Παρατίθενται πέντε «επιχειρήματα» υπέρ της συγκεκριμένης θεωρίας, που για μεγάλο διάστημα θεωρείτο συνωμοσιολογική
ΟΛευκός Οίκος παρουσίασε χθες Παρασκευή αναθεωρημένη εκδοχή της ειδικής σελίδας του ιστοτόπου του για την COVID-19, στην οποία προωθεί την αμφισβητούμενη θεωρία πως ο κορωνοϊός (SARS-CoV-2) και η ασθένεια που προκαλεί ήταν αποτέλεσμα «φυγής από εργαστήριο», που παρουσιάζεται ως η «αληθινή» προέλευση της πανδημίας.
Στη σελίδα αυτή δεσπόζουν πλέον φωτογραφία του Ρεπουμπλικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και επικρίσεις για τον τρόπο που χειρίστηκε την πανδημία η προηγούμενη κυβέρνηση του Δημοκρατικού προκατόχου του Τζο Μπάιντεν. Ως πρότινος, επρόκειτο για σελίδα που περιείχε πληροφορίες για τις εξετάσεις και για τα εμβόλια.
Στην ίδια σελίδα, όπου αναδρομολογείται επίσης κανείς αν πληκτρολογήσει covid.gov, γίνεται στόχος ο πρώην αρχιτέκτονας της στρατηγικής της Ουάσιγκτον για την αντιμετώπιση της πανδημίας, ο Δρ. Αντονι Φάουτσι, διότι «υπερασπίστηκε το σενάριο» κατά το οποίο «η COVID-19 είχε φυσική προέλευση».
Παρατίθενται πέντε «επιχειρήματα» υπέρ της θεωρίας πως ο ιός ξέφυγε από εργαστήριο, ιδίως πως τα πρώτα κρούσματα της ασθένειας εκδηλώθηκαν στη Γουχάν, στην Κίνα, όπου βρίσκεται εργαστήριο ιολογίας γνωστό για τις έρευνές του όσον αφορά τους κορωνοϊούς.
Η υπόθεση ότι ο ιός σχεδιάστηκε σε εργαστήριο, που για μεγάλο διάστημα θεωρείτο συνωμοσιολογική, κερδίζει τα τελευταία χρόνια δημοτικότητα στις ΗΠΑ.
Πλέον την υποστηρίζουν κυβερνητικές υπηρεσίες, από το FBI ως το υπουργείο Ενέργειας, με διάφορους βαθμούς βεβαιότητας. Κι αυτό παρότι η προέλευση του ιού παραμένει μυστήριο, αντικείμενο ερευνών και διαφωνιών από διάφορους επιστήμονες.
Η κυριότερη υπηρεσία πληροφοριών των ΗΠΑ, η CIA, επίσης έκρινε τον Ιανουάριο, αν και με «χαμηλό βαθμό βεβαιότητας» ότι «η σύνδεση με έρευνες είναι πιθανότερη από τη φυσική προέλευση» του ιού.
Η υπόθεση αυτή, σύμφωνα με την Κίνα, είναι «εντελώς απίθανη».
Πλέον σε εμπορικό πόλεμο με την Ουάσιγκτον, το Πεκίνο έχει κατηγορήσει τις ΗΠΑ πως «πολιτικοποιούν και εργαλειοποιούν το ζήτημα των ερευνών για την προέλευση» της πανδημίας.
Η σελίδα του Λευκού Οίκου επικρίνει εξάλλου τα μέτρα που είχε λάβει η προηγούμενη κυβέρνηση στο πλαίσιο της προσπάθειάς της για να αντιμετωπίσει την πανδημία, όπως η επιβολή της υποχρέωσης στους πολίτες να φορούν μάσκες προστασίας, ή της κοινωνικής απόστασης.
Την επικρίνει ακόμη σε χωρίο με τη λέξη «παραπληροφόρηση» στον τίτλο του πως υποβάθμισε «εναλλακτικές θεραπείες» κι ότι λογόκρινε μέσα από τους μεγάλους ιστότοπους κοινωνικής δικτύωσης τον λόγο των «διαφωνούντων» για τα ζητήματα που αφορούσαν την πανδημία — διαμαρτυρία που επαναλάμβαναν ακατάπαυστα μορφές της αμερικανικής δεξιάς στην πορεία.
Πάνω από ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στις ΗΠΑ εξαιτίας της COVID-19 κι εκατομμύρια άλλοι στον υπόλοιπο κόσμο.
Οι Αυταρχικοί Υπονομεύουν τη Δημοσιογραφία για να Εξουδετερώσουν τις Δημοκρατίες — Το Καθήκον μας Είναι Ξεκάθαρο
Συμμαχώντας με τους αποκαλούμενους «broligarchs*», όλοι οι αυταρχικοί ηγέτες του κόσμου — κάποιοι ήδη στην εξουσία, άλλοι απασχολημένοι με το να δικτυώνονται για τη συγκρότηση ενός παγκόσμιου μετώπου — δείχνουν να ζουν τη χρυσή τους εποχή. Την ίδια ώρα, οι δημοσιογράφοι προετοιμάζονται για μια σθεναρή αντεπίθεση.
«Ε, καλωσόρισες στο κλαμπ!» Αυτή ήταν η φράση που ακουγόταν ξανά και ξανά κάθε φορά που ένας συνάδελφος από οποιοδήποτε μέρος του κόσμου συναντούσε έναν Αμερικανό δημοσιογράφο. Ήταν μια χαρακτηριστική φράση που αποτύπωνε το παγκόσμιο κλίμα αναστάτωσης, κάτι που φάνηκε ξεκάθαρα στο Διεθνές Φεστιβάλ Δημοσιογραφίας — τη μεγαλύτερη ανεξάρτητη δημόσια εκδήλωση στην Ευρώπη.
Το βασικό θέμα της φετινής διοργάνωσης, όπως το διατύπωσε μια δημοσιογράφος από τη Λετονία, ήταν: «ένα πολλαπλά ενισχυμένο επίπεδο υπαρξιακής απειλής για το επάγγελμά μας παγκοσμίως».
του Yavuz Baydar – 18 Απριλίου 2025
Κάθε χρόνο, περισσότεροι από 500 ομιλητές συμμετέχουν στη διοργάνωση στην Περούτζια, όπου τα εντυπωσιακά μεσαιωνικά της τοπία ανοίγουν τις πύλες τους σε σύγχρονες συζητήσεις και υψηλού επιπέδου ανταλλαγή ιδεών, μέσα από περισσότερες από 200 συνεδρίες. Δημοσιογράφοι από όλο τον κόσμο — ανάμεσά τους βραβευμένοι με Νόμπελ, Πούλιτζερ και το European Press Prize, αλλά και χρηματοδότες — συναντούν ένα πολυπληθές κοινό, που παρακολουθεί δωρεάν. Όπως και σε προηγούμενες χρονιές, κανένα κρίσιμο ή ευαίσθητο θέμα δεν έμεινε ανέγγιχτο — η Γάζα πρωταγωνίστησε, αλλά και πολλά ακόμη.
Κατά τη διάρκεια των τεσσάρων έντονων ημερών, πηγαίνοντας από πάνελ σε πάνελ, δεν μπορούσε κανείς παρά να νιώσει το βαρύ κλίμα: η δημοσιογραφία είναι πια αιχμάλωτη.
Έτσι αναδείχθηκε το βασικό θέμα: πολυεπίπεδες απειλές που πλήττουν τη ραχοκοκαλιά της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας — είτε μέσω των «φεουδαρχών της τεχνολογίας», είτε μέσω των «broligarchs», είτε από τα αυταρχικά καθεστώτα που χτίζουν δίκτυα εξουσίας. Αμερικανοί συνάδελφοι συμμετείχαν κι εκείνοι, εκφράζοντας ανησυχίες που εδώ και πάνω από μια δεκαετία απασχολούν πολλούς από εμάς — «μπήκαν κι αυτοί στο κλαμπ».
Δεν προκάλεσε έκπληξη η παρουσία ενός εξέχοντος προσώπου στον παγκόσμιο αγώνα για τα ανθρώπινα δικαιώματα σε αρκετές από τις εκδηλώσεις: ο Κεν Ροθ, πρώην διευθυντής του Human Rights Watch επί τρεις δεκαετίες και συγγραφέας του πρόσφατου βιβλίου Righting Wrongs, απηύθυνε αυστηρές προειδοποιήσεις.
«Οι αυταρχικοί καταλαβαίνουν ότι για να υπονομεύσουν τους θεσμικούς ελέγχους και τις ισορροπίες, πρέπει πρώτα να χτυπήσουν τα ΜΜΕ», μου είπε όταν βρεθήκαμε μεταξύ δύο πάνελ. «Το βλέπουμε στην Ινδία, στην Τουρκία, αλλά σε γενικές γραμμές πλέον, η υπεράσπιση της δημοσιογραφίας είναι υπεράσπιση της δημοκρατίας παγκοσμίως».
