εάν έρθει η ώρα. Επίσης, το κάνουν και για ψυχολογικούς λόγους, δηλαδή μας επιδεικνύουν ότι έχουν αυτά τα συστήματα, ενώ εμείς δεν είμαστε τόσο εξελιγμένοι σε αυτά, και μπορεί να θεωρούν ότι δείχνουν υπεροπλία», εκτιμά ο καθηγητής.

Ωστόσο, «δεν είναι δύσκολη η κατάρριψη των τουρκικών drones στο Αιγαίο. Δεν είναι πολιτική της χώρας μας προφανώς, όμως, να δείξουμε κάτι τέτοιο και περιοριζόμαστε στην ασφάλεια του εναέριου χώρου», επισημαίνει.
Από την άλλη μεριά, «εάν δεν μπορούμε να προστατέψουμε τους αιθέρες μας από την παρείσφρηση εχθρικών drone, τότε θα είμαστε αναγκασμένοι να υποστούμε πολύ σοβαρές απώλειες» προσθέτει, σε κάποιο μελλοντικό θερμό επεισόδιο.

Akinci, ο απόγονος του Bayraktar έναντι του φιλόδοξου Neuron
Όπως μας ενημερώνει ο κύριος Μουζάκης, η Τουρκία έχει σχεδόν έτοιμο το UCAV νέας γενιάς, τον «απόγονο» του Bayraktar. Πρόκειται για το High-Altitude Long-Endurance Akinzi, του οποίου οι δυνατότητες «είναι πολύ καλές»: Έχει υψηλή ταχύτητα 360 χιλιόμετρα την ώρα και μεγάλο φόρτο μάχης, εμβέλεια 7.500 χιλιομέτρων, διαθέτει πολύ καλό ραντάρ ηλεκτρονικής σάρωσης, καταγράφει τις εχθρικές ηλεκτρονικές εκπομπές, έχει σύστημα δορυφορικής ναυτιλίας, 25 ώρες δυνατότητα παραμονής στον αέρα, επιχειρησιακή οροφή μέχρι τα 40.000 πόδια.
Πάντως, ένα τέτοιο αεροσκάφος «είναι εύκολα ορατό στα ελληνικά ραντάρ».
«Η Ελλάδα, από τη μεριά της, πολύ ορθά, προ-οικονομώντας για το μέλλον, συμμετέχει με την ΕΑΒ σε ποσοστό 10% στο stealth μη επανδρωμένο αεροσκάφος της Dassault, το nEUROn, το οποίο είναι μη επανδρωμένο αεροσκάφος επόμενης γενιάς και θα βγει στην παραγωγή το επόμενο χρονικό διάστημα. Τότε, η χώρα μας θα δικαιούται να το προμηθευτεί σε μεγάλους αριθμούς», εξηγεί.

Το συγκεκριμένο UCAV διακρίνεται για τη διείσδυσή του από πολύ χαμηλά ύψη σε περιοχές υψηλής αξίας. Όλα του τα χαρακτηριστικά υπερβαίνουν κατά πολύ το Akinzi. Έχει υψηλή υποηχητική ταχύτητα, που φτάνει τα 980 χιλιόμετρα την ώρα, 45.000 πόδια επιχειρησιακή οροφή, μεταφέρει δύο έξυπνες βόμβες των 500 λιβρών, ενώ πιστοποιείται τώρα και για άλλα πυρομαχικά.
«Αποτελεί πολύ μεγάλη ενίσχυση στην αποτρεπτική δύναμη της χώρας μας. Πετάει επίσης σε αγαστή συνεργασία με τα Rafale. Η χώρα μας έχει κάνει ένα πολύ σοφό πρώτο βήμα, καθώς θα έχει στο μέλλον ένα δίδυμο πολύ υψηλής τεχνολογίας, και θα ανέβει ακόμα ένα σκαλί στην αποτρεπτική μας ικανότητα», εκτιμά ο κύριος Μουζάκης.
Eλληνικό οικοσύστημα κατασκευής UAV
Ο καθηγητής καταλήγει λέγοντας ότι αυτή δεν είναι η μόνη λύση, καθώς η χώρα μας, εφόσον το κρίνει το ΥΠΕΘΑ, μπορεί να στηριχθεί και σε εγχώριες παραγωγές.
«Υπάρχει ήδη ένα μικρό ελληνικό οικοσύστημα κατασκευής UAV, για την πολιτική προστασία, την επιτήρηση, τη γεωεπισκόπηση κ.λπ. Κατά απαίτηση του ΥΠΕΘΑ, ελληνικές εταιρείες αλλά και η ΕΑΒ, με το υπάρχον επιστημονικό δυναμικό τους, μπορούν να παράγουν και πολεμικά drones με μεγάλη επιτυχία, εκτιμάται. Δεν έχουμε σε τίποτε να ζηλέψουμε άλλα κράτη, εφόσον το επιλέξουμε να γίνει, είμαστε καθ’ όλα άξιοι. Δείτε και τις πρόσφατες επιτυχίες των Ευελπίδων μας σε διεθνείς combat διαγωνισμούς».
Σημαντικές εξελίξεις στον τεχνολογικό τομέα των συστημάτων μη επανδρωμένων αεροχημάτων εξετάζει φυσικά και το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, σε συνεργασία με τα Γενικά Επιτελεία, και, εφόσον προκύψει ανάγκη επιχειρησιακής απαίτησης, προβαίνει στις απαραίτητες διαδικασίες ενεργοποίησης αντίστοιχου προγράμματος.
Όπως ανέφερε πρόσφατα ο υπουργός Νίκος Παναγιωτόπουλος, εξετάζονται οι προτάσεις κατασκευής νέων συστημάτων μη επανδρωμένων αεροχημάτων, καθώς επίσης και τυχόν αναβαθμίσεων των υφισταμένων, είτε με προμήθεια είτε με συνεργασία στη συμπαραγωγή, αξιολογούνται από τους αρμόδιους φορείς των Γενικών Επιτελείων, όπως και η δυνατότητα συσχέτισης οποιασδήποτε προμήθειας με την εγχώρια αμυντική βιομηχανία.
iefimerida.gr
Οπόλεμος στην Ουκρανία διανύει τον τρίτο μήνα και όλα δείχνουν ότι θα παραταθεί για καιρό. Όλοι αντιλαμβάνονται ότι δεν αφορά δύο χώρες (Ουκρανία και Ρωσία) αλλά είναι πόλεμος ολόκληρης της Δύσης απέναντι στη Ρωσία και τους πιθανούς συμμάχους της. Και γίνεται εμφανές ότι διαμορφώνονται νέοι παγκόσμιοι συσχετισμοί. Όμως υπάρχει ένα θέμα, αυτό της κυριαρχίας των χωρών, που (όπως το «κοινωνικό ζήτημα», με το οποίο ασχοληθήκαμε στο προηγούμενο φύλλο) πηγαίνει πραχτικά στα αζήτητα. Μοιάζει σαν ρετρό ζήτημα, χωρίς πραγματικό νόημα. Επειδή η υποβάθμισή του, μέχρι και η εξαΰλωσή του πρακτικο-πολιτικά, είναι ιδιαίτερα κρίσιμο θέμα, θα επιμείνουμε: δεν μπορεί κανένας να το προσπεράσει σαν να μην έχει τεράστια σημασία για τους λαούς, για τις μικρές, μεσαίες και ανίσχυρες χώρες και, με άλλους όρους, για την πορεία της συντριπτικής πλειοψηφίας στον πλανήτη. Με αυτό θα ασχοληθούμε στο σημερινό σημείωμα.
