Το Πεκίνο αντιδρά στον πόλεμο στο Ιράν σε δύο μέτωπα: οικονομικά, διατηρώντας τη ροή του ιρανικού πετρελαίου και τις διαδρομές του μέσω των Στενών του Ορμούζ παρά τον αμερικανικό αποκλεισμό· και διπλωματικά, εμβαθύνοντας τις σχέσεις του με τα κράτη του Κόλπου.
Joyce Karam
23 Απριλίου 2026
Αμερικανικές δυνάμεις περιπολούν στην Αραβική Θάλασσα κοντά στο M/V Touska στις 20 Απριλίου 2026, αφού άνοιξαν πυρ κατά του υπό ιρανική σημαία πλοίου. — Φωτογραφία του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ μέσω Getty Images
Αγαπητοί αναγνώστες,
Καθώς ο πόλεμος στο Ιράν πλησιάζει τον τρίτο μήνα του, το Πεκίνο αντιδρά σε δύο βασικά μέτωπα.
Το πρώτο είναι οικονομικό: προσαρμόζεται στον αμερικανικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ, διατηρώντας τη ροή του ιρανικού πετρελαίου και τις δικές του ναυτιλιακές διαδρομές μέσω των στενών. Προειδοποίηση για το τέλος της ιστορίας: λειτουργεί!
Το δεύτερο είναι διπλωματικό: εμβαθύνει την εμπλοκή του με τις πρωτεύουσες του Κόλπου, ιδίως στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στη Σαουδική Αραβία, όπου οι επαφές σε επίπεδο ηγεσίας με την Κίνα δείχνουν μια μετατόπιση από την πλευρά τους.
Ας μπούμε στο θέμα.
Joyce
Κύριο θέμα της εβδομάδας
Παρά τις δέκα ημέρες αμερικανικού αποκλεισμού του Ορμούζ, 34 ιρανικά δεξαμενόπλοια κατάφεραν να περάσουν δίπλα από τον αμερικανικό στρατό, σύμφωνα με την εταιρεία παρακολούθησης πλοίων Vortexa, δείχνοντας πόσο μεγάλο μέρος του πετρελαίου εξακολουθεί να βρίσκει τρόπο να διακινείται.
Η ικανότητα του Ιράν να συνεχίζει τις εξαγωγές πετρελαίου έχει επίσης βοηθηθεί από ένα κρίσιμο «μαξιλάρι»: το αργό πετρέλαιο που βρίσκεται ήδη στη θάλασσα. Η Vortexa εκτίμησε ότι περισσότερα από 160 εκατομμύρια βαρέλια ιρανικού αργού και συμπυκνωμάτων βρίσκονται αυτή τη στιγμή αποθηκευμένα σε πλωτά δεξαμενόπλοια, αναμένοντας παράδοση. Τουλάχιστον 140 εκατομμύρια από αυτά τα βαρέλια φέρεται να βρίσκονται πέρα από τη ζώνη του αποκλεισμού.
Αυτό έχει σημασία για το Πεκίνο, επειδή η διαδρομή του Ορμούζ δεν αφορά μόνο τις ιρανικές εξαγωγές προς την Κίνα. Αφορά επίσης την ενεργειακή ασφάλεια. Το Πεκίνο συνέχισε να λαμβάνει φορτία μέσω του λεγόμενου «σκοτεινού στόλου», ενός αδιαφανούς δικτύου δεξαμενόπλοιων που αποκρύπτουν την ιδιοκτησία, τον προορισμό και το φορτίο τους.
Ένα δεξαμενόπλοιο που κατασχέθηκε από τους Αμερικανούς Πεζοναύτες κατά τη διάρκεια του αποκλεισμού φερόταν να έχει δηλωθεί με προορισμό την Κίνα, ενώ άλλο πλοίο του ίδιου δικτύου ισχυριζόταν ότι κατευθυνόταν προς τη Σιγκαπούρη.
Το ευρύτερο συμπέρασμα είναι ότι το κλείσιμο αυτής της διαδρομής διέλευσης δεν έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα επιζήμιο για την Κίνα. Πέρα από το ότι συνεχίζει να λαμβάνει ιρανικό πετρέλαιο, το Πεκίνο έχει περάσει χρόνια δημιουργώντας μεγάλα στρατηγικά αποθέματα, τα οποία του δίνουν ένα περιθώριο ασφαλείας απέναντι σε διαταραχές της προσφοράς. Η Kpler εκτίμησε τον Ιανουάριο ότι η Κίνα διέθετε περίπου 1,2 δισεκατομμύρια βαρέλια χερσαίων αποθεμάτων αργού πετρελαίου, μέγεθος που της επιτρέπει να απορροφά κραδασμούς πολύ καλύτερα από τους περισσότερους εισαγωγείς.