Jodie Ginsberg (Photo: Andrea Marchi, IJF)
Η Jodie Ginsberg, διευθύντρια της Επιτροπής για την Προστασία των Δημοσιογράφων (CPJ), μου είπε:
«Βρισκόμαστε σε μια στιγμή κρίσης, όπου η δημοσιογραφία στο σύνολό της απειλείται. Δεν απειλείται μόνο σε αυταρχικά καθεστώτα, αλλά πλέον και σε μεγάλες δημοκρατίες. Πρέπει να δράσουμε συλλογικά, να αντισταθούμε».
Η Patricia Campos Mello, διακεκριμένη δημοσιογράφος της Folha de São Paulo, η οποία είχε δεχθεί σφοδρές επιθέσεις από το καθεστώς Μπολσονάρου, συμφώνησε:
«Προετοιμαζόμαστε για παγκόσμιο αντίκτυπο. Ό,τι συμβαίνει στις ΗΠΑ θα έχει επιπτώσεις και σε όλες μας τις χώρες. Ναι, κάποιες χώρες όπως η Ινδία και η Τουρκία υφίστανται “αυταρχοποίηση”, αλλά οι κίνδυνοι δεν έχουν εξαλειφθεί, π.χ. στη Βραζιλία. Η ανάγκη για ακριβή και δίκαιη κάλυψη είναι μεγαλύτερη από ποτέ — κι όχι για υπερβολικό χώρο σε μάχες απόψεων».
Το θέμα των αυταρχικών καθεστώτων ήταν παρόν ξανά και ξανά. Σε ένα ειδικό πάνελ, αναφέρθηκα στο «νέο κανόνα» που αναδύεται, βασισμένο στο νέο βιβλίο της Anne Applebaum, Autocracy Inc.: Οι αποθρασυμένοι αυταρχικοί δεν επιτίθενται μόνο σε δημοσιογράφους και συντακτικές ομάδες, αλλά εκφοβίζουν και τις δημοκρατικές κυβερνήσεις ώστε να σταματήσουν να χρηματοδοτούν την ανεξάρτητη δημοσιογραφία — είτε στη χώρα τους είτε στο εξωτερικό.
Η εξόριστη συνάδελφός μου από το Αζερμπαϊτζάν, Arzu Geybulla, συμφώνησε και προειδοποίησε το κοινό:
«Οι προκλήσεις πολλαπλασιάζονται με ιλιγγιώδη ρυθμό. Όλα όσα ξέραμε αλλάζουν ραγδαία. Οι άμυνές μας δεν επαρκούν πια. Χρειαζόμαστε όλη τη βοήθεια που μπορούμε να πάρουμε».
Ο Steffan Lindberg του Ινστιτούτου V-Dem μας αποκάλυψε ότι 3 στους 4 ανθρώπους στον κόσμο ζουν σήμερα σε μη δημοκρατικά καθεστώτα — ένα ποσοστό που φτάνει το 72%, έναντι 49% το 2004. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ελευθερία των ΜΜΕ έχει πληγεί ή υπονομευθεί σε 44 χώρες την τελευταία δεκαετία.
Alsu Kurmasheva (Photo: Diego Figone, IJF).
Σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη συνεδρία, το κοινό συνάντησε την Alsu Kurmasheva, δημοσιογράφο του Radio Free Europe/Radio Liberty, που κρατήθηκε στη Ρωσία επί εννέα μήνες και απελευθερώθηκε μετά από ειδική ανταλλαγή το 2024. Μαζί της ήταν ο έμπειρος νομικός Can Yeginsu. Περιέγραψε ανατριχιαστικά τις φρικτές συνθήκες στη ρωσική φυλακή, την ελπίδα και την απελπισία, και τη στιγμή της απελευθέρωσης και επανένωσης με την οικογένειά της. Ο Yeginsu συγκινήθηκε βαθιά — όπως και αρκετοί από το κοινό. Αναφέρθηκαν επίσης ονόματα άλλων φυλακισμένων, όπως ο Σουηδός δημοσιογράφος Joakim Medin, που φυλακίστηκε στην Τουρκία αντί να καλύψει διαδηλώσεις.
Άλλο κρίσιμο θέμα ήταν η άνοδος των «νόμων περί ξένων πρακτόρων», που ποινικοποιούν τη δημοσιογραφία. Ο Yeginsu πρότεινε νέες τακτικές:
«Η Τουρκία κατέθεσε ένα τέτοιο νομοσχέδιο τον Οκτώβριο του 2024 και το απέσυρε ένα μήνα μετά. Αν διαχειρίζεσαι την οικονομία μιας χώρας που θέλει ξένες επενδύσεις, δεν βοηθάς με τέτοιες κινήσεις.Υπάρχει κόστος. Πηγαίνετε στα υπουργεία Οικονομικών. Δεν λέω ότι θα λειτουργήσει πάντα, αλλά θα εκπλαγείτε».
Κατά τη διάρκεια δείπνου με Παλαιστίνιους και Αιγύπτιους συναδέλφους, η ατμόσφαιρα ήταν βαριά. Η ανεξάρτητη αιγυπτιακή δημοσιογραφία είχε ήδη πληγεί από τις περικοπές χρηματοδότησης που επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ. Ο Muamar Orabi, βετεράνος αρχισυντάκτης από τη Ραμάλα, μίλησε με απόγνωση:
«Οι διεθνείς οργανισμοί τιμωρούν τη δημοσιογραφία στην Παλαιστίνη βάναυσα. Ο βασικός μας υποστηρικτής, το Σουηδικό SIDA, σταμάτησε — όπως και οι Αμερικανοί. Εδώ και μήνες, είμαστε στο μηδέν. Πώς περιμένει ο κόσμος να κάνουμε τη δουλειά μας έτσι;»
Ο Ούγγρος συνάδελφος Peter Erdelyi εκτίμησε ότι το 50% της δημόσιας χρηματοδότησης έχει πια χαθεί παγκοσμίως,κάτι που αναγκάζει τα ΜΜΕ να επανεξετάσουν ριζικά τα οικονομικά τους μοντέλα και τη σχέση με το κοινό τους.
Yavuz Baydar with Yuval Abraham
Αργότερα το ίδιο βράδυ, συνάντησα τον Ισραηλινό συνάδελφο Yuval Abraham, αρχισυντάκτη του επικριτικού μέσου +972 και συμπαραγωγό του βραβευμένου με Όσκαρ ντοκιμαντέρ No Other Land. Συζητήσαμε πώς Ερντογάν και Νετανιάχου καταπνίγουν τη δημοσιογραφία. Η ταινία του απορρίφθηκε από Netflix, HBO, Disney και άλλες μεγάλες πλατφόρμες — χωρίς καμία εξήγηση. Το μόνο ενδιαφερόμενο δίκτυο ήταν το MUBI. «Είναι μικρότερο, αλλά μάλλον εκεί θα πάμε», μου είπε.
Η ψηφιακή λογοκρισία ήταν επίσης κεντρικό θέμα στο φεστιβάλ. Ειδική αναφορά έγινε στους ολιγάρχες της τεχνολογίας — Μασκ, Ζούκερμπεργκ, Μπέζος. Ένα από τα πιο σκοτεινά ζητήματα ήταν η εκδίωξη των fact-checkers (σσ επαληθευτές γεγονότων) από τις μεγάλες πλατφόρμες. Παρόντες στο φεστιβάλ, ανέλυσαν τη δηλητηριώδη ατμόσφαιρα και τις απειλές, ειδικά μετά την απόφαση της Meta να καταργήσει το πρόγραμμα επαλήθευσης πληροφοριών. Περιέγραψαν πώς απαξιώνονται από κυβερνητικούς και τεχνολογικούς παράγοντες που καλλιεργούν την καχυποψία με πολιτικά και οικονομικά κίνητρα.
Την επόμενη μέρα, συνομίλησα με τη Natalia Antelava, αρχισυντάκτρια του Coda Story από τη Γεωργία. Μετέφερε την ανησυχία που μοιράζεται με πολλούς άλλους:
«Είναι θλιβερό που στοιχιζόμαστε πίσω από τις big tech, θεωρώντας τες συμμάχους», είπε. «Δεν είναι. Πρέπει να καταλάβουμε ότι δεν είναι ουδέτερες. Όλες διοικούνται από μια χούφτα εξουσιομανείς άνδρες». Ίσως ήρθε η ώρα να σκεφτούμε αλλιώς.
Ο Άλαν Ράσμπριντζερ, αρχισυντάκτης του περιοδικού Prospect, παρέμεινε ωστόσο αισιόδοξος.
Χάρηκε βλέποντας «την τεράστια αλληλεγγύη προς τους συναδέλφους σε χώρες που δίνουν μάχη για τα πιο θεμελιώδη της δημοσιογραφίας» και πρόσθεσε:
«Υπάρχει πάντα μια νέα γενιά που θέλει να βγει εκεί έξω και να κάνει σημαντική δουλειά, αξιοποιώντας τις νέες τεχνολογίες που εμείς, οι μεγαλύτεροι, δεν μπορούμε. Δεν τρομάζουν.»
