Αρχική Blog Σελίδα 1829

Ενεργειακή κρίση / Ευρωπαϊκά πυρά κατά Νορβηγίας και ΗΠΑ λόγω έλλειψης αλληλεγγύης

0

 

Ορισμένες χώρες της ΕΕ, όπως η Πολωνία, ζητούν εδώ και καιρό διαπραγματεύσεις με τη Νορβηγία για τη μείωση των τιμών. Τώρα, το Βερολίνο έχει προσχωρήσει στον αγώνα τους. [Shutterstock/Vytautas Kielaitis]

Καθώς οι ΗΠΑ και η Νορβηγία αποκομίζουν πρωτοφανή κέρδη από την εκτίναξη των τιμών της ενέργειας, οι χώρες της ΕΕ εξαπολύουν δριμεία επίθεση για τις ακριβές τιμές που προσφέρουν οι δυο χώρες το LNG.

Η ευρωπαϊκή ενεργειακή κρίση έχει προκαλέσει την εκτίναξη των τιμών της ενέργειας. Ενώ η Ρωσία, η αιτία της κρίσης, ήταν ένας από τους μεγαλύτερους ωφελημένους, οι σύμμαχοι της ΕΕ, κυρίως οι ΗΠΑ και η Νορβηγία, αποκομίζουν ακραία έκτακτα κέρδη καθώς καλύπτουν το κενό που άφησε πίσω της η Ρωσία.

Ορισμένες χώρες της ΕΕ, όπως η Πολωνία, ζητούν εδώ και καιρό διαπραγματεύσεις με τη Νορβηγία για τη μείωση των τιμών. Τώρα, το Βερολίνο έχει προσχωρήσει στον αγώνα τους.

«Ορισμένες χώρες, ακόμη και φιλικές, επιτυγχάνουν αστρονομικές τιμές σε ορισμένες περιπτώσεις», δήλωσε ο Ρόμπερτ Χάμπεκ στη Neue Osnabruecker Zeitung.

«Αυτό φυσικά φέρνει μαζί του προβλήματα, για τα οποία πρέπει να μιλήσουμε», πρόσθεσε.

Με την αντίθεση της Γερμανίας στην υιοθέτηση αυστηρότερης στάσης απέναντι στους συμμάχους που επωφελούνται από την εκτίναξη των τιμών του φυσικού αερίου, το θέμα θα συζητηθεί και στη συνεδρίαση του Συμβουλίου της ΕΕ την Παρασκευή.

Ο ευρωβουλευτής των Πρασίνων Μίχαελ Μπλος δήλωσε στη EURACTIV ότι σε αυτή την κρίση η Ευρώπη βρίσκεται στην ίδια βάρκα με τις ΗΠΑ ή τη Νορβηγία.

«Το πάγωμα του φυσικού αερίου και ο στρατηγικός πόλεμος της Ρωσίας δεν πρέπει να μας αποδυναμώσει στην ΕΕ. Ως σύμμαχοι, θα πρέπει να στηρίζουμε ο ένας τον άλλον αντί να κάνουμε μεγάλο θέμα τον πόλεμο του Πούτιν. Οι ΗΠΑ θα πρέπει να προσφέρουν μια τιμή υγροποιημένου φυσικού αερίου που να βασίζεται στο επίπεδο του προηγούμενου έτους», δήλωσε ο Μπλος.

Ο Γερμανός πολιτικός πρόσθεσε ότι είναι λογικό να κάνουμε επιτέλους κοινές ευρωπαϊκές αγορές φυσικού αερίου. «Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να μπορέσουμε να διεκδικήσουμε την ισχύ μας στην αγορά».

Σύμφωνα με το σχέδιο εγγράφου των συμπερασμάτων, το οποίο είδε η EURACTIV, οι ηγέτες της ΕΕ θα καλέσουν την Επιτροπή να επιταχύνει «τις διαπραγματεύσεις με τους εταίρους μας» προκειμένου να «μειωθούν οι τιμές εισαγωγής για την Ευρωπαϊκή Ένωση».
«Σε μια ενεργειακή κρίση τέτοιου μεγέθους, οι λύσεις πρέπει να βρεθούν από κοινού με πνεύμα αλληλεγγύης”, σχολίασε ο ευρωβουλευτής του Renew Europe, Νικολάε Στεφανούτα.

Τεχνικά «δύσκολο» προειδοποιούν οι εμπειρογνώμονες

Οι ειδικοί, ωστόσο, είναι επικριτικοί ως προς την επιτυχία αυτής της νέας προσέγγισης που αποσκοπεί στην εξίσωση του κόστους της ενεργειακής κρίσης μεταξύ των συμμάχων – ειδικά όσον αφορά τις ΗΠΑ, οι οποίες θα πρέπει να πειστούν να παρέμβουν στη δική τους αγορά.

«Μοιάζει αδύνατο», εξήγησε ο Τιερί Μπρος, ειδικός σε θέματα φυσικού αερίου και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Sciences Po. «Ορισμένα είναι ιδιωτικά συμβόλαια και δεν ξέρω πώς μπορείτε να το επιβάλλετε αυτό αν δεν υπάρχει στο συμβόλαιο», δήλωσε στη EURACTIV.

Σύμφωνα με τον Bros, είναι εξίσου απίθανο να υποχωρήσει η Νορβηγία στις ευρωπαϊκές απαιτήσεις.

«Για τη Νορβηγία, το σύνταγμα δίνει εντολή στην κυβέρνηση να μεγιστοποιήσει το ενοίκιο των υδρογονανθράκων», σημείωσε.

Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένοι υποκείμενοι παράγοντες που θα μπορούσαν να ανοίξουν τις πόρτες για συμβιβασμό μεταξύ της ΕΕ και των δύο χωρών που εξάγουν φυσικό αέριο.

Χώρος για συμβιβασμό

Την Τετάρτη (5 Σεπτεμβρίου), οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες ΟΠΕΚ+ ανακοίνωσαν μειώσεις της παραγωγής κατά 2 εκατομμύρια βαρέλια και επέκτειναν τη συνεργασία με τη Ρωσία έως το τέλος του 2023 κατά τη διάρκεια συνάντησης στη Βιέννη.

Βραχυπρόθεσμα, μια τέτοια κίνηση θα ωφελήσει τη Ρωσία, δεδομένου ότι από τον Δεκέμβριο τίθεται σε ισχύ το πετρελαϊκό εμπάργκο της Ευρώπης κατά της Ρωσίας και η Μόσχα θα βρίσκεται σε αναζήτηση νέων πελατών.

«Οι Ρώσοι θα αναγκαστούν να κάνουν παραχωρήσεις όσον αφορά στις τιμές για να προσελκύσουν νέους πελάτες. Επομένως, η τιμή αυξάνεται τώρα, προκειμένου να μεγιστοποιηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο το κέρδος αργότερα», δήλωσε πηγή της ΕΕ στη EURACTIV.

Στην Ουάσινγκτον, αυτό προκάλεσε οργή, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν έχει θέσει ως προτεραιότητα τη διατήρηση των τιμών στην αντλία σε χαμηλά επίπεδα, καθώς οι υψηλές τιμές του πετρελαίου είναι ένας από τους κύριους παράγοντες που ευθύνονται για τα ποσοστά ρεκόρ πληθωρισμού στις ΗΠΑ.

«Ο πρόεδρος είναι απογοητευμένος από την κοντόφθαλμη απόφαση του ΟΠΕΚ+ να μειώσει τις ποσοστώσεις παραγωγής», δήλωσε εκπρόσωπος.

Οι ΗΠΑ βρίσκονται εν μέσω μιας στρατηγικής μονοετούς απελευθέρωσης βενζίνης από το εθνικό απόθεμα, προκειμένου να διατηρηθούν οι τιμές σε χαμηλά επίπεδα. Ωστόσο, παρατηρητές έχουν σημειώσει ότι οι ΗΠΑ είναι απίθανο να απορροφήσουν το σοκ από τις περικοπές της παραγωγής απελευθερώνοντας μόνο τα δικά τους αποθέματα.

Εδώ θα μπορούσε να παρέμβει η ΕΕ, όπως έκανε στο παρελθόν. «Οι ΗΠΑ στράφηκαν σε εμάς όταν οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύτηκαν, με αποτέλεσμα να αξιοποιηθούν τα εθνικά αποθέματα πετρελαίου και στην Ευρώπη», εξήγησε ο Χάμπεκ.

«Νομίζω ότι μια τέτοια αλληλεγγύη θα ήταν επίσης καλή για τη συγκράτηση των τιμών του φυσικού αερίου», πρόσθεσε. Ίσως οι εταίροι μπορούν να αλληλοβοηθηθούν, αυτή τη φορά;

Παρακολουθώντας από το Βορρά

Η Νορβηγία, ο μεγαλύτερος πλέον προμηθευτής ορυκτών καυσίμων της ΕΕ, επωφελείται σε μεγάλο βαθμό από τις ενέργειες της Ρωσίας και την επακόλουθη εκτίναξη των τιμών της ενέργειας. Οι Νορβηγοί αξιωματούχοι λένε ότι δυσκολεύονται με τέτοια απρόσμενα κέρδη.

«Υπάρχουν στιγμές που δεν είναι διασκεδαστικό να βγάζεις χρήματα, και αυτή είναι μια από αυτές», δήλωσε τον Μάρτιο ο υπουργός Πετρελαίου και Ενέργειας της Νορβηγίας Τεριέ Άασλαντ.

Ωστόσο, η νορβηγική κυβέρνηση είναι εξαιρετικά απρόθυμη να επιδιώξει μια δίκαιη λύση, καθώς αποκομίζει τεράστια κέρδη. Οι Νορβηγοί Πράσινοι λένε ότι η κυβέρνηση «υποστηρίζει ότι το συνταξιοδοτικό μας ταμείο δέχεται πλήγμα λόγω του πολέμου, οπότε χρειαζόμαστε τα κέρδη του πολέμου για εμάς», κάτι που όπως λένε «είναι μια πραγματικά σαθρή δικαιολογία», δήλωσε στη EURACTIV ο εκπρόσωπος διεθνών σχέσεων Καρλ Γιόχανσον.

Καθώς η ευρωπαϊκή ενεργειακή κρίση και ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία παρατείνεται, η πίεση προς τη νορβηγική κυβέρνηση να έρθει σε βοήθεια των συμμάχων της στην ΕΕ αυξάνεται.

«Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να είμαστε κερδοσκόποι του πολέμου, κάτι που μέρα με τη μέρα γίνεται όλο και πιο ντροπιαστικό», πρόσθεσε. Η Νορβηγία, μια μικρή ευρωπαϊκή χώρα, «εξαρτάται από την ειρήνη, τη σταθερότητα και την ευημερία στην ήπειρο όσο και κάθε άλλη χώρα», σημείωσε ο Γιόχανσεν.

Αντ’ αυτού, οι Πράσινοι θέλουν τα επιπλέον κέρδη από τα ορυκτά καύσιμα να πάνε σε ένα ταμείο αλληλεγγύης, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για να βοηθήσει την Ουκρανία και τους ενεργειακά φτωχούς της Ευρώπης.

Nikolaus J. Kurmayer and Oliver Noyan and Sarantis Michalopoulos | EURACTIV.com

ΠΑΡΑΖΑΛΙΣΜΕΝΟΣ Ο ΕΡΝΤΟΓΑΝ ΑΠΟ ΤΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ ΤΟΥ, ΟΔΗΓΕΙ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΤΗ ΧΩΡΑ ΤΟΥ

