Αρχική Blog Σελίδα 1954

Αντίο σε Τσαϊκόφσκι και Τολστόι: Οι Ουκρανοί προσπαθούν να «απορωσοποιήσουν» τους δρόμους τους

0
NEW YORK TIME Diego Ibarra Sanchez/The New York Times

Μακριά από το ανατολικό μέτωπο της Ουκρανίας, όπου εξελίσσονται μάχες, διεξάγεται ένας νέος αγώνας – όχι από τα χαρακώματα, αλλά πάνω σε καταπράσινους παράδρομους και μεγάλες λεωφόρους. Εκεί ο εχθρός ακούει στο όνομα Παβλόφ. Ή Τσαϊκόφσκι. Ή Μεγάλη Αικατερίνη.

Σε ολόκληρη την Ουκρανία, αξιωματούχοι ξεκινούν έργα για τη λεγόμενη «από-αποικιοποίηση» των πόλεων τους.

Οι δρόμοι και οι στάσεις του μετρό τα ονόματα των οποίων παραπέμπουν στην ιστορία της Ρωσικής Αυτοκρατορίας ή της Σοβιετικής Ένωσης τίθενται στο στόχαστρο των Ουκρανών, που θέλουν να απαλλαγούν από κάθε ίχνος του έθνους που εισέβαλε στη χώρα τους στα τέλη Φεβρουαρίου.

«Υπερασπιζόμαστε τη χώρα μας, ακόμα και στην πρώτη γραμμή του πολιτισμού», δήλωσε ο Αντρίι Μοσκαλένκο, αντιδήμαρχος του Λβιβ και επικεφαλής μιας επιτροπής που εξέτασε τα ονόματα σε κάθε έναν από τους περισσότερους από 1.000 δρόμους της πόλης. «Και δεν θέλουμε να έχουμε τίποτα κοινό με τους δολοφόνους», υπογράμμισε.

Η Ουκρανία δεν είναι η πρώτη χώρα που ανέλαβε ένα τέτοιο εγχείρημα – οι Ηνωμένες Πολιτείες παλεύουν επί δεκαετίες με την τύχη κάποιων μνημείων από την εποχή του Εμφυλίου Πολέμου.

Ούτε είναι η πρώτη φορά που η Ουκρανία κάνει μια τέτοια προσπάθεια: μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης, ήταν μια από τις πολλές χώρες της Ανατολικής Ευρώπης που μετονόμασαν δρόμους και αφαίρεσαν αγάλματα που θύμιζαν την εποχή της κομμουνιστικής κυριαρχίας που έγινε συνώνυμη με τον ολοκληρωτισμό.

Αυτή τη φορά, η απόφαση να διαγραφούν τα ρωσικά ονόματα δεν συμβολίζει απλώς την περιφρόνηση προς την εισβολή και τη σοβιετική ιστορία, δήλωσε ο Βασίλ Κμετ, ιστορικός στο Εθνικό Πανεπιστήμιο Ιβάν Φράνκο του Λβιβ, για να προσθέσει: Πρόκειται επίσης για την επαναβεβαίωση μίας ουκρανικής ταυτότητας που πολλοί πιστεύουν ότι έχει καταπιεστεί κάτω από αιώνες κυριαρχίας από τον πιο ισχυρό γείτονά της. «Η έννοια της από-αποικιοποίησης είναι λίγο ευρύτερη», υπογράμμισε.

«Η ρωσική πολιτική σήμερα βασίζεται στην προπαγάνδα του λεγόμενου Russky mir – του ρωσόφωνου κόσμου. Πρόκειται για τη δημιουργία μιας ισχυρής εναλλακτικής λύσης, ενός σύγχρονου ουκρανικού εθνικού λόγου», επισήμανε.

Το Λβιβ είναι μια από τις πολλές περιοχές που αναλαμβάνουν εκστρατείες «από-αποικιοποίησης». Το ίδιο και η βορειοδυτική πόλη Λουτσκ, η οποία σχεδιάζει να μετονομάσει πάνω από 100 δρόμους. Στη νότια πόλη-λιμάνι της Οδησσού, της οποίας οι κάτοικοι είναι κυρίως ρωσόφωνοι, οι πολιτικοί συζητούν αν θα αφαιρέσουν ένα μνημείο της Μεγάλης Αικατερίνης, της Ρωσίδας αυτοκράτειρας που ίδρυσε την πόλη το 1794.

Στην πρωτεύουσα Κίεβο, το Δημοτικό Συμβούλιο εξετάζει τη μετονομασία της στάσης του μετρό Λέων Τολστόι σε Βασίλ Στους, Ουκρανού ποιητή και αντιφρονούντα.

Η στάση «Μινσκ» -που πήρε το όνομά της από την πρωτεύουσα της Λευκορωσίας, η οποία στάθηκε δίπλα στη Μόσχα κατά τη διάρκεια της εισβολής- μπορεί σύντομα να μετονομαστεί σε «Βαρσοβία», τιμώντας την υποστήριξη της Πολωνίας στην Ουκρανία.

Και δεν είναι μόνο τα ρωσικά ονόματα που ελέγχονται. Η επιτροπή του Λβιβ σχεδιάζει επίσης να διαγράψει ονόματα οδών που δόθηκαν ως φόρος τιμής σε Ουκρανούς. Ένας πήρε το όνομά του από τον συγγραφέα Πέτρο Κοζλάνιουκ, ο οποίος συνεργάστηκε με σοβιετικές υπηρεσίες ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένης της K.G.B.

Η αφαίρεση των ονομάτων ορισμένων πολιτισμικών συμβόλων- κάτι που η επιτροπή του Λβιβ είπε ότι έκανε μετά από διαβούλευση με ακαδημαϊκούς από τους σχετικούς τομείς – έχει αποδειχθεί πιο διχαστική. Η ιστορία μορφών όπως ο Πιοτρ Τσαϊκόφσκι μπορεί να είναι δύσκολη: Οι οικογενειακές ρίζες του κλασικού συνθέτη βρίσκονται στη σύγχρονη Ουκρανία και ορισμένοι μουσικολόγοι λένε ότι τα έργα του ήταν εμπνευσμένα από την ουκρανική λαϊκή μουσική.

Λίγα χιλιόμετρα μακριά από το Λβιβ, ο Βίκτορ Μελνίτσουκ έχει ένα εργοστάσιο που προετοιμάζει την κατασκευή νέων πινακίδων για τους μετονομασμένους δρόμους. Αν και αναγνωρίζει ότι έχει επιχειρηματικό ενδιαφέρον σε κάθε αλλαγή, είναι αμφίθυμος για ορισμένα από τα νέα ονόματα. «Ίσως θα έπρεπε να κρατήσουμε κάποιους κλασικούς συγγραφείς ή ποιητές αν είναι από άλλες περιόδους. Δεν είμαι σίγουρος», είπε και πρόσθεσε: «Δεν μπορούμε να απορρίψουμε τα πάντα εντελώς. Υπήρχε κάτι καλό εκεί».

Ο ίδιος πάντως σχεδιάζει να ευθυγραμμιστεί με τις αποφάσεις της επιτροπής. Και η απόφασή ήταν ομόφωνη: Ο Τσαϊκόφσκι θα φύγει.

«Όταν μετονομάζουμε έναν δρόμο, δεν σημαίνει ότι λέμε: Αυτό το άτομο δεν έκανε αυτή την εφεύρεση ή δεν ήταν σημαντικό», είπε ο κ. Μοσκαλένκο, αντιδήμαρχος του Λβιβ. «Σημαίνει ότι το έργο αυτού του ατόμου έχει χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο αποικισμού».

Ο ιστορικός κ. Κμετ είδε την ευκαιρία να τιμήσει ορισμένους Ουκρανούς των οποίων η συνεισφορά έχει χαθεί στα βάθη της ιστορίας.

Ελπίζει να ονομάσει έναν δρόμο του Λβιβ με το όνομα ενός βιβλιοθηκονόμου, του Φεντίρ Μαξιμένκο, ο οποίος προστάτευε κρυφά τον ουκρανικό πολιτισμό και τα βιβλία κατά τη σοβιετική εποχή. «Εγώ και η ουκρανική κουλτούρα χρωστάμε πολλά σε αυτόν», είπε και πρόσθεσε: «Πρέπει να εργαστούμε πολύ σκληρά σήμερα για να διατηρήσουμε αυτό που έσωσε».

New York Times/Καθημερινή

ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΣΤΡΟΦΗ

1
Τα εμβληματικότερα Μέσα Ενημέρωσης στις ΗΠΑ κινούνται, πλέον, σε σχέση με τον πόλεμο στην Ουκρανία στην γραμμή μιας συμβιβαστικής ειρήνης και όχι μιας ολοκληρωτικής νίκης της Ουκρανίας.
Αυτή ήταν η γραμμή που έδωσε ο Κίσιγκερ, αυτήν την γραμμή υποστήριξαν εδώ και καιρό οι New York Times, αυτήν την άποψη προωθεί και το The Atlantic στην ανάλυση που μπορείτε να διαβάσετε εδώ http://www.anixneuseis.gr/%ce%bf-%cf%88%cf%85%cf%87%cf…/
Στην ενδιαφέρουσα ανάλυση του The Atlantic υπογραμμίζεται η διάκριση μεταξύ του δόγματος του Κέναν για ανάσχεση της ΕΣΣΔ και της υιοθέτησής του απο τις αμερικανικές κυβερνήσεις μετά την μετατροπή του απο τον Πωλ Νίτσε που οδήγησε σε καταστροφές.
Στην ανάλυση, ο στρατός και οι στόχοι της ΕΣΣΔ δεν συγκρίνονται με την σημερινή κατάσταση του ρωσικού στρατού ο οποίος χαρακτηρίζεται πολύ υποτιμητικά.
Επισημαίνεται, δε, πως όπως και τότε έτσι και σήμερα πρέπει να γίνονται αποδεκτά τα ζωτικά συμφέροντα της Ρωσίας.
Ενδιαφέρον, επίσης, παρουσιάζει η υπογράμμιση πως μερικές φορές τα αμερικανικά και τα ρωσικά συμφέροντα μπορούν ακόμα και να συμπίπτουν.
Αναφέρονται οι περιπτώσεις της Συρίας, στο Σαχελ αλλά και γίνεται αποδεκτή η ρωσική κριτική για τις αμερικανικές επεμβάσεις στο Ιράκ και στη Λιβύη. Μάλιστα, χαρακτηρίζεται οδηγός για το τι θα ήταν προς το συμφέρον των ΗΠΑ.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι το άρθρο αναφέρεται και σε ένα κλίμα νεο-μακαρθισμού και στις ΗΠΑ.
Δηλαδή, το φαινόμενο της πόλωσης σε κοινωνικό επιπεδο δεν είναι, μόνο, ελληνικό.
Αξίζει να παρατεθεί η σχετική παράγραφος:
“Το φάντασμα του Μακαρθισμού εξακολουθεί να καταδιώκει τη γη σε ένα πνεύμα παράνοιας και μίσους που στοιχειώνει την αμερικανική πολιτική κουλτούρα. Ακριβώς όπως ο γερουσιαστής Τζόζεφ ΜακΚάρθι υπερέβαλλε γκροτέσκο μια αμελητέα κομμουνιστική απειλή εντός της Αμερικής, έτσι και οι κατηγορίες για προδοτική συμπεριφορά εναντίον των Αμερικανών που ευθυγραμμίζονται με τη στάση του Ντόναλντ Τραμπ υπέρ του Πούτιν είναι υπερβολικές. Η επίθεση σε πολιτικούς αντιπάλους ως προδότες δεν είναι μια τακτική που έχει λειτουργήσει καλά για τη δημοκρατία. Σε κάθε περίπτωση, ο δεξιός εξτρεμισμός είναι τόσο εγχώριος στην Αμερική όσο και στη Βραζιλία, την Πολωνία, την Ινδία και μάλιστα τη Ρωσία”.
Το πνεύμα των αναλύσεων των σημαντικότερων ΜΜΕ των ΗΠΑ δικαιώνουν τις θέσεις που έχουμε αναπτύξει στις σελίδες αυτές απο την αρχή του πολέμου.
Και εκθέτουν τους φανατικούς και των δύο πλευρών.
Π.Σ.

Με 448 υπέρ έναντι 67 εγκρίθηκε η έκθεση – κόλαφος της Ευρωβουλής για την Τουρκία

1

Υπερψηφίστηκε πριν λίγη ώρα, με συντριπτική πλειοψηφία 448 ψήφων υπέρ έναντι 67 κατά και 107 αποχών, η φετινή έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ΕΚ) για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας κατά το 2021.

Η έκθεση συνιστά κόλαφο για την γείτονα χώρα αναφορικά με τις επιδόσεις της στο πεδίο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου αλλά και σε ό,τι αφορά στην προκλητικότητα της έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου.

Συγκεκριμένα, διαμέσου ενός καταιγισμού 54 επιμέρους σημείων κριτικής και επισημάνσεων, τονίζεται, μεταξύ άλλων, ότι συνεχίζεται η διολίσθηση στην ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, καθώς η δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα θεμελιώδη δικαιώματα σ΄αυτήν οπισθοχωρούν, γεγονός για το οποίο οι ευρωβουλευτές εκφράζουν ανησυχίες.

Όπως τονίζεται σε σχετική ανακοίνωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, χωρίς σαφή και σημαντική πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις, το Κοινοβούλιο δεν μπορεί να εξετάσει το ενδεχόμενο επανέναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, προειδοποιούν οι ευρωβουλευτές.

Ειδικότερα, οι ευρωβουλευτές υπογραμμίζουν ότι, παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις της Τουρκίας σχετικά με τον στόχο της προσχώρησης στην ΕΕ, τα τελευταία δύο χρόνια παρατηρείται συνεχής οπισθοδρόμηση όσον αφορά τις σχετικές δεσμεύσεις της.

Το Κοινοβούλιο εκφράζει την ικανοποίησή του για την πρόσφατη ελαφρά βελτίωση των σχέσεων ΕΕ – Τουρκίας, ιδίως όσον αφορά τους διαλόγους υψηλού επιπέδου. Δυστυχώς, αυτή η ενισχυμένη συνεργασία συνυπάρχει μαζί με τις τακτικές συγκρούσεις, καθώς οι σχέσεις με τα γειτονικά κράτη μέλη της ΕΕ εξακολουθούν να αποτελούν πρόκληση, τονίζουν οι ευρωβουλευτές.

Η έκθεση επισημαίνει επίσης τη συνεχιζόμενη επιδείνωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία. Το ΕΚ εκφράζει τη λύπη για τη διαρκή νομική και διοικητική πίεση που ασκεί η τουρκική κυβέρνηση στην κοινωνία των πολιτών και τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τους δικηγόρους και τους δημοσιογράφους, καλώντας την Επιτροπή να παράσχει επαρκή στήριξη προς τις προσπάθειες υπέρ της δημοκρατίας στην Τουρκία.

Καταδίκη της προκλητικής συμπεριφοράς προς Ελλάδα και Κύπρο

Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν ότι, παρά ορισμένες ενδείξεις αποκλιμάκωσης στην Ανατολική Μεσόγειο στο μεσοδιάστημα από την τελευταία έκθεση του ΕΚ για την Τουρκία, πρόσφατα παρατηρήθηκε νέα έξαρση και εκφράζουν τη λύπη τους για τις πρόσφατες δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων που αμφισβητούν την κυριαρχία της Ελλάδας σε ορισμένα από τα νησιά της οι οποίες είναι αντιπαραγωγικές και υπονομεύουν το περιβάλλον ασφαλείας στην περιοχή. Επαναλαμβάνοντας την έκκληση προς όλες τις πλευρές να υπάρξει ειλικρινής συλλογική προσπάθεια διαπραγμάτευσης για τα όρια των ΑΟΖ και των υφαλοκρηπίδων στην περιοχή στη βάση της καλής πίστης και των διεθνών κανόνων, καταδικάζουν την παρενόχληση ερευνητικών σκαφών εντός της Κυπριακής ΑΟΖ, καθώς και τις παραβιάσεις του ελληνικού εθνικού εναέριου χώρου, συμπεριλαμβανομένων των υπερπτήσεων. Χαιρετίζουν την συνεισφορά της Τουρκίας στην διασφάλιση επάρκειας εφοδιασμού φυσικού αερίου μέσω της διασύνδεσης των αγωγών «Trans-Anatolian Pipeline (TANAP)» και «Trans Adriatic Pipeline (TAP)» και επαναλαμβάνουν τη στήριξή τους για την πρόταση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για μια πολυμερή διάσκεψη για την Ανατολική Μεσόγειο, τονίζοντας ότι η Πράσινη Συμφωνία παρέχει σημαντικές ευκαιρίες για την επίτευξη συνεργατικών, βιώσιμων και χωρίς αποκλεισμούς ενεργειακών λύσεων.

Επιπροσθέτως, οι ευρωβουλευτές εκφράζουν τη λύπη τους για το γεγονός ότι το κυπριακό πρόβλημα παραμένει ανεπίλυτο και επαναλαμβάνουν σθεναρά ότι μια λύση σύμφωνα με τις σχετικές αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και εντός του διεθνούς νομικού πλαισίου είναι η μόνη βιώσιμη λύση. Καλούν την Άγκυρα ,να εγκαταλείψει την απαράδεκτη πρόταση της για μια «λύση δύο κρατών», να αποσύρει τα στρατεύματά της από την Κύπρο και να απόσχει από τυχόν μονομερείς ενέργειες που θα παγιώσουν τη μόνιμη διαίρεση της νήσου, όπως και από ενέργειες που αλλοιώνουν τη δημογραφική της ισορροπία. Καταδικάζουν ακόμη την υπογραφή του λεγόμενου οικονομικού και χρηματοδοτικού πρωτοκόλλου μεταξύ της Τουρκίας και των μη ελεγχόμενων από την κυβέρνηση περιοχών της Κύπρου. αλλά και τη στάση της όσον αφορά τη συνέχιση της παραβίασης των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τη μεταβίβαση των Βαρωσίων στους νόμιμους κατοίκους τους. Καλούν την Τουρκία να δώσει στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα τον απαραίτητο χώρο για να δράσει σύμφωνα με το ρόλο της ως νόμιμη κοινότητα στη νήσο και επίσης την Επιτροπή να αυξήσει τις προσπάθειές της για την επαφή με την κοινότητα αυτή, υπενθυμίζοντας ότι η θέση της είναι στην ΕΕ.