Το Palomar είναι μια έκδοση που στηρίζεται από τους αναγνώστες της. Τώρα, περισσότερο από ποτέ, είναι κρίσιμη η στήριξη της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας. Για να λαμβάνετε νέες δημοσιεύσεις και να ενισχύσετε τη δουλειά μου, σκεφτείτε να γίνετε δωρεάν ή συνδρομητικοί ακόλουθοι.
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
**Ο τίτλος είναι των Ανιχνεύσεων.
*Ο όρος “broligarchs” είναι ένας νεολογισμός που συνδυάζει τις λέξεις “bro” (συνοπτικό για “brother”, αλλά εδώ χρησιμοποιείται με την έννοια του «κολλητού», «ανδρικού κύκλου εξουσίας») και “oligarchs” (ολιγάρχες).
Σημαίνει, ουσιαστικά, μια άτυπη ελίτ ισχυρών ανδρών, συνήθως τεχνοκρατών ή επιχειρηματιών, που λειτουργούν με λογική “αδερφικού” δικτύου εξουσίας. Είναι συνδεδεμένοι με κοινά συμφέροντα, ανταλλάσσουν στήριξη, και επιδιώκουν επιρροή στα ΜΜΕ, στην τεχνολογία και στην πολιτική.
👉 Συχνά αναφέρεται σε ανθρώπους όπως ο Elon Musk, ο Mark Zuckerberg, ο Jeff Bezos — δισεκατομμυριούχοι που ελέγχουν την ψηφιακή πληροφορία και λειτουργούν ως μια νέα μορφή εξουσίας, χωρίς δημοκρατική λογοδοσία.
Ο όρος χρησιμοποιείται επικριτικά, για να περιγράψει ένα είδος ψηφιακής ολιγαρχίας με “ανδρικό” στυλ κυριαρχίας, που υπονομεύει την ελευθερία του λόγου, τον δημοκρατικό διάλογο και την ανεξάρτητη δημοσιογραφία.
epa11951444 An artillery unit from National Police of Ukraine fires a D-30 howitzer at an undisclosed location on a frontline in the Zaporizhzhia region, Ukraine, 07 March 2025 (issued 09 March 2025), amid the ongoing Russian invasion. EPA/OLEG MOVCHANIUK
18/04/2025
EPA/OLEG MOVCHANIUK
Δημοσίευμα του Bloomberg αποκαλύπτει ένα αμερικανικό προσχέδιο ειρηνευτικής συμφωνίας που μεταξύ άλλων προβλέπει την κατάπαυση του πυρός και μερική αποκλιμάκωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων προσπαθειών για να τερματιστεί ο πόλεμος στην Ουκρανία. Συναντήσεις πραγματοποιήθηκαν χθες στη Γαλλία και συμμετείχαν αξιωματούχοι από ΗΠΑ, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ουκρανία.
Επιπλέον υπήρξε συνάντηση και μεταξύ του Εμμανουέλ Μακρόν και του Αμερικανού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ. Σύμφωνα με το δημοσίευμα η πρόταση των ΗΠΑ περιλαμβάνει πάγωμα της σύγκρουσης Ρωσίας-Ουκρανίας και τις ρωσικές δυνάμεις να παραμένουν στις κατεχόμενες ουκρανικές περιοχές, ενώ παραμένει στο τραπέζι και το αίτημα ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ. Το δημοσίευμα τονίζει πως το σχέδιο αυτό δεν ισοδυναμεί με μια οριστική συμφωνία ειρήνης, ενώ επισημαίνεται πως καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν θα αναγνωρίσει επίσημα την κυριαρχία της Μόσχας στις κατεχόμενες περιοχές. Παράλληλα, η εφαρμογή του σχεδίου εξαρτάται πλήρως από τη βούληση του Κρεμλίνου να σταματήσει τις εχθροπραξίες.
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σχολιάζοντας το σχέδιο, εξέφρασε την ενόχλησή του για τις δηλώσεις Γουίτκοφ, τονίζοντας ότι ο Αμερικανός απεσταλμένος «δεν έχει εντολή να διαπραγματεύεται για ουκρανικά εδάφη». «Δεν συζητάμε εδάφη μέχρι να υπάρξει κατάπαυση του πυρός», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας: «Τα ουκρανικά εδάφη ανήκουν στον λαό μας». Η ουκρανική κυβέρνηση –σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg– έχει ήδη δεχθεί το ενδεχόμενο κατάπαυσης του πυρός, αλλά επιμένει πως η Μόσχα πρέπει πρώτα να συμφωνήσει σε αυτή τη βάση πριν προχωρήσει οποιαδήποτε άλλη συζήτηση. Η ουκρανική αντιπροσωπεία στο Παρίσι επικεντρώθηκε κυρίως στις διαδικασίες παρακολούθησης της εκεχειρίας και στη συγκρότηση ενδεχόμενης ειρηνευτικής δύναμης.
Δηλώσεις Τραμπ
Με το ενδεχόμενο αποχώρησης των ΗΠΑ από την ειρηνευτική προσπάθεια για τον πόλεμο στην Ουκρανία απείλησε ο Ντόναλντ Τραμπ, σημειώνοντας ότι ένα τέτοιο σενάριο δεν αποκλείεται, εάν δεν υπάρξει ενθουσιασμός τόσο από τη Ρωσία, όσο και από την Ουκρανία. Οι δηλώσεις του έρχονται λίγο μετά την ανάλογη τοποθέτηση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, με τον Αμερικανό πρόεδρο να ξεκαθαρίζει ότι «κανείς δεν μπορεί να παίξει μαζί μου».
Ο Τραμπ έκανε τις δηλώσεις σε δημοσιογράφους, κατά την τελετή ορκωμοσίας του Μεχμέτ Οζ, ο οποίος ανέλαβε επίσημα καθήκοντα ως διευθυντής των Κέντρων Medicare και Medicaid Services, που παρέχουν υπηρεσίες Υγείας σε ηλικιωμένους και ευπαθείς ομάδες. Αναφερόμενος στο ενδεχόμενο ειρηνευτικής συμφωνίας ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία, ο Τραμπ δήλωσε: «Θα το ολοκληρώσουμε, ιδανικά. Αν για κάποιον λόγο ένα από τα δύο μέρη το κάνει πολύ δύσκολο… τότε απλώς θα το προσπεράσουμε. Ελπίζω να μη χρειαστεί να το κάνουμε αυτό». Πάντως, δεν αποκλείει να υπάρξει λύση. «Υπάρχει μια καλή πιθανότητα να λύσουμε το πρόβλημα», είπε χαρακτηριστικά.
Νωρίτερα, ερωτηθείς από δημοσιογράφο εάν έχει την αίσθηση ότι η Ρωσία «παίζει μαζί του», τόνισε πως έχει ζήσει μια ζωή γεμάτη διαπραγματεύσεις και πως είναι σε θέση να καταλαβαίνει πότε κάποιος προσπαθεί να τον εξαπατήσει, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Όλη μου η ζωή ήταν μία μεγάλη διαπραγμάτευση. Μπορώ να καταλάβω πότε κάποιος “παίζει” μαζί μου». Απευθυνόμενος στους δημοσιογράφους, δήλωσε ότι χρειάζεται να δει ενθουσιασμό από τις δύο πλευρές, προκειμένου να τερματιστεί ο πόλεμος στην Ουκρανία. «Νομίζω ότι βλέπω αυτόν τον ενθουσιασμό. Νομίζω ότι τον βλέπω και από τις δύο πλευρές» και κατέληξε: «Κανείς δεν παίζει μαζί μου».
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προειδοποίησε προηγουμένως, πως η Ουάσινγκτον δεν σκοπεύει να συνεχίσει την ειρηνευτική της προσπάθεια για «εβδομάδες ή μήνες» αν δεν υπάρξει ταχεία πρόοδος. «Πρέπει να διαπιστώσουμε άμεσα —εννοώ σε μερικές ημέρες— αν αυτή η διαδικασία μπορεί να αποδώσει. Αν όχι, έχουμε άλλες προτεραιότητες», δήλωσε. Αντίθετα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, εμφανίστηκε πιο αισιόδοξος από τη Ρώμη, δηλώνοντας ότι πιστεύει πως υπάρχουν προοπτικές για τον τερματισμό του πολέμου. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ επιβεβαίωσε πως οι ΗΠΑ έχουν καταθέσει επίσημα σε όλους τους εμπλεκόμενους ένα «πλαίσιο ανθεκτικής και διαρκούς ειρήνης». Δεν διευκρινίστηκε εάν η εφαρμογή του σχεδίου θα συνδεθεί με σταδιακή άρση των κυρώσεων εις βάρος της Ρωσίας, κάτι που θεωρείται ιδιαίτερα ευαίσθητο για τους Ευρωπαίους εταίρους, καθώς απαιτεί ομοφωνία μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ.