1
Οι Ανιχνεύσεις δημοσιεύουν σήμερα άρθρο του αμερικανικού War on the Rocks στο οποίο, ο αρθρογράφος Ryan Gingeras καθηγητής στο Τμήμα Υποθέσεων Εθνικής Ασφάλειας στη Ναυτική Μεταπτυχιακή Σχολή και ειδικός στην ιστορία της Τουρκίας, των Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής θεωρεί ενδεχόμενο έναν πόλεμο μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.
Ο αρθρογράφος κάνει μια εξαιρετικά πετυχημένη περιγραφή των εξελίξεων απο τότε που ο Ερντογάν άρχισε να απειλεί την Ελλάδα ότι θα έρθει μια νύχτα και παραθέτει και τους λόγους που μπορεί να αποθαρρύνουν την τουρκική ηγεσία απο μια στρατιωτική επιχείρηση και τους λόγους που την ενθαρρύνουν.
Οι αναφορές του είναι λίγο πολύ γνωστές.
Η λιγότερο συζητημένη είναι η αναφορά: “Εάν ο Ερντογάν πιστεύει, όπως το έθεσε ένας αρθρογράφος, ότι «η Αμερική είναι ο εχθρός μας και όχι η Ελλάδα», τότε είναι πιθανό να βλέπει τους κινδύνους μιας ρήξης ως ένα λυπηρό αλλά ουσιαστικό τίμημα που πρέπει να πληρωθεί στο όνομα της τουρκικής εθνικής ασφάλειας.”.
Δηλαδή ο Ερντογάν θα έρθει σε πόλεμο με την Ελλάδα επειδή νοιώθει ότι απειλείται απο την Αμερική.
Στην Τουρκία πιστεύουν πως η Αμερική τους περικυκλώνει και επικαλούνται γι αυτό τις βάσεις των ΗΠΑ στην Ελλάδα, ιδιαιτέρως, της Αλεξανδρούπολης, την άρση του εμπάργκο όπλων κατά της Κύπρου και την αμερικανική υποστήριξη των Κούρδων της Συρίας.
Όπως επισημαίνεται στο άρθρο το 87% του εμπορίου της Τουρκίας πριν τον covid γινόταν με πλοία σε λιμάνια των ακτών του Αιγαίου. Το επισημαίνω για να διαμηνυθεί στην τουρκική αστική τάξη πως σε περίπτωση έναρξης στρατιωτικών επιχειρήσεων θα περάσουμε σε πόλεμο. Το πάρτυ τελειώνει.
Υπάρχει μια σωρεία κινήσεων που θα μπορούσε να κάνει η Ελλάδα για να δώσει στην Τουρκία να καταλάβει πως ακόμη και αν πετύχει- που είναι αδύνατον- την κατάληψη ελληνικού νησιού, αυτό θα είναι η αρχή της διάλυσής της.
Κανένας πρωθυπουργός δεν θα μπορέσει να μείνει στην εξουσία στην Ελλάδα αν δεν οργανώσει έναν μακρόχρονο πόλεμο κατά της Τουρκίας που στο τέλος θα οδηγήσει στην διάλυσή της.
Με τις μικρές δυνατότητες που έχουμε θα θέσουμε το επόμενο διάστημα ορισμένα ζητήματα όπως η αμφισβήτηση της κυριαρχίας της Ίμβρου και της Τενέδου απο την Τουρκία, η αμφισβήτηση της Σύμβασης του Μοντρέ, η δημιουργία συμμαχικών προύποθέσεων με δυνάμεις της ευρύτερης περιοχής που θα τις συμφέρει να επιχειρήσουν κατά της Τουρκίας σε περίπτωση που ανοίξει μέτωπο με την Ελλάδα και άλλα ζητήματα που δεν θέλει να θίξει η ελληνική εξωτερική και αμυντική πολιτική επειδή φοβάται.
Αλλά όποιος φοβάται, λέει ένα γνωμικό, πάει σπίτι του. Πρέπει να περάσουμε στην διπλωματική και επικοινωνιακή επίθεση.
Η χώρα κινδυνεύει. Και σε περιόδους κινδύνου χρειάζονται τολμηροί και αποφασιστικοί ηγέτες.
Η δουλικότητα δεν εξασφαλίζει πάντα τα εθνικά συμφέροντα.
Αν οι κινήσεις που περιγράψαμε παραπάνω δεν εγκρίνονται απο το ΝΑΤΟ, τότε το ΝΑΤΟ να εγγυηθεί τη ασφάλεια της Ελλάδας απο την Τουρκία και οι κινήσεις να μην γίνουν.
Αν το ΝΑΤΟ δεν θέλει να εγγυηθεί την ασφάλεια της Ελλάδας, τότε δεν έχει κανέναν λόγο στις προσπάθειες της χώρας να διασφαλίσει την ακεραιότητά της.
Η Αχίλλειος πτέρνα της Ελλάδας είναι η αδυναμία παραγωγής δικού της στρατιωτικού εξοπλισμού και για τη αδυναμία αυτή έχουν ευθύνες και οι κυβερνήσεις αλλά και οι εργαζόμενοι στα εργοστάσια που προϋπήρχαν οι οποίοι μετέτρεψαν τους χώρους παραγωγής σε κομματικές κολεκτίβες.
Ας τα σκεφθούμε όλα αυτά και ας αρχίσουμε μια προσπάθεια ανάταξης.
Η απειλή της Τουρκίας μπορεί να μας βοηθήσει να σοβαρετυούμε ως κράτος και ως κοινωνία.
Παντελής Σαββίδης

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ ΚΑΤΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗΣ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑΣ (1919-1922)

0

 

Του Ευάγγελου Γριβάκου, Αντιστρατήγου ε,α. – Νομικού

Την εποχή της μικρασιατικής εκστρατείας, η Ελληνική  Πολεμική  Αεροπορία δεν ήταν ξεχωριστός Κλάδος του Στρατεύματος, αλλά διακρίνονταν σε Ναυτική Αεροπορία (ΝΑ) και σε Στρατιωτική (ΣΑ). Η δύναμή της της ανέρχονταν σε  120 αεροσκάφη (Α/Φ), απομεινάρια του Α’ΠΠ,   εκ των οποίων τα 70 ήταν της ΝΑ  και τα υπόλοιπα 50  της ΣΑ. Το προσωπικό  ήταν σε πολύ καλό επίπεδο εκπαίδευσης και υπήρχε επάρκεια   υλικών συντήρησης. Η ΝΑ (που ποτέ δεν ανέλαβε επιχειρήσεις συνεργασίας με το Πολεμικό Ναυτικό) και η ΣΑ υπάγονταν στο Γενικό Στρατηγείο, με την Στρατιά Μ. Ασίας να έχει  τον τακτικό έλεγχο όλων των διατιθέμενων Α/Φ. Αντίθετα, η  Οθωμανική αυτοκρατορία είχε μόλις 19 απηρχαιωμένα Α/Φ γερμανικής προέλευσης και 11 ρωσικής. 

          Ευθύς μετά   την απόβαση του Ελληνικού Στρατού στην Σμύρνη (2/15 Μαΐου 1919), συγκροτείται η  « Ναυτική Αεροπορική Μοίρα Σμύρνης» (ΝΑΜΣ), με δύναμη  10 Α/Φ  τύπου ΑIRCO DE HAVILLANT D.H.9 (που αποτελούσε και την             ραχοκοκαλιά της Αεροπορίας) και 15 καταδιωκτικών  SOPWITH CAMEL 1F.1, που επιχειρούσε κυρίως από τα αεροδρόμια Καζαμίρ Σμύρνης, Μαγνησίας   ΑIRCO DE HAVILLANT D.H.9     και Ουσάκ με  τα    «Προκεχωρημένα Σμήνη Μετώπου», σε συνεργασία με την 533 Μοίρα της ΣΑ που διέθετε Α/Φ τύπου BREGUET 14A2/B2. Αργότερα, στις 20 Δεκ. 1919 του ιδίου έτους, η Στρατιά οργάνωσε και λειτούργησε την   «Διεύθυνση Αεροπορικής Υπηρεσίας Στρατιάς» (ΔΑΥΣ), που ενσωμάτωσε και συντόνιζε όλες τις αεροπορικές δυνάμεις στην Μ. Ασία. Επίσης, οι Μοίρες 532, 533 και 534 της ΣΑ μετονομάσθηκαν σε Α΄, Β΄ (του Καζαμίρ) και Γ΄(της  Πανόρμου) «Μοίρες Αεροπλάνων», αντίστοιχα. Από τα αξιόλογα επιτεύγματα  της ΔΑΥΣ  είναι ότι έγκαιρα δημιούργησε προωθημένα πεδία προσγείωσης σε όλα τα μέτωπα, ακόμα και εντός εχθρικού εδάφους, για την εις βάθος  εκτέλεση αποστολών. Από εκεί τα πληρώματα, με τα μέσα που διέθεταν , μετέδιδαν τις αναγκαίες πληροφορίες ή χρησιμοποιούσαν «ερματισμένους φακέλους» (σιδερένια κουτιά) τους οποίους έριχναν πάνω από  τα μαχόμενα τμήματα με πληροφορίες προς άμεση εκμετάλλευση.  

Τα πληρώματα της ΣΝ και της ΣΑ συνήθως εκτελούσαν ξεχωριστές  αποστολές ή  ενεργούσαν από κοινού. Κάθε Α/Φ είχε πλήρωμα 2 ανδρών : Τον   «Παρατηρητή» που  ήταν έμπειρος Αξιωματικός, μπορεί και  ανώτερος, και τον «Χειριστή» (Πιλότο)  , κατώτερο Αξιωματικό ή Υπαξιωματικό, που τελούσε υπό τις διαταγές του Παρατηρητή.

Οι  αποστολές που εκτελούσαν  ήταν: Αναγνωρίσεις / Συλλογή Πληροφοριών  και   Πολυβολισμοί /Βομβαρδισμοί . Η  πρώτη  επιχείρηση βομβαρδισμού με 3 ΑIRCO DE HAVILLANT D.H.9  έγινε από την ΝΑ στις 18 Ιουν. 1919 προς υποστήριξη της  αντεπίθεσης του Στρατού για την  ανακατάληψη του  Αϊδινίου.

Αρχικά οι Τούρκοι απέφευγαν τις  αερομαχίες, η πρώτη εκ των οποίων έγινε στις 16 Αυγ. 1920 κατά την διάρκεια των  θερινών  επιχειρήσεων της Στρατιάς που προωθήθηκε μέχρι την γραμμή Πάνορμος-Προύσα-Ουσάκ. 0 Ανθυπολοχαγός Πέτρος Πετροπουλέας, με καταδιωκτικό SPAD, εντόπισε τουρκικό ΑLBATROS με πιλότο τον Υπολοχαγό Μπετσίχι τον οποίον και  καταδίωξε, αλλά αυτός κατόρθωσε να διαφύγει.

Στις 10 Μαρτ. 1921, η Στρατιά εφάρμοσε  σχέδιο  κατάληψης του Εσκί Σεχίρ  και του Αφιόν Καραχισάρ. Τότε, για πρώτη φορά, εκτελέσθηκαν ομαδικές αποστολές αναγνωρίσεως και βομβαρδισμού, ακόμη και εντός εχθρικού εδάφους. Στις 12 Μαρτίου, βομβαρδιστικό ΑIRCO DE HAVILLANT D.H.9 με πλήρωμα τον Διοικητή της Γ’ Μοίρας Λοχαγό Πέτρο Οικονομάκο ως    Παρατηρητή και χειριστή τον Ανθυπολοχαγό Γεώργιο Ξηρό, προσέγγισε το αεροδρόμιο (Α/Δ) του Εσκί Σεχίρ για να το βομβαρδίσει. Οι Τούρκοι απογείωσαν για την αναχαίτηση καταδιωκτικό FOKKER με πιλότο  τον Υπολοχαγό Αχμέτ Φεχμί. Ο Ξηρός αντιμετώπισε τον Φεχμί, τον ανάγκασε να προσγειωθεί στο Α/Δ του Εσκί Σεχίρ και, με  χαμηλή πτήση, τον έπληξε με το πολυβόλο του και τον άφησε νεκρό. Οι Τούρκοι ανακήρυξαν τον Φεχμί «πρωτομάστορα»  της αεροπορίας τους και στον τόπο του θανάτου του ανέγειραν  μνημείο προς τιμή του.

Κατά την επιτυχή επανάληψη των   επιχειρήσεων  της Στρατιάς τον Ιουν.-Ιούλ. του ιδίου έτους (1921) προς κατάληψη των κόμβων Εσκί Σεχίρ, Κιουτάχειας και Αφιόν Καραχισάρ, η ΝΑΜΣ προέβη  σε επαναλαμβανόμενους βομβαρδισμούς των ανωτέρω πόλεων. Στις 12 Ιουνίου, οι Σημαιοφόροι Νικ. Κατσουλάκος και Στέφανος Φίλιππας – μετέπειτα Διοικητής της Σχολής Ικάρων –  πραγματοποίησαν  την δεύτερη κατάρριψη τουρκικού Α/Φ που έπεσε πίσω από τις τουρκικές γραμμές και γι’ αυτό αγνοείται  η τύχη του πιλότου.

Έντονη ήταν και η δραστηριότητα της Αεροπορίας κατά την μάχη του Σαγγάριου, τον Αυγ.1921, όμως οι Τούρκοι,  κατά την αντεπίθεσή τους, παρουσιάζονται εξοπλισμένοι με περισσότερα  Α/Φ. Τον Ιαν. 1922 ενισχύονται από την Γαλλία με 20  BREGUET και SPAD, συν άλλα 20 των Ιταλών.

Μετά την μάχη του Σαγγάριου, η Στρατιά υποχώρησε δυτικά του ποταμού και,   επί ένα χρόνο (Αυγ. 1921-13 Αυγ.1922), κατέλαβε εν απραξία το μήκους  600 χλμ μέτωπο : Νικομήδεια- Εσκί Σεχίρ- Κιουτάχεια – Αφιόν Καραχισάρ-Μαίανδρος ποτ., πλην, όμως, η  αεροπορική δραστηριότητα δεν σταμάτησε.

 Στις 12 Ιουλ. 1922,  τουρκικό BREGUET BRE XIV A2/B2 έριχνε προκη- ρύξεις στον  νότιο τομέα του μετώπου, παρακινώτας

      12-7-1922.Συντρίμια του τουρκικού BREGUEΤ            τους Έλληνες

 σε λιποταξία: «ΕΛΛΗΝΕΣ, ΜΗΝ ΠΟΛΕΜΑΤΕ Σ’ ΕΝΑ  ΠΟΛΕΜΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΟΣ ΣΑΣ. ΕΙΣΤΕ ΜΑΚΡΙΑ ΑΠΟ ΤΑ ΣΠΙΤΙΑ ΣΑΣ. ΜΟΝΟ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΕΙ. ΦΥΓΕΤΕ» (!).  Ο Λοχίας Χριστόφορος Σταυρόπουλος με το Νο 4466 SPAD VII/XIII  κατεδίωξε επίμονα το εχθρικό Α/Φ και το «γάζωσε» με το πολυβόλο του, σκοτώνοντας τον πιλότο Υπολοχαγό Αχμέτ Μπαχαντίν και τον παρατηρητή Ταγματάρχη Κεμάλ Μπέη, διοικητή του αεροδρομίου «Τσάι». Την επόμενη ημέρα, ελληνικό BREGUET  πέταξε πάνω από  τουρκική βάση και έριψε  δέμα περιέχον  τα προσωπικά είδη των δύο  νεκρών Τούρκων αεροπόρων και ένα σημείωμα που έλεγε : «Σας γνωστοποιούμε ότι οι πιλότοι σας Κεμάλ Μπέης και Αχμέτ Μπαχαντίν έπεσαν τιμημένα πάνω στην μάχη με ‘Ελληνες πιλότους. Επιστρέψτε τα (προσωπικά τους) είδη  στις οικογένειές τους και ενημερώστε τους ότι οι δικοί τους θάφτηκαν με όλες τις στρατιωτικές τιμές και σύμφωνα με την θρησκεία σας». Πρόκειται, ασφαλώς, για απαράμιλλη   πράξη  ήθους και ανθρωπισμού εκ μέρους των Ελλήνων αεροπόρων.

