Ο υποστηριζόμενος από τη ΝΔ Γ. Μπρατάκος κέρδισε με 89% την προεδρία του ΕΒΕΑ και ο Ν. Σοφιανός καταγγέλλει «εκλογές παρωδία»
Ο Γιάννης Μπρατάκος, επικεφαλής του συνδυασμού «Άλμα Μπροστά», θα είναι ο νέος πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητήριου Αθηνών (ΕΒΕΑ). Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα ο Γ. Μπρατάκος, που είχε την υποστήριξη της ΝΔ, καταλαμβάνει την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών του 51μελούς Διοικητικού Συμβουλίου (45 έδρες) με ποσοστό 89%.
Ωστόσο ο αντίπαλός του, Νίκος Σοφιανός, καταγγέλλει νοθεία στις αρχαιρεσίες που πραγματοποιήθηκαν το τριήμερο 30 Νοεμβρίου έως 2 Δεκεμβρίου 2024. Ο επικεφαλής του συνδυασμού «Το ΕΒΕΑ στα μέλη του», σε υπόμνημα που έστειλε στην αρμόδια εκλογική επιτροπή, από τις 28 Νοεμβρίου, είχε κάνει λόγο για μια «στρατευμένη μαζική εκλογική νοθεία» από μέλη της ΟΝΝΕΔ προς όφελος του πρώην υφυπουργού παρά τω πρωθυπουργό, Γιάννη Μπρατάκου.
Στο πλαίσιο της καταγγελίας του παρουσίασε μάλιστα και μηνύματα τα οποία αποστέλλονταν σε μέλη της ΟΝΝΕΔ, παροτρύνοντάς τα να συμμετάσχουν μαζικά στη διαδικασία, ζητώντας τους τα προσωπικά τους στοιχεία για «να καταρτίσουν (παράνομα ή/και πλαστά) πρακτικά Δ.Σ. Α.Ε. μελών του ΕΒΕΑ ώστε να ψηφίσουν στις επικείμενες εκλογές του ΕΒΕΑ τον “Εκλεκτό”».
«Τις τελευταίες ημέρες έγινα αποδέκτης από μέλη πολλών ανωνύμων εταιρειών καθώς και τρίτων προσώπων για ένα νέο κύμα εκλογικής νοθείας, αυτή τη φορά όχι από την θέση των εκλόγιμων αλλά από τη θέση εκλογέων που εντάσσονται στον οριστικό εκλογικό κατάλογο ως ανώτατα διοικητικά στελέχη που φέρουν τάχα εξουσιοδοτήσεις από Ανώνυμες Εταιρείες για να ψηφίσουν “στρατευμένα” στις επικείμενες εκλογές».
Ο κ. Σοφιανός εκανε λόγο για «παρωδία εκλογών στο ΕΒΕΑ» και γνωστοποίησε ότι «ο συνδυασμός θα διεκδικήσει την αποκατάσταση της νομιμότητας με προσφυγή στα διοικητικά δικαστήρια».
Τα αποτελέσματα των εκλογών στο ΕΒΕΑ
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα που ανακοινώθηκαν, αλλά αμφισβητούνται από τον συνδυασμό «Το ΕΒΕΑ στα μέλη του», η κατανομή των εδρών έχει ως εξής:
Το «Άλμα Μπροστά» με επικεφαλής τον κ. Γιάννη Μπρατάκο εξέλεξε 45 από τους 51 συμβούλους στο Δ.Σ. του ΕΒΕΑ (Εμπορικό Τμήμα 15, Μεταποιητικό Τμήμα 15, Εξαγωγικό Τμήμα 1, Τμήμα Υπηρεσιών 14), λαμβάνοντας 8.327 ψήφους.
Ο συνδυασμός «Το ΕΒΕΑ στα μέλη του» με επικεφαλής τον κ. Νίκο Σοφιανό έλαβε 1045 ψήφους και εξέλεξε 6 συμβούλους στο Δ.Σ. (Εμπορικό Τμήμα 2, Μεταποιητικό Τμήμα 1, Εξαγωγικό Τμήμα 2, Τμήμα Υπηρεσιών 1).
Συνολικά ψήφισαν 9.553 επιχειρηματίες, ενώ τα άκυρα και τα λευκά ψηφοδέλτια ανέρχονται σε 181.
Γιάννης Μπρατάκος: Η επόμενη μέρα ξεκινά με σχέδιο και δουλειά
Ο νεοεκλεγείς πρόεδρος του ΕΒΕΑ, Γιάννης Μπρατάκος, μετά τη νίκη του έκανε την ακόλουθη δήλωση:
«Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλα τα μέλη του ΕΒΕΑ που συμμετείχαν στις εκλογές και με τίμησαν με την ψήφο τους. Το αποτέλεσμα είναι για εμένα τιμή, αλλά και ευθύνη. Από σήμερα ξεκινάμε να δουλεύουμε όλοι μαζί για ένα ΕΒΕΑ πιο σύγχρονο, πιο αποτελεσματικό. Που θα στηρίζει τα μέλη του, θα είναι στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων και θα εκπροσωπεί επάξια την επιχειρηματική κοινότητα. Θέλω να ευχαριστώ την ομάδα μου, τον συνδυασμό μας “Άλμα Μπροστά”.
Όλοι μαζί δώσαμε έναν αγώνα που αποτυπώνει την κοινή μας δέσμευση για ένα καλύτερο ΕΒΕΑ. Η επόμενη μέρα ξεκινά με σχέδιο και δουλειά.
Στόχος μας είναι ένα Επιμελητήριο που θα είναι πραγματικός σύμμαχος για τις επιχειρήσεις. Που θα παρέχει σύγχρονες υπηρεσίες, θα προωθεί την εξωστρέφεια, θα στηρίζει την καινοτομία και θα διεκδικεί λύσεις στα προβλήματα των μελών του. Δεσμεύομαι να δώσω τον καλύτερο εαυτό μου για να κάνουμε πράξη το όραμά μας για ένα ΕΒΕΑ ισχυρό, αντάξιο των προσδοκιών των μελών του. Όπως αξίζει στην ιστορία και τις δυνατότητές του. Σας ευχαριστώ από καρδιάς».
Νίκος Σοφιανός: Εκλογές – παρωδία
«Ο συνδυασμός “Το ΕΒΕΑ στα μέλη του”, μετά από τρεις ημέρες διαδικασίας και λίγη ώρα πριν το κλείσιμο της κάλπης, κατήγγειλαν την παρωδία των εκλογών στο ΕΒΕΑ», ανέφερε ο Νίκος Σοφιανός και πρόσθεσε:
«Υποβλήθηκαν υπομνήματα πριν και ενστάσεις κατά τη διάρκεια των εκλογών, με σκοπό τη διασφάλιση μίας διάφανης και νομότυπης διαδικασίας. Δυστυχώς η εκλογική επιτροπή απέρριψε οτιδήποτε αιτηθήκαμε, με πιο κραυγαλέες περιπτώσεις:
(α) την άρνηση παράδοσης του οριστικού εκλογικού καταλόγου προκειμένου να ελεχθεί η νομιμότητα των εκλογέων, με συνέπεια να ασκηθεί παράνομα το εκλογικό δικαίωμα από εκατοντάδες άτομα άσχετα με τις επιχειρήσεις – μέλη,
(β) την άρνηση παρουσίας εκπροσώπων των συνδυασμών έξω από τον χώρο φύλαξης των καλπών κατά τη διάρκεια της νύχτας, και
(γ) την άρνηση να υπογράψει ο εκπρόσωπος του συνδυασμού μας το χαρτί σφράγισης της κάθε κάλπης, προκειμένου να διασφαλιστεί το άθικτό της. Ασχέτως αποτελέσματος, ο συνδυασμός θα διεκδικήσει την αποκατάσταση της νομιμότητας με προσφυγή στα διοικητικά δικαστήρια».
Περισσότεροι από 300 πολιτικοί, διπλωμάτες, πανεπιστημιακοί και εμπειρογνώμονες από τουλάχιστον 50 χώρες πήραν μέρος στη φετινή Ευρωπαϊκή Διάσκεψη για τη Μη Διάδοση και τον Αφοπλισμό (EUNPDC), που συνήλθε στις 12 και 13 Νοεμβρίου στις Βρυξέλλες. Στόχος, η διάχυση της γνώσης, κυρίως προς τους ιθύνοντες στη χάραξη γεωπολιτικής.
Εχοντας την τιμή να εκπροσωπήσω στη διάσκεψη εκ μέρους της Ελλάδας το ΕΛΙΑΜΕΠ, θεωρώ χρήσιμο και πρέπον να δημοσιοποιήσω τα σημαντικότερα συμπεράσματά μου.
Το γεωπολιτικό κλίμα των ημερών ήταν φορτισμένο. Οι πόλεμοι στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή συνεχίζονταν. Στις ΗΠΑ μόλις είχε επανεκλεγεί πρόεδρος ο Τραμπ και δύο μέρες μετά, στο Valdai Club, ο ρώσος πρόεδρος Πούτιν επανέλαβε την απειλή για ενδεχόμενη πρώτη χρήση πυρηνικών όπλων.
Η ατμόσφαιρα στη διάσκεψη ήταν ανάλογη. Γνωρίζαμε πως την ώρα που εμείς συζητούσαμε δεν υπήρχε καμία συνομιλία ανάμεσα στους ισχυρότερους παράγοντες των εξελισσόμενων κρίσεων. Επίσης, πως ήταν καθολική η απουσία διεθνούς ελέγχου των πυρηνικών εξοπλισμών. Ουδεμία διμερής συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας για τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων είναι πλέον ενεργή.
Η μόνη σχετική συμφωνία που εφαρμόζεται ακόμη παγκοσμίως είναι η Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Οπλων (ΝΡΤ). Η ΝΡΤ μαζί με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) και τους επιθεωρητές του αποτελούν από το 1970 τον ακρογωνιαίο λίθο στο διεθνές θεσμικό οικοδόμημα πυρηνικής ασφάλειας. Ωστόσο, η διάλυση της Σοβιετικής Ενωσης το 1991 κατέστρεψε αυτόματα τη διπολική ισορροπία πυρηνικής αποτροπής.
Η διάδοχος μονοπολική ηγεμονία των ΗΠΑ επέφερε την απαξίωση των πολυμερών θεσμών. Η περιφρόνηση διεθνών συνθηκών και θεσμικών οργάνων – ΝΡΤ, ΙΑΕΑ, Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ – έγινε σαφής το 2003, όταν οι αμερικανικές δυνάμεις εισέβαλαν στο Ιράκ, και αργότερα, το 2018, κορυφώθηκε με την απόφαση του προέδρου Τραμπ για μονομερή αποχώρηση των ΗΠΑ από την τεράστιας γεωπολιτικής σημασίας πολυμερή συμφωνία JCPOA για τον πυρηνικό έλεγχο του Ιράν.
Στις Βρυξέλλες επιβεβαιώθηκε ότι ο αγώνας δρόμου των πυρηνικών εξοπλισμών συνεχίζεται παγκοσμίως. Ενώ ο αριθμός των πυρηνικών κεφαλών μειώθηκε εντυπωσιακά μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου – από περίπου 70.000 σε 12.500 σήμερα, εκ των οποίων σχεδόν 90% ανήκουν σε ΗΠΑ και Ρωσία –, o συνεχιζόμενος ποιοτικός εκσυγχρονισμός των πυρηνικών οπλικών συστημάτων αυξάνει τελικά σε ασύλληπτο βαθμό την ολέθρια αποτελεσματικότητά τους. Αξιοσημείωτο είναι επίσης ότι ΗΠΑ, Ρωσία και Κίνα έχουν αναβαθμίσει πρόσφατα τους αδιαφανείς στρατηγικούς σχεδιασμούς τους με προσθήκη περιπτώσεων πρώτης χρήσης πυρηνικών όπλων.
Στη διάσκεψη, η Αλεξάντρα Μπελ, υφυπουργός Εξωτερικών της απερχόμενης κυβέρνησης Μπάιντεν, μίλησε για την επίλυση κρίσεων μέσα από μια κατά περίπτωση δημιουργία κανόνων (rules based order). Τι άλλαξε άραγε από το 2019, όταν στην ίδια αίθουσα ο Κρίστοφερ Φορντ, υφυπουργός Εξωτερικών του τότε αμερικανού προέδρου Τραμπ, πρότεινε αντίστοιχα την εφαρμογή ολιγομερών κανονιστικών (normative) προσεγγίσεων αντί της ισχύουσας ρυθμιστικής (regulatory) αντιμετώπισης κρίσεων, η οποία βασίζεται στους πολυμερείς θεσμούς του OHE. Πρακτικά, και τις δύο φορές οι ΗΠΑ ζήτησαν να εφαρμόζεται το «δίκαιο του ισχυροτέρου».
Το 2019, τόσο ο ρώσος όσο και ο κινέζος εκπρόσωπος αντέδρασαν έντονα χαρακτηρίζοντας την αμερικανική πρόταση «απογοητευτική». Φέτος στη διάσκεψη δεν υπήρχε εκπρόσωπος της Ρωσίας. Εικάζω πως δεν προσεκλήθη. Ωστόσο, ο εκπρόσωπος της κυβέρνησης του Πεκίνου, πρέσβης Τσιάν Σιέν, απέρριψε αμέσως την αμερικανική πρόταση χαρακτηρίζοντάς την «κυνική».
