Ο Ιούλιος και ο Αύγουστος είναι οι μήνες που μάς θυμίζουν τον πρώτο και τον δεύτερο Αττίλα. Η Κύπρος από το 1974 είναι ημικατεχόμενη και οι συνέπειες της εισβολής είναι παντού ορατές. Νεκροί, αγνοούμενοι, γυναίκες που βιάσθηκαν, εκκλησίες που μετατράπηκαν σε σταύλους, εικόνες που πωλούνται σε δημοπρασίες. Και η σημαία του εισβολέως καθημερινά ορατή από τη Λευκωσία, σχηματισμένη με πέτρες στον Πενταδάκτυλο..
Το Κυπριακό είναι πρόβλημα εισβολής και κατοχής και όχι μία διακοινοτική διαμάχη. Οι Τούρκοι, με κεντροαριστερό Πρωθυπουργό (Μπουλέντ Ετσεβίτ), κατέλαβαν το 37% ενός κράτους – μέλους του ΟΗΕ, το οποίο σήμερα είναι πλέον και κράτος – μέλος της Ευρ. Ένωσης. Καμία λύση δεν νοείται χωρίς την αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων. Ο Κυπριακός Ελληνισμός επέδειξε απαράμιλλη αντοχή και ικανότητα αναδημιουργίας. Αλλά η εμπειρία του παρελθόντος μάς κάνει επιφυλακτικούς.
Το 2002-2004 το Σχέδιο διάλυσης και όχι λύσης, το οποίο έφερε το όνομα του τότε Γενικού Γραμματέως του ΟΗΕ Κόφι Ανάν, προέβλεπε τη διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη δημιουργία ενός νομικού εκτρώματος, μη βιώσιμου και μη συμβατού προς το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Το Σχέδιο ευτυχώς απορρίφθηκε με το Δημοψήφισμα του Απριλίου 2004 από τον Ελληνικό Κυπριακό λαό, μετά και από το συγκινητικό τηλεοπτικό μήνυμα του Προέδρου Τάσσου Παπαδόπουλου. Οι φωνές της δήθεν λογικής και διαλλακτικότητας μάς προειδοποιούσαν ότι η απόρριψη θα έκανε ζημιά στην Κύπρο. Διαψεύσθηκαν. Η Κυπριακή Δημοκρατία έγινε δεκτή στην Ε.Ε. λίγες ημέρες μετά το δημοψήφισμα. Προ ολίγων ημερών έληξε η επιτυχημένη εξάμηνη Προεδρία της στα ευρωπαϊκά όργανα (1 Ιανουαρίου- 30 Ιουνίου 2026).
Σε βρετανική εφημερίδα διέρρευσαν πληροφορίες για ένα νέο σχέδιο, το οποίο κομίζει η κ. Ολγκίν, εκπρόσωπος του Γ.Γ. του ΟΗΕ. Ο Κύπριος Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης διέψευσε το δημοσίευμα. Άποψή μου είναι ότι σκοπίμως αφήνουν κάποιοι (μάλλον βρετανικοί) κύκλοι να διαρρεύσουν πληροφορίες για ένα άκρως διχοτομικό και φιλοτουρκικό σχέδιο, ώστε να υποδεχθούμε με ανακούφιση το πραγματικό σχέδιο που θα έρθει: Δεν θα είναι απολύτως σύμφωνο με τις τουρκικές θέσεις, αλλά στην ουσία θα καταλύει την Κυπριακή Δημοκρατία.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ κ. Γκουτέρεζ προβλέπεται να επισκεφθεί την Κύπρο στις 27 Ιουλίου. Αναμένουμε τις δικές του σαφείς προτάσεις.
Πάντως η Λευκωσία και η Αθήνα οφείλουν να συνεχίσουν τη στενή συνεργασία τους σε όλους τους τομείς, όπως ήδη γίνεται με την παρουσία ελληνικών πλοίων και αεροσκαφών για την άμυνα της Μεγαλονήσου. Είναι συμβολικό το όνομα της φρεγάτας Νικηφόρος Φωκάς του Πολεμικού Ναυτικού της Ελλάδος, που αναλαμβάνει τώρα να προστατεύσει την Κύπρο. Ως Αυτοκράτωρ της Κωνσταντινουπόλεως ο Νικηφόρος Φωκάς έστειλε το έτος 965 βυζαντινό στρατό και ελευθέρωσε την Κύπρο από τους Άραβες.
Πρέπει να αξιοποιηθεί η συνεργασία Κύπρου και Ελλάδος με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στο σχήμα 3+1 και η αμυντική συνεργασία της Κύπρου με τη Γαλλία.
Να καλλιεργείται το ελληνικό, πατριωτικό και δημοκρατικό φρόνημα στην Κύπρο μακρυά από ανιστόρητες προπαγάνδες. Οι Έλληνες Κύπριοι υπέστησαν την προπαγάνδα ήδη από την περίοδο 1931- 1955, όταν οι Βρετανοί αποικιοκράτες τους έλεγαν: «Δεν είστε Έλληνες, αλλά Ελληνόφωνοι Φοίνικες και Ασσυροβαβυλώνιοι».
Να έχουμε πάντα κατά νου ότι η Τουρκία του Ερντογάν επιδιώκει λύση Συνομοσπονδίας, δηλαδή χαλαρής ένωσης δύο κρατών. Έτσι θα ελέγχει πλήρως τον Βορρά και μερικώς την υπόλοιπη Κύπρο.
Στο ενημερωτικό δελτίο αυτής της εβδομάδας, εξερευνήστε τα στοιχεία που αποκάλυψε το ρόβερ Perseverance της NASA στον Άρη, σύμφωνα με τα οποία μια ακολουθία αρχαίων πετρωμάτων πάχους περίπου 75 μέτρων, στο χείλος του κρατήρα Jezero, σχηματίστηκε από επανειλημμένες προσκρούσεις αστεροειδών.
Μάθετε επίσης πώς μια σειρά δοκιμών με ελικόπτερο, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν στο σημείο της Γης που παρουσιάζει τις μεγαλύτερες ομοιότητες με την Αφροδίτη, βοήθησε την ομάδα της αποστολής DAVINCI της NASA να αξιολογήσει έναν ανιχνευτή που θα κατέλθει κάποτε μέσα από την ατμόσφαιρα της Αφροδίτης.
Ανακαλύψτε ακόμη τι εντόπισαν αστρονόμοι, χρησιμοποιώντας το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA, κρυμμένο σε ένα από τα πιο διεξοδικά μελετημένα πλανητικά συστήματα του Γαλαξία μας — καθώς και άλλες ειδήσεις που ίσως σας διέφυγαν.
Επιστήμη — Ενδείξεις αρχαίων προσκρούσεων στον Άρη
Το ρόβερ Perseverance της NASA ανακάλυψε στοιχεία που δείχνουν ότι μια ακολουθία αρχαίων πετρωμάτων πάχους περίπου 75 μέτρων, στο χείλος του κρατήρα Jezero, δημιουργήθηκε από επανειλημμένες προσκρούσεις αστεροειδών.
Η συγκεκριμένη ακολουθία στρωματοποιημένου βραχώδους υποβάθρου αποκαλείται «Broom Point member» από την επιστημονική ομάδα του ρόβερ και πιθανότατα έχει ηλικία μεγαλύτερη των 3,9 δισεκατομμυρίων ετών. Συγκαταλέγεται, επομένως, στα αρχαιότερα εδάφη που έχουν εξεταστεί ποτέ από ρόβερ στον Άρη.
«Από τότε που εγκατέλειψε τον Jezero, το Perseverance εξερευνά ένα εντελώς νέο πεδίο, τόσο από γεωγραφική όσο και από γεωλογική άποψη — ένα κεφάλαιο της αρειανής ιστορίας που προηγείται ακόμη και του ίδιου του κρατήρα», δήλωσε ο Κεν Φάρλεϊ, αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος Perseverance στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνιας, στην Πασαντίνα.
«Στη Γη, το αρχαιότερο τμήμα της γεωλογικής ιστορίας μας έχει κατακερματιστεί, παραμορφωθεί και εξαλειφθεί σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας των τεκτονικών πλακών. Επειδή ο Άρης δεν διαθέτει τεκτονικές πλάκες που να ανακυκλώνουν τον φλοιό του, αυτό το αρχαίο αρχείο παραμένει άθικτο, προσφέροντάς μας μια σπάνια ματιά σε μια γεωλογική περίοδο που δεν διασώζεται στον δικό μας πλανήτη».
Το ρόβερ Perseverance της NASA «διαβάζει» το αρχείο των αρχαίων προσκρούσεων στον Άρη
Εργαστήριο Αεριώθησης (JPL) 15 Ιουλίου 2026
Περιεχόμενα
Διαβάζοντας ανάμεσα στα στρώματα
Ένα κοσμικό διπλό χτύπημα
Περισσότερα για το Perseverance
Το Perseverance της NASA τράβηξε αυτήν τη «σέλφι» στο «Witch Hazel Hill», στο χείλος του κρατήρα Jezero, στις 10 Μαΐου 2025. Η μικρή σκοτεινή οπή στον βράχο μπροστά από το ρόβερ δημιουργήθηκε κατά τη συλλογή του δείγματος «Bell Island». Η μικρή δίνη σκόνης, αριστερά από το κέντρο και κάτω από τη γραμμή του ορίζοντα, είναι ένας αρειανός ανεμοστρόβιλος σκόνης.
NASA/JPL-Caltech/MSSS
Το ρόβερ Perseverance της NASA στον Άρη ανακάλυψε στοιχεία που δείχνουν ότι μια ακολουθία αρχαίων πετρωμάτων πάχους 75 μέτρων, στο χείλος του κρατήρα Jezero, δημιουργήθηκε από επανειλημμένες προσκρούσεις αστεροειδών. Η συγκεκριμένη ακολουθία στρωματοποιημένου βραχώδους υποβάθρου, την οποία η επιστημονική ομάδα του ρόβερ αποκαλεί «Broom Point member», πιθανότατα έχει ηλικία μεγαλύτερη των 3,9 δισεκατομμυρίων ετών. Συγκαταλέγεται, επομένως, στα αρχαιότερα εδάφη που έχουν εξεταστεί ποτέ από ρόβερ στον Άρη.
Τα ευρήματα, τα οποία δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη στην επιστημονική επιθεώρηση Journal of Geophysical Research: Planets, προσφέρουν ένα παράθυρο προς ένα από τα πιο ταραχώδη κεφάλαια της ιστορίας του Ηλιακού Συστήματος.
«Από τότε που εγκατέλειψε τον Jezero, το Perseverance εξερευνά ένα εντελώς νέο πεδίο, τόσο από γεωγραφική όσο και από γεωλογική άποψη — ένα κεφάλαιο της αρειανής ιστορίας που προηγείται ακόμη και του ίδιου του κρατήρα», δήλωσε ο Κεν Φάρλεϊ, αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος Perseverance στο Caltech, στην Πασαντίνα της Καλιφόρνιας.
«Στη Γη, το αρχαιότερο τμήμα της γεωλογικής ιστορίας μας έχει κατακερματιστεί, παραμορφωθεί και εξαλειφθεί σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας της τεκτονικής των πλακών. Επειδή ο Άρης δεν διαθέτει τεκτονικές πλάκες που να ανακυκλώνουν τον φλοιό του, αυτό το αρχαίο αρχείο παραμένει άθικτο, προσφέροντάς μας μια σπάνια ματιά σε μια γεωλογική περίοδο που δεν διασώζεται στον δικό μας πλανήτη».
Διαβάζοντας ανάμεσα στα στρώματα
Αφού ανέβηκε στο δυτικό χείλος του κρατήρα Jezero στα τέλη του 2024, το Perseverance άρχισε να εξετάζει τις γύρω περιοχές με τα επιστημονικά του όργανα. Τα δεδομένα που συγκεντρώθηκαν στο Broom Point αποκάλυψαν έξι διαφορετικούς τύπους πετρωμάτων. Ανάμεσά τους βρίσκονται λατυποπαγή πετρώματα —πετρώματα που αποτελούνται από γωνιώδη θραύσματα— τα οποία εναλλάσσονται με στρώματα λεπτόκοκκης, κονιορτοποιημένης πετρώδους σκόνης. Τα θραύσματα μέσα στα λατυποπαγή πετρώματα φέρουν κοιλότητες από φυσαλίδες αερίων, γεγονός που δείχνει ότι κάποτε βρίσκονταν σε λιωμένη κατάσταση.
Η παρουσία μικροσκοπικών, σκουρόχρωμων και υαλωδών σφαιριδίων μέσα στα στρώματα αποτέλεσε σημαντικό στοιχείο για τον τρόπο σχηματισμού των πετρωμάτων. Παρόμοια υαλώδη σταγονίδια μπορούν να παραχθούν και από ηφαίστεια, αλλά σπανίως εμφανίζονται σε τόσο μεγάλες ποσότητες. Αυτό δείχνει ότι ο βασικός παράγοντας σχηματισμού των πετρωμάτων ήταν οι προσκρούσεις αστεροειδών.
Μάλιστα, τα μεγαλύτερα από αυτά τα σφαιρίδια είναι συγκρίσιμα με εκείνα που εκτινάχθηκαν κατά την πρόσκρουση του αστεροειδούς Chicxulub στη Γη, η οποία συνδέεται με την εξαφάνιση των δεινοσαύρων.
Το ρόβερ Perseverance της NASA φωτογράφισε τα ίχνη που άφησε καθώς κατέβαινε από το χείλος του κρατήρα Jezero. Τα ανοιχτόχρωμα πετρώματα που εκτείνονται από το μέσο αριστερά έως το μέσο δεξιά της εικόνας, σε έναν σχηματισμό που ονομάστηκε «Broom Point member», πιθανότατα έχουν ηλικία μεγαλύτερη των 3,9 δισεκατομμυρίων ετών. Αποτελούν έτσι ορισμένα από τα αρχαιότερα εδάφη που έχουν εξεταστεί ποτέ από ρόβερ στον Άρη.
NASA/JPL-Caltech/ASU/MSSS
Η επανειλημμένη εμφάνιση αυτών των διαφορετικών τύπων πετρωμάτων σε ολόκληρη αυτήν την παχιά ακολουθία δείχνει ότι ισχυρές προσκρούσεις υψηλής ενέργειας συνέβησαν ξανά και ξανά στη συγκεκριμένη περιοχή του αρχέγονου Άρη.
«Τα διαφορετικά στρώματα των πετρωμάτων αποτελούν το αρχείο προσκρούσεων ποικίλου μεγέθους, οι οποίες σημειώθηκαν σε διαφορετικές αποστάσεις από το σημείο όπου συσσωρευόταν αυτή η ακολουθία πετρωμάτων», δήλωσε ο Άλεξ Τζόουνς, διδακτορικός φοιτητής πλανητικής γεωλογίας στο Imperial College του Λονδίνου και επικεφαλής συγγραφέας της επιστημονικής εργασίας.
«Ορισμένες μεγάλες προσκρούσεις σημειώθηκαν πολύ μακριά και κάποιες μικρότερες σε κοντινή απόσταση. Τα θραύσματα που εκτινάχθηκαν από όλες αυτές κατέληξαν εδώ, δημιουργώντας αυτό το παχύ στρώμα πετρωμάτων».
Ο τρόπος σχηματισμού των στρωμάτων ενδέχεται να υποδεικνύει αλληλεπίδραση με νερό ή πάγο. Αρκετά από αυτά φαίνεται ότι μπορεί να σχηματίστηκαν από ταχείες ροές θραυσμάτων, οι οποίες κινούνταν κοντά στην επιφάνεια του εδάφους. Στη Γη, τέτοιου είδους ισχυρά κύματα ρευστοποιημένων υλικών μπορούν να προκληθούν όταν λιωμένο πέτρωμα έρθει σε επαφή με νερό ή πάγο, που μετατρέπεται ακαριαία σε ατμό.
Ένα κοσμικό διπλό χτύπημα
Ορισμένα από τα στρώματα του Broom Point παρουσιάζουν κλίση μεγαλύτερη των 80 μοιρών — είναι σχεδόν κατακόρυφα. Η κλίση αυτή είναι υπερβολικά μεγάλη για να έχει προκληθεί από την πρόσκρουση που δημιούργησε τον κρατήρα Jezero.
Αντίθετα, οι επιστήμονες υποψιάζονται ότι το συγκεκριμένο τοπίο διαμορφώθηκε πριν από πολύ καιρό από ένα κοσμικό «διπλό χτύπημα».
Αρχικά, η πρόσκρουση ενός κολοσσιαίου αστεροειδούς δημιούργησε τη λεκάνη Isidis, πλάτους περίπου 1.900 χιλιομέτρων — μία από τις μεγαλύτερες λεκάνες πρόσκρουσης στον Άρη. Η πρόσκρουση αναστάτωσε και έδωσε κλίση στα πετρώματα, τα οποία μέχρι τότε ήταν επίπεδα.
Αργότερα, πιθανότατα προσέκρουσε ένας δεύτερος αστεροειδής, σχηματίζοντας τον κρατήρα Jezero, ο οποίος έχει διάμετρο περίπου 45 χιλιομέτρων. Η δεύτερη πρόσκρουση κατακερμάτισε και ανύψωσε τα ήδη κεκλιμένα πετρώματα, δημιουργώντας τους εντυπωσιακούς σχηματισμούς που παρατηρεί σήμερα το ρόβερ.
Για να προσδιορίσει με ακρίβεια πότε συνέβησαν αυτά τα γεγονότα, η ομάδα του Perseverance συνέλεξε δύο κυλινδρικά δείγματα πυρήνα, τα οποία ονομάστηκαν «Bell Island» και «Main River». Εάν μια μελλοντική αποστολή τα μεταφέρει στη Γη, η εργαστηριακή χρονολόγησή τους θα μπορούσε να αποκαλύψει πότε και με ποια συχνότητα σημειώνονταν προσκρούσεις στον αρχέγονο Άρη.
Κατ’ επέκταση, θα μπορούσε να προσφέρει πληροφορίες και για τη νεαρή τότε Γη, το πρώιμο αρχείο προσκρούσεων της οποίας έχει εξαλειφθεί από δισεκατομμύρια χρόνια τεκτονικής δραστηριότητας.
«Κατά τη διάρκεια εκείνης της βίαιης εποχής, δεν έπεφταν από τον ουρανό βροχή ή χιόνι, αλλά ένας σχεδόν αδιάκοπος καταιγισμός από σταγονίδια λιωμένων πετρωμάτων και κονιορτοποιημένη σκόνη, τα οποία εκτινάσσονταν από τις προσκρούσεις αστεροειδών», δήλωσε ο Τζόουνς.
