Καμία ανησυχία στο ΓΕΕΘΑ για τη ρωσική κυβερνοεπίθεση

Παναγιώτης Μίχος
«Άρωμα» Ελλάδας είχε η υπόθεση που ανέδειξε το Reuters (15/4) σχετικά με τη διαδικτυακή παραβίαση 170 λογαριασμών email που ανήκουν σε εισαγγελείς και ανακριτές στην Ουκρανία από χάκερς συνδεόμενους με τη Μόσχα.

Η ανακάλυψη έγινε από την Ctrl-Alt-Intel, μια ομάδα ανεξάρτητων ερευνητών κυβερνοασφάλειας από ΗΠΑ και Βρετανία. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στο στόχαστρο των υποκλοπέων βρέθηκαν Ουκρανοί αξιωματούχοι που έχουν αναλάβει την διερεύνηση των εγχώριων υποθέσεων διαφθοράς, πολλές εκ των οποίων σχετίζονται με τον ρωσικό παράγοντα και την επιρροή του στη χώρα.

Η επίθεση αποδίδεται σε ρωσική στρατιωτική ομάδα hacking, γνωστή και με το ψευδώνυμο «Fancy Bear» (σ.σ. Φανταχτερή Αρκούδα). Οι επιχειρήσεις παραβίασης πραγματοποιήθηκαν από τον Σεπτέμβριο του 2024 έως τον περασμένο Μάρτιο, διάστημα κατά το οποίο υποκλάπηκαν τουλάχιστον 284 εισερχόμενα email.

Επιπλέον, εντοπίστηκαν αρχεία καταγραφής επιτυχημένων επιχειρήσεων hacking και χιλιάδων κλεμμένων μηνυμάτων ηλεκτρονικής αλληλογραφίας.

Εκτός από ουκρανικούς, οι χάκερς επιτέθηκαν και σε στόχους ελληνικού, βουλγαρικού, ρουμανικού ενδιαφέροντος, δηλαδή χώρων της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Ακόμα, στοχοποιήθηκαν και παραβιάστηκαν τα δεδομένα δώδεκα ευρωπαϊκών υπηρεσιών και αξιωματούχων τους, καθώς και δομών στο εσωτερικό της Ρωσίας (του κεντρικού νοσοκομείου στην πόλη Ποκρόφσκ, ενός σιδηροδρομικού κόμβου κλπ).

Αδιαβάθμητα
Στην περίπτωση της Ελλάδας, όπως αναφέρει το Reuters, οι χάκερς παραβίασαν 27 εισερχόμενα email του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας (ΓΕΕΘΑ). Μεταξύ αυτών που έπεσαν θύματα κυβερνοεπίθεσης περιλαμβάνονται οι ακόλουθοι Άμυνας της χώρας σε Ινδία και σε Βοσνία και Ερζεγοβίνη αλλά και ο φάκελος εισερχομένων του Διακλαδικού Κέντρου Ψυχικής Υγείας των Ενόπλων Δυνάμεων.

Στο ΓΕΕΘΑ δεν προκλήθηκε ανησυχία, με πηγές του να το υποβαθμίζουν, περιγράφοντάς το ως ένα περιστατικό που δεν έχει ιδιαίτερη ουσία. Σύμφωνα με την ίδια γραμμή πληροφόρησης, οι συγκεκριμένοι λογαριασμοί email ήταν αδιαβάθμητοι, κάτι που σημαίνει ότι δεν περιείχαν πληροφορίες ευαίσθητου χαρακτήρα.

Ωστόσο, είναι γεγονός ότι ακόμη και δεδομένα χαμηλής διαβάθμισης ενδέχεται να αποκτούν αξία, όταν εντάσσονται σε ευρύτερα σχήματα συλλογής και ανάλυσης πληροφοριών από τρίτους κακόβουλους δρώντες.

Αρμόδιοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι υπογράμμιζαν στο «Μανιφέστο» ότι καθημερινά πραγματοποιούνται χιλιάδες κυβερνοεπιθέσεις στις στρατιωτικές υποδομές της χώρας, που αντιμετωπίζονται με επιτυχία. Ο αριθμός αυτός κινείται κατά μέσο όρο σε επίπεδα άνω των 3.500 περιστατικών, χωρίς να αποκλείονται ημέρες κατά τις οποίες καταγράφεται αισθητά αυξημένη δραστηριότητα.

Εξάλλου, όλα τα επιτελεία, ΓΕΣ, ΓΕΝ και ΓΕΑ, διαθέτουν εξειδικευμένες δομές ή διευθύνσεις αρμόδιες για την κυβερνοασφάλεια και την προστασία των πληροφοριακών τους συστημάτων, υπό τον συντονισμό του ΓΕΕΘΑ.

Ερωτηθείσες για την επιλογή των στόχων από τους χάκερς, οι ίδιες πηγές, εξηγούσαν ότι τα κακόβουλα λογισμικά (malware) που χρησιμοποιούνται σε τέτοιες επιθέσεις, λειτουργούν περίπου αυτοματοποιημένα και προσβάλουν τα «ευαίσθητα» σημεία που εντοπίζουν στις εκάστοτε υποδομές.

Οι ιθύνοντες θεωρούν εξαιρετικά δύσκολη την «εισβολή» στα διαβαθμισμένα δίκτυα και τα πληροφοριακά συστήματα των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς αυτά προστατεύονται από το Διακλαδικό Κέντρο Επιχειρήσεων Κυβερνοάμυνας (ΔΙΚΕΚΥΒ), το οποίο υπάγεται στη Διεύθυνση Κυβερνοάμυνας του ΓΕΕΘΑ.

‘Έκθεση της ΕΥΠ
«Η σύνδεση του κυβερνοχώρου με τις υπόλοιπες σφαίρες δράσεων κατά της ασφάλειας είναι πλέον άμεση. Οι κυβερνοεπιθέσεις δεν εκδηλώνονται απομονωμένα. Συχνά εντάσσονται σε ευρύτερα σχέδια υβριδικών ενεργειών, όπου η ψηφιακή διάσταση συνδυάζεται με πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές πιέσεις», ανέφερε η Εθνική Υπηρεσία Πληροφορίων (ΕΥΠ) στην προσφάτως δημοσιευθείσα ετήσια έκθεσή της.

ΝΑΤΟ
Όσον αφορά στην Ρουμανία, οι χάκερς παραβίασαν τουλάχιστον 67 λογαριασμούς email της Πολεμικής Αεροπορίας της, περιλαμβανομένων αρκετών που ανήκουν σε αεροπορικές βάσεις του ΝΑΤΟ και τουλάχιστον ενός ανώτερου στρατιωτικού αξιωματικού. Στη Βουλγαρία, οι δράστες παραβίασαν τέσσερα email που ανήκαν σε τοπικούς αξιωματούχους στην επαρχία του Πλόβντιβ. Πρόκειται για μια περιοχή όπου η ρωσική παρέμβαση φέρεται να απενεργοποίησε τις υπηρεσίες δορυφορικής πλοήγησης πριν από την επίσκεψη της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλας φον ντερ Λάιεν, τον περασμένο Σεπτέμβριο.

Τέλος, στοιχεία υποκλάπησαν και από ακαδημαϊκούς και στρατιωτικούς αξιωματούχους στη Σερβία, μια χώρα που παραδοσιακά διατηρεί πολύ καλές έως και συμμαχικές σχέσεις με τη Ρωσία.