Κλείνοντας τη διάσκεψη, η υπεύθυνη διοργάνωσης Σιμπίλε Μπάουερ, διευθύντρια του Σουηδικού Διεθνούς Ινστιτούτου Ερευνών για την Ειρήνη (SIPRI), ανακοίνωσε το ενδιαφέρον αποτέλεσμα μιας πρόσφατης σφυγμομέτρησης: «Οι νεότεροι θεωρούν ως μεγαλύτερη απειλή για την ανθρωπότητα την κλιματική αλλαγή, ενώ οι “λιγότερο νέοι” τοποθετούν πρώτο τον πυρηνικό πόλεμο και στη συνέχεια την έλλειψη πληροφόρησης και την παραπληροφόρηση».
Από τις Βρυξέλλες έφυγα απόλυτα βέβαιος ότι οι υπαρξιακές απειλές που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα απαιτούν άμεση και ειλικρινή συνεργασία των κορυφαίων ηγετών της. Το γλίστρημα στο χάος είναι πλέον εύκολο.
——–
Ο δρ Παντελής Οικονόμου είναι πρώην επιθεωρητής του ΙΑΕA, επιστημονικός συνεργάτης του ΕΛΙΑΜΕΠ και συγγραφέας του επίκαιρου βιβλίου «Το τελευταίο λάθος» (εκδ. Παπαδόπουλος)
Ο Ντεβλέτ Μπαχτσελί, αναφερόμενος στις ΗΠΑ που στηρίζουν τις κουρδικές δυνάμεις, είπε, χωρίς να τις κατονομάσει, ότι «είναι το πιο φυσικό μας δικαίωμα να τους πούμε μαζέψτε τα και φύγετε»
Φωτ. REUTERS/ Mahmoud Hassano
«Το Χαλέπι είναι έως το κόκαλο τουρκικό και μουσουλμανικό» διακήρυξε ο κυβερνητικός εταίρος του Τούρκου προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, και αρχηγός του Κόμματος της Εθνικιστικής Δράσης (ΜΗΡ) Ντεβλέτ Μπαχτσελί και, αναφερόμενος στις Ηνωμένες Πολιτείες που στηρίζουν τις κουρδικές δυνάμεις, είπε, χωρίς να τις κατονομάσει, ότι «είναι το πιο φυσικό μας δικαίωμα να τους πούμε μαζέψτε τα και φύγετε».
Σχολιάζοντας ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κόμματός του τις εξελίξεις στη Συρία, ο αρχηγός των Τούρκων υπερεθνικιστών δήλωσε: «Είναι αλάθητη και αδιαμφισβήτητη απαίτηση του αγώνα μας και της πολιτικής μας τιμής να φωνάξουμε την εξής αλήθεια ενώπιον του έθνους: Δεν μπορείτε να συναντήσετε τέκνο της πατρίδας του οποίου η καρδιά δεν τρέμει όταν αναφέρεται στο Χαλέπι, γιατί το Χαλέπι είναι τουρκικό και μουσουλμανικό έως το κόκαλο».
«Το τουρκικό έθνος γνωρίζει τη γεωγραφία του Ιράκ και της Συρίας και το τουρκικό έθνος φέρει στην ψυχή του αυτές τις γεωγραφίες της καρδιάς και του πολιτισμού του», ανέφερε επίσης ο Μπαχτσελί και έστρεψε τα βέλη του κατά της Ρωσίας και του Ιράν για τη στάση τους στο παρελθόν, κατά την ανακατάληψη του Χαλεπίου από τις κυβερνητικές δυνάμεις του προέδρου Μπασάρ αλ Ασαντ: «Πριν μιλήσω για τις επιθέσεις στο Χαλέπι στις 27 Νοεμβρίου, θα ήθελα να σας υπενθυμίσω ότι δεν ξεχάσαμε και δεν θα ξεχάσουμε ποτέ τις μαζικές δολοφονίες που διέπραξαν οι υποστηριζόμενες από τη Ρωσία και το Ιράν καθεστωτικές δυνάμεις στο Χαλέπι το 2016, τις σκηνές βίας με κριτήριο το θρησκευτικό δόγμα, τους αθώους που εξορίστηκαν, το οδυνηρό δράμα μιας πόλης που αποκόπηκε από την ιστορία της».
O πρόεδρος του ΜΗΡ κατηγόρησε τον Ασαντ ότι δεν δέχτηκε το χέρι που του έτεινε η Τουρκία, χαρακτήρισε «πλήρη ντροπή» την πολιτική του καθεστώτος Μπαάθ και ζήτησε από τον πρόεδρο Ασαντ να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις με την Τουρκία άνευ προϋποθέσεων. «Είναι προς το συμφέρον της χώρας του να δείξει ο Ασαντ τη βούληση για εξομάλυνση (σ.σ. των σχέσεων της Συρίας με την Τουρκία). Η Τουρκία δεν εποφθαλμιά ξένα εδάφη. Το καθεστώς Ασαντ πρέπει να το συνειδητοποιήσει αυτό. Δεν μπόρεσε να χωνέψει τον αγώνα του τουρκικού στρατού κατά της τρομοκρατίας. Ο Ασαντ θα πρέπει να έρθει σε επαφή με την Τουρκία χωρίς προϋποθέσεις», είπε ο Ντεβλέτ Μπαχτσελί
«Δεν μπορούμε να εναποθέσουμε τις ελπίδες μας στην καταρρέουσα κρατική δομή της Συρίας. Η κυβέρνηση Ασαντ πρέπει να έρθει στα συγκαλά της. Θα πρέπει να σταματήσει να θεωρεί φίλους τους εχθρούς της. Δεν μπορούμε να φύγουμε (από τη Συρία) μέχρι να τελειώσει το PYD» συμπλήρωσε, αναφερόμενος στην παρουσία των κουρδικών δυνάμεων στα βορειοανατολικά της χώρας.
Σε μία αποστροφή του λόγου του, είπε μάλιστα ότι «το Ταλ Ριφάατ καθάρισε, σειρά έχει τώρα το Μαμπίτς». Οι υποστηριζόμενες από την Τουρκία δυνάμεις του Συριακού Εθνικού Στρατού εισήλθαν προχτές, Κυριακή, στον ελεγχόμενο από τους Κούρδους θύλακα του Ταλ Ριφάατ στα βόρεια του Χαλεπίου και τα βλέμματα στρέφονται τώρα στην περιοχή Μαμπίτς, τη μοναδική που ελέγχουν η πολιτοφυλακή των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) στα δυτικά του ποταμού Ευφράτη.
Η Αγκυρα ταυτίζει την κουρδική αυτονομιστική παράταξη PYD και την πολιτοφυλακή των SDF στη βορειοανατολική Συρία με την τρομοκρατία και την οργάνωση ΡΚΚ που δρα κατά της Τουρκίας και ζητά από τις Ηνωμένες Πολιτείες να διακόψουν την υποστήριξή τους.
Συνεχίζοντας την αναφορά του στην παρουσία της de facto αυτόνομης κουρδικής οντότητας στα ανατολικά του Ευφράτη και διατυπώνοντας με σκληρή γλώσσα την ενόχλησή του για την υποστήριξη των Κούρδων από τις ΗΠΑ, τις οποίες έδειξε εμμέσως πλην σαφώς χωρίς να κατονομάσει, ο Ντεβλέτ Μπαχτσελί είπε: «Είμαστε υποχρεωμένοι να σκεφτούμε τις επιπτώσεις που θα έχει στην Τουρκία η επανεμφάνιση των συγκρούσεων από το Χαλέπι έως το Ιντλίμπ. Είναι το πιο φυσικό μας δικαίωμα να ρωτήσουμε τι επιδιώκουν αυτοί που βομβαρδίζουν εδώ κι εκεί δίπλα στα σύνορά μας, αυτοί που ενισχύουν και χαϊδεύουν την αυτονομιστική τρομοκρατική οργάνωση στη βορειοανατολική Συρία, με βάση ποιο δικαίωμα και νόμο βρίσκονται στην περιοχή μας, και όχι μόνο αυτό, είναι το πιο φυσικό μας δικαίωμα να τους πούμε μαζέψτε τα και φύγετε».
Ο Τούρκος πρόεδρος βλέπει την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ ως ευκαιρία για να βελτιώσει τη θέση του, αλλά η συριακή αρένα θα μπορούσε να τον παρασύρει σε έναν ευρύτερο πόλεμο – που είναι το τελευταίο πράγμα που θέλει.
Οι συριακές ανταρτικές πολιτοφυλακές, υπό την ηγεσία της Χαγιάτ Ταχρίρ αλ Σαμ υπό την τουρκική αιγίδα, έχουν επεκτείνει τις μάχες τους στην περιοχή της Χάμα. Οι αντάρτες έχουν ήδη καταλάβει μεγάλα τμήματα του Χαλεπίου και τώρα έχουν ξεκινήσει ένοπλες συγκρούσεις με τις κουρδικές δυνάμεις.
Η κατεύθυνση της επίθεσης, η οποία μέχρι στιγμής έχει συναντήσει περιορισμένη αντίσταση από τον συριακό στρατό και τις ρωσικές αεροπορικές επιδρομές, δεν είναι ακόμη απολύτως σαφής. Φαίνεται ότι οι πολιτοφυλακές σχεδιάζουν να δημιουργήσουν μια ουδέτερη περιοχή μεταξύ των τουρκικών συνόρων και των κουρδικών περιοχών με τρόπο που θα ταιριάζει καλά με το στρατηγικό γενικό σχέδιο της Τουρκίας.Αυτό το σχέδιο επιδιώκει να δημιουργήσει μια «ζώνη ασφαλείας» που θα καλύπτει μια περιοχή έως και 25-30 χιλιόμετρα (40-48 μίλια) από τα σύνορα.
Ομολογουμένως, η Τουρκία αρνείται την άμεση εμπλοκή στις μάχες, με τον υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν να υποστηρίζει ότι τα γεγονότα στη Συρία δεν μπορούν να αποδοθούν σε ξένη επέμβαση, δηλαδή σε τουρκική επέμβαση. Ωστόσο, είναι δύσκολο να πείσει αυτός ο τουρκικός ισχυρισμός.
Η Τουρκία χρηματοδοτεί περίπου δώδεκα πολιτοφυλακές που ενεργούν στο όνομά της και για λογαριασμό της. Σύμφωνα με τον αρχηγό της συριακής αντιπολίτευσης που αναγνωρίζεται από τη διεθνή κοινότητα, ο σχεδιασμός της επίθεσης ξεκίνησε πριν από ένα χρόνο, αλλά αναβλήθηκε λόγω του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας και στον Λίβανο. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι η Άγκυρα δεν γνώριζε αυτά τα σχέδια ή δεν τους έδωσε το πράσινο φως.
Δεν είναι τυχαίο που ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θεωρείται ως το πρόσωπο που κρατά τα ηνία των τρεχουσών στρατιωτικών και διπλωματικών κινήσεων στη Συρία. Μέσω των πολιτοφυλακών, προφανώς ελπίζει να πετύχει αυτό που δεν κατάφερε μέχρι στιγμής μέσω της διπλωματίας.
Τον τελευταίο χρόνο, προσπάθησε να αποκαταστήσει τις σχέσεις με τη Δαμασκό, αλλά ο Σύρος πρόεδρος Μπασάρ Άσαντ τον απέρριψε, λέγοντας ότι η τουρκική απόσυρση όλων των δυνάμεών της από το συριακό έδαφος ήταν προϋπόθεση για τις διαπραγματεύσεις για την επανέναρξη των σχέσεων.
Αυτές οι σχέσεις διακόπηκαν τον Μάρτιο του 2012 λόγω της σφαγής Σύριων αμάχων από τον Άσαντ. Έκτοτε, οι πρώην φίλοι Άσαντ και Ερντογάν ήταν σκληροί εχθροί και ο Ερντογάν δεν έπαψε ποτέ να απαιτεί την ανατροπή του Άσαντ.
Την ίδια στιγμή, οι τουρκικές δυνάμεις εισέβαλαν στη Συρία και, με τη βοήθεια των πολιτοφυλακών που ήταν πιστές στην Άγκυρα, κατέλαβαν πολλές πόλεις και χωριά στις κουρδικές περιοχές. Χιλιάδες άνθρωποι εκδιώχθηκαν από αυτές τις περιοχές και πολλοί κατέφυγαν στις πόλεις Χαλέπι και Ιντλίμπ. Αυτή την εβδομάδα, άρχισαν να φεύγουν και από αυτές τις πόλεις λόγω των μαχών.
Όμως η κατάληψη από την Τουρκία του συριακού εδάφους κατά μήκος των συνόρων δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Μεγάλοι κουρδικοί θύλακες που ελέγχονται από τις κουρδικές ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες λειτουργούν υπό την ομπρέλα των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων, έχουν μπλοκάρει την εδαφική γειτνίαση που επιδιώκει η Τουρκία.
Αυτές οι δυνάμεις, που αποτελούνται κυρίως από Κούρδους, αλλά περιλαμβάνουν και Άραβες μαχητές, ιδρύθηκαν από την Αμερική για να πολεμήσουν το Ισλαμικό Κράτος. Αλλά έγιναν επίσης μια από τις κύριες διαφωνίες που προκάλεσαν την επιδείνωση των σχέσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Άγκυρας.
Το 2019, ο Ερντογάν πρότεινε στον τότε αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ η Τουρκία να αναλάβει την ευθύνη για την καταπολέμηση των υπολειμμάτων του Ισλαμικού Κράτους στη Συρία στη θέση των κουρδικών δυνάμεων. Ο Τραμπ αποδέχθηκε αρχικά αυτή την πρόταση και μετά από αυτό ανακοίνωσε ότι σκόπευε να αποσύρει όλες τις δυνάμεις των ΗΠΑ από τη Συρία. Αλλά μετά από σκληρή κριτική τόσο στο εσωτερικό όσο και από τη διεθνή κοινότητα, αναγκάστηκε να υποχωρήσει.