Όταν στις 13 Αυγ.1922, άρχισε η διάσπαση του ελληνικού μετώπου στην περιοχή του Αφιόν Καραχισάρ (νότιος τομέας), η  NAMΣ διέθετε αξιόμαχα  μόνο 10 ΑIRCO DE HAVILLANΤ και η  ΣΑ 25-30 αναγνωριστικά / βομβαρδιστικά και 15  καταδιωκτικά, κατανεμημένα στα Α/Δ Γκαριμτζέ, Εσκί Σεχήρ και  Αφιόν Καρχισάρ. Κατά την φάση  κατάρρευσης του μετώπου ( 14 έως τέλη Αυγ. 1922), τα πληρώματα των Α/Φ επιτέλεσαν σωτήριο έργο.  Μέσα στη γενική σύγχυση κατόρθωναν, μαχόμενα σκληρά  και παρακολουθώντας στενά  τις εχθρικές κινήσεις,  να καθοδηγούν τα υποχωρούντα και αποδιοργανωμένα  ελληνικά τμήματα σε ασφαλή δρομολόγια, διασώζοντας χιλιάδες ζωές, ακόμη  και προσφύγων. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Ανεξάρτητης Μεραρχίας (Διοικητής ο Συνταγματάρχης Δημ. Θεοτόκης), η οποία, αποκομμένη από τις λοιπές Μονάδες και κινούμενη στην περιοχή του Ουσάκ, στις 18 Αυγ. 1922, ειδοποιείται με ερματισμένο φάκελο από τον πιλότο Γεώργ. Ξηρό ότι τα δρομολόγια προς Σμύρνη κατέχονται από τους Τούρκους. Αμέσως αναστρέφεται προς Βορά, διανύει μαχόμενη  600 χλμ εχθρικού εδάφους, διασώζει το προσωπικό της και μεγάλο αριθμό προσφύγων, φθάνει στις 2 Σεπτεμβρίου στο λιμάνι Ντιρεκελί και από εκεί μεταφέρεται με πλοία στην απέναντι Μυτιλήνη.

Αυτή, σε αδρές γραμμές, ήταν η δράση της Ελληνικής Αεροπορίας στην μικρασιατική εκστρατεία. Οι αεροπόροι της περιόδου αυτής που με αυταπάρνηση έφεραν εις πέρας τις επικίνδυνες αποστολές τους,  ελάχιστα είναι σήμερα  γνωστοί. Και όμως. Πιλότοι όπως οι Δημήτρης Μάρακας, Γεώργιος Μαμαλάκης, Γεώργιος Ξηρός, Χριστόφορος Σταυρόπουλος, Πέτρος Πετροπουλέας, Αθανάσιος Βελούδιος,   παρατηρητές όπως ο Υπολοχαγός Δημ. Παπαναστασίου, ο Ανθυπολοχαγός Νικ. Δέας  και πλήθος  άλλων αερομάχων, έγραψαν ανεξίτηλα τα ονόματά τους στις δέλτους της Ελληνικής Ιστορίας. Οκτώ από αυτούς σκοτώθηκαν, περισσότεροι τραυματίσθηκαν και περίπου  14 αιχμαλωτίσθηκαν, προσβληθέντες από επίγεια πυρά, επειδή πετούσαν παράτολμα χαμηλά πάνω από εχθρικό και άγνωστο έδαφος, βασανισθέντες  απάνθρωπα από τους Τούρκους. Σημειωτέον δε, ότι καθ’ όλη τη διάρκεια του αγώνα, ουδέν ελληνικό Α/Φ κατέπεσε  σε αερομαχία. Η Πατρίς, ευγνωμονούσα, έχει υποχρέωση να αναδείξει έτι περισσότερο το έργο τους  και να τους κατατάξει στο Πάνθεον των Ηρώων, όπου τους αξίζει. Προς τούτο θα πρέπει να μεριμνήσει και η σημερινή Πολεμική Αεροπορία.

 

Δρ.Δημήτρης Σταθακόπουλος: Ερντογάν ή Κεμαλιστές;

0

Μήπως χρωστάμε και χάρη στον Ερντογάν, όπως θα έλεγε ο Λυσίας στο δικανικό του;

 Δρ.Δημήτρης Σταθακόπουλος, Αρθρογράφος
ANADOLU AGENCY VIA GETTY IMAGES

Μπορεί τα τελευταία δύο χρόνια η κόντρα Ρεπουμπλικάνων – Δημοκρατικών να είναι στο ”κόκκινο” στις ΗΠΑ, με μεγάλο αντίκτυπο στο διχασμό της κοινωνίας, εν όψει μάλιστα και των ενδιάμεσων εκλογών της 8ης Νοεμβρίου, εν τούτοις, η αντιμετώπιση της Ρωσίας, ο εξοπλισμός της Ουκρανίας, ο περιορισμός της Κίνας, η υποστήριξη του Ισραήλ και η ”υποταγή” της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι αντικείμενα συναίνεσης για το αμερικανικό πολιτικό σύστημα και τον λαό.

Περαιτέρω, σε σχέση και με την περιοχή μας, έχουμε μία σύνθετη και πολυεπίπεδη εξίσωση να αντιμετωπίσουμε, αναφορικά με το τι θα μπορούσε να συμβεί στο τέλος.

Ο αναθεωρητισμός της Τουρκίας και η χρήση της ως δούρειου ίππου από τη Ρωσία για διάρρηξη του ΝΑΤΟ. Επίσης η χρήση της από τις ΗΠΑ ως δούρειου ίππου κατά Ρωσίας και Ανατολής. Συνάμα, ο καιροσκοπισμός της Τουρκίας να ωφεληθεί από τη χρησιμότητά της αυτή, και από τους Ρώσους (συν Ουκρανούς) και τις ΗΠΑ (συν ΝΑΤΟ και Ε.Ε), αλλά κυρίως να ωφεληθεί ως προς τις απαιτήσεις της σε Κύπρο/ Αιγαίο/Θράκη.

Η Τουρκία θεωρείται εργαλείο και αναγκαίο κακό, τόσο από τη Ρωσία, όσο και από τις ΗΠΑ, στα πλαίσια ”λυκοφιλίας” που εξυπηρετεί όλους. Όμως, απώτερος σκοπός των Ρώσων, είναι κάποια στιγμή να την απoνευρώσουν και να ελέγξουν αυτοί τα στενά των Δαρδανελίων και τη Μαύρη Θάλασσα (13 πόλεμοι Ρώσων- Οθωμανών, γι αυτό έχουν γίνει μέσα στους αιώνες).

Ομοίως απώτερος σκοπός των ΗΠΑ είναι να την απoνευρώσουν και να ελέγχεται πλήρως, μιας και τώρα την θεωρούν δύστροπη και αναξιόπιστη, γι′ αυτό και επενδύουν στην Ελλάδα.

Εν τούτοις, ένα ερώτημα που τίθεται είναι για το εάν στις επικείμενες εκλογές στην Τουρκία το 2023 (αν γίνουν) η επανεκλογή του Ερντογάν θα είναι προς το συμφέρον της Ελλάδας ή όχι;

Ο Ερντογάν, ο οποίος με τη συμπεριφορά του έχει δείξει το αληθινό αναθεωρητικό πρόσωπο της Τουρκίας και όλοι ” φυλάγονται ” απέναντί του, ενώ φροντίζουν – έστω και μέσα από ”λυκοφιλία” – να τον κρατήσουν αδρανή από δυναμικές πολεμικές πράξεις, παρότι έχει αναθεωρητική πολεμική ρητορική: ” σκυλί που γαυγίζει δεν δαγκώνει ”).

Σίγουρα την Ελλάδα δεν την συμφέρει η εκλογή κάποιου άλλου Προέδρου στην Τουρκία, δηλ. Κεμαλιστή/ εθνικιστή με ψευτοδυτικό / αστικό προσωπείο, καθότι ένας τέτοιος Πρόεδρος, θα μεταστρέψει, θα τα βρει πάλι με τη Δύση και η Ελλάδα θα πέσει εκ νέου σε δεύτερη μοίρα (από την φαινομενική αναβάθμιση που έχει τώρα).

Επίσης μην ξεχνάμε πως οι ζημίες μας ( 1922, 1955, 1959 – 1974, 1996) έχουν γίνει από ” Κεμαλιστές” και τους επιγόνους τους.

Επομένως Ερντογάν ή ”Κεμαλιστές”;

Θεωρώ πως ανάμεσα σε Σκύλλα και Χάρυβδη, μάλλον μας εξυπηρετεί ο Πρόεδρος Ερντογάν, αφού του οφείλουμε και χάρη (όπως θα έλεγε ο Λυσίας στο δικανικό του λόγο υπέρ αδυνάτου) διότι κατέδειξε το αληθινό πρόσωπο της Τουρκίας και όλοι πλέον αφυπνίστηκαν, φεύγοντας από το ”ροζ συννεφάκι” τους και τον κατευνασμό της. ”

Huffington Post

Το Ερεβάν και οι αμερικανοτουρκικές σχέσεις

0

Πρόσθετο «αγκάθι» η προσέγγιση της Ουάσιγκτον με την Αρμενία – Τα ανοίγματα από την Ελλάδα

Η επίσκεψη της προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων των Ηνωμένων Πολιτειών Νάνσι Πελόζι στο Ερεβάν στα μέσα Σεπτεμβρίου, στον απόηχο των νέων αιματηρών συγκρούσεων στα σύνορα Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν, είναι ακόμη ένα σημάδι στη διάσταση που έχει εδραιωθεί μεταξύ των ΗΠΑ, επί προεδρίας Μπάιντεν, και της Τουρκίας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί πως η επίσκεψη της βετεράνου πολιτικού στην πρωτεύουσα της Αρμενίας έγινε με την πλήρη σύμπνοια της αμερικανικής προεδρίας, σε αντίθεση με την επεισοδιακή της άφιξη στην Ταϊβάν και είναι απόρροια μιας γενικότερης φιλικής πολιτικής προς τη χώρα του Καυκάσου, ειδικά μετά την εκλογή του πιο φιλοδυτικού πρωθυπουργού Νικόλ Πασινιάν το 2018.

«Είναι συνέχεια της επιλογής Μπάιντεν να αναγνωρίσει, λίγους μήνες μετά την εκλογή του, τη γενοκτονία των Αρμενίων», εξηγεί στην «Κ» ο δρ Κωνσταντίνος Φίλης, εκτελεστικός διευθυντής του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων του Παντείου Πανεπιστημίου (ΙΔΙΣ). «Δεν περίμενε κανείς την αναγνώριση κόντρα σε έναν πολύ σημαντικό σύμμαχο όπως η Τουρκία», προσθέτει.

Η διπλωματική προσέγγιση με την Αρμενία είναι ακόμη ένα «αγκάθι» στις σχέσεις Τουρκίας και ΗΠΑ, που ήδη διανύουν μια δύσκολη περίοδο, όπως τονίζει ο κ. Φίλης. Και σημειώνει ότι παρά την παρουσία και των δύο ανδρών στη Νέα Υόρκη για τη γενική συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, ο Ερντογάν δεν συναντήθηκε με τον Αμερικανό ομόλογό του. «Ο Μπάιντεν δεν θέλει να δώσει ούτε λευκή επιταγή ούτε πράσινο φως στην Τουρκία», επισημαίνει ο καθηγητής, καθώς τo Αζερμπαϊτζάν χαίρει της ξεκάθαρης και σημαντικής υλικής υποστήριξης του Τούρκου προέδρου, που έχει συμβάλει καθοριστικά στη στρατιωτική υπεροπλία των Αζέρων.

Η αντίδραση της τουρκικής κυβέρνησης στην επίσκεψη Πελόζι και τις δηλώσεις της, στις οποίες καταδίκασε το Αζερμπαϊτζάν, ήταν αναμενόμενη. Ο Τούρκος αντιπρόεδρος Φουάτ Οκτάι είχε πει τότε ότι η Πελόζι δεν ήταν αντικειμενική και ότι η επίσκεψή της «τορπιλίζει» τις διπλωματικές προσπάθειες που γίνονται για την επίλυση της κρίσης.

«Εμμέσως υπάρχει επίδραση (στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις) διότι οι Τούρκοι καταλαβαίνουν ότι δεν επηρεάζουν την αμερικανική πολιτική στον βαθμό που θέλουν», σχολιάζει ο κ. Φίλης.