Σήμερα στον κόσμο υπάρχουν περίπου 208 χώρες. Τυπικά ανεξάρτητες, με συμμετοχή στον ΟΗΕ και διεθνώς αναγνωρισμένες, δηλαδή με κάποια ισχυρότερη ή ασθενέστερη μορφή κυριαρχίας, είναι 195.
Οι ρίζες της εθνοκρατικής οργάνωσης ανάγονται στα τέλη του 18ου αιώνα. Ωστόσο, μόνο στη σύγχρονη εποχή τόσο το κράτος-έθνος (ως ανθρώπινο σύνολο που διακρίνεται από τη δική του ταυτότητα) όσο και το εθνικό κράτος (ως πολιτική, νομική και στρατιωτική οργάνωση που απορρέει από την κυριαρχία του), καθώς και ο εθνισμός (ως πολιτιστικό και πολιτικό κίνημα που θεμελιώθηκε στην πρωτοκαθεδρία του κράτους-έθνους), αναδείχθηκαν και καθιερώθηκαν ως οι κύριοι πρωταγωνιστές των πολιτικών και στρατιωτικών γεγονότων που μεταμόρφωσαν την εσωτερική και διεθνή ζωή, διαδραματίζοντας επίσης καθοριστικό ρόλο στους μεγάλους οικονομικούς, κοινωνικούς και πολιτιστικούς μετασχηματισμούς που έχουν διαμορφώσει τον σημερινό κόσμο.
Το εθνικό φαινόμενο έφτασε σε πλανητική διάσταση στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα. Σε αυτήν την περίοδο, μάλιστα, καταγράφεται το υψηλότερο ποσοστό δημιουργίας νέων κρατών, όπως αποδεικνύεται από την αύξηση των μελών του ΟΗΕ: 51 χώρες το 1945, κατά την ίδρυσή του, 82 το 1960, 135 το 1973, 159 το 1988, έως και 187 το 1997. Μετά το 1989, λόγω της κατάρρευσης του σοβιετικού μπλοκ, δυνάμωσε η τάση για την εμφάνιση νέων εθνικών κρατών: διάλυση της ΕΣΣΔ (1991), διάλυση της Γιουγκοσλαβίας (1991-92), διαίρεση της Τσεχοσλοβακίας (1993) κ.λπ.
Συνεπώς, η δημιουργία εθνικών κρατών δεν είναι τόσο παλιό και απαρχαιωμένο φαινόμενο που τείνει προς εξαφάνιση «φυσιολογικά» λόγω της οικονομικής και τεχνολογικής εξέλιξης. Η ανάδειξη του εθνοκρατικού συστήματος χωρών πρόκυψε μέσα από τη διάλυση παλιών αυτοκρατοριών, την ανάδυση ισχυρών εθνικών κινημάτων, και μεταπολεμικά τον μεγάλο αντιαποικιακό αγώνα, που έφερε στην επιφάνεια μια σειρά νέων χωρών, κυρίως στον «Τρίτο Κόσμο».
Οι Μεγάλες Δυνάμεις και το ιμπεριαλιστικό σύστημα στην πορεία έκαναν τα πάντα ώστε η ανεξαρτησία των χωρών να είναι μονάχα τυπική, και να δημιουργηθούν δίκτυα εξάρτησης και οικονομικού-πολιτικού-στρατιωτικού ελέγχου. Δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις πολέμων, επεμβάσεων, πραξικοπημάτων, εμπάργκο, κυρώσεων, εισβολών σε κυρίαρχες χώρες. Τόσο οι ιμπεριαλιστικές όσο και οι επεκτατικές βλέψεις διαφόρων δυνάμεων υπήρξαν και είναι εχθροί της κυριαρχίας και ανεξαρτησίας των χωρών.
Πρόσφατα δε, από το 1990 και μετά, η «παγκοσμιοποίηση» με όλα τα παρελκόμενά της κήρυξε τη «λήξη» του εθνοκρατικού τρόπου οργάνωσης, και διέταξε την απορρόφηση εθνικών και κυριαρχικών λειτουργιών από υπερεθνικούς μηχανισμούς και ολοκληρώσεις. Παράλληλα ενισχύθηκαν όλες οι στρατιωτικές συμμαχίες που θα εξασφάλιζαν αυτήν την απρόσκοπτη πορεία κυριαρχίας μεγάλων ιμπεριαλιστικών εθνοκρατικών χωρών σε βάρος της συντριπτικής πλειοψηφίας χωρών και λαών του πλανήτη.
Σιγά-σιγά εξουδετερώνονται οι έννοιες του διεθνούς δικαίου, ο ΟΗΕ παίζει διακοσμητικό ρόλο, και βεβαίως σύνορα και χώρες ρευστοποιούνται. Οι Μεγάλες Δυνάμεις τείνουν να καταπιέζουν, να παρακάμπτουν, να ελέγχουν, να επεμβαίνουν και να μην αναγνωρίζουν την κυριαρχία των μικρών, μεσαίων ή ανίσχυρων χωρών. Τους προσφέρουν βέβαια την «προστασία» τους, τις προσδένουν στις οικονομικές και στρατιωτικές τους δομές, και δεν διστάζουν να καταλύουν στην ουσία την κυριαρχία τους. Αντίστροφα, η κυριαρχία χωρών ή, πιο σωστά, η πορεία απόκτησης βαθμών κυριαρχίας των χωρών απέναντι στις κοσμοκρατορικές και επεκτατικές δυνάμεις, είναι στον σύγχρονο κόσμο μια προοδευτική πράξη αντίστασης.
