του Κίμωνα Κωστή, Υποστρατήγου ε.α.        

Δύο Έτη από την Έναρξη Ισχύος του Νόμου για την Εθνοφυλακή, Ανάγκη Αξιοποίησης των Προβλέψεων του Νόμου και της Στρατηγικής για την Αναβάθμιση της Εθνοφυλακής και «Ατζέντα 2030»

        Ν. 5018/2023 για την Εθνοφυλακή, Ενέργειες, Δράσεις, Πρωτοβουλίες και Στρατηγική για την Αναβάθμιση της Εθνοφυλακής και «Ατζέντα 2030»

Συμπληρώθηκαν 2 έτη από την έναρξη ισχύος του Ν. 5018/2023 (ΦΕΚ Α΄ 25/ 9.2.2023) με τίτλο: «Μέριμνα υπέρ του προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων, εξορθολογισμός της νομοθεσίας των Ενόπλων Δυνάμεων, οργάνωση της Εθνοφυλακής και άλλες διατάξεις του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας» [1], του οποίου ο σκοπός, σύμφωνα με το άρθρο 1, είναι «η αναβάθμιση του θεσμού της Εθνοφυλακής προκειμένου να καταστεί αποτελεσματικότερος και να συμβάλει στην αμυντική θωράκιση της χώρας».

Σύμφωνα με την Ατζέντα 2030, Ένοπλες Δυνάμεις 2030: Νέα Εποχή στην Εθνική Άμυνα, «Ο τομέας της Εθνικής Άμυνας έχει ανάγκη από μια βαθιά μεταρρύθμιση. Οι συνθήκες υπό τις οποίες διαμορφώνεται το διεθνές γίγνεσθαι, οι συγκρούσεις των τελευταίων ετών, οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι νέες συμβατικές και υβριδικές απειλές, αλλά και η περιφερειακή κατάσταση, έχουν δραματικά επιδεινωθεί. Έχουν αλλάξει συνολικά» [2].

Η 1η από τις 7 μεταρρυθμίσεις είναι ο «Εκσυγχρονισμός της δομής και εξορθολογισμός της λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων», όπου αναγράφεται ότι «H Nέα Δομή Δυνάμεων 2024-2035 αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την υλοποίηση της “Ατζέντας 2030”, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση που έγινε ποτέ στην ιστορία του ελληνικού κράτους στον τομέα της Εθνικής Άμυνας.». Στα «Βασικά στοιχεία των αλλαγών» αναγράφεται η «[…] μεταρρύθμιση της Εθνοφυλακής […]». Με βάση ανοικτές πηγές δεν αναφέρεται σε άλλο σημείο της «Ατζέντας 2030» ο θεσμός της Εθνοφυλακής.

Η εκτίμηση είναι ότι οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν βασικά στοιχεία για την Εθνοφυλακή με αποτέλεσμα εσφαλμένα να υποτιμούν την αξία της και τη συμβολή της στον Στρατό Ξηράς (ΣΞ). Γι’ αυτό τον σκοπό θα αναφέρω ορισμένα δεδομένα που αφορούν στην Εθνοφυλακή και στον νόμο που τη διέπει.

Για τον σκοπό, οργάνωση και αποστολή της Εθνοφυλακής στο άρθρο 61 του νόμου ορίζονται τα εξής: «1.H Εθνοφυλακή, ως οργανική ένοπλη δύναμη του Στρατού Ξηράς, συγκροτείται στην περίοδο ειρήνης για την ενίσχυση και υποβοήθηση των Ενόπλων Δυνάμεων στην εκπλήρωση της αποστολής τους σε περιόδους ειρήνης, επιστράτευσης (γενικής ή μερικής) και πολέμου.

2.Η Εθνοφυλακή οργανώνεται σε ενεργές και επιστρατευόμενες Μονάδες, οι οποίες χαρακτηρίζονται ως ειδικές στρατιωτικές και ονομάζονται Τάγματα Εθνοφυλακής (ΤΕΘ), με την προσθήκη του ονόματος της περιοχής όπου εδρεύουν. […] Για τη συγκρότηση, οργάνωση και υπαγωγή των Μονάδων Εθνοφυλακής, εφαρμόζεται η διαδικασία που ισχύει κάθε φορά για τη συγκρότηση, οργάνωση και υπαγωγή των Μονάδων του ενεργού στρατού.

3.Αποστολή της Εθνοφυλακής είναι η συμβολή στην άμυνα της χώρας, η ενίσχυση και υποβοήθηση του Στρατού Ξηράς στην εκπλήρωση της αποστολής του, όπως αυτή καθορίζεται στο πλαίσιο της διακλαδικής λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, σε περιόδους ειρήνης, επιστράτευσης (γενικής ή μερικής) και πολέμου.