Κίνα — Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Ενώ διαχειρίζεται την κατάσταση στον εφοδιασμό πετρελαίου, το Πεκίνο εντείνει επίσης τη διπλωματία του με τα κράτη του Κόλπου, ιδίως τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Στις 20 Απριλίου, ο πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ συνομίλησε με τον Σαουδάραβα πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και ζήτησε άμεση κατάπαυση του πυρός στη Μέση Ανατολή, καθώς και διατήρηση της ομαλής ναυσιπλοΐας μέσω του Ορμούζ. Η συνομιλία πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του Σαουδάραβα ηγέτη, σύμφωνα με τη South China Morning Post, και το μήνυμα ήταν σαφές: η Κίνα θεωρείται όχι μόνο οικονομικός παράγοντας, αλλά και σταθεροποιητική διπλωματική δύναμη, τη στιγμή που η αμερικανική διπλωματία υστερεί απέναντι στο Ιράν και στην προστασία των κρατών του Κόλπου.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα δοκιμάζουν επίσης πόσο μπορούν να αξιοποιήσουν το Πεκίνο στην τρέχουσα κρίση. Ρεπορτάζ της Wall Street Journal τη Δευτέρα ανέφερε ότι το Άμπου Ντάμπι είχε διερευνήσει στην Ουάσιγκτον το ενδεχόμενο χρηματοοικονομικής στήριξης —μιας γραμμής ανταλλαγής νομισμάτων— για να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις του πολέμου.
Το αίτημα περιείχε και μια έμμεση προειδοποίηση: αν οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν βοηθήσουν, τα ΗΑΕ θα μπορούσαν να στραφούν περισσότερο προς την Κίνα, μεταξύ άλλων ενδεχομένως διευθετώντας περισσότερες συναλλαγές πετρελαίου σε γουάν.
Ο Εμιρατινός ακαδημαϊκός Abdulkhaleq Abdulla ενίσχυσε δημόσια αυτό το μήνυμα, γράφοντας ότι τα ΗΑΕ ίσως χρειαστεί να επανεξετάσουν κατά πόσο αξίζει να συνεχίσουν να φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις, συμπεριλαμβανομένης της Αλ Ντάφρα. Περιέγραψε τις βάσεις ως «βάρος» και όχι ως στρατηγικό πλεονέκτημα, τονίζοντας παράλληλα ότι η σχέση ΗΑΕ–ΗΠΑ θα διατηρηθεί. Το Άμπου Ντάμπι θέλει να κρατήσει ανοιχτές τις επιλογές του, και η Κίνα είναι μία από αυτές.
Οι προειδοποιήσεις αυτές ακολουθούν την έντονη διπλωματική κινητικότητα των Εμιράτων προς το Πεκίνο την περασμένη εβδομάδα. Όπως ανέφερε η Rosaleen Caroll, ο πρίγκιπας διάδοχος του Άμπου Ντάμπι, σεΐχης Khaled bin Mohamed bin Zayed, συναντήθηκε με τον Σι στις 14 Απριλίου, ενώ ο Κινέζος υπουργός Εξωτερικών Wang Yi είχε συνομιλίες με τον ειδικό απεσταλμένο του προέδρου των ΗΑΕ στην Κίνα, Khaldoon Khalifa Al Mubarak, στις 13 Απριλίου. Ο Wang είπε στον Εμιρατινό απεσταλμένο ότι η Κίνα «κατανοεί πλήρως τις νόμιμες ανησυχίες ασφαλείας των αραβικών κρατών του Κόλπου».
Η άποψη της Joyce
Για το Πεκίνο, όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος και όσο περισσότερο ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αποτυγχάνει να πετύχει μια στρατηγική νίκη ή μια διπλωματική διέξοδο, τόσο μεγαλύτερο γίνεται το άνοιγμα για την Κίνα.
Παρουσιάζοντας τον εαυτό της ως αξιόπιστο οικονομικό εταίρο και ως δύναμη λιγότερο πολιτικά παρεμβατική από την Ουάσιγκτον, η Κίνα αξιοποιεί τη σύγκρουση, ενισχύοντας τη θέση της με κράτη του Κόλπου που ολοένα και περισσότερο αντισταθμίζουν τους κινδύνους μέσα σε μια περίοδο περιφερειακής αναταραχής, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζει να εξασφαλίζει πετρέλαιο.