Ο Ερντογάν σε μια διαδήλωση κατά του Ισραήλ στην Κωνσταντινούπολη, πέρυσι. Η Τουρκία διαδραματίζει βασικό ρόλο στην οικονομική δραστηριότητα της Χαμάς. Credit: DILARA SENKAYA/REUTERS
Μια νέα ευκαιρία
Κατά τη διάρκεια της περιόδου του προέδρου Τζο Μπάιντεν στον Λευκό Οίκο, οι σχέσεις της Αμερικής με τον Ερντογάν έφτασαν στο ναδίρ, και όχι μόνο λόγω του κουρδικού ζητήματος.
Ο Μπάιντεν ανακοίνωσε την ανεπιφύλακτη υποστήριξή του στους Κούρδους της Συρίας, ενώ αρνήθηκε ακόμη και να συναντηθεί με τον Ερντογάν για μήνες. Επίσης, δεν είδε τον Ερντογάν ως εταίρο στη διαχείριση περιφερειακών συγκρούσεων και απέρριψε την πρόταση του Ερντογάν να μεσολαβήσει μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
Ωστόσο, ακόμη και ο ίδιος επικρίθηκε από το Κογκρέσο, αφού συμφώνησε να αφήσει την Τουρκία να αγοράσει μαχητικά αεροσκάφη F-16 με αντάλλαγμα τη συγκατάθεση του Ερντογάν να αφήσει τη Σουηδία και τη Φινλανδία να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ.
Μετά τη νίκη του Τραμπ στις προεδρικές εκλογές του περασμένου μήνα, ο Ερντογάν βλέπει προφανώς μια νέα ευκαιρία να χαράξει τις αμυντικές γραμμές της Τουρκίας κατά μήκος των συριακών συνόρων και να διαλύσει τους δεσμούς μεταξύ της Ουάσιγκτον και των κουρδικών δυνάμεων.
Προφανώς υποθέτει ότι ο Τραμπ, που ευνοεί τον αμερικανικό απομονωτισμό, θα μπορούσε να υιοθετήσει την παλιά πρόταση σύμφωνα με την οποία η Τουρκία θα πρωτοστατούσε στον πόλεμο κατά του Ισλαμικού Κράτους και ως εκ τούτου θα επέτρεπε στις αμερικανικές δυνάμεις να αποσυρθούν.
Οποιαδήποτε τέτοια κίνηση, ωστόσο, θα απαιτούσε συμφιλίωση μεταξύ Τουρκίας και Συρίας.
Σύμφωνα με το σχέδιο του Ερντογάν, ο συριακός στρατός αναμένεται να ανακτήσει τον έλεγχο των κουρδικών περιοχών και να καταστείλει τις κουρδικές ένοπλες δυνάμεις, τις οποίες η Τουρκία ταξινομεί ως τρομοκρατικές οργανώσεις. Η Συρία θα είναι επίσης υπεύθυνη για τον επαναπατρισμό περισσότερων από 3,5 εκατομμυρίων Σύριων προσφύγων που ζουν σήμερα στην Τουρκία.
Ένας αντικυβερνητικός μαχητής γκρεμίζει ένα πορτρέτο του προέδρου της Συρίας Μπασάρ αλ Άσαντ στο Χαλέπι, στις 30 Νοεμβρίου 2024: AFP/MOHAMMED AL-RIFAI
Τώρα φαίνεται να έχει εμφανιστεί μια ευκαιρία για μια στρατιωτική κίνηση για την προώθηση της διπλωματικής στρατηγικής του Ερντογάν. Αυτό ακολουθεί αρκετές πρόσφατες εξελίξεις: η αποτυχία των απευθείας συνομιλιών με τον Άσαντ για την επίτευξη των στόχων του Ερντογάν, το τέλος του πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, η εμβάθυνση της εμπλοκής της Ρωσίας στον πόλεμο στην Ουκρανία και η αποδυνάμωση της επιρροής του Ιράν στη Συρία.
Σύγκρουση συμφερόντων
Ο Ερντογάν έχει τοποθετηθεί ως βασικός ηγέτης και μεσολαβητής, ικανός να διαμορφώσει ή να μπλοκάρει περιφερειακές και παγκόσμιες στρατηγικές. Ο έλεγχός του στις πολιτοφυλακές «του» οδήγησε τον Ιρανό Υπουργό Εξωτερικών Abbas Araghchi να ζητήσει τη βοήθεια της Άγκυρας για να σταματήσει τις μάχες που απειλούν το καθεστώς Άσαντ τη Δευτέρα, καθώς και κλήσεις από το Κρεμλίνο.
Είναι για άλλη μια φορά ένας ηγέτης που τον φλερτάρουν, αυτός που πέτυχε να μεσολαβήσει σε μια συμφωνία μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας που επέτρεψε τις εξαγωγές σιτηρών από την τελευταία και ο κύριος προστάτης της εκεχειρίας μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν.
Ένας αντάρτης υπό την ηγεσία της ισλαμιστικής μαχητικής οργάνωσης Hayat Tahrir al-Sham κατευθύνεται με μια μοτοσικλέτα σε ένα σημείο ελέγχου στο al-Rashideen, στην επαρχία Χαλέπι, στη Συρία, στις 29 Νοεμβρίου 2024. Πίστωση: REUTERS
Αυτή τη φορά, ωστόσο, ο Ερντογάν δεν θα μεσολαβούσε μεταξύ των χωρών ούτε θα διαχειριζόταν μια μακρινή σύγκρουση. Η Τουρκία εμπλέκεται άμεσα στον πόλεμο της Συρίας και έχει έννομο συμφέρον σε αυτόν.
Θα ήταν αντίθετη στα βασικά ιρανικά και ρωσικά συμφέροντα, καθώς και στον συριακό στρατό και τις κουρδικές δυνάμεις, οι οποίες (ακόμα) απολαμβάνουν την αμερικανική υποστήριξη.
Ως αποτέλεσμα, εάν η Τουρκία ξεκινούσε ή επιτρέψει στις πολιτοφυλακές «της» να ξεκινήσουν την τρέχουσα στρατιωτική εκστρατεία για να επιτύχει τους διπλωματικούς της στόχους, θα μπορούσε να αποδειχθεί ένα επικίνδυνο στοίχημα.
Αν και η Hayat Tahrir al-Sham θεωρείται η μεγαλύτερη και καλύτερη ένοπλη πολιτοφυλακή που δρα στη Συρία, δεν πλησιάζει το μέγεθος του συριακού στρατού. Διαθέτει βαρέα όπλα, τεθωρακισμένα οχήματα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη που μετατρέπουν τμήματα του Χαλεπίου και της Χάμα σε ερημιές, αλλά θα αντιμετωπίσει τη συριακή αεροπορία, και ειδικά τη ρωσική, που βομβαρδίζει τις δυνάμεις της από την Κυριακή. Και ταυτόχρονα, οι πολιτοφυλακές επιδίδονται σε σκληρές μάχες κατά των κουρδικών δυνάμεων.
Αν και η Hayat Tahrir al-Sham είναι η μεγαλύτερη και καλύτερα οπλισμένη πολιτοφυλακή στη Συρία, εξακολουθεί να είναι πολύ μικρότερη από τον συριακό στρατό. Η ομάδα διαθέτει βαρέα όπλα, τεθωρακισμένα οχήματα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη που μετατρέπουν τμήματα του Χαλεπίου και της Χάμα σε ερημιές. Ωστόσο, θα αντιμετωπίσει τη συριακή αεροπορία, και ιδιαίτερα τη ρωσική αεροπορία, η οποία βομβαρδίζει τις δυνάμεις της ενώ παράλληλα έχει εμπλακεί σε έντονες μάχες με τις κουρδικές δυνάμεις.
Επιπλέον, το Ιράν και η Ρωσία δεν έχουν πει ακόμη την τελευταία τους λέξη. Και οι δύο υποσχέθηκαν στον Άσαντ την πλήρη υποστήριξή τους και μερικές εκατοντάδες μαχητές από τις σιιτικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ έχουν ήδη περάσει τα σύνορα προς τη Συρία.
Εάν οι τουρκικές βάσεις ή οι στρατιώτες στη Συρία πληγούν κατά τη διάρκεια των μαχών, η Τουρκία μπορεί να το χρησιμοποιήσει ως πρόσχημα για άμεση στρατιωτική επέμβαση. Από εκεί, οι εντάσεις θα μπορούσαν γρήγορα να κλιμακωθούν σε συγκρούσεις μεταξύ συριακών και τουρκικών δυνάμεων, οδηγώντας ενδεχομένως σε έναν ευρύτερο πόλεμο μεταξύ χωρών και όχι πολιτοφυλακών. Αυτό απέχει πολύ από το να είναι το επιθυμητό σενάριο της Τουρκίας.
Πριν λίγες μέρες χιλιάδες Αλβανοί που ζουν στην Αθήνα συγκεντρώθηκαν στο Σύνταγμα για να γιορτάσουν την ημέρα που τιμάται η ανεξαρτησία της χώρας τους από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Το ιστορικό γεγονός έλαβε χώρα στις 28 Νοεμβρίου 1912.
Όπως καταγράφουν οι φωτογραφίες και τα βίντεο, οι συγκεντρωμένοι κρατούσαν τις σημαίες της πατρίδας τους, φορούσαν μπλούζες με το εθνόσημο, τραγουδούσαν παραδοσιακά άσματα, ενώ πραγματοποίησαν και πορεία με αρκετά ΙΧ σε αρκετούς κεντρικούς δρόμους.
Αν κάποιος παρατηρούσε τα κοινωνικά δίκτυα θα πίστευε πως αυτό που έδειχναν οι φωτογραφίες και σχολίαζαν οι χρήστες ήταν κάποιο είδος εισβολής ή έστω προαναγγελίας εισβολής της γειτονικής χώρας στην Ελλάδα.
Αναμφίβολα μεταξύ των συγκεντρωμένων θα υπήρχαν και μερικοί που κρατούσαν σημαίες με χάρτες της Μεγάλης Αλβανίας. Τούτο όμως δεν αναιρεί το χαρακτήρα της εκδήλωσης. Και εμείς τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό διαθέτουμε αρκετούς θερμοκέφαλους που ενώ πιστεύουν πως βοηθούν, κάνουν ζημιά στη χώρα μας.
Στην Ελλάδα ζουν περίπου 500 χιλ. Αλβανοί πολίτες που συνθέτουν την μεγαλύτερη εθνοτική μειονότητα που διαβιεί στη χώρα μας. Η αλβανική κοινότητα που ζει και εργάζεται στην Ελλάδα αποτελεί υπόδειγμα ενσωμάτωσης ενός πληθυσμού μεταναστών σε μια χώρα.
Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 που άρχισε η κατάρρευση του κομμουνιστικού μεσαίωνα και άνοιξαν τα σύνορα, έχουν εισρεύσει στην Ελλάδα πολλές εκατοντάδες χιλιάδες Αλβανοί και Βορειοηπειρώτες.
Σε αυτά τα 35 χρόνια έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα δεκάδες χιλιάδες παιδιά που μετέχουν της ελληνικής παιδείας και των ελληνικών αξιών και τρόπου ζωής. Έχω γνωρίσει πολλά από τα παιδιά αυτά από τις φιλίες των παιδιών μου και άλλες κοινωνικές και οικονομικές δραστηριότητες. Συνήθως επιδεικνύουν αυξημένη εργατικότητα και διάθεση για μελέτη προκειμένου να πετύχουν ένα επίπεδο ζωής και σεβασμού που για άλλους θεωρείται δεδομένο…
Δύσκολα μπορεί κάποιος να ξεχωρίσει τα παιδιά αυτών των μεταναστών από τα δικά μας παιδιά από την γλώσσα ή την κοινωνική συμπεριφορά και εμφάνιση. Χιλιάδες από αυτά τα παιδιά υπηρετούν στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις, αποφοιτούν από ελληνικά πανεπιστήμια και αναπτύσσουν επιχειρηματικές δραστηριότητες.
Το υψηλό επίπεδο ενσωμάτωσης καταδεικνύει πως πρόκειται για υπόδειγμα επιτυχούς και αποδοτικής αξιοποίησης από την ελληνική κοινωνία και οικονομία του μεταναστευτικού ρεύματος από τη γείτονα.
Θεωρώ απολύτως κατανοητό να θέλουν να γιορτάσουν στη χώρα που ζουν την ημέρα ανεξαρτησίας της χώρας που γεννήθηκαν ή κατάγονται. Το ίδιο κάνουν και οι Έλληνες στην επέτειο της 25ης Μαρτίου με παρελάσεις στη Νέα Υόρκη και εκδηλώσεις σε πόλεις της Γερμανίας, της Αυστραλίας, της Ουκρανίας κλπ.
Τυπικά νόμιμες και κατανοητές είναι και οι συγκεντρώσεις που οργανώθηκαν τους τελευταίους μήνες στην Αθήνα και Θεσσαλονίκη στις οποίες ομιλητής ήταν ο πρωθυπουργός της Αλβανίας Εντι Ράμα.
Δεν αμφιβάλλω πως η κυβέρνηση Ράμα ενδεχομένως να επεδίωκε να χρησιμοποιήσει αυτές τις συγκεντρώσεις σαν μοχλό πίεσης στη χώρα μας. Ως το σημείο που δεν βλάπτει τα εθνικά μας συμφέροντα αυτό είναι κατανοητό και ανεκτό. Ανάλογους τρόπους χρησιμοποιούμε και εμείς για να πετύχουμε τους στόχους μας.