4.Οι επιμέρους αποστολές της Εθνοφυλακής, καθώς και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για την εκπλήρωσή τους, καθορίζονται στον Στρατιωτικό Κανονισμό Οργάνωσης και Λειτουργίας της Εθνοφυλακής, στους αντίστοιχους Πίνακες Οργάνωσης και Υλικού, στα σχέδια επιχειρήσεων των κλιμακίων διοίκησης, στα οποία υπάγονται οι Μονάδες Εθνοφυλακής και στις διαταγές του Γενικού Επιτελείου Στρατού.».

Ο ΡΟΛΟΣ των Ταγμάτων Εθνοφυλακής ΔΕΝ είναι επικουρικός και ΔΕΝ περιορίζεται στην εκτέλεση δευτερευουσών αποστολών, αλλά ΑΝΤΙΘΕΤΑ είναι ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ, διότι είναι ΜΟΝΑΔΕΣ ΠΕΖΙΚΟΥ, με ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΑΠΟΣΤΟΛΕΣ, οι οποίες είναι ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ και με αντίστοιχη ΟΡΓΑΝΩΣΗ, με τη ΔΙΑΦΟΡΑ ότι στελεχώνονται κυρίως από Αξιωματικούς και Οπλίτες ΕΘΝΟΦΥΛΑΚΕΣ αντί για Στελέχη και Οπλίτες θητείας. Τα ΤΕΘ βρίσκονται κυρίως σε παραμεθόριες περιοχές. Κάθε Εθνοφύλακας εκπαιδεύεται μία Κυριακή κάθε μήνα. Ο ΣΞ είναι ο μόνος Κλάδος των ΕΔ που διαθέτει Εθνοφυλακή.

Η Εθνοφυλακή εδράζεται στην ανιδιοτελή προσφορά των Εθνοφυλάκων στην Πατρίδα, οι οποίοι είναι χιλιάδες και ως τοπικά διαμένοντες στην κυριολεξία μάχονται υπέρ βωμών και εστιών, ενώ έχουν άριστη γνώση της μορφολογίας και των καιρικών συνθηκών της περιοχής που ενεργούν, σημαντική εμπειρία, συνυπηρετούν για μεγάλο χρονικό διάστημα και πολλοί από τους Εθνοφύλακες έχουν εξειδικευμένες γνώσεις, ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ τα οποία είναι αναγκαίο να αξιοποιηθούν κατάλληλα.

Στο Γενικό Επιτελείο Στρατού (ΓΕΣ) υπήρχε Διεύθυνση Εθνοφυλακής (ΔΕΘ), με Διευθυντή Ανώτατο Αξιωματικό βαθμού Υποστρατήγου, η οποία όμως καταργήθηκε το 1988 και τα θέματα της Εθνοφυλακής υπήχθησαν στην αρμοδιότητα ενός Τμήματος της Διεύθυνσης Πεζικού (ΔΠΖ), που είχε και άλλες αρμοδιότητες, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το αποτέλεσμα στην Εθνοφυλακή.

Στις 2 Ιαν 17, με απόφαση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας (ΥΠΕΘΑ), του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας (ΓΕΕΘΑ) και του ΓΕΣ, το 2017 κηρύχθηκε ως «Έτος Εφέδρων και Εθνοφυλάκων», με ΣΚΟΠΟ την ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ των 2 ΘΕΣΜΩΝ. Στο πλαίσιο αυτό τον Μάρτιο του 2017, δηλ. μετά από 30 χρόνια, συγκροτήθηκε στο ΓΕΣ εκ νέου η ΔΕΘ, με Διευθυντή Ανώτατο Αξιωματικό με βαθμό Ταξιάρχου, με σκοπό να αναλάβει και να συντονίσει το έργο της ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ της ΕΘΝΟΦΥΛΑΚΗΣ, στην οποία είχα την τιμή να τοποθετηθώ ως Διευθυντής από τον Αρχηγό ΓΕΣ Αντιστράτηγο Αλκιβιάδη Στεφανή, αμέσως μετά την προαγωγή μου σε Ταξίαρχο.

Εξαρχής προσεγγίσαμε την Εθνοφυλακή με μη αποσπασματικό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη τις σύγχρονες ανάγκες του ΣΞ και της Εθνοφυλακής. Η εκπόνηση νέου ΘΕΣΜΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ για την Εθνοφυλακή, δηλ. νέου ΝΟΜΟΥ και ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ και ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ, αποτέλεσε την ΠΡΩΤΗ μας ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ πιστεύοντας ότι θα έχει καταλυτικό ρόλο στην επίτευξη του ΣΚΟΠΟΥ της ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ της Εθνοφυλακής.