Η Μόσχα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ζητά σε αντάλλαγμα για μια εκεχειρία την άρση των κυρώσεων και τον τερματισμό της αποστολής όπλων στην Ουκρανία. Παράλληλα, ζητά την αναγνώριση της προσάρτησης της Κριμαίας και των τεσσάρων περιοχών Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνας. Σε συνέντευξή του στο Fox News, ο Γουίτκοφ μίλησε για συμφωνία που «στρέφεται γύρω από πέντε περιοχές», χωρίς όμως να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες. Η Ρωσία συνέχισε τις επιθέσεις της μέσα στην εβδομάδα, με πυραύλους να πλήττουν την πόλη Σούμι, σκοτώνοντας τουλάχιστον 35 ανθρώπους. Επίσης, την Παρασκευή έληξε μονομερώς η ρωσική εκεχειρία για ενεργειακές υποδομές, ενώ δεν έγινε δεκτό αίτημα για προσωρινή παύση των εχθροπραξιών στη Μαύρη Θάλασσα.
Οι Ευρωπαίοι εξέφρασαν συγκρατημένη αισιοδοξία και χαρακτήρισαν τις συνομιλίες του Παρισιού εποικοδομητικές. Παράλληλα, αναζητούν τρόπους ενίσχυσης των δεσμεύσεών τους απέναντι στην Ουκρανία μετά τον πόλεμο. Μεταξύ αυτών, η πρόταση για δημιουργία ευρωπαϊκής δύναμης “καθησυχασμού” (reassurance force) στην Ουκρανία και ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεών της στο πλαίσιο εγγυήσεων ασφαλείας. Η ελπίδα Παρισιού και Λονδίνου είναι ότι μέσω αυτών των πρωτοβουλιών θα πείσουν την Ουάσινγκτον να παράσχει την απαραίτητη πολιτική και στρατηγική στήριξη για ένα βιώσιμο μεταπολεμικό πλαίσιο ασφαλείας στην Ουκρανία.
Η συμφωνία για τα ορυκτά
Η βρετανική εφημερίδα Guardian αποκάλυψε το προσχέδιο του μνημονίου κατανόησης που αναμένεται να υπογραφεί την ερχόμενη εβδομάδα μεταξύ ΗΠΑ και Ουκρανίας, με στόχο τη συνεργασία στον τομέα των στρατηγικών ορυκτών. Η εξέλιξη έρχεται λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της κυβέρνησης της Ουκρανίας για την υπογραφή μνημονίου προθέσεων για τα ορυκτά με τις ΗΠΑ. Όπως ανέφερε χθες η Ουκρανή υπουργός Οικονομίας, Γιούλια Σβιριτένκο, η τελική συμφωνία θα περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός επενδυτικού ταμείου για την ανασυγκρότηση της Ουκρανίας.
Αμερικανοί αξιωματούχοι εξέφρασαν την ελπίδα πως η συμφωνία θα μπορούσε να ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη της επόμενης εβδομάδας. Το προσχέδιο αναγνωρίζει τη «σημαντική χρηματοδοτική και υλική στήριξη» που έχει προσφέρει η Ουάσινγκτον στο Κίεβο από το 2022. Ωστόσο, αποφεύγει να διευκρινίσει αν τα μελλοντικά κέρδη από τις επενδύσεις θα χρησιμοποιηθούν για την αποπληρωμή της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας.
Η Ελληνική Κυβέρνηση δεν έχει διαβάσει την Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS)! Ένα παράκτιο κράτος πρώτα ανακηρύσσει και μετά οριοθετεί ΑΟΖ! Η Ελλάδα τα έκανε ανάποδα!
“Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως το Προεδρικό Διάταγμα με το οποίο η Ελληνική Δημοκρατία ανακηρύσσει Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) στην περιοχή του Ιονίου, των Ιονίων Νήσων και μέχρι το Ακρωτήριο Ταίναρο στην Πελοπόννησο.”
Μια άλλη παγκόσμια πρωτοτυπία: Η Ελλάδα έκανε μια τμηματική ανακήρυξη ΑΟΖ!
«Αυτά είναι τα όρια της ελληνικής ΑΟΖ και όχι της υφαλοκρηπίδας. Οι Τούρκοι αναφέρονται πάντα στην υφαλοκρηπίδα ποτέ στην ΑΟΖ. Πρέπει να αντιληφθούμε ότι το ηλεκτρικό καλώδιο περνάει μέσα από τον ελληνικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό και δεν υπάρχει λόγος να καθυστερήσει η πόντισή του».
Αυτός είναι χάρτης που όλοι οι ‘Έλληνες τώρα γνωρίζουν και δείχνει τα θαλάσσια σύνορα της Ελλάδας
Ο Θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός της Ελλάδας. Ο Χάρτης αποτελεί μήνυμα για την κατοχική Τουρκία.
Βέβαια η ελληνική κυβέρνηση, εξηγώντας αυτόν το χάρτη, αναφέρει ότι χάρτης στην δυτική πλευρά δείχνει την ΑΟΖ της Ελλάδας ενώ στην ανατολική πλευρά δείχνει την υφαλοκρηπίδα! Το φοβικό σύνδρομο σε όλο του το μεγαλείο!
Πολλοί αναλυτές συνεχίζουν να αναφέρουν ότι ο παραπάνω χάρτης δείχνει την «δυνητική» ΑΟΖ. Η δυνητική ΑΟΖ δεν υπάρχει πλέον, υπάρχει μόνο ΑΟΖ και τίποτε άλλο.
Η ελληνική κυβέρνηση ακόμα σκέφτεται να κατασκευάσει το ηλεκτρικό καλώδιο αλλά με την παρουσία του χάρτη του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού έχουν λυθεί τα χέρια της Ελλάδας διότι το καλώδιο θα περάσει μέσα από αυτόν τον χάρτη.
ΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑ ΑΟΖ ΓΙΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΦΟΡΑ
Ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα της Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας ήταν η δημιουργία και κωδικοποίηση του θεσμού της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ). Έτσι, δόθηκε ένα τέλος στην χαώδη κατάσταση που επικρατούσε μέχρι τότε στο Διεθνές Δίκαιο Αλιείας.
Με βάση τα άρθρα 55, 56, 57 της νέας Σύμβασης (1982), ως Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη ορίζεται η πέραν και παρακείμενη της αιγιαλίτιδας ζώνης περιοχή, το πλάτος της οποίας μπορεί να φθάσει τα 200 ναυτικά μίλια (ν.μ.) από τις γραμμές βάσης από τις οποίες μετράται το πλάτος της αιγιαλίτιδας ζώνης.
Εντός της ΑΟΖ το παράκτιο κράτος ασκεί κυριαρχικά δικαιώματα σε θέματα που έχουν σχέση με την εξερεύνηση, την εκμετάλλευση, την διατήρηση και διαχείριση των φυσικών πηγών ζώντων ή μη, των υδάτων, του βυθού και υπεδάφους της θάλασσας, καθώς και κυριαρχικά δικαιώματα, που αφορούν στην εξερεύνηση και οικονομική εκμετάλλευση των ρευμάτων και των υπερκείμενων της θάλασσας ανέμων.
Τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις των παράκτιων και άλλων κρατών που αφορούν στα θέματα της αλιείας μέσα στην ΑΟΖ καθορίζονται στην Σύμβαση από τα άρθρα 51, 55, 56, 58-73, 115 και 123, ενώ στις περιοχές της ανοικτής θάλασσας η αλιεία ρυθμίζεται από τα άρθρα 116-120.
Επιπλέον, στο Παράρτημα Ι της Σύμβασης αναφέρονται τα αποδημητικά είδη ψαριών που βρίσκονται μέσα ή έξω από αυτή την ζώνη.
Εάν όλα τα παράκτια κράτη κάνουν χρήση των δικαιωμάτων τους σε ΑΟΖ 200 ν.μ., τότε η περιοχή των ωκεανών που θα ανήκει σ’ αυτά τα κράτη θα καλύπτει γύρω στα 37,7 εκατ. τετρ. ν.μ. ή το 35,8% της παγκόσμιας θαλάσσιας επιφάνειας. Μέσα στην επικυριαρχία αυτών των ζωνών περιλαμβάνονται πάνω από το 90% της παγκόσμιας αλιείας, πάνω από το 87% των υδρογονανθράκων και γύρω στο 10% των πολυμεταλλικών κονδύλων.
Επομένως, εύκολα μπορεί κανείς να αντιληφθεί την κρίσιμη σημασία που έχει η ΑΟΖ όχι μόνο για το Δίκαιο της Θάλασσας αλλά γενικότερα για την παγκόσμια οικονομία και τις διεθνείς οικονομικές σχέσεις.