Αντιρρήσεις της Τουρκίας όσον αφορά την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ

Οι ευρωβουλευτές καλούν την τουρκική κυβέρνηση να αντιμετωπίσει τις αιτήσεις της Φινλανδίας και της Σουηδίας για ένταξη στο ΝΑΤΟ με καλή πίστη, να συμμετάσχει εποικοδομητικά στις προσπάθειες για την επίλυση των εκκρεμών ζητημάτων σύμφωνα με τις αξίες και τις νομικές απαιτήσεις της ΕΕ και να απόσχει από την άσκηση αδικαιολόγητης πίεσης κατά τη διαδικασία αυτή. Υπό τις παρούσες σοβαρές συνθήκες, είναι σημαντικό όλοι οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ να ενεργούν με προορατικότητα και να επικυρώσουν ταχέως τα πρωτόκολλα προσχώρησης των δύο χωρών.

Η σημασία της στενής συνεργασίας ΕΕ-Τουρκίας στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής και της πολιτικής ασφάλειας

Πάντως, οι ευρωβουλευτές χαιρετίζουν την προθυμία της Τουρκίας να ενεργήσει ως διαμεσολαβητής στον ρωσικό πόλεμο κατά της Ουκρανίας, και τονίζουν τη ζωτική σημασία της καλής συνεργασίας ΕΕ-Τουρκίας στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής και της πολιτικής ασφάλειας στην τρέχουσα δύσκολη συγκυρία και ευχαριστούν την Άγκυρα για τη σταθερή ευθυγράμμισή της με το ΝΑΤΟ και την ΕΕ.

Η έκθεση επαινεί τις προσπάθειες της Τουρκίας να συνεχίσει να φιλοξενεί τον μεγαλύτερο προσφυγικό πληθυσμό στον κόσμο και σημειώνει τη συνεχή παροχή ενωσιακής χρηματοδότησης για τον σκοπό αυτό, την οποία οι ευρωβουλευτές δεσμεύονται να διατηρήσουν στο μέλλον. Υποστηρίζουν επίσης την πρόταση της Επιτροπής να αρχίσουν διαπραγματεύσεις για την επικαιροποίηση μιας αμοιβαία επωφελούς τελωνειακής ένωσης, αλλά προειδοποιούν ότι το Κοινοβούλιο θα υποστηρίξει μια τελική συμφωνία μόνον εφόσον πληρούνται οι απαραίτητες δημοκρατικές προϋποθέσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες, τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και τις σχέσεις καλής γειτονίας.

Συνοψίζοντας, το Κοινοβούλιο αναφέρει ότι δεν μπορεί, στο παρόν στάδιο, να δικαιολογήσει την τροποποίηση της θέσης του σχετικά με την επίσημη αναστολή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Τουρκία, οι οποίες ουσιαστικά βρίσκονται σε αδιέξοδο από το 2018. “Αψηφώντας ανοιχτά τις δεσμευτικές αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων σε σχέση με την υπόθεση του Osman Kavala και άλλων, η σημερινή τουρκική κυβέρνηση έχει σκοπίμως καταστρέψει οποιεσδήποτε προσδοκίες για επανέναρξη της διαδικασίας προσχώρησης στην ΕΕ υπό τις παρούσες συνθήκες” τονίζεται στην Έκθεση.

«Στους σημερινούς δύσκολους καιρούς, είναι πιο σημαντικό από ποτέ να υπενθυμιστεί ότι οι αξίες και οι αρχές, που βρίσκονται στο επίκεντρο οποιασδήποτε διαδικασίας προσχώρησης στην ΕΕ, δεν μπορούν παραμεριστούν λόγω κάποιας έκτακτης γεωπολιτικής κατάστασης. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο το Κοινοβούλιο, και ελπίζω ότι το ίδιο θα πράξουν όλα τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, δεν θα παραμείνει σιωπηλό μπροστά στον σημερινό αυταρχικό φαύλο κύκλο της χώρας. Αντί να ανακτηθεί η χαμένη εμπιστοσύνη, η οποία είναι απαραίτητο κεφάλαιο στις σχέσεις ΕΕ – Τουρκίας, χάνουμε περισσότερη τώρα: Το ανεύθυνο βέτο στο ΝΑΤΟ και οι αυξανόμενες εντάσεις προς τα κράτη μέλη της ΕΕ αποτελούν ανησυχητικές ενδείξεις για το προσεχές μέλλον, τις οποίες σημαδεύει μια προεκλογική κατάσταση στη χώρα. Εάν δεν υπάρξει αλλαγή, θεωρώ ότι δύσκολα θα επιβιώσει η διαδικασία προσχώρησης ακόμη πέντε χρόνια», δήλωσε ο εισηγητής Nacho Sánchez Amor (Σοσιαλιστές, Ισπανία)

Ολόκληρη η Έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επί της ενταξιακής πορείας της Τουρκίας το 2021 καθώς και οι σχετικές τροπολογίες επί άρθρων της, βρίσκονται στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση:

https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/A-9-2022-0149_EL.html#

https://hellasjournal.com/2022/06/me-448-iper-enanti-67-egkrithike-i-ekthesi-kolafos-tis-evrovoulis-gia-tin-tourkia/

Η Wall Street Journal αποκαλύπτει τις τακτικές του Ταγίπ Ερντογάν για απόσπαση παραχωρήσεων και εκμετάλλευση κρίσεων

0

Η εφημερίδα Wall Street Journal δημοσιεύει άρθρο του Jared Malsin με τίτλο Turkey’s Erdogan Capitalizes on Ukraine Crisis as Grip at Home Wavers για τις τακτικές που χρησιμοποιεί ο Τούρκος πρόεδρος Erdogan να εκμεταλλεύεται κρίσεις, για να αποσπά όποιες παραχωρήσεις μπορεί από όλες τις πλευρές.

Ο Τούρκος Πρόεδρος χρησιμοποιεί τις παγκόσμιες επιπτώσεις της εισβολής στην Ουκρανία, ούτως ώστε να αποσπάσει παραχωρήσεις από τη Δύση και τη Μόσχα και να επιτύχει κάποιους από τους πάγιους στόχους της Τουρκίας, αναφέρει εισαγωγικά ο αρθρογράφος.

 Ο τούρκος Πρόεδρος μπλοκάρει την ένταξη της Σουηδίας και Φιλανδίας στο ΝΑΤΟ με τον ισχυρισμό ότι φιλοξενούν κούρδους ακτιβιστές, τους οποίους αντιμάχεται η Τουρκία.

Παράλληλα, ο Erdogan προσπαθεί να εξασφαλίσει πιθανόν και με την βοήθεια του τουρκικού πολεμικού ναυτικού, διόδους για τα πλοία που μεταφέρουν σιτάρι και τρόφιμα από την Ουκρανία. Την ίδια στιγμή και παρά τις αμερικανικές ενστάσεις, απειλεί να εισβάλλει κατά των Κούρδων στην βόρεια Συρία.

Επίσης. η Τουρκία είχε προμηθεύσει μη επανδρωμένα πτητικά μέσα (drones) την Ουκρανία, απαγόρευσε την διέλευση κάποιων ρωσικών πολεμικών πλοίων προς την Μαύρη Θάλασσα, αλλά δεν συμμετείχε σε άλλες κυρώσεις κατά της Ρωσίας και στην συνέχεια οργάνωσε ειρηνευτικές συνομιλίες.

Ο Erdogan είναι από τους λίγους ηγέτες, που τακτικά συνομιλεί με τον Putin και τον πιέζει να αποδεχθεί τις ειρηνευτικές συνομιλίες.   

Ο Erdogan χρησιμοποιεί μια τακτική, που επανειλημμένως έχει κάνει  τις τελευταίες δύο δεκαετίες: εκμεταλλεύεται κρίσεις για να δημιουργήσει πολιτικές ευκαιρίες και να αποσπάσει παραχωρήσεις από φίλους και εχθρούς, χρησιμοποιώντας παράλληλα το ρόλο του στις διεθνείς σχέσεις, για να ενδυναμώσει την εικόνα του στο εσωτερικό της Τουρκίας.

ΠΗΓΗ: Wall Street Journal – Jared Malsin

https://hellasjournal.com/2022/06/i-wall-street-journal-apokalipti-tis-taktikes-tou-tagip-erntogan-gia-apospasi-parachoriseon-ke-ekmetallefsi-kriseon/

Κι αν ο Πούτιν πεθάνει από καρκίνο;

0

Τι πιστεύουν οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες για την υγεία του Ρώσου προέδρου.

Οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες αποφάνθηκαν: Ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν πρόσφατα υποβλήθηκε σε θεραπεία για «προχωρημένο καρκίνο». Εφόσον οι κατάσκοποι της Αμερικής προέβλεψαν σωστά τον πόλεμο της Ρωσίας εναντίον της Ουκρανίας, δεν υπάρχει λόγος να μην ακούμε με προσοχή αυτή την εκτίμηση, σημειώνει ο Αλεξάντερ Μοτίλ, καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Ράτζερς-Νιούαρκ.

Οι αναλυτές θεωρούν πολύ δύσκολο να γίνει αντικατάσταση του Πούτιν διατηρώντας άθικτο το σύστημα που κατασκεύασε, καθώς εκείνος είναι που κρατά μαζί τις φυγόκεντρες δυνάμεις. Η αποχώρησή του, η οποία μπορεί να μην απέχει πολύ, θα δημιουργήσει κάτι περισσότερο από ένα κενό εξουσίας που θα προσπαθήσουν να καλύψουν οι στενοί του συνεργάτες. Θα ταρακουνήσει συθέμελα το καθεστώς.

Ο Πούτιν, συνεχίζει ο πολιτικός επιστήμονας που έχει γράψει πολλά βιβλία για τη Ρωσία και την Ουκρανία, «έχει ξοδέψει πάνω από δύο δεκαετίες διαλύοντας τους εκκολαπτόμενους δημοκρατικούς θεσμούς της Ρωσίας και αντικαθιστώντας τους με μια εξαιρετικά συγκεντρωτική, προσωποκρατική δικτατορία».

Οι διάδοχοι του Πούτιν, όπως εκείνοι του Λένιν και του Στάλιν, πιθανότατα θα χωριστούν σε σκληρούς και ήπιους, υπολογίζει ο Μοτίλ, σε μια περίοδο που η οικονομία βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση λόγω των κυρώσεων της Δύσης και ο πόλεμος κατά της Ουκρανίας είναι σχεδόν βέβαιο ότι δεν θα τελειώσει με ρωσική νίκη.

Αυτές οι συνθήκες θα ευνοήσουν έναν πολιτικό με ήπια προσέγγιση, πρόθυμο να ξεκινήσει κάποιες μεταρρυθμίσεις, να τερματίσει τον πόλεμο και να επιδιορθώσει τις σχέσεις με τη Δύση. Οι σκληροπυρηνικοί πιθανώς καταλαβαίνουν ότι όσο περισσότερο παραμένει ο Πούτιν στην εξουσία και η οικονομία και ο πόλεμος συνεχίζουν να επιδεινώνονται, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητές τους. Σε αυτή την ατμόσφαιρα, τα πραξικοπήματα τώρα δεν είναι απλά πιθανά, αλλά ίσως αναπόφευκτα – ειδικά καθώς οι μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ επιβεβαίωσαν ότι ο Πούτιν έγινε στόχος απόπειρας δολοφονίας τον Μάρτιο.

Με έναν αγώνα για την εξουσία να διεξάγεται στο Κρεμλίνο, η ικανότητα της Μόσχας να διαχειρίζεται την αχανή χώρα αναπόφευκτα θα μειωθεί. Οι επαρχίες, και ειδικά εκείνες που συνδέονται με μη ρωσικά έθνη με περήφανες ιστορίες και άφθονους πόρους, θα μπορούσαν εύκολα να ζητήσουν μεγαλύτερη αυτονομία. Εάν τα πράγματα πάνε πραγματικά άσχημα στο Κρεμλίνο, οι απόπειρες ανεξαρτησίας είναι πιθανές.

Οποιο και αν είναι το σενάριο, και ανεξάρτητα από το ποιος κερδίζει τη μάχη για την εξουσία και πόσο καιρό ο Πούτιν παραμένει επικεφαλής, το μόνο που μπορεί ρεαλιστικά να κάνει η Δύση είναι να προετοιμαστεί για τον αγώνα εξουσίας, να αναγνωρίσει ότι η Ρωσία είναι πιθανό πολύ σύντομα να γίνει ένα πολύ ασταθές μέρος και να ενισχύσει τους δεσμούς της με τους άμεσους γείτονες της Ρωσίας, οι οποίοι, καλώς ή κακώς, θα πρέπει να αντέξουν το κύριο βάρος της καθόδου της Ρωσίας στην αστάθεια.

Κι αν ο Πούτιν πεθάνει από καρκίνο;

Αποχωρεί από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων η Ρωσία

0

Η Ρωσία ισχυρίζεται ότι η απόφασή της δεν έχει σχέση με τον πόλεμο στην Ουκρανία

Η Ρωσική Κρατική Δούμα ενέκρινε σήμερα δύο νομοσχέδια που τερματίζουν τη δικαιοδοσία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στη Ρωσία, αφότου η Μόσχα ανακοίνωσε τα σχέδιά της να αποχωρήσει από το Δικαστήριο εν μέσω της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Ένα από τα νομοσχέδια αφαιρεί τη χώρα από τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου και ένα δεύτερο ορίζει την 15η Μαρτίου ως ημερομηνία διακοπής, με τις αποφάσεις που εκδόθηκαν κατά της Ρωσίας να μην εφαρμόζονται μετά από αυτήν την ημερομηνία.

Οι προσφυγές στο ΕΔΑΔ είχαν γίνει η έσχατη λύση για τους ενάγοντες σε πολλές προβεβλημένες υποθέσεις που είχαν απορριφθεί από ρωσικά δικαστήρια. Το 2017, το Δικαστήριο διέταξε τη Μόσχα να καταβάλει αποζημίωση στους επιζώντες της πολιορκίας του σχολείου στο Μπεσλάν το 2004, οι οποίοι κατηγόρησαν τις υπηρεσίες ασφαλείας ότι δεν εκτέλεσαν επαρκώς τα καθήκοντά τους.

«Παράθυρο» για επιβολή θανατικής ποινής

Στις 15 Μαρτίου, η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης αποφάσισε να αποβάλει τη Ρωσία από τον οργανισμό, μέρος του οποίου είναι η ΕΔΑΔ, ως απάντηση της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Η Ρωσία τονίζει ότι αποφάσισε ανεξάρτητα να αποχωρήσει από το Συμβούλιο της Ευρώπης, με τον πρώην πρόεδρο της Ρωσίας Ντμίτρι Μεντβέντεφ να δηλώνει ότι η αποχώρηση της Ρωσίας από τον οργανισμό αντιπροσώπευε μια ευκαιρία να επανέλθει η θανατική ποινή, την οποία απαγορεύουν οι κανόνες του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

Αποχωρεί από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων η Ρωσία

Απόβαση στη Νορμανδία: Οι άγνωστες πτυχές της «Επιχείρησης Ποσειδών»

0

78 χρόνια από τη μεγαλύτερη στρατιωτική αμφίβια επιχείρηση

Η απόβαση των συμμαχικών δυνάμεων στη Νορμανδία στις 6 Ιουνίου του 1944 ήταν ένα μεγάλο στοίχημα που κέρδισε τελικά η συμμαχική πλευρά. Ωστόσο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος που κατάφεραν να διεισδύσουν στις γερμανικές αμυντικές γραμμές…

Στη διάρκεια των πρώτων μηνών του 1944, η ναζιστική Γερμανία είχε δημιουργήσει ένα βασικό πρόβλημα για τον εαυτό της: είχε κατακτήσει περισσότερο έδαφος από όσο μπορούσε να προστατεύσει.

Αυτό δεν ήταν αποτέλεσμα μόνο της μεγάλης έκτασης που κατείχε αλλά είχε σχέση και με τη νοοτροπία του Χίτλερ, ο οποίος, εμφορούμενος από την αντίληψη διατήρησης των κατεχόμενων που είχε διαμορφωθεί στον Α΄ Π.Π., δεν άφηνε με κανέναν τρόπο μια κατεχόμενη περιοχή, ακόμη και όταν διακυβεύονταν τα στρατηγικά του σχέδια.

Έτσι, οι ταχυκίνητες δυνάμεις που πέτυχαν τον κεραυνοβόλο πόλεμο το 1940-41 δεν αντιπροσώπευαν πλέον την πλειονότητα των γερμανικών δυνάμεων, αφού σε μεγάλο ποσοστό υπήρχαν στρατεύματα με εθελοντές κατακτημένων χωρών, καθώς και νεαροί απόλεμοι στρατιώτες, που προέρχονταν από τη χιτλερική νεολαία.

Τον Ιανουάριο του 1943, παραδινόταν η 6η Γερμανική Στρατιά στο Στάλινγκραντ. Προσπαθώντας να διατηρήσει όλα τα κατεχόμενα εδάφη, η Βέρμαχτ ήταν απλωμένη στο Ανατολικό μέτωπο σε μια απόσταση 2.000 χλμ., στη Μεσόγειο σε πάνω από 3.000 χλμ. και στις δυτικές ακτές του Ατλαντικού, από την Ολλανδία μέχρι τον Βισκαϊκό Κόλπο σε πάνω από 6.000 χλμ. Ο Φρειδερίκος ο Μέγας είχε πει «αυτός που αμύνεται παντού δεν αμύνεται πουθενά».