Πέραν των ΗΠΑ και η Ελλάδα έχει εντατικοποιήσει τις διπλωματικές επαφές με την Αρμενία, καθώς ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας ταξίδεψε στο Ερεβάν πρόσφατα προκειμένου να συναντηθεί με αξιωματούχους της χώρας, μεταξύ των οποίων ήταν ο πρωθυπουργός Νικόλ Πασινιάν και ο υπουργός Εξωτερικών της Αρμενίας Αραράτ Μιρζογιάν. Είναι η δεύτερη επίσκεψη του κ. Δένδια σε διάστημα μικρότερο των δύο ετών, καθώς είχε ταξιδέψει στο Ερεβάν τον Οκτώβριο του 2020. Αξίζει να σημειωθεί πως οι δύο υπουργοί είχαν μόλις συναντηθεί και στη Νέα Υόρκη, σε τριμερή συζήτηση με τον Κύπριο ομόλογό τους Ιωάννη Κασουλίδη. «Υπογράμμισα την πλήρη αλληλεγγύη της Ελλάδας στην Αρμενία», τόνισε ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του.

Καθημερινή

Η τουρκική στρατιωτική απειλή σε Αιγαίο, Κύπρο

0

Δυνάμεις περίπου 90.000 ανδρών, ναυτικές βάσεις, αποβατικός στόλος και μονάδες ειδικού πολέμου βρίσκονται ανεπτυγμένα στα μικρασιατικά παράλια μέσα από τους σχηματισμούς της τουρκικής Στρατιάς Αιγαίου, ενώ στην Κύπρο οι Τούρκοι έχουν μετατρέψει τα Κατεχόμενα σε μια απέραντη στρατιωτική βάση

Οι πρόσφατες ανακοινώσεις των Τούρκων για την πρόθεση ενίσχυσης των δυνάμεων που διαθέτουν στο Αιγαίο (Στρατιά Αιγαίου) και στην Κύπρο (Διοίκηση τουρκικής ειρηνευτικής δύναμης) αποτελούν ένα ακόμη βήμα ενίσχυσης της ρητορικής στρατιωτικοποίησης της Αγκυρας στις σχέσεις της με την Αθήνα και τη Λευκωσία.

Ιδιαίτερα στη δεύτερη περίπτωση, καθώς πλέον συνοδεύονται από απειλητικές δηλώσεις του αποκαλούμενου «υπουργού Εξωτερικών» του ψευδοκράτους, Ταχσίν Ερτογρούλογλου, ότι αν η ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ στην Κύπρο (ΟΥΝΦΙΚΥΠ) δεν ζητήσει την άδεια της «κυβέρνησης» των κατεχομένων εδαφών για την παράταση της παραμονής της, τότε οι υφιστάμενοι κυανόκρανοι θα εκδιωχθούν από το ψευδοκράτος. Στη διοίκηση της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, πάντως, δεν έχει ακόμη κατατεθεί κάποιο τέτοιο αίτημα, οπότε μένει να φανεί πόσο σοβαρά μιλούν οι αξιωματούχοι του ψευδοκράτους.

Αν, μάλιστα, οι εξαγγελίες των Τούρκων για αύξηση της στρατιωτικής παρουσίας στο ψευδοκράτος είναι πραγματικές, τότε το βόρειο κατεχόμενο τμήμα του νησιού θα θυμίζει απέραντη βάση. Αυτή τη στιγμή ο αριθμός των Τούρκων στρατιωτικών στο νησί υπολογίζεται σε 35.000 και περί τα 320 άρματα μάχης και 650 τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού ή μάχης. Οι τουρκικές δυνάμεις διαθέτουν, επίσης, πυροβολικό, αντιαεροπορικά και αντιαρματικά συστήματα και, όπως είναι σαφές, διαθέτουν ήδη αριθμητική υπεροχή έναντι της καλά εξοπλισμένης Εθνικής Φρουράς, που φυλάσσει τα σύνορα της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Αγκυρα κάνει λόγο για περαιτέρω ενίσχυση, όταν στη Στρατιά του Αιγαίου μπορεί να υπηρετήσουν έως και 150.000 άνδρες, ενώ το ψευδοκράτος τείνει να μετατραπεί σε απέραντη βάση.

Παράλληλα η Στρατιά Αιγαίου, που διαθέτει το στρατηγείο της στη Σμύρνη με ευθύνη από τα παράλια της Μικράς Ασίας και σε βάθος 400 χιλιομέτρων, αποτελεί έναν τακτικό σχηματισμό με πολλές διοικήσεις, κάτω από τις οποίες μπορεί σε καιρό επιχειρήσεων να υπηρετήσουν ακόμη και 150.000 άνδρες (στην παρούσα φάση υπολογίζεται ότι ο αριθμός αυτός κινείται περίπου στις 90.000).

Κατ’ αρχάς στον ναύσταθμο της Φώκαιας βρίσκεται ελλιμενισμένος ο αποβατικός στόλος, ενώ εκεί εδρεύει και ταξιαρχία πεζοναυτών. Λόγω των αποβατικών δυνατοτήτων που είναι αναπτυγμένες στη Φώκαια, υφίσταται και διοίκηση ειδικών αποστολών, αποκλειστικά και μόνο για το Αιγαίο. Αν και δεν υπάγεται διοικητικά στη Στρατιά Αιγαίου, η ναυτική βάση του Ακσάζ (περιοχή Μαρμαρίδας στα βόρεια της Ρόδου) αποτελεί τα τελευταία 20 χρόνια το ορμητήριο του τουρκικού ναυτικού προς την Ανατολική Μεσόγειο και σε αυτήν πλέον σταθμεύουν μόνιμα κάποιες μοίρες φρεγατών και κορβετών.

Η κρίση του Αυγούστου 2020 και η ταχύτητα ανάπτυξης του τουρκικού στόλου στην Ανατολική Μεσόγειο ανέδειξαν τη στρατηγική σημασία της συγκεκριμένης βάσης. Στο αεροπορικό σκέλος, η συντριπτική πλειονότητα των τουρκικών μαχητικών που απογειώνονται προκειμένου να πραγματοποιήσουν παραβιάσεις στο Αιγαίο γίνεται από τις δύο πτέρυγες μάχης στο Μπαλίκεσιρ και την Μπαντίρμα. Κατά κανόνα αυτές που πραγματοποιούνται στο νοτιοανατολικό Αιγαίο γίνονται από μαχητικά τα οποία απογειώνονται από το αεροδρόμιο μεταστάθμευσης στο Νταλαμάν.

Ενα νέο στοιχείο που έχει ενταχθεί στις τουρκικές ένοπλες δυνάμεις είναι τα UAV, οι σταθμοί διοίκησης των οποίων βρίσκονται σε διάφορα σημεία στη Μικρά Ασία. Μη επανδρωμένα αεροσκάφη τύπου Bayraktar σταθμεύουν και στα Κατεχόμενα.
Καθημερινή

Η Αμερική έκανε ένα τεράστιο βήμα προς την ορθή κατεύθυνση: Τώρα πρέπει να πάρει απόφαση και για το ελληνικό Αιγαίο…

0

US President Joe Biden returns to the White House from a visit to Puerto Rico in Washington, DC, USA, 03 October 2022. EPA, JIM LO SCALZO


Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ, Hellas Journal

Επιτέλους… Οι φίλοι μας οι Αμερικανοί έκαναν ένα τεράστιο βήμα προς την ορθή κατεύθυνση. Αποδοκίμασαν τα νέα τερτίπια του ισλαμιστή Ταγίπ Ερντογάν με τους υποτακτικούς του, τους γονυπετείς Λίβυους ψευτο-ηγέτες της πολύπαθης χώρας, και βοήθησαν πραγματικά την Ελλάδα.

Το χρειαζόταν η Πατρίδα μας. Σε αυτήν την πολύ δύσκολη στιγμή, είχε μεγάλη ανάγκη την αμερικανική υποστήριξη. Και την έλαβε χάρις και στην γενναία προσπάθεια των Ελλήνων ανταποκριτών της Ουάσιγκτον και του Ελληνικού Λόμπι.

Οι διπλωματες της ελληνικής πρεσβείας στην Ουάσιγκτον υπερέβαλαν εαυτούς. Έκανα παρεμβάσεις στο Λευκό Οίκο και στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ πριν ακόμα υπογραφεί η παράνομη συμφωνία της Τρίπολης.

Όταν η Ελλάδα βρίσκεται σε δυσκολία πρέπει όλες οι πολιτικές δυνάμεις να ενώνονται. Διότι ο ισλαμιστής Ερντογάν την Ελλάδα θέλει να καταστρέψει. Όχι τον εκάστοτε Πρωθυπουργό της. Και όταν λέει πως δεν αναγνωρίζει τον Μητσοτάκη ή τον Τσίπρα ή οποιονδήποτε άλλο, πρέπει η απάντηση στον «Σουλτάνο» να έρχεται απ’ όλους. Όχι μερικοί να μειδιούν από ικανοποίηση.

  • Είναι η Τουρκία απέναντι στην Ελλάδα. Ο πρόεδρος της κατοχικής Τουρκίας απαιτεί να του παραδώσει η πολιτική ηγεσία του τόπου, όποιος και αν είναι ο Πρωθυπουργός, τα ελληνικά νησιά. Αυτός είναι ο σκοπός του και αυτό το σχέδιο υλοποιεί.

Οι κάλπικες υπογραφές που μπήκαν σε παράνομες συμφωνίες στην Τρίπολη είναι μέρος αυτού του σχεδίου. Γι’ αυτό η αμερικανική ανακοίνωση έχει τεράστια σημασία. Αν ήταν ερμαφρόδιτη θα είχαμε μεγάλο πρόβλημα και σήμερα θα είχαμε πέσει ομαδικά όλοι σε απόλυτη κατάθλιψη.

Ομολογώ ότι πριν από την ανακοίνωση υπήρχε μία νευρικότητα. Διότι αν οι Αμερικανοί δεν τάσσονταν με την πλευρά του Δικαίου και έδιναν στη δημοσιότητα μία νερόβραστη δήλωση, ο Ερντογάν θα ένοιωθε δικαιωμένος. Και βεβαίως, το τι θα επακολουθούσε θα ήταν το πρόβλημα. Θα κατέβαζε όλα τα ερευνητικά και τα γεωτρύπανα στην Κρήτη.

Όχι ότι θα φοβηθεί τους Αμερικάνους και δεν θα το πράξει. Αλλά αν προχωρήσει να είμαστε βέβαιοι πως η Ουάσιγκτον θα αναγκαστεί να πάρει αποφάσεις. Και δεν θα πρόκειται για εκκλήσεις προς όλες τις πλευρές όπως λανθασμένα κάνουν τώρα. Θα πρέπει να πάρουν το μέρος της Ελλάδας και στο Αιγαίο. Όπως δειλά κάνουν και στην Κύπρο, της οποίας επιτέλους αντιλήφθηκαν τη στρατηγική αξία.

Έχει δίκιο που φωνάζει ο Ερντογάν και τα βάζει με τους Αμερικανούς για το νησί. Έχει αντιληφθεί πριν από την Αθήνα και τη Λευκωσία τι πραγματικά σχεδιάζουν οι ΗΠΑ στην ανατολική Μεσόγειο.

Η χθεσινή ήταν μία καλή νύχτα για την Ελλάδα. Άργησαν οι Αμερικανοί αλλά στο τέλος έπραξαν το ορθό (they delivered, όπως χαρακτηριστικά μου είπε ένας διπλωμάτης).

Και τώρα είναι η σειρά της Ελλάδας να ορθώσει ανάστημα και να πάρει κρίσιμες αποφάσεις. Ναι, πρέπει να οριοθετήσει ΑΟΖ με την Κύπρο. Ναι, πρέπει να τολμήσει να επιτρέψει στις ξένες εταιρείες να ερευνήσουν τις θάλασσες της Κρήτης. Ναι πρέπει να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα σε όλες τις θάλασσες της, και κυρίως στο Αιγαίο και νότια της Κρήτης.

Ειναι η ώρα του όσοι πιστοί προσέλθετε…

ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ: Στο σημείο που έχει οδηγήσει ο Ερντογάν τα πράγματα, οι πολιτικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης πρέπει να συμπαραταχθούν. Δεν λέει κανένας να ξεχάσουν την υπόθεση των υποκλοπών, που αποτελεί ένα τεράστιο πρόβλημα. Αλλά έχουν αφιερώσει όλες τους τις δυνάμεις στο μεγάλο αυτό ζήτημα και δίνουν την εντύπωση στους πολίτες ότι μπροστά στα κομματικά οφέλη, ας κάνει ότι θέλει ο Ερντογάν. Είστε λάθος “σύντροφοι” και θα το πληρώσετε στις κάλπες. Εδώ είμαστε και θα ξαναπούμε…

  • Ο Μιχάλης Ιγνατίου είναι διαπιστευμένος ανταποκριτής στο Λευκό Οίκο και συγγραφέας. Είναι ο ιδρυτής της ιστοσελίδας Hellas Journal.
  • Hellas Journal

Γιατί τώρα η υπογραφή νέων Μνημονίων Συνεργασίας Άγκυρας – Τρίπολης;

0

Γράφει ο Λάζαρος Καμπουρίδης, Αντιστράτηγος ε.α.

H υπογραφή του τελευταίου Μνημονίου Συνεργασίας για τους υδρογονάνθρακες μεταξύ Άγκυρας και Τρίπολης, δημιουργεί νέα δεδομένα και προσδίδει στην Άγκυρα νέες δυνατότητες, αφού σύμφωνα με αυτό, τουρκικές και λιβυκές εταιρείες θα μπορούν στο μέλλον να αναπτύξουν κοινή δράση στο μέτωπο της ενέργειας και της αξιοποίησης των λιβυκών ενεργειακών πόρων.

Αξίζει να εξεταστούν οι λόγοι που η Άγκυρα προχώρησε στην κίνηση αυτή, η οποία μπορεί να αξιοποιηθεί από την τουρκική πλευρά για να πιέσει περισσότερο τη Χώρα μας και την Κυπριακή Δημοκρατία.