Η βορειοαμερικανική ηγεμονία στον «ελεύθερο» κόσμο προσφέρει τη ΝΑΤΟϊκή ομπρέλα ως προστασία τάχα της κυριαρχίας των χωρών μελών της συμμαχίας απέναντι στην διεθνή τρομοκρατία και τα κράτη παρίες (χθες), και σήμερα απέναντι στην Ρωσία και τον «ευρασιανισμό». Τις χώρες που μετέχουν στη Βορειοατλαντική Συμμαχία τις αποκαλεί «ΝΑΤΟϊκά εδάφη», και στην ουσία τις αδειάζει από κάθε νόημα κυριαρχίας – ιδιαίτερα τις μικρές και ανίσχυρες. Σπέρνει βάσεις, ενσωματώνει όλες τις στρατιωτικές δομές των χωρών στους στόχους των ΗΠΑ, και ασκεί πίεση για πλήρη ευθυγράμμιση.
Η ΝΑΤΟφροσύνη είναι μια επιδίωξη που επιτυγχάνεται χωρίς πολλά εμπόδια, με τη συμμαχία με τις αστικές τάξεις των χωρών μελών, αλλά και με τη συναίνεση μεγάλων τμημάτων των πληθυσμών της Ευρώπης. Φυσικά είναι εύκολο σε αριστερές δυνάμεις να αναφέρονται στα εγκλήματα και τις επεμβάσεις του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ, αλλά είναι λίγο πιο δύσκολο να ερμηνεύσουν τη συναίνεση πολλών χωρών, ιδιαίτερα αυτών που έζησαν υπό την κυριαρχία του σοβιετικού μπλοκ, στο να επιλέγουν το ΝΑΤΟ και την Ε.Ε. ως χώρο και πεδίο ένταξής τους. Όπως είναι παράξενη σήμερα η επιλογή της Σουηδίας και της Φινλανδίας –που τυγχάνει ευρείας αποδοχής εντός των κοινωνιών τους– να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ.
Από την άλλη, υπάρχουν παλιότερες συμπεριφορές της Σοβιετικής Ένωσης απέναντι σε χώρες που μετείχαν στο Σύμφωνο της Βαρσοβίας (το σοβιετικό ανάλογο του ΝΑΤΟ). Π.χ. εισβολή στην Τσεχοσλοβακία (1968), εισβολή στο Αφγανιστάν (1979), δικτατορία Γιαρουζέλσκι στην Πολωνία (1981). Μαζί με τις τωρινές κινήσεις της πουτινικής Ρωσίας, όλα δείχνουν πως τα συμφέροντα της –ως μεγάλου μπλοκ ή μεγάλης χώρας– τίθενται σε μια προτεραιότητα που αμφισβητεί την κυριαρχία χωρών και περιοχών.
Επί Μπρέζνιεφ είχε εξαγγελθεί το δόγμα της «περιορισμένης κυριαρχίας» των χωρών του Συμφώνου της Βαρσοβίας (κάτι ανάλογο επικαλούνται και οι Δυτικοί ιμπεριαλιστές με επικεφαλής τις ΗΠΑ). Τώρα η Ρωσία, με πρόσχημα ότι υπερασπίζεται τις ρωσόφωνες περιοχές και πληθυσμούς, διεξάγει έναν πόλεμο ενάντια στην Ουκρανία και ταυτόχρονα ενάντια στη Δύση. Και στον πόλεμο αυτό, πέρα από τα «τυπικά» που δεν είναι πάντα τυπικά, δηλαδή την εισβολή σε μια χώρα και την καταπάτηση της κυριαρχίας της (αυτά πολιτικά πληρώνονται πολύ ακριβά και για δεκαετίες), αρχίζει να απειλεί με χρήση και του πυρηνικού οπλοστασίου αν απειληθεί η ίδια η υπόσταση της Ρωσίας…
Επιπλέον, τώρα η Μόσχα δηλώνει κυνικά ότι τα εδάφη που έχει κατακτήσει ο ρώσικος στρατός θα πρέπει να μην συνυπολογίζονται πλέον στην Ουκρανία και ότι ντε φάκτο της ανήκουν. Ακόμα χειρότερα, σε διάφορα ρωσικά ΜΜΕ αναλυτές κάνουν λόγο για διάλυση και εξαφάνιση της Ουκρανίας από τον διεθνή χάρτη, με την έννοια ότι ένα μέρος θα προσαρτηθεί στη Ρωσία, ενώ τα υπόλοιπα θα διαμοιραστούν ανάμεσα σε Πολωνία, Ουγγαρία και Ρουμανία. Μοιάζει σαν να σερβίρει μια λύση για «ουδετερότητα» της Ουκρανίας μέσω του διαμελισμού της… Όλα αυτά είναι άκρως επικίνδυνες απόψεις.
Η κυριαρχία των χωρών ή, πιο σωστά, η πορεία απόκτησης βαθμών κυριαρχίας των χωρών απέναντι στις κοσμοκρατορικές και επεκτατικές δυνάμεις, είναι στον σύγχρονο κόσμο μια προοδευτική πράξη αντίστασης
Στο σημείο αυτό είναι χρήσιμο να αναφερθούμε στην άποψη της Κούβας σχετικά με όσα γίνονται με την είσοδό μας σε μια νέα φάση στο παγκόσμιο σκηνικό με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Σε δήλωσή της η κουβανική κυβέρνηση αναφέρει:
«Είναι αδύνατο να γίνει μια αυστηρή και ειλικρινής εξέταση της σημερινής κατάστασης στην Ουκρανία χωρίς να εκτιμηθούν προσεκτικά τα δίκαια αιτήματα της Ρωσικής Ομοσπονδίας προς τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ, καθώς και οι παράγοντες που οδήγησαν στη χρήση βίας και στη μη τήρηση των νομικών αρχών και των διεθνών κανόνων, τους οποίους η Κούβα υποστηρίζει σθεναρά και, αποτελούν, ιδιαίτερα για τις μικρές χώρες, βασικό πόρο αντίστασης στην ηγεμονία, την κατάχρηση εξουσίας και την αδικία. Η Κούβα είναι μια χώρα που υπερασπίζεται το Διεθνές Δίκαιο και είναι προσηλωμένη στον Καταστατικό Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Η Κούβα θα υπερασπίζεται πάντοτε την ειρήνη και θα αντιτίθεται στη χρήση βίας, και στις απειλές για χρήση βίας, εναντίον οποιουδήποτε κράτους. Λυπούμαστε βαθύτατα για την απώλεια αθώων αμάχων στην Ουκρανία. Ο κουβανικός λαός είχε και συνεχίζει να έχει πολύ στενή σχέση με τον ουκρανικό λαό. […] Καλούμε για μια σοβαρή, εποικοδομητική και ρεαλιστική διπλωματική λύση της τρέχουσας κρίσης στην Ευρώπη, με ειρηνικά μέσα, διασφαλίζοντας την ασφάλεια και την κυριαρχία όλων, καθώς και την περιφερειακή και διεθνή ειρήνη, σταθερότητα και ασφάλεια»(1).