«Εάν μπορέσουμε να προσδιορίσουμε με ακρίβεια την ηλικία αυτών των στρωμάτων, θα είναι σαν να διαβάζουμε ένα κοσμικό δελτίο καιρού από πριν από τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια».
Αυτός ο τροχιακός χάρτης παρουσιάζει τη διαδρομή που ακολούθησε το ρόβερ Perseverance της NASA από το σημείο προσεδάφισής του στον κρατήρα Jezero, το 2021, έως την περιοχή «Broom Point», στα μέσα του 2025.
NASA/JPL-Caltech/MRO/HIRISE/UA/ICL
Περισσότερα για το Perseverance
Το Εργαστήριο Αεριώθησης της NASA στη Νότια Καλιφόρνια, το οποίο διαχειρίζεται για λογαριασμό της υπηρεσίας το Caltech, κατασκεύασε το ρόβερ Perseverance και διαχειρίζεται τις επιχειρήσεις του για λογαριασμό της Διεύθυνσης Επιστημονικών Αποστολών της NASA στην Ουάσιγκτον. Η αποστολή εντάσσεται στο χαρτοφυλάκιο του Προγράμματος Εξερεύνησης του Άρη της NASA.
Το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Αριζόνας είναι υπεύθυνο για τη λειτουργία του οργάνου Mastcam-Z του ρόβερ και συνεργάστηκε με τη Malin Space Science Systems στο Σαν Ντιέγκο για τον σχεδιασμό, την κατασκευή, τις δοκιμές και τη λειτουργία των καμερών.
Επικεφαλής του οργάνου SuperCam είναι το Εθνικό Εργαστήριο Los Alamos στο Νέο Μεξικό, όπου αναπτύχθηκε η κεντρική μονάδα του οργάνου.
Το όργανο SHERLOC του ρόβερ —Scanning Habitable Environments with Raman and Luminescence for Organics and Chemicals, δηλαδή «Σάρωση Κατοικήσιμων Περιβαλλόντων με Φασματοσκοπία Raman και Φωταύγεια για Οργανικές και Χημικές Ουσίες»— κατασκευάστηκε στο JPL της NASA.
Η κάμερα WATSON —Wide Angle Topographic Sensor for Operations and eNgineering, δηλαδή «Ευρυγώνιος Τοπογραφικός Αισθητήρας για Επιχειρήσεις και Μηχανική»— κατασκευάστηκε από τη Malin Space Science Systems.
Δοκιμαστικές πτήσεις με ελικόπτερο στη Γιούτα για την αποστολή DAVINCI της NASA στην Αφροδίτη
Ελικόπτερο πετά εντός περιορισμένου εναέριου χώρου της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ, πάνω από το Crater Island της Γιούτα, μεταφέροντας ένα καλάθι με εννέα επιστημονικά όργανα. Οι δοκιμές, που πραγματοποιήθηκαν από τις 23 έως τις 25 Ιουνίου 2026, αφορούσαν ένα πρωτότυπο του συστήματος καμερών που θα μεταφέρει μελλοντικά ο ανιχνευτής DAVINCI της NASA στην Αφροδίτη.
NASA/Mike Guinto
Προτού η NASA στείλει τον ανιχνευτή καθόδου της αποστολής DAVINCI —Deep Atmosphere Venus Investigation of Noble Gases, Chemistry, and Imaging («Έρευνα της βαθιάς ατμόσφαιρας της Αφροδίτης, των ευγενών αερίων, της χημικής σύστασης και απεικόνιση»)— μέσα από την πυκνή ατμόσφαιρα της Αφροδίτης, οι επιστήμονες πρέπει να επιβεβαιώσουν ότι οι κάμερες και τα όργανά του μπορούν να επιτελέσουν την αποστολή τους.
Κατά τη διάρκεια της καθόδου του, η οποία θα διαρκέσει 60 λεπτά, ο ανιχνευτής θα φωτογραφίσει την επιφάνεια, θα μετρήσει τη χημική σύσταση της ατμόσφαιρας και θα εξερευνήσει το περιβάλλον ενός κόσμου που κανείς δεν έχει παρατηρήσει από κοντά με αυτόν τον τρόπο.
Για την προετοιμασία της αποστολής, μια ομάδα επιστημόνων και μηχανικών του DAVINCI ταξίδεψε στα τέλη Ιουνίου στο Crater Island της Γιούτα. Εκεί προσομοίωσε το τμήμα της αποστολής που αφορά την απεικόνιση κατά την κάθοδο, πραγματοποιώντας αργές, σχεδόν κατακόρυφες καθόδους με ελικόπτερο από υψόμετρο που έφθανε τα 18.000 πόδια —περίπου 5.500 μέτρα.
Στόχος ήταν να διαπιστωθεί εάν οι επιστήμονες θα μπορούσαν να μετρήσουν και να χαρτογραφήσουν το τοπίο χρησιμοποιώντας αποκλειστικά οπτικές και υπέρυθρες εικόνες που θα λαμβάνονταν κατά την κάθοδο.
Η επιφάνεια της Αφροδίτης δεν έχει γίνει ακόμη πλήρως κατανοητή. Τα παλαιότερα διαστημόπλοια που κατόρθωσαν να φθάσουν στην επιφάνειά της παρατήρησαν μόνο μικρά τμήματα του εδάφους, ενώ τα διαστημόπλοια που τέθηκαν σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη και διέθεταν ραντάρ προσέφεραν στους επιστήμονες εικόνες μεγάλης κλίμακας.
Ο ανιχνευτής DAVINCI θα επιχειρήσει να συμπληρώσει τις λεπτομέρειες που λείπουν μεταξύ αυτών των δύο επιπέδων παρατήρησης — του μικροσκοπικού και του μακροσκοπικού. Καθώς θα αναλύει τα αέρια της ατμόσφαιρας της Αφροδίτης, θα φωτογραφίζει ταυτόχρονα την επιφάνεια κατά την κάθοδό του προς μια ορεινή περιοχή που ονομάζεται Alpha Regio.
Οι εικόνες αυτές θα πρέπει, από μόνες τους, να αποκαλύψουν τόσο την απόκρημνη μορφολογία της περιοχής όσο και τη χημική σύσταση των πετρωμάτων της.
Αυτή η κινούμενη απεικόνιση δημιουργήθηκε από τη συνένωση 37 υπέρυθρων εικόνων και παρουσιάζει μια κάθοδο πάνω από το Crater Island της Γιούτα, κατά τη δοκιμή του συστήματος καμερών στις 24 Ιουνίου 2026. Το σύστημα θα μεταφερθεί μελλοντικά στην Αφροδίτη στο πλαίσιο της αποστολής DAVINCI της NASA. Οι εικόνες καταγράφηκαν με κάμερα της Malin Space Science Systems, ρυθμισμένη στα μήκη κύματος του εγγύς υπερύθρου, τα οποία θα χρησιμοποιήσει το DAVINCI για να βλέπει μέσα από τα πυκνά νέφη της Αφροδίτης και να φωτογραφίζει την περιοχή Alpha Regio καθώς θα κατέρχεται προς την επιφάνεια.
Malin Space Science Systems/NASA/Jay Friedlander
Το σύστημα απεικόνισης βρέθηκε στο επίκεντρο των δοκιμών πάνω από το Crater Island. Οι επιστήμονες του DAVINCI έπρεπε να αποδείξουν ότι μπορούσαν να συνδυάσουν εκατοντάδες φωτογραφίες, οι οποίες τραβήχτηκαν από το φορτίο του ελικοπτέρου, προκειμένου να χαρτογραφήσουν το τοπίο και τους διαφορετικούς τύπους πετρωμάτων της περιοχής.
Εάν οι χάρτες του DAVINCI ταίριαζαν με τους επίσημους τοπογραφικούς και γεωλογικούς χάρτες της Γεωλογικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ, η ομάδα θα μπορούσε να εμπιστευτεί ότι ο ανιχνευτής θα πετύχαινε το ίδιο και στην Αφροδίτη.
Το Crater Island στη Γιούτα, με οροσειρές που ενδέχεται να μοιάζουν με εκείνες της Αφροδίτης. Στην περιοχή πραγματοποιήθηκαν, από τις 23 έως τις 25 Ιουνίου 2026, δοκιμές του συστήματος καμερών που θα χρησιμοποιηθεί μελλοντικά στην αποστολή DAVINCI της NASA.
NASA/Mike Guinto
Το Crater Island είναι ένα ορεινό σύμπλεγμα στη βόρεια Γιούτα, το οποίο υψώνεται περίπου 800 μέτρα πάνω από τις γειτονικές αλυκές. Το ορεινό σύμπλεγμα περιβαλλόταν κάποτε από νερό, γεγονός που εξηγεί τη λέξη «Island» —«νησί»— στην ονομασία του.
Το Crater Island αποτελεί το πλησιέστερο ανάλογο της Αφροδίτης που μπόρεσε να εντοπίσει στη Γη η ομάδα του DAVINCI. Η περιοχή επιλέχθηκε έπειτα από παγκόσμια αναζήτηση συγκεκριμένων γεωλογικών χαρακτηριστικών, τα οποία οι επιστήμονες θεωρούν ότι ενδέχεται να υπάρχουν και στην Alpha Regio.
Οι ερευνητές πιστεύουν ότι η Alpha Regio θα μπορούσε να αποτελεί μια αρχαία ήπειρο, η οποία πιθανώς διαμορφώθηκε από την παρουσία νερού.
Η μελέτη της σύστασης των πετρωμάτων στην Alpha Regio θα μπορούσε να βοηθήσει τους επιστήμονες να απαντήσουν σε ορισμένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα σχετικά με την Αφροδίτη, μεταξύ των οποίων εάν ο γειτονικός μας πλανήτης διέθετε κάποτε ωκεανούς και ηπείρους παρόμοιες με εκείνες της Γης.
Το Crater Island προσέφερε επίσης μεγάλη γεωλογική ποικιλία. Ορισμένες περιοχές παρουσιάζουν μορφές και κλίσεις παρόμοιες με εκείνες που προβλέπεται ότι διαθέτει το έδαφος της Alpha Regio. Άλλες περιέχουν διαφορετικά ορυκτά, τα οποία μπορούσαν να διακρίνουν οι υπέρυθρες κάμερες της ομάδας δοκιμών.
Σε άλλα σημεία υπήρχαν πετρώματα διαφόρων μεγεθών, από μεγάλους ογκόλιθους έως θραύσματα στο μέγεθος μπάλας του μπέιζμπολ. Αυτό βοήθησε την ομάδα να εξετάσει εάν οι κάμερες μπορούν να διακρίνουν χαρακτηριστικά αντίστοιχα με εκείνα που θα συναντήσει ο ανιχνευτής DAVINCI στην Αφροδίτη.
Ο Μπρεντ Μπος, ερευνητής φυσικός στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA στο Γκρίνμπελτ του Μέριλαντ, πραγματοποιεί έλεγχο πριν από την πτήση σε ένα καλάθι επιστημονικών οργάνων. Ο έλεγχος έγινε πριν από μία από τις δέκα δοκιμαστικές πτήσεις μεγάλου υψομέτρου στο Crater Island της Γιούτα. Στην περιοχή πραγματοποιήθηκαν από τις 23 έως τις 25 Ιουνίου 2026 δοκιμές του συστήματος καμερών που θα μεταφέρει ο ανιχνευτής της αποστολής DAVINCI στην Αφροδίτη.
NASA/Mike Guinto
Οι δοκιμές πραγματοποιήθηκαν εντός περιορισμένου εναέριου χώρου της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ και περιλάμβαναν δέκα πτήσεις με ελικόπτερο πάνω από επτά γεωλογικές τοποθεσίες.
Σε κάθε πτήση, το ελικόπτερο ανέβαινε σε μεγάλο ύψος και στη συνέχεια κατέβαινε προς την επιφάνεια για σχεδόν 40 λεπτά, ενώ το σύστημα καμερών κατέγραφε εικόνες.
Το ελικόπτερο μετέφερε ένα μεταλλικό καλάθι με επιστημονικά όργανα, το οποίο αιωρούνταν από καλώδιο μήκους περίπου 15 μέτρων. Μέσα στο καλάθι υπήρχαν εννέα όργανα, μεταξύ των οποίων υπέρυθρες κάμερες και αισθητήρες πίεσης και θερμοκρασίας, οι οποίοι προσομοίωναν τα όργανα που θα μεταφέρει ο ανιχνευτής στην Αφροδίτη.
Υπήρχαν επίσης συσκευές GPS, γυροσκόπια και ένα μαγνητόμετρο, προκειμένου να παρακολουθούνται η θέση και η κίνηση του καλαθιού.
Τα πραγματικά δεδομένα αναφοράς που κατέγραψαν οι αισθητήρες βοήθησαν να εξακριβωθεί εάν οι ερευνητές ερμήνευαν σωστά τις εικόνες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς οι εικόνες της καθόδου θα είναι τα μόνα δεδομένα που θα διαθέτουν οι επιστήμονες για να ανασυνθέσουν με εξαιρετική λεπτομέρεια το τοπίο της Alpha Regio.
Από αριστερά προς τα δεξιά εικονίζονται ο Τζιμ Γκάρβιν, κύριος επιστημονικός υπεύθυνος της αποστολής DAVINCI, η Έρικα Κόλερ, εκτελούσα χρέη αναπληρώτριας επιστημονικής υπευθύνου, και ο Μάθιου Μάλιν, μηχανικός διαστημικών συστημάτων λέιζερ. Οι ερευνητές αξιολογούν σε πραγματικό χρόνο τα δεδομένα των πτήσεων, ώστε να προσαρμόζουν τις επόμενες δοκιμές με βάση τα συμπεράσματα κάθε πτήσης. Βρίσκονται στο Crater Island της Γιούτα, όπου πραγματοποιήθηκαν από τις 23 έως τις 25 Ιουνίου 2026 οι δοκιμές του συστήματος καμερών της αποστολής.
NASA/Mike Guinto
Πίσω στην κατασκήνωση βάσης, στα διαστήματα μεταξύ των πτήσεων, οι ειδικοί στην απεικόνιση κατέβαζαν κάθε παρτίδα φωτογραφιών. Στη συνέχεια, χρησιμοποιούσαν εξειδικευμένο και εμπορικά διαθέσιμο λογισμικό για να τις μετατρέψουν σε τρισδιάστατους χάρτες, οι οποίοι παρουσίαζαν την τοπογραφία και τους τύπους πετρωμάτων της περιοχής.
Συνολικά, η ομάδα του DAVINCI συγκέντρωσε τρία terabyte πληροφοριών κατά τη διάρκεια της τριήμερης εκστρατείας δοκιμών.
Η ομάδα έχει πλέον επιστρέψει στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA, στο Γκρίνμπελτ του Μέριλαντ, όπου θα αφιερώσει αρκετούς μήνες σε πρόσθετες αναλύσεις. Στόχος είναι να βελτιώσει τους χάρτες και να αντλήσει ακόμη περισσότερες λεπτομέρειες από τα δεδομένα.
Μια προκαταρκτική τρισδιάστατη απεικόνιση κορυφογραμμών στο Crater Island της Γιούτα, όπως καταγράφηκαν κατά τη δοκιμαστική εκστρατεία του συστήματος απεικόνισης του DAVINCI, από τις 23 έως τις 25 Ιουνίου 2026. Τα χρώματα προστέθηκαν για να διακρίνονται οι διαφορετικοί τύποι πετρωμάτων, τους οποίους η ομάδα του DAVINCI συνεχίζει να προσδιορίζει. Προς το παρόν, οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι οι περιοχές με πορφυρό χρώμα είναι πλούσιες σε πυρίτιο, ενώ οι σκούρες μπλε περιοχές έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε σίδηρο. Η ένθετη εικόνα κάτω δεξιά παρουσιάζει την περιοχή όπως φαίνεται από το ελικόπτερο.
NASA Goddard/Jim Garvin
Μέχρι την τελευταία ημέρα της εκστρατείας πεδίου, η ομάδα είχε πετύχει τον στόχο της. Από τον πυθμένα της ξηρής λίμνης της Γιούτα μέχρι τις κορυφογραμμές της, οι επιστήμονες κατόρθωσαν να ανασυνθέσουν με λεπτομέρεια το τοπίο χρησιμοποιώντας αποκλειστικά τις εικόνες που είχαν συλλέξει.
Οι ανασυνθέσεις αυτές ταίριαζαν με αντίστοιχους χάρτες της περιοχής, τους οποίους είχαν δημιουργήσει γεωλόγοι της Πολιτείας της Γιούτα έπειτα από πολυετείς έρευνες. Το αποτέλεσμα ενίσχυσε την πεποίθηση της ομάδας του DAVINCI ότι η ίδια μέθοδος απεικόνισης θα μπορέσει να αποκαλύψει και τη γεωλογία της Alpha Regio.
Οι επιστήμονες επιβεβαίωσαν επίσης ότι οι υπέρυθρες εικόνες μπορούν να διακρίνουν βασικούς τύπους πετρωμάτων —για παράδειγμα, όσα είναι πλούσια σε πυρίτιο από εκείνα στα οποία κυριαρχεί ο σίδηρος. Πρόκειται για κρίσιμη δυνατότητα, προκειμένου να διερευνηθούν η ιστορία του νερού στην Αφροδίτη και η γεωλογική εξέλιξη του πλανήτη.
Για τους ανθρώπους που ηγήθηκαν της προσπάθειας, η δοκιμή αποτέλεσε ένα μεγάλο άλμα προς τα εμπρός. Όταν εκτοξευθεί το DAVINCI, οι επιστήμονες θα μπορούν να είναι βέβαιοι ότι ο ανιχνευτής είναι σε θέση να συγκεντρώσει τις πληροφορίες που χρειάζονται — εν μέρει χάρη σε μια περιοχή της ερήμου της Γιούτα, η οποία για λίγες ημέρες αποτέλεσε την Αφροδίτη επί της Γης.
Του Lonnie Shekhtman Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA, Γκρίνμπελτ, Μέριλαντ
ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ
Ανακαλύφθηκε η «χαμένη» μαύρη τρύπα
Το Ωμέγα του Κενταύρου, ένα τεράστιο σφαιρωτό αστρικό σμήνος, προβληματίζει τους αστρονόμους εδώ και δεκαετίες. Θεωρητικά, θα έπρεπε να είναι γεμάτο από μαύρες τρύπες που απέμειναν μετά τις εκρήξεις άστρων, όμως μέχρι σήμερα τα σχετικά στοιχεία ήταν περιορισμένα.
Τώρα, χρησιμοποιώντας αρχειακά δεδομένα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA και παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb, οι αστρονόμοι εντόπισαν την πρώτη μαύρη τρύπα αστρικής μάζας μέσα στο σμήνος.
ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ
Ο κρυμμένος πλανήτης
Αστρονόμοι που χρησιμοποίησαν το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA ανακάλυψαν έναν γιγάντιο εξωπλανήτη, κρυμμένο σε ένα από τα πιο διεξοδικά μελετημένα πλανητικά συστήματα του Γαλαξία μας.
Ήταν ήδη γνωστό ότι γύρω από το νεαρό και σχετικά κοντινό άστρο Βήτα του Ζωγράφου —Beta Pictoris— βρίσκονται δύο γιγάντιοι πλανήτες: ο Beta Pictoris b, ένας από τους πρώτους εξωπλανήτες που φωτογραφήθηκαν ποτέ απευθείας, και ο Beta Pictoris c.
Με την ανακάλυψη του Beta Pictoris d, το συγκεκριμένο σύστημα γίνεται μόλις το δεύτερο γνωστό πλανητικό σύστημα που περιλαμβάνει τουλάχιστον τρεις πλανήτες οι οποίοι έχουν φωτογραφηθεί απευθείας.
ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ
Διπλή προσωπικότητα
Νέα έρευνα, υπό την καθοδήγηση επιστημόνων του Εργαστηρίου Αεριώθησης της NASA στη Νότια Καλιφόρνια, αποκάλυψε την πραγματική ταυτότητα ενός μυστηριώδους αντικειμένου που κινείται κοντά στη Γη. Αυτό κατέστη δυνατό χάρη στην ακριβή παρακολούθηση της κίνησής του στο Διάστημα.
Το μυστήριο άρχισε στις 28 Αυγούστου 2025, όταν το αντικείμενο —γνωστό ως αστεροειδής 1998 SH2— πέρασε με ασφάλεια σε απόσταση περίπου 3,2 εκατομμυρίων χιλιομέτρων από τον πλανήτη μας, κατά τη διάρκεια της τεσσεράμισι ετών περιφοράς του γύρω από τον Ήλιο.
Όταν, όμως, ο 1998 SH2 δεν εμφανίστηκε στο σημείο όπου τον ανέμεναν οι επιστήμονες, έγινε σαφές ότι κάποιος απρόβλεπτος παράγοντας επηρέαζε την κίνησή του.
Περισσότερα νέα από τη NASA
Το podcast Houston We Have a Podcast γιορτάζει την ένατη επέτειό του, απαντώντας στις ερωτήσεις του κοινού σχετικά με την επιστημονική διάσταση της αποστολής Artemis II και τις εντυπωσιακές παρατηρήσεις που πραγματοποίησε το πλήρωμα κατά το κοντινό πέρασμά του από τη Σελήνη.
Η NASA καλωσόρισε αυτήν την εβδομάδα τη Δημοκρατία της Σερβίας και τη Δημοκρατία του Μαυρικίου ως την 69η και την 70ή χώρα, αντίστοιχα, που υπέγραψαν τις Συμφωνίες της Αρτέμιδος. Η NASA, σε συντονισμό με το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ και τις άλλες επτά αρχικές χώρες που υπέγραψαν τις συμφωνίες, θέσπισε τις Συμφωνίες της Αρτέμιδος το 2020. Στόχος τους είναι η διαμόρφωση ενός κοινού συνόλου αρχών για την καλύτερη διακυβέρνηση της ειρηνικής διαστημικής εξερεύνησης.
Ένας μετεωρίτης, ο οποίος περισυνελέγη αμέσως μετά την πτώση του στη Γη στις 16 Ιουλίου 2024, βοηθά τους επιστήμονες της NASA να ανακαλύψουν νέα στοιχεία σχετικά με το αρχαίο νερό, τη χημική εξέλιξη των πρωτόγονων αστεροειδών και τα συστατικά που ενδέχεται να συνέβαλαν στην εμφάνιση της ζωής κατά τα πρώτα στάδια της ιστορίας του Ηλιακού Συστήματος.
Οι ομάδες προχωρούν σταθερά τις προετοιμασίες σε τροχιά για το LINK, το ρομποτικό διαστημόπλοιο συντήρησης που θα ανεβάσει το Παρατηρητήριο Neil Gehrels Swift της NASA σε μεγαλύτερο υψόμετρο. Το LINK εκτοξεύθηκε στις 3 Ιουλίου και θα επιχειρήσει να συναντήσει το Swift, να το προσδέσει και να ανυψώσει σταδιακά την τροχιά του. Με αυτόν τον τρόπο θα αποτραπεί η επανείσοδος του παρατηρητηρίου στην ατμόσφαιρα της Γης αργότερα μέσα στο έτος.
Νέα έρευνα δείχνει ότι το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman της NASA θα μπορεί να ανιχνεύει υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, βοηθώντας τους επιστήμονες να μελετήσουν πώς σχηματίζονται και πώς αναπτύσσονται με την πάροδο του χρόνου οι γιγάντιες μαύρες τρύπες στα κέντρα των γαλαξιών.
Το γνωρίζατε;
Big Joe in the Chryse Planitia
Τη Δευτέρα 20 Ιουλίου, η NASA τιμά την 50ή επέτειο από την προσεδάφιση της ακάτου Viking 1 στον Άρη — της πρώτης επιτυχημένης αποστολής που λειτούργησε στην επιφάνεια άλλου πλανήτη.
Το πρωί της 20ής Ιουλίου 1976, το Viking 1 μάς μετέδωσε την πρώτη εικόνα της επιφάνειας του Άρη από το επίπεδο του εδάφους. Η προσεδάφιση, όμως, θα μπορούσε να είχε εξελιχθεί πολύ διαφορετικά: σε απόσταση μόλις οκτώ μέτρων από την άκατο βρίσκεται ένας βράχος πλάτους περίπου τριών μέτρων, ο οποίος θα μπορούσε να είχε καταστρέψει το διαστημόπλοιο εάν αυτό είχε προσεδαφιστεί επάνω του.
Ποιο παρατσούκλι έδωσε η ομάδα του Viking σε αυτόν τον βράχο;
A. Lucky
B. Yogi
C. El Capitan
D. Barnacle Bill
E. Big Joe
Η απάντηση στο ενημερωτικό δελτίο της NASA την επόμενη εβδομάδα! 🤓
Την περασμένη εβδομάδα ρωτήσαμε ποιο διαστημικό λεωφορείο πραγματοποίησε την αποστολή STS-135, την τελευταία του Προγράμματος Διαστημικών Λεωφορείων. Η απάντηση ήταν το Atlantis.
Το Atlantis, το οποίο εκτίθεται σήμερα στο συγκρότημα επισκεπτών του Διαστημικού Κέντρου Kennedy στη Φλόριντα, πραγματοποίησε συνολικά 33 αποστολές. Ήταν το τελευταίο διαστημικό λεωφορείο που συνδέθηκε με τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, μεταφέροντας εφόδια και εξοπλισμό μέσα στην Πολλαπλών Χρήσεων Μονάδα Εφοδιαστικής Raffaello.
Στο συνεχιζόμενο πρόγραμμα συμμετοχικής επιστήμης SouthEast Region CoCoRaHS Hail (SEaRCH), εθελοντές βοηθούν τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα πόσο γρήγορα λιώνει το χαλάζι καθώς πέφτει από τα σύννεφα προς το έδαφος.
Στο δίκτυο αυτό συμμετέχουν ερασιτέχνες παρατηρητές του καιρού κάθε ηλικίας και προέλευσης, οι οποίοι μετρούν και αναφέρουν τις χαλαζοπτώσεις στις τοπικές κοινότητές τους. Οι παρατηρήσεις τους σχετικά με τη βροχή και το χιόνι βοηθούν τους επιστήμονες να μελετούν τις τοπικές διακυμάνσεις των κατακρημνισμάτων.
Τα δεδομένα του CoCoRaHS χρησιμοποιούνται τακτικά από την Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία των ΗΠΑ, το Κέντρο Υδρολογικών Προγνώσεων, το αμερικανικό Υπουργείο Γεωργίας, το Εθνικό Κέντρο Αντιμετώπισης της Ξηρασίας, τηλεοπτικούς μετεωρολόγους, ερευνητές και άλλους φορείς.
Μέσα από τα προγράμματα συμμετοχικής επιστήμης της NASA, οι εθελοντές συμβάλλουν σε έρευνες αιχμής στους τομείς των επιστημών της Γης, της πλανητικής επιστήμης, της αστροφυσικής, των βιολογικών και φυσικών επιστημών και της ηλιοφυσικής.
Χρησιμοποιώντας απλώς το κινητό τηλέφωνο ή τον υπολογιστή σας, μπορείτε να βοηθήσετε τη NASA να διευρύνει τις γνώσεις μας για το Σύμπαν — συμπεριλαμβανομένης της ζωής εδώ στη Γη. Τα προγράμματα διατίθενται σε περισσότερες από 18 γλώσσες, πέραν της αγγλικής, και είναι ανοικτά σε όλους, ανεξαρτήτως χώρας καταγωγής ή ιθαγένειας. Δεν απαιτείται ειδικός εξοπλισμός — μόνο περιέργεια και διάθεση για μάθηση.
Από τη μυστική διπλωματική συζήτηση του 2010 έως σήμερα, η στρατηγική σχέση Ελλάδας – Ισραήλ ενισχύθηκε, αλλά η Αθήνα επιμένει να χαράσσει αυτόνομη πολιτική απέναντι στην Τουρκία.
Το θέρος του 2010, μετά το αιματηρό επεισόδιο του Μαβί Μαρμαρά που επισφράγισε τη ρήξη Άγκυρας και Ιερουσαλήμ, μια ισραηλινή αντιπροσωπεία επισκέφτηκε την Αθήνα για διμερείς συνομιλίες.
Ήταν η αυγή της ελληνο-ισραηλινής συνεργασίας, με τους τότε πρωθυπουργούς των δύο χωρών, Γιώργο Παπανδρέου και Μπέντζαμιν Νετανιάχου να πραγματοποιούν εκατέρωθεν επισκέψεις σε Τελ Αβίβ και Αθήνα τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του ίδιου έτους, αντιστοίχως.
Η επίσκεψη Νετανιάχου ήταν η πρώτη επίσημη ισραηλινού πρωθυπουργού στην Ελλάδα.
Κατά τις διμερείς διαβουλεύσεις, Ισραηλινοί αξιωματούχοι έθεσαν μεταξύ άλλων το ζήτημα της Τουρκίας και με ποιο τρόπο Ελλάδα και Ισραήλ μπορούν να την ανασχέσουν περιφερειακά.
Με ευθύτητα, ένας Έλληνας ανώτερος διπλωματικός αξιωματούχος ξεκαθάρισε στους συνομιλητές του ότι η σχέση των δύο κρατών δεν πρέπει να ετεροπροσδιορίζεται από την Τουρκία.
«Ούτε εμείς θα πολεμήσουμε για εσάς, που δεν το έχετε ανάγκη, αλλά ούτε εσείς θα πολεμήσετε για εμάς εναντίον της Τουρκίας», φέρεται πως ελέχθη πίσω από τις κλειστές πόρτες.
Η ισραηλινή πλευρά εξετίμησε την ανοιχτή και ειλικρινή τοποθέτηση του Έλληνα διπλωμάτη. Έκτοτε, πέρασαν δεκαέξι έτη και κύλησε αρκετό νερό στο αυλάκι.
Σύγκλιση και στήριξη
Οι σχέσεις Αθήνας και Ιερουσαλήμ έγιναν στενές και απογειώθηκαν: πολιτικά, αμυντικά, οικονομικά, εξοπλιστικά, ενεργειακά, ακόμη και πολιτιστικά.
Χωρίς τούτο να σημαίνει ότι διμερώς τα πράγματα ήταν πάντοτε ανέμελα, ενώ και ορισμένες ισραηλινές πολιτικές, περιλαμβανομένων των κατηγοριών για εγκλήματα σε Γάζα και Λίβανο, προξένησαν αμηχανία ακόμα και δυσαρέσκεια στην ελληνική πλευρά.
Η Αθήνα καταδίκασε άμεσα και απερίφραστα την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς την 7η Οκτωβρίου 2023, αναγνωρίζοντας το νόμιμο δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα.
Ταυτόχρονα, όμως, υπογράμμισε τη σημασία της προστασίας των αμάχων στη Γάζα.
Περιφερειακά, Ελλάδα, Ισραήλ και Κύπρος έχουν χτίσει έναν τριμερή άξοναν πολύπλευρης συνεργασίας που -παρότι δεν το παραδέχονται- αποτελεί κατά κάποιο τρόπο ανάχωμα στον τουρκικό αναθεωρητισμό. Ακόμα, Ελλάδα και Ισραήλ μοιράζονται αμφοτέρω στρατηγικές σχέσεις με σημαντικές παγκόσμιες ή περιφερειακές δυνάμεις, όπως η Ινδία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Χαμηλό βαρομετρικό
Την ίδια στιγμή, στις σχέσεις Άγκυρας και Ιερουσαλήμ επικρατεί απόλυτο ψύχος. Η αντι-ισραηλινή και αντι-εβραϊκή ρητορική της τουρκικής κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων και οι απειλές “για την απελευθέρωση της Ιερουσαλήμ”, έχουν δημιουργήσει στο Ισραήλ την άποψη ότι η Τουρκία έχει γίνει το “νέο Ιράν” και αποτελεί τωόντι απειλή.
Παρότι οι ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ προσπαθούν να γεφυρώσουν το χάσμα, οι δύο χώρες βρίσκονται σε ανταγωνισμό για ισχύ στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, με επίκεντρο τη Συρία, όπου και οι δύο επιδιώκουν να αποκτήσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επιρροή στη “νέα” Συρία του πρώην Τζιχαντιστή Αχμέντ αλ-Σαράα.
Η Άγκυρα θεωρεί τις ελληνοισραηλινές σχέσεις αλλά και τον τριμερή άξονα Αθήνας, Ιερουσαλήμ, Λευκωσίας, ως ένα “αντιτουρκικό εγχείρημα” που αποσκοπεί στην περικύκλωσή της.
Γνωρίζοντας την τουρκική “ευαισθησία”, το Ισραήλ επιλέγει να αναδεικνύει κατά καιρούς τα Ελληνοτουρκικά και συγκεκριμένα την τουρκική απειλή πολέμου εναντίον της Ελλάδος καθώς και τη συνεχιζόμενη παράνομη τουρκική κατοχή του βόρειου τμήματος της Κύπρου.
Τελευταίο παράδειγμα οι πρόσφατες αναφορές του κ. Νετανιάχου σε συνέντευξη του σε αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο, όπου επιχειρηματολόγησε γιατί, μεταξύ άλλων, είναι αντίθετος στην πώληση αμερικανικών μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35 στην Τουρκία.
Η χρήση του συγκεκριμένου μοτίβου από ισραηλινής πλευράς δεν έχει διέλθει της ελληνικής προσοχής.
Παρέμβαση Βενιζέλου
Το ζήτημα της πιθανής εργαλειοποίησης των ελληνοτουρκικών σχέσεων από το Ισραήλ έχει θίξει εσχάτως ο Ευάγγελος Βενιζέλος.
Ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης χαρακτήρισε (Φόρουμ των Δελφών και Athens Defense Conference) προνομιακή και στρατηγική την ελληνοισραηλινή σχέση «αλλά τον ρυθμό στις ελληνοτουρκικές σχέσεις πρέπει να τον έχει η Ελλάδα και η Τουρκία. Δεν μπορεί να τον έχει κανείς άλλος».
Ορισμένοι παρατηρητές, κάποιοι εκ των οποίων δεν βλέπουν γενικότερα με καλό μάτι την στενή σύγκλιση Ελλάδος και Ισραήλ, υποστηρίζουν ότι η Ιερουσαλήμ θα επιχειρήσει να αυξήσει την ελληνοτουρκική ένταση, ακόμα και να οδηγήσει σε σύγκρουση Αθήνα και Άγκυρα.
Εθνικά συμφέροντα και «μη ταύτιση»
Στην Αθήνα απορρίπτουν αυτά τα σενάρια. «Η στρατηγική της χώρας μας δεν υπαγορεύεται από καμία άλλη χώρα όσο στενή σχέση και αν έχουμε μαζί της. Είναι μια στρατηγική που καθορίζεται με βάση μόνο τα εθνικά συμφέροντα», απάντησε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, ερωτηθείς σχετικά από το BusinessDaily.
Στο υπουργείο Εξωτερικών είναι εδραία η άποψη ότι η σχέση με το Ισραήλ κομίζει σημαντικά οφέλη «διπλωματικά και γεωπολιτικά» στην Ελλάδα. Όπως και ότι της προσφέρει μια κάποια εξισορρόπηση απέναντι στην τουρκική απειλή.
«Παρόλα αυτά, δεν ταυτιζόμαστε με το Ισραήλ», παραδέχονταν ανώτατοι διπλωματικοί αξιωματούχοι, θέλοντας να υπογραμμίσουν ότι η Ελλάδα διατηρεί την αυτοτέλεια της και δεν ενδιαφέρεται να λειτουργήσει ως εμπροσθοφυλακή σε συγκρούσεις τρίτων, ανεξαρτήτως των σχέσεων που έχει με αυτούς.
Άλλωστε, και το ισραηλινό ρητό είναι σαφές: «Πολέμα τους δικούς σου πολέμους».
Μια γυναίκα περπατά δίπλα σε πανό με τη φωτογραφία του νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, στην Τεχεράνη του Ιράν, στις 8 Μαΐου 2026. Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) μέσω REUTERS/Φωτογραφία αρχείου.
18 Ιουλίου (Reuters) — Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, δήλωσε γραπτώς το Σάββατο ότι οι επανειλημμένες παραβιάσεις από τις ΗΠΑ ενός μνημονίου κατανόησης, το οποίο είχαν υπογράψει οι πρόεδροι του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών, απέδειξαν ότι η υπογραφή του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ήταν «παντελώς άνευ αξίας και στερούνταν κάθε αξιοπιστίας».
Η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη έχουν ανταλλάξει πλήγματα μετά την κατάρρευση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός την περασμένη εβδομάδα, γεγονός που εντείνει τους φόβους για επιστροφή σε ολοκληρωτικό πόλεμο.
Ο Χαμενεΐ δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να γνωρίζουν πως το ιρανικό έθνος και το «μέτωπο της αντίστασης» τους επιφυλάσσουν «αξέχαστα μαθήματα».
