Ο Βρετανός οικονομολόγος Τίμοθι Ας δήλωσε την Πέμπτη ότι οι τουρκικές αρχές έκλεισαν την έρευνα που είχε κινηθεί εις βάρος του για φερόμενη προσβολή του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η δήλωσή του έγινε λίγες ώρες αφότου οι εισαγγελικές αρχές ανακοίνωσαν την έναρξη της έρευνας για τοποθετήσεις στις οποίες μίλησε για μια εποχή «ενδεχομένως κοινωνιοπαθητικών ηγετών» και στη συνέχεια ανέφερε τον Ερντογάν μαζί με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου.
«Για να διευκρινίσω την κατάσταση, ενημερώθηκα ότι οι τουρκικές αρχές έκλεισαν κάθε έρευνα σχετικά με σχόλια που έκανα στην Αλικαρνασσό», έγραψε ο Ας στο X. «Εξέτασαν την υπόθεση και διαπίστωσαν ότι οι καταγγελίες ήταν αβάσιμες — δεν υπάρχει υπόθεση. Τέλος. Τελεία».
Μέχρι το πρωί της Παρασκευής, η Γενική Εισαγγελία του Μπακίρκιοϊ στην Κωνσταντινούπολη δεν είχε ανακοινώσει δημοσίως το κλείσιμο της έρευνας. Οι τουρκικές εισαγγελικές αρχές δεν σχολίασαν τη δήλωση του Ας.
«Όπως έχει αναφερθεί στον Τύπο, η Γενική Εισαγγελία μας διέταξε αυτεπαγγέλτως έρευνα εις βάρος του Τ.Α. για “προσβολή του προέδρου”, εξαιτίας δηλώσεων που έκανε σε μια συνάντηση», ανέφερε νωρίτερα την Πέμπτη η Γενική Εισαγγελία του Μπακίρκιοϊ σε ανακοίνωση μίας πρότασης.
Η Εισαγγελία δεν εξήγησε γιατί οι εισαγγελικές αρχές της Κωνσταντινούπολης άρχισαν έρευνα για δηλώσεις που έγιναν στην Αλικαρνασσό, τουριστική πόλη της νοτιοδυτικής επαρχίας Μούγλων.
Στο επίμαχο απόσπασμα από την οικονομική συνάντηση, ο Ας μιλούσε για τον τρόπο με τον οποίο τα προσωπικά συμφέροντα των πολιτικών ηγετών διαμορφώνουν την κυβερνητική πολιτική.
«Το ζήτημα δεν είναι τι ωφελεί το κράτος των ΗΠΑ. Είναι τι εξυπηρετεί το προσωπικό συμφέρον του Ντόναλντ Τραμπ. Και θα έλεγα το ίδιο και για τον Πούτιν στη Ρωσία», δήλωσε ο Ας.
«Θέλω να πω ότι ζούμε, ίσως, σε μια εποχή κοινωνιοπαθητικών ηγετών. Και το ερώτημα είναι, ξέρετε, τι εξυπηρετεί το συμφέρον αυτών των προσώπων; Των Νετανιάχου, των Ερντογάν».
«Ωχ, δεν το είπα αυτό. Το παίρνω πίσω. Σταματήστε το βίντεο», συνέχισε. «Δεν πειράζει. Αύριο θα βρίσκεται στην πρώτη σελίδα της Sabah, με μια μικρή φωτογραφία του Τίμοθι Γκάρτον Ας, αυτού του κοντού τύπου με το κοκκινωπό μούσι. “Το είπε”».
Ο Ας φαίνεται ότι, αστειευόμενος, χρησιμοποίησε για τον εαυτό του το όνομα του Βρετανού ιστορικού Τίμοθι Γκάρτον Ας. Η Sabah είναι τουρκική εφημερίδα που υποστηρίζει την κυβέρνηση.
Στην ηχογράφηση δεν υπάρχει ευθεία δήλωση ότι ο Ερντογάν είναι κοινωνιοπαθής. Ο Ας χρησιμοποίησε τη φράση «ενδεχομένως κοινωνιοπαθητικοί ηγέτες» προτού αναφέρει τον Νετανιάχου και τον Ερντογάν και στη συνέχεια ανακάλεσε την αναφορά του στον Ερντογάν.
A genuine slip of the tongue, which I retracted immediately, & absolutely no offence intended. Chatham House rules obviously don’t apply to Sabah. Erdogan has stood up valiantly for Gaza & Palestinians, as has Turkiye. No comparison to Netanyahu. Period. https://t.co/7Tjc3EmYZj
— Timothy Ash (@tashecon) August 27, 2026
«Ήταν ένα πραγματικό ολίσθημα της γλώσσας, το οποίο ανακάλεσα αμέσως, και σε καμία περίπτωση δεν είχα πρόθεση να προσβάλω. Οι Κανόνες του Τσάταμ Χάουζ προφανώς δεν ισχύουν για τη Sabah», έγραψε ο Ας στο X μετά την ανακοίνωση της έρευνας.
«Ο Ερντογάν έχει υπερασπιστεί με γενναιότητα τη Γάζα και τους Παλαιστινίους, όπως και η Τουρκία. Καμία σύγκριση με τον Νετανιάχου. Τελεία».
Ο Ας δήλωσε επίσης στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων ότι τα σχόλια είχαν γίνει υπό τον Κανόνα του Τσάταμ Χάουζ και αποτελούσαν «ολίσθημα της γλώσσας», το οποίο ανακάλεσε αμέσως.
Σύμφωνα με τον Κανόνα του Τσάταμ Χάουζ, οι συμμετέχοντες μπορούν να χρησιμοποιούν τις πληροφορίες που λαμβάνουν σε μια συνάντηση, αλλά δεν επιτρέπεται να αποκαλύπτουν την ταυτότητα ή την επαγγελματική ιδιότητα του ομιλητή.
Ο Ας είναι ανώτερος στρατηγικός αναλυτής κρατικού κινδύνου για τις αναδυόμενες αγορές στην RBC BlueBay Asset Management και συνεργαζόμενος ερευνητής στο πρόγραμμα Ρωσίας και Ευρασίας του Chatham House. Παρακολουθεί και αναλύει τις εξελίξεις στην Τουρκία εδώ και περισσότερα από 25 χρόνια.
Το άρθρο 299 του Τουρκικού Ποινικού Κώδικα προβλέπει ποινή φυλάκισης από ένα έως τέσσερα έτη για προσβολή του προέδρου. Η ποινή μπορεί να αυξηθεί κατά ένα έκτο, εάν η φερόμενη αξιόποινη πράξη τελέστηκε δημοσίως.
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έκρινε το 2021 ότι η Τουρκία παραβίασε την ελευθερία της έκφρασης καταδικάζοντας έναν άνδρα βάσει του άρθρου 299. Στην απόφαση Βεντάτ Σορλί, το Δικαστήριο έκρινε επίσης ότι, στο πλαίσιο του ποινικού δικαίου, οι πρόεδροι δεν πρέπει να απολαμβάνουν μεγαλύτερη προστασία από την κριτική σε σύγκριση με τους υπόλοιπους πολίτες.
Ο Επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης κάλεσε την Τουρκία να καταργήσει το άρθρο 299 σε υπόμνημα του 2026, επικαλούμενος τις επιπτώσεις του στην ελευθερία της έκφρασης.
Turkish Minute, με πληροφορίες από το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων.