Είναι ιδιαίτερα προσεκτική η δήλωση. Δεν συντάσσεται χωρίς κριτήρια και προϋποθέσεις με κάποια από τις δύο πλευρές, και είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στα θέματα κυριαρχίας των χωρών, του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου.
Την ίδια στιγμή η Κίνα, πολύ πιο προσεκτικά κινούμενη και όντας ακόμα υπερασπιστής της παγκοσμιοποίησης (οι εμπορικές και οικονομικές σχέσεις της με τον Δυτικό κόσμο είναι 7πλάσιες αυτών με τη Ρωσία), υποστηρίζει μια «πολυμέρεια» και καταγγέλλει τον ηγεμονισμό των ΗΠΑ. Παράλληλα όμως, πέρα από το άπλωμα του νέου Δρόμου του Μεταξιού (που εκφράζει τα μεγαλοκρατικά σχέδια της Κίνας στον μελλοντικό κόσμο), ο Σι Τζινπίνγκ σχετικά πρόσφατα μίλησε μεταφορικά για την ανάγκη «μεγάλων καραβιών»:
«Τα γεγονότα έδειξαν για άλλη μια φορά ότι μέσα στους μαινόμενους χείμαρρους μιας παγκόσμιας κρίσης, οι χώρες δεν πλέουν χωριστά σε περίπου 190 μικρές βάρκες, αλλά βρίσκονται όλες σε ένα γιγάντιο πλοίο, από το οποίο εξαρτάται το κοινό μας πεπρωμένο. Τα μικρά σκάφη μπορεί να μην επιβιώνουν σε μια καταιγίδα, αλλά ένα γιγάντιο πλοίο είναι αρκετά δυνατό για να την αντιμετωπίσει.
Η οικονομική παγκοσμιοποίηση είναι η τάση των καιρών. Αν και είναι βέβαιο ότι υπάρχουν αντίθετα ρεύματα σε ένα ποτάμι, κανένα δεν θα μπορούσε να το εμποδίσει να ρέει προς τη θάλασσα.[…] Η οικονομική παγκοσμιοποίηση ποτέ δεν πρόκειται να παρεκκλίνει από την πορεία της. Πράξεις μονομερούς οικοδόμησης “αποκλειστικών αυλών με ψηλούς τοίχους” ή δημιουργίας αποκλειστικών μικρών κύκλων ή μπλοκ που πολώνουν τον κόσμο, υπέρμετρης επέκτασης της έννοιας της εθνικής ασφάλειας για την αναχαίτιση της οικονομικής και τεχνολογικής προόδου άλλων χωρών… θα υπονομεύσουν σοβαρά τις διεθνείς προσπάθειες για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων.[…]
Η Κίνα θα κρατά πάντα ψηλά το λάβαρο της μεταρρύθμισης και του ανοίγματος. Η Κίνα θα συνεχίσει να αφήνει την αγορά να διαδραματίσει αποφασιστικό ρόλο στην κατανομή των πόρων, και θα φροντίσει ώστε η κυβέρνηση να παίξει καλύτερα τον ρόλο της. Θα οικοδομήσουμε ένα ενιαίο, ανοιχτό, ανταγωνιστικό και τακτοποιημένο σύστημα αγοράς, όπου όλες οι επιχειρήσεις θα απολαμβάνουν ίσο καθεστώς ενώπιον του νόμου και ίσες ευκαιρίες στην αγορά»(2).
Στη χώρα μας οι πολιτικές και οικονομικές ελίτ έχουν κάνει την επιλογή τους. Χωρίς καμία επιφύλαξη, συντάσσονται με το ΝΑΤΟ και ευθυγραμμίζονται πλήρως σε όσα οι ΗΠΑ κελεύουν. Δικαιολογούν κιόλας αυτήν την επιλογή σαν τη μοναδική δυνατή. Ξεχνούν τα διδάγματα της πιο πρόσφατης ιστορίας, όπου μια χώρα μέλος του ΝΑΤΟ απειλείται από άλλη χώρα της «συμμαχίας», όπου μια άλλη κυρίαρχη χώρα, η Κύπρος υπέστη στρατιωτική εισβολή και για πάνω από 48 χρόνια το βόρειο μέρος της τελεί υπό τουρκική κατοχή. Η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, κι αυτό περνά αμάσητο από την Ε.Ε. και το ΝΑΤΟ, την ίδια στιγμή που είναι εξωφρενική η φιλοτουρκική πολιτική χωρών όπως η Αγγλία, η Γερμανία, η Ισπανία κ.λπ.
Η Ελλάδα σύρεται κυριολεκτικά να λάβει αντιρωσικές θέσεις και κυρώσεις, να κινείται δηλαδή ενάντια στα ίδια τα συμφέροντά της, τη στιγμή που τόσο η Τουρκία όσο και το Ισραήλ δεν χάλασαν καθόλου τις καλές τους σχέσεις με τη Ρωσία – παρόλο που η μεν Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ, το δε Ισραήλ προπύργιο του Δυτικού ιμπεριαλισμού στη Μέση Ανατολή.
Η χώρα μας βιώνει ένα διαρκές άδειασμα της κυριαρχίας της με τη μνημονιακή καθεστωτική ομηρεία, με τη μετατροπή της σε ορμητήριο ΝΑΤΟϊκών και αμερικάνικων βάσεων, με τα σύνορά της να έχουν τεθεί υπό τον έλεγχο δυνάμεων όπως η Frontex και το ΝΑΤΟ, με το γκριζάρισμα περιοχών της… Και τώρα θα συρθεί στην περίφημη «συνεκμετάλλευση» των υδρογονανθράκων με την Τουρκία, δηλαδή υπό την Τουρκία. Στο προσεχές ταξίδι του στις ΗΠΑ ο Μητσοτάκης θα λάβει στο χέρι τις «παραγγελιές» των Αμερικάνων «φίλων».
Στη βάση αυτής της πρόσφατης πείρας πρέπει να παλευτεί ο στόχος της ουδετερότητας της χώρας, της ενίσχυσης των βαθμών κυριαρχίας της σε όλα τα επίπεδα, της επίτευξης φιλικών σχέσεων με όλες τις χώρες που επιθυμούν καλές σχέσεις μαζί της, και το βάδισμα σε έναν δρόμο που να θέτει στο επίκεντρο τη διέξοδο και τη διάσωση της Ελλάδας (έστω ως μικρού καραβιού) στις μεγάλες φουρτούνες που έρχονται. Ο ρόλος της Πολιτικής και η σφυρηλάτηση μιας νέας Συνείδησης είναι υπεραναγκαίοι όροι.