Τον Ιούλιο του 1943, η Βέρμαχτ εκτελούσε την τελευταία της επίθεση στο ανατολικό μέτωπο, στο Κουρσκ. Το Νοέμβριο του 1943, ο Χίτλερ εξέδιδε την οδηγία με αριθμό 51, με την οποία αναγνώριζε τη στασιμότητα των επιχειρήσεων στο ανατολικό μέτωπο και τόνιζε τον κίνδυνο για μια αγγλοαμερικανική επίθεση, στα δυτικά.

Με τα νέα δεδομένα, οι Ρώσοι ήταν πάνω από 2.000 χλμ. από το Βερολίνο, ενώ στην περίπτωση που δημιουργούνταν ένα Δυτικό μέτωπο θα ήταν περί τα 500 χλμ. από τη βιομηχανική περιοχή του Ρήνου και του Ρουρ και 1.000 χλμ. από το Βερολίνο. Αυτά καθησύχαζαν τον Χίτλερ.

Από το φθινόπωρο του 1940, όταν εγκαταλείφθηκε η επιχείρηση «Θαλάσσιος Λέων» για εισβολή στην Αγγλία, είχαν αρχίσει να μεταφέρονται δυνάμεις από τη Δύση στο Ανατολικό μέτωπο. Το Μάρτιο του 1944, ο Χίτλερ έδινε οδηγίες στους διοικητές του Δυτικού μετώπου για την ανάγκη άμυνας των ακτών και συντριβής οποιασδήποτε προσπάθειας από τους Αγγλοαμερικανούς να αποβιβαστούν στις ακτές. Πίστευε ότι μια συντριβή των Συμμάχων στο Δυτικό μέτωπο θα τους αποθάρρυνε για πάντα και θα μπορούσε έτσι να μεταφέρει σαρανταπέντε ακόμη μεραρχίες στο Ανατολικό μέτωπο.

Σε σύσκεψη που έγινε το Σεπτέμβριο του 1942, ο Χίτλερ διέταξε την κατασκευή 15.000 οχυρωματικών θέσεων, που θα επανδρώνονταν από 300.000 άντρες, για να αντιμετωπιστεί μια πιθανή απόβαση. Τα οχυρά ήταν τέτοιας κατασκευής ώστε να αντέχουν στις αεροπορικές και ναυτικές προσβολές, αφού από τότε οι Γερμανοί εκτιμούσαν –σωστά– ότι οι Σύμμαχοι θα είχαν υπεροχή σε αυτά τα μέσα. Ο διοικητής του Δυτικού μετώπου, στρατάρχης Ρούνστεντ, ήταν αντίθετος σε αυτές τις στατικές οχυρώσεις και πίστευε ότι έπρεπε να στηριχτούν στους τεθωρακισμένους σχηματισμούς, που θα ήταν μακριά από τις ακτές.

Το σημείο που ανέμεναν επίθεση, και γι’ αυτό οχυρώθηκε περισσότερο, ήταν το στενότερο σημείο της Μάγχης, το Pas-de-Calais. Ο Ρούνστεντ ήταν ο γηραιότερος στρατάρχης της Βέρμαχτ: είχε παραιτηθεί το 1938, αλλά επανήλθε το 1939, για να πολεμήσει στην Πολωνία, τη Γαλλία και τη Ρωσία το 1941. Απογοητευμένος από την τακτική του Χίτλερ στη Ρωσία, παραιτήθηκε ξανά το χειμώνα του 1942, για να επανέλθει λίγους μήνες αργότερα (τον Ιούλιο του ’42), σε ηλικία 69 ετών, όταν σημειωνόταν μεγάλη προσπάθεια στο Δυτικό μέτωπο.

Τον Ιούνιο του 1944, διέθετε 58 μεραρχίες. Το μέτωπο χωριζόταν σε δύο ομάδες Στρατιών, την ομάδα G (με διοικητή τον φον Μπάσκοβιτς), με ευθύνη νότια του ποταμού Loire, και την ομάδα Β (διοικητής ο νεότερος στρατάρχης, Ρόμελ), που περιλάμβανε το LXXXVIII Σώμα Στρατού στην Ολλανδία, τη 15η Στρατιά από την Αμβέρσα στον Orne και την 7η Στρατιά από τον Orne στον Loire. Σε αντίθεση με τον προϊστάμενό του Ρούνστεντ, ο Ρόμελ πίστευε ότι θα έπρεπε να δοθεί βάρος στην οχύρωση των ακτών.

Επίσης μετά από επιθεώρηση των ακτών από τη Νορβηγία στην Ισπανία, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η πλέον επικίνδυνη περιοχή για απόβαση ήταν η Νορμανδία, πάλι σε αντίθεση με τον προϊστάμενό του, που πίστευε ότι ήταν το Pa-de-Calais.

Από τις δυνάμεις που διατέθηκαν, οι μισές τεθωρακισμένες μεραρχίες δεν μπορούσαν να εμπλακούν παρά μόνο μετά από απόφαση του Χίτλερ, ενώ οι ναυτικές και αεροπορικές δυνάμεις (350 αεροσκάφη) υπάγονταν στους Αρχηγούς των Γενικών Επιτελείων Ντένιτς και Γκέριγκ. Αυτό ίσχυε ακόμη και για τα αντιαεροπορικά των 88 χιλ.

Ο Ρόμελ ανέλαβε τη διοίκηση τον Ιανουάριο του 1944, ενώ από την άλλη πλευρά σχηματιζόταν η διοίκηση των δυνάμεων της απόβασης με τον παλιό του γνώριμο από την έρημο, στρατηγό Μοντγκόμερι. Ο Ρόμελ παρέλαβε μονάδες με προσωπικό που είχε μεταφερθεί από το Ρωσικό μέτωπο για ανάπαυση και, ενώ καθυστερούσαν τα έργα οχύρωσης, επέδειξε τη γνωστή του δραστηριότητα. Η κατασκευή των έργων επιταχύνθηκε, με δημιουργία χιλιάδων εμποδίων στις ακτές και στους πιθανούς χώρους προσγείωσης. Κατασκευάστηκαν εμπόδια με σιδηροτροχιές και ξύλινους πασσάλους, για να εμποδίζουν τα αποβατικά πλοία ακόμη και σε συνθήκες παλίρροιας.

Η ποιότητα των γερμανικών μεραρχιών στο Δυτικό μέτωπο (48 πεζικού + 10 τεθωρακισμένες) ήταν εξαιρετική για ορισμένες, με καλή εκπαίδευση και εξοπλισμό, ενώ άλλες είχαν νέους στρατιώτες με ελλιπή εκπαίδευση. Άλλες είχαν έμπειρους αλλά κουρασμένους στρατιώτες από το Ανατολικό μέτωπο και άλλες ξένους με αμφίβολη ποιότητα. Υπήρχαν οι γνωστές διενέξεις μεταξύ των μονάδων του Στρατού και αυτών των S.S., και στις βασικότερες αδυναμίες εντασσόταν η έλλειψη επαρκών πληροφοριών.

Η γερμανική Αεροπορία συναντούσε δυσκολίες στην αναγνώριση, ενώ οι κατάσκοποι που στέλνονταν στην Αγγλία συλλαμβάνονταν ο ένας μετά τον άλλο.

Το σχέδιο παραπλάνησης που είχαν εκπονήσει οι Σύμμαχοι είχε αποδώσει, με αποτέλεσμα οι πολιτικές γερμανικές υπηρεσίες πληροφοριών, οι οποίες είχαν ανταγωνιστικά προβλήματα με τις αντίστοιχες στρατιωτικές, να υπολογίζουν τις συμμαχικές δυνάμεις σε διπλάσιο αριθμό μεραρχιών από τον πραγματικό. Η λεπτομερής διάταξη των γερμανικών δυνάμεων στο Δυτικό μέτωπο είχε ως εξής:

Η ομάδα Στρατιών Β, που περιλάμβανε τους παρακάτω σχηματισμούς:

• Το LXXXVIII Σώμα Στρατού, στην Ολλανδία με 4 μεραρχίες.
• Την 15η Στρατιά, από Αμβέρσα μέχρι Orne, με 17 μεραρχίες.
• Την 7η Στρατιά, από τον Orne στο St. Nazaire, με 14 μεραρχίες.

Η ομάδα Στρατιών G, νότια του Loire, περιλάμβανε 13 μεραρχίες (4 με μέτωπο στον Ατλαντικό, 7 με μέτωπο στη Μεσόγειο και δύο στο κέντρο της Γαλλίας).

Η εφεδρεία αποτελούνταν από 10 μεραρχίες (5 S.S. + 5 Στρατού), εκ των οποίων 6 βρίσκονταν βόρεια του Loire και 4 νότια του ποταμού. Εξ αυτών, τρεις μεραρχίες τεθωρακισμένων είχαν τεθεί υπό την τακτική διοίκηση του Ρόμελ, (η 21η τεθ. Μεραρχία κοντά στην Καέν, η 116η τεθ. Μεραρχία που προερχόταν από το Afrikakorps κοντά στη Mantes, η 2η τεθ. Μεραρχία κοντά στην Abbeville. Οι υπόλοιπες μεραρχίες, εκ των οποίων οι περισσότερες S.S., υπάγονταν στη κεντρική διοίκηση O.K.W., με άλλα λόγια, κατευθείαν στον Χίτλερ.

Το περίπλοκο σύστημα υπαγωγής δημιουργούσε ασάφειες και έλλειψη ευελιξίας, πράγμα που φάνηκε στη πράξη. Ο Ρόμελ είχε μετακινήσει τις μεραρχίες πεζικού στις ακτές, και μάλιστα ήθελε να μεταφέρει και τα άρματα των εφεδρειών του στις ακτές αλλά βρέθηκε μπροστά στην αντίδραση του Ρούνστεντ, και των διοικητών τεθωρακισμένων.

Τελικά, όπως προαναφέρθηκε, ο Ρόμελ, στα πλαίσια συμβιβασμού, πήρε τρεις μεραρχίες τεθωρακισμένων και στις 5 Ιουνίου πήγε να δει τον Χίτλερ για να διαπραγματευτεί ακόμη μια μεραρχία τεθωρακισμένων. Έτσι, την ημέρα της απόβασης δεν βρισκόταν στο στρατηγείο του, πράγμα που περιέπλεξε ακόμη παραπάνω την κατάσταση και δυσκόλεψε τη διαδικασία λήψης αποφάσεων την κρίσιμη στιγμή.

Η συμμαχική πλευρά

Το κύριο τακτικό πρόβλημα που έπρεπε να ξεπεράσουν οι Σύμμαχοι ήταν πώς θα διείσδυαν στη γερμανική αμυντική γραμμή και στη συνέχεια πώς θα δημιουργούσαν προγεφύρωμα ικανό να υποστηρίξει την αποβίβαση των υπολοίπων δυνάμεων για να συνεχίσουν την προέλαση προς το εσωτερικό της Γερμανίας. Αυτά βέβαια σε συνθήκες μυστικότητας κατά την προετοιμασία και αιφνιδιασμού κατά την εκτέλεση, τουλάχιστον για την αρχική φάση της απόβασης.

Επιπλέον, έπρεπε να λυθούν τεράστια προβλήματα για ένα είδος επιχείρησης που θεωρείται από τα δυσκολότερα, και μάλιστα τέτοιου μεγέθους και με δυνάμεις από πολλά έθνη. Ιστορικά οι Μογγόλοι απέτυχαν να αποβιβαστούν στην Ιαπωνία, λόγω καιρικών συνθηκών. Ομοίως, οι Ισπανοί απέτυχαν να επιτεθούν στην Αγγλία. Ο Ναπολέων επίσης απέτυχε στην Αγγλία καθώς και ο Χίτλερ.

Οι Βρετανοί απέτυχαν στην Κριμαία και ηττήθηκαν στην Καλλίπολη στη διάρκεια του Α΄ Π.Π. Κατά το Β΄ Π.Π., οι Σύμμαχοι αποβιβάστηκαν επιτυχώς στη βόρεια Αφρική το Νοέμβριο του 1942, στη Σικελία τον Ιούλιο του 1943 και στο Σαλέρνο τον Σεπτέμβριο του 1943. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι ακτές δεν ήταν οχυρωμένες. Μόνο στην περίπτωση της Διέππης, τον Αύγουστο του 1942, οι Καναδοί επιτέθηκαν σε οχυρωμένη ακτή, και τα αποτελέσματα ήταν τραγικά γι’ αυτούς. Η ιδέα της απόβασης στις ευρωπαϊκές ακτές από το 1943 ήταν πρόταση του Αμερικανού Αρχηγού Στρατού G. Marshall.

Οι βρετανικοί όμως ενδοιασμοί και η εκτίμηση ότι δεν υπήρχαν οι απαραίτητες δυνάμεις καθυστέρησαν το εγχείρημα.

Από πλευράς τακτικής, ο κύριος προβληματισμός ήταν αν θα έπρεπε να γίνει κατά μέτωπο επίθεση στις ακτές. Οι σοβιετικές μετωπικές επιθέσεις στο Ανατολικό μέτωπο και οι συμμαχικές επιχειρήσεις στην Ιταλία τον προηγούμενο χρόνο είχαν προκαλέσει πολλές απώλειες. Το δίλημμα ήταν μεγάλο. Αν γινόταν σοβαρή προπαρασκευή ναυτικού πυροβολικού και αεροπορικών προσβολών στις ακτές, θα αποδυναμωνόταν η γερμανική άμυνα και οι αρχικές απώλειες θα ήταν λιγότερες, αλλά θα δινόταν χρόνος στις γερμανικές εφεδρείες να αντιδράσουν, ενώ οι απώλειες και δυσκολίες θα ήταν μεγαλύτερες κατά την προέλαση στο εσωτερικό της Ευρώπης.

Έτσι, προτιμήθηκε η εφαρμογή του αιφνιδιασμού, με μετωπική επίθεση στις ακτές, ενώ αντίθετα στον Ειρηνικό, στην Ιβοζίμα και την Οκινάουα, εφαρμόστηκε αργότερα από τους Αμερικανούς διαφορετική τακτική με εκτεταμένους βομβαρδισμούς, και στη συνέχεια ακολούθησε η επίθεση.

Το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα που οι Σύμμαχοι αντιμετώπιζαν ήταν ο τρόπος μεταφοράς στρατευμάτων και εφοδίων από τις αγγλικές ακτές στις γαλλικές. Άρχισαν να μελετούν την κατασκευή αποβατικών σκαφών, κάτι που δεν είχε σχεδιαστεί μέχρι τότε. Οι Γερμανοί, όταν σχεδίαζαν να επιτεθούν στα αγγλικά νησιά, σκόπευαν να μεταφέρουν τα στρατεύματα με φορτηγίδες που χρησιμοποιούνταν στα ευρωπαϊκά κανάλια και τις λίμνες.

Από το 1941, οι Βρετανοί άρχισαν να κατασκευάζουν αποβατικά πλοία, μήκους 327 ποδών, με ρηχή καρίνα και πόρτες εισόδου-εξόδου των αρμάτων και οχημάτων. Υπήρχαν δύο βασικοί τύποι, το Landing Ship, Tank (LST) και το ελαφρύτερο Landing Craft, Tank (LCT). Οι Αμερικανοί άρχισαν την κατασκευή αντίστοιχων πλοίων, με δυνατότητα μεταφοράς 4-8 αρμάτων, ανάλογα με τον τύπο.

Επίσης, κατασκεύασαν μικρότερα πλοιάρια για τη μεταφορά του πεζικού: τα LCIs για μεταφορά 200 αντρών και τα LCVPs (Higgins) για τη μεταφορά 30 αντρών.

Την κατασκευή των αποβατικών είχε αναλάβει ο Andrew Higgins και η βιομηχανία του. Ο Higgins κατασκεύαζε πριν από τον πόλεμο ξύλινα πλοιάρια για τους βάλτους της Λουϊζιάνα. Πρότεινε στον Αϊζενχάουερ την κατασκευή αυτών των μικρών πλοιαρίων για τους πεζοναύτες και, παρά την αντίδραση του Ναυτικού, που θεωρούσε ότι «αυτός ο μπεκρής δεν έχει καν επιχείρηση», προσέλαβε 30.000 μαύρους στη Ν. Ορλεάνη, τους καλοπλήρωνε, τους εμψύχωνε με φωτογραφίες και συνθήματα κατά του Άξονα και έτσι κατασκεύασε 20.000 LCVPs.

Για τις αερομεταφορές, κύριο ρόλο έπαιξε το γνωστό μεταφορικό αεροσκάφος C-47 (Dakota), που μπορούσε να μεταφέρει 18 αλεξιπτωτιστές. Με τέτοιου τύπου αεροπλάνα ερρίφθησαν οι εθελοντές τις 1ης και της 6ης βρετανικής αερομεταφερόμενης μεραρχίας και της 82ης και 101ης αμερικάνικης.

Οι εθελοντές είχαν μέσο όρο ηλικίας τα 26 έτη, βασική εκπαίδευση 13 περίπου εβδομάδων και καλό ηθικό, ακόμη και στις περιπτώσεις που τους ανακοινώθηκε ότι εννέα στους δέκα θα ήταν απώλειες. Σε ό,τι αφορά την παραγωγή του πολεμικού υλικού, η παραγωγή αεροσκαφών το 1943 είχε φτάσει στις ΗΠΑ τα 8.000 το μήνα.

Η αποστολή

Η γενική αποστολή στόχευε στην απόβαση στη Νορμανδία, στη δημιουργία προγεφυρώματος ικανού να υποστηρίξει την υποδοχή των δυνάμεων που ακολουθούσαν, στην κατάληψη των λιμανιών (Χερβούργου, Βρετάνης, Χάβρης, Αμβέρσας, Ρότερνταμ) και τη συνέχιση της επίθεσης για κατάληψη της βιομηχανικής περιοχής της Ρουρ. Θα ακολουθούσε η καταστροφή των εχθρικών δυνάμεων δυτικά του Ρήνου και η συνέχιση της επίθεσης, με διάβαση του ποταμού για προσβολή του εσωτερικού της Γερμανίας.