H ΑΟΖ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
Πηγή: Global Marine Boundaries Data Base, General Dynamics, Herndon, Virginia, USA
H ΑΟΖ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ
Πηγή: Global Marine Boundaries Data Base, General Dynamics, Herndon, Virginia, USA
Αυτοί οι αμερικανικοί χάρτες καταδεικνύουν το μεγάλο πρόβλημα της Τουρκίας, που ο Ταγίπ Ερντογάν δεν μπορεί να σκεπάσει προβάλλοντας την θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας», που ουσιαστικά είναι η «Κόκκινη Πατρίδα» του, μια και η «Γαλάζια Πατρίδα» είναι δικιά μας για τουλάχιστον τέσσερις χιλιάδες χρόνια.
Τα κέρδη που μπορούν να προκύψουν από τη δημιουργία ΑΟΖ μπορεί να είναι σημαντικά , αν π.χ. ένα πολύ μικρό κατοικήσιμο νησάκι βρίσκεται στρατηγικά τοποθετημένο σε απόσταση πέραν των 400 ν.μ. από οποιαδήποτε γειτονική χώρα.
Έτσι, θα μπορεί επί παραδείγματι να εξασφαλίσει αποκλειστική ζώνη για αλιεία και εκμετάλλευση του θαλάσσιου βυθού που να ξεπερνάει τα 125.000 τετραγωνικά μίλια, δηλαδή έκταση μεγαλύτερη από τη Γαλλία!
Τέτοιου είδους περιπτώσεις παρουσιάζονται κυρίως στον Ειρηνικό Ωκεανό αλλά και στον Ατλαντικό. Στο Νότιο Ειρηνικό ένα νησιωτικό κράτος, το Κιριμπάτι (πληθυσμός 60,000), που παλαιότερα είχε την ονομασία Νησιά του Γκίλμπερτ, διαθέτει σήμερα ΑΟΖ 770.000 τ.ν.μ.
Η λέξη “αποκλειστική” που προηγείται της “οικονομικής ζώνης” δεν είναι απολύτως ακριβής, εφόσον για ορισμένα θέματα, όπως η αλιεία, η Ζώνη δεν είναι εντελώς αποκλειστική. Ο πρώτος Πρόεδρος της 2ης Επιτροπής Galino Pohl εισηγήθηκε την προσθήκη αυτής της λέξης κατά την διάρκεια της Διάσκεψης και ο όρος επικράτησε μέχρι το τέλος.
Η έννοια της αποκλειστικότητας συζητήθηκε αρκετές φορές στην Διάσκεψη, αλλά δεν υπήρξε ευρεία συναίνεση για την ακριβή σημασία της. Πάντως, αναγνωρίζεται η προτεραιότητα που έχει το παράκτιο κράτος σε θέματα που εμπίπτουν στην οικονομική σφαίρα και ανήκουν στα κυριαρχικά του δικαιώματα, τα οποία μπορούν να αποκληθούν “οικονομική κυριαρχία”.
Τo βασικό επιχείρημα στο οποίο μπορεί να βασισθεί κανείς για να αποδείξει ότι η ΑΟΖ είναι sui generis, προκύπτει από την ανάλυση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των κρατών σ’ αυτή τη ζώνη. Στην ΑΟΖ, ένα μόνο κράτος, το παράκτιο κράτος, στο οποίο ανήκει η ζώνη, έχει κυριαρχικά δικαιώματα για οικονομικούς σκοπούς και δικαιοδοσία για ορισμένες άλλες δραστηριότητες.
Ο καθηγητής Θεόδωρος Καρυώτης , ο Πατέρας της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ). Φωτογραφία από το Αρχείο του
Έτσι από την μια μεριά η ΑΟΖ δεν μπορεί να ανήκει στην αιγιαλίτιδα ζώνη όχι μόνο διότι η Σύμβαση ξεκάθαρα αναφέρει ότι η ΑΟΖ αρχίζει μετά την αιγιαλίτιδα ζώνη, αλλά και διότι τα άλλα κράτη διαθέτουν ορισμένα δικαιώματα στην ΑΟΖ, που δεν θα μπορούσαν να επικαλεστούν, εάν η ΑΟΖ αποτελούσε μέρος της αιγιαλίτιδας ζώνης.
Επίσης, η ΑΟΖ δεν μπορεί να ανήκει ούτε στην ανοικτή θάλασσα, για τον απλούστατο λόγο ότι το νομικό καθεστώς της ανοικτής θάλασσας χαρακτηρίζεται από τη συνολική επικράτηση της αρχής της ελευθερίας. Η ανοικτή θάλασσα είναι μια ζώνη, όπου δεν υφίσταται “κυριαρχία”, δηλαδή είναι μια ζώνη κοινής χρήσης από όλα τα κράτη, που βέβαια δεν ισχύει για την ΑΟΖ.
Ένα εύλογο ερώτημα που προκύπτει είναι γατί προτάθηκε και τελικά υιοθετήθηκε ΑΟΖ με πλάτος 200 ν.μ. Δηλαδή, γιατί δεν προτιμήθηκε μια απόσταση 50 ν.μ. ή 100 ν.μ. ή 150 ν.μ. ή 500 ν.μ.; Η πιο αποδεκτή ερμηνεία είναι ότι όταν άρχισε η Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, ορισμένα κράτη είχαν ήδη υιοθετήσει απόσταση 200 ν.μ. για την αιγιαλίτιδα ζώνη τους.
Τα κράτη αυτά (της Λατινικής Αμερικής και μερικά της Αφρικής) δεν θα δέχονταν να περιορίσουν την κυριαρχία τους σε πλάτος μικρότερο των 200 ν.μ. και πολύ σωστά στην Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας πολλές αντιπροσωπείες αποφάσισαν να προτείνουν τα 200 ν.μ. ως πλάτος της ΑΟΖ, γιατί έτσι αυξανόταν η πιθανότητα υιοθέτησης από την παγκόσμια κοινότητα.
Επιπλέον, η έννοια της ΑΟΖ είχε γίνει κατανοητή ως μια προστατευτική ζώνη, όπου το παράκτιο κράτος θα διέθετε σοβαρό έλεγχο των ζώντων και μη πλουτοπαραγωγικών πηγών του. Επίσης, η απόσταση των 200 ν.μ. θα περιλάμβανε στις περισσότερες περιπτώσεις όλη την υφαλοκρηπίδα του παράκτιου κράτους, που μέχρι τότε είχε ορισθεί ως η απόσταση όπου το βάθος της θάλασσας φτάνει τα 200 μέτρα.
Είναι φυσιολογικό διάφορα κράτη να διαχειρίζονται κατά διαφορετικούς τρόπους την δική τους ΑΟΖ ανάλογα με το πολιτικό τους σύστημα, καθώς επίσης για κοινωνικοοικονομικούς, μορφωτικούς και περιβαλλοντολογικούς λόγους. Ανεξάρτητα, όμως, από αυτό, υπάρχουν μερικά γενικά μέτρα που όλα τα παράκτια κράτη πρέπει να υιοθετήσουν για να υπάρξει σωστή διαχείριση.
Έτσι, κάθε κράτος με ΑΟΖ πρέπει να πράξει τα ακόλουθα:
Να καθορίσει ποιές περιοχές του θαλασσίου χώρου περιλαμβάνονται στην δική του ΑΟΖ.
2. Να εκτιμήσει, κατά τον καλύτερο δυνατόν τρόπο, τις πλουτοπαραγωγικές πηγές της ΑΟΖ καθώς και τις οικολογικές ισορροπίες αυτής της ζώνης.
3. Να εκτιμήσει, κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο, τις διαφορετικές χρήσεις των πλουτοπαραγωγικών πηγών καθώς και την αλληλεπίδρασή τους στην ΑΟΖ.
4. Να θέσει στόχους και προτεραιότητες υιοθετώντας πολιτικές που προάγουν αυτούς τους στόχους και ενσωματώνουν αυτές τις προτεραιότητες.
5. Να ρυθμίσει τις διάφορες δραστηριότητες που θα πραγματοποιηθούν εντός της ΑΟΖ, ώστε αυτές οι δραστηριότητες να προσαρμόζονται στις εθνικές επιλογές και δραστηριότητες.
6. Να συστήσει θεσμικό μηχανισμό για την διαμόρφωση των αποφάσεων και την διαχείριση της ΑΟΖ.
7. Να προσδιορίζει τα προβλήματα που δεν μπορούν να επιλυθούν ή τις ευκαιρίες που δεν μπορεί να επωφεληθεί (λόγω των περιορισμών που υφίστανται στην ΑΟΖ) και να αναπτύξει στρατηγική για να ξεπερασθούν τέτοιου είδους ατέλειες.
Κανείς δεν αμφισβητεί τέσσερις βασικές θέσεις σε σχέση με την ΑΟΖ:
Η ΑΟΖ αποτελεί πλέον αναμφισβήτητα μέρος του εθιμικού διεθνούς δικαίου από τότε που η UNCLOS τέθηκε σε ισχύ στις 16 Νοεμβρίου 1994.