(1) «Η Κούβα υποστηρίζει μια λύση που εγγυάται την ασφάλεια και την κυριαρχία όλων» (Δήλωση της Επαναστατικής Κυβέρνησης της Κούβας, 28/2/2022).
(2) Ομιλία του Κινέζου προέδρου στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός (18/1/2022).
* Άρθρο σε συντετμημένη μορφή. Το πλήρες κείμενο θα αναρτηθεί στην ιστοσελίδα του Δρόμου (www.edromos.gr).
του Edouard Husson* Courrier des stratèges
Για πολύ καιρό ο Klaus Schwab ήταν κάτι περισσότερο από έναν πιο φιλόδοξο Alain Minc**, με ένα πιο διεθνή και διευρυμένο κατάλογο διευθύνσεων. Και μετά, σταδιακά, ο διοργανωτής των συναντήσεων του Νταβός μετατράπηκε σε προφήτη των νέων καιρών. Διαμόρφωσε την ατζέντα για τη Μεγάλη Επανεκκίνηση. Ένας άνθρωπος σχετίζεται πολύ με αυτό: ο Yuval Noah Harari, συγγραφέας ενός από τα μπεστ σέλερ της τελευταίας δεκαετίας, του Sapiens. Όταν διαβάσουμε προσεκτικά, αυτό το δοκίμιο παγκόσμιας ιστορίας είναι μέτριο. Αλλά το σημαντικό είναι αλλού: ο Harari βρήκε τα λόγια για να κάνει τους εφευρέτες της Silicon Valley και τους διοργανωτές του Φόρουμ του Νταβός να πιστέψουν ότι ήταν «άνθρωποι-θεοί», οι αρχιτέκτονες μιας τόσο σημαντικής κοινωνικο-οικονομικής επανάστασης, εδώ και χιλιετίες. Την εποχή των Sapiens θα διαδέχονταν εκείνη του μεταανθρωπισμού και ο Klaus Schwab θα ήταν ο προφήτης της. Επιστροφή σε μια απάτη.

Το περίεργο και ανησυχητικό δεν είναι όσα σερβίρει ο ντεμέκ φιλόσοφος Harari αλλά, ότι στη σύμπασα «εκκλησία» της ενημέρωσης -εφημερίδες, τηλεοράσεις, ιστότοποι – έχει μόνιμο άμβωνα, απ’ όπου κηρύττει την κατάργηση της ελευθερίας μας…
Όταν αρχίζουμε να ανασυνθέτουμε τη διαδρομή του Υ.Ν. Harari, δεν μπορούμε παρά να πούμε: μπράβο στον καλλιτέχνη! Ομολογουμένως, αυτός ο καλός ιστορικός του Μεσαίωνα έχει γίνει, από ακαδημαϊκή άποψη, ένας κάπως ριψοκίνδυνος δοκιμιογράφος. Αλλά σήμερα, αυτό που ενδιαφέρει περισσότερο είναι οι πληθωρικές δηλώσεις ως Μεγάλου Οραματιστή και λιγότερο το έργο του ως ιστορικού. Τρία βιβλία – Sapiens, Homo Deus και 21 Lessons for the 21st Century – τον έχουν κάνει διάσημο μέσα σε δέκα χρόνια.
Η ανάγνωση του Sapiens, η παγκόσμια ιστορία που δίδασκε ο Harari το 2011 στους φοιτητές του και για την οποία έφτιαξε ένα βιβλίο, είναι πραγματικά πολύ βαρετό, όταν κάποιος έχει διαβάσει τις υπέροχες τοιχογραφίες Gombrich, Spengler, Toynbee, Braudel ή, πιο πρόσφατα, Jared Diamond. Κι όμως, το βιβλίο έγινε μπεστ σέλερ από τη στιγμή που το σύστησε ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ, ο Μπιλ Γκέιτς, ο Μπαράκ Ομπάμα. Η ανάγνωσή του έχει γίνει απαραίτητη στο Silicon Valley ή στο Νταβός.
Από πού προήλθε αυτή η επιτυχία; Σίγουρα παίζει ρόλο o τύπος που διαμόρφωσε για τον εαυτό του o Harari. Ο άντρας είναι μαχητικός βίγκαν, ζει με την ομοφυλόφιλη σύντροφό του σε μια συνεταιριστική φάρμα και λέει ότι κάνει δύο ώρες διαλογισμό Vipassana κάθε μέρα. Ο YN Harari θα ταίριαζε απόλυτα σε ένα μυθιστόρημα του Houellebecq και μπορεί να φανταστούμε το υπερβολικό φορτίο που θα είχε ο μεγαλύτερος σύγχρονος Γάλλος μυθιστοριογράφος. Αλλά μην γελιέστε: Ο Harari καθησυχάζει τις δυτικές ελίτ αφού ενσαρκώνει ένα είδος ιδανικού τύπου του φωτισμένου ανθρώπου των αρχών του 21ου αιώνα.
Ωστόσο, όταν οι «μαστόροι» της Μεγάλης Επανεκκίνησης άρχισαν να τον προωθούν, ο χαρακτήρας του Harari ήταν ακόμα σε μεγάλο βαθμό άγνωστος. Αν έγινε ό,τι έγινε είναι γιατί αυτό που έγραψε ευχαριστεί! Ο Harari είπε στις παγκοσμιοποιημένες ελίτ αυτό που ήθελαν να ακούσουν. Όλα συνδέονται με ένα «ταυτόχρονα»: η ανθρώπινη ελευθερία δεν υπάρχει, αλλά ο μύθος του φιλελευθερισμού είναι χρήσιμος γιατί επιτρέπει στις ελίτ του ανοιχτού κόσμου να επιφέρουν τη νέα, γιγαντιαία επανάσταση, αυτή της «Τέταρτης Βιομηχανικής Επανάστασης», του Διαδικτύου των Πραγμάτων και σύντομα το Διαδίκτυο των Σωμάτων όπου θα έχουμε εμφυτευμένα τσιπ και αισθητήρες .