Είναι αλήθεια βέβαια πως η Τουρκία προσπαθεί να προσεταιριστεί τις γειτονικές μας χώρες προκειμένου να πετύχει την μεγιστοποίηση της γεωπολιτικής της ισχύος. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να έχουν γνώση οι φύλακες. Και πιστεύω πως έχουν…
Στο βαθμό που η Τουρκία συνιστά μια υπαρξιακή απειλή για την Ελλάδα και τις βαλκανικές χώρες της πρώην Οθωμανικής αυτοκρατορίας, η Ελλάδα ως πρώτη που απέκτησε την ανεξαρτησία και ισχυρότερη χώρα στη περιοχή οφείλει να πετύχει την ανάσχεση της τουρκικής επιρροής.
Αυτό δεν θα γίνει απελαύνοντας τους Αλβανούς που έχουν δέσει τη ζωή τους με την τύχη της Ελλάδας αλλά χρησιμοποιώντας τους σαν μοχλό εγγύτερης προσέγγισης της Αλβανίας και των επιλογών της.
Προς το συμφέρον της Ελλάδας είναι στην Αλβανία να υπάρχει μια κυβέρνηση που δεν θα επιδιώκει τους εναγκαλισμούς με την Τουρκία και τη Ρωσία. Αυτό πρέπει να επιδιώκουμε και οι μετανάστες που βρίσκονται εδώ αποτελούν τον ισχυρότερο μοχλό για την επίτευξή του.
Επίσης, από την ελληνική οικονομία λόγω δημογραφικής γήρανσης και μετανάστευσης απουσιάζουν περί τις 300 χιλ. εργαζόμενοι. Αν απουσίαζαν και οι Αλβανοί που ζουν στην Ελλάδα θα απουσίαζαν πάνω από 600 χιλ.
Προς το συμφέρον της Ελλάδας είναι να γειτονεύαμε με άλλες δέκα χώρες σαν την Αλβανία και να δεχόμασταν μετανάστες από αυτές.
Τα προβλήματα με τη μετανάστευση προκύπτουν όταν οι μετανάστες προέρχονται από μακρινούς πολιτισμούς με αξίες που είναι ασύμβατες με τις δικές μας.
Με εκπλήσσει λοιπόν η “στραβομάρα” των “υπερπατριωτών”. Τι επιθυμούν μια χώρα απομονωμένη που βρίσκεται σε διαμάχες με όλους και ως εκ τούτου, αδύναμη και ευάλωτη;
Επιθυμούν μια χώρα υπό οικονομική και κοινωνική κατάρρευση γιατί τι άλλο θα μπορούσε να είναι μια χώρα γερόντων χωρίς συντάξεις;
Επιθυμούν μια χώρα με μετανάστες από βαρβαρικές χώρες της ισλαμικής Ανατολής με ήθη και κανόνες Σαρίας;
Οι διεθνείς σχέσεις δρομολογούνται από τα πλέγματα συμφερόντων. Κερδίζει και ισχυροποιείται αυτός που προτάσσοντας κοινά συμφέροντα δημιουργεί πλέγματα ισχύος μέσω συμμαχιών.
Αν οι Αμερικάνοι κάθε φορά που μερικές χιλιάδες διαδήλωναν στην αμερικάνικη πρεσβεία απέσυραν την υποστήριξη προς τις συμμαχικές χώρες, οι ΗΠΑ δεν θα ήταν υπερδύναμη.
Iran-backed militias cross into Syria, sources say
No Hezbollah plan to join fight now, sources say
Iran says it will provide ‘any support needed’
Rebels seized Aleppo last week in lightning assault
Syrian and Russian airstrikes target rebel-held areas
AMMAN/BEIRUT, Dec 2 (Reuters) – Hundreds of Iran-backed Iraqi fighters crossed into Syria on Monday to help the government fight rebels who seized Aleppo last week, but Lebanon’s Hezbollah has no plans for now to join them, according to sources.
Iran’s constellation of allied regional militia groups, aided by Russian air power, has been integral to the success of pro-government forces in subduing rebels in Syria who rose up against President Bashar al-Assad in 2011.
But that alliance faces a new test after last week’s lightning advance by rebels in northwest Syria, with Russia focused on war in Ukraine and Hezbollah‘s leadership decimated by a war with Israel that ended in a ceasefire last week.
The rebel storm of Aleppo is the biggest success of anti-Assad fighters for years. Government forces had held complete control of Aleppo since capturing what was then Syria’s largest city in a siege in 2016, one of the major turning points of a war that has killed hundreds of thousands of people.
The head of Syria’s main opposition group abroad, Hadi al-Bahra, told Reuters the rebels were able to seize the city so quickly because Hezbollah and other Iran-backed groups were distracted by their conflict with Israel.
Preparations had been made since last year for an assault on Aleppo, but it was held up by the war in Gaza, he said.
Syria’s civil war had been frozen since 2020, with Assad in control of most territory and all major cities. Rebels still held an enclave in the northwest, Turkey-backed forces held a strip along the northern border and U.S.-backed, Kurdish-led forces controlled a pocket in the northeast.
Any prolonged escalation in Syria risks further destabilising a region roiled by the conflicts in Gaza and Lebanon, with millions of Syrians already displaced and with regional and global powers backing rival forces in the country.
Iraqi and Syrian sources confirmed the deployment of more Iran-backed Iraqi fighters to Syria. Iran’s Foreign Minister said Tehran “will provide any support needed” and that “resistance groups” would come to Assad’s aid.
At least 300 fighters, primarily from Iraq’s Badr and Nujabaa groups, crossed late on Sunday using a dirt road to avoid the official border crossing, two Iraqi security sources said, adding that they were there to defend a Shi’ite shrine.
A senior Syrian military source said the fighters had crossed in small groups to avoid airstrikes. “These are fresh reinforcements being sent to aid our comrades on the front lines in the north,” the source said.
The head of Iraq’s Popular Mobilisation Forces, which includes the major Shi’ite militia groups aligned with Iran, said no group under its umbrella had entered Syria, and that it does not operate outside Iraq.
The spokesperson of the Iran-aligned Iraqi armed group Kataib Hezbollah, meanwhile, said in a statement on Monday that the group was closely monitoring “the aggression of criminal groups on the Syrian people”, adding that they had not yet decided whether to send fighters.
Lebanon’s Hezbollah, long the most capable Iran-backed force on the battlefield and key to Assad’s military alliance in Syria, has not yet been asked to intervene and was not ready to send forces after its gruelling conflict with Israel, said three sources familiar with the group’s thinking.
One of the sources said the group had pulled senior officers responsible for Aleppo out of northern Syria to help in the ground war against Israel that raged until last week’s ceasefire. Two other sources, one Lebanese and the other Syrian, said Hezbollah had pulled back forces from Syria in mid-October when the fighting with Israel intensified.
Item 1 of 6 A rebel fighter holds his weapon as he stands in front of a military vehicle in Menagh, north of Aleppo, Syria December 2, 2024. REUTERS/Mahmoud Hassano
[1/6]A rebel fighter holds his weapon as he stands in front of a military vehicle in Menagh, north of Aleppo, Syria December 2, 2024. REUTERS/Mahmoud Hassano Purchase Licensing Rights, opens new tab
Arab countries and Washington have seen the weakening of Hezbollah as a potential opportunity to peel Assad away from his alliance with Iran.
Sources have told Reuters that the United Arab Emirates and United States had been discussing the possibility of lifting sanctions against Assad if he reduces his reliance on Tehran. The rebel advance could complicate this, if it pushes Assad to depend more on Iranian support.
DEADLY STRIKES
Russia, whose 2015 entry into the conflict turned the military balance decisively in Assad’s favour, continues to support him and is analysing the situation on the ground, the Kremlin said.
On Sunday Moscow dismissed the general in charge of its forces in Syria, Russian war bloggers reported.
The Syrian government said Syrian and Russian air forces were striking rebel-held positions in the countryside east of Aleppo city.
The White Helmets rescue organisation and residents of rebel-held areas in the north said warplanes had hit residential areas of Aleppo city and a displaced people’s camp in Idlib province where seven people were killed, including five children.
The government said the military was working to secure a string of towns recaptured from rebels on Sunday that run along the front line north of Hama, a major city lying between Aleppo and Damascus. Rebel shelling of Hama killed three people on Monday, state television said.
The Syrian government said it had killed hundreds of rebel fighters in recent days, which Reuters could not independently confirm.
The rebels fighting in Aleppo, Idlib and Hama provinces in northwest Syria include mainstream groups backed by Turkey as well as the Islamist Hayat Tahrir al-Sham, the former al-Qaeda affiliate in Syria.
A Turkish official told Reuters Turkey had not given any permission for the rebel offensive, and Hayat Tahrir al-Sham took no instructions from Turkey.
The Turkish and Iranian foreign ministers discussed the fighting in Syria on Monday. Turkish Foreign Minister Hakan Fidan said rebel advances could not be explained by foreign intervention and urged the Syrian opposition to compromise.
A spokesperson for Israel’s military said it would not let Iran exploit the Syria conflict to transfer weapons to Hezbollah.
Turkey’s state-owned Anadolu news agency said the Turkey-backed Syrian National Army had taken the town of Tel Rifaat from the Kurdish YPG militia and was advancing in outer areas of the district.
Rebel sources and an Aleppo resident said the Kurdish YPG group was pulling out of longstanding positions in the city’s Sheikh Maqsoud district under a deal with rebel forces.
Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός (ΘΧΣ) είναι το πλαίσιο βάσει του οποίου η Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.), δια της Οδηγίας 2014/89/ΕΕ ρυθμίζει μια σειρά από ζητήματα, όπως είναι, μεταξύ άλλων, οι τομείς που περιλαμβάνονται στο Άρθρο 8 της Οδηγίας, δηλαδή οι εγκαταστάσεις και οι υποδομές για την έρευνα, η εκμετάλλευση και η εξόρυξη πετρελαίου, φυσικού αερίου καθώς και άλλων ενεργειακών πόρων, ορυκτών και αδρανών υλικών, η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς και οι υποθαλάσσιοι αγωγοί και τα καλώδια.
Με άλλα λόγια, ο ΘΧΣ είναι ο τρόπος με τον οποίον η ΕΕ προβαίνει, δια των κρατών μελών της, στην οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της, στο πνεύμα δηλαδή της Διεθνούς Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982, την γνωστή σε όλους μας UNCLOS, την οποία και ενσωμάτωσε στο Κοινοτικό Δίκαιο το 1998.
Πρόσφατα, η ΕΕ προέβη σε μια ανακολουθία: Από την μία αναγνώρισε την διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ (Great Sea Interconnector) με υποθαλάσσια καλώδια ως Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος, βγάζοντας 800 εκ. από τα ταμεία CEF / ETSF, χωρίς όμως να υπάρχει ολοκληρωμένη έκθεση ΘΧΣ από την Ελλάδα.
Την ίδια στιγμή εκκρεμεί η από 21 Δεκεμβρίου 2023 προσφυγή της Κομισιόν εναντίον της Ελλάδας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο λόγω της μη υποβολής, από πλευράς Ελλάδας, της απαιτούμενης έκθεσης ΘΧΣ του Άρθρου 14 της Οδηγίας 2014/89/ΕΕ προς την ΕΕ.
Με αφορμή το συμβάν του περασμένου Ιουλίου στην Κάσο, η ΕΕ, δια της επιστολής της αξιωματούχου της κας. Catharina Sikow-Magny, ενημέρωσε την Ελληνική Κυβέρνηση ως προς την πρόθεση της ΕΕ να στηρίξει το project με όλα τα διαθέσιμα διπλωματικά μέσα.
Ωστόσο, το αποτέλεσμα ήταν να προβούν, η Ελλάδα και η Κύπρος, στην απορρόφηση της όποιας μελλοντικής προκύπτουσας ζημίας ως προς την καθυστέρηση της υλοποίησης του έργου, αναλαμβάνοντας το γεωπολιτικό ρίσκο που προκύπτει ως προϊόν της Τουρκικής επιθετικότητας.
Το τρίτο συμβαλλόμενο μέρος του project GSI, δηλαδή το Ισραήλ, από τον Οκτώβρη του 2023 εμπλέκεται, κατά παράβαση της ενδιάμεσης απόφασης του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης και με εκδοθέν διεθνές ένταλμα σύλληψης κατά του προέδρου του από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, σε πόλεμο με αβέβαιες συνέπειες ως προς την υλοποίηση του project.
Και ενώ λοιπόν το GSI φαντάζει, δια τους προαναφερθέντες λόγους, αδύνατον να ολοκληρωθεί, εντούτοις η Ελλάδα και η Κύπρος σπεύδουν να επωμιστούν από τώρα την ζημία. Μήπως η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν να αντέξουν επιπλέον δημοσιονομικό εκτροχιασμό; Μήπως θεωρούν ότι οι περιπτώσεις της Τουρκικής αδιαλλαξίας και η πολιτική Νετανιάχου δεν αποτελούν εμπόδια στην υλοποίηση του έργου;
Το ζήτημα της απευθείας παραπομπής της διαφοράς με την Τουρκία σε Ευρωπαϊκό forum
Όπως αναφέρει και το ΥΠΕΞ στην επίσημη ιστοσελίδα του, «η Ελλάδα έχει αποδεχθεί με δήλωσή της την υποχρεωτική δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης με τις εξαιρέσεις που ρητά ορίζονται στο κείμενο αυτής». Στην περίπτωση αυτή των εξαιρέσεων πρέπει να συμπεριλαμβάνεται και η δικαιοδοσία του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο βάσει του άρθρου 25 παρ. 2 της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας της 12ης Σεπτεμβρίου 1963.