Κάθε μήνα από τον Απρίλιο 2017 όλο και περισσότεροι Εθνοφύλακες συμμετείχαν στην εκπαίδευση την Κυριακή και τον Σεπτέμβριο 2018 επετεύχθη η συμμετοχή 10.000 Εθνοφυλάκων στα ΤΕΘ και ο κ.Α/ΓΕΣ παρακολουθούσε την εκπαίδευση των ΤΕΘ. Αξίζει να σημειωθεί η συμμετοχή περισσότερων από 700 Εθνοφύλακες την 29 Μαι 17 στην Τελετή Έναρξης του Έτους Εφέδρων και Εθνοφυλάκων για την Εθνοφυλακή, που γέμισαν το Νεστορίδειο Μέλαθρο Ρόδου, περισσότερων από 2.500 Εθνοφύλακες τη 18 Δεκ 17 από όλη την Ελλάδα στην Τελετή Λήξης του Έτους για την Εθνοφυλακή, που κατέκλυσαν το Βελλίδειο Θεσσαλονίκης και περισσότερων από 2.000 Εθνοφύλακες στις παρελάσεις της «28ης Οκτωβρίου 1940» το 2018, εκ των οποίων 300 Εθνοφύλακες στη Θεσσαλονίκη.

Η μεγάλη προσπάθεια, που στόχευε στη βελτίωση της εκπαίδευσης και στην αύξηση του αριθμού αυτών που ήθελαν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή και των Εθνοφυλάκων που συμμετείχαν στην εκπαίδευση την Κυριακή, είχε σημαντικά αποτελέσματα.

Παραδόξως και ενώ συνέβαιναν τα παραπάνω, στα μέσα του 2018 εμφανίστηκε στασιμότητα στη διαδικασία υποβολής του σχεδίου του νέου νόμου, ενώ τον Ιανουάριο 2019 η προτεραιότητα σχετικά με την Εθνοφυλακή άλλαξε, γεγονός που επηρέασε το ηθικό των Εθνοφυλάκων, είχε ως αντίκτυπο τη μείωση της συμμετοχής τους στην εκπαίδευση και επέδρασε ανασταλτικά στη δυναμική που είχε αποκτήσει ο θεσμός από το 2017. Το ποσοστό συμμετοχής των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση το 2018 ήταν στο 35%, ενώ το 2019 σημείωσε μείωση στη συμμετοχή τους, όπως δημοσιεύτηκε. [3]

Όμως, στο τέλος Αυγούστου 2019 δόθηκαν από το ΥΠΕΘΑ νέες κατευθύνσεις για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, εκ των οποίων η κύρια αφορούσε στη σύνταξη νέου Νόμου για την Εθνοφυλακή, που θα ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες και θα επιλύει τις χρόνιες αγκυλώσεις και νέου Κανονισμού που θα ρυθμίζει τις λεπτομέρειες λειτουργίας της. Σε δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» γράφονταν ότι: «Στην αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, με σειρά αλλαγών, προχωράει το υπουργείο Άμυνας με στόχο να γίνει σύγχρονη και περισσότερο μάχιμη και συνακόλουθα να ενισχυθεί η συμβολή της στην άμυνα της χώρας. Οι παρεμβάσεις μάλιστα θα προωθηθούν άμεσα, αφού κάθε αποτρεπτικό εργαλείο για τις Ένοπλες Δυνάμεις θεωρείται ιδιαίτερα χρήσιμο σε μία περίοδο που η τουρκική προκλητικότητα αυξάνεται και παγιώνεται. Ανάμεσα στις αλλαγές είναι η θέσπιση κινήτρων για την αύξηση του ποσοστού συμμετοχής των εθνοφυλάκων στη στρατιωτική εκπαίδευση, η εξέταση για τη δυνατότητα εθελοντικής συμμετοχής και των γυναικών, η συγκρότηση μονάδων σε Αττική και Θεσσαλονίκη στον τομέα της κυβερνοάμυνας και σε αντικείμενα αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών και η εκπαίδευση σε ημέρες εκτός Κυριακής.» [4], [5]

Τον Νοέμβριο του 2019 εκπονήσαμε μια ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ για την Εθνοφυλακή με την οποία ενισχύσαμε την αλληλεπίδραση των παρακάτω αλληλένδετων ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ με μεγάλο αριθμό στοχευμένων ενεργειών, δράσεων και πρωτοβουλιών με ΣΚΟΠΟ να ΕΠΙΤΕΥΧΘΟΥΝ με τη ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ τους: πρώτον η επαύξηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας και των επιχειρησιακών δυνατοτήτων των ΤΕΘ για την ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ της ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ τους και δεύτερον οι παρακάτω ΣΤΟΧΟΙ ανά παράγοντα:

α.     Βελτίωση της εκπαίδευσης των Εθνοφυλάκων.