Ο Εντογάν θέλει «εθνικές νίκες» οι οποίες θα αναβαθμίζουν τη θέση της στην περιφέρεια σε κάθε τομέα, ανεξαρτήτως εάν αυτές αφορούν θέματα ασφάλειας, άμυνας, ενέργειας κλπ. Κάθε τέτοια νίκη πιστώνεται στον Τούρκο Πρόεδρο ειδικά αυτή την περίοδο ο οποίος θέλει να την «ρευστοποιήσει» ψηφοθηρικά ενόψει των επερχόμενων εκλογών του 2023.

Η Τουρκία είχε υπογράψει το Νοέμβριο του 2019 με την τότε κυβέρνηση «Εθνικής Συμφωνίας» της Τρίπολης, το Mνημόνιο Κατανόησης για τις Θαλάσσιες Ζώνες. H πολιτική αστάθεια συνεχίζει να παραμένει στη διαιρεμένη Λιβύη και η εκτός νομιμότητας πλέον κυβέρνηση Ντμάϊμπα στην Τρίπολη συνεχίζει να βλέπει την Τουρκία ως σύμμαχο. Η Άγκυρα έτρεξε και εμβάθυνε τη συνεργασία σε θέματα εκμετάλλευσης θαλασσίων ζωνών με την φίλια προσκείμενη προς το παρόν κυβέρνηση της Τρίπολης, αφού στο μέλλον είναι αμφίβολο εάν θα είχε αυτή τη δυνατότητα.

Η Άγκυρα έχει εκφράσει την δυσφορία – αντίθεσή της και στην αμερικανική πλευρά για τη δημιουργία του «East Med Gas Forum», αφού απομονώνεται η Τουρκία από τις ενεργειακές εξελίξεις στην περιοχή. Κάθε κίνηση εμβάθυνσης της συνεργασίας Άγκυρας – Τρίπολης στο θέμα της εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων, είναι μία απάντηση της τουρκικής διπλωματίας στην απομόνωση λόγω του «East Med Gas Forum». Η Άγκυρα δεν θα μπορούσε να συμμετέχει σε αυτό ούτως ή άλλως, μιας και αποτελεί μέλος του και η Κυπριακή Δημοκρατία. Έχει προτείνει όμως η τουρκική πλευρά την ίδρυση ενός αντίστοιχου μηχανισμού Ανατολικής Μεσογείου στην Ε.Ε. Υπενθυμίζεται ότι τη διάσταση αυτή πρόβαλε δημόσια στην Τρίπολη μετά την υπογραφή της τελευταίας συμφωνίας, ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Μ. Τσαβούσογλου, αναφέροντας χαρακτηριστικά: Είμαστε απόλυτα αποφασισμένοι να μετατρέψουμε τη Μεσόγειο σε μια θάλασσα ειρήνης από την οποία επωφελούνται όλες οι παράκτιες χώρες. Γι’ αυτό το λόγο, ο αξιότιμος Πρόεδρός μας έχει προτείνει επίσης μια κοινή διάσκεψη, τη Διάσκεψη για την Ανατολική Μεσόγειο στην Ε.Ε. Τώρα αναμένουμε μια θετική απάντηση από την ΕΕ γι’ αυτό το θέμα.

Η αναβάθμιση της Κυπριακής Δημοκρατίας την περίοδο αυτή είτε με την άρση του εμπάργκο όπλων από τις ΗΠΑ είτε με την ένταξή της στο Πρόγραμμα «Partnership Program» του Πενταγώνου, αλλά κυρίως με την αμερικανική υποστήριξη στα ενεργειακά δρώμενα όπου πρωταγωνιστεί η Κύπρος, ενόχλησε σε πολύ μεγάλο βαθμό την Άγκυρα, αφού βλέπει ότι «χάνει πόντους| στο παιχνίδι της γεωπολιτικής σκακιέρας στην Ανατολική Μεσόγειο. Κάθε μορφή συνεργασίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και ιδιαίτερα αναβάθμισης της Κυπριακής Δημοκρατίας, προκαλεί ανησυχία στην Άγκυρα και την οδηγεί σε συνεργασίες με άλλες χώρες της περιοχής, με σκοπό την ανατροπή της κατάστασης και την αναβάθμιση της ίδιας και κατ’ επέκταση του ψευδοκράτους.

Τι αλλάζει επιχειρησιακά για την Ελλάδα;

Με την υπογραφή του τελευταίου Μνημονίου την παρούσα περίοδο με την Τρίπολη, η Άγκυρα πετυχαίνει αύξηση της πίεσης στην Ελλάδα σε μία περίοδο που η τουρκική πλευρά προσπαθεί να στριμώξει και επιχειρησιακά τη Χώρα μας. Ανοίγεται έτσι ο δρόμος ώστε η ένταση να μεταφερθεί (με στρατιωτικούς όρους) και νότια της Κρήτης, αφού η ανάπτυξη τουρκικών πλοίων σεισμικών ερευνών – πλοίων γεώτρησης με συνοδεία πολεμικών σκαφών του Τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού σε περιοχές εθνικού μας ενδιαφέροντος, θα εξαναγκάσει την ανάπτυξη μέρους του στόλου μας πέραν της κύριας πηγής έντασης την παρούσα περίοδο, δηλαδή το Αιγαίο.

Επιπλέον, η διεύρυνση του πεδίου έντασης με τη Χώρα μας πέραν του Αιγαίου σε περιοχές ενεργειακού ενδιαφέροντος, προσδίδει στην Άγκυρα τη δυνατότητα να διατηρήσει την κατάσταση κρίσης σε ευρύτερα γεωγραφικά πεδία, θέμα το οποίο βολεύει τον Τούρκο Πρόεδρο αφού δύναται να επικαλεστεί στο προσεχές μέλλον μία «εμπόλεμη κατάσταση» με την Ελλάδα για να προκαλέσει αναβολή των εκλογών, εάν τα ποσοστά του παραμένουν χαμηλά ενόψει των εκλογών.

Δεν θα πρέπει πάντως να αποσπάται η προσοχή μας με την υπογραφή του Μνημονίου αυτού με την Τρίπολη, έστω και αν η Άγκυρα πετυχαίνει με τον τρόπο αυτό τη διεύρυνση του μετώπου μιας πιθανής αντιπαράθεσης Ελλάδας – Τουρκίας και να μην λησμονούμε ότι η τουρκική Κύρια Προσπάθεια πρόκλησης κρίσης – θερμής εμπλοκής με τη Χώρας μας είναι το Αιγαίο.

  • Δημοσιεύεται στο liberal.gr

*Ο Αντιστράτηγος ε.α. Λάζαρος Καμπουρίδης είναι απόφοιτος της Σχολής Εθνικής Άμυνας, κάτοχος MBA από το Nottinngham Trend University, Πτυχιούχος του Τμήματος Ιστορίας & Εθνολογίας του ΔΠΘ, και υποψήφιος Διδάκτορας του Παντείου Πανεπιστημίου, ενώ διετέλεσε μέλος της Ελληνικής Διπλωματικής Αντιπροσωπείας στην Κωνσταντινούπολη την περίοδο 1995-1999, Ακόλουθος Άμυνας στην Ελληνική Πρεσβεία στην Άγκυρα την περίοδο 2013-2017. Αποστρατεύθηκε τον Μάρτιο / 2022.

 

Κ. Λαμπρόπουλος: Ελλάδα -Τουρκία: Σύγκρουση ante portas;

0

Του Κωνσταντίνου Θ. Λαμπρόπουλου 

Αναντίλεκτα, τόσο η Ελλάδα όσο και η Κύπρος αντιμετωπίζουν (ήδη από το 2017) ένα διαρκώς κλιμακούμενο κρεσέντο τουρκικού αναθεωρητισμού, εμπρηστικής-πολεμικής ρητορικής και σωρείας επιθετικών ενεργειών στη λεγόμενη “γκρίζα” περιοχή ήτοι στο ενδιάμεσο στάδιο μεταξύ Ειρήνης και Πολέμου.

Ουσιαστικά πρόκειται για μια παρατεταμένη (protracted) ελληνοτουρκική κρίση, αποτελούσα ξεκάθαρη επιδίωξη του συνόλου του τουρκικού πολιτικού συστήματος προεξάρχοντος του Ερντογάν στο πλαίσιο των ευρύτερων τουρκικών αναθεωρητικών στρατηγικών επιλογών στην αναβαθμισμένη τους μορφή, την τελευταία πενταετία, προκυπτουσών από την αλληλεξάρτηση εξωτερικού και εσωτερικού πεδίου.

Το μείζον ερώτημα που προκύπτει είναι κατά πόσον εγγύτερα επέρχεται το φάσμα μιας ελληνοτουρκικής στρατιωτικής σύγκρουσης, λαμβάνοντας υπόψη και τις καταλυτικές επιπτώσεις που επιφέρει η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία αναφορικά με το πλαίσιο πρόσληψης των στρατηγικών δεδομένων από το τουρκικό σύστημα λήψης αποφάσεων, στο οποίο αδιαμφισβήτητος κυρίαρχος είναι ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν, γεγονός που παραπέμπει σε λήψη αποφάσεων εδραζόμενη στην ενός ανδρός αρχή.

Το γεγονός καθεαυτό αποτελεί πηγή κινδύνου ούτως ή άλλως, καθώς η συμβολή ανορθολογικών στοιχείων στη διαχείριση κρίσεων, στην εφαρμογή της εξωτερικής πολιτικής και κατ’ επέκταση στη συν-διαμόρφωση της στρατηγικής συμπεριφοράς των κρατών αποτελεί δυνητικό αποσταθεροποιητικό παράγοντα, εν προκειμένω όμως καθίσταται σαφές ότι παρά τα συστημικά χαρακτηριστικά του τουρκικού αναθεωρητισμού, η τουρκική αναθεωρητική στρατηγική προσέγγιση και συμπεριφορά  των τελευταίων ετών ποδηγετείται από τις βουλές Ερντογάν.

Παρά τα επιτυχή τετελεσμένα των προηγούμενων ετών στη Μέση Ανατολή και στη Βόρεια Αφρική, το καθεστώς Ερντογάν εισήλθε στη μέγγενη του περίφημου “Χάσματος του Lipmann” εξαιτίας της ταυτόχρονης στρατηγικής υπερ-επέκτασης (strategic over-extension) και της κλιμακούμενης οικονομικής δυσπραγίας.

Το  “Χάσμα του Lipmann” κατά τον Σάμιουελ Χάντιγκτον, λαμβάνει χώρα όταν ένα κράτος αδυνατεί να εξισορροπήσει μεταξύ της συνισταμένης της εθνικής ισχύος  (Overall National Power) και των δεσμεύσεων (Commitments) που έχει αναλάβει στο πλαίσιο της Εξωτερικής Πολιτικής, με αποτέλεσμα την αυξανόμενη πολιτική δυσαρέσκεια στο εσωτερικό πεδίο και κατ’ επέκταση τη δυνητική από-νομιμοποίηση της εξωτερικής πολιτικής του.

Η υφιστάμενη τουρκική ηγεσία δέχεται πλέον έντονη αμφισβήτηση στο εσωτερικό, καθώς σύσσωμη η αντιπολίτευση την κατηγορεί για εσφαλμένη εκτίμηση των δεδομένων, για αυταρχισμό και για υπονόμευση των εθνικών συμφερόντων της Τουρκίας.

Ο Τούρκος Πρόεδρος, αντιλαμβανόμενος την έντονη δυσαρέσκεια πολλών επιλογών του, ενόψει των εκλογών και του οροσήμου του 2023, υιοθετεί  ακροσφαλείς στρατηγικές εμποτισμένες όμως με την απαραίτητη δόση πραγματισμού, ώστε να απορροφάται το όποιο κόστος των αντιφατικών ενεργειών του, επιδιώκοντας να συσπειρώσει γύρω του (rally around the flag effect) μεγάλες συντηρητικές τουρκικές μάζες υπό ένα εθνικιστικό-επεκτατικό ιδεώδες που περιλαμβάνει έναν διπλό εξωτερικό εχθρό, για να διεγείρει την τουρκική εθνική γνώμη, την Ελλάδα και τις ΗΠΑ.

Η πολεμική ρητορική παραπέμπει πλέον σε πολεμική προπαρασκευή στο πλαίσιο ενός ολιστικού υβριδικού δόγματος εδραζόμενο επί τη βάσει του εξαναγκασμού (coercion) που περιλαμβάνει απειλή χρήσης στρατιωτικής βίας και δυνητική προληπτική χρήση της στρατιωτικής ισχύος με διττό στόχο:

Κατά πρώτον έναντι της Ελλάδας, τη δημιουργία τετελεσμένων στο πεδίο μεταξύ “θερμής ειρήνης” και περιορισμένων εχθροπραξιών που περιλαμβάνει πλέον μια επιθετική ενέργεια με χρήση στρατιωτικών ή μη στρατιωτικών μέσων, σε περιορισμένη κλίμακα, με διττό αντικειμενικό σκοπό, την απόκτηση εδαφικού ερείσματος (land grab) με το ελάχιστο δυνατό πολιτικό-στρατιωτικό-οικονομικό κόστος.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών αν επιτυγχάνετο θα αποτελούσε έναν ενδιάμεσο στόχο που θα αφορούσε  ένα ουσιαστικό πλαίσιο ομηρείας, και βήμα για την απόκτηση εδάφους σε μεταγενέστερο χρόνο και σε κλιμακωτή φάση (gradual process).

