Η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ δεν αρκεί από μόνη της για να κρίνει την έκβαση του πολέμου, υποστηρίζουν δύο αναλυτές του Foreign Affairs. Κατά την εκτίμησή τους, η Τεχεράνη ποντάρει στην παράταση της σύγκρουσης και στο οικονομικό και πολιτικό κόστος για τους αντιπάλους της.
Οι Νάργκες Μπαζογκλί και Βάλι Νασρ περιγράφουν έναν στόχο ευρύτερο από την επιβίωση του ιρανικού καθεστώτος: να αποχωρήσουν οι αμερικανικές δυνάμεις από τον Περσικό Κόλπο, να αρθούν οι κυρώσεις και να αναγνωριστεί το Ιράν ως μεγάλη δύναμη. Η βασική ιδέα, όπως την παρουσιάζουν, είναι ότι η Τεχεράνη μπορεί να πετύχει αυτούς τους σκοπούς χωρίς να νικήσει τις ΗΠΑ σε μια συμβατική στρατιωτική αναμέτρηση. Αρκεί να επιβάλει αρκετό κόστος ώστε η Ουάσιγκτον να αναθεωρήσει την πολιτική περιορισμού του Ιράν.
Σύμφωνα με τους δύο συγγραφείς, η ιρανική στρατηγική στηρίζεται σε τρεις μοχλούς: πλήγματα κατά αμερικανικών βάσεων, πίεση προς τα κράτη του Κόλπου να ζητήσουν την αποχώρηση των ΗΠΑ και αναστάτωση στις ενεργειακές αγορές. Τα Στενά του Ορμούζ αποκτούν έτσι σημασία όχι μόνο ως θαλάσσια δίοδος, αλλά και ως μέσο αύξησης του διεθνούς κόστους της σύγκρουσης. Οι συντάκτες εκτιμούν επίσης ότι η πολεμική πίεση ενίσχυσε το εθνικιστικό αίσθημα στο εσωτερικό του Ιράν, παρά τις σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις.
Οι εξελίξεις στη ναυσιπλοΐα δείχνουν ότι η ένταση γύρω από τα Στενά παραμένει ενεργό μέτωπο. Το Reuters μετέδωσε στις 14 Οκτωβρίου ότι το Ιράν αλλάζει τακτικές στις επιθέσεις κατά πλοίων, επιδιώκοντας να διατηρήσει την πίεση στην περιοχή και στις αγορές ενέργειας.
Η στρατηγική αυτή έχει, όμως, μεγάλο ρίσκο. Η ίδια η ανάλυση αναγνωρίζει ότι το Ιράν έχει υποστεί σοβαρές ζημιές. Η παρατεταμένη σύγκρουση μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την οικονομία και τον πληθυσμό, ενώ η πίεση στις αγορές δεν εγγυάται ότι τα κράτη του Κόλπου θα στραφούν κατά της αμερικανικής παρουσίας. Αυτά είναι τα κρίσιμα αβέβαια σημεία του ιρανικού υπολογισμού.
Το βασικό ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο ποια πλευρά διαθέτει μεγαλύτερη στρατιωτική ισχύ. Είναι ποια πλευρά θα αντέξει περισσότερο το κόστος και ποια θα επιλέξει πρώτη να αποκλιμακώσει. Η «θεωρία νίκης» που περιγράφουν οι Μπαζογκλί και Νασρ είναι μια ερμηνεία της ιρανικής στρατηγικής, όχι απόδειξη ότι η Τεχεράνη μπορεί πράγματι να πετύχει τους στόχους της. Το άρθρο τους δημοσιεύτηκε στο Foreign Affairs στις 9 Οκτωβρίου 2026.