β.     Αύξηση της συμμετοχής των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση.

γ.     Αύξηση της στελέχωσης των ΤΕΘ με Εθνοφύλακες.

δ.     Ανύψωση του ηθικού των Εθνοφυλάκων.

ε.      Ενίσχυση των δεσμών της Εθνοφυλακής με το κοινωνικό σύνολο.

Η νέα αυτή προσπάθεια με την υλοποίηση πλέγματος δράσεων και πρωτοβουλιών, που στόχευαν στη βελτίωση της εκπαίδευσης και στην αύξηση του αριθμού τόσο του αριθμού αυτών που επιθυμούσαν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή, όσο και του αριθμού των Εθνοφυλάκων που συμμετείχαν στην εκπαίδευση, είχε σημαντικά μετρήσιμα αποτελέσματα, όπως φαίνεται από δείκτες και πλήθος των στατιστικών στοιχείων που συγκεντρώνονταν ανά ΤΕΘ και Σχηματισμό για κάθε παράγοντα (ποσοστό στελέχωσης και συμμετοχής, ηλικία Εθνοφυλάκων κ.λπ.) και προσέδωσε νέα δυναμική στο θεσμό. Χαρακτηριστικό είναι το δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ», που σημείωσε ότι τον Σεπτέμβριο 2020, εν μέσω πανδημίας, επετεύχθη ρεκόρ συμμετοχής στην εκπαίδευση, που συμμετείχαν 8.401 «μάχιμοι» και αναγνωρίστηκε ότι: «Η συνεχής αναβάθμιση του θεσμού πυκνώνει με έμψυχο δυναμικό τις γραμμές της Εθνοφυλακής και ενισχύει τα γενικότερα σχέδια αμυντικής θωράκισης της χώρας». [6]

Καταβάλαμε τεράστια προσπάθεια για τη θέσπιση 33 νέων κινήτρων, τόσο για την προσέλκυση περισσότερων στην Εθνοφυλακή, όσο και για την αύξηση της συμμετοχής των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση, από τα οποία τελικά επιτεύχθηκαν τα 11.

         Σημαντικότερα Σημεία του Νόμου για την Εθνοφυλακή

Για το νέο νόμο, παρά την εργώδη προσπάθεια από τον Ιούνιο του 2017, χρειάστηκαν 5 χρόνια και 8 μήνες για να προχωρήσει η διαδικασία για να καταστεί νόμος του Κράτους. Ο νόμος συνιστά τη ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ εδώ και 40 έτη, διότι τον εκπονήσαμε με το σκεπτικό να αποτελέσει ΠΟΛΥΤΙΜΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ για την ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ της Εθνοφυλακής, παρέχοντας ΝΕΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, οι οποίες βελτιώνουν όλους τους παράγοντες της Στρατηγικής. Αυτό αποτυπώνεται στο άρθρο 1 του νόμου ως ΣΚΟΠΟΣ και στην Εισηγητική Έκθεση ως ΣΤΟΧΟΣ [7]. Τα σημαντικότερα σημεία του νόμου είναι τα εξής:

α.     Οι Έφεδροι Αξιωματικοί, οι οποίοι ήταν επιστρατευτικά ενταγμένοι στις Μονάδες Εθνοφυλακής και εκπαιδεύονταν μόνο όταν τους καλούσαν για άσκηση ή μετεκπαίδευση, είναι πλέον Εθνοφύλακες, ενώ πριν Εθνοφύλακες ήταν μόνο οι Οπλίτες.

β.     Διευρύνθηκαν τα όρια της περιοχής για τον ηπειρωτικό χώρο προκειμένου οι Μονάδες Εθνοφυλακής να μπορούν πλέον να στελεχωθούν από τους παρακάτω, με βάση τον τόπο διαμονής τους και την έδρα της Μονάδας:

(1)    Από προσωπικό από την Εφεδρεία του ΣΞ, το οποίο δεν είναι ενταγμένο σε σχέδιο επιστράτευσης και διαμένει μόνιμα στην Περιφερειακή Ενότητα όπου εδρεύει η Μονάδα Εθνοφυλακής ή σε άλλη, υπό την προϋπόθεση ότι ο τόπος διαμονής του απέχει από την έδρα της Μονάδας Εθνοφυλακής μέχρι 150 χιλ.