Η Άγκυρα επενδύει στη στρατηγική της ασφυκτικής πίεσης εν είδει πολιορκίας αρχικά δια της αρνήσεως ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων παράλληλα όμως στοχεύει στον πυρήνα της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας.

Ως εκ τούτου, η παρούσα τουρκική επιθετικότητα έχει μακρά προοπτική (long phase aggression) και δεν εξαντλείται εντός των προσεχών μηνών. Τα στάδια εκδήλωσης εξαρτώνται αφενός από τις εσωτερικές διεργασίες στην Τουρκία, αφετέρου δύνανται να ενσωματωθούν και σε περίπτωση που η χώρα τεθεί υπό καθεστώς σοβαρής εσωτερικής αστάθειας ή έκτακτης ανάγκης.

Κατά δεύτερον, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης διαπραγμάτευσης με τη Δύση και τις ΗΠΑ προς εξασφάλιση συγκεκριμένων προνομίων και αυτονομίας, ο Ερντογάν προτάσσει τη διάνοιξη ενός δεύτερου μετώπου στην Ευρώπη μετά την Ουκρανία, απειλώντας να δημιουργήσει τεράστιο ρήγμα στο ΝΑΤΟ διαλύοντας τη νοτιοανατολική πτέρυγα με πιθανή έναρξη εχθροπραξιών έναντι της Ελλάδας αλλά και της Κύπρου.

Άλλωστε σ’ αυτό το σημείο υπάρχει μια πρωτοφανής στήριξη και από την αντιπολίτευση, η οποία ευελπιστεί ότι θα διαχειριστεί την αυτονομία της Τουρκίας από θέση ισχύος, ενώ εναντίον της Ελλάδας πλειοδοτεί σε επιθετικότητα.

Χρήζει ιδιαίτερης μνείας το γεγονός ότι έναντι όλων των μεγάλων παικτών του διεθνούς συστήματος, των ΗΠΑ, της Ρωσίας και της Κίνας αλλά και της Ε.Ε., η Τουρκία, συνεπεία του Nizam I Allem, εξακολουθεί να απειλεί και να παραβιάζει τη διεθνή νομιμότητα, υπονομεύοντας κατεστημένα μοτίβα σε διμερές επίπεδο με όλες τις Δυνάμεις ανεξαιρέτως, ακροβατώντας μεταξύ επιτυχίας και καταστροφής, έχοντας στόχο να γίνει αποδεκτό από τις Μεγάλες Δυνάμεις του διεθνούς συστήματος, το νέο status της Τουρκίας που επιθυμεί η τουρκική ηγεσία και κατ’  επέκταση το τουρκικό πολιτικό σύστημα να της προσδώσει.

Υπό αυτό το πρίσμα, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ανοίγοντας τους ασκούς του Αιόλου, λογίζεται από τον Ερντογάν ως ένα δυνητικό παράθυρο ευκαιρίας στο πλαίσιο της ευρύτερης διαπραγμάτευσης που αφορά την τουρκική αυτονόμηση από τις ευρωατλαντικές απαιτήσεις  που απορρέουν από τη Δύση και δη τις ΗΠΑ και εξασφάλιση προνομιακού status στη νέα παγκόσμια αρχιτεκτονική ασφαλείας που θα δημιουργηθεί μετά το πέρας της ρωσικής εισβολής.

Επιπρόσθετα, παρά την καταδικαστική ρητορική από τη Δύση και τις κυρώσεις του CAATSA από τις ΗΠΑ, το περιθώριο εκδήλωσης επιθετικής ενέργειας από την Τουρκία θεωρείται δυνητικά ευρύ, πιθανότατα εξαιτίας και της πρότερης ανοχής -αναιμικής (κατά την τουρκική θεώρηση) στάσης της Δύσης στην εισβολή της Κύπρου το 1974.

Για την τουρκική πλευρά το κόστος των κυρώσεων θεωρήθηκε αποδεκτό έναντι του οφέλους όπως είχε αναφέρει και ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών Ιλχάν Σαμπρί Τσαγλαγιανγκίλ στις Αναμνήσεις του.

Ο Ερντογάν κινείται μεταξύ σφύρας και άκμονος, επιμένοντας να προκρίνει το τουρκικό Nizam I Allem ενόψει του ιστορικού οροσήμου το 2023 παρά το γεγονός ότι αποτυγχάνει κατά κόρον να επιτύχει εξωτερική νομιμοποίηση των ενεργειών του -το αντίθετο μάλιστα επισείει ολοένα και περισσότερο την μήνιν των δυτικών κρατών (εξαιτίας της διαρκούς υπονόμευσης της νατοϊκής συνοχής έναντι της Ρωσίας), απειλώντας την Ελλάδα ποικιλοτρόπως, εντάσσοντας τη χρήση βίας ως κομμάτι μιας δυναμικής διαδικασίας διαπραγμάτευσης.

Ως εκ τούτου, μια πολεμική σύγκρουση με την Τουρκία δεν μπορεί να αποκλειστεί.

Άκρως σημαντικό ρόλο στην αποτροπή των τουρκικών επιθετικών ενεργειών και εν τέλει μιας δυνητικής σύγκρουσης, διαδραματίζει η ελληνική απάντηση.

Τα θετικά βήματα της διεθνοποίησης της τουρκικής επιθετικότητας και της παράλληλης ανάπτυξης των Ελληνικών ΕΔ επιβάλλεται να συνεχιστούν αμείωτα και να εμπλουτιστούν με ένα συνεκτικό δόγμα πολυεπίπεδης αποτροπής εστιασμένο τόσο λογική τιμωρίας (punishment) όσο και άρνησης στόχων (denial).

Απαντώντας στην τουρκική εκτεταμένη απειλή και την επιδίωξη τετελεσμένων, η Ελλάδα οφείλει να καταστήσει τις κόκκινες γραμμές της απρόσβλητες, επιβάλλοντας αυστηρότατο πλαίσιο διαλόγου μέσω συγκεκριμένου κανονιστικού πλαισίου στην Τουρκία, αποφεύγοντας ναρκοθετημένες διαδικασίες που θα προκρίνουν μια συμβιβαστική λύση, υπονομεύοντας εν τέλει τις κόκκινες γραμμές της.

Η  αταλάντευτη τήρηση των ελληνικών κόκκινων γραμμών στο πλαίσιο μιας στρατηγικής κουλτούρας επικράτησης, μειώνουν την πιθανότητα τουρκικών τετελεσμένων, ενώ θα πρέπει παράλληλα να αποτελούν, σε συνδυασμό με ανάληψη στρατηγικών πρωτοβουλιών στο πλαίσιο μιας πολύ-επίπεδης Αποτροπής, δυνητικό παράγοντα αλλαγής δεδομένων στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο επί τα βελτίω για τα ελληνικά εθνικά συμφέροντα.

Η Ελλάδα επιβάλλεται να υιοθετήσει ρεαλιστικές προσαρμογές, χρησιμοποιώντας όλο το “οπλοστάσιο” που διαθέτει στη φαρέτρα της, εξορθολογίζοντας  τη στρατηγική της και αυξάνοντας τους συντελεστές ισχύος της σ΄ ένα συνεκτικό πλαίσιο. Η ακροσφαλής πολιτική Ερντογάν προσφέρει πληθώρα ευκαιριών που δεν υπήρχαν τις προηγούμενες δεκαετίες.

Η χώρα επιβάλλεται να τις αδράξει και να κεφαλαιοποιήσει τις σημαντικές συμφωνίες στρατηγικής υφής που συνήψε  με Γαλλία, ΗΠΑ αλλά και τις τριμερείς με Ισραήλ και Αίγυπτο υιοθετώντας ένα στρατηγικό πλάνο όχι μικρών αλλά πολλαπλών βημάτων (multiple steps).

* Ο Κων/νος Θ Λαμπρόπουλος είναι Στρατηγικός Αναλυτής, Εταίρος Κέντρου Μελετών Ασφάλειας της Γενεύης 

capital.gr

Δ. Τσαϊλάς:Η Τουρκία εγκλωβίστηκε στα αδιέξοδά της.

0

του Δημήτρη Τσαϊλά, Υποναυάρχου ε.α.

Εγκλωβισμένη η Τουρκία στους λανθασμένους υπολογισμούς θα προβεί σε επιθετική ενέργεια; Μετά την ηθική κατάρρευση του Ερντογάν μόνο μια στρατηγική καταστροφή θα βάλει τέλος στα νεοθωμανικά όνειρά του. Αντιμέτωπος με τις αποτυχημένες αποφάσεις της Τουρκίας για την αγορά των συστημάτων S-400 από τη Ρωσία που τον απομάκρυνε από την αμερικανική αμυντική αγορά, την κλιμάκωση των αντιδυτικών αντιδράσεων με τη διαχείριση του κύματος μεταναστών και τις εντάσεις εναντίον της κυριαρχίας της Ελλάδας, καθώς και με μια αυξανόμενη χορωδία γερακιών στα τουρκικά κρατικά μέσα ενημέρωσης που ενθαρρύνουν τις πολεμικές επιχειρήσεις εναντίον του Ελληνισμού, ο Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν έχει αυξήσει το διακύβευμα.
Σήμερα ενεργοποιεί την παράνομη και ανυπόστατη τουρκολιβυκή συμφωνία απειλώντας να προβεί σε παράνομες έρευνες στον «αμφισβητούμενο θαλάσσιο χώρο» της ΑΟΖ νότια της Κρήτης. Αυτές οι ενέργειες υπογραμμίζουν τους λανθασμένους υπολογισμούς πίσω από την απόφαση του Ερντογάν να προβεί σε όποιες επιθετικές στρατιωτικές ενέργειες.
Εάν αποφασίσει να τραβήξει το σχοινί είναι σαφές ότι η Άγκυρα θα έχει κάνει τρείς βασικούς λανθασμένους υπολογισμούς. Ο πρώτος λάθος υπολογισμός είναι η υπερεκτίμηση της στρατιωτικής ισχύος και της αποτελεσματικότητας του τουρκικού στρατού. Ο Ερντογάν προφανώς θέλει να πιστέψει ότι μια ελληνοτουρκική κρίση δεν θα εξελισσόταν σε πόλεμο και θα δημιουργήσει τετελεσμένο.
Το δεύτερο μεγάλο λάθος υπολογισμού είναι η συνεχής υποτίμηση του ελληνικού λαού και των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων. Προφανώς η Άγκυρα πιστεύει ότι θα κάνει μια εύκολη αποβίβαση στρατευμάτων σε κάποιο νησί όπως έγινε στην Κύπρο το 1974.
Ο τρίτος εσφαλμένος υπολογισμός του Ερντογάν είναι ότι το ΝΑΤΟ και η ΕΕ θα αποδεχτεί τα ατοπήματά του και την κακή συμπεριφορά, επειδή η Τουρκία έχει μεγάλη γεωστρατηγική αξία. Αυτός ο λάθος υπολογισμός του Ερντογάν δημιουργείται από την πεποίθησή του ότι οι μεν Ευρωπαίοι έχουν επενδύσει τόσο πολύ στους οικονομικούς δεσμούς τους με τη Τουρκία που δεν θα ήταν διατεθειμένοι να επιβάλουν κυρώσεις. Όσον αφορά το ΝΑΤΟ, η ηγέτιδα δύναμη του οργανισμού, οι ΗΠΑ, επανειλλειμένα του δείχνει αδιαφορία.
Όλοι αυτοί οι λανθασμένοι υπολογισμοί ενισχύουν την εθνική ενότητα του Ελληνισμού και δημιουργούν αμφιβολίες για τη συνεκτική πολιτική στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ, όπου με τις απειλές πολέμου εμφανίζεται ως υποστηρικτής των ρωσικών θέσεων που επιθυμούν ένα αδύνατο και διαλυμένο ΝΑΤΟ. Είναι δύσκολο να δούμε πώς ο Ερντογάν θα μπορέσει να αντιστρέψει την τύχη του αλλά μέχρι στιγμής, δεν φαίνεται να έχει πρόθεση να τερματίσει την επιθετική του συμπεριφορά.

ΟΙ ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΤΟΥ ΡΩΣΟ ΟΥΚΡΑΝΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

6

Κωνσταντίνος Κούσαντας

Η μερική επιστράτευση της Ρωσίας περίπου 300.000 εφέδρων στρατιωτών και η έμμεση νέα υπενθύμιση απειλής χρήσης πυρηνικών οριοθετούν μια νέα εποχή αντιπαράθεσης μεταξύ Ανατολής και Δύσης με μεγάλες συνέπειες για την ανθρωπότητα.

Τα δεδομένα της νέας κατάστασης πραγμάτων εν μέσω Ρώσο Ουκρανικού πολέμου δημιουργούν παρεπόμενες γεωπολιτικές και επιχειρησιακές εξελίξεις.

Γεωπολιτικές εξελίξεις

  1. Η επιπλέον κλιμάκωση του Ρώσο Ουκρανικού πολέμου με τη ρωσική μερική επιστράτευση αποδεικνύει εκ των πραγμάτων τις δυσκολίες που ανέκυψαν στην πορεία της Ρωσίας να κερδίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία. Η Ρωσία έκανε τους υπολογισμούς της αλλά δεν ανέμενε την καθολική αντίδραση της Δύσης που όχι μόνο αντέδρασε οικονομικά με κυρώσεις αλλά κινητοποίησε το ΝΑΤΟ και την ΕΕ ως μοχλούς πίεσης ώστε να σταματήσει την πρωτοφανή ρωσική επιθετικότητα.