Η ΑΟΖ, σε αντίθεση με την υφαλοκρηπίδα, δεν ανήκει στο παράκτιο κράτος ipso jure, αλλά πρέπει σαφώς να ανακηρυχθεί από αυτό. Εάν δεν συμβεί κάτι τέτοιο, ΑΟΖ απλώς δεν υφίσταται. Η θαλάσσια περιοχή (η επιφάνεια και τα υπερκείμενα ύδατα) που δεν θα ανακηρυχθεί ως ΑΟΖ, αποτελεί νομικώς μέρος της ανοικτής θάλασσας.
Το νομικό περιεχόμενο αυτού του νέου θεσμού του διεθνούς δικαίου, ορίζεται από το 5ο Μέρος της Σύμβασης. Τα παράκτια κράτη δεν μπορούν να υπερβαίνουν τους περιορισμούς που τους έχουν επιβληθεί από το 5ο Μέρος της Σύμβασης σχετικά με τα δικαιώματά, τις δικαιοδοσίες και τις υποχρεώσεις τους. Έτσι “άλλα” κράτη έχουν δικαιώματα στην ΑΟΖ ενός παράκτιου κράτους και το παράκτιο κράτος δεν μπορεί να δημιουργήσει ΑΟΖ που να υπερβαίνει τα 200 ν.μ.
Κανένα κράτος ή ομάδα κρατών δεν έχει το δικαίωμα να ισχυρισθεί ότι κάποιο παράκτιο κράτος δεν μπορεί να ανακηρύξει την δική του ΑΟΖ. Αν και πότε ένα παράκτιο κράτος ανακηρύξει τη δική του ΑΟΖ ανήκει εντελώς στη δική του δικαιοδοσία.
Δεν έχουν τελειωμό οι πανηγυρισμοί και οι μεγαλόστομες πολιτικές δηλώσεις για τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό της Ελλάδας!
Δηλώσεις όπως «πρόκειται για μια μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα», «αναγνωρίζει ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα στα νησιά», «αναγνωρίζει ΑΟΖ με την Κύπρο», «η Ελλάδα ψηλώνει και μεγαλώνει το διπλωματικό της αποτύπωμα» και πολλές άλλες ακόμη απείρου κάλλους δηλώσεις, εγείρουν πολλά και ποικίλα ερωτήματα σε σχέση με το περιεχόμενο και τον σκοπότης εν λόγω πρωτοβουλίας.
Κατ’ αρχάς, είναι γνωστό τοις πάσι ότι ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός αποτελούσε υποχρέωση συμμόρφωσης της Ελλλάδας με το ευρωπαϊκό δίκαιο, υποχρέωση την οποία αθετούσε επί σειρά ετών μέχρι που προσφάτως καταδικάστηκε από το ευρωπαϊκό δικαστήριο.
Βεβαίως, αυτή η καθυστέρηση της Ελλάδας να συμμορφωθεί με το ευρωπαϊκό δίκαιο, δεν οφείλεται στην «πολυπλοκότητα του έργου», όπως αναφέρθηκε, αλλά στη χρόνια ατολμία και φοβία της Ελλάδας αναφορικά προς τις πιθανές αντιδράσεις εκ μέρους της Τουρκίας.
Τούτο μάλιστα αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι το 2021 η Ελλάδα κατέθεσε στην ευρωπαϊκή επιτροπήέναν ελλειπέστατο θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό προκειμένου να αποφύγει εντάσεις με την Τουρκία, ο οποίος βέβαια δεν έγινε αποδεκτός διότι δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις που έθετε η ευρωπαϊκή οδηγία.
Και κατά δεύτερο, ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός δεν έχει καμία απολύτως σχέση με τον καθορισμόυφαλοκρηπίδας καιΑΟΖ, αλλά διέπεται από μία αμιγώς οικονομική και περιβαλλοντική διάσταση, καθότι αποσκοπεί αποκλειστικά και μόνο στην προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και στην ενεν γένει ανάπτυξη της συνολικής ευρωπαϊκής πράσινης οικονομίας.
Αναμφίβολα, όμως, ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός έχει και τη γεωπολιτική του σημασία, διότι αποτυπώνει ευκρινώς τα όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδαςσύμφωνα με το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και συνάμα θα αποτελεί πλέον και μέρος του ευρωπαϊκού κεκτημένου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις τουρκικές προκλητικές διεκδικήσεις.
Τούτων δοθέντων,η εκπλήρωση μιας υποχρέωσης συμμόρφωσης της Ελλάδας προς το ευρωπαϊκό δίκαιο, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση μία μεγάλη και ιστορική μέρα!
Μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα θα ήταν η επέκταση των χωρικών υδάτων της σε 12 ναυτικά μίλια, διότι με αυτόν τον τρόπο η Ελλάδα θα μπορούσε να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να αμφισβητήσει το casus belli της Τουρκίας που παραβιάζει κατάφωρα το άρθρο 2 του καταστατικού χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Η Ελλάδα όμως ούτε καν τόλμησε να χαράξει τα 12 ναυτικά μίλια στον εν λόγω χάρτη του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού, αλλά προτίμησε απλά και μόνο να κάνει μία σχετική αναφορά ως υποσημείωση, προκειμένου να μη δυσαρεστήσει την Τουρκία!
Και, τέλος, μεγάλη και ιστορική μέρα για την Ελλάδα θα ήταν η οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Κυπριακή Δημοκρατία και όχι να επιχειρείται να προβάλλεται κάτι τέτοιο με τη χρήση του θαλάσσιου χωροταξικούσχεδιασμού!
Μέχρι, λοιπόν, να έλθει αυτή η μεγάλη και ιστορική μέρα, θα παραμένειστη συλλογική ελληνική μνήμη η μέρα πουο αείμνηστος Τάσσος Παπαδόπουλος, το 2004,ικέτευε την Ελλάδανα προχωρήσει στην οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Κύπρο …. καιη Ελλάδα, ως απάντηση,τον προέτρεπε να μην προχωρήσει στη χάραξη ΑΟΖ με την Αίγυπτο για να μη δυσαρεστηθεί η Τουρκία!
*Ο κ. Ευάγγελος Στεργιούλης είναι Διδάκτωρ Κοινωνιολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου,Υποστράτηγος ε.α. της Ελληνικής Αστυνομίας καιαπόφοιτος των Σχολών Εθνικής Άμυνας και Εθνικής Ασφάλειας.
Italian Air Force Eurofighter Typhoon military fighter jets participating in NATO's Baltic Air Policing Mission operate in Lithuanian airspace, Tuesday, Sept.12, 2023. (AP Photo/Mindaugas Kulbis)
Το Βερολίνο «φρενάρει» την πώληση μαχητικών Eurofighter στην Άγκυρα, με φόντο τις πολιτικές εξελίξεις στην Τουρκία.
Η απερχόμενη κυβέρνηση συνασπισμού Σοσιαλδημοκρατών και Πρασίνων στη Γερμανία πρόκειται να μπλοκάρει την πώληση μαχητικών αεροσκαφών Eurofighter Typhoon στην Τουρκία.
Όπως μεταδίδει η εφημερίδα Handelsblatt, επικαλούμενη πληροφορίες από πρόσωπα που γνωρίζουν τις εσωτερικές διεργασίες στην κυβέρνηση του Βερολίνου, ο βασικός λόγος για την απόρριψη του αιτήματος από την Τουρκία είναι η πρόσφατη καταδίκη του δημάρχου της Κωνσταντινούπολης και πολιτικού αντιπάλου του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, Εκρέμ Ιμάμογλου, με κατηγορίες διαφθοράς που η αντιπολίτευση της χώρας χαρακτηρίζει ως «κατασκευασμένες».
Σύμφωνα με τις ίδιες διαρροές, η γερμανική κυβέρνηση εμφανίζεται επικριτική απέναντι στον Ερντογάν, μιλώντας για «επίθεση στην τουρκική δημοκρατία», εξέλιξη που δικαιολογεί -κατά το Βερολίνο- το βέτο στην εξαγωγή των Eurofighter.
Μάλιστα, αυτό συμβαίνει παρά την πρόοδο που είχε σημειωθεί στο ζήτημα σε εμπιστευτικές συνομιλίες μεταξύ του Γερμανού καγκελάριου Όλαφ Σολτς και του προέδρου της Τουρκίας το φθινόπωρο.
Η Handelsblatt αναφέρει ότι το κόμμα του αναμενόμενου νέου καγκελάριου, Φρίντριχ Μερτς, τάσσεται περισσότερο υπέρ της εξαγωγής των Eurofighter στην Άγκυρα σε σχέση με τους Σοσιαλδημοκράτες, με κύκλους από τη Χριστιανική Ένωση (CDU/CSU) να επισημαίνουν πως πρέπει να συνυπολογιστούν και τα συμφέροντα των χωρών που συμμετέχουν μαζί με τη Γερμανία στην κοινοπραξία του προγράμματος, δηλαδή η Βρετανία, η Ιταλία και η Ισπανία.