[…] Επιπλέον, η Ελλάδα είναι συμβαλλόμενο μέρος από το 1995 στη Σύμβαση των ΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS 1982), η οποία περιέχει και μηχανισμό επίλυσης διαφορών. Με δήλωσή της το 2015 εξαίρεσε από τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου της Σύμβασης τις οριοθετήσεις θαλασσίων ζωνών, σύμφωνα με το άρθρο 298 αυτής […]».
Η UNCLOS δημοσιεύθηκε στο Φύλλο Κυβερνήσεως των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (L 179/3 EL) την 23η Ιουνίου 1998 και δια του τρόπου αυτού κατέστη και ευρωπαϊκό δίκαιο δημιουργώντας ταυτόχρονα και συντρέχουσα αρμοδιότητα της ΕΕ για ζητήματα που εμπίπτουν στην Σύμβαση αυτή. Δημιουργήθηκε έτσι dejureδοτή αποκλειστική αρμοδιότητα του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο για ζητήματα που εμπεριέχονται ρητώς στην UNCLOS και αποτελούν, από την 23η Ιουνίου 1998 και ευρωπαϊκό δίκαιο.
Η Ελλάδα υποστηρίζει ότι επιδιώκει, στο πλαίσιο της Χάγης, να επιλύσει τη – μοναδική – διαφορά που υφίσταται μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας, σύμφωνα με τους κανόνες του διεθνούς δικαίου. Ωστόσο, οφείλει να συμμορφώνεται και με το ευρωπαϊκό δίκαιο, διότι το κοινοτικό κεκτημένο αποτελεί για την ίδια, ως χώρα μέλος της ΕΕ, δεσμευτικό πλαίσιο. Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα υποχρεούται να εφαρμόζει τους ευρωπαϊκούς κανόνες, αλλά και να αποδέχεται την αρμοδιότητα, τόσο της ΕΕ, όσο και του Δικαστηρίου της ΕΕ.
Στο παρελθόν προτείναμε, με αφορμή ζητήματα που εμπίπτουν της αποκλειστικής αρμοδιότητος της, ΕΕ όπως είναι η αλιεία, να παραπεμφθεί το θέμα της οριοθέτησης της ΑΟΖ στο δικαστήριο της ΕΕ του Λουξεμβούργου, εξετάζοντας πιθανές πλάγιες κατευθύνσεις, δεδομένου ότι η Τουρκία είναι υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ, με την οποία δεσμεύεται αποκλειστικά στα πλαίσια της Συμφωνίας Σύνδεσης Τουρκίας – ΕΟΚ της 12ης Σεπτεμβρίου 1963.
Καθώς προκύπτει ότι το ζήτημα εμπίπτει της συντρέχουσας αρμοδιότητος Ελλάδος – ΕΕ σύμφωνα με το Άρθρο 4.1, 4.2(γ) και (θ) της Συνθήκης Λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) περί εδαφικής συνοχής και ενέργειας, καθώς και της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας που περιλαμβάνεται στις αρμοδιότητες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου κατά το Άρθρο 32 ή/και του Άρθρου 42 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τότε γίνεται σαφές ότι στην περίπτωση που υποτεθεί πως η διαφορά της Ελληνοτουρκικής ΑΟΖ ή, αν προτιμάτε, του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού της Ελλάδος, δύναται να παραπεμφθεί σε Ευρωπαϊκό forum, δηλαδή του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο, τότε το απαιτούμενο locusstandi που απαιτείται δια την παραπομπή της Τουρκίας υφίσταται, όχι μόνον υπέρ της Ελλάδας, αλλά και υπέρ της ΕΕ.
Εντός Ευρωπαϊκού δικαστηρίου
Πώς όμως μπορεί να τεκμηριωθεί, πλην του locusstandi, το απαιτούμενο lexfori, ώστε να μπορεί η Ελλάδα ή/και η ΕΕ να παραπέμψουν δεσμευτικά το – μη μέλος της ΕΕ, αλλά υποψήφιο προς ένταξη όπου προκύπτουν υποχρεώσεις τήρησης του κοινοτικού κεκτημένου – κράτος της Τουρκίας και να διεκδικήσουν τα όποια δικαιώματά τους εντός ενός Ευρωπαϊκού δικαστηρίου;
Η Συμφωνία Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας της 12ης Σεπτεμβρίου 1963, στο Άρθρο 25 ρητά ορίζει ότι κάθε συμβαλλόμενο μέρος δύναται να προσφεύγει στο Συμβούλιο Συνδέσεως για οποιαδήποτε διαφορά που αφορά στην εφαρμογή ή την ερμηνεία της Συμφωνίας και ενδιαφέρει την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, ένα Κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας ή την Τουρκία. […] Το Συμβούλιο Συνδέσεως δύναται να ρυθμίσει τη διαφορά δι’ αποφάσεως. Δύναται επίσης να αποφασίσει να υποβάλει τη διαφορά στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, ή σε οποιοδήποτε άλλο υφιστάμενο δικαστικό όργανο.
Το Πρόσθετο Χρηματοδοτικό Πρωτόκολλο της Συμφωνίας Σύνδεσης (ΧΠΣΣ) ΕΟΚ – Τουρκίας που υπεγράφη στις Βρυξέλλες στις 23 Νοεμβρίου 1970 προβλέπει, στο Άρθρο 60(2) ότι αν δημιουργούνται σοβαρές διαταραχές σε τομέα τής οικονομικής δραστηριότητος της Κοινότητος ή σε ένα ή σε περισσότερα Κράτη μέλη ή τίθεται σε κίνδυνο η εξωτερική οικονομική της σταθερότητα ή αν ανακύπτουν δυσχέρειες, που οδηγούν σε επιδείνωση τής οικονομικής καταστάσεως μιας περιοχής τής Κοινότητος, αυτή δύναται να λάβει ή να εξουσιοδοτήσει το ή τα ενδιαφερόμενα Κράτη μέλη να λάβουν τα αναγκαία μέτρα διασφαλίσεως. Τά μέτρα αυτά καθώς και ο τρόπος εφαρμογής τους κοινοποιούνται αμελλητί στό Συμβούλιο Συνδέσεως.
Στην Απόφαση υπ’αριθμόν 1/95 του Συμβουλίου Συνδέσεως της 22ης Δεκεμβρίου του 1995, η Τουρκία δεσμεύτηκε ότι αναγνωρίζει το δικαίωμα κράτους μέλους της ΕΕ να παραπέμψει σχετική διαφορά, δηλαδή, διαφορά που επιδεινώνει ή διαταράσσει την οικονομική κατάσταση ή την σταθερότητα ενός Κράτους Μέλους της ΕΕ, σε ειδικό Διαιτητικό Δικαστήριο με έδρα τις Βρυξέλλες, διατυπώνοντας ότι εάν το Συμβούλιο Σύνδεσης αποτύχει στην επίλυση μιας διαφοράς […], εντός έξι μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία αυτή η διαδικασία κινήθηκε, κάθε μέρος μπορεί να παραπέμψει τη διαφορά σε διαιτησία σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στο Άρθρο 62. Η διαιτητική απόφαση είναι δεσμευτική για τα μέρη στη διαφορά.
Από τα παραπάνω προκύπτει ότι αν η Τουρκία, δια της επιθετικότητας που διακρίνει την πολιτική της σε ζητήματα ΑΟΖ/ΘΧΣ, πλήξει τα οικονομικά συμφέροντα, ήτοι την εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας των Κρατών Μελών της ΕΕ και της Κοινής Αγοράς, τότε η διαφορά δύναται να παραπεμφθεί στο Συμβούλιο της Σύνδεσης.
Συγκεκριμένα, από την συνεκτική λειτουργία των προαναφερθέντων, αν υπάρχει συμφωνία των Μελών του Συμβουλίου Σύνδεσης – ΕΟΚ Τουρκίας τότε η διαφορά παραπέμπεται στο δικαστήριο της ΕΕ του Λουξεμβούργου, ενώ αν δεν υπάρχει συμφωνία τότε, με την πάροδο εξαμήνου, η διαφορά παραπέμπεται στο Διαιτητικό Δικαστήριο των Άρθρων 61 και 62 της Decision 1/95 του Συμβουλίου Σύνδεσης στις Βρυξέλλες (ΔΔΒ) (το οποίο ενδέχεται, αν αυτό συμφωνηθεί, να επαναφέρει το ζήτημα ενώπιον του ΔΕΕ σύμφωνα με του Άρθρο 62(4) της Απόφασης 1/95).
Από τις πρόσφατες δηλώσεις του Τούρκου ΥΠΑΜ, προβλέπεται ότι μοναδική απάντηση της Τουρκίας στο θέμα της άσκησης, από πλευράς Ελλάδας – ΕΕ των οικονομικών δικαιωμάτων τους που απορρέουν από το ΘΧΣ και την UNCLOS είναι το Πρωτόκολλο της Βέρνης του 1976.
Επειδή η ΑΟΖ/ΘΧΣ είναι μια αμιγώς οικονομική – λειτουργική θαλάσσια ζώνη που εμπεριέχει ζητήματα αλιευτικών, υποθαλάσσιων, ενεργειακών και λοιπών οικονομικών πόρων, εμπίπτει αυτοδίκαια στο πεδίο εφαρμογής της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας 1963 και της Τελωνειακής Ένωσης ΕΟΚ – Τουρκίας του 1995. Επομένως, το πρωτόκολλο της Βέρνης του 1976 είναι τυπικά και ουσιαστικά έωλο, αφού αντιβαίνει στις, δεσμευτικές για την Τουρκία, Συμφωνία Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας του 1963, στο ΧΠΣΣ και στο Πρωτόκολλο της Τελωνειακής Ένωσης ΕΟΚ και Τουρκίας του 1995.
Πρόταση
Αντί να αφήνει τον χρόνο να κυλά σε βάρος της, επωμιζόμενη καθημερινά την ζημία που προκύπτει από την μη υποβολή της Έκθεσης Θαλασσίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και το κόστος του γεωπολιτικού ρίσκου καθυστέρησης του GSI, η Ελλάδα οφείλει να παραπέμψει άμεσα την Ελληνο -Τουρκική διαφορά στο Συμβούλιο Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας.
Το νομικό αποτέλεσμα θα είναι η παραπομπή του ζητήματος στο Δικαστήριο της ΕΕ στο Λουξεμβούργο, είτε στο Διαιτητικό Δικαστήριο στις Βρυξέλλες και η δεσμευτική για την Τουρκία απόφαση.
Σε περίπτωση που τα αρμόδια Δικαστήρια της ΕΕ (ΔΕΕ ή ΔΔΒ) αποφανθούν υπέρ της Ελλάδος, τότε αυτό θα σημαίνει την defacto αλλά και dejure αναγνώριση των Ελληνικών δικαιωμάτων που απορρέουν από την Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982 (UNCLOS) και τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό της ΕΕ στο Αιγαίο, σε βάρος της Τουρκίας.
* Δρ. Γεώργιος Ανθρακεύς Διδάκτωρ Νομικής Πανεπιστημίου του Αμβούργου, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών ** Γεώργιος Δασκαλούλης, LL.B. (Hons) LL.B. (Hons), LL.M. (ΗΒ) Licenciado em Direito, Mestre em Direito (Πορτογαλία), Ισοτιμία Νομικής (ΑΠΘ)
Το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών θα συνεδριάσει αύριο εκτάκτως για να συζητηθεί η κατάσταση στη Συρία, κατόπιν αιτήματος της συριακής κυβέρνησης, τριών αφρικανικών χωρών και της Γουϊάνας.
Η Τουρκία δεν έδωσε την άδειά της ούτε στηρίζει μια επιχείρηση των Σύρων ισλαμιστών μαχητρών εναντίον των δυνάμεων του Μπασάρ αλ Άσαντ στη βορειοδυτική Συρία, δήλωσε απόψε ένας Τούρκος αξιωματούχος στο πρακτορείο Reuters. «Όσον αφορά την επιχείρηση που είναι σε εξέλιξη στη βορειοδυτική Συρία, δεν υπάρχει ούτε άδεια, ούτε υποστήριξη από τη χώρα μας», είπε η πηγή αυτή.
Ο αξιωματούχος είπε επίσης ότι η ισλαμιστική οργάνωση Χάγιατ Ταχρίρ αλ Σαμ (HTS) που είναι χαρακτηρισμένη «τρομοκρατική» από την Τουρκία, τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και άλλες χώρες, δεν έλαβε εντολές ή οδηγίες από την Τουρκία. Η Τουρκία παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στη Συρία και λαμβάνει τα όλα τα μέτρα για να αποτρέψει αρνητικές εξελίξεις στο πλαίσιο των εθνικών της προτεραιοτήτων, δήλωσε ο Τούρκος πρόεδρος. Να σημειωθεί πως ήδη τουρκικές σημαίες έχουν κάνει την εμφάνιση τους στις τάξεις των ισλαμιστών:
Οι Κούρδοι
Οι Κούρδοι της Συρίας προσπαθώντας να διαφύγουν από την επίθεση ενόπλων ομάδων που υποστηρίζονται από την Άγκυρα στον θύλακά τους άρχισαν σήμερα να φτάνουν σε πιο ασφαλείς περιοχές, που ελέγχονται από τις κουρδικές δυνάμεις, ανακοίνωσε τοπικός αξιωματούχος. Οι Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (ΣΔΔ /SDF), στις οποίες κυριαρχούν οι Κούρδοι, είχαν δηλώσει νωρίτερα ότι εργάζονται για να απομακρύνουν Κούρδους αμάχους από διάφορες περιοχές της βόρειας επαρχίας του Χαλεπίου.