Σε μια αξιοσημείωτη ανάλυση που δημοσιεύτηκε στη Haaretz, ο Danny Gutwein επισημαίνει ότι ο Harari ασχολείται με όλο και λιγότερη ιστορία και όλο και περισσότερο αμφίβολη μελλοντολογία, αλλά έχει το πλεονέκτημα ότι «αντιμετωπίζει την κρίση της φιλελεύθερης δημοκρατίας, την οποία [ο συγγραφέας] θεωρεί τον βέλτιστο τύπο για την αντιμετώπιση των προκλήσεων του σύγχρονου κόσμου. Εντοπίζει τις απαρχές της κρίσης στο ιδεολογικό επίπεδο. Ο λαϊκισμός θριάμβευσε επειδή η «φιλελεύθερη ιστορία» έχασε την αξιοπιστία της στον απόηχο της οικονομικής κρίσης του 2008, έχοντας ήδη αποτύχει να δώσει «προφανείς απαντήσεις» στους παγκόσμιους κινδύνους που θέτει η πυρηνική απειλή, η υπερθέρμανση του πλανήτη και η τεχνολογική καινοτομία. Για να ανακτήσουν οι φιλελεύθερες ελίτ την εξουσία, ο Harari λέει ότι πρέπει να δημιουργήσουν «μια ενημερωμένη ιστορία για τον κόσμο“. Καθώς είναι ανίκανες να το κάνουν, αναλαμβάνει τον ρόλο του ιδεολόγου τους και προσφέρει στα «Μαθήματα» μια ενημερωμένη εκδοχή της φιλελεύθερης ιστορίας βασισμένη στη «μυθολογία των Sapiens». Ο λαϊκισμός αποτελεί κίνδυνο για το μέλλον του κόσμου επειδή ενθαρρύνει «νοσταλγικές φαντασιώσεις», πυροδοτεί την εθνικιστική απόσχιση και υπονομεύει τη διεθνή συνεργασία, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων του 21ου αιώνα. Ως εκ τούτου, ο Harari πιστεύει ότι «στο τέλος, η ανθρωπότητα δεν θα εγκαταλείψει τη φιλελεύθερη ιστορία, γιατί δεν έχει εναλλακτική. Οι άνθρωποι μπορούν να δώσουν στο σύστημα μια θυμωμένη κλωτσιά στο στομάχι, αλλά, επειδή δεν έχουν πού αλλού να πάνε, τελικά θα επιστρέψουν ».
Η ελευθερία είναι επικίνδυνη!
Σε ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στον Guardian τον Σεπτέμβριο του 2018, με τίτλο «ο μύθος της ελευθερίας», ο Harari είχε βγάλει τη μάσκα:
« Οι άνθρωποι έχουν σίγουρα θέληση – αλλά δεν είναι ελεύθερη. Δεν μπορείτε να αποφασίζετε ποιες επιθυμίες έχετε. Δεν αποφασίζετε να είσαι εσωστρεφείς ή εξωστρεφείς, χαλαροί ή ανήσυχοι, γκέι ή ετεροφυλόφιλοι. Οι άνθρωποι κάνουν επιλογές – αλλά δεν είναι ποτέ ανεξάρτητες επιλογές. Κάθε επιλογή εξαρτάται από έναν μεγάλο αριθμό βιολογικών, κοινωνικών και προσωπικών συνθηκών που δεν μπορείτε να καθορίσετε μόνοι σας. Μπορώ να επιλέξω τι θα φάω, ποιον θα παντρευτώ και ποιον θα ψηφίσω, αλλά αυτές οι επιλογές καθορίζονται εν μέρει από τα γονίδιά μου, τη βιοχημεία μου, το φύλο μου, το οικογενειακό μου υπόβαθρο, την εθνική μου κουλτούρα κ.λπ.
Αν και η «ελεύθερη βούληση» ήταν πάντα ένας μύθος, ήταν χρήσιμη στους προηγούμενους αιώνες. Ενθάρρυνε τους ανθρώπους που έπρεπε να πολεμήσουν ενάντια στην Ιερά Εξέταση, το θείο δικαίωμα των βασιλιάδων, την KGB και το KKKίνας. Ο μύθος είχε επίσης μικρό κόστος. Το 1776 ή το 1945, ήταν σχετικά μικρή ζημιά αν πιστεύεις ότι τα συναισθήματα και οι επιλογές σου ήταν προϊόν κάποιας «ελεύθερης βούλησης» και όχι αποτέλεσμα βιοχημείας και νευρολογίας.
Αλλά σήμερα, η πίστη στην «ελεύθερη βούληση» γίνεται ξαφνικά επικίνδυνη. Εάν οι κυβερνήσεις και οι εταιρείες καταφέρουν να χακάρουν το ανθρώπινο ζώο, οι πιο εύκολοι άνθρωποι για χειραγώγηση θα είναι αυτοί που πιστεύουν στην ελεύθερη βούληση.
Ο άνθρωπος είναι…ζώο!
Η επιτυχής εισβολή στη ζωή των ανθρώπων απαιτεί δύο πράγματα: καλή κατανόηση της βιολογίας και πολλή υπολογιστική ισχύ. Η Ιερά Εξέταση και η KGB δεν είχαν αυτή τη γνώση και αυτή τη δύναμη. Σύντομα όμως οι εταιρείες και οι κυβερνήσεις μπορεί να έχουν και τα δύο, και μόλις μπορέσουν να εισβάλλουν στη ζωή σας, όχι μόνο θα μπορούν να προβλέψουν τις επιλογές σας, αλλά και να αναδιατάξουν τα συναισθήματά σας. Για να γίνει αυτό, οι εταιρείες και οι κυβερνήσεις δεν θα χρειαστεί να σας γνωρίζουν τέλεια. Είναι αδύνατο. Απλώς πρέπει να σε γνωρίσουν λίγο καλύτερα από ό,τι ξέρεις εσύ τον εαυτό σου. Και δεν είναι αδύνατο, γιατί οι περισσότεροι άνθρωποι δεν γνωρίζουν τον εαυτό τους πολύ καλά.
Ο φιλελευθερισμός έχει αναπτύξει ένα εντυπωσιακό οπλοστάσιο επιχειρημάτων και θεσμών για την υπεράσπιση των ατομικών ελευθεριών ενάντια στις εξωτερικές επιθέσεις καταπιεστικών κυβερνήσεων και φανατικών θρησκειών, αλλά είναι απροετοίμαστος για μια κατάσταση όπου η ατομική ελευθερία ανατρέπεται από το εσωτερικό και όπου οι ίδιες οι έννοιες «ατομικότης». και η «ελευθερία» δεν έχει πλέον πολύ νόημα. Για να επιβιώσουμε και να ευδοκιμήσουμε στον 21ο αιώνα, πρέπει να εγκαταλείψουμε την αφελή άποψη του ανθρώπου ως ελεύθερου ατόμου –μια άποψη που κληρονομήθηκε τόσο από τη χριστιανική θεολογία όσο και από τον σύγχρονο Διαφωτισμό– και να αποδεχτούμε αυτό που πραγματικά είναι ο άνθρωπος: ένα ζώο***. Πρέπει να γνωρίσουμε τον εαυτό μας καλύτερα
Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να μάθετε να γνωρίζετε τις αδυναμίες σας. Είναι τα κύρια εργαλεία όσων προσπαθούν να σας βλάψουν. Οι υπολογιστές παραβιάζονται από προϋπάρχουσες ελαττωματικές γραμμές κώδικα. Οι άνθρωποι παραβιάζονται από προϋπάρχοντες φόβους, μίση, προκαταλήψεις και πόθους. Οι «εισβολείς» δεν μπορούν να δημιουργήσουν φόβο ή μίσος από τον αέρα. Αλλά όταν ανακαλύπτουν τι φοβούνται και μισούν ήδη οι άνθρωποι, είναι εύκολο να πατήσουν τα κατάλληλα συναισθηματικά κουμπιά και να προκαλέσουν ακόμη μεγαλύτερη οργή.