Το τακτικό σχέδιο της 1ης φάσης, προέβλεπε επιθετική ενέργεια σε περιοχή πλάτους πέντε μεραρχιών, για διευκόλυνση απόβασης των δυνάμεων που ακολουθούσαν.

Οι αρχικοί αντικειμενικοί σκοποί ήταν οι πόλεις Caen, Bayeux, Isigny, Carentan, τα αεροδρόμια της περιοχής και το λιμάνι του Χερβούργου. Στη συνέχεια οι Σύμμαχοι θα προήλαυναν στη χερσόνησο της Βρετάνης, μέχρι τη Νάντη. Μετά θα συνέχιζαν προς το Παρίσι, θα περνούσαν το Σηκουάνα και θα επιδίωκαν την καταστροφή του όγκου του Γερμανικού Στρατού που βρισκόταν στο Δυτικό μέτωπο.

Σε γενικές γραμμές, οι Αμερικανοί θα καταλάμβαναν τις περιοχές του Χερβούργου και της Βρετάνης, ενώ οι Βρετανοί, τα λιμάνια του στενού της Μάγχης μέχρι την Αμβέρσα, για να ανοίξουν τη γραμμή ανεφοδιασμού από την Αγγλία.

Οι επιμέρους αποστολές είχαν ως εξής:

• Η αμερικανική 1η Στρατιά (στρατηγός Bradley) θα επιτίθετο στις ακτές της Varreville (κωδικός Utah) και του Saint-Laurent (Omaha).
• Το αμερικανικό VII Σώμα Στρατού (στρατηγός Collins) θα επιτίθετο με την 4η μεραρχία στην ακτή Utah, ενώ η 82η και 101η αερομεταφερόμενες θα ρίπτονταν στη ζώνη του Sainte-Mere-Eglise, θα καταλάμβαναν τις γέφυρες, θα ασφάλιζαν τη περιοχή για να μη έρθουν γερμανικές ενισχύσεις και θα ενώνονταν με την 4η μεραρχία. Το Σώμα Στρατού στόχευε να κόψει τη χερσόνησο Cotentin, να καταλάβει το στρατηγικής σημασίας λιμάνι του Χερβούργου την 8η ημέρα της απόβασης (D+8) και στη συνέχεια να καταλάβει νοτιότερα το St. Lo την D+9.
• Το V αμερικανικό Σώμα Στρατού, (στρατηγός Gerow) θα επιτίθετο στην ακτή Omaha, πλάτους 3 1/2 μιλίων, βόρεια του Calvados, με την 29η μεραρχία και την 1η σε δεύτερη φάση.
• Η βρετανική 2η Στρατιά (στρατηγός Dempsey) θα αποβιβαζόταν σε τρεις τομείς, από την Asnelles (ακτή Gold), με την 50η μεραρχία και μέρος της 7ης τεθωρακισμένης, την Courseulles (ακτή Juno), με την 3η καναδική μεραρχία και το Quistreham (ακτή Sword), με την 3η βρετανική μεραρχία. Η 6η αερομεταφερόμενη μεραρχία θα ριχνόταν στην περιοχή του ποταμού Orne, για να ασφαλίσει τις γέφυρες και το κανάλι που συνδέει την Caen.

Με λίγα λόγια, οι παραπάνω συμμαχικές δυνάμεις επιδίωκαν να καταλάβουν την περιοχή της Caen το συντομότερο δυνατό, ακόμη και την πρώτη ημέρα της απόβασης, αν ήταν δυνατό. Στη συνέχεια, σκόπευαν να αναπτυχθούν μέχρι το Vire-Falaise, νότια της Caen, την ημέρα D+20.

Έπειτα θα προωθούνταν μέχρι την D+90 (3 μήνες), μέχρι τη γραμμή Σηκουάνας-Παρίσι-Ορλεάνη-Νάντη.

Αυτό το σχέδιο, με όλες τις λεπτομέρειές του, σχεδιάστηκε από τον Μοντγκόμερι και το επιτελείο του, για το πρώτο τρίμηνο μετά την «D-Day», την ημέρα της απόβασης. Η αναλογία δυνάμεων των αντιπάλων μεραρχιών φαίνεται στον πίνακα της σελίδας 110.

Η ημέρα της απόβασης (D-Day)

Μόνο τρεις ημέρες του Ιουνίου προσφέρονταν κατά τους μετεωρολόγους για απόβαση: η 5η, η 6η και η 7η Ιουνίου. Την 4η Ιουνίου (ημέρα Κυριακή), η πρόβλεψη ήταν βροχή και θάλασσα κυματώδης μέχρι την Τετάρτη, με ένα μικρό διάλειμμα την Τρίτη (6 Ιουνίου).

Στις 04:15 της 5ης Ιουνίου, ο Αϊζενχάουερ ανέβαλε την επιχείρηση για την Τρίτη. Κάποια πλοία που είχαν ξεκινήσει και κάποια υποβρύχια που θα σήμαιναν τους διαδρόμους για τα άλλα πλοία γύρισαν πίσω. Παρ’ όλα αυτά οι Γερμανοί είχαν εφησυχάσει λόγω του άσχημου καιρού.

Ο μεγαλύτερος προβληματισμός στο συμμαχικό επιτελείο υπήρχε για τις δύο αερομεταφερόμενες μεραρχίες που θα έπεφταν στη χερσόνησο Cotantin.

Μια γερμανική μεραρχία είχε μετακινηθεί στην περιοχή και χρειάστηκε να αλλάξει η ζώνη ρίψεως κατά 12 μίλια, κοντά στο St.-Mere-Eglise. Τα 915 αεροσκάφη που θα τους μετέφεραν, συμπεριλαμβανομένων 96 ρυμουλκούμενων ανεμοπλάνων, θα είχαν απώλειες της τάξεως του 50%, ενώ οι αλεξιπτωτιστές, της τάξεως του 75%. Οι αλεξιπτωτιστές ήταν εθελοντές, ενώ οι μεταφερόμενοι με τα ανεμοπλάνα ήταν απλοί στρατεύσιμοι.

Το απόγευμα της 5ης Ιουνίου, ο Αϊζενχάουερ τους επισκέφθηκε και ζήτησε «full victory, nothing else» («απόλυτη νίκη, τίποτε άλλο»). Την επομένη, 20 λεπτά μετά τα μεσάνυχτα, ανατολικά του ποταμού Orne, προσγειώθηκαν αλεξιπτωτιστές/καταδείκτες που θα οδηγούσαν τη ρίψη της 6ης βρετανικής μεραρχίας.

Αμέσως μετά άρχισε η κανονική ρίψη της μεραρχίας πριν το πρώτο φως, με αποστολή να καλύψουν τα πλευρά της απόβασης. Παρομοίως στο δυτικό τομέα, οι Αμερικανοί της 82ης και 101ης προσγειώνονταν στο St-Mere-Eglise.

Τα αντιαεροπορικά πυρά ήταν λιγότερο αποτελεσματικά από τα αναμενόμενα και οι απώλειες τελικά ήταν μόνο 20 αεροσκάφη από τα 805. Όμως οι άνεμοι διέσπειραν τους αλεξιπτωτιστές, και η 101 μεραρχία είχε απλωθεί σε μια έκταση 25×15 μίλια, με αποτέλεσμα 24 ώρες αργότερα η μεραρχία να έχει μόνο 3.000 άντρες από τους 6.000. Η 82η ήταν πιο τυχερή και είχε συγκεντρωθεί σε μικρό χώρο 3×3 μιλίων. Στις 12:30 είχε καταληφθεί το St-Mere-Eglise.

Στη 01:10, το γερμανικό LXXXIV Σώμα Στρατού (επιτελείο στο St-Lo) είχε ειδοποιηθεί. Στις 02:00 ειδοποιήθηκε ο Ρούνστεντ. Από αυτό το σημείο αρχίζουν οι αμφιβολίες των Γερμανών για το αν οι ενέργειες στη Νορμανδία ήταν η κύρια επιχείρηση ή θα ακολουθούσε η κύρια ενέργεια στο Pas-de-Calais. Ενεργοποιήθηκαν οι δυο τεθωρακισμένες μεραρχίες των εφεδρειών, με τον επιτελάρχη του Ρόμελ, αφού ο ίδιος έλειπε στο Βερολίνο.

Οι εφεδρείες αυτές δεν κινήθηκαν γιατί ήταν δεσμευμένες από τον Χίτλερ, ο οποίος μόλις είχε πάει για ύπνο και κανείς δεν τολμούσε να τον ξυπνήσει. Η έγκριση δόθηκε τελικά στις 16:00 το απόγευμα. Όπως αποδείχθηκε, ήταν πολύ αργά. Ο Χίτλερ έχασε τον πόλεμο επειδή κοιμόταν!

Από τα μεσάνυχτα, 1.135 αεροσκάφη της R.A.F. είχαν ρίξει 5.853 τόνους βομβών σε 10 παράκτιες γερμανικές πυροβολαρχίες. Από τα ξημερώματα, 1.083 αμερικανικά αεροσκάφη έριχναν 1.763 τόνους βομβών. Μεταξύ 01:00 και 04:00 το πρωί είχαν καταστραφεί 74 από τους 92 σταθμούς επικοινωνιών και τα περισσότερα ραντάρ των Γερμανών.

Η μάχη στον αμερικανικό τομέα

Στον αμερικανικό τομέα τα πλοία είχαν σταματήσει στις 02:00 και κατέβασαν τα τμήματα στα αποβατικά σκάφη. Στις 06:30 τα τμήματα αποβιβάζονταν στις ακτές Utah και Omaha. Οι Βρετανοί αποβιβάζονταν στο δικό τους τομέα στις 07:30. Από την άλλη πλευρά οι Γερμανοί είχαν λάβει τις θέσεις μάχης από τις 04:00, όταν ήδη τα βομβαρδιστικά προσέβαλαν τους αμμόλοφους και τις θέσεις μάχης τους.

Στην Utah, τα αποβατικά σκάφη αποβιβάστηκαν από λάθος 1 1/2 μίλι πιο μακριά, και φάνηκαν τυχερά γιατί συνάντησαν μικρότερη αντίσταση από την αναμενόμενη.

Ο ταξίαρχος Roosvelt αποβιβάστηκε με τα πρώτα κύματα της 4ης μεραρχίας και ήταν ο πρώτος ανώτατος αξιωματικός που πατούσε στις 06:39 το πόδι του στην ευρωπαϊκή ακτή. Έχοντας μελετήσει το έδαφος και βλέποντας από πρώτο χέρι την κατάσταση, οδήγησε τη μεραρχία του ώστε να έχει τη μικρότερη αντίσταση και στις 13:00 συναντήθηκε με τους αλεξιπτωτιστές της 101ης μεραρχίας. Από την ακτή Omaha όμως τα νέα δεν ήταν ευχάριστα. Τα αποβατικά σκάφη κακοπάθησαν πάνω στα βράχια.

Τα περισσότερα αμφίβια άρματα δεν άντεξαν στη θάλασσα, αφού είχαν δοκιμαστεί σε ήρεμα νερά και βυθίστηκαν (έφθασαν στην ακτή 2 από τα 29).
Αλλά και στις περιπτώσεις που τα LST αποβίβασαν τα άρματα στην ακτή, η αντιαρματική άμυνα και τα πυροβόλα των 88 χιλ. τα ακινητοποιούσαν. Οι φωλιές των πολυβόλων που είχαν κατασκευαστεί στη βραχώδη ακτή θέριζαν τους πεζούς. Ο Ρόμελ είχε περάσει από αυτή την ακτή το Μάρτιο και δεν είχε μείνει ευχαριστημένος από την οχύρωση.

Στη συνέχεια, οι εντατικές εργασίες οχύρωσης που ακολούθησαν έδωσαν στους Γερμανούς το ποθούμενο αποτέλεσμα. Έτσι, η επίλεκτη 352η μεραρχία πεζικού των Αμερικανών, που περίμενε να βρει ένα παλιό σύνταγμα μπροστά της, ήρθε αντιμέτωπη με μια μεραρχία από έμπειρους πολεμιστές του Ανατολικού μετώπου και με οκτώ αντί για τέσσερα τάγματα.

Το μεσημέρι η κατάσταση είχε γίνει ανησυχητική, και οι μόνοι Αμερικανοί που είχαν κατορθώσει να βγουν στην ακτή ήταν ο συνταγματάρχης Canham, διοικητής του 116 συντάγματος, ο ταξίαρχος Cota, υποδιοικητής της 1ης μεραρχίας και λίγοι στρατιώτες. Ο στρατηγός Bradley, από το πλοίο Agusta, άρχισε να σκέφτεται ακόμη και την οπισθοχώρηση στα πλοία, που για τους γνωρίζοντες αποτελεί την έσχατη λύση και συνήθως οδηγεί σε μεγαλύτερη αιματοχυσία.

Οι δύο αξιωματικοί που προαναφέρθηκαν μάζεψαν όσους στρατιώτες μπορούσαν και με μπανκαλοτορπίλες (σιδερένιοι σωλήνες με εκρηκτικά για διάσπαση συρματοπλεγμάτων, ναρκοπεδίων και καταστροφή πολυβολείων) και εκρηκτικά άρχισαν να κόβουν τα συρματοπλέγματα και να ανοίγουν διαδρόμους. Συγχρόνως άρχισαν πυρά ναυτικού πυροβολικού στα πυροβολεία των ακτών, παρά τον κίνδυνο να χτυπηθούν τα φίλια τμήματα.

Τις απογευματινές ώρες, οι Γερμανοί βρέθηκαν με ελάχιστα πυρομαχικά και αναγκάστηκαν να αναδιπλωθούν πίσω από τους αμμόλοφους, με την ελπίδα ότι θα συναντούσαν τα άρματα μάχης των εφεδρειών. Με το τέλος της ημέρας, είχε καταληφθεί στη περιοχή της Omaha προγεφύρωμα βάθους ενός μιλίου, ενώ σύμφωνα με τη σχεδίαση, οι Σύμμαχοι έπρεπε να έχουν φθάσει σε βάθος 5 μιλίων.

Μεταξύ των ακτών Utah και Omaha, βρίσκεται μια πολύ απότομη ακτή, η Pointe du Hoc, η κατάληψη της οποίας είχε ανατεθεί στο 2ο τάγμα Rangers. Καλά προετοιμασμένοι αυτοί, μετέφεραν σκάλες πυροσβεστών με γάντζους, και από τις 07:00 άρχισαν τις προσπάθειες αναρρίχησης στο βράχο, με την υποστήριξη του ναυτικού πυροβολικού πάνω από τα κεφάλια τους. Οι Rangers κατόρθωσαν τελικά να καταλάβουν το βράχο, αλλά για δύο μέρες δέχονταν αντεπιθέσεις από γερμανικά τμήματα.

Η μάχη στο βρετανικό και τον καναδικό τομέα

Η απόβαση από τους Βρετανούς και τους Καναδούς άρχισε στις 07:30 λόγω των δυσκολιών στις ακτές. Η 2η βρετανική στρατιά είχε τρεις μεραρχίες, την 50η στην ακτή Gold, την 3η καναδική στην ακτή Juno και την 3η βρετανική στην ακτή Sword, καθεμία με δύο ταξιαρχίες εμπρός και δύο που ακολουθούσαν σε μικρή απόσταση. Ο αντικειμενικός σκοπός της ημέρας ήταν η περιοχή της Bayeux-Caen. Στην ακτή Gold, η 50η μεραρχία, παρά την σκληρή αντίσταση, κατόρθωσε γύρω στις 11:00 να ανοίξει το δρόμο και να φτάσει κοντά στην Bayeux και λίγα μίλια από τον αμερικανικό τομέα.

Το βράδυ, η 50ή είχε δημιουργήσει προγεφύρωμα 6×6 μιλίων και είχε θέσει υπό τον έλεγχό της τον στρατηγικής σημασίας δρόμο Caen-Bayeux, απαγορεύοντας τη μεταφορά των γερμανικών ενισχύσεων. Στην ακτή Juno, οι Καναδοί είχαν να αντιμετωπίσουν δυσκολίες λόγω των βράχων στην ακτή και του βάθους της θάλασσας.

Λόγω της αρχικής καθυστέρησης, οι ακολουθούσες δυνάμεις αποβιβάστηκαν σχεδόν στον ίδιο χρόνο με τις δυνάμεις της πρώτης φάσης, και δημιουργήθηκε συνωστισμός στις ακτές. Μέχρι το βράδυ, το προγεφύρωμα είχε φθάσει τους αντικειμενικούς σκοπούς που είχαν σχεδιαστεί και είχε διαστάσεις 6×8 μίλια, ενώ δυο τάγματα ήταν σε απόσταση 3 μιλίων από την Caen.

Στην ανατολική ακτή Sword, η 3η βρετανική μεραρχία στόχευε στην πόλη της Caen. Μέχρι το μεσημέρι, τα περισσότερα άρματα είχαν αποβιβαστεί και οι Γάλλοι κομάντος που ήταν ενταγμένοι στη μεραρχία συνενώθηκαν με τους Βρετανούς αλεξιπτωτιστές της 6ης μεραρχίας. Τα τμήματα πλησίασαν την Caen, σε απόσταση τριών μιλίων. Όμως ο φόβος για αυτόν τον τομέα οφειλόταν στις εφεδρείες των Γερμανών, που τις αποτελούσαν η 21η τεθωρακισμένη μεραρχία και η 12η SS Panzer Division.
Όπως προαναφέρθηκε, τη γερμανική εφεδρεία αποτελούσαν έξι μεραρχίες τεθωρακισμένων. Οι τρεις υπάγονταν στον Ρόμελ και οι υπόλοιπες τρεις ήταν στρατηγικές εφεδρείες που δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν χωρίς την άδεια του ίδιου του Χίτλερ.