(2)    Από εθελοντές ηλικίας άνω των 20 ετών από την ενταγμένη σε σχέδιο επιστράτευσης Εφεδρεία του ΣΞ, που διαμένουν μόνιμα στην Περιφερειακή Ενότητα όπου εδρεύει η Μονάδα Εθνοφυλακής ή σε άλλη Περιφερειακή Ενότητα, υπό την προϋπόθεση ότι ο τόπος διαμονής τους απέχει από την έδρα της Μονάδας μέχρι 200 χιλ., κατόπιν αίτησής τους στην επιστρατεύουσα αρχή και έγκρισης της αποδέσμευσής τους από το ΓΕΣ.

(3)    Από προσωπικό από την πλεονάζουσα Εφεδρεία των λοιπών Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων (ΕΔ), το οποίο διαμένει μόνιμα στην Περιφερειακή Ενότητα όπου εδρεύει η Μονάδα Εθνοφυλακής ή μέχρι 150 χιλ. από την έδρα αυτής.

(4)    Από πρώην Έφεδρους του ΣΞ, ηλικίας από 45 έως 67 ετών.

(5)    Από γυναικείο προσωπικό σε εθελοντική βάση, το οποίο προέρχεται από την Εφεδρεία των ΕΔ και διαμένει μόνιμα στην Περιφερειακή Ενότητα όπου εδρεύει η Μονάδα Εθνοφυλακής ή σε άλλη Περιφερειακή Ενότητα, υπό την προϋπόθεση ότι ο τόπος διαμονής του απέχει από την έδρα της Μονάδας Εθνοφυλακής μέχρι 150 χιλ.

γ.     Αυξήθηκε το όριο ηλικίας των Εθνοφυλάκων στα 67 έτη, ενώ μέχρι τώρα ήταν τα 60 έτη. Άρα Εθνοφύλακες μπορούν να είναι από 20 έως και 67 ετών.

δ.     Δόθηκε η δυνατότητα χρησιμοποίησης Εθνοφυλάκων με αποζημίωση, κατόπιν Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ) στις αποστολές των Μονάδων Εθνοφυλακής, ενώ μέχρι τώρα χρησιμοποιούντο μόνο για τη φύλαξη στρατιωτικών εγκαταστάσεων.

ε.      Ορίστηκε ότι η εκτέλεση υπηρεσίας από τους Εθνοφύλακες δεν δημιουργεί σχέση εξαρτημένης εργασίας με το δημόσιο, το οποίο σημαίνει ότι οι Εθνοφύλακες που θα συμμετέχουν σε αποστολές με αποζημίωση, δεν θα φορολογούνται πλέον για την αποζημίωση και όσοι είναι άνεργοι θα συνεχίζουν να είναι γραμμένοι στα Μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ. Τα αναφερόμενα ήταν πάγιο αίτημα των Εθνοφυλάκων και με αυτόν τον τρόπο αντιμετωπίστηκε το εν λόγω φορολογικό και ασφαλιστικό ζήτημα των Εθνοφυλάκων.

στ.    Επεκτάθηκε η πρόνοια που παρείχετο σε παθόντες Εθνοφύλακες κατά την εκτέλεση διατεταγμένης Υπηρεσίας και σε όσους συμμετέχουν εθελοντικά όλες τις ημέρες της εβδομάδας.

ζ.      Η εθελοντική συμμετοχή των Εθνοφυλάκων σε εκπαιδεύσεις και δράσεις εκτός Κυριακής πλέον γίνεται με έγκριση του ΓΕΣ, η οποία μπορεί να μεταβιβαστεί σε κατώτερα κλιμάκια, ενώ μέχρι σήμερα απαιτούσε έγκριση του Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας (ΥΦΕΘΑ) για μείωση της γραφειοκρατίας και του χρόνου υποβολής των αιτημάτων από τα ΤΕΘ στο ΓΕΣ/Α5, προκειμένου να αυξηθεί η συμμετοχή των Εθνοφυλάκων σε αυτές.

η.     Καθορίστηκε ότι στους Εθνοφύλακες θα απονέμονται Μετάλλια Στρατιωτικής Αξίας και θα παρέχεται η δυνατότητα προαγωγής τους.

θ.     Ρυθμίστηκαν ζητήματα Πολιτικού Προσωπικού που υπηρετεί στις Μονάδες Εθνοφυλακής.