Εάν οι άνθρωποι δεν μπορούν να γνωρίζονται από τα μέσα που χειρίζονται, ίσως η τεχνολογία που χρησιμοποιούν οι «εισβολείς» μπορεί να κλαπεί και να χρησιμοποιηθεί για την προστασία μας. Ακριβώς όπως ο υπολογιστής σας διαθέτει ένα πρόγραμμα προστασίας από ιούς που εντοπίζει κακόβουλο λογισμικό, ίσως χρειαζόμαστε ένα πρόγραμμα προστασίας από ιούς για τον εγκέφαλο. Η σύντροφός σας τεχνητή νοημοσύνη θα μάθει από την εμπειρία τι έχετε ιδιαίτερη αδυναμία – είτε πρόκειται για διασκεδαστικά βίντεο με γάτες είτε για εξοργιστικές ιστορίες με τον Τραμπ – και θα τους αποκλείσει για λογαριασμό σας ».
Εισβολή στο ανθρώπινο σώμα!..

«Η Ιερά Εξέταση και η KGB δεν είχαν αυτή τη γνώση και αυτή τη δύναμη [βιολολογία και υπολογιστές]. Σύντομα όμως οι εταιρείες και οι κυβερνήσεις μπορεί να έχουν και τα δύο, και μόλις μπορέσουν να εισβάλλουν στη ζωή σας, όχι μόνο θα μπορούν να προβλέψουν τις επιλογές σας, αλλά και να αναδιατάξουν τα συναισθήματά σας». Αυτός είναι ο αυριανός κόσμος που οραματίζεται o Harari…
Ολα τα «καλά» μαζεμένα: η άρνηση της ελευθερίας – ενάντια σε 30 αιώνες ιουδαιοχριστιανικού πολιτισμού. Η άρνηση της σύγχρονης δημοκρατίας αφού θα είναι αδύνατο να αντισταθεί κανείς στην χειραγώγηση δεδομένων από κυβερνήσεις και διεθνικές εταιρείες. Αλλά και η πρόταση να εμπιστευτούμε τον εγκέφαλό μας και τα συναισθήματά μας σε μια φωτισμένη ελίτ και τεχνικούς χειραγώγησης των ατόμων, αλλά, για το καλό μας αυτή τη φορά.
Ο Leo Hohnmann είχε την καλή ιδέα να βάλει δύο βίντεο παράλληλα: το ένα με διάφορες παρεμβάσεις του Yuval Noah Hariri, οι οποίες βασικά επαναλαμβάνουν το επιχείρημα του άρθρου του Guardian αλλά χωρίς καμία ρητορική προφύλαξη. Και το άλλο, όπου βλέπουμε τον Klaus Schwab να εξηγεί πώς θα εισβάλουμε στο ανθρώπινο σώμα με τεχνολογικά εμφυτεύματα για να το ελέγξουμε. Ο παραλληλισμός μεταξύ των δύο επιχειρημάτων είναι εντυπωσιακός, ειδικά στον τρόπο με τον οποίο οι δύο ομιλητές, ο Μεγάλος Επανεκκινητής και ο γκουρού του, χρησιμοποιούν το επιχείρημα της κρίσης COVID ως μια μοναδική ευκαιρία, την οποία πρέπει να αρπάξουμε για να ξεκινήσει η στροφή προς την ελεγχόμενη ανθρωπότητα .
Ο δάσκαλός μου Claude Tresmontant ξεκινούσε συχνά τα μαθήματά του υπενθυμίζοντάς μας ότι οι μεγάλες καταστροφές της ανθρωπότητας ξεκινούν με μια καταστροφή στον τομέα των ιδεών. Θα υπήρχε φασισμός και κομμουνισμός χωρίς τη λατρεία του κράτους που ενστάλαξε ο Χέγκελ στους Ευρωπαίους της εποχής του; Λοιπόν, στην περίπτωσή μας αυτό συμβαίνει: όσο μέτρια και αν είναι η διανοητική του κατασκευή, ο Yuval Noah Harari σίγουρα έσπρωξε τον Klaus Schwab στην ιδεολογική τρέλα και στην επιθυμία να μεταμορφώσει τον κόσμο, πιο απλά να τον ερμηνεύσει. Ακριβώς τη στιγμή που ο Μπλόφελντ**** του Νταβός δεχόταν χτυπήματα από το Brexit και τη νίκη του Τραμπ – το ξύπνημα των λαών για την ελευθερία τους – ήλθε ο Harari και του ψιθύρισε στο αυτί λόγια παρηγορητικά, φαινομενικά λαμπερά.
Ο Harari είναι εκπρόσωπος του σύγχρονου ακαδημαϊκού ρεύματος στις κοινωνικές επιστήμες: είναι απλώς ένας ημιμαθής που ασπάζεται την τελευταία ιδεολογία του συρμού. Οι ημιμαθείς και οι ιδεολόγοι, σύμμαχοι αυτής που ο David Rothkopf αποκαλεί «η υπερτάξη», έχουν εφαρμόσει την καταστροφική διαχείριση του COVID-19, με μέγιστο καταναγκασμό και λανθασμένα εμβόλια, με βάση ανεπαρκώς ελεγμένες διαδικασίες, τόσο επικίνδυνα όσο και αναποτελεσματικά. Ο Harari είναι πολύ επιτυχημένος μεταξύ των ελίτ της παγκοσμιοποίησης επειδή τις ωραιοποιεί. Στην πραγματικότητα είναι η εικόνα τους, πνευματικά μέτριος και ελευθεροκτόνος. Στον διεθνή «κύκλο του λόγου», ο Harari ήρθε να καθησυχάσει, όταν ο Νάιτζελ Φάρατζ, ο Ντόναλντ Τραμπ ή τα Κίτρινα Γιλέκα ταρακούνησαν τη στασιμότητα. Θα συμφωνήσουμε να καταγγείλουμε αυτόν που αντιπροσωπεύει αυτή την ασυγχώρητη «αμαρτία κατά του Πνεύματος» – να θέσει τη νοημοσύνη στην υπηρεσία της κατάχρησης εξουσίας και της καταπάτησης της δικαιοσύνης. Δεν αρκεί όμως να καταγγέλλουμε, χρειάζεται να επισημαίνουμε, να αναιρούμε, να ενημερώνουμε. Ο αγώνας κατά του απατεώνα μόλις ξεκίνησε.