Η χρήση των γερμανικών εφεδρειών

Τη σύγχυση που δημιουργούσε η περιπλοκότητα της υπαγωγής των εφεδρειών συμπλήρωσε, την ημέρα της απόβασης, η απουσία τριών σημαντικών διοικητών, του Ρόμελ που βρισκόταν στο σπίτι του στην Ulm και ετοιμαζόταν να επισκεφθεί τον Χίτλερ, του Dolmann (διοικητή της 7ης στρατιάς) που είχε μεταβεί να παρακολουθήσει άσκηση στη Rennes και του Sepp Dietrich (διοικητή του 1ου σώματος τεθωρακισμένων SS) που ήταν στις Βρυξέλλες. Το απόγευμα ο Ρόμελ επέστρεψε, αλλά ήταν αργά.

Η 21η τεθωρακισμένη μεραρχία ήταν η κοντινότερη εφεδρεία στη περιοχή της Caen. Στις 18:45 ο Ρόμελ διέταξε τηλεφωνικά να διατεθεί η μεραρχία αυτή στην 7η στρατιά, η οποία με τη σειρά της τη διέταξε μετά τις 20:00 να κινηθεί εναντίον των αεραγημάτων της 6ης βρετανικής αερομεταφερόμενης. Καμία άλλη τεθωρακισμένη δύναμη δεν ήταν διαθέσιμη στη περιοχή, καθώς ο Ρούνστεντ περίμενε μέχρι τις 16:00 να ενημερωθεί ο Χίτλερ και να διατάξει τη διάθεσή τους. Μετά τις 20:30, η 21η μεραρχία, που είχε καλή φήμη στα πλαίσια του Afrikakorps, διατάχθηκε να περάσει τον ποταμό Orne και να επιτεθεί μεταξύ Caen και Bayeux.

Όμως οι περισσότερες μονάδες είχαν διατεθεί ήδη για αντιμετώπιση των αεραγημάτων και η αντεπίθεση έγινε μόνο με το 22ο σύνταγμα τεθωρακισμένων, που διοικούσε ο συνταγματάρχης φον Μπρονικόφσκι, χρυσός ολυμπιονίκης στην ιππασία στους Ολυμπιακούς του Μονάχου.

Οι Βρετανοί είχαν προλάβει να τοποθετήσουν τα αντιαρματικά και, στη σκληρή μάχη που ακολούθησε, από τα 50 γερμανικά άρματα χάθηκαν 16 και η επίθεση ανακόπηκε.

Στη συνέχεια προσβλήθηκαν από τη συμμαχική αεροπορία τα άρματα της 12ης τεθωρακισμένης μεραρχίας, που είχαν σταλεί να ενισχύσουν την 21η αλλά καθυστερούσαν συνεχώς γιατί αναγκάζονταν να αποφεύγουν τη συμμαχική Αεροπορία, και τελικά έμειναν από καύσιμα. Όμως η γερμανική αντεπίθεση ανέβαλε την κατάληψη της Caen, η οποία καθυστέρησε για ένα μήνα.

Τα επιτεύγματα της πρώτης ημέρας

Με τη δύση του ηλίου, τα τμήματα και από τις δύο πλευρές σταμάτησαν τον αγώνα εξαντλημένα. Τότε άρχισε η εντατική δουλειά της συμμαχικής αεροπορίας, που έριχνε φωτιστικές βόμβες για να εντοπίσει τυχόν κινήσεις των γερμανικών εφεδρειών. Ό,τι κινούνταν προσβαλλόταν από την αεροπορία που είχε απόλυτη υπεροχή. Στη διάρκεια της ημέρας μόνο τρία γερμανικά αεροσκάφη FW-190 τόλμησαν να φανούν, και απομακρύνθηκαν γρήγορα από τα συμμαχικά.

Από πλευράς Ναυτικού, βυθίστηκε μόνο ένα νορβηγικό αντιτορπιλικό από γερμανικά τορπιλοβόλα. Τα μεσάνυχτα είχαν αποβιβαστεί 72.000 Βρετανοί και Καναδοί και 57.000 Αμερικανοί και επιπλέον 15.000 Αμερικανοί αερομεταφερόμενοι και 7.900 Βρετανοί –συνολικά 155.000 άντρες– ενώ άρχιζε η αποβίβαση της 29ης και 90ης αμερικανικής μεραρχίας και της 51ης και 7ης τεθωρακισμένης βρετανικής.

Όμως οι αντικειμενικοί σκοποί δεν είχαν καταληφθεί στο βαθμό που είχε σχεδιαστεί. Οι Αμερικανοί δεν είχαν συνενωθεί με τους Βρετανούς και δεν είχε επιτευχθεί η συνένωση όλων των σημείων του προγεφυρώματος. Επίσης δεν είχαν καταληφθεί η Caen και το αεροδρόμιό της. Παρ’ όλα αυτά η Ευρώπη αγαλλίασε.

Τα νέα διαδόθηκαν, η ελπίδα για γρήγορη απελευθέρωση αναπτερώθηκε και η γαλλική Αντίσταση (Μακί) ενέτεινε τα σαμποτάζ στην κατεχόμενη Γαλλία. Οι απώλειες των Συμμάχων την πρώτη ημέρα ήταν 2.000 νεκροί και 9.000 τραυματίες.

Η κατάληψη της Caen, που προβλεπόταν για την πρώτη ημέρα, θα καθυστερούσε μέχρι την 8η Ιουλίου (D+32) λόγω της αυξανόμενης γερμανικής αντίστασης. Το Χερβούργο, του οποίου το λιμάνι ήταν απαραίτητο για την υποστήριξη των δυνάμεων, καταλήφθηκε την 25η Ιουνίου (D+20).

Οι εξαιρετικά αντίξοες καιρικές συνθήκες που ακολούθησαν, και ειδικά την 16η Ιουνίου, καταστρέφοντας το τεχνητό λιμάνι στη St. Laurent και δημιουργώντας ζημιές στο άλλο στην Arromanches (μόλις τρεις μέρες μετά την κατασκευή τους), προκάλεσαν καθυστέρηση στον ανεφοδιασμό των δυνάμεων. Οι γερμανικές εφεδρείες καταστράφηκαν την 20ή Αυγούστου με τη μάχη της Falaise, οπότε ουσιαστικά τελειώνει και η μάχη της Νορμανδίας. Το Παρίσι απελευθερώνεται την 25η Αυγούστου.

Από ελληνικής πλευράς συμμετείχε στην απόβαση η φρεγάτα «Κριεζής» και ορισμένα εμπορικά πλοία.

Καθοριστικά για την έκβαση της συμμαχικής επιτυχίας της πρώτης ημέρας ήταν η έλλειψη πληροφοριών των γερμανικών υπηρεσιών πληροφοριών, η αεροπορική και ναυτική υπεροχή των Συμμάχων, η υπαγωγή των γερμανικών εφεδρειών στο Χίτλερ και οι δισταγμοί για τη χρησιμοποίηση της 21ης μεραρχίας, με καθυστέρηση 8 ωρών μετά την ειδοποίησή της, και μάλιστα με το 1/3 της δύναμής της.

https://www.pronews.gr/istoria/apovasi-sti-normandia-oi-agnostes-ptyxes-tis-epixeirisis-poseidon/

Λάφυρο η Κύπρος στο ανατολίτικο παζάρι του Ερντογάν

0
του Κώστα Βενιζέλου

Η Άγκυρα έχει καταθέσει λίστα αξιώσεων στους εταίρους της στο ΝΑΤΟ, ζητώντας ανταλλάγματα για την ένταξη Φιλανδίας και Σουηδίας

 

ΗΆγκυρα έχει παρουσιάσει λίστα απαιτήσεων στους εταίρους της στο ΝΑΤΟ, για να συναινέσει στην ένταξη της Φιλανδίας και Σουηδίας. Και στη λίστα αυτή βρίσκεται, όπως φαίνεται, και η Κύπρος, όπως συνέβηκε και στο παρελθόν, στο σχέδιο Ανάν για παράδειγμα το 2003-2004. Τότε οι ΗΠΑ προσπαθούσαν να πείσουν την Τουρκία να επιτρέψει τη διέλευση των Αμερικανών στρατιωτών μέσα από το έδαφός της στο Βόρειο Ιράκ και της προσέφεραν δυο κίνητρα: Αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια σε δωρεές και πιστώσεις και την Κύπρο υπό την μορφή του Σχεδίου Ανάν.

Τώρα ο Ερντογάν αξιοποιεί το ισχυρό χαρτί της ομοφωνίας και μπλοκάρει την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στη βορειοατλαντική συμμαχία. Και ενόψει τούτου έχει αρχίσει το ανατολίτικο παζάρι. Μια μέθοδος που χρησιμοποιείται πάντα από την κατοχική Τουρκία και πολλές φορές αποδίδει.

Πώς βρέθηκε σε αυτή τη συζήτηση, σε αυτό το παζάρι η Κύπρος; Η πληροφορία η οποία δημοσιεύθηκε σε βρετανική εφημερίδα, την Express.co.uk, φέρει την Κύπρο στα ανταλλάγματα που ζητεί η κατοχική Τουρκία. Και το… έργο αυτό το έχουμε παρακολουθήσει πολλές φορές στο παρελθόν.

Η εφημερίδα επικαλείται τουρκικές πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η Τουρκία εξετάζει το ενδεχόμενο να βάλει στο τραπέζι ζήτημα αναγνώρισης του ψευδοκράτους ως μέρος των διαπραγματεύσεων για να επιτραπεί στη Φινλανδία και τη Σουηδία να ενταχθούν στη Βορειοατλαντική συμμαχία. Η Express.co.uk αναφέρει στο δημοσίευμά της ότι «πηγή κοντά στον κατοχικό ηγέτη Ερσίν Τατάρ επιβεβαίωσε ότι ο τελευταίος τηλεφώνησε στον πρόεδρο Ερντογάν για να ζητήσει να τεθεί στο τραπέζι το καθεστώς της επίσημα μη αναγνωρισμένης Δημοκρατίας στις συνομιλίες για το ΝΑΤΟ». Υποστήριξε δε ότι ο Τατάρ πήρε θετική απάντηση από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Πόσο εφικτός είναι αυτός ο στόχος; Έθεσε αυτή την αξίωση η Άγκυρα, μέσα στο πλαίσιο της τακτικής της να εγείρει πολλές απαιτήσεις, προσδοκώντας ότι κάποιες από αυτές θα ικανοποιηθούν; Αυτό που εγείρεται για την Κύπρο αποτελεί στρατηγικό στόχο, αν και στην Άγκυρα γνωρίζουν πως η αναγνώριση του ψευδοκράτους δεν είναι εύκολο εγχείρημα. Είναι προφανές πως σε μια εποχή που όλα αλλάζουν και στην ανακατανομή της ισχύος η κατοχική Τουρκία είναι μέρος εκείνων των χωρών, που θα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του νέου σκηνικού όλα είναι πιθανά. Άλλωστε οι Νατοϊκοί θα ζυγίσουν καλά τα δεδομένα, κι εάν η ένταξη της Φιλανδίας και της Σουηδία θεωρείται μείζονος σημασίας στρατηγική επιλογή, που ανατρέπει ισορροπίες στην περιοχή και «περικυκλώνει» τη Ρωσία, τότε δεν θα υπολογίσουν τις παράπλευρες απώλειες.

Στην προκειμένη περίπτωση η παράπλευρη απώλεια θα είναι η Κύπρος. Άλλωστε το αφήγημα ότι οι Έλληνες στην Κύπρο εμποδίζουν τη «λύση», δηλαδή την παράδοσή τους στην Τουρκία και πως «θύματα» είναι οι Τουρκοκύπριοι, οι οποίοι ζουν σε «απομόνωση», καλλιεργείται χρόνια. Και πάντα μέσα από αυτό το αφήγημα ξεπροβάλλει ο μπαμπούλας της αναγνώρισης.

Συνεπώς, το σενάριο αυτό, αν και ακραίο, δεν μπορεί να θεωρείται εκ προοιμίου απομακρυσμένο ή να υποβαθμιστεί. Ακόμη και εκείνοι, που θεωρούν πως μια τέτοια κίνηση θα δημιουργήσει κακό προηγούμενο στις διεθνείς σχέσεις καθώς υπάρχουν πολλές περιπτώσεις που μπορούν να ακολουθήσουν, φαίνεται να ξεχνούν πως σήμερα βιώνουμε μεγάλες ανατροπές. Σημειώνονται ήδη αλλαγές, που κάποτε δεν μπορούσαν να θεωρηθούν μέρος του γεωστρατηγικού γίγνεσθαι. Όπως είναι ο πόλεμος στην Ουκρανία και η επιστροφή των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή.

Και κάτι άλλο σημαντικό για όσους γνωρίζουν πώς λειτουργεί η Τουρκία: Η κατοχική δύναμη πάντα επιλέγει την κρίσιμη στιγμή, την κατάλληλη συγκυρία, για να θέτει τις παράνομες και παράλογες αξιώσεις της. Και επιμένει σε αυτές μέχρι να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της.

edromos.gr

Στροφή του Βερολίνου στα ελληνοτουρκικά;

1

Η πρόσφατη αναδίπλωση του Βερολίνου έναντι της Αθήνας αναπτερώνει ελπίδες. Ποιες οι προσδοκίες για τις επισκέψεις Μπέρμποκ, Σολτς και Λίντνερ στην Ελλάδα. Σχολιάζει ο Ρόναλντ Μαϊνάρντους*.

    H Καγκελαρία στο Βερολίνο

Οι ειδικοί συμφωνούν σε ένα σημείο: Ποτέ δεν υπήρξε τέτοια κινητικότητα κορυφαίων πολιτικών από την Γερμανία στην Ελλάδα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Η υπουργός Εξωτερικών, ο καγκελάριος και ο υπουργός Οικονομικών – με αυτή τη σειρά – αναμένεται να πραγματοποιήσουν επίσημες επισκέψεις στην Ελλάδα. Οι τρεις πολιτικοί ηγέτες εκπροσωπούν τα κορυφαία υπουργεία της Γερμανίας. Ταυτόχρονα, αντιπροσωπεύουν τα τρία κόμματα που απαρτίζουν τον κυβερνητικό συνασπισμό του λεγόμενου φωτεινού σηματοδότη, τους Πρασίνους, τους Σοσιαλδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους.

Γερμανικό “ευχαριστώ” για την ανταλλαγή αρμάτων μάχης

Ο Ρόναλντ ΜαϊνάρντουςΟ Ρόναλντ Μαϊνάρντους

Η χρονική σύμπτωση των επισκέψεων υψηλού επιπέδου δεν ήταν προγραμματισμένη. Αυτές τις ημέρες τα ημερολόγια των πολιτικών ηγετών είναι γεμάτα. Για εξοικονόμηση χρόνου οι επισκέψεις συγχωνεύτηκαν. Η υπουργός Εξωτερικών Μπέρμποκ φτάνει στην Αθήνα από το Πακιστάν την Τετάρτη (08.06) και θα ταξιδέψει στην Τουρκία την επομένη. Η επίσκεψη του καγκελάριου Σολτς στη Θεσσαλονίκη την Παρασκευή (10.06) αποτελεί μέρος ευρύτερης περιοδείας του στα Βαλκάνια. Για τον Έλληνα πρωθυπουργό η επίσκεψη Σολτς αποτελεί διπλωματική επιτυχία. Ίσως πρόκειται για εκδήλωση ευχαριστίας του Γερμανού καγκελαρίου προς τον κ. Μητσοτάκη για τη συνεργασία στην ανταλλαγή αρμάτων μάχης για την Ουκρανία. Στη Γερμανία ο Όλαφ Σολτς επικρίνεται για την στάση του σχετικά με τις παραδόσεις βαρεών όπλων στην Ουκρανία. Η πρόσφατη συμφωνία με τον κ. Μητσοτάκη απομακρύνει λίγο την κριτική από τον καγκελάριο. Οι υψηλόβαθμοι επισκέπτες από το Βερολίνο έρχονται στην Ελλάδα σε μια περίοδο, κατά την οποία η ελληνική εξωτερική πολιτική κυριαρχείται – για άλλη μια φορά – από την κλιμάκωση των εντάσεων με την Τουρκία.

Δεν περνάει μέρα χωρίς νέες προκλήσεις, είτε με τη μορφή λεκτικών, συχνά προσβλητικών επιθέσεων, είτε ακόμη και παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου πάνω από τα νησιά του Αιγαίου. Ποιοτικά και ποσοτικά οι επιθέσεις έχουν λάβει νέα διάσταση. Για μια ακόμη φορά ο κύριος στόχος της ελληνικής διπλωματίας είναι η κινητοποίηση της υποστήριξης φίλων και συμμάχων ενάντια στις τουρκικές ενέργειες. Στην ελληνική κοινή γνώμη υπάρχει μια ευρέως διαδεδομένη εντύπωση ότι η υποστήριξη της Γερμανίας για τις θέσεις της Αθήνας στην ελληνοτουρκική διαμάχη είναι ανεπαρκής. Πολλοί Έλληνες μάλιστα πιστεύουν ότι για το Βερολίνο η Άγκυρα είναι πιο σημαντικός εταίρος από ότι η Αθήνα.

Τί θα γίνει με τις παραδόσεις σύγχρονων υποβρυχίων στην Τουρκία;

Στην πραγματικότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα δεν υπήρχε επίσημη γερμανική αντίδραση στην αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας στο Αιγαίο. Τελικά, πριν από περίπου μια εβδομάδα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος έσπασε τη σιωπή του και εξέφρασε κάτι που στην ουσία είναι αυτονόητο: Είπε ότι “η διείσδυση στον ελληνικό εναέριο χώρο και οι υπερπτήσεις πάνω από ελληνικά νησιά δεν είναι εντάξει και ότι είναι αντιπαραγωγικό και αντίθετο με το πνεύμα της συμμαχίας να κλείνουμε την πόρτα του διαλόγου”. Τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης έσπευσαν να κάνουν λόγο για στροφή της γερμανικής πολιτικής. Σε ό,τι αφορά τη ρητορική, αυτό μπορεί να είναι σωστό. Αλλά εδώ πρόκειται για κάτι περισσότερο από λέξεις. Θεωρείται πιθανό ότι η κ. Μπέρμποκ και ο κ. Σολτς – και ενδεχομένως και ο κ. Λίντνερ – θα επαναλάβουν τα λόγια του κυβερνητικού εκπροσώπου κατά τη διάρκεια των επισκέψεών τους. Ενδεχομένως να αναφερθούν επίσης στη διατύπωση της ΕΕ του Φεβρουαρίου ότι η κυριαρχία της Ελλάδας επί των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου δεν αμφισβητείται. Η αλληλεγγύη των συμμάχων είναι σημαντική και δεδομένη.