Η απόφαση αυτή λαμβάνεται αφότου φιλοτουρκικές ομάδες κατέλαβαν μια πόλη στην οποία ζουν δεκάδες χιλιάδες Κούρδοι κι ενώ ομάδες ανταρτών υπό τη διοίκηση ριζοσπαστών ισλαμιστών εξαπέλυσαν επίθεση αστραπή στις 27 Νοεμβρίου κατά περιοχών που τελούσαν υπό τον έλεγχο των κυβερνητικών δυνάμεων στη βόρεια Συρία. Φιλοτουρκικές ομάδες ανακοίνωσαν την Κυριακή ότι κατέλαβαν τη στρατηγική πόλη Ταλ Ριφάατ στη βόρεια Συρία, κοντά στα τουρκικά σύνορα, η οποία τελούσε υπό τον έλεγχο των κουρδικών δυνάμεων.
“Είμαστε σε συντονισμό με όλα τα εμπλεκόμενα μέρη στη Συρία για να εγγυηθούμε την προστασία του λαού μας και να διευκολύνουμε τη μεταφορά τους με πλήρη ασφάλεια από την περιοχή Ταλ Ριφάατ (…) προς τις ασφαλείς περιοχές μας στο βόρειο τμήμα της χώρας”, δήλωσε νωρίτερα Μαζλούμ Αμπντί, ο επικεφαλής των Κούρδων.
Η επίθεση των φιλοτουρκικών ομάδων διεξάγεται καθώς ένας συνασπισμός ανταρτών υπό τη διοίκηση ριζοσπαστών ισλαμιστών πήρε τον έλεγχο του μεγαλύτερου μέρους του Χαλεπίου, της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης της χώρας, η οποία βρισκόταν υπό τον έλεγχο των δυνάμεων του Μπασάρ αλ Άσαντ. Το Ταλ Ριφάατ βρίσκεται σε έναν θύλακα που ελεγχόταν από τις κουρδικές δυνάμεις, και περιβάλλεται από περιοχές που τελούν υπό τον έλεγχο φιλοτουρκικών ομάδων και του συριακού στρατού.
Ο Μαζλούμ Αμπντί δήλωσε ότι “ο συριακός στρατός και οι σύμμαχοί του αποσύρθηκαν” από την περιοχή απέναντι στην επίθεση που εξαπέλυσαν οι αντάρτες στις 27 Νοεμβρίου στη βόρεια Συρία, η οποία διευκόλυνε την κατάληψη της πόλης από φιλοτουρκικές ομάδες. Πρόσθεσε ότι οι δυνάμεις του προσπάθησαν ανεπιτυχώς να “δημιουργήσουν έναν ανθρωπιστικό διάδρομο” μεταξύ της περιοχής αυτής και των περιοχών που ελέγχονται από τις ΣΔΔ για να απομακρυνθούν οι άμαχοι και να αποτραπούν “σφαγές”. Σύμφωνα με το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, περίπου 200.000 Κούρδοι της Συρίας βρίσκονται περικυκλωμένοι εκεί.
Το Ταλ Ριφάατ είναι καταρχήν μια πόλη της οποίας η πλειονότητα των κατοίκων είναι Άραβες, ωστόσο δεκάδες χιλιάδες κουρδικές οικογένειες έφθασαν εκεί έπειτα από μια επίθεση της Τουρκίας και των ομάδων που υποστηρίζει κατά της περιοχής που είναι κοντά στην Αφρίν. Ο Τούρκος πρόεδρος είχε επανειλημμένα απειλήσει με επίθεση εναντίον αυτού του θύλακα.
Είναι γεγονός πως λόγω του αρχικου αιφνιδιασμού πολλές ειδησεογραφικές καλύψεις του πολεμικου μετωπου ητο ελλειπεις και εκθετες στην παραπληροφορηση.
Οι Ρώσοι πλήττουν τους ισλαμιστές
Με την υποστήριξη των ρωσικών αεροδιαστημικών δυνάμεων, η συριακή Πολεμική Αεροπορία κατέστρεψε ένα κέντρο διοίκησης της τρομοκρατικής ομάδας Hayat Tahrir al-Sham (απαγορευμένη στη Ρωσία) στα δυτικά της πόλης Idlib, μετέδωσε το ραδιόφωνο Sham FM . Η αεράμυνα του συριακού στρατού αποκρούει επιθέσεις από μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα (UAV) ένοπλων τρομοκρατικών ομάδων στην επαρχία Χάμα στα δυτικά της Συρίας, μετέδωσε τη Δευτέρα ο ραδιοφωνικός σταθμός Sham FM.
Έξι άνθρωποι σκοτώθηκαν σήμερα όταν οι ισλαμιστές αντικαθεστωτικοί αντάρτες βομβάρδισαν την πόλη Χάμα, που ελέγχεται από τη συριακή κυβέρνηση, ανέφερε το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η κρατική τηλεόραση της Συρίας από την πλευρά της μετέδωσε ότι τρεις άνθρωποι, μεταξύ των οποίων και μία γυναίκα, σκοτώθηκαν και πολλοί άλλοι τραυματίστηκαν από τις συγκρούσεις στη Χάμα, την ώρα που οι δυνάμεις του καθεστώτος προσπαθούν να απωθήσουν τους αντάρτες από το Χαλέπι.
Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο, η ακραία ισλαμιστική οργάνωση Χάγιατ Ταχρίρ αλ Σαμ (HTS) και οι σύμμαχοί της, «χρησιμοποίησαν για πρώτη φορά εκτοξευτήρες ρουκετών για να βομβαρδίσουν συνοικίες της πόλης Χάμα». Το επίσημο συριακό πρακτορείο SANA ανέφερε εξάλλου ότι η συριακή αντιαεροπορική άμυνα αναχαίτισε «πολλά εχθρικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη» πάνω από την πόλη Χομς.
“Τις τελευταίες 24 ώρες, ο συριακός στρατός, με την υποστήριξη φίλων ρωσικών δυνάμεων, συνέχισε τις επιδρομές πυραύλων, πυροβολικού και αεροπορικών επιδρομών σε εγκαταστάσεις, αποθήκες τρομοκρατών και διαδρομές ανεφοδιασμού και προέλασης στις επαρχίες Χαλέπι και Ιντλίμπ. Πέντε αρχηγεία, καθώς και επτά αποθήκες με όπλα και πυρομαχικά, πολλά από τα οποία είχαν αποθηκευμένα drones, εξαφανίστηκαν», αναφέρεται σε έκθεση που ανέβηκε στη σελίδα του συριακού υπουργείου Άμυνας στο Facebook. Η διοίκηση εξέφρασε την ετοιμότητα «του συριακού στρατού να συνεχίσει να αντιμετωπίζει τα καθήκοντά του μέχρι την αποκατάσταση [του] ελέγχου σε κάθε ίντσα [συριακής] γης που βεβηλώθηκε από τρομοκράτες».
Μαχητές της ομάδας Hayat Tahrir al-Sham επιτίθενται με UAV σε συνοικίες στα βόρεια της πόλης Hama (το διοικητικό κέντρο της επαρχίας Hama). Όπως ανέφερε η εφημερίδα Al-Watan, η συριακή αεράμυνα κατέρριψε επίσης ένα drone που εκτόξευσαν μαχητικές ομάδες προς τον οικισμό Qamhana που βρίσκεται στα βόρεια της επαρχίας Hama.
Στις 30 Νοεμβρίου, ο συριακός στρατός είπε ότι χτυπούσε τις θέσεις των τρομοκρατών που είχαν διεισδύσει σε πολλές κατοικημένες συνοικίες στην πόλη του Χαλεπίου και περίμενε ενισχύσεις. Όπως ανέφερε το υπουργείο Άμυνας της Συρίας, ο συριακός στρατός είχε ανασυγκροτήσει τις δυνάμεις του ενώ απέκρουσε μια τρομοκρατική επίθεση στο Χαλέπι για να σώσει τις ζωές αμάχων και στρατιωτικών και να προετοιμαστεί για αντεπίθεση.
Σύμφωνα με τη Γενική Διεύθυνση Ραδιοφωνίας και Τηλεόρασης της Συρίας, οι μαχητές εκφοβίζουν τους τοπικούς δημόσιους υπαλλήλους και τους αναγκάζουν να υπακούουν στις εντολές τους. Οι ένοπλες συμμορίες που έχουν καταλάβει πολλές γειτονιές στη συριακή πόλη Χαλέπι, επιδίδονται σε λεηλασίες και απαγωγές κατοίκων της περιοχής, ανέφερε το συριακό κρατικό πρακτορείο SANA επικαλούμενο πηγές στην πόλη. Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων, οι τρομοκράτες «ασκούν κλοπές και λεηλασίες», ερευνούν ιδιωτική και δημόσια περιουσία και «απαγάγουν πολίτες».
Η αντιπολίτευση στη Συρία θα συνεχίσει την αντίστασή της κατά των αρχών της χώρας μέχρι να ξεκινήσει μια διαδικασία διευθέτησης, κάτι για το οποίο είναι έτοιμη να μιλήσει ανά πάσα στιγμή, δήλωσε ο πρόεδρος του Εθνικού Συνασπισμού για τις Συριακές Επαναστατικές Δυνάμεις και Αντιπολίτευση, Χάντι αλ Μπαχρά.
Η συνάντηση των δύο ΥΠΕΞ
Ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν και ο Ιρανός ομόλογος του Πεζεσκιάν εξέφρασαν την «ανεπιφύλακτη υποστήριξή» τους στις ενέργειες της συριακής κυβέρνησης για την αποκατάσταση της συνταγματικής τάξης και της εδαφικής ακεραιότητας σε τηλεφωνική συνομιλία. Τονίστηκε επίσης η σημασία της συμφωνίας της “Αστάνα” και της συμμετοχής σε αυτήν της Τουρκίας.
Σε τηλεφωνική συνομιλία με τον Ιρανό ομόλογό του, ο Άσαντ δήλωσε πως η «τρομοκρατική κλιμάκωση» έχει σκοπό «να προσπαθήσει να διαμελίσει την περιοχή, να διαλύσει τα κράτη της και να ανασχεδιάσει τον χάρτη της περιοχής σύμφωνα με τα συμφέροντα και τους σκοπούς της Αμερικής και της Δύσης».
Σύνοδος μεταξύ Τουρκίας, Ιράν και Ρωσίας πρέπει να συγκληθεί το συντομότερο δυνατό σε επίπεδο υπουργών Εξωτερικών για να συζητηθεί η κρίση στη Συρία, δήλωσε προηγουμένως ο Ιρανός Υπουργός Εξωτερικών από την τουρκική πρωτεύουσα. Αναφέρει ότι οι συνομιλίες με τον Τούρκο ομόλογο του Χακάν Φιντάν «ήταν πολύ άμεσες, διαφανείς, εποικοδομητικές και φιλικές».
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών ανέφερε πως «η Τουρκία δεν επιθυμεί περαιτέρω κλιμάκωση του εμφυλίου πολέμου (στη Συρία)». Ο Φιντάν ανέφερε επιπλέον πως «οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν για άλλη μια φορά ότι η Δαμασκός πρέπει να επιτύχει συμφιλίωση με τον λαό της και τη νόμιμη αντιπολίτευση» και ότι «το καθεστώς Άσαντ δεν συμμετέχει στη διαδικασία πολιτικής επίλυσης”.
Επιπλέον επεσήμανε πως «η Τουρκία δεν θα επιτρέψει ποτέ την τρομοκρατία. Ακολουθείται ξεκάθαρη πολιτική απέναντι στο PKK και τις παραφυάδες του» και ότι «η προσπάθεια εξήγησης των γεγονότων στη Συρία μέσω εξωτερικής παρέμβασης σε αυτό το στάδιο είναι λανθασμένη». Επεσήμανε επίσης ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να συνεισφέρει σε αυτή τη διαδικασία και θα συνεχίσει την υποστήριξή της για την εδαφική ακεραιότητα και την ενότητα της Συρίας.
Ο Φιντάν σημείωσε επιπλέον ότι η Τουρκία εργάζεται για την ενίσχυση των σχέσεων με το Ιράν σε διάφορους τομείς και τη δημιουργία νέων μηχανισμών και συμφωνιών, προκειμένου να ενισχυθεί η εμπορική συνεργασία, ιδίως στις περιοχές που βρίσκονται κοντά στα σύνορα. Προτεραιότητα αποτελεί η βελτίωση των οδικών και μεταφορικών υποδομών, για να μετατραπεί η περιοχή σε εμπορικό κόμβο. Επιπλέον, τόνισε τη συνεχιζόμενη συνεργασία Τουρκίας και Ιράν στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας, επισημαίνοντας τη συμφωνία των δύο χωρών για την εξάλειψη των οργανώσεων PKK, YPG και PJAK από την περιοχή.
«Οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι η Δαμασκός πρέπει να συμφωνήσει με τον ίδιο τον λαό της και τη νόμιμη αντιπολίτευση. Η Τουρκία είναι έτοιμη να συνεισφέρει σε αυτή τη διαδικασία. Θα συνεχίσουμε τη συνεργασία μας με το Ιράν, με το οποίο έχουμε πραγματοποιήσει σημαντικές εργασίες στο πλαίσιο της διαδικασίας της Αστάνα. Η Τουρκία πάντα υποστήριζε την εδαφική ακεραιότητα και ενότητα της Συρίας και θα συνεχίσει να το κάνει» ανέφερε συγκεκριμένα.