        Συμμετοχή Εθνοφυλάκων με Αποζημίωση, Κατόπιν ΚΥΑ, στις Αποστολές των ΤΕΘ στην Ειρήνη

Σημειώνεται η δυνατότητα συμμετοχής Εθνοφυλάκων με αποζημίωση στις αποστολές των ΤΕΘ στην ειρήνη. Η πρόνοια αυτή του νόμου ήταν αποτέλεσμα της ανάγκης που διαπιστώθηκε από τα γεγονότα που έλαβαν χώρα. Στο άρθρο 65 «Δικαιώματα Εθνοφυλάκων», παρ. 1, ορίζεται ότι: «Στους Εθνοφύλακες που συμμετέχουν σε αποστολές, καταβάλλεται αποζημίωση έναντι οδοιπορικών εξόδων για κάθε ημέρα υπηρεσίας τους και για τη μετακίνησή τους από την οικία τους στη Μονάδα και την επιστροφή σε αυτή, ανεξαρτήτως χιλιομετρικής απόστασης. Η καταβαλλόμενη αποζημίωση δεν εμπίπτει σε καμία κατηγορία εισοδήματος, απαλλάσσεται από κάθε είδους φόρο ή τέλος, υπόκειται δε σε ποσοστό κράτησης υπέρ του Ταμείου του οικείου Κλάδου και βαρύνει τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.».

Στο άρθρο 95 «Εξουσιοδοτικές διατάξεις» ορίζονται τα εξής:

α.     Στην παρ. 18 ότι: «Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Οικονομικών καθορίζεται κατ’ έτος ο αριθμός των Εθνοφυλάκων που απαιτούνται κατά το επόμενο έτος για τη φρούρηση στρατιωτικών εγκαταστάσεων του Στρατού Ξηράς και για τις ειδικότερες αποστολές του Στρατού Ξηράς, όπως αυτές καθορίζονται στους κανονισμούς και τα σχέδια επιτήρησης και ασφάλειας των Μονάδων και των Σχηματισμών του για την εφαρμογή του άρθρου 62.».

β.     Στην παρ. 20 ότι: «Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Οικονομικών καθορίζονται η αποζημίωση της παρ. 1 του άρθρου 65 και τα απαιτούμενα παραστατικά για τη χορήγησή της.».

Στην Ειδική Έκθεση επί του σχεδίου του νόμου, στο τμήμα που αναφέρονται τα οικονομικά αποτελέσματα επί του κρατικού προϋπολογισμού, στην παρ. 4. αναγράφεται ότι: «Ενδεχόμενη δαπάνη από την αντιμετώπιση του πρόσθετου κόστους λειτουργίας της Εθνοφυλακής σύμφωνα με το νέο πλαίσιο (διεύρυνση κατηγοριών προσωπικού, χορήγηση κατά την κατάταξη των Εθνοφυλάκων ιματισμού και υπόδησης, καταβολή αποζημίωσης έναντι οδοιπορικών εξόδων καθώς και τροφής και ιματισμού και υπόδησης σε εκείνους που μετέχουν σε αποστολές κ.λπ.). (άρθρα 63-67). Το ύψος της πρόσθετης δαπάνης εξαρτάται από την έκδοση των κατά περίπτωση απαιτούμενων κανονιστικών πράξεων και από πραγματικά γεγονότα.»

Στην Έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους για το σχέδιο νόμου, στο Μέρος Ε΄, παρ. 2α, αναγράφεται: «Ορίζεται ότι στους Εθνοφύλακες που συμμετέχουν σε αποστολές:

– καταβάλλεται αποζημίωση έναντι οδοιπορικών εξόδων, για κάθε ημέρα υπηρεσίας τους και για τη μετακίνησή τους από την οικία τους στη Μονάδα και την επιστροφή σε αυτή, ανεξαρτήτως χιλιομετρικής απόστασης. Η αποζημίωση αυτή δεν εμπίπτει σε καμία κατηγορία εισοδήματος, απαλλάσσεται από κάθε είδους φόρο ή τέλος, υπόκειται σε ποσοστό κράτησης υπέρ του Ταμείου του οικείου Κλάδου και βαρύνει τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας,

– χορηγείται τροφή και δυνητικά είδη ιματισμού και υπόδησης.