Από την πλευρά τους, οι Σοσιαλδημοκράτες υποστηρίζουν ότι ο Μερτς οφείλει να ξεκινήσει διαβουλεύσεις με τον Ερντογάν, χρησιμοποιώντας το ζήτημα των Eurofighter ως εργαλείο πίεσης για την αποφυλάκιση του Ιμάμογλου.
Εάν τελικά επιβληθεί το γερμανικό βέτο στην εξαγωγή των Eurofighter, αυτό θα αποτελέσει σοβαρό πλήγμα για τις προσπάθειες της Τουρκίας να εκσυγχρονίσει την Πολεμική της Αεροπορία. Η Άγκυρα στοχεύει να επιστρέψει στο πρόγραμμα των F-35, από το οποίο είχε αποκλειστεί από τις ΗΠΑ λόγω της προμήθειας του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400.
Η Τουρκία επιθυμεί να ενισχύσει την αεροπορική της ισχύ προμηθευόμενη μαχητικά Eurofighter, τα οποία θα καλύψουν υφιστάμενα κενά και θα ενισχύσουν τον στόλο της με έναν νέο τύπο αεροσκαφών
Παράλληλα, συνεχίζεται η ανάπτυξη του τουρκικού μαχητικού Kaan. Η Άγκυρα έχει προγραμματίσει για το επόμενο έτος την προμήθεια 20 μαχητικών Eurofighter Typhoon πρώτης γενιάς από τη Βρετανία και στη συνέχεια άλλων 20 υπερσύγχρονων μονάδων τέταρτης παρτίδας.
«Το Ισραήλ σφαγιάζει τους Παλαιστίνιους αδελφούς μας σε πλήρη παραφροσύνη»
Νέες βολές κατά της κυβέρνησης του Ισραήλ, την οποία κατηγόρησε για θηριωδίες και σφαγιασμό αμάχων εξαπέλυσε ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, μιλώντας στη συνάντηση προέδρων Κοινοβουλίων Φιλικών προς τους Παλαιστίνιους, που διεξάγεται στην Κωνσταντινούπολη, καλώντας ταυτόχρονα τους Ισραηλινούς να ξεσηκωθούν κατά της κυβέρνησής τους.
«Από τις 7 Οκτωβρίου 2023,(σημ. όταν ξεκίνησε η παλαιστινιακή επιχείρηση Al Aqsa με τους 1.195 νεκρούς Ισραηλινούς) οι Παλαιστίνιοι και οι αδελφοί μας στη Γάζα υφίστανται μία από τις μεγαλύτερες ληστρικές επιθέσεις του τελευταίου αιώνα. Η κυβέρνηση του Ισραήλ σφαγιάζει τους Παλαιστίνιους αδελφούς μας σε πλήρη παραφροσύνη, χωρίς να ξεχωρίζει παιδιά, γυναίκες, βρέφη, ηλικιωμένους»τόνισε ο Ερντογάν, κατηγορώντας τον μουσουλμανικό κόσμο ότι δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στις προσδοκίες.
Σύμφωνα με τον Ερντογάν, η υπεράσπιση της Παλαιστίνης «δεν σημαίνει μόνο να υπερασπίζεσαι έναν καταπιεσμένο λαό. Σημαίνει να υπερασπίζεσαι την ανθρωπότητα, την ειρήνη και τη δικαιοσύνη. Η παλαιστινιακή υπόθεση είναι υπόθεση αξιοπρέπειας ενός λαού που υφίσταται κάθε μορφή καταπίεσης, βαρβαρότητας και σφαγής εδώ και έναν αιώνα. Και ταυτόχρονα είναι ουσιαστικά ένας αγώνας για να είμαστε και να παραμείνουμε άνθρωποι».
Ο Ερντογάν ανέφερε ότι από τους περίπου 600.000 Παλαιστίνιους που σκοτώθηκαν, η συντριπτική πλειονότητα είναι γυναίκες και παιδιά. Αναφερόμενος σε όσα συμβαίνουν στη Λωρίδα της Γάζας, ο Τούρκος πρόεδρος χαρακτήρισε το Ισραήλ ως ένα πλήρως εκτροχιασμένο καθεστώς, το οποίο σκοτώνει παιδιά.
«Σχολεία, εκκλησίες, τζαμιά, πανεπιστήμια βομβαρδίστηκαν. Το 80% των κτιρίων στη Γάζα καταστράφηκε. Η Γάζα έχει ερειπωθεί πλήρως. Μιλάμε για έναν όγκο συντριμμιών που ξεπερνά τους 50 εκατομμύρια τόνους», ανέφερε, προσθέτοντας ότι με τις τελευταίες επιθέσεις, το Ισραήλ καταστρέφει και τα τελευταία εναπομείναντα κτίρια, νοσοκομεία, κατοικίες και πηγές καθαρού νερού της Γάζας.
Κάλεσμα στον λαό του Ισραήλ: «Ξεσηκωθείτε»
Ο Ερντογάν απηύθυνε κάλεσμα τόσο στον ισλαμικό κόσμο, όσο και σε όλη την ανθρωπότητα να στηρίξει τον αγώνα του παλαιστινιακού λαού. Μάλιστα, από το κάλεσμα δεν εξαίρεσε τους Ισραηλινούς.
«Καλώ όχι μόνο όσους έχουν συνείδηση, αλλά και τον λαό του Ισραήλ να ξεσηκωθεί απέναντι στην καταστροφή στην οποία τον σέρνει η ηγεσία του. Πριν από 75 χρόνια, αυτός ο λαός υπέστη το Ολοκαύτωμα. Πρέπει τώρα να αντιδράσει απέναντι στις σφαγές, τις γενοκτονίες και τις θηριωδίες που διαπράττονται στη Γάζα και σε άλλα παλαιστινιακά εδάφη» τόνισε.
Επίσης, κατηγόρησε το Ισραήλ ότι από τις 2 Μαρτίου εμποδίζει τις αποστολές βοήθειας.
«Η ισραηλινή ηγεσία προσπαθεί να εξοντώσει τους αθώους όχι μόνο με βόμβες αλλά και με πείνα, δίψα και έλλειψη φαρμάκων. Η ανθρωπιστική τραγωδία στο πεδίο επιδεινώνεται συνεχώς», είπε.
«Το Ισραήλ πρέπει να σταματήσει αμέσως τις επιθέσεις, τις επιδρομές και τις προκλήσεις του. Οι επιθέσεις σε Συρία και Λίβανο δείχνουν ότι η κυβέρνηση Νετανιάχου δεν θέλει ειρήνη στη Μέση Ανατολή. Το Ισραήλ δεν μπορεί να διασφαλίσει την ασφάλειά του αποσταθεροποιώντας τους γείτονές του. Αυτή η παραφροσύνη πρέπει να σταματήσει αμέσως», ανέφερε, επαναλαμβάνοντας τη θέση της Τουρκίας για λύση δύο κρατών.
Το παράδειγμα της Κύπρου όπου η βρετανική πολιτική και η συμφωνία της Ζυρίχης έφεραν την τουρκική εισβολή του 1974
Σε πηγή όλων των δεινών του πλανήτη εξελίχθηκε και εξελίσσεται η εξωτερική βρετανική πολιτική από τον Β’ ΠΠ και μετά καθώς και η ουκρανική σύγκρουση, η οποία παραλίγο να οδηγήσει ακόμα και σε πυρηνική σύγκρουση είναι πρωτίστως δικό της δημιούργημα (με ευθύνη βέβαια και της προηγούμενης κυβέρνησης Μπάιντεν στις ΗΠΑ).
Βέβαια θα αναρωτηθεί κάποιος εάν η ισχύς αυτής της χώρας είναι ακόμα τόσο μεγάλη για να παίζει ρόλο στις διεθνείς καταστάσεις.
Η αλήθεια είναι πως η Βρετανία δεν θεωρείται πλέον παγκόσμια δύναμη μετά το «κούρεμα» που υπέστη το 1956 από τους Αμερικανούς στον πόλεμο του Σουέζ, όταν έλαβε την εντολή από τότε πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, να αποχωρήσει μαζί με την Γαλλία από την Διώρυγα, για να αποτραπεί η πραγματοποίηση της απειλής της τότε Σοβιετικής Ένωσης, ότι θα έπληττε της βρετανογαλλικές δυνάμεις που την είχαν καταλάβει, ακόμα και με πυρηνικά όπλα.
Η Βρετανία ήταν μέχρι και τον Β’ ΠΠ η μεγαλύτερη δύναμη που είχε εμφανιστεί στην Ιστορία καθώς στην επικράτειά της «δεν έδυε ποτέ ο ήλιος»!