Ρεπορτάζ: Enas Alashray, Hatem Maher και Yasmine Ghania Επιμέλεια: Ros Russell
Των Enas Alashray, Hatem Maher και Michael Martina
19 Ιουλίου 2026, 02:21 π.μ. GMT+3
Πυρομαχικό εκτοξεύεται από αμερικανικό πολεμικό πλοίο σε άγνωστη τοποθεσία, κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων που, σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM), αποτελούν πλήγματα εναντίον του Ιράν. Το στιγμιότυπο προέρχεται από βίντεο που παραχωρήθηκε και δημοσιοποιήθηκε στις 18 Ιουλίου 2026. Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ/Παραχώρηση μέσω REUTERS.
Σύνοψη
Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι ολοκλήρωσαν την όγδοη συνεχόμενη νύχτα επιθέσεων εναντίον του Ιράν.
Δύο Αμερικανοί στρατιωτικοί σκοτώθηκαν και ένας ακόμη αγνοείται κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων.
Το Ιράν φαίνεται ότι έβαλε στο στόχαστρο τη Σαουδική Αραβία, καθώς και άλλους συμμάχους των ΗΠΑ.
ΟΥΑΣΙΝΓΚΤΟΝ/ΚΑΪΡΟ, 19 Ιουλίου (Reuters) — Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι ολοκλήρωσαν την όγδοη διαδοχική νύχτα επιθέσεων εναντίον του Ιράν, αφού προηγουμένως είχαν γνωστοποιήσει ότι δύο Αμερικανοί στρατιωτικοί σκοτώθηκαν στην Ιορδανία και ένας ακόμη αγνοείται έπειτα από ιρανική επίθεση.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν έχουν εντείνει τις επιθέσεις τους από την περασμένη εβδομάδα, όταν κατέρρευσε η προσωρινή συμφωνία κατάπαυσης του πυρός που είχε υπογραφεί πριν από έναν μήνα, αυξάνοντας το ενδεχόμενο επιστροφής σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανέφερε σε ανακοίνωσή της ότι οι αεροπορικές επιδρομές άρχισαν το Σάββατο στις 6 μ.μ. ώρα Ανατολικής Ακτής των ΗΠΑ (22:00 GMT), κατόπιν εντολής του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
«Τα πλήγματα έχουν σχεδιαστεί ώστε να αποδυναμώσουν περαιτέρω την ικανότητα του Ιράν να απειλεί την εμπορική ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και να τιμωρήσουν άμεσα τις δυνάμεις του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης που εξαπέλυσαν επιθέσεις εναντίον Αμερικανών στρατιωτικών στην Ιορδανία χθες το βράδυ», ανέφερε.
Αργότερα, η Κεντρική Διοίκηση ανακοίνωσε ότι είχε ολοκληρώσει το κύμα επιθέσεων, πλήττοντας παράκτιες εγκαταστάσεις στρατιωτικής επιτήρησης και εγκαταστάσεις αεράμυνας του Ιράν.
Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Mehr ανέφερε ότι οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν επίθεση κοντά στο Σιρίκ, στο νότιο Ιράν, προσθέτοντας ότι δεν είχαν αναφερθεί θύματα ή ζημιές σε υποδομές. Το πρακτορείο Tasnim μετέδωσε ότι ο αμερικανικός στρατός έπληξε επίσης τοποθεσία κοντά στο Σαντεγκάν, κοντά στα σύνορα με το Ιράκ.
Στη συνέχεια, ο ιρανικός στρατός πραγματοποίησε επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών μέσων και εξοπλισμού στο στρατόπεδο Αλ Αντίρι και στην αεροπορική βάση Αλί Αλ Σάλεμ του Κουβέιτ, μετέδωσε νωρίς την Κυριακή η κρατική τηλεόραση του Ιράν, επικαλούμενη ανακοίνωση του στρατού. Και οι δύο βάσεις είχαν αποτελέσει στόχους των ιρανικών επιθέσεων εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων και συμμάχων των ΗΠΑ στον Κόλπο από την περασμένη εβδομάδα.
Η Κεντρική Διοίκηση ανέφερε ότι οι δύο θάνατοι σημειώθηκαν την Παρασκευή και ότι ένας τρίτος Αμερικανός στρατιωτικός αγνοείται κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων. Μετά την ανακοίνωση, ο αριθμός των Αμερικανών στρατιωτικών που έχουν σκοτωθεί από την έναρξη του πολέμου ανήλθε σε 16, ενώ περισσότεροι από 420 έχουν τραυματιστεί.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, έγραψε στο X:
«Η θυσία τους ενισχύει ακόμη περισσότερο την αποφασιστικότητά μας».
Το Σάββατο, το Ιράν φάνηκε να βάζει στο στόχαστρο τη Σαουδική Αραβία, άλλους συμμάχους των ΗΠΑ στον Κόλπο και την Ιορδανία, μετά τις αμερικανικές επιθέσεις εναντίον ιρανικών γεφυρών, ενεργειακών εγκαταστάσεων και άλλων υποδομών.
Σε γραπτή δήλωση που δημοσιεύτηκε στους επίσημους λογαριασμούς του ανώτατου ηγέτη του Ιράν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και μεταδόθηκε από τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, ο ανώτατος ηγέτης Αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ δήλωσε ότι οι ενέργειες των ΗΠΑ απέδειξαν πως η υπογραφή του Τραμπ ήταν «παντελώς άνευ αξίας και στερούνταν κάθε αξιοπιστίας».
Η δήλωση προειδοποιούσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αντιμετωπίσουν «ακόμη βαρύτερο κόστος και περαιτέρω ταπείνωση». Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε αμέσως σε αίτημα για σχολιασμό.
Ο τόπος στον οποίο βρίσκεται ο Χαμενεΐ εξακολουθεί να αποτελεί μυστήριο.
Η σύγκρουση άρχισε όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πλήγματα εναντίον του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, με στόχο να εξουδετερώσουν τα πυρηνικά και πυραυλικά του προγράμματα και να αποδυναμώσουν τις οργανώσεις που υποστηρίζει στην περιοχή. Έκτοτε, έχει προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό, φόβους για παγκόσμια άνοδο του πληθωρισμού και μάχη για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.
Αναφορές για ιρανικά πλήγματα σε Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Ιορδανία και Σαουδική Αραβία
Το Σάββατο, το Κουβέιτ δέχθηκε παρατεταμένες επιθέσεις. Οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας ανακοίνωσαν ότι αναχαίτισαν ιρανικούς βαλλιστικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ότι ορισμένοι πυροσβέστες και εργαζόμενοι στον πετρελαϊκό τομέα τραυματίστηκαν ενώ ανταποκρίνονταν στις επιθέσεις.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) του Ιράν ανακοίνωσε ότι έπληξε κέντρο υποστήριξης του αμερικανικού στρατού στο στρατόπεδο Αρίφτζαν του Κουβέιτ και κατέστρεψε εγκατάσταση ραντάρ στην αεροπορική βάση Αλί Αλ Σάλεμ. Αργότερα, η Kuwait Petroleum Corporation ανακοίνωσε ότι μία από τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της είχε πληγεί από «επανειλημμένες ιρανικές επιθέσεις», οι οποίες προκάλεσαν σημαντικές ζημιές και τραυματισμούς, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων.
Σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, το IRGC έβαλε επίσης στο στόχαστρο την αεροπορική βάση Σεΐχ Ίσα στο Μπαχρέιν, όπου ήταν συγκεντρωμένα αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη, καθώς και ένα κέντρο συλλογής και επεξεργασίας πληροφοριών.
Οι Φρουροί κατέστρεψαν επίσης τουλάχιστον δύο αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη και τρία ακόμη αεροσκάφη κατά τη διάρκεια επίθεσης με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, η οποία πραγματοποιήθηκε νωρίς το Σάββατο εναντίον της αμερικανικής βάσης στο Αλ Άζρακ της Ιορδανίας, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση του Ιράν.
Το Reuters δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα τις αναφορές αυτές.
Το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της Σαουδικής Αραβίας εξέδωσε ειδοποιήσεις νωρίς το Σάββατο, καλώντας τους κατοίκους του Αλ Χαρτζ και του Γιανμπού να αναζητήσουν καταφύγιο. Στο Αλ Χαρτζ, ανατολικά του Ριάντ, βρίσκεται στρατιωτική βάση που φιλοξενεί αμερικανικές δυνάμεις, ενώ στο Γιανμπού, στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας, βρίσκεται σημαντικός τερματικός σταθμός εξαγωγής πετρελαίου.
Δύο άτομα που είχαν ενημερωθεί σχετικά δήλωσαν ότι οι ειδοποιήσεις ενεργοποιήθηκαν από ιρανική πυραυλική επίθεση, την πρώτη εναντίον της Σαουδικής Αραβίας εδώ και περισσότερο από τρεις μήνες. Η κυβερνητική υπηρεσία ενημέρωσης δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό.
Το IRGC δεν έκανε καμία αναφορά σε επίθεση εναντίον της Σαουδικής Αραβίας.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εξέδωσε το Σάββατο παγκόσμια ταξιδιωτική προειδοποίηση για τους Αμερικανούς που βρίσκονται στο εξωτερικό, επικαλούμενο την όξυνση της έντασης στη Μέση Ανατολή και «το ενδεχόμενο απρόβλεπτης κλιμάκωσης». Η οδηγία επισήμαινε ότι οι ακυρώσεις πτήσεων και το κατά διαστήματα κλείσιμο του εναέριου χώρου ενδέχεται να προκαλέσουν προβλήματα στις μετακινήσεις.
Μάχη για τον έλεγχο των Στενών
Νωρίτερα, η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι είχε πλήξει ιρανικές εγκαταστάσεις επιτήρησης, στρατιωτικές υποδομές εφοδιασμού, υπόγειες αποθήκες όπλων και ναυτικές δυνατότητες.
Αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές νωρίς το Σάββατο σκότωσαν τρεις ανθρώπους και τραυμάτισαν άλλους οκτώ στη νότια επαρχία Χορμοζγκάν, η οποία συνορεύει με τα Στενά του Ορμούζ. Παράλληλα, δύο γέφυρες και μία οδική σήραγγα υπέστησαν ζημιές, μετέδωσε η κρατική τηλεόραση του Ιράν.
Το υπουργείο Υγείας του Ιράν ανακοίνωσε το Σάββατο ότι 50 άνθρωποι σκοτώθηκαν και περισσότεροι από 500 τραυματίστηκαν από αμερικανικά πλήγματα στη χώρα κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών εβδομάδων.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, κατηγόρησε τις Ηνωμένες Πολιτείες ότι επιδιώκουν να αποκτήσουν τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται συνήθως περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου.
Και οι δύο πλευρές έχουν στοχοποιήσει τη θαλάσσια κυκλοφορία. Οι ΗΠΑ δηλώνουν ότι επιβάλλουν ναυτικό αποκλεισμό, ενώ το Ιράν αναφέρει ότι πλήττει πλοία που παραβιάζουν τους κανόνες του για τη διέλευση από τα Στενά.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη του Κόλπου κάλεσαν το Ιράν να σταματήσει αμέσως και άνευ όρων όλες τις επιθέσεις και τις παρεμβάσεις στη θαλάσσια ναυσιπλοΐα, καθώς και να διατηρήσει ανοικτά τα Στενά χωρίς όρους ή τέλη διέλευσης, σύμφωνα με κοινή ανακοίνωση που μετέδωσε το Σάββατο η κρατική τηλεόραση της Σαουδικής Αραβίας.
Ρεπορτάζ: Γραφεία του Reuters Σύνταξη: Gareth Jones, Aidan Lewis και Michael Martina Επιμέλεια: Rod Nickel και Lincoln Feast
(Σημείωση Ανιχνεύσεων: Τα εμού είναι μεγάλα πτηνά της Αυστραλίας, παρόμοια με τις στρουθοκαμήλους, τα οποία δεν πετούν.Ο τίτλος παραπέμπει στον περίφημο «Πόλεμο των Εμού» του 1932, όταν ο αυστραλιανός στρατός προσπάθησε χωρίς επιτυχία να περιορίσει έναν τεράστιο αριθμό εμού που κατέστρεφαν καλλιέργειες. Η παρομοίωση υπονοεί ότι ακόμη και μια πολύ ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη μπορεί να αποτύχει απέναντι σε έναν θεωρητικά ασθενέστερο αντίπαλο.)
Clyde Russell
Αρθρογράφος για τις αγορές εμπορευμάτων και την ενέργεια στην Ασία
17 Ιουλίου 2026, 08:00 π.μ. GMT+3
Ενημερώθηκε στις 17 Ιουλίου 2026
Μια γυναίκα περνά μπροστά από αντιαμερικανική αφίσα που απεικονίζει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τα Στενά του Ορμούζ, στην Τεχεράνη του Ιράν, στις 2 Μαΐου 2026. Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) μέσω REUTERS. Προσοχή προς τους συντάκτες: Η φωτογραφία παραχωρήθηκε από τρίτο μέρος.
ΛΟΝΣΕΣΤΟΝ, Αυστραλία, 17 Ιουλίου (Reuters) — Για τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο αποτυχημένος «Μεγάλος Πόλεμος των Εμού» της Αυστραλίας, πριν από σχεδόν έναν αιώνα, προσφέρει ένα εξαιρετικά επίκαιρο δίδαγμα: η τεχνολογική υπεροχή δεν εγγυάται τη νίκη απέναντι σε έναν διασκορπισμένο και ανθεκτικό αντίπαλο.
Εκ πρώτης όψεως, οι προσπάθειες να εμποδιστούν σμήνη μεγάλων πτηνών που δεν πετούν από το να καταστρέψουν καλλιεργήσιμες εκτάσεις φαίνεται να έχουν ελάχιστα κοινά με τη σημερινή σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.
Ωστόσο, ο παραλληλισμός είναι σαφής.
Και στις δύο συγκρούσεις, ένας ισχυρός και τεχνολογικά προηγμένος στρατός βρέθηκε αντιμέτωπος με έναν πολύ ασθενέστερο αντίπαλο. Και στις δύο περιπτώσεις επικράτησε η ασθενέστερη πλευρά.
Αυτό, προφανώς, δεν σημαίνει ότι το Ιράν μπορεί να συγκριθεί γενικότερα με τα εμού. Η κυβέρνηση της Τεχεράνης έχει χρησιμοποιήσει θανατηφόρα βία τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, ενώ παράλληλα υποστηρίζει ένα βίαιο δίκτυο οργανώσεων που δρουν για λογαριασμό της. Τα εμού είναι απλώς μεγάλα πτηνά.
Το δίδαγμα, όμως, αφορά τη στρατηγική: η ανώτερη δύναμη πυρός μπορεί να αποτύχει απέναντι σε έναν αντίπαλο οργανωμένο έτσι ώστε να επιβιώνει.
Αξίζει να εξετάσουμε γιατί η αυστραλιανή κυβέρνηση κήρυξε πόλεμο στα εμού, τι προσπαθούσε να επιτύχει, γιατί απέτυχε και πώς επιλύθηκε τελικά η σύγκρουση.
Στα τέλη του 1932, περίπου 20.000 εμού μετανάστευσαν μέσα από την πολιτεία της Δυτικής Αυστραλίας και απείλησαν τις καλλιέργειες σιταριού, ωθώντας τους αγρότες να ζητήσουν από την κυβέρνηση να περιορίσει τον πληθυσμό των πτηνών.
Η προτεινόμενη λύση ήταν να χρησιμοποιηθούν πολυβόλα για τη θανάτωση των πτηνών, τα οποία μπορούν να φτάσουν σε ύψος έως και 1,8 μέτρα. Παρεμπιπτόντως, τα εμού απεικονίζονται μαζί με τα καγκουρό στο εθνόσημο της Αυστραλίας, γεγονός που καθιστά τους Αυστραλούς έναν από τους λίγους λαούς που τρώνε τα εθνικά τους ζώα.
Επικεφαλής της επιχείρησης τέθηκε ο ταγματάρχης του Βασιλικού Αυστραλιανού Πυροβολικού, με το εντυπωσιακό όνομα Gwynydd Purves Wynne-Aubrey Meredith, ο οποίος χρησιμοποίησε αρχικά δύο πολυβόλα Lewis για να επιτεθεί στα εμού.
Όταν, όμως, οι στρατιώτες άνοιξαν πυρ, τα πτηνά διασκορπίστηκαν σε μικρές ομάδες, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν ελάχιστα. Σύμφωνα με μία εκδοχή, περίπου 2.500 φυσίγγια που χρησιμοποιήθηκαν την πρώτη εβδομάδα σκότωσαν μόλις 50 πτηνά.
Η έλλειψη επιτυχίας είχε ως αποτέλεσμα η επιχείρηση να τερματιστεί έπειτα από μόλις έναν μήνα. Στην επίσημη έκθεσή του, ο Μέρεντιθ σημείωσε ότι οι άνδρες του δεν είχαν υποστεί καμία απώλεια — εκτός από την αξιοπρέπειά τους.
Ωστόσο, το πρόβλημα με τα εμού παρέμενε και έτσι πραγματοποιήθηκε μια δεύτερη απόπειρα. Σκοτώθηκαν περισσότερα πτηνά, αλλά το αποτέλεσμα ήταν το ίδιο: τα σύγχρονα πυροβόλα όπλα δεν μπορούσαν να εξουδετερώσουν έναν διασκορπισμένο και ευκίνητο αντίπαλο.
Εμού
Τα όρια της ισχύος
Ο αμερικανικός στρατός θεωρείται αδιαμφισβήτητα η ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη στον κόσμο και διαθέτει προηγμένα οπλικά συστήματα και μέσα μεταφοράς και εκτόξευσής τους.
Επίσης, δεν υπάρχει μεγάλη αμφιβολία ότι μπορεί να πλήττει κατά βούληση στόχους στο Ιράν και να προκαλεί σημαντικές ζημιές στις υποδομές και στις δυνατότητες της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Δεν έχει καταφέρει, όμως, να επιφέρει κάτι που να πλησιάζει σε αποφασιστικό πλήγμα. Η Τεχεράνη εξακολουθεί σαφώς να διαθέτει την ικανότητα να εκτοξεύει πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον βάσεων των ΗΠΑ και των συμμάχων τους στον Κόλπο, καθώς και να πλήττει πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ.
Παρά το τεχνολογικό του πλεονέκτημα, ο αμερικανικός στρατός φαίνεται ανίκανος να εμποδίσει το Ιράν να ανταποδώσει τα πλήγματα. Ακόμη σημαντικότερο είναι ότι δεν κατάφερε να διατηρήσει ανοικτή αυτή τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια δίοδο.