[Κατά τα ισχύοντα, προβλέπεται η καταβολή αποδοχών, ήτοι ημερήσιας αποζημίωσης, ύψους 16 ευρώ, για την αντιμετώπιση δαπανών τροφής, ιματισμού και υπόδησης]». [8]

Κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του νόμου είναι αναγκαίο να ΟΡΙΣΤΟΥΝ στην ΕΙΡΗΝΗ ΝΕΕΣ ΑΠΟΣΤΟΛΕΣ που θα ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΝ οι Εθνοφύλακες έναντι αποζημίωσης, ο ΑΡΙΘΜΟΣ των Εθνοφυλάκων ανά Σχηματισμό και η ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ που θα τους καταβάλλεται, για να υπολογιστεί το ύψος της δαπάνης, να ζητηθεί η εκδήλωση ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ από τους Εθνοφύλακες για τη συμμετοχή τους και να ΕΚΔΟΘΟΥΝ οι ΚΥΑ προκειμένου η συνδρομή τους να ΜΗΝ ΠΕΡΙΟΡΙΖΕΤΑΙ στη φρούρηση στρατιωτικών εγκαταστάσεων. Με αυτό τον τρόπο ΥΛΟΠΟΙΕΙΤΑΙ: πρώτον ο σκοπός της Εθνοφυλακής, που συνίσταται στην υποβοήθηση των ΕΔ και δεύτερον η αποστολή της. Κάθε έτος θα αξιολογούνται τα αποτελέσματα. Σημειώνεται το ενδιαφέρον των Εθνοφυλάκων να συμμετέχουν σε αποστολές των ΤΕΘ.

Η συμμετοχή των Εθνοφυλάκων στις αποστολές στην ειρήνη θα έχει τα παρακάτω οφέλη και γι’ αυτό είναι σημαντική και χρήσιμη για τη λειτουργία του ΣΞ και των ΕΔ:

α.     Θα συνδράμει στο έργο των άλλων Μονάδων του Σχηματισμού που υπάγονται τα ΤΕΘ, με αποτέλεσμα αυτές να μπορούν να επικεντρωθούν στην ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ.

β.     Θα αυξήσει τον αριθμό όσων επιθυμούν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή.

γ.     Θα ανυψώσει το ηθικό των Εθνοφυλάκων.

δ.     Θα ενισχύσει τους δεσμούς της Εθνοφυλακής, τόσο με τον ΣΞ, όσο και με την τοπική κοινωνία με την αναγνώριση της χρησιμότητάς της, γεγονός που θα αυξήσει τον αριθμό αυτών που επιθυμούν να υπηρετήσουν στην Εθνοφυλακή.

ε.      Θα αναβαθμίσει και θα δώσει νέα δυναμική στο θεσμό.

         Επίλογος

Είναι αναγκαία η θέσπιση νέων κινήτρων που θα συμβάλουν στην αύξηση του ενδιαφέροντος ένταξης στην Εθνοφυλακή και της συμμετοχής των Εθνοφυλάκων στην εκπαίδευση.

Παρακαλώ τους Εθνοφύλακες να συμμετέχουν όλο και περισσότεροι στην εκπαίδευση, παρά τις δυσχέρειες, γεγονός το οποίο είναι εξαιρετικά σημαντικό, τόσο για το αξιόμαχο των ΤΕΘ, όσο και τη σημασία που δίδεται στην Εθνοφυλακή. Ο κάθε Εθνοφύλακας που συμμετέχει ενεργά ας θέσει ως στόχο να φέρνει ένα ακόμη συμπολεμιστή του που δεν έρχεται τακτικά. Έτσι θα αυξηθεί η συμμετοχή και η Εθνοφυλακή θα αλλάξει επίπεδο για να γίνει όπως οραματιζόμαστε. Ο Πρόεδρος Τζων Κέννεντυ έχει πει: «Μη ρωτάς τι μπορεί να κάνει η χώρα σου για σένα, αλλά τι μπορείς να κάνεις εσύ για τη χώρα σου». Είμαι σίγουρος ότι θα καταβληθεί κάθε προσπάθεια για την εκ νέου αναβάθμιση της Εθνοφυλακής.

Συμπερασματικά σημειώνω ότι δεν είναι υπερβολή να υποστηρίζω ότι η ΕΘΝΟΦΥΛΑΚΗ αποτελεί ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ και τα παραπάνω ΑΝΑΔΕΙΚΝΥΟΥΝ:

α.     Την ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΣΗΜΑΣΙΑ της ΕΘΝΟΦΥΛΑΚΗΣ, η οποία συμβάλλει στην ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΘΩΡΑΚΙΣΗ της Πατρίδας μας και αποτελεί παράγοντα ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ της ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ της ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ για την αντιμετώπιση των προκλήσεων.

β.      Την ΑΝΑΓΚΗ ΟΡΙΣΜΟΥ ως ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ της ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ και ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ της Εθνοφυλακής από τον ΣΞ.