Όσον αφορά την κατάσταση στη Γάζα, ο Φιντάν ανέφερε ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε τη Γάζα εξαιτίας των άλλων εξελίξεων στην περιοχή, καλώντας για την άμεση διακοπή της “γενοκτονίας” και την ενίσχυση των προσπαθειών για την ίδρυση ενός κράτους της Παλαιστίνης.
Τί λένε οι ισλαμιστές
Οι Σύροι αντάρτες άρχισαν τις προετοιμασίες για την κατάληψη του Χαλεπιού πριν από έναν χρόνο, όμως η επιχείρηση καθυστέρησε λόγω του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας και τελικά ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα, αφού συμφωνήθηκε η κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο, δήλωσε ο επικεφαλής της συριακής αντιπολίτευσης στο εξωτερικό.
Οι αντάρτες κατάφεραν να καταλάβουν την πόλη και τμήματα της γειτονικής επαρχίας Ιντλίμπ τόσο γρήγορα, εν μέρει επειδή η προσοχή της Χεζμπολάχ και άλλων μαχητών, υποστηριζόμενων από το Ιράν, είχε αποσπαστεί στον Λίβανο, είπε ο Χάντι αλ Μπάχρα σε συνέντευξη που παραχώρησε στο πρακτορείο Reuters. Ο τουρκικός στρατός, που συνεργάζεται με ορισμένες ομάδες ανταρτών και έχει βάσεις κατά μήκος των νότιων συνόρων στη Συρία, είχε πληροφορηθεί τα σχέδια των ενόπλων οργανώσεων, αλλά ξεκαθάρισε ότι δεν θα παίξει άμεσο ρόλο.
Η αιφνιδιαστική επίθεση στη βορειοδυτική Συρία ξεκίνησε την περασμένη Τετάρτη, την ημέρα που τέθηκε σε εφαρμογή η κατάπαυση του πυρός μεταξύ του Ισραήλ και της Χεζμπολάχ στον Λίβανο, έπειτα από έναν χρόνο μαχών. «Πριν από έναν χρόνο άρχισαν πραγματικά να εκπαιδεύονται και να κινητοποιούνται και να την παίρνουν πιο σοβαρά», είπε ο Μπάχρα, ο πρόεδρος του Εθνικού Συνασπισμού των Επαναστατικών και Αντιπολιτευόμενων Δυνάμεων της Συρίας, της διεθνώς αναγνωρισμένης συριακής αντιπολίτευσης.
«Αλλά ο πόλεμος στη Γάζα (…) και μετά ο πόλεμος στον Λίβανο την καθυστέρησαν. Αισθάνονταν ότι δεν θα έμοιαζε σωστό να έχουμε τον πόλεμο στον Λίβανο την ίδια ώρα που θα πολεμούσαν στη Συρία», είπε από το γραφείο του στην Κωνσταντινούπολη. Αυτά ήταν τα πρώτα δημόσια σχόλια στελέχους της αντιπολίτευσης σχετικά με τις προετοιμασίες των ανταρτών. «Έτσι, τη στιγμή που έγινε κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο, βρήκαν την ευκαιρία (…) να ξεκινήσουν», πρόσθεσε.
Η επιχείρηση αυτή είναι η τολμηρότερη που έχουν εξαπολύσει οι αντάρτες και η μεγαλύτερη πρόκληση για τον Σύρο πρόεδρο Μπασάρ αλ Άσαντ εδώ και χρόνια. Οι γραμμές του μετώπου είχαν ουσιαστικά παγώσει από το 2020. Οι συριακές και ρωσικές δυνάμεις αντεπιτέθηκαν και ο Μπάχρα είπε ότι τα πλήγματα αυτά «αποσταθεροποιούν» το Χαλέπι και το Ιντλίμπ και συνιστούν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για τους αμάχους, δεδομένου ότι οι αντάρτες φρόντισαν με μεγάλη προσοχή να μην υπάρχουν θύματα μεταξύ των πολιτών στην προέλασή τους.
Η ανακατάληψη του Χαλεπιού από την αντιπολίτευση ανοίγει τον δρόμο για να επιστρέψουν στα σπίτια τους εκατοντάδες χιλιάδες Σύροι που έχουν εκτοπιστεί είτε σε άλλες περιοχές της Συρίας είτε στην Τουρκία, υποστήριξε ο Μπάχρα. «Λόγω των πολέμου στον Λίβανο και της μείωσης των δυνάμεων της Χεζμπολάχ, το καθεστώς (του Άσαντ) έχει μικρότερη υποστήριξη», είπε. Το Ιράν έχει επίσης λιγότερους πόρους ενώ η Ρωσία παρέχει μικρότερη αεροπορική κάλυψη λόγω του «ουκρανικού προβλήματος».
Η Δαμασκός δεν σχολίασε προς το παρόν αν οι αντάρτες προσπάθησαν να αποφύγουν να υπάρχουν θύματα μεταξύ των αμάχων ή αν υπάρχει κίνδυνος αποσταθεροποίησης της περιοχής λόγω των αεροπορικών επιδρομών. Ούτε η Χεζμπολάχ σχολίασε αν ο πόλεμός της με το Ισραήλ έδωσε την ευκαιρία στους Σύρους αντάρτες να καταλάβουν το Χαλέπι.
Η Τεχεράνη έχει δεσμευτεί να βοηθήσει τη συριακή κυβέρνηση και νωρίτερα σήμερα εκατοντάδες μαχητές ιρακινών παραστρατιωτικών οργανώσεων που στηρίζονται από το Ιράν πέρασαν τα σύνορα για να πολεμήσουν τους αντάρτες στο πλευρό των συριακών δυνάμεων. Την περασμένη εβδομάδα η Τουρκία ανέφερε ότι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και παίρνει τις αναγκαίες προφυλάξεις για τους στρατιώτες της.
Οι αντάρτες είναι ένας συνασπισμός ενόπλων, ισλαμικών οργανώσεων που στηρίζονται από την Τουρκία, με κυρίαρχη τη Χάγιατ Ταχρίρ αλ Σαμ (HTS), μια ισλαμιστική ομάδα η οποία θεωρείται τρομοκρατική από την Τουρκία, τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και άλλες χώρες. Ο συνασπισμός του Μπάχρα δεν περιλαμβάνει μόνο την HTS αλλά άλλες οργανώσεις που τάσσονται κατά του Άσαντ, όπως τον Συριακό Εθνικό Στρατό ή Ελεύθερο Συριακό Στρατό, που κατέλαβε εδάφη στο βόρειο Ιντλίμπ την περασμένη εβδομάδα. Ο συνασπισμός αυτός διατηρεί τακτικές διπλωματικές επαφές με τα Ηνωμένα Έθνη και με πολλές χώρες.
΄Είναι η πρώτη φορά από το ξέσπασμα του πολέμου στη Συρία, την άνοιξη του 2011, που το συριακό καθεστώς, σύμμαχος του Ιράν και της Ρωσίας, χάνει εντελώς τον έλεγχο του Χαλεπίου, η ήττα είναι εξαιρετικά οδυνηρή.
Ο ΟΗΕ για την Συρία
Ο Αναπληρωτής Συντονιστής Περιφερειακής Ανθρωπιστικής Βοήθειας του ΟΗΕ για τη Συρία, Ντέιβιντ Κάρντεν, ανακοίνωσε ότι 48.500 άνθρωποι εκτοπίστηκαν από τη βορειοδυτική Συρία. Mε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δήλωσε: «Οι συγκρούσεις, από την ημέρα που κλιμακώθηκαν, έχουν εκτοπίσει περισσότερους από 48.500 ανθρώπους στη βορειοδυτική Συρία. Οι επιθέσεις κατά των αμάχων πρέπει να σταματήσουν!».
Numerous airstrikes struck Idleb city today, killing four civilians and injuring 51 others, mostly women and children. More casualties are being verified.
The fighting has displaced over 48,500 people in north-west #Syria since its escalation.
Σε δήλωση την Κυριακή, ο Ειδικός Απεσταλμένος του ΟΗΕ για τη Συρία Geir O. Pedersen, εξέφρασε σοβαρές ανησυχίες για την προέλαση της Χαγιάτ Ταχρίρ αλ-Σαμ, μιας τρομοκρατικής ομάδας σύμφωνα με το Συμβούλιο Ασφαλείας , και των εντατικοποιημένων κυβερνητικών αεροπορικών επιδρομών.
«Σε μια χώρα που σπαράσσεται από σχεδόν 14 χρόνια πολέμου και συγκρούσεων, οι τελευταίες εξελίξεις θέτουν σοβαρούς κινδύνους για τους αμάχους και έχουν σοβαρές επιπτώσεις για την περιφερειακή και διεθνή ειρήνη και ασφάλεια», είπε. Τόνισε την επείγουσα ανάγκη προστασίας των αμάχων και των αστικών υποδομών, καλώντας όλα τα μέρη να τηρήσουν το διεθνές δίκαιο.
«Αυτό που βλέπουμε στη Συρία σήμερα είναι σημάδι συλλογικής αποτυχίας να επιτευχθεί αυτό που ξεκάθαρα απαιτείται τώρα εδώ και πολλά χρόνια – μια γνήσια πολιτική διαδικασία για την εφαρμογή του ψηφίσματος 2254 (2015) του Συμβουλίου Ασφαλείας», πρόσθεσε ο κ. Pedersen.
Η διπλωματία ανάμεσα στην Αθήνα και την Άγκυρα μοιάζει με περπάτημα πάνω σε τεντωμένο σχοινί και για την άλλη πλευρά του Αιγαίου, την Τουρκία: Σταθερό βήμα προς τη μείωση των εντάσεων, αλλά με τον κίνδυνο της πτώσης πάντα παρόντα.
Η διαδικασία αποκλιμάκωσης μεταξύ της Τουρκίας και της Ελλάδας βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και περισσότερο από ένα χρόνο και για την τουρκική πολιτική ανάλυση, οι συνομιλίες του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, και του Έλληνα ομολόγου του, Γιώργου Γεραπετρίτη, έδωσαν σημαντικά μηνύματα για το τι μέλλει γενέσθαι και σηματοδότησαν ένα νέο κεφάλαιο, θέτοντας για πρώτη φορά στο τραπέζι ευαίσθητα ζητήματα, όπως οι διαφωνίες στο Αιγαίο και το Κυπριακό.
Στρατηγική Φιντάν-Γεραπετρίτη
Αν και οι δύο πλευρές γνωρίζουν ότι τα ζητήματα είναι πολύ βαθιά και δεν επιδέχονται συμβιβασμούς, ωστόσο, κατά τον Τούρκο πολιτικό αναλυτή Μετίν Κάαν Κουρτουλμούς, φαίνεται πώς οι δύο υπουργοί έχουν συμφωνήσει σε μία στρατηγική τουλάχιστον, η οποία «αποσκοπεί στη μείωση των καθημερινών εντάσεων και όχι των μακροχρόνιων. Ακόμα και αν δεν βρεθούν μόνιμες λύσεις στα μεγάλα προβλήματα, αυτό που προσδοκάται είναι περιστατικά, όπως η αντιπαράταξη πλοίων και αεροπλάνων στο Αιγαίο, να σταματήσουν». Με λίγα λόγια, αυτό που συζητείται είναι μία «φόρμουλα συνύπαρξης», γιατί η φιλία είναι στο κάτω κάτω… και φθηνότερη. Το να ζουν οι δύο χώρες με αυτού του είδους τις εντάσεις είναι δαπανηρό και για τις δύο. Το να υπάρχουν μαχητικά αεροσκάφη στον αέρα κοστίζει. Μερικές φορές πολύ νέοι πιλότοι πρέπει να χειρίζονται πολύ ακριβά αεροσκάφη και ένα λάθος της στιγμής μπορεί να έχει τεράστιες συνέπειες.
Διπλωματικά οφέλη για την Άγκυρα
Η τουρκική πλευρά φέρεται ικανοποιημένη με την πρόοδο της διαδικασίας αποκλιμάκωσης, λαμβάνοντας κανείς υπόψη τις τελευταίες θετικές δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, αν και είναι ξεκάθαρο ότι είναι πρόωρο να περιμένει κανείς συγκεκριμένες εξελίξεις αυτή τη στιγμή. Η Άγκυρα θεωρεί, προς το παρόν, ότι η αποκλιμάκωση θα ενισχύσει ακόμη περισσότερο τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ, μειώνοντας τις πιέσεις στο Κογκρέσο.
Η Ελλάδα θέλει συνέχιση διαλόγου
Η Αθήνα, από την άλλη πλευρά, δείχνει να επενδύει στη συνέχιση του διαλόγου, αλλά με ξεκάθαρη πρόθεση να μην παρερμηνευθεί ως υποχώρηση. «Ο διάλογος σημαίνει διεκδίκηση», υπογραμμίζει ο αναλυτής διεθνών θεμάτων Ryan Gingeras, επικαλούμενος Έλληνα αξιωματούχο, κάτι που σημαίνει ότι κερδίζει χρόνο ηρεμίας με την Τουρκία.
Ασαφές το βάθος των συνομιλιών
Το πού θα οδηγήσουν οι συνομιλίες παραμένει, ωστόσο, στον αέρα. Η Τουρκία αναγνωρίζει ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες ως προς το εύρος και την εμβάθυνση αυτών των επαφών και προς το παρόν διαβάζει την τρέχουσα κινητικότητα ως μια ένδειξη αποφασιστικότητας και από τις δύο πλευρές να θέσουν σταδιακά, αλλά χωρίς χρονοδιάγραμμα τα θεμέλια για εμβάθυνση του διαλόγου.