Το κεντρικό ερώτημα, ωστόσο, είναι αν οι φιλοξενούμενοι από τη Γερμανία θα κάνουν ένα βήμα προς τους Έλληνες και επί της ουσίας. Δεν είναι μυστικό ότι η ελληνική κυβέρνηση αντιτίθεται στην παράδοση σύγχρονων γερμανικών υποβρυχίων στην Τουρκία. Ακριβώς όπως ο Μητσοτάκης έκανε εκστρατεία στην Ουάσιγκτον κατά της προμήθειας σύγχρονων αεροσκαφών στην Άγκυρα, τώρα θα ζητήσει από το Βερολίνο να τερματίσει τη συμφωνία για τα γερμανικά υποβρύχια. Στο προεκλογικό τους μανιφέστο οι Πράσινοι είχαν ταχθεί κατά της χορήγησης όπλων στην Τουρκία. Αυτό ήταν πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία. Τώρα ισχύουν νέοι κανόνες. Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν, αν η Γερμανία επιμείνει στην παλιά της πολιτική ή αν επιθυμεί να ανακτήσει τη χαμένη εμπιστοσύνη πολλών Ελλήνων με νέες προσεγγίσεις.

*Ο Δρ Ρόναλντ Μαϊνάρντους είναι πολιτικός αναλυτής, σχολιαστής και κύριος ερευνητής στο ΕΛΙΑΜΕΠ. Στα μέσα της δεκαετίας του 1990 διετέλεσε διευθυντής της Ελληνικής Σύνταξης της Deutsche Welle.

DW

Και χωρίς το «ναι» της Τουρκίας η ενίσχυση του ΝΑΤΟ

0

Ο Τύπος για την πολιτική επιβίωση του Μπόρις Τζόνσον, το βέτο της Τουρκίας στην ένταξη Σουηδίας, Φινλανδία στο ΝΑΤΟ και η συζήτηση για φορολόγηση υπερκερδών των πετρελαϊκών.

    Πολωνοί στρατιώτες σε άσκηση του ΝΑΤΟ

«Μια κλασική πύρρειος νίκη» επιγράφει η Frankfurter Allgemeine Zeitung πρωτοσέλιδο σχόλιο για την επικράτηση του Μπόρις Τζόνσον στην ψηφοφορία για την πρόταση δυσπιστίας στους κόλπους των συντηρητικών. Η γερμανική εφημερίδα παρατηρεί: «Λίγο πριν την ανακοίνωση του αποτελέσματος οι υποστηρικτές  του βρετανού πρωθυπουργού απηύθυναν έκκληση συσπείρωσης στα μέλη του κόμματος. Ακριβώς την ίδια έκκληση ακούσαμε στο παρελθόν και από υποστηρικτές της προκατόχου του Τζόνσον, Τερέζα Μέι όταν αναδεικνύονταν νικήτρια στην ψηφοφορία για πρόταση μομφής. Το χθεσινό αποτέλεσμα του Μπόρις Τζόνσον είναι χειρότερο. Όμως εν τέλει ούτε η νίκη της, και μάλιστα με διαφορά, ωφέλησε την Τερέζα Μέι. Και τώρα οι Τόρηδες βρίσκονται αντιμέτωποι με έναν εμφύλιο. Δεν είναι συνεπώς βέβαιο ότι ο βρετανός πρωθυπουργός θα έχει καλύτερη τύχη από την προκάτοχό του, παρά το γεγονός ότι ξέρει να πουλά πολύ καλύτερα τον εαυτό του από την Τερέζα Μέι».

Η Τουρκία δεν δίστασε να ωφελήσει το Ισλαμικό Κράτος

ΝΑΤΟ, ενίσχυση δυνάμεων, ανατολική ΕυρώπηTo NATO ενισχύει τις δυνάμεις του στην αν. Ευρώπη

Η ισπανική El País επικρίνει σε σχόλιο το βέτο της Τουρκίας στην ένταξη Σουηδίας και Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ με τίτλο «Η διφορούμενη στάση της Άγκυρας»: Η εφημερίδα παρατηρεί: «Η Άγκυρα, ενώ καταδικάζει τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, δεν συμμετέχει στις κυρώσεις της Δύσης σε βάρος της Μόσχας. Την ίδια στιγμή ο πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κρατά ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με τον Βλαντίμιρ Πούτιν όσο και τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Στην τουρκική στρατηγική κατά των Κούρδων στη βόρεια Συρία, η Τουρκία δεν δίστασε ούτε μια στιγμή να ωφελήσει το Ισλαμικό Κράτος. Και τώρα η Άγκυρα εξαρτά την προσχώρηση Σουηδίας και Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ από μέτρα σε βάρος της τουρκικής και κουρδικής αντιπολίτευσης στις εν λόγω σκανδιναβικές χώρες.

Αδιαμφισβήτητα η Τουρκία διαθέτει σημαίνοντα γεωπολιτικό ρόλο στο σταυροδρόμι Ευρώπης, Ασίας και Μέσης Ανατολής, αλλά και στον έλεγχο Δαρδανελίων και Ευξείνου Πόντου. Ο πρόεδρος Ερντογάν γνωρίζει όμως επίσης καλά ότι η βορειοατλαντική συμμαχία οφείλει να ενισχύσει την βόρεια και ανατολική της πτέρυγα λόγω της επιθετικής στάση του Βλαντίμιρ Πούτιν. Η ενίσχυση αυτή θα συμβεί σε κάθε περίπτωση, με ή χωρίς τη συγκατάθεση της Άγκυρας».

Γερμανία: Θα φορολογηθούν τα υπερκέρδη των πετρελαϊκών;

πρατήριο βενζίνης, κέρδη, πετρελαϊκών εταιριών, Εκτοξεύθηκαν τα κέρδη των πετρελαϊκών εταιριών

Στη δημόσια συζήτηση στη Γερμανία για φορολόγηση των υπερκερδών των πετρελαϊκών εταιριών, αναφέρεται η Osnabrücker Zeitung με τίτλο «Σοσιαλδημοκράτες και Πράσινοι υπέρ επιπλέον φορολόγησης των πετρελαϊκών»: Η γερμανική εφημερίδα επισημαίνει: «Οι πετρελαϊκές εταιρείες βρίσκονται στο επίκεντρο της κριτικής για τις υψηλές τιμές των καυσίμων. Εντός του κυβερνητικού συνασπισμού στο Βερολίνο εντείνονται οι φωνές υπέρ της φορολόγησης των υπερκερδών. «Αρκετές φορές στο παρελθόν το δημόσιο έχει στηρίξει οικονομικά σε περιόδους κρίσης, όπως η πανδημία για παράδειγμα, παραπαίουσες επιχειρήσεις, ακόμη και ολόκληρους κλάδους. Ποιο το μειονέκτημα αν όσοι κερδοσκοπούν από τον πόλεμο και την κρίση συμβάλλουν έτσι ώστε να ανακουφιστεί η κοινωνία και να περιοριστεί έστω και λίγο το χρέος της χώρας;

Είναι γεγονός ότι η μεταφορά δισεκατομμυρίων ευρώ από τους καταναλωτές στους προμηθευτές πετρελαίου και φυσικού αερίου δεν πλήττει μόνο το αίσθημα δικαιοσύνης των πολιτών, αλλά και την οικονομία στο σύνολό της. Ένας επιπλέον φόρος που αφορά αποκλειστικά υπερκέρδη από κρίσεις και πολέμους σε ανεκτά όρια και με σαφώς καθορισμένο χρονοδιάγραμμα δεν θα πρέπει πλέον να αποτελεί ταμπού. Και όμως. Το εγχείρημα αφήνει μια δυσάρεστη εντύπωση: Το να φορολογείς κάθε φορά εταιρείες όταν τα κέρδη τους αυξάνονται ενδέχεται να αποδειχθεί προβληματικό. Το κέρδος είναι κίνητρο για την καινοτομία. Χωρίς την προοπτική σημαντικών κερδών, πιθανότατα να μην υπήρχε η γρήγορη ανάπτυξη ενός εμβολίου κατά της πανδημίας. Και ποιος θα επένδυε στην προστασία του κλίματος αν δεν υπήρχε καμία προοπτική κέρδους;».

Στέφανος Γεωργακόπουλος

DW

Η «ενεργητική αντίσταση» του Ιράν

0
The Liberian-flagged oil tanker Ice Energy transfers crude oil from the Iranian-flagged oil tanker Lana (former Pegas), off the shore of Karystos, on the Island of Evia, Greece, May 26, 2022. REUTERS/Costas Baltas REFILE - QUALITY REPEAT - RC2WEU9EXHXM

Τι δείχνει η κατάληψη των δύο ελληνόκτητων πλοίων για την ιρανική στρατηγική σκέψη
Περίληψη:

Η στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης» υπαγορεύει ότι όποτε το Ιράν αντιλαμβάνεται μια εχθρική ή απειλητική κίνηση προς τα συμφέροντά του, πρέπει να αντιδρά με προσεκτικά υπολογισμένα αλλά συνάμα δυναμικά αντίμετρα που αυξάνουν κατά πολύ το κόστος στο άλλο μέρος, προκειμένου να το εξαναγκάσει σε υπαναχώρηση από την αρχική του ενέργεια ή σε παραχώρηση άλλου είδους ανταλλαγμάτων.

Ο ΑΛΕΞΗΣ ΛΕΚΑΚΗΣ ΚΕΡΚΥΡΑΙΟΣ είναι υποψήφιος διδάκτωρ ιρανικής εξωτερικής πολιτικής στο τμήμα Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου και υπότροφος του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ). Στο πλαίσιο της υπό εκπόνηση διατριβής του, έχει πραγματοποιήσει επιτόπια έρευνα στην Τεχεράνη.

Αναντιρρήτως, η κατάληψη των δύο ελληνόκτητων πετρελαιοφόρων στις 27 Μαΐου από το Ιράν αποτελεί μια παράνομη ενέργεια, η οποία έχει οδηγήσει σε μια άνευ προηγουμένου κρίση στις ελληνο-ιρανικές σχέσεις, οι οποίες θα πρέπει να σημειωθεί ότι είναι παραδοσιακά καλές ένεκα κυρίως της αλληλοσυμπληρωματικότητας των δύο οικονομιών, και δευτερευόντως λόγω μιας συναντίληψης των δύο χωρών ότι αποτελούν αμφότερες μεγάλους πολιτισμούς.

Ταυτόχρονα, όμως, οφείλεται να επισημανθεί ότι για τους συστηματικούς παρατηρητές της ιρανικής εξωτερικής πολιτικής, μεταξύ των οποίων κι ο υποφαινόμενος, δεν αποτελεί μια απρόσμενη κίνηση εκ μέρους της Τεχεράνης, διότι έχει προβεί σε ανάλογης φύσεως ενέργειες κατά το πρόσφατο παρελθόν. Συνεπώς, προκειμένου να κατανοηθεί το όλο συμβάν, κρίνεται σκόπιμο να αναλυθεί υπό το πρίσμα της ιρανικής στρατηγικής σκέψεως. Συγκεκριμένα, η παράνομη κατάσχεση των δύο πλοίων αποτελεί άλλη μια εκδήλωση της επονομαζόμενης ιρανικής στρατηγικής της «ενεργητικής αντίστασης», την οποία η Τεχεράνη ακολουθεί σταθερά κι άοκνα τα τελευταία τρία έτη, ανεξαρτήτως του ποιος βρίσκεται στον προεδρικό θώκο (Ροχανί ή Ραϊσί), καθότι έχει αποφασισθεί σε ανώτερο επίπεδο.

07062022-2.jpg

Το υπό σημαία Λιβερίας πετρελαιοφόρο Ice Energy μεταφέρει αργό πετρέλαιο από το υπό ιρανική σημαία δεξαμενόπλοιο Lana (πρώην Pegas), στα ανοιχτά της Καρύστου, στις 26 Μαΐου 2022. REUTERS/Costas Baltas
————————————————————–

H στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης» υπαγορεύει ότι όποτε το Ιράν αντιλαμβάνεται μια εχθρική ή απειλητική κίνηση προς τα συμφέροντά του, πρέπει να αντιδρά με προσεκτικά υπολογισμένα αλλά συνάμα δυναμικά αντίμετρα που αυξάνουν κατά πολύ –αν όχι σε αφόρητο βαθμό– το κόστος στο άλλο μέρος, ακόμη και αν κάτι τέτοιο συνεπάγεται την κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου και την χρήση περιορισμένης σκληρής ισχύος, προκειμένου να εξαναγκάσει το άλλο μέρος σε υπαναχώρηση από την αρχική του ενέργεια ή σε παραχώρηση άλλου είδους ανταλλαγμάτων. Με άλλα λόγια, πρόκειται για μια σκληρή πολιτική οδόντα αντί οδόντος, που αποσκοπεί επίσης να λειτουργήσει εκφοβιστικά/αποτρεπτικά απέναντι σε άλλες χώρες, ούτως ώστε να απόσχουν μελλοντικά από ενέργειες που θα έπλητταν τα συμφέροντα του Ιράν, εν προκειμένω την κατάσχεση του πετρελαίου του.

Πέραν τούτου, η στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης» συνδέεται άρρηκτα με μια θεμελιώδη αρχή της ιρανικής εξωτερικής πολιτικής, την αρχή ezzat (αξιοπρέπεια). Βάσει αυτής της αρχής, το Ιράν οφείλει πάση θυσία να διαφυλάττει στην διεθνή αρένα την εθνική αξιοπρέπειά του, που σημαίνει ότι δεν μπορεί να μείνει αδρανές και παθητικό απέναντι σε ταπεινωτικές κινήσεις τρίτων χωρών, αλλά πρέπει να απαντά δυναμικά, για να οδηγήσει την άλλη πλευρά σε οπισθοχώρηση. To Ιράν έχει επανειλημμένως επισημάνει ότι η Δύση οφείλει να του δείχνει τον δέοντα σεβασμό, κι έχει τονίσει πως στην περίπτωση που η εκείνη δεν το πράττει, θα πρέπει να της υπενθυμίζεται δια μιας αποφασιστικής ιρανικής στάσεως, διότι κατά την άποψή του η αδυναμία απέναντι σε απειλές κι επιθετικές ενέργειες προσκαλεί νέες διεκδικήσεις από το άλλο μέρος, κι ως εκ τούτου πρέπει να αποφεύγεται σε κάθε περίπτωση. Δεν πρέπει να υποτιμάται η ανωτέρω παράμετρος, καθότι το Ιράν είναι αποδεδειγμένα διατεθειμένο να πληρώσει μεγάλο οικονομικό και πολιτικό κόστος για την προάσπιση του εθνικού του κύρους, που είναι ένα από τα σημαντικότερα εναπομείναντα στοιχεία πάνω στα οποία στηρίζει τη νομιμοποίησή του το ιρανικό πολιτικό σύστημα. Μάλιστα, το Ιράν αρέσκεται να υπενθυμίζει ότι δεν υποχωρεί απέναντι σε άδικες ή επιθετικές, κατά την εκτίμησή του, κινήσεις, κι ότι η στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης» είναι ένα επιτυχημένο αντίδοτο απέναντι σε αυτές [1].

Ο κύριος εκτελεστικός βραχίονας της στρατηγικής της «ενεργητικής αντίστασης» είναι οι Φρουροί της Επανάστασης, στους οποίους σημειωτέον έχει ανατεθεί η φύλαξη του Περσικού Κόλπου από το 2008 [2]. Γι’ αυτόν τον λόγο, άλλωστε, τα δύο ελληνόκτητα πλοία κατελήφθησαν από το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης, κι όχι από το πολεμικό ναυτικό του εθνικού στρατού. Επομένως, δεν πρόκειται για μια αυτόνομη απόφαση των Φρουρών της Επανάστασης, όπως έχει εσφαλμένα υποστηριχθεί στον εγχώριο δημόσιο διάλογο. Το γεγονός ότι λίγο πριν την γνωστοποίηση της κατάληψης των ελληνικών δεξαμενόπλοιων, ο ιρανικός ισότοπος Nour News –ο οποίος συνδέεται με το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας (ΑΣΕΑ)– προανήγγειλε την λήψη τιμωρητικών μέτρων κατά της Ελλάδας [3], σημαίνει ότι το Ιράν ήθελε να δείξει ότι η ενέργειά του είχε την έγκριση του κορυφαίου οργάνου λήψης αποφάσεων της χώρας πάνω σε κρίσιμα ζητήματα ασφάλειας κι εξωτερικής πολιτικής, του ΑΣΕΑ.