Επιπλέον η πρόθεση της Ρωσικής Ομοσπονδίας να προβεί σε δημοψήφισμα για προσάρτηση του Ντονμπάς (Ντονιέτκσ και Λουχάνσγκ), στην Χερσώνα και μέρος της Ζαπορίζια ξεκαθαρίζουν πλέον τους αντικειμενικούς σκοπούς της Ρωσίας και αλλάζουν τον χάρτη προσδίδοντας μια ανασφάλεια και μια αναταραχή στην γεωπολιτική σκακιέρα.

  1. Οι εκρήξεις που σημειώθηκαν στους αγωγούς Nord stream 1 και 2 αλλά και οι ζημιές που έχουν υποστεί αυτοί οι αγωγοί στο συγκεκριμένο timing προκαλούν αναταραχή και προβληματισμό σε όλο τον δυτικό κόσμο και κυρίως στην Γερμανία. Σε περίπτωση μη διόρθωσης των βλαβών των αγωγών, του Nord Stream 1 κυρίως, που λειτουργούσε ήδη με μείωση παροχής φυσικού αερίου από την έναρξη του Ρώσο Ουκρανικού πολέμου, θα δημιουργήσει κατάρρευση στο σύστημα τροφοδοσίας με εφιαλτικά σενάρια όχι μόνο για την γερμανική βιομηχανία αλλά και για τους πολίτες της. Ανεξάρτητα εάν είναι δολιοφθορά ή βλάβη και η επισκευή κρατήσει μεγάλο χρονικό διάστημα, φαινόμενα ενεργειακού ΝΤΟΜΙΝΟ θα εμφανιστούν σε όλη την ΕΕ.
  2. Η διελκυστίνδα μεταξύ των συμμαχιών ΝΑΤΟ, ΕΕ, Μεγάλης Βρετανίας, ΗΠΑ από την μία και Ρωσίας, Ιράν, Κίνας από την άλλη έχει ξεκινήσει και η νέα τάξη πραγμάτων αρχίζει να εμφανίζεται. Οι BRICS και ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης αρχίζουν να ενισχύονται με πάνω από το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού σε μία απέραντη έκταση ανά τον κόσμο. Η σύμπραξη Ρωσίας, Τουρκίας, Ιράν, Αζερμπαϊτζάν κρατών αναθεωρητικών προσδίδουν μια αποσταθεροποίηση στην ευρύτερη περιοχή και η ‘’οσμή της εξάπλωσης του πολέμου’’ εμφανίζεται όλο και περισσότερο σε όλο τον κόσμο θυμίζοντας άλλες εποχές με αλλαγές γεωπολιτικές που δεν θα μπορούσε να προβλέψει κανείς μόλις 7 μήνες πριν.
  3. Η αναθεωρητική Τουρκία εκτός αρχών και αξιών του ΝΑΤΟ υποστηρίζει το Αζερμπαϊτζάν που έχει ήδη εισβάλει κατά 50 τετραγωνικά χιλιόμετρα μέσα στην Αρμενία που αποτελεί μέλος αναπόσπαστο του Οργανισμού της Συνθήκης Συλλογικής Ασφάλειας μαζί με τη Ρωσία, ενώ η πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ επισκέπτεται την Αρμενία. Κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί ότι η Αρμενία μέσα από τον κλειστό πυρήνα του Συμφώνου της Τασκένδης, θα ζητούσε την βοήθεια των ΗΠΑ μετά από την τραγική εμπειρία του πολέμου των 44 ημερών του 2020 όπου απώλεσε πολλές περιοχές περιμετρικά από το Ναγκόρνο Καραμπάχ. Ο ρόλος της Τουρκίας αρχίζει να γίνεται υποδεέστερος στο ΝΑΤΟ και διαφαίνεται καθαρά πλέον ότι οι ΗΠΑ δεν την υπολογίζουν όχι μόνο αγοράς S 400 από την Ρωσία αλλά και λόγω σύμπραξης της στον Ρώσο Ουκρανικό πόλεμο.
  4. ΗΠΑ και Κίνα φαίνεται να είναι οι κερδισμένοι του πολέμου αυτού καθώς και οι δυο υπερδυνάμεις αυτές έχουν πάρει θέση εκ του ασφαλούς χωρίς να εμπλακούν άμεσα. Οι ΗΠΑ με αποστολή οικονομικής και εξοπλιστικής βοήθειας στην Ουκρανία κινούνται στον ενεργειακό χώρο βοηθώντας την ΕΕ με LNG μεγάλων ποσοτήτων έως και 50.000 δις κυβικών μέτρων ετησίως. Από την άλλη πλευρά η Κίνα πρόσθεσε στην ενεργειακή της τροφοδοσία την κατασκευή του αγωγού αερίου Power of Siberia 2 που θα ανεβάσει την εξαγωγική δυνατότητα της Ρωσίας προς την Κίνα στα 50 δις κυβικά μέτρα ετησίως ενώ από το 2019 λειτουργεί ο αγωγός Power of Siberia Αν και γνωστή η αντιπαλότητα μεταξύ των δυο υπερδυνάμεων αναμένουν την επόμενη μέρα του πολέμου καθώς αρκούνται στην μεγάλη ανάπτυξη των οικονομιών τους και την εξασφάλιση των συμφερόντων τους.
  5. Κράτη που μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ενεργειακό περιφερειακό ρόλο όπως η Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, Αίγυπτος στην περιοχή της ΝΑ Μεσογείου και να συνδράμουν μελλοντικά την ΕΕ αποτελούν σημαντικό παράγοντα για την ευρύτερη περιοχή (φυσικό αέριο Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου, Eastmed, Euro Asia Interconnector, EuroAfrica Interconnector).

Επιχειρησιακές εξελίξεις

  1. Η αποστολή νέων εξελιγμένων δυτικών οπλικών συστημάτων ενίσχυσης που θα αποστέλλονται από τη Δύση στην Ουκρανία κοντά στο θέατρο Επιχειρήσεων θα αποτελέσει μεγάλο πρόβλημα για την Ρωσία μεσοπρόθεσμα κα μακροπρόθεσμα. Συνεπώς νέα οπλικά συστήματα από τη Δύση που θα ενισχύουν τις ουκρανικές δυνάμεις αν δεν καταστρέφονται εν τη γενέσει κατά τη διάρκεια της μετακίνησης τους, σε περίπτωση μυστικής μετακίνησης τους στο Θέατρο Επιχειρήσεων θα έχουν μεγάλες καταστροφικές συνέπειες για τις ρωσικές δυνάμεις κατοχής.
  2. Η συνεχής αντιπαράθεση των ρωσικών και των ουκρανικών δυνάμεων στη γραμμή επαφής του Θεάτρου Επιχειρήσεων με ισχυρά πυρά, θα αποτελεί μία διελκυστίνδα σε τακτικό επίπεδο ακόμα και εάν υπάρχουν πρωτοβουλίες κατάπαυσης του πυρός. Ασφαλώς σε δυσχερέστερη θέση θα βρίσκονται οι ρωσικές δυνάμεις οι οποίες θα υφίστανται ένα πόλεμο τριβής και φθοράς ο οποίος θα έχει επιπτώσεις στο ηθικό των ρώσων στρατιωτών πόσο μάλλον των επιστρατευμένων.

Η λογική του πολέμου φθοράς που θα εκμεταλλεύεται τα τρωτά σημεία και τις αδυναμίες των ρωσικών δυνάμεων δύναται να επιφέρει πλήγματα στις ρωσικές δυνάμεις.

  1. Η επιχειρησιακή προτεραιότητα των ρωσικών δυνάμεων θα είναι η απαγόρευση ανακατάληψης εδαφών από τις ουκρανικές δυνάμεις. Θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο μελλοντικά στο τραπέζι των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων να δοθούν καταληφθείσες περιοχές στην Ουκρανία εκτός και εάν η Ρωσία εξαναγκαστεί να το κάνει λόγω της διεθνούς πίεσης και τις μεγάλες συνέπειες των σκληρών κυρώσεων από τη Δύση.
  2. Η σταθεροποίηση των ρωσικών δυνάμεων στις περιοχές που έχει καταλάβει θεωρείται βέβαιη με πιθανή πληθυσμιακή αλλαγή αφού μεγάλο μέρος του πληθυσμού έχει απομακρυνθεί από τη χώρα. Η σταθεροποίηση των ρωσικών δυνάμεων θα αποβλέπει στην οργάνωση του εδάφους με οχυρωματικά έργα για προστασία των ζωτικών εδαφών κοντά σε προσβάσεις προκειμένου να υπάρχει προστασία από αντεπιθέσεις των ουκρανικών δυνάμεων που θεωρούνται βέβαιες καθώς συστηματικά θα ενισχύονται από τη Δύση όλο και περισσότερο.
  3. Η αντικατάσταση των ρωσικών σχηματισμών μάχης θεωρείται πιθανή από τις μεγάλες απώλειες προσωπικού ή μέσων με νέους σχηματισμούς που δεν έχουν εμπλακεί καθόλου στον πόλεμο μέχρι τώρα από αναδιάταξη. Αυτό άλλωστε είναι και το νόημα της ρωσικής επιστράτευσης. Οι νέοι σχηματισμοί μάχης θα ενισχυθούν με ισχυρά αντιαεροπορικά μεγάλου βεληνεκούς σχηματίζοντας ισχυρή ομπρέλα προστασίας στις καταληφθείσες περιοχές και αυτός είναι και ο λόγος που έχουν δει το φως της δημοσιότητας μετακινήσεις S 300 και S 400 με αναδιάταξη από άλλα σημεία της ρωσικής επικράτειας αλλά και από τις βάσεις στην Συρία
  4. Η αντιμετώπιση της μεγάλης χρονικά διαφαινόμενης επιμήκυνσης των επιχειρήσεων αλλάζει τα δεδομένα και από τις δύο πλευρές. Οι επιχειρήσεις μπορεί να διαρκέσουν από μήνες έως χρόνια δεδομένης της εμμονής και των δύο πλευρών για νίκη όπου διεξάγεται ένας πόλεμος ιδεολογικός, αξιών, αρχών, αντιλήψεων, πολιτευμάτων σε σχέση για το διεθνές δίκαιο και τις διεθνείς συνθήκες που έχει φέρει αντιμέτωπους τη Δύση με την ανατολή.
  5. Η χρησιμοποίηση τακτικών πυρηνικών όπλων είναι πιθανή προκειμένου η Ρωσία να απομονώσει το Θέατρο Επιχειρήσεων των περιοχών που έχει καταλάβει, εφόσον πρόκειται για υπαρξιακή απειλή της Ρωσίας, όπως έχει αναφέρει πρόσφατα ο Ρώσος υφυπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Ριάμπκοφ.

Όσο οι ουκρανικές δυνάμεις θα αντεπιτίθενται με δυνάμεις ισχυρών εφεδρειών, τόσο θα αυξάνεται η πιθανότητα χρήσης τακτικών πυρηνικών όπλων. Οι απώλειες μάχης των ρωσικών δυνάμεων ή οι απώλειες κατεχομένων εδαφών είναι δυνατόν να δημιουργήσουν προϋποθέσεις χρησιμοποίησης τακτικών πυρηνικών όπλων. Η χρησιμοποίηση στρατηγικών πυρηνικών όπλων στο Θέατρο Επιχειρήσεων του ουκρανικού εδάφους προς το παρόν δεν θεωρείται πιθανόν.

  1. Η διεξαγωγή επιχειρήσεων ειδικών μονάδων με αποστολή ειδικούς αντικειμενικούς σκοπούς δολιοφθορών και καταστροφών εγκαταστάσεων υποδομών θεωρείται πιθανή. Σκοπός και των δύο πλευρών θα είναι η απόπειρα σκόπιμης πρόκλησης ζημιών ή καταστροφής εγκαταστάσεων ώστε να βλάψουν βασικές υποδομές του αντιπάλου. Η περίπτωση του Nord Stream 1 – 2 εντάσσεται στην κατηγορία αυτή των ειδικών επιχειρήσεων.
  2. Η προώθηση μεγάλων ρωσικών δυνάμεων Διοικητικής Μέριμνας (ΔΜ) θα πραγματοποιείται παράλληλα σε όλες της καταληφθείσες ουκρανικές περιοχές ώστε να μειωθούν οι αποστάσεις των δυνάμεων Μάχης και των δυνάμεων υποστήριξης. Οι επιχειρήσεις υποστήριξης ΔΜ που θα λάβουν χώρα στις περιοχές που έχουν καταληφθεί από την Ρωσία από το Λουχάνσκ μέχρι την Χερσώνα απόστασης 550 χιλιομέτρων, θα έχουν σχέση σε ότι αφορά την προμήθεια νέων οπλικών συστημάτων, την συντήρηση – επισκευή βλαβών, την εκκένωση υλικών, την διακομιδή – περίθαλψη στρατιωτικού προσωπικού από απώλειες μάχης, την δημιουργία μεγάλων εγκαταστάσεων για αποθέματα υλικών, πυρομαχικών και καυσίμων.

Συμπερασματικά, ακόμα και εάν τελειώσει ο Ρώσο Ουκρανικός πόλεμος οι σχέσεις της Ρωσίας με τα κράτη της Δύσης θα έχουν μετασχηματιστεί αρνητικά για μεγάλο χρονικό διάστημα με παρεπόμενες ενεργειακές, οικονομικές, ανθρωπιστικές συνέπειες για όλο τον κόσμο στην απρόβλεπτη σκακιέρα της γεωπολιτικής.