Ο πρώτος στόχος είναι η άρση των καθημερινών εντάσεων, ώστε να διευκολύνει τη συζήτηση για την αντιμετώπιση των πιο μακροπρόθεσμων. Η προτεραιότητα είναι, σύμφωνα με την τουρκική ανάγνωση, οι γείτονες να καταφέρουν να «ζήσουν μαζί χωρίς κρίσεις» και οι δύο πρωτεύουσες να εδραιώσουν σταδιακά μία αποκλιμάκωση, ώστε οι επαφές αυτές να συνεχιστούν και από τις επόμενες κυβερνήσεις.
Ο παράγοντας Ουάσιγκτον
Καθοριστικός για το μέλλον των συνομιλιών θα είναι ο διεθνής παράγοντας κατά τον Ryan Gingeras. Τόσο η Αθήνα όσο και η Άγκυρα εμφανίζονται διστακτικές να εμπιστευτούν πλήρως την Ουάσιγκτον ως μεσολαβητή ή «κουμπάρο», καθώς ο Τραμπ ενδεχομένως θα ρίξει όλη την προσοχή του στην Ασία. Αυτό ενδέχεται να αποτελέσει εμπόδιο και να οδηγήσει σε νέο αδιέξοδο, καθώς ο διεθνής παράγοντας δεν φαίνεται διατεθειμένος να «εγγυηθεί» ή πολύ περισσότερο να «πριμοδοτήσει» μια νέα, βιώσιμη πολιτική συμφωνία των δύο χωρών.
Εάν η γλώσσα (ως επιλογή λέξεων) δρομολογεί εξελίξεις μέσα από τη διαμόρφωση εθνικών αφηγημάτων που περνούν από τη θεωρία στην πράξη, τότε η Τουρκία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προετοιμάζει πια κινήσεις (αναθεωρητικής;) επέκτασης στη γειτονιά της, καθώς βλέπει εαυτήν ως περιφερειακή δύναμη που οραματίζεται μεγαλεία.
Η τουρκική ηγεσία έχει την τάση να παίρνει φράσεις και να τις μετατρέπει σε συνθήματα, στο πλαίσιο μιας διαδικασίας που ξεκινά «από τα πάνω» και πάντοτε με γνώμονα τις κεντρικά ενορχηστρωμένες στοχεύσεις κάθε περιόδου.
Κάπως έτσι περάσαμε από το «ειρήνη στην πατρίδα, ειρήνη στον κόσμο» του Μουσταφά Κεμάλ στο «μηδενικά προβλήματα με τους γείτονες» του Νταβούτογλου, από το «Μητσοτάκης γιοκ» του Ερντογάν στο «μπορεί να έρθουμε ξαφνικά ένα βράδυ» του Μπαχτσελί, από το Aegean (Αιγαίο) στο «Turkaegean» και από τα de-facto τουρκικά σύνορα στα «σύνορα της τουρκικής καρδιάς» που απλώνονται σε τρεις ηπείρους, προτού επιστρέψουμε σε εκείνο το πολλά υποσχόμενο αλλά μάλλον αφηρημένο «καζάν-καζάν» της αποκατάστασης δεσμών και διαύλων.
Τα συνθήματα φανερώνουν διαθέσεις· και αυτές οι διαθέσεις, όταν μιλάμε εν προκειμένω για τη σύγχρονη τουρκική εξωτερική πολιτική, παρουσιάζονται να πατούν σε πολλές βάρκες ταυτόχρονα: του ΝΑΤΟ αλλά και των BRICS, της Δύσης αλλά και της Ανατολής, των προηγμένων βορείων αλλά και του παγκόσμιου νότου.
Η φράση «ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από τους πέντε» («The World is Bigger Than Five», «Dünya Beşten Büyüktür») επαναλαμβάνεται με αξιοσημείωτη συχνότητα από τον Ερντογάν τα τελευταία χρόνια, ενώ πλέον φιγουράρει ως κεντρικό μότο και στον ιστοχώρο του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. Το μήνυμα που θέλει να στείλει η Αγκυρα εξηγείται επαρκώς από τους ιδίους τους κομιστές του: Ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από τα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών· και η Τουρκία θα έπρεπε να βρίσκεται εκεί «ψηλά» μαζί με τους λοιπούς «μεγάλους» όταν εκείνοι αποφασίζουν τις τύχες του κόσμου…
Με βάση άλλωστε όσα διαμηνύει η ίδια η τουρκική ηγεσία, ο αιώνας που έρχεται θα είναι «ο αιώνας της Τουρκίας» («Century of Türkiye», «Türkiye Yüzyılı»), ενώ η Αγκυρα έχει παράλληλα «κατοχυρώσει» και προωθεί -ως κεντρικούς πυλώνες των διεκδικήσεων που η ίδια μονομερώς εγείρει στη διεθνή σκηνή- μια σειρά από αναθεωρητικά αφηγήματα (τα οποία έχουν μάλιστα ενταχθεί πια ως διδακτέα ύλη στο τουρκικό σχολικό πρόγραμμα) όπως είναι εκείνα της «Γαλάζιας Πατρίδας» («Mavi Vatan») αλλά και της «Ουράνιας Πατρίδας» («Gök Vatan»), με την «Ουράνια» να έρχεται εν προκειμένω να συμπληρώσει τη «Γαλάζια» καλύπτοντας τους αιθέρες πάνω από τις διεκδικούμενες από την Τουρκία θαλάσσιες περιοχές δικαιοδοσίας.
Νέα ενδιαφέρουσα προσθήκη στη φαρέτρα με τα συνθήματα της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής: η φράση «άξονας της Τουρκίας» («Axis of Türkiye») που χρησιμοποιεί ο Τούρκος ακαδημαϊκός Μουχιτίν Αταμάν σε άρθρο του στη φιλοκυβερνητική Daily Sabah.
Μόνο τον περασμένο ενάμιση μήνα, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πήρε μέρος σε μια σειρά από διεθνείς συνόδους: των BRICS στη Ρωσία, του Οργανισμού Τουρκογενών Κρατών στο Κιργιστάν, της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας στην Ουγγαρία (από όπου και η φωτογραφία με τους κ.κ. Μητσοτάκη, Χριστοδουλίδη και Ράμα), του Αραβικού Συνδέσμου στη Σαουδική Αραβία (όπου πήρε μέρος και ο Σύρος πρόεδρος Μπασάρ αλ Ασαντ, κατά τη διάρκεια της ομιλίας όμως του οποίου ο Ερντογάν αποχώρησε από την αίθουσα), της διάσκεψης του ΟΗΕ για το κλίμα (COP29) στο Αζερμπαϊτζάν και της συνόδου της G20 στη Βραζιλία.
«Ολες αυτές οι επισκέψεις φανερώνουν τον τρέχοντα προσανατολισμό της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, ο οποίος βασίζεται στη διαφοροποίηση (σ.σ. diversification) και στην εγκαθίδρυση του “Αξονα της Τουρκίας”… Η Τουρκία προσπαθεί να βελτιώσει την ιδέα του περιφερισμού (σ.σ. regionalism)… Υπάρχουν τρία κύρια επίπεδα σε αυτό το πρότζεκτ: εκείνα των άμεσων γειτόνων, του τουρκογενούς κόσμου (σ.σ. Turkic world) και των μουσουλμανικών χωρών», γράφει ο καθηγητής διεθνών σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών Επιστημών της Αγκυρας (ASBÜ) Μουχιτίν Αταμάν, ο οποίος όμως διευθύνει παράλληλα και την έκδοση/επιθεώρηση Insight Turkey που εκδίδεται από την ερντογανική-φιλοκυβερνητική τουρκική δεξαμενή σκέψης SETA…
Ο Γιώργος Σκαφιδάς ξεκίνησε να εργάζεται ως δημοσιογράφος το 2005. Από τις αρχές του 2022 έχει ενταχθεί στο δυναμικό της Καθημερινής, καλύπτοντας τον τομέα των διεθνών ειδήσεων.
Κραυγή αγωνίας από την Ελληνική Οργάνωση της Αντιόχειας, η οποία με επιστολή της στον υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδας Γιώργο Γεραπετρίτη, καλεί σε βοήθεια.
Είναι μία επιστολή που σπάει κόκκαλα και καρδιές. Διαβάστε την:
Επιστολή προς τον Εξοχώτατο κ. Γιώργο Γεραπετρίτη, Υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδος,
Στο Χαλέπι τα παιδιά των συγγενών μας και οι οικογένειές τους ζουν σε μεγάλο κίνδυνο. Η ζωή τους κινδυνεύει, εγκαταλείπονται για να αντιμετωπίσουν τη μοίρα τους. Τον περασμένο μήνα σημάδεψαν την τραγική ανάμνηση της σφαγής του 1850 στο Χαλέπι, όπου καταστράφηκαν χριστιανικές συνοικίες.
Ένας από τους λόγους αυτής της τραγωδίας ήταν η υποστήριξη που έδωσαν οι Έλληνες της Αντιόχειας στο Χαλέπι στην Ελληνική Επανάσταση. Αν και τα σύνορα μας χωρίζουν, το αίμα που χύθηκε στο Χαλέπι είναι το ίδιο αίμα που χύθηκε στον αγώνα για την Ελλάδα.
Είναι το αίμα των προγόνων μας, που έμειναν ενωμένοι ως Έλληνες, ως Ορθόδοξοι Χριστιανοί και ως υπερασπιστές της Ελληνικής ταυτότητας. Για αιώνες, έχουμε υποστεί καταπίεση – υπό τους Οθωμανούς και κατά τη διάρκεια της ισλαμικής κυριαρχίας – επειδή ποτέ δεν εγκαταλείψαμε τη σύνδεσή μας με την Κωνσταντινούπολη και την υπόλοιπη Ελλάδα.
Σήμερα οι χριστιανοί του Χαλεπίου στέκονται μόνοι. Το καθεστώς έχει εγκαταλείψει τις γειτονιές μας, αφήνοντάς μας να αντιμετωπίσουμε αυτές τις προκλήσεις μόνοι μας. Δεν σας ξεχάσαμε όμως. Ακόμη και κάτω από αιώνες διωγμού, κρατήσαμε ζωντανή την πίστη μας, τα ονόματά μας και τη βυζαντινή μας κληρονομιά.
Μείναμε πάντα πιστοί στην Ελλάδα, ακόμα κι όταν μας κόστισε ακριβά. Σας καλούμε τώρα, αδελφοί και αδελφές μας με πίστη και κληρονομιά, να δράσετε. Το Χαλέπι ήταν κάποτε η μεγαλύτερη χριστιανική πόλη του Λεβάντε, κέντρο του ελληνικού πολιτισμού, της πίστης και της τέχνης. Μην το αφήσετε να πέσει.
Χρησιμοποιήστε όλη τη διπλωματική δύναμη της Ελλάδας για να προστατέψετε τους χριστιανούς του Χαλεπίου. Συνεργαστείτε με τα έθνη—Τουρκία, Ηνωμένες Πολιτείες και άλλα—για να διασφαλίσετε ότι αυτή η αρχαία κοινότητα θα επιβιώσει.
Τα παιδιά του Χαλεπίου, που οι πρόγονοί τους στήριξαν την Ελλάδα στις πιο μαύρες εποχές της, βασίζονται σε εσάς. Το αίμα στις φλέβες τους είναι ίδιο με το δικό σας. Το μέλλον τους είναι συνδεδεμένο με το δικό σας, όπως ήταν πάντα.
Η Ελληνική Οργάνωση της Αντιόχειας
A letter to His Excellency, Mr. Giorgos Gerapetritis, Minister of Foreign Affairs of Greece,
In Aleppo, the children of our relatives and their families are living in great danger. Their lives are at risk, abandoned to face their fate. Last month, they marked the tragic memory… pic.twitter.com/6kI0DlyLtN
— Greco-Levantines World Wide (@GrecoLevantines) December 2, 2024
Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΣΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ
A letter to His Excellency, Mr. Giorgos Gerapetritis, Minister of Foreign Affairs of Greece,
In Aleppo, the children of our relatives and their families are living in great danger. Their lives are at risk, abandoned to face their fate. Last month, they marked the tragic memory of the 1850 massacre in Aleppo, where Christian neighborhoods were destroyed. One of the reasons for this tragedy was the support Antiochian Greeks in Aleppo gave to the Greek Revolution.
Even though borders separate us, the blood that was spilled in Aleppo is the same blood that was spilled in the fight for Greece. It is the blood of our ancestors, who stayed united as Greeks, as Orthodox Christians, and as defenders of the Hellenic identity. For centuries, we have suffered oppression—under the Ottomans and during Islamic rule—because we never gave up our connection to Constantinople and the rest of Greece.
Today, the Christians of Aleppo stand alone. The regime has abandoned our neighborhoods, leaving us to face these challenges on our own. But we have not forgotten you. Even under centuries of persecution, we kept our faith, our names, and our Byzantine heritage alive.
We always stayed loyal to Greece, even when it cost us dearly. We now call on you, our brothers and sisters in faith and heritage, to act. Aleppo was once the greatest Christian city in the Levant, a center of Hellenic culture, faith, and art. Do not let it fall. Use all of Greece’s diplomatic strength to protect the Christians of Aleppo.
Work with the nations—Turkey, the United States, and others—to ensure that this ancient community survives. The children of Aleppo, whose ancestors supported Greece in its darkest times, are counting on you. The blood in their veins is the same as yours. Their future is tied to yours, as it always has been.
Zvi Bar’el