Η στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης» εγκαινιάστηκε τον Μάιο του 2019 [4] με εντολή του Ανώτατου Ηγέτη της χώρας, Αλί Χαμενεΐ [5], δηλαδή ακριβώς έναν χρόνο μετά την αποχώρηση της διοικήσεως Ντόναλντ Τραμπ από την διεθνή συμφωνία για τον περιορισμό του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Εν ολίγοις, η ανωτέρω πολιτική διαδέχθηκε μια περίοδο ενός έτους (Μάιος 2018 – Μάιος 2019), κατά την οποία το Ιράν επέδειξε στρατηγική υπομονή [6], ήτοι τήρησε απαρέγκλιτα την συμφωνία παρά τη μονομερή έξοδο των ΗΠΑ και ταυτόχρονα ανέμενε από τα ευρωπαϊκά συμβαλλόμενα μέρη της να προασπίσουν (από τις αμερικανικές κυρώσεις) τα απορρέοντα από την συμφωνία οφέλη του. Όμως, τον Μάιο του 2019, καθώς το Ιράν έκρινε ότι οι ενέργειες της Γαλλίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, και της Γερμανίας ήταν ανεπαρκείς για να εξασφαλισθεί η χωρίς προβλήματα εξαγωγή του πετρελαίου του στις διεθνείς αγορές, άρχισε να ακολουθεί μια πιο επιθετική πορεία, την στρατηγική της «ενεργητικής αντίστασης», που αποτελούσε μια δυναμική απάντηση-αντεπίθεση στην πολιτική της «μέγιστης πίεσης» του τότε Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ [7], η οποία είχε ως στόχο να εξαναγκάσει το Ιράν –μέσω μιας πρωτοφανούς, σε έκταση, επιβολής σκληρών κυρώσεων– να έλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για την αναθεώρηση της διεθνούς συμφωνίας για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, ούτως ώστε να συμπεριληφθεί στην τελευταία το ιρανικό πυραυλικό πρόγραμμα κι η ιρανική περιφερειακή δραστηριότητα, κάτι όμως που το Ιράν ηρνείτο κατηγορηματικά να αποδεχθεί.

Ως εκ τούτου, με αφετηρία την ανωτέρω ημερομηνία το Ιράν άρχισε βαθμηδόν να μειώνει τις προβλεπόμενες από την συμφωνία υποχρεώσεις του, αναπτύσσοντας με ταχύτατους ρυθμούς το πυρηνικό του πρόγραμμα, με αποτέλεσμα να φτάσει στο σημείο να εμπλουτίζει ουράνιο στο επίπεδο του 60% [8]. Θεωρούσε ότι τοιουτοτρόπως δημιουργούσε μια έντονη πίεση προς όλες τις ενδιαφερόμενες πλευρές, ούτως ώστε να κινητοποιηθούν για την πρακτική αναβίωση της συμφωνίας. Παράλληλα, το Ιράν προσπάθησε με πιο ενεργό τρόπο να παρακάμπτει και να υποσκάπτει τις αμερικανικές κυρώσεις, προκειμένου να μπορέσει να πουλήσει το πετρέλαιό του και να επαναπατρίσει τα παγωμένα στο εξωτερικό πετροδολάριά του. Σε αυτό το πλαίσιο, άρχισε να λαμβάνει χοντροκομμένα μέτρα ακόμη και κατά τρίτων κρατών που συμμορφώνονταν με τις αμερικανικές κυρώσεις ή λάμβαναν γενικότερα μέτρα εναντίον του. Ενδεικτικά, στις 20 Ιουνίου 2019 η αεροδιαστημική υπηρεσία των Φρουρών της Επανάστασης κατέρριψε με πύραυλο ένα αμερικανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος που βρισκόταν κατά τους ιρανικούς ισχυρισμούς στον ιρανικό εναέριο χώρο [9]. Οι ΗΠΑ, αν και υποστήριξαν ότι το αεροσκάφος τους βρισκόταν στον διεθνή εναέριο χώρο, απείχαν από το να κάνουν ένα ανταποδοτικό πλήγμα. Το Ιράν ερμήνευσε το εν λόγω περιστατικό αφενός ως μεγάλη επιτυχία της «ενεργητικής αντίστασης», και αφετέρου ως ένδειξη αδυναμίας των ΗΠΑ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ένα περιστατικό που εκτυλίχθηκε τον Ιούλιο-Σεπτέμβριο του 2019, καθότι εμφανίζει πολλές ομοιότητες με την τρέχουσα υπόθεση των δύο κατασχεθέντων ελληνικών πλοίων. Ειδικότερα, στις 4 Ιουλίου Βρετανοί πεζοναύτες κατάσχεσαν το ιρανικό πετρελαιοφόρο Grace 1 (μετέπειτα Adrian Darya 1) στα ανοικτά του Γιβραλτάρ, το οποίο αποτελεί βρετανικό υπερπόντιο έδαφος, καθότι υπήρχε η υποψία ότι, κατά παράβαση των ευρωπαϊκών κυρώσεων, σκόπευε να μεταφέρει ιρανικό πετρέλαιο στο καθεστώς Άσαντ [10]. Το Ιράν απάντησε 15 μέρες αργότερα, συλλαμβάνοντας ως αντίποινα το υπό βρετανική σημαία δεξαμενόπλοιο Stena Impero σε διεθνή ύδατα στα στενά του Ορμούζ [11]. Μάλιστα, όπως ακριβώς και στην περίπτωση της Ελλάδας, το αμερικανικό Υπουργείο Δικαιοσύνης απηύθυνε αίτημα στις τοπικές Αρχές για την παράδοση του ιρανικού πετρελαίου (και πλοίου) στις ΗΠΑ [12]. Ωστόσο, αντίθετα με το Πρωτοδικείο της Χαλκίδας, το Ανώτατο Δικαστήριο του Γιβραλτάρ εξέδωσε απόφαση απελευθέρωσης του ιρανικού πλοίου στις 15 Αυγούστου [13], με τις τοπικές Αρχές να απορρίπτουν το αίτημα των ΗΠΑ, λέγοντας ότι δεν έχουν υποχρέωση να συμμορφωθούν με τις αμερικανικές κυρώσεις παρά μόνο με τις ευρωπαϊκές [14]. Το Ιράν απελευθέρωσε το Stena Impero ενάμισι μήνα αργότερα, στις 27 Σεπτεμβρίου 2019, αφού πρώτα το Adryan Darya 1 (πρώην Grace 1) –πλέον απελευθερωμένο– παρέδωσε τελικώς το ιρανικό πετρέλαιο στην Συρία [15], αθετώντας δηλαδή τις σχετικές διαβεβαιώσεις περί του αντίθετου που είχε παράσχει η Τεχεράνη στις αρχές του Γιβραλτάρ, κι άρα τις ευρωπαϊκές κυρώσεις. Το Ιράν παρουσίασε στο εσωτερικό της χώρας το συμβάν ως μια επιτυχία της «ενεργητικής αντίστασης», που όχι μόνο μετέτρεψε ένα αρχικό μειονέκτημα σε απόλυτο πλεονέκτημα, αλλά επιπρόσθετα ξεγέλασε την απέναντι πλευρά.

Ένα ακόμη περιστατικό που είναι ενδεικτικό του ιρανικού τρόπου δράσης έλαβε χώρα στις 4 Ιανουαρίου 2021, όταν δηλαδή το Ιράν κατέλαβε ένα υπό νοτιοκορεατική σημαία δεξαμενόπλοιο στον Περσικό Κόλπο με σκοπό να εξαναγκάσει την Σεούλ να απελευθερώσει 7 δισεκατομμύρια σε πετροδολάρια που ανήκαν στο Ιράν, τα οποία η Νότια Κορέα είχε παγώσει συμμορφούμενη προς τις αμερικανικές κυρώσεις. Το πλοίο απελευθερώθηκε μετά από τρεις μήνες διαπραγματεύσεων, αφού δηλαδή το Ιράν ήρθε με τη Νότια Κορέα σε κάποιου είδους διακανονισμό για τα παγωμένα κεφάλαια [16].

Τέλος, στις 24 Οκτωβρίου 2021, το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης κατέλαβε στον Κόλπο του Ομάν ένα υπό βιετναμέζικη σημαία τάνκερ που μετέφερε ιρανικό πετρέλαιο [17]. Το Ιράν προχώρησε στην κατάληψη, προκειμένου να προλάβει τις ΗΠΑ από το να κατασχέσουν το πλοίο και κατ’ επέκταση το ιρανικό πετρέλαιο, καθότι το αμερικανικό ναυτικό παρακολουθούσε εκ του σύνεγγυς το εν λόγω πλοίο. Το Sothys απελευθερώθηκε δυόμισι εβδομάδες αργότερα, ήτοι στις 10 Νοεμβρίου, αφού πρώτα του αφαιρεθεί το πετρέλαιο που είχε φορτωμένο [18]. Στο Ιράν η κατάληψη απεικονίστηκε ως μια μεγάλη ταπείνωση των ΗΠΑ [19], διότι απέτυχαν κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή να κατασχέσουν το ιρανικό πετρέλαιο. Μάλιστα, οι Φρουροί της Επανάστασης κυκλοφόρησαν ένα βίντεο που έδειχνε με κινηματογραφικό τρόπο την όλη επιχείρηση [20], όπως ακριβώς έπραξαν και στην περίπτωση της κατάληψης των δύο ελληνόκτητων πλοίων [21]. Πρόκειται, αναμφίβολα, για μια συνηθισμένη ιρανική προπαγανδιστική πρακτική που έχει διττό σκοπό. Αφενός, αποσκοπεί να αποδείξει στο εσωτερικό της χώρας ότι η αρχή της προάσπισης της εθνικής αξιοπρέπειας και τιμής τηρείται στο ακέραιο και με πυγμή, αφετέρου επιδιώκει να ενισχύσει την ιρανική αποτροπή στο διεθνές επίπεδο.

Όσον αφορά την ελληνική περίπτωση, σύμφωνα με ένα δημοσίευμα της εφημερίδας «Καθημερινή» η πλήρης μετάγγιση του πετρελαίου του υπό ιρανική σημαία τάνκερ Lana (πρώην Pegas) στα δύο μισθωμένα από τις ΗΠΑ πλοία δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα. Για την ακρίβεια, η μετάγγιση έχει προσώρας ολοκληρωθεί μόνο στο ένα από τα δύο πλοία [22]. Από τη μεριά του, το Ιράν θέτει ως όρο πέρα από την απελευθέρωση του Lana και την επιστροφή του πετρελαίου του, αφ᾿ ης στιγμής μάλιστα που το τελευταίο δεν έχει φθάσει ακόμη στις ΗΠΑ. Επίσης, ένα σημαντικό στοιχείο της όλης υπόθεσης, το οποίο διαφεύγει της δέουσας προσοχής και δεν γνωρίζουμε αν πρόκειται για τυχαία ή εσκεμμένη ιρανική επιλογή, είναι το γεγονός ότι το ένα από τα δύο πλοία που κατασχέθηκε, το Prudent Warrior, είναι φορτωμένο με ιρακινό πετρέλαιο που προορίζεται για τις ΗΠΑ [23]. Επομένως, δεν θα πρέπει να αποκλειστεί το ενδεχόμενο κατά το οποίο το Ιράν θα σπεύσει να κατασχέσει το φορτίο του Prudent Warrior, εφόσον δεν επιστραφεί το ιρανικό πετρέλαιο. Άλλωστε, ο ίδιος ο Αλί Χαμενεΐ υπαινίχθηκε περίπου κάτι τέτοιο. Ειδικότερα, αναφερόμενος στην όλη υπόθεση, επισήμανε ότι «ποιος είναι κλέφτης; μας κλέψατε το πετρέλαιο και σας το πήραμε πίσω. Το να πάρεις πίσω αυτό που έχει κλαπεί, δεν ισοδυναμεί με περίπτωση κλοπής» [24]. Είναι καταφανές ότι είναι πολύ σημαντικό για την καθεστηκυία τάξη του Ιράν να επιβεβαιώσει στο εσωτερικό ότι στην όλη υπόθεση κρατάει το aberu [25], που είναι η περσική λέξη για το πρόσωπο, δηλαδή ότι κρατάει ψηλά την αξιοπρέπεια της χώρας. Πέραν τούτων, εκφράσθηκε η άποψη στο ημιεπίσημο Nour News, ότι οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν την κατάσχεση του ιρανικού πετρελαίου ως μοχλό πίεσης στις εν εξελίξει διαπραγματεύσεις στην Βιέννη για την αναβίωση της διεθνούς συμφωνίας για το ιρανικό πρόγραμμα, ούτως ώστε να εξαναγκάσουν το Ιράν σε υποχωρήσεις [26]˙ μια αντίληψη που ίσως κάνει ακόμη πιο σκληρή και δύσπιστη την ιρανική στάση στις διαβουλεύσεις με την ελληνική πλευρά.

Εν κατακλείδι, η εν εξελίξει παράνομη κράτηση των Delta Poseidon και Prudent Warrior αποτελεί μια αναμενόμενη ιρανική κλιμάκωση, ιδίως εφόσον ληφθεί υπόψη η προαναφερθείσα πρότερη συμπεριφορά της Τεχεράνης σε αντίστοιχες περιπτώσεις. Είναι απότοκος της στρατηγικής της «ενεργητικής αντίστασης» που ακολουθεί πιστά το Ιράν τα τελευταία τρία έτη. Τωόντι, είναι γεγονός ότι η Ελλάδα δεν έχει αυτοδίκαιη υποχρέωση να συμμορφωθεί με τις αμερικανικές κυρώσεις παρά μόνο με εκείνες που έχουν εκδοθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Συμβούλιο Ασφαλείας του Ο.Η.Ε. Στην προκειμένη περίπτωση, το δεξαμενόπλοιο Lana εκτιμήθηκε από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές ότι εντέλει δεν παραβιάζει τις ευρωπαϊκές κυρώσεις, ωστόσο δεν αφέθηκε τελικά να αποπλεύσει ένεκα αιτήματος των ΗΠΑ [27]. Τουναντίον, σε περίπου ανάλογη υπόθεση το 2019, το Γιβραλτάρ, και κατ’ επέκταση το Ηνωμένο Βασίλειο, αρνήθηκε να ευθυγραμμιστεί με τις αμερικανικές κυρώσεις, προτάσσοντας στην συγκεκριμένη περίπτωση το συμφέρον του.

Σε κάθε περίπτωση, η κατάληψη των ελληνικών πλοίων συνιστά μια ψυχρά υπολογισμένη ενέργεια που, κατά την εκτίμηση του Ιράν, θα του προσφέρει ένα πλεονέκτημα. Με άλλα λόγια, κατά αυτόν τον τρόπο, θεωρεί ότι μπορεί να διαπραγματευθεί από θέση ισχύος κι άρα να εξαναγκάσει το άλλο μέρος σε υποχώρηση. Υπό αυτό το πνεύμα θα πρέπει εν μέρει να αναγιγνώσκεται η απόφαση του Ιράν να καταλάβει δύο πλοία αντί για ένα ως αντίποινα στην ελληνική απόφαση να παραδώσει το ιρανικό πετρέλαιο του δεξαμενόπλοιου Lana στις ΗΠΑ.

Επίσης, το Ιράν επιδιώκει να εκπέμψει ένα μήνυμα αποτροπής ότι όποια χώρα συμμορφούμενη με τις αμερικανικές κυρώσεις επιχειρήσει να δεσμεύσει κι ύστερα να παραδώσει στις ΗΠΑ το πετρέλαιό του, θα αντιμετωπίσει ανάλογα τιμωρητικά μέτρα. Η ελληνική πλευρά θα πρέπει να γνωρίζει ότι το Ιράν έχει μια περιλάλητη φήμη σκληρού διαπραγματευτή, που δεν έχει σταθερή δέσμευση απέναντι στο διεθνές δίκαιο, αλλά ταυτόχρονα λειτουργεί με μια λογική κόστους-οφέλους. Οι απειλές που εκτοξεύθηκαν από το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, το οποίο ουσιαστικά διευθύνεται από τους Φρουρούς της Επανάστασης, ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε δυνητικά να καταλάβει 17 ακόμη ελληνικά πλοία που βρίσκονται στον Περσικό Κόλπο [28], είναι, πέρα από μια αυτάρεσκη επίδειξη δύναμης, ενδεχομένως μέρος μιας πειθαναγκαστικής διαπραγματευτικής τακτικής που επιστρατεύει συνήθως το Ιράν, ένας τρόπον τινά «προσποιητός ανορθολογισμός» [29] για να εξωθήσει τον αντίπαλο σε εσπευσμένη αναδίπλωση.

Επίσης, όπως καταδείχθηκε ανωτέρω, η Τεχεράνη δεν διστάζει να επιμηκύνει χρονικά τέτοιου είδους κρίσεις, έως ότου ικανοποιηθούν έστω μερικώς τα αιτήματά της από το άλλο μέρος. Παράλληλα, το Ιράν έχει αποδείξει πλειστάκις κατά το παρελθόν ότι δεν έχει κανέναν απολύτως πρόβλημα να συζητά, άμεσα ή έμμεσα και κυρίως εν κρυπτώ, με την αντίπαλη πλευρά (με μοναδική εξαίρεση το Ισραήλ από το 1988 κι ύστερα), ακόμη κι αν οι διμερείς σχέσεις είναι ιδιαιτέρως τεταμένες και εν μέσω ενός κλίματος απειλών. Επομένως, το ότι ο Αλί Χαμενεΐ προ ολίγων ημερών αποκάλεσε την Ελλάδα για πρώτη φορά στα χρονικά ως εχθρό [30], περσιστί dosman, αν κι είναι ενδεικτικό της ραγδαίας επιδείνωσης των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών, δεν σημαίνει ότι η κρίση δεν μπορεί να εκτονωθεί. Εξάλλου, υπάρχει ένα ιρανικό γνωμικό που λέει «μπορείς να φας σούπα με τον εχθρό σου, αν και με μακρύτερο κουτάλι» [31]. Στη, δε, περίπτωση της Ελλάδος, δεν θα χρειαστεί καν να είναι πολύ μακρύ το κουτάλι, καθότι οι ελληνο-ιρανικές σχέσεις έχουν υπάρξει για δεκαετίες καλές.