*Πολυγραφότατος καθηγητής (γεν. 1969) σύγχρονης ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Πικαρδίας και από το 2018 στο Πανεπιστήμιο του Σερζύ-Ποντουάζ, όπου διευθύνει το Ινστιτούτο Γαλλο-γερμανικών σχέσεων. Διετέλεσε, μεταξύ άλλων, γενικος διευθυντής του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Πανεπιστημίου.
**Πολιτικος σύμβουλος (γεν. 1949) δοκιμιογράφος και διευθυντής επιχείρησης. Συμμετέχει επίσης στο ΔΣ των εταιρειών Prisa, CaixaBank, Fnac, Poweo Direct Énergie, Ingenico et Yves Saint Laurent.
***Επαναλαμβάνεται εδώ η βασική θέση του Διαφωτισμού από την οποία προήλθαν ο ναζισμός και ο κομμουνισμός: «ένα δίποδο ζώο καλούμενο άνθρωπος» (Βολταίρος στη Κα Ντεφάντ, 10 Απρ. 1772). «δίποδα καλούμενα άνθρωποι· δίποδες αφίδες που καλούνται άνθρωποι» (Ντιντερώ στη Σοφία Βολάν, 25 Ιουλ. 1762) ή «το δίποδο ζώο που φέρει το όνομα άνθρωπος» ( Ντιντερώ στην Κα Μώ (; ), καλοκαίρι 1769) «Στο ανθρώπινο είδος μπορούν να ανήκουν πλάσματα πολύ διαφορετικά μεταξύ τους: ο άνθρωπος, το άλογο ή ο σκύλος» (Χόλμπαχ Η Κοινή Λογική, 1772).
****Φανταστικός και κακός χαρακτήρας του Ιαν Φλέμινγκ από τη σειρά μυθιστορημάτων και ταινιών του Τζέιμς Μποντ. Εγκληματικός εγκέφαλος – επικεφαλής της παγκόσμιας εγκληματικής οργάνωσης Specter – έχει φιλοδοξίες παγκόσμιας κυριαρχίας.
Μετάφραση: Ευάγγελος Δ. Νιάνιος
Πηγή: https://artofuss.blog/2022/05/10/yuval-noah-harari-le-gourou-liberticide-qui-chuchote-a-loreille-de-klaus-schwab/
του Γιώργου Τσερτεκίδη*
Κάθε τόσο, στην εν Ελλάδι δημόσια σφαίρα, εύκολα παρατηρείται η επανάληψη ενός συγκεκριμένου μοτίβου. Κάποια είδηση, συνήθως κάποια εγκληματική πράξη που αξίζει κοινωνική απαξία και προκαλεί αποτροπιασμό έρχεται στην επιφάνεια. Η πλέον πρόσφατη είναι αυτή της Πάτρας, γι’ αυτό και ο τίτλος, αλλά το μιντιακό μοτίβο δε διαφοροποιείται ιδιαιτέρως.
Τα μέσα ορμούν στο θέμα, το ξεχειλώνουν, το εξαντλούν, δίνουν βήμα σε ειδικούς, σε «ειδικούς», στο γείτονα, στη γειτόνισσα, στον περιπτερά της γειτονιάς, στη μανάβισσα της γειτονιάς κοκ. Ο/η θύτης όσο περνούν οι ημέρες, παραδίδεται κλιμακωτά και σχεδόν τελετουργικά στον μιντιακό βωμό. Εκεί, οι τηλεπαρουσιάστριες και οι τηλεπαρουσιαστές οι οποίοι ελέω διευθυντών ειδήσεων θέτουν την ατζέντα και αποφασίζουν για ποιο θέμα και πώς ακριβώς θα ενημερωθεί η Ελληνίδα και ο Έλληνας τηλεθεατής ή αντιστοίχως οι διαχειριστές των διαδικτυακών και εναλλακτικών μέσων ενημέρωσης «σφάζουν» την persona και παραδίδουν τις «σάρκες» της στο πλήθος που εξουθενωμένο από την κοινωνικοοικονομική πραγματικότητα που βιώνει χρειάζεται κάπου να εκτονωθεί.
Αυτό το σημείο χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Ο πληθωρισμός καλπάζει, το κόστος ζωής εκτοξεύεται, η φτώχεια θεριεύει, η ενεργειακή κρίση είναι μια πραγματικότητα και ο κίνδυνος επισιτιστικής κρίσης πλανάται πάνω από την Ευρώπη, με τρόπο πρωτόγνωρο μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Τα προβλήματα όμως που απασχολούν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και για τα οποία φροντίζουν με τόση επιμέλεια να κρατούν το κοινό ενημερωμένο, φυσικά και έχουν τη σημασία τους, αλλά σίγουρα δεν αφορούν την ουσία της κοινωνικής και οικονομικής πραγματικότητας που αφορά όλες και όλους.
Ένα καλό με τα μέσα μαζικής επικοινωνίας είναι ότι είναι ιδιωτικά και άρα όχι κρατικά ελεγχόμενα. Ένα κακό με τα μέσα μαζικής επικοινωνίας είναι ότι είναι ιδιωτικά και άρα κερδοσκοπικού χαρακτήρα στα πλαίσια της ελεύθερης αγοράς. Όπως όλες οι επιχειρήσεις, λοιπόν, στην ελεύθερη αγορά, έτσι και τα ΜΜΕ έχουν ιδιοκτήτες ή ομάδες ιδιοκτητών με πολύ συγκεκριμένα συμφέροντα και πολύ συγκεκριμένες σχέσεις (ή/και συναλλαγές;) με τις εκάστοτε οικονομικές και πολιτικές ελίτ.
Ένα καίριο ερώτημα που εύλογα προκύπτει είναι: Cui bono? (=ποιος ωφελείται;)
*Τσερτεκίδης Γεώργιος
Υπ. Δρ. Κοινωνικών Επιστημών
Πολιτικός Επιστήμων
YouTube-FaceBook: Γιώργος Τσερτεκίδης