Πριν από την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν, στις 28 Φεβρουαρίου, από τα Στενά του Ορμούζ περνούσε έως και το 20% του παγκόσμιου αργού πετρελαίου, των διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων και του υγροποιημένου φυσικού αερίου, καθώς και σημαντικές ποσότητες αλουμινίου και θείου.
Μια εκεχειρία διάρκειας 60 ημερών, η οποία συμφωνήθηκε στα μέσα Ιουνίου, δημιούργησε ελπίδες ότι οι ροές θα αποκαθίσταντο πλήρως. Ωστόσο, η εκεχειρία κατέρρευσε την περασμένη εβδομάδα και οι ΗΠΑ και το Ιράν επανέλαβαν τα μεταξύ τους πλήγματα.
Σε αυτό ακριβώς το σημείο γίνεται σαφές το δίδαγμα του Πολέμου των Εμού.
Το πρώτο στάδιο της σύγκρουσης με το Ιράν έδειξε ότι η στρατιωτική υπεροχή μπορεί να αντιμετωπιστεί μέσω της διασποράς τόσο των κέντρων διοίκησης και ελέγχου όσο και των διαθέσιμων μέσων.
Οι νέες αμερικανικές επιθέσεις απλώς επιβεβαιώνουν αυτή τη διαπίστωση. Το Ιράν διατηρεί την ικανότητα να ανταποδίδει τα πλήγματα και να απειλεί την παγκόσμια οικονομία, περιορίζοντας τον ενεργειακό εφοδιασμό.
Όπως και τα εμού, το Ιράν χρειάζεται απλώς να επιβιώσει για να νικήσει, περιμένοντας μέχρι το κόστος να γίνει υπερβολικά υψηλό για να μπορέσουν να το αντέξουν ο Τραμπ και η παγκόσμια οικονομία.
Το σημαντικότερο δίδαγμα, όμως, βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο επιλύθηκε τελικά η σύγκρουση με τα εμού.
Μετά την αποχώρηση του στρατού, κατασκευάστηκαν φράχτες που διαχώριζαν τα εμού από τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις.
Με άλλα λόγια, η πολιτική της ανάσχεσης πέτυχε εκεί όπου απέτυχε η στρατιωτική δράση.
Αυτή την προσέγγιση είχαν υιοθετήσει απέναντι στο Ιράν οι προηγούμενες κυβερνήσεις των ΗΠΑ. Και παρότι η αποτελεσματικότητά της μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης, φαινόταν ασφαλώς να λειτουργεί καλύτερα από τη σημερινή κατάσταση.
Ο πόλεμος του Τραμπ δεν έχει επιτύχει κανέναν από τους διάφορους στόχους που είχαν διακηρυχθεί. Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δεν παρακολουθείται και ενδέχεται να προχωρά, ενώ η χώρα διατηρεί τις δυνατότητές της στον τομέα των βαλλιστικών πυραύλων. Παρότι πολλοί από τους ηγέτες της σκοτώθηκαν, η σημερινή κυβέρνηση είναι πιθανότατα πιο σκληροπυρηνική και λιγότερο πρόθυμη να συμβιβαστεί.
Τα Στενά του Ορμούζ είναι πλέον ουσιαστικά κλειστά και η Τεχεράνη γνωρίζει τη διαπραγματευτική ισχύ που της προσφέρει ο έλεγχος αυτού του κομβικού περάσματος για τη ναυσιπλοΐα.
Στο σημείο αυτό, είναι δύσκολο να διακρίνει κανείς με ποιον τρόπο θα μπορούσε ο Τραμπ να εξασφαλίσει καλύτερη συμφωνία από το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης του 2015 μεταξύ των ΗΠΑ, ευρωπαϊκών χωρών, της Κίνας και του Ιράν, από το οποίο αποχώρησε το 2018, κατά την πρώτη προεδρική του θητεία.
Δεν είναι ακόμη πολύ αργά για να διδαχθεί ο Τραμπ από τον Πόλεμο των Εμού και να αναγνωρίσει ότι η στρατιωτική δράση ενδέχεται να μην αποφέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Αντιθέτως, ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης του Ιράν ίσως είναι μια μακροπρόθεσμη πολιτική ανάσχεσης, η οποία θα συνδυάζεται με κυρώσεις και ανταλλάγματα, ανάλογα με τη συμπεριφορά του.
(Οι απόψεις που διατυπώνονται στο παρόν άρθρο ανήκουν στον συγγραφέα, ο οποίος είναι αρθρογράφος του Reuters.)
OYΚΡΑΝΙΑ: Η Ευρώπη πάει σε πόλεμο κατά της Ρωσίας και … διαμελισμό της!…
του Βρετανού Steve Jermy*, απ. Αρχιπλοίαρχου
Η υπουργός Εξωτερικών της ΕΕ Μάγια Κάλας εξέφρασε «διπλωματικά» τη θέση της Ευρώπης έναντι της Ρωσίας: «η ήττα της Ρωσίας και η μετατροπή της σε ένα σύνολο μικρών εθνών δεν θα ήταν κακό πράγμα». Οπότε, η άμεση – η έμμεση υπάρχει – εμπλοκή στον πόλεμο!…
Καθώς οι εκκλήσεις των Ευρωπαίων ηγετών για προετοιμασία για πόλεμο με τη Ρωσία έως το 2030 γίνονται όλο και πιο έντονες, θα ήταν καλό να ακολουθήσουμε τη συμβουλή του μεγαλύτερου φιλοσόφου του πολέμου, του στρατηγού Καρλ φον Κλαούζεβιτς:
«Οι πόλεμοι ποικίλλουν ανάλογα με τη φύση των κινήτρων τους και τις καταστάσεις που τους προκαλούν. Η πρώτη, υπέρτατη και πιο φιλόδοξη πράξη κρίσης που πρέπει να κάνει ο πολιτικός και ο διοικητής είναι να καθορίσει το είδος του πολέμου στον οποίο εμπλέκεται· ούτε να τον συγχέει ούτε να προσπαθεί να τον μετατρέψει σε κάτι ξένο προς τη φύση του. Αυτό είναι το πρώτο και πιο πλήρες από όλα τα στρατηγικά ερωτήματα. »
Θα πρέπει, επομένως, να εξετάσουμε σοβαρά τη φύση ενός πολέμου εναντίον της Ρωσίας: πώς γίνονται δεκτές οι δημόσιες δηλώσεις των ηγετών μας στη Ρωσία, πότε μπορεί να ξεκινήσει ένας τέτοιος πόλεμος, πώς θα μπορούσε να εξελιχθεί και ποιες θα μπορούσαν να είναι οι συνέπειες και το κόστος του. Αυτό το άρθρο εξετάζει ένα τέτοιο σενάριο.
Το Στρατηγικό Πλαίσιο
Καταρχάς, πρέπει να κατανοήσουμε πώς φτάσαμε εδώ. Είναι σαφές σε όποιον κατανοεί πραγματικά την ιστορία ότι οι ρίζες της κρίσης ανάγονται στο 1989**. Όταν έπεσε το Τείχος του Βερολίνου, ήταν δυνατό να οικοδομηθεί μια βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας· μια αρχιτεκτονική που θα λάμβανε υπόψη τα νόμιμα συμφέροντα ασφαλείας της Ρωσίας. Αυτή η ευκαιρία χάθηκε. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 και του 2000, παρά τις αρχικές διαβεβαιώσεις που δόθηκαν στη Ρωσία, το ΝΑΤΟ επεκτάθηκε αδιάκοπα προς τα ανατολικά. Οι προφητικές φωνές που προέτρεπαν για προσοχή -αυτές των Κέναν, Μάτλοκ, Μπερνς, Κίσινγκερ και Μιρσάιμερ- απορρίφθηκαν ή αγνοήθηκαν. Το ίδιο και οι ρητές και επαναλαμβανόμενες προειδοποιήσεις της Ρωσίας.
Ο Ρωσοουκρανικός πόλεμος πρέπει να γίνει κατανοητός σε αυτό το πλαίσιο. Η Δύση είναι γεμάτη με συμβατικές απόψεις ότι η Ρωσία παρενέβη για να ικανοποιήσει αυτοκρατορικές φιλοδοξίες. Αλλά όλα τα αξιόπιστα στοιχεία υποδηλώνουν ότι η Ρωσία πήγε στον πόλεμο επειδή κατέληξε -σωστά ή λανθασμένα- στο συμπέρασμα ότι η επέκταση του ΝΑΤΟ προς τα σύνορά της αποτελούσε υπαρξιακή απειλή. Στα μάτια της Ρωσίας, αυτός ήταν -και εξακολουθεί να είναι- ένας αμυντικός πόλεμος επιβίωσης. Αυτό δεν προκαλεί έκπληξη δεδομένου ότι, μεταξύ άλλων παραδειγμάτων, η Κάγια Κάλλας***, επικεφαλής εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, ζήτησε δημόσια τη διάλυση της Ρωσίας. Ό,τι και αν πιστεύει κανείς για τις ρωσικές μεθόδους, η κατανόηση του κινήτρου της είναι απαραίτητη για την κατανόηση της φύσης ενός μελλοντικού πολέμου εναντίον της.
Η Ρωσία αντιδρά στην κλιμάκωση της Ευρώπης
Παρά το θεμελιώδες αυτό πλαίσιο, η δημόσια δηλωμένη πρόθεση των ηγετών της E3 – Μακρόν, Μερζ και σύντομα, αναμφίβολα, Μπέρναμ – είναι να αυξήσουν την προμήθεια στην Ουκρανία μη επανδρωμένων αεροσκαφών ακριβείας μεγάλου βεληνεκούς και πυραύλων κρουζ, όλα ικανά να χτυπήσουν βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος. Σε απάντηση, η δημόσια προειδοποίηση της Μόσχας ήταν κατηγορηματική: εάν αυτό συνεχιστεί, δεν μπορεί να αποκλειστεί η άμεση στόχευση ευρωπαϊκών εγκαταστάσεων παραγωγής.
Εάν οι ηγέτες της E3 επιλέξουν να μην λάβουν σοβαρά υπόψη αυτή την προειδοποίηση -μια λογική υπόθεση, δεδομένου ότι έχουν ήδη αγνοήσει όλες τις προηγούμενες προειδοποιήσεις από τη Ρωσία- είναι απολύτως πιθανό, ακόμη και πιθανό, μια τέτοια σύγκρουση να ξεκινήσει φέτος, πολύ νωρίτερα από το 2030 που προέβλεψε η Ευρώπη. Το δεύτερο εξάμηνο του 2026 θεωρείται επομένως πιθανό σημείο εκκίνησης για αυτό το σενάριο.
Τον Σεπτέμβριο του 2026, με τις προειδοποιήσεις της να αγνοούνται και τις επιθέσεις βαθιά μέσα στη Ρωσία να αυξάνονται παράλληλα με τις παραδόσεις όπλων της E3, η Ρωσία αναλαμβάνει δράση. Συμβατικοί και υπερηχητικοί βαλλιστικοί πύραυλοι καταστρέφουν βασικές εγκαταστάσεις παραγωγής μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων της E3 στις Βρετανικές Μίντλαντς, στην περιοχή του Ρουρ και εκτός του Μπορντό. Επικαλείται το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ. Αλλά το Άρθρο 5 δεν απαιτεί στρατιωτική δράση. Απαιτεί από κάθε μέλος να λάβει « τα μέτρα που κρίνει απαραίτητα ». Η επιφανειακή φύση της εγγύησης στην οποία η ηγεσία της E3 πίστευε ότι μπορούσε να βασιστεί αποκαλύπτεται τώρα.
Η Ισπανία και η Ουγγαρία αρνούνται να διαθέσουν δυνάμεις. Η Ιταλία, η Πολωνία και πολλά μέλη της Ανατολικής Ευρώπης διστάζουν. Το πιο σημαντικό είναι ότι ο Λευκός Οίκος, αφού πρόσφατα φάνηκε να επαναβεβαιώνει την υποστήριξή του για επιχειρήσεις κατά της Ρωσίας, το ξανασκέφτεται. Έχοντας μόλις χάσει τον πόλεμό του εναντίον του Ιράν, με σοβαρά εξαντλημένα αποθέματα πυρομαχικών, καμία εθνική όρεξη να δει αμερικανικά στρατεύματα να πολεμούν και να πεθαίνουν πέρα από τον Ατλαντικό, και με τις μεσοπρόθεσμες προθεσμίες να πλησιάζουν, το « Κάνοντας τη Ρωσία να υποφέρει » δεν φαίνεται πλέον τόσο καλή ιδέα. Ο Λευκός Οίκος καταλήγει γρήγορα στο συμπέρασμα ότι δεν είναι προς το εθνικό συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών να συμμετάσχουν σε έναν πόλεμο εναντίον της Ρωσίας στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Μετά από χρόνια συζητήσεων για στρατηγική αυτονομία χωρίς να τη δημιουργήσουν, η E3 ξέρει τώρα τι σημαίνει αυτό.
Οι πρώτοι 3 μήνες του πολέμου
Παρ’ όλα αυτά, παγιδευμένοι από την πολιτική αφήγηση που οι ίδιοι έχουν κατασκευάσει, οι ηγέτες της E3 και μικρότερων πρόθυμων εθνών, ίσως οι Ολλανδοί, οι Σκανδιναβοί και τα κράτη της Βαλτικής, αντιδρούν.
Το μόνο μέρος όπου είναι δυνατή μια επίθεση είναι από αέρος. Αλλά τα ευρωπαϊκά σχέδια επιθέσεων υλοποιούν τώρα αυτό που οι Ουκρανοί πιλότοι γνώριζαν εδώ και χρόνια. Ενώ ένα μικρό ποσοστό των ευρωπαϊκών πυραύλων κρουζ βρίσκουν τους στόχους τους, η πλειοψηφία καταστρέφεται από τα καθιερωμένα, αλληλεπικαλυπτόμενα δίκτυα αντιπυραυλικής άμυνας S-400 και S-500 της Ρωσίας, τα οποία προκαλούν επίσης μη βιώσιμες απώλειες σε Ευρωπαίους πιλότους και αεροσκάφη. Χωρίς την καταστολή της εχθρικής αεράμυνας από αμερικανικούς πυραύλους -και ίσως ακόμη και με αυτούς- δεν υπάρχει πλέον καμία προοπτική επίτευξης αεροπορικής υπεροχής ή διεξαγωγής αποτελεσματικής αντεπίθεσης.
Σε απάντηση σε αυτές τις αεροπορικές επιδρομές, η Ρωσία ρίχνει το γάντι, αποφασισμένη μια για πάντα να εξαλείψει την ευρωπαϊκή απειλή για τον λαό και την πατρίδα της. Η Ρωσία χτυπά αεροδρόμια, βάσεις εκπαίδευσης, ναυπηγεία, κέντρα logistics και σιδηροδρομικές μάντρες, προκαλώντας χιλιάδες στρατιωτικές απώλειες στις ευρωπαϊκές δυνάμεις πριν καν προλάβουν να αναπτυχθούν. Οι Ευρωπαίοι μαθαίνουν τώρα το μάθημα που μαθαίνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες στον Κόλπο: Οι ευρωπαϊκοί στρατοί έχουν πολύ μικρή προστασία από συμβατικές επιθέσεις βαλλιστικών πυραύλων και καθόλου από υπερηχητικούς πυραύλους.
Ο επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών της Ουκρανίας Κύριλλος Μπουντάνωφ – από το 2026 επικεφαλής του Γραφείου του Προέδρου – γιορτάζει τα γενέθλιά του έτοιμος με την ξιφολόγχη του να τεμαχίσει την τούρτα – Ρωσία…
Αυτό το σημείο ενισχύεται σθεναρά από τις ταυτόχρονες ρωσικές επιθέσεις που αποσυναρμολογούν συστηματικά τις ενεργειακές υποδομές της Ευρώπης – τερματικούς σταθμούς φυσικού αερίου, σταθμούς παραγωγής ενέργειας, διασυνδέσεις δικτύου, εγκαταστάσεις αποθήκευσης – με την ίδια κλινική ακρίβεια που εφαρμόζεται στο ουκρανικό δίκτυο από το 2022 και μετά. Εξαιρετικά ευάλωτο ως ο μεγαλύτερος περιφερειακός εισαγωγέας υδρογονανθράκων στον κόσμο, με 12,8 εκ. βαρέλια που εισάγονται ημερησίως 5 , το ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα βρίσκεται ήδη υπό σοβαρή πίεση, συνέπεια των αυτοκαταστροφικών κυρώσεων στο ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο, οι οποίες επιδεινώθηκαν πρόσφατα από το ενεργειακό σοκ λόγω του αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ.
Στη θάλασσα, ρωσικά υποβρύχια έχουν αναπτυχθεί στη Βόρεια Θάλασσα και τον Ατλαντικό, και έχει κηρυχθεί εμπόλεμος αποκλεισμός. Η απλή απειλή απώλειας εμπορικών πλοίων θα είναι αρκετή για να αποσύρουν οι ασφαλιστικές εταιρείες θαλάσσης την ασφαλιστική τους κάλυψη και οι ναυτιλιακές εταιρείες να σταματήσουν την κυκλοφορία. Οι εισαγωγές υδρογονανθράκων στην Ευρώπη σταματούν και τα ενεργειακά συστήματα αρχίζουν να παρουσιάζουν βλάβη. Τα φώτα αρχίζουν να σβήνουν. Το πιο σημαντικό είναι ότι χωρίς ντίζελ, τα ευρωπαϊκά συστήματα γεωργίας, αλιείας και εφοδιαστικής τροφίμων σταματούν. Μόλις δύο με τρεις μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, η οικονομική κατάσταση της Ευρώπης βρίσκεται ήδη σε κίνδυνο.
Κόστος και συνέπειες
Αντιμέτωποι με τη διττή επιλογή μεταξύ χρήσης πυρηνικών όπλων και αποδοχής της ήττας, οι Βρετανοί και Γάλλοι ηγέτες κάνουν παύση. Τα πυρηνικά αποτρεπτικά μέσα των δύο χωρών έχουν σχεδιαστεί για να αποτρέπουν πυρηνικές επιθέσεις στα εδάφη τους και όχι για να επιτρέπουν αυτοκτονικές εθνικές ενέργειες για να σώσουν μια αποτυχημένη συμβατική πολεμική προσπάθεια. Εν τω μεταξύ, οι Ηνωμένες Πολιτείες -αφού δήλωσαν σαφώς τη θέση τους να μείνουν έξω από τη σύγκρουση και τώρα ανησυχούν βαθιά για τον κίνδυνο πυρηνικού πολέμου με τη Ρωσία- συνεργάζονται επειγόντως και με τις δύο πλευρές για να την τερματίσουν. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο με τους όρους της Ρωσίας. Υπό την έντονη πίεση των Ηνωμένων Πολιτειών και των μικρότερων ευρωπαϊκών χωρών, οι ηγέτες της E3, του ΝΑΤΟ και της ΕΕ ζητούν ειρήνη.