γ.     Την ΑΝΑΓΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ των ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ του ΝΟΜΟΥ, που παρέχουν ΝΕΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ και της ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, που περιλαμβάνει πλέγμα δράσεων και πρωτοβουλιών, με ΣΚΟΠΟ την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής προκειμένου να καταστεί αποτελεσματικότερη και να ενισχυθεί η συμβολή της στην αμυντική θωράκιση της χώρας.

Είμαι υπερήφανος για τους Εθνοφύλακες σε όλη την Ελλάδα, τους οποίους θεωρώ αδέλφια μου, το Στρατιωτικό και Πολιτικό προσωπικό των ΤΕΘ και των Επιτελείων που μόχθησαν για τον θεσμό, καθώς και το έργο που έγινε όλα αυτά τα χρόνια για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής, για την οποία με πάθος έδωσα και την ψυχή μου.

Αθήνα, 21 Φεβρουαρίου 2025

Σημειώσεις:

[1] «Νόμος 5018/2023 – ΦΕΚ 25/Α/9-2-2023 (Κωδικοποιημένος)», https://www.e-nomothesia.gr/kat-enoples-dynameis/n-5018-2023.html, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[2] «Κυβερνητικό Έργο/Υπουργείο Εθνικής Άμυνας», https://dendias.gr/kyvernitiko-ergo/ypourgeio-ethnikis-amynas/, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[3] «Ο τουρκικός κίνδυνος στο Αιγαίο αλλάζει τα πάντα και στην Εθνοφυλακή», https://www.pentapostagma.gr/ethnika-themata/stratos-xiras/7131332_o-toyrkikos-kindynos-sto-aigaio-allazei-ta-panta-kai-stin, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[4] Χαραλαμπάκης Μάνος, «Το Νέο Σχέδιο και Γυναίκες θα Εκπαιδεύονται στην Εθνοφυλακή», ΤΑ ΝΕΑ, 31 Αυγούστου-1 Σεπτεμβρίου 2019, σελ. 1, 28 και 37.

[5] Χαραλαμπάκης Μάνος, «Υπουργείο Άμυνας: Το σχέδιο για την αναβάθμιση της Εθνοφυλακής», https://www.tovima.gr/2019/09/01/society/ypourgeio-amynas-to-sxedio-gia-tin-anavathmisi-tis-ethnofylakis/, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[6] Μάνος Χαραλαμπάκης, «Ρεκόρ προσέλευσης στην Εθνοφυλακή, παρά την πανδημία», https://www.tanea.gr/2021/04/08/greece/rekor-proseleysis-stin-ethnofylaki-para-tin-pandimia/, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[7] «Ανάλυση Συνεπειών Ρύθμισης», https://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/c8827c35-4399-4fbb-8ea6-aebdc768f4f7/12186757.pdf?fbclid=IwAR1Ve8qg0fxlrH3xuRu85NEHaRprofDoE94x9XKTqkB7sglauv0LrqWR4Yk, σελ. 66, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

[8] «Έκθεση Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους», https://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/c8827c35-4399-4fbb-8ea6-aebdc768f4f7/12186758.pdf?fbclid=IwAR0OySHIAF9M7ClpG1d2nWQ9iOyHX6_f3pkHyuii5Q9EORNGspK9nReDlXw, σελ. 4836 και 4837, πρόσβαση 17 Φεβρουαρίου 2025

O Υποστράτηγος ε.α. Κίμων Κωστής στο βαθμό του Ταξιάρχου διετέλεσε Διευθυντής Εθνοφυλακής του ΓΕΣ από 6 Μαρ 17 έως 8 Μαρ 19 και από 8 Νοε 19 έως 11 Μαρ 22, συνολικά για 4 έτη και 4 μήνες [στο ενδιάμεσο χρονικό διάστημα των 8 μηνών τοποθετήθηκε Διευθυντής Σπουδών στη Σχολή Εθνικής Άμυνας (Σ.ΕΘ.Α)]. Είναι κάτοχος με «Άριστα», 9,49, Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης από το Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης του Παντείου Πανεπιστημίου και Πτυχιούχος του ίδιου Τμήματος του Παντείου Πανεπιστημίου, με βαθμό «Λίαν Καλώς», 8,23. Είναι απόφοιτος της Σχολής Εθνικής Άμυνας (Σ.ΕΘ.Α.) με βαθμό «Άριστα» και της Ανώτατης Διακλαδικής Σχολής Πολέμου (Α.ΔΙ.Σ.ΠΟ.) με «Λίαν Καλώς».