Παραπομπές:
[1] “Iran says ‘active resistance’ is an antidote to Trump’s warnings: TV,” Reuters, 4 Ιουλίου 2019, https://www.reuters.com/article/us-mideast-usa-enrichment-idUSKCN1TZ0PL.
[2]“Commander Underlines IRGC Navy’s Readiness to Defend Iran’s Water-Borders,” Fars News Agency, 2 Νοεμβρίου 2014, https://www.farsnews.ir/en/news/13930811000823/Cmmander-Underlines-IRGC-….
[3] “Iran to take ‘punitive action’ against Greece over seizure of Iranian oil, Nour News reports,” Reuters, 27 Μαΐου 2022, https://www.reuters.com/world/middle-east/iran-take-punitive-action-agai….
[4] Ali Alfoneh, “Tehran’s Strategy: Heroic Flexibility, Strategic Patience, or Active Resistance?” The Arab Gulf States Institute in Washington, 16 Μαΐου 2019, https://agsiw.org/tehrans-strategy-heroic-flexibility-strategic-patience….
[5] “IRGC Chief: Elimination of Israel Not a Dream,” Tasnim News Agency, 30 Σεπτεμβρίου 2019, https://www.tasnimnews.com/en/news/2019/09/30/2108179/irgc-chief-elimination-of-israel-not-a-dream· “Civil Defense Chief: Preserving Resistance, Key to Overcome US Maximum Pressure,” Fars News Agency, 19 Οκτωβρίου 2020, https://www.farsnews.ir/en/news/13990728000944/Civil-Defense-Chief-Preserving-Resisance-Key-Overcme-US-Maximm· “Enemies deafeated by Iran’s ‘active resistance’,” Mehr News Agency, 14 Δεκεμβρίου 2020, https://en.mehrnews.com/news/167173/Enemies-deafeated-by-Iran-s-active-resistance· “Official: Civil Defense Aimed at Nullifying Threats,” Fars News Agency, 6 Φεβρουαρίου 2021, https://www.farsnews.ir/en/news/13991118000696/Official-Civil-Defense-Ai….
[6] Ali Alfoneh, “Tehran’s Strategy: Heroic Flexibility, Strategic Patience, or Active Resistance?” ό.π..
[7] “Iran says ‘active resistance’ is an antidote to Trump’s warnings: TV,” Reuters, 4 Ιουλίου 2019, https://www.reuters.com/article/us-mideast-usa-enrichment-idUSKCN1TZ0PL· “Fifth Round of Iran-Sweden Political Consultations Held in Tehran,” GOVERNMENT OF THE ISLAMIC REPUBLIC OF IRAN, 17 Οκτωβρίου 2019, https://irangov.ir/detail/329350· “Civil Defense Chief: Preserving Resistance, Key to Overcome US Maximum Pressure,” ό.π..
[8] Jon Gambrell, “Iran starts enriching uranium to 60%, its highest level ever,” The Associated Press, 17 Απριλίου 2021, https://apnews.com/article/iran-uranium-enrichment-60-percent-ed89e32259….
[9] Nasser Karimi and Jon Gambrell, “Iran shoots down US surveillance drone, heightening tensions,” The Associated Press, 20 Ιουνίου 2019, https://apnews.com/article/strait-of-hormuz-donald-trump-ap-top-news-teh….
[10] Dan Sabbagh and Patrick Wintour, “Iran fury as Royal Marines seize tanker suspected of carrying oil to Syria,” The Guardian, 5 Ιουλίου 2019, https://www.theguardian.com/world/2019/jul/04/royal-marines-gibraltar-ta….
[11] Barbara Starr and Ryan Browne and Kara Fox, “Iran announces capture of British-flagged oil tanker; US officials say two ships seized,” CNN, 20 Ιουλίου 2019, https://edition.cnn.com/2019/07/19/middleeast/british-tanker-seized-iran….
[12] “U.S. has applied to seize Grace 1 tanker, Gibraltar says,” Reuters, 15 Αυγούστου 2019, https://www.reuters.com/article/us-mideast-iran-tanker-gibraltar-stateme….
[13] “Gibraltar court releases Iranian oil tanker Grace 1 as government mulls U.S. bid to seize it,” CBS News, 15 Αυγούστου 2019, https://www.cbsnews.com/news/iranian-tanker-in-gibraltar-reportedly-woul….
[14] “Gibraltar refuses US request to seize Iranian tanker,” Al Jazeera, 18 Αυγούστου 2019, https://www.aljazeera.com/news/2019/8/18/gibraltar-refuses-us-request-to….
[15] Simon Hooper, “EXCLUSIVE: Iranian tanker delivers oil to Syria, sources say,” Middle East Eye, 6 Σεπτεμβρίου 2019, https://www.middleeasteye.net/news/exclusive-iranian-tanker-adrian-darya-delivers-oil-syria· “U.S. says it has evidence Adrian Darya 1 oil transferred to Syria,” Reuters, 13 Σεπτεμβρίου 2019, https://www.reuters.com/article/us-mideast-iran-tanker-usa-idUSKCN1VX2ZY.
[16] Patrick Wintour, “Iran releases South Korean tanker seized in January,” The Guardian, 9 Απριλίου 2021, https://www.theguardian.com/world/2021/apr/09/iran-releases-south-korean….
[17] Jon Gambrell, “Officials tell AP that Iran seized Vietnamese oil tanker,” The Associated Press, 4 Νοεμβρίου 2021, https://apnews.com/article/business-middle-east-iran-dubai-united-arab-e….
[18] “IRGC: Vietnamese Sothys oil tanker released in Southern waters,” Mehr News Agency, 10 Νοεμβρίου 2021, https://en.mehrnews.com/news/180575/Vietnamese-Sothys-oil-tanker-release….
[19] “IRGC showed humiliation of US to world: Brig. Gen. Jalali,” Mehr News Agency, 5 Νοεμβρίου 2021, https://en.mehrnews.com/news/180393/IRGC-showed-humiliation-of-US-to-world-Brig-Gen-Jalali· “US military power merely physically large: IRGC cmdr,” The Islamic Republic News Agency, 10 Νοεμβρίου 2021, https://en.irna.ir/news/84536366/US-military-power-merely-physically-lar….
[20] “Pentagon official confirms IRGC seizure of oil tanker (VIDEO),” Mehr News Agency, 3 Νοεμβρίου 2021, https://en.mehrnews.com/news/180351/Pentagon-official-confirms-IRGC-seiz….
[21] “For first time, IRGC releases video showing seizure of two Greek tankers in Persian Gulf,” Press TV, 30 Μαΐου 2022, https://www.presstv.ir/Detail/2022/05/30/683031/Iran-Greece-IRGC-oil-tankers-video-seizure-Persian-Gulf· “IRGC Releases Video of Seizure of Greek Tankers,” Tasnim News Agency, 31 Μαΐου 2022, https://www.tasnimnews.com/en/news/2022/05/31/2719765/irgc-releases-vide….
[22] Γιάννης Σουλιώτης, “To άγνωστο παρασκήνιο με το «Lana»,” Καθημερινή, 5 Ιουνίου 2022, https://www.kathimerini.gr/investigations/561893923/to-agnosto-paraskini….
[23] Harry Dempsey and David Sheppard and Najmeh Bozorgmehr, “Iran seizes two Greek oil tankers in Strait of Hormuz,” The Financial Times, 27 Μαΐου 2021, https://www.ft.com/content/0bdde91a-21d3-4d97-8879-a79b9bd2b0cf.
[24] “Leader: Enemies miscalculating in plot to pit Iranians against govt.,” Iran Front Page, 4 Ιουνίου 2022, https://ifpnews.com/ayatollah-khamenei-enemies-iranians-govt/.
[25] Για μια ανάλυση της έννοιας «aberu» και το πόσο σημαντική είναι για το Ιράν βλέπε: Seyed Hossein Mousavian and Mohammad Ali Shabani, “How to Talk to Iran,” The New York Times, 3 Ιανουαρίου 2013, https://www.nytimes.com/2013/01/04/opinion/how-to-talk-to-iran.html.
[26] “Exclusive: Why the seizure of two Greek oil tankers and its messages,” Nour News, 28 Μαΐου 2022, https://nournews.ir/En/News/97461/Why-the-seizure-of-two-Greek-oil-tanke….
[27] Γιάννης Σουλιώτης, “Ιράν – Ελληνικά δεξαμενόπλοια: Οι χειρισμοί για το «Lana» και τα αντίποινα,” Καθημερινή, 31 Μαΐου 2021, https://www.kathimerini.gr/politics/561885457/iran-ellinika-dexamenoploi….
[28] Jon Gambrell and Nicholas Paphitis, “Iran seizes 2 Greek tankers in Persian Gulf as tensions rise,” The Associated Press, 28 Μαΐου 2022, https://apnews.com/article/middle-east-iran-dubai-5bbb7e35405a91ae9ceffb….
[29] Για την έννοια του «προσποιητού ανορθολογισμού» βλέπε: Trita Parsi, Treacherous Alliance: The Secret Dealings of Israel, Iran, and the United States (New Haven: Yale University Press, 2007), σ. 271-272.
[30] Khamenei.ir, “They stole Iran’s oil on the coast of #Greece, then brave Iranians retaliated and confiscated the enemy’s oil tankers. But in the mainstream media’s propaganda, Iran is accused of theft. Who’s the thief? You who stole our oil or us who took it back?” Twitter, 4 Ιουνίου 2022, https://twitter.com/khamenei_ir/status/1533016327895523328?cxt=HHwWgICxscuOr8YqAAAA• “Imam Khomeini was the leader of the greatest revolution in the history of revolutions,” The Official Website of Ayatollah Khamenei, 4 Ιουνίου 2022, https://english.khamenei.ir/news/9022/Imam-Khomeini-was-the-leader-of-th….
[31] “Raisi to enter maze of regional factors in guiding diplomacy with Riyadh,” Al-Monitor, 4 Ιουλίου 2021, https://www.al-monitor.com/originals/2021/07/raisi-enter-maze-regional-f….

Copyright © 2022 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Μπορείτε να ακολουθείτε το «Foreign Affairs, The Hellenic Edition» στο TWITTER στην διεύθυνση www.twitter.com/foreigngr αλλά και στο FACEBOOK, στην διεύθυνση www.facebook.com/ForeignAffairs.gr και στο linkedin στην διεύθυνση https://www.linkedin.com/company/foreign-affairs-the-hellenic-edition

Δριμεία ευρω-κριτική για την Τουρκία

3

«Aπομάκρυνση» της Τουρκίας από τις ευρωπαϊκές αξίες διαπιστώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε ψήφισμά του που εγκρίνεται εκτός απροόπτου την Τρίτη. Κριτική για το «βέτο» στο ΝΑΤΟ.

Για μία ακόμη φορά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ασκεί στην Τουρκία δριμεία κριτική, ίσως δριμύτερη από ποτέ. Εκτός από τα γνωστά ζητήματα ελληνικού ενδιαφέροντος (Αιγαίο, Κυπριακό, ΑΟΖ), η γενική αίσθηση μετά από τη σχετική συζήτηση το βράδυ της Δευτέρας, στην Ολομέλεια του Στρασβούργου, ήταν ότι η Τουρκία έχει απολέσει συμπάθειες εκτός συνόρων. Την εισηγητική έκθεση για το ψήφισμα που προσανατολίζεται στην ετήσια «έκθεση προόδου» της Κομισιόν, υπογράφει ο ισπανός σοσιαλιστής Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ. Ο ίδιος υπενθυμίζει, μιλώντας στην Ολομέλεια, ότι η Τουρκία δεν είναι μία χώρα σε μεταβατική περίοδο που ακόμη δεν απέκτησε την απαραίτητη «ωριμότητα» στην άσκηση της δημοκρατίας. Εδώ, τονίζει με έμφαση, «έχουμε μία εσκεμμένη παλινδρόμηση από μία καλύτερη κατάσταση, διότι παλαιότερες γενιές στην Τουρκία είχαν ζήσει σε μία καλύτερη δημοκρατία».

Παράλληλα ο ισπανός ευρωβουλευτής, αν και επαινεί «κάποιες μετριοπαθείς προόδους στο παρελθόν», κάνει ρητή αναφορά στις «επιθετικές δηλώσεις εναντίον της Ελλάδας» και προειδοποιεί ότι «δεν είναι δυνατόν να κλείνουμε τα μάτια λόγω του γεωπολιτικού ρόλου της Τουρκίας». Παραδοσιακά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θεωρείται από τους πιο αυστηρούς επικριτές της Τουρκίας. Σε λιγότερο υψηλούς τόνους, ο Επίτροπος για τη Διεύρυνση Όλιβερ Βάρελι προειδοποιεί ότι «η Τουρκία απομακρύνεται από την ΕΕ», εκφράζει την «ανησυχία» του για την αμφισβήτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και καλεί την ‘Αγκυρα «να δεσμευθεί για σχέσεις καλής γειτονίας». Προβάλλει ωστόσο και μια θετική ατζέντα, με εκτενείς αναφορές στις κοινοτικές χρηματοδοτήσεις προς την Άγκυρα, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία παραμένει κύριος εταίρος (key partner) της ΕΕ.

«Μεγάλη δυσπιστία για την Τουρκία»

Ο εισηγητής του Ευρωκοινοβουλίου Σάντσεθ ΑμόρΟ εισηγητής του Ευρωκοινοβουλίου Σάντσεθ Αμόρ σε πρόσφατη επίσκεψη στην Άγκυρα

Σε μία αποκοδικωποίηση των δηλώσεων ο ευρωβουλευτής της ΝΔ Μανώλης Κεφαλογιάννης, μέχρι πρότινος πρόεδρος στην Μικτή Κοινοβουλευτική Επιτροπή ΕΕ-Τουρκίας, λέει στην Deutsche Welle ότι «το ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου είναι στη σωστή κατεύθυνση, βάζει τα πράγματα στη θέση τους και περιγράφει μία Τουρκία σε φάση αναθεωρητική σε σχέση με τους γείτονές της». Ο ίδιος εκτιμά ότι «υπάρχει μεγάλη δυσπιστία για την Τουρκία, η χώρα βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο των σχέσεων με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο από πολλά χρόνια, τουλάχιστον από το 2014 που θυμάμαι εγώ. O (ευρωβουλευτής των Πρασίνων) Σεργκέι Λαγκοντίνσκι, για παράδειγμα, που με διαδέχθηκε στην προεδρία της Επιτροπής ΕΕ-Τουρκίας, λέει ότι ακόμη και αυτοί που υποστηρίζουν την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας αρχίζουν πλέον να κάνουν δεύτερες σκέψεις».

Ο έλληνας ευρωβουλευτής εκτιμά ότι όλα αυτά αντανακλούν το γενικότερο κλίμα που επικρατεί στις Βρυξέλλες και υπενθυμίζει ότι, σε πρόσφατη ερώτησή του, η Κομισιόν ανέφερε ότι «έχει επίγνωση της αύξησης των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου από τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη», μία διατύπωση πιο ξεκάθαρη σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν. Το βαρύ κλίμα για την Τουρκία, επισημαίνει, εντείνεται από τα προσκόμματα που προβάλλει η Άγκυρα για την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ, κάτι «που έχει κάνει αλγεινή εντύπωση και αυτό φάνηκε στη συζήτηση, εδώ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Μεγάλο μέρος των παρεμβάσεων ήταν σε αυτό το σημείο, ότι δηλαδή δεν μπορεί η Τουρκία να εκβιάζει τις δύο χώρες με τα εσωτερικά της θέματα».

Όχι σε «αντιπαραγωγικές» δηλώσεις

Σημαίες ΝΑΤΟ, Σουηδίας, ΦινλανδίαςΚριτική και για τις τουρκικές αντιρρήσεις στην ένταξη Φινλανδίας και Σουηδίας στο ΝΑΤΟ

Το ψήφισμα της Ευρωβουλής χαρακτηρίζει «αντιπαραγωγικές» και «αντίθετες προς τις προσπάθειες αποκλιμάκωσης» τις τελευταίες δηλώσεις των τουρκικών αρχών που αμφισβητούν κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας. Επιπλέον, καταδικάζει τις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου, τις υπερπτήσεις και την παρενόχληση ερευνητικών σκαφών εντός της κυπριακής ΑΟΖ. Μιλώντας στο Στρασβούργο ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και αντιπρόεδρος της Ευρωβουλής Δημήτρης Παπαδημούλης κάνει λόγο για «σαφές και ισχυρό μήνυμα», αναφέρει ωστόσο ότι «χρειάζεται αυστηρότερη στάση απέναντι στην τουρκική ηγεσία» και καλεί τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις «να υιοθετήσουν το αίτημα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για εμπάργκο πώλησης όπλων στην ηγεσία Ερντογάν». Από την πλευρά του, ο πρόεδρος και ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, Νίκος Ανδρουλάκης, σε μία ενδιαφέρουσα σύγκριση με τις εξελίξεις στην Ουκρανία, τόνισε ότι «η Ένωση δεν πρέπει να επαναλάβει με τον Ερντογάν τα λάθη που έκανε με τον Πούτιν. Όποιος αναθεωρητής αμφισβητεί το διεθνές δίκαιο, πρέπει να έχει την ίδια αντιμετώπιση».

Από το 2016, όταν το Ευρωκοινοβούλιο είχε ζητήσει για πρώτη φορά το πάγωμα των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Άγκυρα, ο Ταγίπ Ερντογάν είχε απειλήσει ότι «θα ανοίξει τα σύνορα» στέλνοντας στην Ευρώπη εκατομμύρια πρόσφυγες, κατά παράβαση της «Κοινής δήλωσης ΕΕ-Τουρκίας» για το προσφυγικό, η οποία είχε ήδη συνομολογηθεί. Τώρα οι απειλές στρέφονται προς την Ελλάδα, προμηνύοντας ένα θερμό καλοκαίρι. Αλλά αυτό δεν θα ήταν παράλογο και για την ίδια την Τουρκία, η οποία βιώνει μία δυσβάσταχτη οικονομική κρίση και έχει ανάγκη από μία ομαλή και προσοδοφόρα τουριστική σεζόν; «Αν σκέφτονταν οι ηγέτες με βάση τη λογική, δεν θα είχαμε ποτέ πόλεμο», σχολιάζει ο ευρωβουλευτής Μανώλης Κεφαλογιάννης. «Αλλά εδώ υπάρχει μία προσωπική ατζέντα, υπάρχουν εκλογές στην Τουρκία, υπάρχουν δυσκολίες του Ερντογάν να περάσει τα θέματά του. Γι αυτό έχει γίνει επικίνδυνη αυτή η κατάσταση…»

Γιάννης Παπαδημητρίου, Στρασβούργο

DW