Μόλις τρεις μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, το ανθρώπινο κόστος είναι ήδη σημαντικό. Οι στρατιωτικές απώλειες είναι αρκετές τάξεις μεγέθους μεγαλύτερες από τις απώλειες της Δύσης και του ΝΑΤΟ σε διάστημα 25 ετών επιχειρήσεων στο Ιράκ και το Αφγανιστάν. Αλλά η στρατιωτική παράδοση δεν είναι το τέλος, μόνο η αρχή.
Με το ενεργειακό της σύστημα να έχει διαλυθεί, η ευρωπαϊκή βιομηχανική παραγωγή κατέρρευσε και η ανεργία αυξήθηκε. Οι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές χώρες, με εξαίρεση τη Γερμανία, είχαν ήδη λόγο χρέους προς ΑΕΠ που ξεπερνούσε το 100% . Έτσι, τα ευρωπαϊκά δημόσια οικονομικά κλονίστηκαν και στη συνέχεια κατέρρευσαν υπό το αυξανόμενο βάρος των έκτακτων ενεργειακών επιδοτήσεων, του κόστους ανοικοδόμησης, της κατάρρευσης των χρηματιστηρίων, των κύκλων της αγοράς ομολόγων που οδήγησαν σε υψηλότερο κόστος τόκων για τις κυβερνήσεις και σε απώλειες φορολογικών εσόδων.
Το αποτυχημένο κράτος στο οποίο μετατρέπεται η Ουκρανία παρέχει αδιάσειστη απόδειξη αυτού. Μια οικονομική συρρίκνωση 10% είναι το συμβατικό κριτήριο για μια ύφεση · της Ουκρανίας είναι πάνω από 30 %. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα είναι οικονομικά ανίκανες – και ο υπόλοιπος κόσμος πολιτικά απρόθυμος – να προσφέρουν ένα ακόμη Σχέδιο Μάρσαλ. Έτσι, η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει, μόνη της, μια οικονομική συρρίκνωση μεγαλύτερη από ό,τι κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης.
Οι πολιτικές συνέπειες δεν θα είναι λιγότερο βαθιές. Οι συνασπισμοί που ξεκίνησαν τον πόλεμο θα καταρρεύσουν και οι ηγέτες που τον πρωτοστάτησαν θα παραγκωνιστούν γρήγορα και ανελέητα. Το ΝΑΤΟ και η Ευρωπαϊκή Ένωση, που θεωρούνται και οι δύο συνένοχοι στην έναρξη αυτού του πολέμου, θα διαλυθούν αμετάκλητα. Τα λαϊκιστικά και εθνικιστικά κινήματα θα πολλαπλασιαστούν. Τα κοινωνικά συμβόλαια μεταξύ των ελίτ και του λαού, που έχουν δημιουργηθεί εδώ και γενιές σε κοινωνίες που δεν είχαν βιώσει πόλεμο στο έδαφός τους από το 1945, θα φτάσουν στο σημείο θραύσης. Η Ευρώπη, κάποτε μια συνεκτική πολιτική και οικονομική περιοχή, αντιμετωπίζει τώρα μια δυστοπική κατάσταση.
Συμπέρασμα
Αν αυτό το σενάριο είναι εύλογο – έστω και στο ελάχιστο – αξίζουν τον κόπο τα ρίσκα που μας ζητούν να αποδεχτούμε οι διοργανωτές της E3; Ειδικά χωρίς καμία δυνατότητα δημόσιας συζήτησης;
Υπάρχει μια εναλλακτική: ονομάζεται διπλωματία. Όχι η διπλωματία των τελεσιγράφων, ούτε των άνευ νοήματος ειρηνευτικών διασκέψεων από τις οποίες ο κύριος εμπόλεμος αποκλείεται θριαμβευτικά. Αλλά μάλλον η διπλωματία της ειλικρινούς συζήτησης, στην οποία κάθε πλευρά ακούει την άλλη. Οι ανάγκες ασφαλείας της Ρωσίας δεν είναι δύσκολο να κατανοηθούν. Επειδή τις επαναλαμβάνουν εδώ και 20 χρόνια, σχεδόν σε σημείο να αηδιάσουν όσους από εμάς ήμασταν πρόθυμοι να ακούσουμε. Μια ουδέτερη Ουκρανία. Καμία ένταξη στο ΝΑΤΟ. Πραγματικές εγγυήσεις ασφαλείας. Στην πραγματικότητα, όλα όσα η Ρωσία ήταν έτοιμη να προσφέρει και η Ουκρανία ήταν έτοιμη να δεχτεί τον Μάρτιο του 2022 – πριν ο Ζελένσκι πειστεί για το αντίθετο από τον Μπόρις Τζόνσον και τον Τζο Μπάιντεν.
Όπως έγραψε ο στρατηγός Αντρέ Μποφρέ, « Στον πόλεμο, ο ηττημένος αξίζει να χάσει επειδή η ήττα του πρέπει να προκύψει από λάθη στη σκέψη, που διαπράχθηκαν πριν ή κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης ». Κατά το πρώτο τέταρτο του 21ου αιώνα, οι δυτικοί ηγέτες γενικά, και οι Ευρωπαίοι ηγέτες ειδικότερα, έχουν ένα συνεπές ιστορικό « λαθών στη σκέψη » – όπως αποδεικνύεται αναμφισβήτητα από τις αποτυχημένες επιχειρήσεις μας στο Αφγανιστάν, το Ιράκ, τη Λιβύη, τη Συρία και τώρα την Ουκρανία. Αυτή τη φορά, ωστόσο, τα διακυβεύματα για τους Ευρωπαίους θα μπορούσαν να είναι πολύ υψηλότερα.
Συμπερασματικά, πριν μας οδηγήσουν σε πόλεμο, οι ηγέτες μας οφείλουν δύο πράγματα. Πρώτον, μια ειλικρινή, δημόσια και στρατηγική αξιολόγηση των κινδύνων στους οποίους θα μπορούσε να μας εκθέσει αυτή η πορεία δράσης. Δεύτερον, μια ευκαιρία να ακουστούν οι απόψεις μας και να ακουστούν οι φωνές μας. Άλλωστε, εμείς, και όχι αυτοί, θα είμαστε αυτοί που θα διεξαγάγουμε τον πόλεμο και θα επωμιστούμε το κόστος και τις συνέπειές του.
Η επιλογή που έχουμε μπροστά μας εμείς οι Ευρωπαίοι είναι απλή. Πρέπει να αλλάξουμε πορεία προς την ειρήνη και να ξεκινήσουμε μια δύσκολη αλλά ειλικρινή διπλωματική συζήτηση με τη Ρωσία; Ή μήπως πρέπει να επιτρέψουμε στους ηγέτες μας – καθοδηγούμενοι από μια πολιτική αφήγηση που οι ίδιοι δημιούργησαν και αγνοώντας τους υπαρξιακούς κινδύνους που περιγράφονται εδώ – να συνεχίσουν να μας οδηγούν προς τον πόλεμο; Όπως έκαναν οι επιφανείς προκάτοχοί τους πριν από περίπου έναν αιώνα, το καλοκαίρι του 1914;
*Ο Στιβ Τζέρμι είναι απόστρατος Αρχιπλοίαρχος του Βασιλικού Ναυτικού. Υπηρέτησε στον Πόλεμο των Νήσων Φώκλαντ και στην Αδριατική για τις εκστρατείες στη Βοσνία και το Κοσσυφοπέδιο. Είναι ο συγγραφέας του βιβλίου: “Strategy for Action: Using Force Wisely in the 21st Century.
** ¨Όπως αναφέρει ο Γερμανός ιστορικός Ρολφ Στάινινγκερ στο βιβλίο του Το Γερμανικό Ζήτημα: Το Σημειωματάριο του Στάλιν του 1952 και το Πρόβλημα της Επανένωσης (1990), ο Στάλιν πρότεινε την επανένωση της Γερμανίας υπό τον όρο της μόνιμης ουδετερότητας, – όπως η Αυστρία – των ελεύθερων εκλογών, της αποχώρησης των κατοχικών δυνάμεων και μιας συνθήκης ειρήνης εγγυημένης από τις μεγάλες δυνάμεις. Η Δύση απέρριψε την πρόταση. Χαρακτηριστική είναι η αντίδραση του Δυτικογερμανού Καγκελάριου Κόνραντ Αντενάουερ: «Καλύτερα να ελέγχουμε ολόκληρη τη μισή Γερμανία, παρά τη μισή Γερμανία ολόκληρη»
***Η Κάγια Κάλλας δεν έχει ζητήσει επίσημα τη διάλυση της Ρωσίας ως επίσημη πολιτική, αλλά δήλωσε δημόσια τον Μάιο του 2024 ότι η ήττα της Ρωσίας και η μετατροπή της σε ένα σύνολο «μικρών εθνών» «δεν θα ήταν κακό πράγμα» . Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τόνισε ότι η Ρωσική Ομοσπονδία φιλοξενεί πολλούς διαφορετικούς λαούς και γλώσσες. Σύμφωνα με την ίδια, η ήττα της Ρωσίας θα επέτρεπε βαθιές κοινωνικές αλλαγές και «δεν είναι κακό το γεγονός ότι η μεγάλη δύναμη στην πραγματικότητα μικραίνει πολύ» ενθαρρύνοντας την εμφάνιση μικρότερων εθνών. Αποσπάσματα βρίσκονται στο Azerbaycan24 ή στην έκθεση από το Παγκόσμιο Κογκρέσο της Ουκρανίας .
Η διακυβέρνηση —νοούμενη ως το σύνολο των μηχανισμών που αποσκοπούν στον συντονισμό της κοινωνικής ζωής και στη ρύθμιση των συγκρούσεων— αποτελεί σταθερό χαρακτηριστικό της ανθρώπινης ύπαρξης από τη στιγμή που οι άνθρωποι άρχισαν να ζουν ο ένας κοντά στον άλλο. Δεν αποτελεί μια αφηρημένη έννοια, αλλά ένα εργαλείο για την ειρήνη και την ευημερία.
Ωστόσο, από αυτό δεν προκύπτει ότι ο πολιτικός συγκεντρωτισμός —τόσο διαδεδομένος σήμερα— είναι εγγενής σε κάθε μορφή διακυβέρνησης. Ο πολιτικός συγκεντρωτισμός δεν είναι κάτι καινούργιο· το κράτος, όμως, είναι.
Το κράτος ως θεσμός δεν αποτελεί συνέχεια παλαιότερων μορφών πολιτικής οργάνωσης, αλλά μια νέα ιστορική μορφή, η οποία προέκυψε μέσα από μια σειρά ιδεολογικών μετασχηματισμών που ξεκίνησαν στην Ευρώπη τον 16ο αιώνα.
Η μελέτη του κράτους επικεντρώνεται συνήθως στην ικανότητά του να ασκεί εξαναγκασμό. Εκείνο, όμως, που είναι πραγματικά προβληματικό —και συγχρόνως εξηγεί αυτή την ικανότητα— είναι η θεσμική του αυτονομία: η αξίωσή του να αυτοανακηρύσσεται ως η ύστατη πηγή του δικαίου, χωρίς να αναγνωρίζει καμία ανώτερη από το ίδιο εξουσία. Η ιδιότητα αυτή δεν περιορίζεται στον νομικό τομέα· μέσω της παραγωγής δικαίου, επεκτείνεται σταδιακά στην υπόλοιπη κοινωνία, διαβρώνοντας κάθε θεσμό που συναντά στον δρόμο της —είτε πρόκειται για την ιδιοκτησία, το χρήμα, την οικογένεια, την Εκκλησία είτε για την εκπαίδευση.
Η υποτιθέμενη ιστορική συνέχεια του κράτους
Πριν από οποιαδήποτε εξέταση του κράτους, είναι απαραίτητο να διακρίνουμε δύο σημασίες του όρου. Με τη γενική του έννοια, το «κράτος» δηλώνει οποιαδήποτε μορφή οργανωμένης πολιτικής κοινότητας —με αυτή την έννοια μιλάμε για το ελληνικό, το ρωμαϊκό ή το φεουδαρχικό κράτος. Με την ειδική του έννοια, δηλώνει μια συγκεκριμένη ιστορική μορφή πολιτικής κοινότητας, με χαρακτηριστικά που δεν επιτρέπουν την αναγωγή της σε καμία προγενέστερη μορφή.
Το πρόβλημα προκύπτει όταν η γενική χρήση συγχέεται με την ειδική και αντιστρόφως. Με άλλα λόγια, το «κράτος» παρουσιάζεται ως συνώνυμο της τάξης και της κοινοτικής ζωής —οικειοποιούμενο κλασικές έννοιες όπως η πόλις ή το regnum— με αποτέλεσμα το «κράτος», ως μονοπώλιο του δικαίου και της τάξης, να θεωρείται κάτι αυτονόητο.
Η αναδρομική προβολή στις θεσμικές πραγματικότητες του παρελθόντος των χαρακτηριστικών που ορίζουν το κράτος ως θεσμό —χαρακτηριστικών που συνιστούν διαφορά όχι απλώς βαθμού αλλά είδους— αποτελεί αναχρονισμό.
Η διαστρέβλωση αυτή δεν είναι αθώα· εξυπηρετεί έναν θεμελιώδη ιδεολογικό σκοπό. Προσδίδει στο κράτος αναδρομική νομιμοποίηση: εάν το κράτος υπήρχε ανέκαθεν, τότε η αμφισβήτησή του καθίσταται ισοδύναμη με την αμφισβήτηση της ίδιας της κοινωνικής τάξης. Παράλληλα, ιδιοποιείται την πολιτική γλώσσα, εντάσσοντας όρους όπως «πολιτική», «διακυβέρνηση», «δημόσιο» και «δίκαιο» σε ένα κρατικιστικό πλαίσιο που θεωρείται δεδομένο. Με αυτόν τον τρόπο, καθιερώνεται ως ο αδιαμφισβήτητος ορίζοντας μέσα στον οποίο πρέπει να γίνεται αντιληπτή κάθε μορφή διακυβέρνησης, καθιστώντας κάθε μη κρατική εναλλακτική λύση αμέσως αδιανόητη.
Η ύπαρξη και η δικαιολόγηση του κράτους έχουν πάψει πλέον να τίθενται έστω και υπό αμφισβήτηση —και αυτό ακριβώς είναι που το καθιστά έναν τόσο ισχυρό ιδεολογικό μηχανισμό.
Το κυρίαρχο κράτος: δικαστής στην ίδια του την υπόθεση
Ανάμεσα στις διαδικασίες που συνέβαλαν αποφασιστικά στην εμφάνιση του κράτους, ξεχωρίζει η διάρρηξη της θρησκευτικής ενότητας της Δύσης κατά τον 16ο αιώνα.
Ενώ η Εκκλησία λειτουργούσε ως πηγή εξουσίας ικανή να αμφισβητεί τις αξιώσεις υπεροχής των κοσμικών αρχών, η αποδυνάμωσή της ευνόησε την εδραίωση μιας νέας πολιτικής αντίληψης: της ιδέας ότι μέσα σε κάθε επικράτεια πρέπει να υπάρχει μια ύστατη εξουσία, η οποία δεν υπόκειται σε καμία ανώτερη αρχή. Η λογική αυτή —αρχικά συνδεδεμένη με το θρησκευτικό ζήτημα— επρόκειτο τελικά να επεκταθεί στο σύνολο της νομικής και πολιτικής τάξης.
Το κενό αυτό μετέφερε το κεντρικό πολιτικό ζήτημα από τη δικαιοσύνη στην ισχύ, μετατρέποντας σταδιακά την πολιτική σε μια τεχνική απροκάλυπτης άσκησης ισχύος, χωρίς καμία εξωτερική ηθική αναφορά.Ο Ζαν Μποντέν λαμβάνει ως αφετηρία αυτό το σημείο και το θεωρητικοποιεί νομικά, μετατρέποντας την αυτοαναφορική εξουσία σε νομική αρχή, την οποία ο Χομπς θα οδηγούσε στην πιο ριζοσπαστική της κατάληξη: δεν μπορεί να υπάρξει έννομη τάξη έξω από το κράτος, διότι το κράτος είναι εκείνο που παράγει την έννομη τάξη.
Επομένως, η ιστορική καινοτομία που εισήγαγε το κράτος δεν είναι ο μεγαλύτερος πολιτικός συγκεντρωτισμός, αλλά η αξίωση να αναγάγει τον συγκεντρωτισμό αυτό σε αυτοαναφορική αρχή του δικαίου, η οποία εκφράζεται στη σύγχρονη έννοια της κυριαρχίας. Το κράτος δεν επινοεί τη νομική δικαιολόγηση της εξουσίας· τη μονοπωλεί και καθίσταται η μοναδική νόμιμη πηγή της.
Η αμεσότερη συνέπεια αυτού είναι η αναγωγή του κράτους σε ύστατο κριτή κάθε διαφοράς, μέσω του εδαφικού μονοπωλίου της δικαιοδοσίας. Καθώς δεν υπάρχουν εξωτερικές αρχές ικανές να ρυθμίζουν τη συμπεριφορά του με δεσμευτική ισχύ, κάθε επίκληση ενός εξωτερικού δικαίου —φυσικού, θεϊκού ή εθιμικού— διαμεσολαβείται από το ίδιο το κράτος, το οποίο αποφασίζει τι συνιστά θεμιτό θεμέλιο. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, το ενσωματώνει σταδιακά στο δικό του νομικό πλαίσιο. Έτσι, το κράτος καθίσταται δικαστής στην ίδια του την υπόθεση.
Ένα κράτος για να τους εξουσιάζει όλους
Πίσω από αυτό το μονοπώλιο βρίσκεται κάτι ιδιαίτερα ανησυχητικό από θεσμική άποψη. Εάν η κρατική κυριαρχία αποτελεί μια αυτοθεμελιούμενη αρχή, τότε κάθε πεδίο της κοινωνικής τάξης που απαιτεί συντονισμό ή επίλυση διαφορών μπορεί δυνητικά να υπαχθεί στην κρατική δικαιοδοσία, διότι η άρνηση αυτού του ρόλου στο κράτος θα ισοδυναμούσε με άρνηση της ίδιας της αρχής που καθιστά δυνατή την ύπαρξή του. Και καθώς η αρχή αυτή δεν αναγνωρίζει κανέναν εξωτερικό περιορισμό, η επέκτασή του δεν είναι συμπτωματική αλλά λογική συνέπεια της ίδιας του της δομής. Υπό αυτή την έννοια, το κράτος είναι εγγενώς ένας αρπακτικός θεσμός, του οποίου η δομική τάση είναι η απορρόφηση της κοινωνικής τάξης.