  1. Ο Αντιστράτηγος εα Κούσαντας Κωνσταντίνος είναι κάτοχος δύο μεταπτυχιακών τίτλων σπουδών στην Διεθνή Ασφάλεια (Plymouth), Διεθνείς Σχέσεις (Brussels) και έχει τελειώσει το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης. Έχει υπηρετήσει στο ΝATOϊκό Στρατηγείο Ταχείας Επεμβάσεως στην Ισπανία – Βαλένθια ως Βοηθός Επιτελάρχη και ήταν εκπρόσωπος του ΓΕΣ στο ΝΑΤΟ Training Group.

Πηγή: Κυπριακό Κέντρο Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Πανεπιστημιο Λευκωσιας

WHY ERDOGAN MIGHT CHOOSE WAR WITH GREECE

0
OCTOBER 5, 2022

“The islands you occupy do not bind us, we will do what is necessary when the time comes. As we say, we can come suddenly one night.” Weeks have now passed since Turkish president Recep Tayyip Erdogan explicitly threatened to invade Greece, using the same language he deployed before previous Turkish military operations in Syria. A myriad of issues divide Athens and Ankara, but Erdogan has now focused his rage upon Greece’s militarization of its Aegean islands. While the Greek military presence there has remained largely consistent over the last several decades, Ankara insists that it is in violation of the 1923 and 1947 treaties that established Greece’s sovereignty over the islands. 

As I argued in June, a conflict between Greece and Turkey appears not only possible but probable. A close reading of recent statements by Turkish officials, as well as the pattern of events over the last months, have only increased the risk. Serious consequences likely await both Turkey and Greece should the two states come to blows. Yet Erdogan’s rhetoric, as well as his interests and ideology, suggests that Ankara may be willing to brave those risks.  

Prelude to a Threat

There were signs early in the summer that tensions between Greece and Turkey were waning. With the conclusion of an agreement to allow Sweden and Finland to apply for NATO membership, Erdogan appeared far more intent upon striking another blow against Kurdish militias inside Syria — an operation he has postponed under Russian and American pressure. Fears of renewed Greek-Turkish hostilities spiked again in early August with the launching of a new Turkish drilling ship purportedly bound for contested waters in the Mediterranean. But despite high expectations in the Turkish nationalist press, the voyage proceeded to waters safely within the confines of Turkey’s immediate coastline.  

The summer lull ended in the last week of August after Turkish media reported several incidents between the Turkish and Greek militaries. The first encounter, according to the Turkish Ministry of Defense, occurred when Greek warplanes harassed Turkish jets taking part in a NATO mission over the Mediterranean. Days later, Turkish officials claimed a Greek S-300 anti-aircraft system locked onto Turkish F-16s near Crete. Anonymous Greek denials of the encounters did little to stem Ankara’s outrage. With both incidents occurring during centennial ceremonies marking the end of the Turkish War of Independence, Erdogan lambasted Greece’s deployment of the Russian-made S-300 as evidence of Greek malevolence and infidelity to NATO. It was in this context that Turkey’s president threatened to come without warning for Greece’s islands.

Erdogan’s words drew quick criticism. Greek Prime Minister Kyriakos Mitsotakis decried his speech as intentionally aggressive, coming from a leader who appears “to have a strange fixation with my country.” The U.S. State Department subsequently reiterated Washington’s desire for “all parties to avoid rhetoric and to avoid taking actions that could further exacerbate tensions,” stating that the sovereignty of Greece’s Aegean islands “is not in question.” Some observers inside and outside of Turkey have suggested that Erdogan’s falling poll numbers served as the primary inspiration for his outburst. Facing re-election in 2023, he may be attempting “to turn the tide” by appealing to nationalist voters who have failed to rally to his base.

The Politics of Demilitarization

Since Erdogan’s speech in early September, Turkish media, in coordination with the country’s official Ministry of Communication, have kept up a steady drumbeat of commentary on the Aegean. Among the most consistent criticisms voiced by official and popular critics is the belief that Greece has unlawfully militarized its islands off the Anatolian coast. This assertation is predicated upon clauses in two separate treaties addressing Greece’s sovereignty over its islands. According to the 1923 Treaty of Lausanne, “no naval bases or fortifications” are to be built on the five main islands in the North Aegean. Nevertheless, the terms do allow Greece to maintain a “normal contingent” of regular troops there. Conversely, the 1947 Treaty of Paris states unequivocally that the Greek Dodecanese Islands to the south “shall remain demilitarized.” Greece, however, maintains the terms were meant as a promise to Italy, which ceded the islands to Athens after World War II. Since Italy had seized the islands from the Ottoman Empire in 1913, Turkey was excluded from negotiations in 1947, therefore making the pledge moot with respect to Ankara.

It is difficult to find Turkish commentators today willing to fully parse the contradictory nature of these agreements. Without fail, voices across Turkish media refer to Greece’s Aegean territories as the “the islands under demilitarized status (gayri askeri statüdeki adalar).” The zombified use of this expression has been accompanied by a breathless stream of reporting regarding the placement of troops and equipment on the islands. Multiple online sources have posted articles with still images of supposedly illicit bases and airfields from across the Greek Aegean. Commentators repeatedly reference the existence of tens of thousands of Greek soldiers garrisoned on the islands. The basis of these numbers, however, appear to come from studies conducted more than 30 years ago. Recently, Turkey’s official news outlet, Turkish Radio and Television, published drone photos showing Greek ships offloading dozens of armored vehicles on the Greek islands of Lesvos and Samos. Commentators in Turkey immediately seized upon the images of evidence of Greece’s desire to “militarize” the Aegean. More ominously, the Turkish Foreign Ministry has repeatedly declared that a failure to demilitarize the islands could formally call their sovereignty into question.

Erdogan himself has made it clear that Greece’s acts in the Aegean are not the sole source of tension. Since the 2019 signing of a mutual defense cooperation agreement between Washington and Athens, he has vilified U.S. support for Greece, rejecting claims that American efforts in the region are aimed at supporting Ukraine’s war against Russia. His supporters in the Turkish media regularly amplify these doubts. Washington’s goal, it is often claimed, is to besiege Turkey. The lifting of the U.S. arms embargo on the Republic of Cyprus, as well as U.S. support for Kurdish militant activities in Syria, are often cited as further evidence of this plot. It increasingly appears that Erdogan has come to believe the worst of American intentions. Washington’s delivery of arms to Greece, he declared before the United Nations, constituted “a covert occupation.” American and European support, he then warned Athens, “will not save you.”

What Does Erdogan Want?

There are many reasons to doubt the seriousness of Erdogan’s threats. A slight majority of Turkish voters, according to one poll, remain convinced his words are simply an electoral strategy meant to “create an agenda” ahead of next year’s vote. An even larger share, 64% according to the survey, do not believe there is “enmity between the Turkish and Greek peoples.” There is even less doubt that a conflict between Greece and Turkey would have a devastating effect upon the fragile economies of both states. Tourism revenue, particularly from resort towns on the Aegean coast, constitutes about 15 percent of Turkey’s gross domestic product (and about 18 percent of Greece’s). Both states depend heavily upon maritime shipping for trade. Before COVID-19, 87 percent of Turkish commerce was transported via seaside ports of entry. In addition to any potential economic damage, the international ramifications of conflict would be no less grave. Both the United States and the European Union have intimated a lack of tolerance for any attack on sovereign Greek territory. Conversely, neither Brussels nor Washington appears to possess any patience for Turkish claims of Greek aggression. 

However, few in Greece appear willing to take Erdogan’s words lightly. In recent weeks both print and television discussions of Turkey have been more focused on the possibility of war. With Greece headed toward its own elections in 2023, Mitsotakis has staunchly declared that any direct threat toward Greek sovereignty is a “red line” for the country. While vocally critical of the government’s decision to sign a defense accord with the United States, opposition leader Alexis Tsipris has sought to balance his desire to unseat Mitsotakis with his own commitment to defend the country in the case of conflict. There are other, less subtle signs that Athens is preparing for the worst. News reports in July suggest that the Greek military has begun deploying an anti-drone “umbrella” on the Aegean islands using Israeli technology. More recently, Greek and French naval vessels have conducted joint exercises in the Aegean Sea as part of a broader mutual defense pact signed in 2021.

The risks of conflict, however, do not appear to fully deter Erdogan or his electoral opponents. Kemal Kilicdaroglu, head of Turkey’s largest opposition party, lambasted Erdogan’s pledge to “come suddenly one night.” A real leader, he argued, would replicate Turkey’s 1974 invasion of Cyprus and simply seize Greece’s “occupied” islands without threats or warnings. A spokesperson from the nationalist IYI Party echoed these sentiments. Erdogan, he maintained, had demonstrated his inability to lead by not making Greece “pay a cost” for dispatching armored vehicles to Samos and Lesvos. While he did not believe a war between Greece and Turkey was possible, he was certain any conflict would lead to Greece losing its islands. Perhaps the most sensational demonstration of pro-war sentiment has come from Erdogan’s coalition ally, nationalist leader Devlet Bahceli. In July, he happily posed with a map depicting most of Greece’s Aegean islands, including Crete, as Turkish territory. More recently, Bahceli declared before the Turkish Grand National Assembly that the “sovereignty, property rights, maritime jurisdiction and airspace” of multiple Greek island “undoubtedly and legally” belong to Turkey.

While not necessarily pointing to an immediate conflict, this general confluence of opinion regarding Greece begs an obvious but elusive question: What would Ankara hope to achieve with further escalation? In the absence of clearer demands from Erdogan, few in the Turkish media have dared to speculate at length. Several former senior military officers have suggested blockading Greece’s islands, or attacking them outright, in the hopes of removing suspected bases and weaponry. A far more comprehensive and nuanced course of action can be found in the writings of Hasan Basri Yalcin, a frequent news commentator and former head of research at Turkey’s foremost think tank, the Foundation for Political, Economic and Social Research (SETA). Erdogan’s threat to “come without warning,” he believes, was the beginning of a long-term operation aimed at taking over the Aegean islands. Legally speaking, he argues Ankara should charge Greece with violating the Lausanne and Paris Treaties, thus invalidating Athens’ sovereignty over its territories. “The best example for such a strategy,” Yalcin concludes, “is Cyprus.” An invasion and occupation of Greece’s island territory, like Turkey’s attack on Cyprus in 1974, would help “re-determine the status of the islands.”

Why would Erdogan choose to pursue this course of action? Perhaps, as one commentator has argued, Erdogan’s personal frustration with Greece’s increased strength and visibility in the international arena will push him to escalate. The desire for an electoral boost, or even his constitutional ability to postpone the vote under the threat of war, could also play a role. There also seems to be a general air of Turkish confidence regarding the result of any confrontation with Greece. In this regard, Turkey’s political climate bears a strong resemblance to that of the United States before the 2003 invasion of Iraq. In the same way many Americans viewed Iraq as an overripe threat to Middle Eastern security, there is a similarly palpable sense of Turkish exasperation and impatience when it comes to Greek issues. As with Washington’s approach toward Saddam Hussein in 2002, there is a strong sense of optimism in Ankara that any conflict with Greece would be short, decisive, and victorious. Turkey, after all, has humiliated Greece on the battlefield more than once before. In the same way Kosovo, Bosnia, and the Gulf War appeared to exemplify America’s military superiority to Iraq, Turkey’s commentariat generally shares Erdogan’s self-assured belief that the country’s interventions into Syria, Nagorno-Karabagh, Iraq, and Libya have demonstrated Turkey’s own military prowess. And like the hints of bigotry found in American news coverage of the war in 2003, prominent Turkish commentators also describe their Greek antagonists as inherently weak and effeminate. In short, if Erdogan does choose war, it may be because he, like many others, believe success is assured.

Of course, a Turkish attack on Greece would cause potentially irreparable harm to Ankara’s relationship with the United States, the European Union, and NATO, particularly given Greece’s defensive pact with France and the robust presence of U.S. personnel in the Aegean. In the shadow of the invasion of Ukraine, any attempted occupation of Greek territory would undoubtedly earn Erdogan immediate and unenviable comparisons with Russian President Vladimir Putin. Given these circumstances, it seems almost impossible to imagine Erdogan discounting the grave diplomatic, political, and economic consequences of such an action. 

And yet, history indicates that he may be willing and able to endure the fallout. In 1974, Turkey invaded Cyprus despite the damage it inflicted upon its relationship with the United States and NATO. In Syria, Erdogan delivered upon his threats of invasion after long telegraphing his intentions to establish a “security zone” in the north of the country. Turkish troops continue to threaten to expand their occupation in the face of repeated warnings from Washington. Rather than shy from confrontation, Erdogan has touted these advances as an effort to defeat a NATO and American conspiracy to destroy Turkey. If Erdogan believes, as one columnists put it, that “America is our enemy, and not Greece,” then it is possible he sees the risks of a rupture as a regrettable but still essential price to be paid in the name of Turkish national security.

Ryan Gingeras is a professor in the Department of National Security Affairs at the Naval Postgraduate School and is an expert on Turkish, Balkan, and Middle East history. He is the author of six books, including the forthcoming The Last Days of the Ottoman Empire (to be released by Penguin in October 2022). His Sorrowful Shores: Violence, Ethnicity, and the End of the Ottoman Empire received short-list distinctions for the Rothschild Book Prize in Nationalism and Ethnic Studies and the British-Kuwait Friendship Society Book Prize. The views expressed here are not those of the Naval Postgraduate School, the U.S. Navy, the Department of Defense, or any part of the U.S. government.

warontherocks.com