Αυτό μας φέρνει στην καρδιά του ζητήματος: το μονοπώλιο της δικαιοδοσίας δεν μπορεί να συνυπάρξει με ενδιάμεσες μορφές εξουσίας. Δεν έχει σημασία αν μιλάμε για το δίκαιο, την εκπαίδευση, την ιδιοκτησία, το χρήμα, το τραπεζικό σύστημα, την υγειονομική περίθαλψη, την Εκκλησία, την ασφάλιση, την οικογένεια, την ασφάλεια, τον γάμο, την κοινωνική πρόνοια, τις συντεχνίες, τη διαιτησία ή τις πολιτοφυλακές — όλες αυτές οι μορφές θα συγκρουστούν τελικά με το κράτος και η λύση του θα είναι η πλήρης ή μερική απορρόφησή τους. Η απορρόφηση είναι πλήρης όταν ο ενδιάμεσος θεσμός συνιστά λανθάνουσα απειλή για την επιβίωση του κράτους —όπως συμβαίνει με την παραγωγή δικαίου— και μερική όταν το κράτος χρειάζεται απλώς να έχει τον τελευταίο λόγο για να διατηρήσει τη θέση του, όπως στην περίπτωση της εκπαίδευσης: ακόμη και όταν είναι ιδιωτική, το κράτος εξασφαλίζει την εποπτεία της.
Υπό αυτή την έννοια, η νεότερη ιστορία δεν είναι τίποτε περισσότερο από τη σταδιακή καταγραφή αυτής της μεταβίβασης εξουσίας από τις διάφορες μορφές κοινότητας προς το κράτος· ή, πράγμα που καταλήγει στο ίδιο, η μετάβαση από μια περισσότερο ή λιγότερο οργανική τάξη σε μια τάξη πλήρως θεμελιωμένη στον εξαναγκασμό, μέσα στην οποία κάθε εναλλακτική μορφή που εμφανίζεται χαρακτηρίζεται παράνομη, όργανο ξένων συμφερόντων, τρομοκρατική οργάνωση ή εξτρεμιστική σέκτα. Κάθε απορρόφηση συνοδεύεται από τη δική της δικαιολόγηση: το κοινό καλό, την εθνική ασφάλεια, την προστασία των ασθενέστερων.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το παρελθόν ήταν απαλλαγμένο από προβλήματα σχετικά με την πολιτική εξουσία· υπάρχει, όμως, μια αντίθεση που αξίζει να επισημανθεί. Ακόμη και η αποκαλούμενη «απόλυτη» μοναρχία —στην οποία δεν υπήρχαν εθνικά συντάγματα, διάκριση των εξουσιών ή κωδικοποιημένα δικαιώματα— ήταν κατηγορηματικά λιγότερο «απόλυτη» από το κράτος, είτε αυτό είναι μοναρχικό είτε δημοκρατικό.
Ενώ στην προκρατική μοναρχική τάξη υπήρχαν παγιωμένες κοινότητες που ασκούσαν εξωτερικό ρυθμιστικό ρόλο —η οικογένεια, η Εκκλησία, οι ελεύθερες πόλεις, οι αγροτικές κοινότητες, οι συντεχνίες και τα πανεπιστήμια— στις οποίες υποκείμενη ήταν η κυβέρνηση, όπως και εκείνες υποκείμενες σε αυτήν, το κράτος δεν αναγνωρίζει καμία από αυτές τις αρχές ως ανεξάρτητη πηγή δικαίου. Τις απορροφά, τις ρυθμίζει ή τις καταργεί.
Κάθε αποκέντρωση εντός του κράτους αποτελεί, υπό την αυστηρή έννοια, απλή διοικητική αποσυγκέντρωση —ανακλητή και χωρίς καμία πραγματική μεταβίβαση εξουσίας.
Τα όρια του κράτους
Παρότι στερείται εξωτερικών θεσμικών περιορισμών και παρότι οι εσωτερικοί μηχανισμοί ελέγχου του λειτουργούν στο πλαίσιο της δικής του κυριαρχικής λογικής, το κράτος αντιμετωπίζει όρια ως προς τη νομιμοποίησή του. Απορροφώντας λειτουργίες από τις ενδιάμεσες κοινότητες, δημιουργεί σχέσεις εξάρτησης που μετατρέπονται σε προσδοκίες, και κάθε απότομη μεταβολή ενέχει τον κίνδυνο απώλειας της νομιμοποίησής του. Αυτές ακριβώς οι προσδοκίες καθορίζουν τα όρια του πολιτικά διανοητού.
Το όριο αυτό, ωστόσο, είναι προσωρινό. Επειδή ελέγχει την εκάστοτε λειτουργία, το κράτος μπορεί σταδιακά να διαλύσει τις κοινότητες που κάποτε το υποστήριζαν, χωρίς ο πληθυσμός να χάσει αμέσως την πρόσβαση στην αντίστοιχη υπηρεσία. Και όταν μια κρίση, μια καταστροφή ή ένας πόλεμος απαιτήσει την παρέμβασή του, δεν υπάρχουν πλέον ενδιάμεσοι θεσμοί στους οποίους θα μπορούσε να προσφύγει κανείς. Το κράτος δεν δημιουργεί κατ’ ανάγκην την κατάσταση έκτακτης ανάγκης, αλλά η δομική του θέση εγγυάται ότι θα αποτελεί τη σημαντικότερη διαθέσιμη επιλογή για την αντιμετώπισή της.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν το τραπεζικό σύστημα και το χρήμα: το κράτος μονοπωλεί την κοπή νομίσματος, επιβάλλει το νόμιμο χρήμα, ιδρύει κεντρική τράπεζα και εγκαταλείπει τον κανόνα του χρυσού. Μερικές δεκαετίες αργότερα, ο πληθωρισμός αποτελεί καθημερινή πραγματικότητα, το ψηφιακό νόμισμα της κεντρικής τράπεζας τίθεται σε εφαρμογή και ο χρυσός επιβιώνει μόνο στις ιστορίες με πειρατές.
Από όλα αυτά προκύπτει μια άμεση συνέπεια. Εάν το θεμέλιο του κράτους δεν βρίσκεται στο μέγεθος του μηχανισμού του αλλά στην αρχή που το συγκροτεί —την κυριαρχία ως αυτοαναφορική πηγή του δικαίου—, τότε το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι «πόσο κράτος», αλλά ποια αρχή στηρίζει την έννομη τάξη. Η συρρίκνωση του κράτους χωρίς την αμφισβήτηση αυτής της αρχής δεν οδηγεί στην αποδόμησή του· απλώς αναπαράγει την ίδια λογική σε μικρότερη κλίμακα. Επιπλέον, ένας περιορισμός που αφήνει άθικτες τις προϋποθέσεις της κυριαρχίας μπορεί ακόμη και να ενισχύσει τη νομιμοποίηση του κράτους, στον βαθμό που αυτό εμφανίζεται αποτελεσματικό, ενώ ταυτόχρονα γίνεται λιγότερο ορατό.
Το Mises Institute, είναι μη κερδοσκοπικό think tank που προωθεί την Αυστριακή Σχολή Οικονομικών, τον ελευθεριασμό, την ιδιωτική ιδιοκτησία και τον περιορισμό ή ακόμη και την κατάργηση του κράτους.
Οι ουκρανοι εχουν επιτυχιες στο νοτιο μετωπο,οι ρωσσοι εχουν επιτυχιες στο κεντρικο και στο βορειο μετωπο.
Οι ρωσοι εχουν φθασει 5 km απο το αεροδρομιο του Κραματορσκ και 6 km απο την πολη ,
για οσους δεν γνωριζουν ο ρωσικος στρατος ειχε χασει το 2014 της δυο πολεις στης μαχες, Το δε Σλαβιανσκ το ειχαν ος πρωτευουσα της <<δημοκρατιας του Σλαβιανσκ…>>,για να μην περικυκλοθουν το 2014 εκκενωσαν της πολεις, 12 χρονια μετα εφορμουν στο αεροδρομιο του Κραματορσκ,οι ουκρανικες δυναμεις κανουν την υστατη προσπαθεια να αμυνθουν. Στη περιοχη Κραματορσκ ειναι τα τεραστια κυτασματα φυσικου αεριου…
Η μαζικη χρηση ντροουν ειναι εντυπωσιακη!! οι επιθεσειςστο εδαφος γινονται με μικρες ομαδες,υπαρχει εντονη χρηση πυροβολικου.
#Οι_Ουκρανικες_προελασεις
Ο ουκρανικός στρατός εχει ανακαταλαβει το μεγαλυτερο μερος της #Ιβανοβκα στην περιοχη Dnepropetrofsk.
Οι ουκρανοι εξαπολύουν αντεπίθεση στη #Malinovka περιοχη του Σλαβιανσκ.
Ο ουκρανικός στρατός συνεχίζει να πραγματοποιεί επιδρομές στο βόρειο τμήμα του #Πλάβνι.
Κατάσταση στο μέτωπο του#Ορίχιβ: Κατά τις τελευταίες δύο εβδομάδες, ο ουκρανικός στρατός έχει εξαπολύσει μια σειρά αντεπιθέσεων στη Μαλά Τόκματσκα και τη Μπιλοχίρια, καταφέρνοντας να ανακτήσει τμήματα αυτών των περιοχών.
#Οι_ρωσικες_προελασεις
Κατεύθυνση Kramatorsk Οι μονάδες της Ομάδας Δυνάμεων “Νότος” συνεχίζουν να διασπούν την άμυνα των ουκρανων στις ανατολικές προσεγγίσεις του Kramatorsk. Σε σφοδρές αντεπιθέσεις, τα στρατεύματά προχώρησαν κατά μήκος των πλαγιών προς τη χαράδρα Buzinovy Yar, εκδιώκοντας τον ουκρανικο στρατο από αρκετά οχυρά και καταλαμβάνοντας το Malinovka, Vasyutinskoye και το υψόμετρο 182.9. Προς βορρά, οι ρωσικες μονάδες επιτίθενται στο Orekhovatka και στις προσεγγίσεις του Nikanorovka, μέρος της ισχυρής αμυντικής γραμμής των ΕΔΟΥ κοντά στον αυτοκινητόδρομο M-03 που οδηγεί στο Slavyansk από νοτιοανατολικά. Νότια του Tikhonovka, οι ρωσικές δυνάμεις επιτίθενται σε ουκρανικα οχυρά κοντά στη χαράδρα Kruglaya.
Στο μέτωπο του #Ρουμτσόβσκ, οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ρωσίας προωθούνται στην περιοχή μεταξύ Τσέρνεστσινα και Ντρουζελγιουμπόφκα.
Περιφέρεια# Σούμι: – Οι μάχες συνεχίζονται στις περιοχές Ριζόφκα, Πισαρέβκα, Μογκρίτσια, Μαρίνο, το χωριό Νόβα Σιτς, τον οικισμό Χότεν, κοντά στους προαναφερθέντες οικισμούς και σε δασικές περιοχές νότια του *Ιβολζάν*.Οι ρωσικες μονάδες εφόδου έχουν προχωρήσει έως και 500 μετρα.
Κατάσταση στο μέτωπο του #Χλούχιβ: Κατά την τελευταία εβδομάδα, ο ρωσικός στρατός ανέλαβε τον έλεγχο της περιοχής του Μπατσίβσκ μετά από έξι εβδομάδες μαχών, και ξέσπασαν μάχες στην γειτονική Τοβστοντουμπόβε. Επιπλέον, οι ρωσικές δυνάμεις συνέχισαν να επεκτείνουν τη ζώνη μετά την εκκαθάριση περαιτέρω περιοχών βόρεια της Κομάριβκα και δυτικά των αγροκτημάτων Μπομπίλιβκα.
Περιφέρεια #Ντόμπροπιλ: – Σφοδρές μάχες διεξάγονται στα περίχωρα του Σεβτσένκο. – Ομάδες εφόδου των Ρωσικών Ενόπλων Δυνάμεων επεκτείνουν την περιοχή ελέγχου τους στο Μπελίτσκοε.
Ο ρωσικός στρατός επεκτείνει τη ζώνη ελέγχου του κοντά στη Βερολιούμπκα και απωθεί διάσπαρτες ομάδες των Ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων από την περιοχή Στένι κοντά στην #Κονσταντινόβκα.
Ο ρωσικός στρατός επεκτείνει τη ζώνη ελέγχου μεσα στην πολη #Κουπιανσκ και γυρω της..
Περιφέρεια #Ζαπορίζια, περιοχή Τέρσα. Στην ίδια την Βερκνιάγια Τέρσα, οι ρωσικες δυνάμεις ελέγχουν το ανατολικό τμήμα του χωριού, επιχειρώντας να προωθηθούν. Προσπαθούν επίσης να εισέλθουν στο Κοπάνι.
Όσοι θέλετε να κοινοποιείτε την σελίδα διότι η κρατική ΕΡΤ και τα λεγόμενα μεγάλα κανάλια δεν τα δείχνουν αυτά προς το παρόν. “Ουδέν νεότερον από το( #Ukraine_War ) Ανατολικό Μέτωπο”.
«Θα πολεμούσαν οι Ευρωπαίοι, αν έφτανε αυτό το σημείο;Η αποστολή στρατιωτών στο έδαφος δεν θα βοηθούσε την Ουκρανία, αλλά θα μπορούσε να βοηθήσει την Ευρώπη να βρει το θάρρος για πόλεμο», γράφει η Ναταλί Τότσι*, ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας και Αντιπρόεδρος της Ευρωπαΐκής Επιτροπής, κατά την περίοδο 2015-2019, στον τελευταίο Economist.
Το περιοδικό Economist , το βρετανικό μέσο ενημέρωσης που ανήκει στην τραπεζική οικογένεια Ρότσιλντ, πιέζει εδώ και καιρό για πόλεμο εναντίον της Ρωσίας.
Ωστόσο, η εφημερίδα αυτή προβληματίζεται επειδή ο πληθυσμός της (Δυτικής) Ευρώπης δεν έχει κανένα συμφέρον ή επιθυμία να πεθάνει για όσους επωφελούνται από τέτοιες συγκρούσεις.
Διάφορες έρευνες που διεξήχθησαν στην Ευρώπη δείχνουν ότι οι άνθρωποι δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον να « υπερασπιστούν τη χώρα τους» όταν προτείνεται αυτή η «άμυνα» να λάβει χώρα πέρα από την ανατολική όχθη του ποταμού Δνείπερου.
Ως εκ τούτου, οι εκδότες κάλεσαν έναν ακαδημαϊκό που χρηματοδοτήθηκε από τις ΗΠΑ για να παράσχει ιδέες σχετικά με το πώς θα μπορούσαν να παρακινηθούν οι Ευρωπαίοι να πάνε σε πόλεμο.
Η Nαταλί Τότσι, καθηγήτρια στη Σχολή Προηγμένων Διεθνών Σπουδών Ευρώπης του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, αποδέχτηκε την πρόσκληση ( αρχειοθετημένο ):
«Οι Ευρωπαίοι ηγέτες κατανοούν ότι η σύγκρουση είναι πιο κοντά από ποτέ, εξ ου και η απότομη αύξηση των αμυντικών προϋπολογισμών, όπως αποδεικνύεται από την πρόσφατη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα…
Από την μεγάλης κλίμακας εισβολή της Ρωσίας το 2022, οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν συχνά εκφράσει τον θαυμασμό τους για την ανθεκτικότητα της Ουκρανίας. Αλλά υπάρχει κάτι άλλο πίσω από αυτόν τον ευρωπαϊκό θαυμασμό: ο φόβος της μη επίδειξης της ίδιας αποφασιστικότητας. Δεν είναι ότι οι Ευρωπαίοι δεν έχουν ένα συγκεκριμένο ουσιώδες θάρρος που δείχνουν οι Ουκρανοί. Αυτή η κατάσταση καταλήγει στις θεμελιωδώς διαφορετικές δυσκολίες, τόσο σωματικές όσο και ψυχολογικές, που αντιμετωπίζουν τα έθνη σε πόλεμο και εκείνα σε ειρήνη. Μπορεί το πνεύμα που είναι απαραίτητο για την αποτροπή του πολέμου να επικαλεστεί η Ευρώπη χωρίς να συμμετάσχει πλήρως στον πόλεμο»;
Η απάντηση της κας Τότσι, όπως θα δούμε, είναι « όχι! »
Ακολουθεί κάποια « πολιτικοεπιστημονική » φλυαρία για την « άθλια » κατάσταση των πληθυσμών που δεν θέλουν να πεθάνουν σε έναν μακρινό πόλεμο που καθόλου δεν τους συμφέρει.
Η λύση, λοιπόν, είναι να αγνοήσουμε τη βούληση του λαού και να παρατείνουμε τον πόλεμο μέχρι να γίνει προσωπικά σχετικός με όσους δεν εμπλέκονται ακόμη:
«Ένας τρόπος για να σκληρυνθούν οι πληθυσμοί είναι να αναπτυχθούν δυνάμεις στην Ουκρανία. Για μήνες, ένας ευρωπαϊκός συνασπισμός εθελοντών αναπτύσσει σχέδια για την ανάπτυξη μιας « δύναμης διαβεβαίωσης » στην Ουκρανία μετά από μια εκεχειρία. Αυτές οι συζητήσεις δεν έχουν οδηγήσει πουθενά επειδή δεν διαφαίνεται καμία εκεχειρία».
Ρώσοι αξιωματούχοι δεν έχουν αφήσει καμία αμφιβολία ότι οποιεσδήποτε ξένες δυνάμεις στην Ουκρανία, είτε πρόκειται για « δυνάμεις καθησυχασμού » (καθησυχασμός εναντίον τι ακριβώς;), είτε με οποιαδήποτε άλλη μορφή, θα θεωρηθούν εχθρικές και καταδικασμένες να καταστραφούν.
Αλλά η επίτευξη της καταστροφής των στρατευμάτων μας, φαίνεται να πιστεύει η κα Τότσι, είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεται για να εμπλέξει την υπόλοιπη ήπειρο σε έναν πόλεμο εναντίον της μόνης ευρωπαϊκής υπερδύναμης (εξοπλισμένης με πυρηνικά όπλα):
«Μια ευρωπαϊκή δύναμη διαβεβαίωσης δεν θα έφερνε επομένως πολλά στην Ουκρανία. Αλλά η ανάπτυξή της τώρα, πριν από μια υποθετική κατάπαυση του πυρός, θα μπορούσε να ωφελήσει την Ευρώπη ενθαρρύνοντας τους πολίτες να αναπτύξουν μια νοοτροπία που τους προετοιμάζει καλύτερα για τον πόλεμο . Ναι, θα έθετε σε κίνδυνο τους Ευρωπαίους στρατιώτες – μια τέτοια απόφαση θα εξόργιζε το Κρεμλίνο – αλλά η ήπειρος είναι ήδη βυθισμένη σε μια υβριδική σύγκρουση, ακόμη και αν πολλοί αρνούνται να την αναγνωρίσουν».
Επομένως, θα πρέπει να θέσουμε τους « στρατιώτες μας σε κίνδυνο », δηλαδή να τους σκοτώσουμε, κάτι που θα « ωφελήσει την Ευρώπη » (Για ποιο « όφελος », συγκεκριμένα, μιλάμε;).
Και η πρόκληση ενός αιματηρού πολέμου με πολλούς νεκρούς και τραυματίες δεν έχει σημασία… επειδή είμαστε ήδη βυθισμένοι στην προπαγάνδα που ονομάζεται « υβριδικός » πόλεμος; (Η Τότσι πιθανώς εννοεί εκείνες τις « υβριδικές » επιθέσεις ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών πάνω από την Κοπεγχάγη , τις οποίες, όπως ανέφερε αργότερα ο Economist , κανείς δεν είδε ποτέ):
Τον Ιούνιο, η δανική αστυνομία έκλεισε την έρευνά της, δηλώνοντας ότι δεν ήταν σε θέση να επιβεβαιώσει ότι υπήρχαν drones, πόσο μάλλον να προσδιορίσει ποιος τα είχε στείλει.
Ποιο ακριβώς είναι, για την κυρία Τότσι, το « όφελος » από το να σκοτώνονται αδέρφια ( αρχειοθετημένο );
«Αν Ευρωπαίοι στρατιώτες ήταν σταθμευμένοι στην Ουκρανία, αυτό θα έφερνε την πραγματικότητα πιο κοντά στο ευρωπαϊκό κοινό. Και ίσως ένα κλάσμα του θάρρους, της ταπεινότητας και της δημιουργικότητας της Ουκρανίας θα μπορούσε να επηρεάσει άλλες ευρωπαϊκές κοινωνίες. Τα ευρωπαϊκά στρατεύματα δεν θα κινδύνευαν από καθαρή γενναιοδωρία, αλλά για να βοηθήσουν στην προετοιμασία για τον πόλεμο – και να αποτρέψουν την εξάπλωσή του στην υπόλοιπη ήπειρο».
Ω – η αποστολή Γερμανών, Γάλλων και Ιταλών στρατιωτών στην Ουκρανία για να σκοτώσουν Ρώσους « ίσως » θα έφερνε πίσω μια « πραγματικότητα » που δεν υπάρχει σήμερα; Θα εμπόδιζε τον πόλεμο « να εξαπλωθεί στην υπόλοιπη Ευρώπη »;
Άρα, Γερμανοί, Γάλλοι και Ιταλοί στρατιώτες που στάλθηκαν για να σκοτώσουν Ρώσους στρατιώτες στην Ουκρανία θα αποτρέψουν, αντί να προκαλέσουν, τη Ρωσία από το να στείλει Oreshniks, ή ακόμα και μεγαλύτερους πυρηνικούς πυραύλους, στο Βερολίνο, το Παρίσι ή τη Ρώμη; (Εάν πιστεύετε ένα τέτοιο επιχείρημα, επικοινωνήστε με τον χορηγό της κας Tότσι.)
Αυτό προφανώς δεν θα ισχύει.
Αλλά η αποτροπή ενός ευρύτερου ευρωπαϊκού πολέμου δεν είναι, όπως γράφει η κα Τότσι « κατόπιν πρόσκλησης » του The Economist , ο πραγματικός στόχος ενός τέτοιου εγχειρήματος.
Η ανησυχία της είναι « να ενθαρρύνει τους πολίτες να αναπτύξουν μια νοοτροπία που θα τους προετοιμάσει καλύτερα για τον πόλεμο ». Για να το πετύχουμε αυτό, λέει, θα πρέπει να προκαλέσουμε έναν πόλεμο που θα μας κατακλύσει όλους.
* Φιλότουρκη εμφανώς, αφού φαντάζεται « Το Ευρωπαϊκό Μέλλον της Τουρκίας: Στα παρασκήνια της επιρροής της Αμερικής στις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας» .
At issue is international and European legal order. An outcome of every new round of negotiations should be the termination of the illegal de facto state of affairs created by the illegal invasion of Turkey in July 1974. Only the termination of the illegal de facto state of affairs could lead to peace, stability and security for all states involved. The attached articles underline certain critical matters related to a peaceful resolution of the “Cyprus issue”. Such a resolution will promote regional peace and stability for all states concerned. Moreover, it will strengthen the international and EU legal system, the rule of law and exemplify the peaceful resolution of conflicts.
The first article, available here in four languages, English, Greek, French and German), is an important text entitled: «A principled basis for a just and lasting Cyprus settlement in the light of International and European Law». It was written by the “International Expert Panel” convened by the “Committee for a European Solution in Cyprus” of which I had the honour to be a constituent member. This report advocates the application of international and European rule of law as the only realistic approach whose implementation will guarantee a viable future for the Republic of Cyprus and all its citizens. For those UN representatives and EU officials currently involved in the search for a solution this report is invaluable and precious: It outlines the prerequisites for a peaceful and viable “solution”. I need not emphasize here that the Republic of Cyprus is currently a member of the United Nation, of the EU and of the Counsil of Europe, three of the foremost global institutions. Just to note that a member of the “International Expert Panel” was Alfred de Zayas. He wrote a valuable article entitled, “The Anan plan and the implication of Turkish settlers in Northern Cyprus” https://wp.me/P3OqMa-MM.
Τhe second attached article is a recent English language one that I have published in Volume 11, 2024-5 of the Society of International Relations and International Law. It is entitled: «Republic of Cyprus: International and European Rule of Law as a Cornerstone of Peace, Stability and a Viable State». This article is also posted in my webpage-link https://wp.me/p3OqMa-3u9. In this article, inter alia, I emphasize the critical fact that the Republic of Cyprus is a member-state of the EU, that international legal order defined by the Treaties is the most important criterion in interstate relations and that the role of the UN and more specifically the role of the Security Council,in both legal and political terms, is to re-establish the existing international legal order when this order is violated. Moreover, my article describes its jurisdiction as regards the legal order as defined by International Treaties.
It also refers to crucial provisions of the Charter of the UN and the very important Security Council Resolutions related to Cyprus of 1974,1975 and 1983. These resolutions concern the two illegal Turkish military invasions of Cyprus in July and August 1974 and call for the cessation of the Turkish occupation of part of Cyprus which the Security Council characterized as “legally invalid”. Currently, the areas of the Republic of Cyprus under occupation of a NATO member, Turkey —and an aspiring EU candidate state— amount to 37% of the territory and 57% of its cost-line. The aforementioned resolutions of the SC, moreover, explicitly clarify that the illegal de facto state of Affairs caused by the illegal invasion of 1974 must not prejudge the outcome of the negotiations.
Concerning these Security Council resolutions it is necessary to emphasize that they are the only ones which are compatible to the UN Charter in which it is clearly stated that: «Nothing contained in the present Charter shall authorize the United Nations to intervene in matters which are essentially within the domestic jurisdiction of any state or shall require the Members to submit such matters to settlement under the present Charter». As regards the application of measures by the UN, the aforementioned Resolutions of 1974,1975 and 1983 of the Security Council make it absolutely clear who violates international order and who continues to threaten international peace and security: It is not the victim, that is, the Republic of Cyprus, but the state that invaded and created de facto illegal consequences.
Nonetheless, after the 1990s, many clauses of subsequent resolutions of the Security Council as regards Cyprus are not valid (and in fact are illegal), because the Security Council, the UN and its representatives, as also emphasized, have no jurisdiction to define the internal regime of the member states. Their only jurisdiction is to re-establish international law and order as clearly and expressly stated in the resolutions of the Security Council of 1974, 1975 and 1983. Given the failure of the Security Counsil to re-establish international order, subsequent resolutions after 1990 addressing Cyprus are not valid (and in fact are illegal) because the UN, the SC and their representatives have no jurisdiction to define the internal regime of a sovereign member-state (essentially by mentioning the consecutive «concessions» of the victim of the illegal de facto consequences). Their only jurisdiction is to re-establish international law and order as clearly and expressly stated in the resolutions of the Security Council of 1974, 1975 and 1983. Last but not least, during the referendum of 2004 the society of Cyprus rejected the plan which proposed the acceptance of the illegal consequences of the illegal invasion of 1974.
If and when the SC of the UN or its representatives propose recognition of the de facto results of the two illegal invasions of 1974: A) They run against the High Principles of the UN and its Charter (Chapter I Article 2 paragraph 7) and even more importantly, B) they do not lead to a peaceful resolution, worse, they establish conditions of conflict and instability. By contrast, a peaceful resolution in Cyprus, in accordance with international and European rule of law will be in the best interest of all states involved and certainly also of Turkey: Realistically and rationally speaking revisionism, illegality, instability and war do not serve the interest of any state. History has proven it repeatedly.
Ηκυβέρνηση δεν έχει πια πρόσωπο για να απευθυνθεί στο σύνολο της κοινωνίας. Έχει χάσει το ηθικό πλεονέκτημα. Το 97% των πολιτών θεωρεί ότι στη χώρα επικρατεί η διαφθορά.
Υπάρχουν πολιτικές ήττες που καταγράφονται στις εκλογές. Υπάρχουν όμως και βαθύτερες ήττες, που καταγράφονται στη συνείδηση των πολιτών. Εκεί όπου δεν καταρρέει απλώς μια κυβέρνηση, αλλά η σχέση εμπιστοσύνης ανάμεσα στην κοινωνία και σε εκείνους που ζήτησαν την ψήφο της.
Αδυναμία χάραξης Στρατηγικής
Μια κυβέρνηση μπορεί να χάσει τη δημοτικότητά της. Μπορεί να χάσει την κοινοβουλευτική της πλειοψηφία. Όταν όμως χάνει το ηθικό της πλεονέκτημα, έχει ήδη χάσει το σημαντικότερο πολιτικό της κεφάλαιο. Από εκείνη τη στιγμή δεν μπορεί πλέον να απευθυνθεί στο σύνολο της κοινωνίας ως δύναμη αξιοπιστίας και ενότητας. Απευθύνεται μόνο σε όσους θα μπορούσαν να τη στηρίξουν.
Η Νέα Δημοκρατία εξελέγη υποσχόμενη αποτελεσματικό κράτος, αξιοκρατία, διαφάνεια, σταθερότητα και σεβασμό στους θεσμούς. Πολλοί πολίτες της Κεντροδεξιάς δεν την ψήφισαν επειδή συμφωνούσαν σε όλα μαζί της. Την ψήφισαν επειδή πίστεψαν ότι θα διορθώσει τις παθογένειες του παρελθόντος και θα κυβερνήσει με διαφορετικές αρχές.
Σήμερα, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική. Το κυρίαρχο πολιτικό αποτύπωμα της κυβέρνησης δεν είναι πλέον οι μεταρρυθμίσεις, αλλά οι συνεχείς υποθέσεις διαφθοράς που έχουν ανοίξει μια μεγάλη δημόσια συζήτηση γύρω από τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τη λειτουργία των θεσμών.
Η τακτική της συσπείρωσης
Η κυβέρνηση δεν απευθύνεται πλέον στο σύνολο της ελληνικής κοινωνίας. Έχει εγκαταλείψει τη στρατηγική της και περιορίζεται στη συσπείρωση της εκλογικής της βάσης. Η πολιτική της απευθύνεται κυρίως στους πολίτες που την είχαν ήδη στηρίξει στο παρελθόν και σήμερα βρίσκονται διασκορπισμένοι ανάμεσα στη Νέα Δημοκρατία, την Ελληνική Λύση, τη Φωνή Λογικής, τη Νίκη, καθώς και σε όσους ενδέχεται να ακολουθήσουν τη νέα πολιτική πρωτοβουλία του Αντώνη Σαμαρά.
Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Όταν μια κυβέρνηση δεν διαθέτει πλέον πειστικές απαντήσεις στα μεγάλα προβλήματα της χώρας, όταν δεν μπορεί να παρουσιάσει ένα νέο σχέδιο που να εμπνέει την κοινωνία, επιλέγει να αλλάξει το πεδίο της πολιτικής αντιπαράθεσης. Αντί να μιλά για την ακρίβεια, την αγοραστική δύναμη, τη στέγαση, την παραγωγική ανασυγκρότηση, την ποιότητα της Παιδείας και των δημόσιων υπηρεσιών, επιδιώκει να μεταφέρει τη δημόσια συζήτηση αλλού.
Δεν έχει απαντήσεις. Δεν έχει νέες λύσεις. Η πολιτική της έχει αποτύχει να αντιμετωπίσει μια σειρά από κρίσιμα προβλήματα της καθημερινότητας. Γι’ αυτό και αποφεύγει όσο μπορεί να τα θέτει στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Η ατζέντα της έντασης
Χωρίς μια νέα στρατηγική για τη χώρα, έχει εγκλωβιστεί σε μία αμυντική τακτική. Αντί να αναμετρηθεί με τα πραγματικά προβλήματα, επενδύει σε μια τεχνητή ατζέντα έντασης και πόλωσης. Μια ατζέντα που μεταφέρει τη δημόσια συζήτηση από τα ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα τη ζωή των πολιτών σε συγκρούσεις που συσπειρώνουν ένα συγκεκριμένο κομματικό ακροατήριο.
Όσο λιγότερες είναι οι απαντήσεις, τόσο ισχυρότερη γίνεται η προσπάθεια να αλλάξει η δημόσια ατζέντα. Όταν η πολιτική δεν μπορεί να πείσει με το σχέδιό της για το μέλλον, επιδιώκει να κυριαρχήσει μέσα από τη σύγκρουση.
Η μεγαλύτερη συνέπεια αυτής της στρατηγικής δεν αφορά τους πολιτικούς της αντιπάλους. Αφορά τους ίδιους τους δεξιούς ψηφοφόρους. Εκείνους που πίστεψαν ότι ψήφιζαν μια παράταξη που θα συγκρουόταν με τις παθογένειες του κράτους, θα αποκαθιστούσε την εμπιστοσύνη στους θεσμούς και θα αποδείκνυε ότι η αποτελεσματικότητα μπορεί να συνυπάρχει με την εντιμότητα. Τελικά, δεν κατάφερε κανένα από τα δύο.
Αντί γι’ αυτό, καλούνται σήμερα να συσπειρωθούν γύρω από μια πολιτική ατζέντα που λειτουργεί ως μηχανισμός πολιτικής συσπείρωσης, παρά ως απάντηση στα πραγματικά προβλήματα της χώρας. Έτσι, η αξιολόγηση του κυβερνητικού έργου υποχωρεί και τη θέση της παίρνει η διαρκής πολιτική αντιπαράθεση.
Με αυτή την κατασκευασμένη ατζέντα της πόλωσης θα πάει σε εκλογές. Αυτή θα είναι και η δικαιολογία της για τις πρόωρες. Αντικαθιστώντας μία στρατηγική διακυβέρνησης με μία τακτική πολιτικής επιβίωσης. Για τη διαχείριση της πολιτικής της φθοράς. Σε κάθε περίπτωση, ότι και να κάνει, θα καταγραφεί στην ιστορία ως η κυβέρνηση της διαφθοράς.
(Ο Δημήτρης Τζιώτης είναι Σύμβουλος Στρατηγικής και συγγραφέας. Το νέο βιβλίο του με τίτλο «Το Σύνταγμα της νέας Μεταπολίτευσης» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Παπαζήση)
Το podcast Houston We Have a Podcast γιορτάζει την ένατη επέτειό του, απαντώντας στις ερωτήσεις του κοινού σχετικά με την επιστημονική διάσταση της αποστολής Artemis II και τις εντυπωσιακές παρατηρήσεις που πραγματοποίησε το πλήρωμα κατά το κοντινό πέρασμά του από τη Σελήνη.
Η NASA καλωσόρισε αυτήν την εβδομάδα τη Δημοκρατία της Σερβίας και τη Δημοκρατία του Μαυρικίου ως την 69η και την 70ή χώρα, αντίστοιχα, που υπέγραψαν τις Συμφωνίες της Αρτέμιδος. Η NASA, σε συντονισμό με το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ και τις άλλες επτά αρχικές χώρες που υπέγραψαν τις συμφωνίες, θέσπισε τις Συμφωνίες της Αρτέμιδος το 2020. Στόχος τους είναι η διαμόρφωση ενός κοινού συνόλου αρχών για την καλύτερη διακυβέρνηση της ειρηνικής διαστημικής εξερεύνησης.
Ένας μετεωρίτης, ο οποίος περισυνελέγη αμέσως μετά την πτώση του στη Γη στις 16 Ιουλίου 2024, βοηθά τους επιστήμονες της NASA να ανακαλύψουν νέα στοιχεία σχετικά με το αρχαίο νερό, τη χημική εξέλιξη των πρωτόγονων αστεροειδών και τα συστατικά που ενδέχεται να συνέβαλαν στην εμφάνιση της ζωής κατά τα πρώτα στάδια της ιστορίας του Ηλιακού Συστήματος.
Οι ομάδες προχωρούν σταθερά τις προετοιμασίες σε τροχιά για το LINK, το ρομποτικό διαστημόπλοιο συντήρησης που θα ανεβάσει το Παρατηρητήριο Neil Gehrels Swift της NASA σε μεγαλύτερο υψόμετρο. Το LINK εκτοξεύθηκε στις 3 Ιουλίου και θα επιχειρήσει να συναντήσει το Swift, να το προσδέσει και να ανυψώσει σταδιακά την τροχιά του. Με αυτόν τον τρόπο θα αποτραπεί η επανείσοδος του παρατηρητηρίου στην ατμόσφαιρα της Γης αργότερα μέσα στο έτος.
Νέα έρευνα δείχνει ότι το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman της NASA θα μπορεί να ανιχνεύει υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, βοηθώντας τους επιστήμονες να μελετήσουν πώς σχηματίζονται και πώς αναπτύσσονται με την πάροδο του χρόνου οι γιγάντιες μαύρες τρύπες στα κέντρα των γαλαξιών.
Την περασμένη εβδομάδα ρωτήσαμε ποιο διαστημικό λεωφορείο πραγματοποίησε την αποστολή STS-135, την τελευταία του Προγράμματος Διαστημικών Λεωφορείων. Η απάντηση ήταν το Atlantis.
Clyde Russell