Η έκταση των αποικιών της ήταν κυριολεκτικά τεράστια.
Μετά τον Α’ΠΠ η ισχύς του βρετανικού Στέμματος, ήταν σε φθίνουσα πορεία αλλά ήταν ο Β’ ΠΠ που αποτέλεσε την «ταφόπλακα» για την βρετανική κυριαρχία στον πλανήτη όπως και για τους Γάλλους, οι οποίοι δέχτηκαν τρεις απανωτές στρατιωτικές «ταπεινώσεις» σε Ινδοκίνα, Σουέζ και Αλγερία την δεκαετία του ’50.
Ωστόσο, οι Βρετανοί δεν είχαν πει την τελευταία τους λέξη και φρόντισαν να δημιουργήσουν μία κατάσταση, η οποία θα τους επέτρεπε να παίζουν ακόμα καίριο ρόλο στην παγκόσμια γεωπολιτική.
Αποσύρθηκαν από τις αποικίες τους αλλά ανέλαβαν την χάραξη των συνόρων τους ως νέων κρατών!
Κάτι που είχαν δικαίωμα να το κάνουν με το σκεπτικό ότι αλλιώς θα δημιουργούνταν χάος λόγω της κατάρρευσης της αποικιακής τάξης.
Έτσι λοιπόν δημιούργησαν νέα τεχνητά κράτη με ιδιοτελείς σκοπούς και όχι με βάση την ιστορία, την θρησκεία και τα έθνη που κατοικούν στις πρώην αποικίες.
Το κορυφαίο παράδειγμα που αφορά άμεσα και τον Ελληνισμό είναι η Κύπρος.
Αντί να ενωθεί το νησί με την Ελλάδα και να αποτελούν ένα ενιαίο ελληνικό κράτος, η Βρετανία έπεισε τον τότε ηγέτη των Ελληνοκυπρίων, τον Μακάριο, να επιλέξει να γίνει αρχηγός ενός ξεχωριστού κράτους.
Ενός κράτους το οποίο δημιουργήθηκε με την συμφωνία της Ζυρίχης και ήταν μία «βραδυφλεγής» βόμβα, κάτι που αποδείχτηκε μέσα σε λίγα χρόνια με τα ένοπλα επεισόδια του 1963, καθώς με την συμφωνία αυτή, δόθηκε εξουσία στους Τουρκοκυπρίους οι οποίοι αποτελούσαν μόλις το 18% του συνολικού πληθυσμού να θέτουν βέτο στις προεδρικές αποφάσεις!
Συγκεκριμένα η Κυπριακή Δημοκρατία θα λειτουργούσε με Έλληνα πρόεδρο και Τούρκο αντιπρόεδρο, ο οποίος θα διέθεται βέτο για μια σειρά ζητημάτων στην άμυνα, εξωτερική πολιτική και αλλού.
Τόσο το κοινοβούλιο όσο και η δημόσια διοίκηση θα είχε αναλογία Ελλήνων και Τούρκων 70/30.
Σε περίπτωση συγκρούσεων θα λειτουργούσε το Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο θα είχε 3 δικαστές, έναν Έλληνα, ένα Τούρκο και ένα ουδέτερο
Η ίδια συμφωνία όριζε την Τουρκία ως εγγυήτρια δύναμη μαζί με την Ελλάδα και την Βρετανία δίνοντάς της το δικαίωμα ακόμα και να επέμβει στρατιωτικά έαν το έκρινε απαραίτητο!
Υπήρχε περίπτωση να λειτουργήσει ένα τέτοιο κράτος;
Και όμως ο Μακάριος αποδέχτηκε την βρετανική «προσφορά» για να παραμείνει «αρχηγός».
Οι Βρετανοί ήθελαν να διατηρήσουν υπό τον έλεγχό τους το νησί μέσω του προσφιλούς σε αυτούς «διαίρει και βασίλευε» για να έχουν τον έλεγχο της ανατολικής Μεσογείου.
Τις συνέπειες αυτής της πολιτικής τις πληρώνουμε ακόμα και τώρα, με την τουρκικής εισβολή στην Κύπρο το 1974 και έκτοτε την κατοχή του 34% του νησιού από τις δυνάμεις της Άγκυρας.
Υπάρχουν δύο ελληνικά κράτη αντί ενός και φυσικά μειώνεται η δύναμη του Ελληνισμού στον κατεξοχήν γεωστρατηγικό του χώρο που είναι η ανατολική Μεσόγειος.
Εδώ ο στόχος των Βρετανών ήταν γεωπολιτικός ενώ στις υπόλοιπες αποικίες ήταν κυρίως ενεργειακός και οικονομικός.
Βασικά όπου υπήρχε πετρέλαιο και φυσικό αέριο δημιούργησαν κράτος!
Υπήρχε κάποια εμφανή θρησκευτική ή φυλετική διαφορά ώστε να υπάρχει αναγκαιότητα δημιουργίας ενός κράτους όπως το Κουβέιτ;
Το Κουβέιτ δεν μπορούσε να ανήκει κανονικά στο Ιράκ;
Γιατί να υπάρχουν κράτη όπως το Μπαχρέιν και το Κατάρ και να μην ήταν ενσωματωμένα στην Σαουδική Αραβία
Τι εννοεί κάποιος αυτή τη στιγμή με την φράση «ο λαός του Κατάρ»;
Ποια είναι η διαφορά του από τον λαό της Σαουδικής Αραβίας; Είναι άλλη φυλή; Έχουν άλλη θρησκεία; Μιλάνε άλλη γλώσσα; Έχουν άλλη ιστορία;
Το ίδιο μπορεί να ειπωθεί και για την ινδική υποήπειρο. Στην πραγματικότητα οι κάτοικοι της φυλετικά είναι ίδιοι. Το μόνο που ξεχώριζε τους Πακιστανούς και τους Μπαγκλαντεσιανούς από τους σημερινούς Ινδούς ήταν η θρησκεία.
Οι μεν ήταν μουσουλμάνοι και οι δε ινδουιστές.
Η δημιουργία τριών ανεξάρτητων κρατών, δηλαδή του Πακιστάν, Μπαγκλαντές και της Ινδίας προκάλεσε τέσσερις πολέμους και άπειρα «θερμά» επεισόδια.
Μάλιστα το Μπαγκλαντές μέχρι το 1971 ανήκε στο Πακιστάν και ονομάζονταν… Ανατολικό Πακιστάν!
Δηλαδή οι Βρετανοί είχαν δημιουργήσει ένα κράτος το οποίο αποτελούνταν από δύο μέρη: Το ένα από αυτά κατείχε το δυτικό άκρο της ινδικής υποηπείρου και το άλλο κατείχε το ανατολικό άκρο της!
Στην μέση φυσικά βρίσκονταν και βρίσκεται η Ινδία.
Πόσο πιθανό ήταν να επιβιώσει ο συγκεκριμένος κρατικός σχηματισμός και να μην προκύψουν αιματοχυσίες;
Παρόμοιες καταστάσεις έλαβαν χώρα και στην Αφρική όπου δημιουργήθηκαν κράτη όχι μόνο πολυφυλετικά και πολυθρησκευτικά, αλλά αποτελούμενα από πληθυσμούς οι οποίοι δεν ήθελαν καμία σχέση να έχουν μεταξύ τους.
Όλα αυτά ήταν τα αποτελέσματα της βρετανικής εξωτερικής πολιτικής.
Φαινομενικά η Βρετανία μπορεί να έχασε την ισχύ που είχε κάποτε αλλά έμεινε πιστή στις βασικές της αρχές.
«Στο διαίρει και βασίλευε» όπως προείπαμε, κάτι στο οποίο η Βρετανία διέπρεπε για αιώνες.
Έτσι λοιπόν δημιούργησε κράτη τα οποία θα έλεγχαν, για λογαριασμό της, τα ενεργειακά κοιτάσματα και τα οποία θα ήταν ασταθή ή θα είχαν σοβαρά συνοριακά προβλήματα.
Και η Γαλλία ήταν αποικιακή δύναμη αλλά ποτέ δεν υπήρξε τόσο καταλυτική όσο η Βρετανία και δεν διαχειρίστηκε ποτέ τόσο μεγάλη ευθύνη.
Στην περίπτωση της Ουκρανίας, αποδείχτηκε ότι ήταν η Βρετανία που απαγόρευσε στον Ζελένσκι και στο Κίεβο να εφαρμόσουν την συμφωνία της Κωνσταντινούπολης τον Μάρτιο του 2022, με βάση την οποία ο πόλεμος θα τελείωνε εκείνη τη στιγμή, η Ρωσία θα έπαιρνε αυτά που ζητούσε και ενάμιση εκατομμύριο άνθρωποι και από τις δύο πλευρές θα ήταν ακόμα ζωντανοί.
Ακόμα και αυτή την στιγμή, είναι η Βρετανία η οποία εμποδίζει να υπάρξει οποιαδήποτε ειρηνευτική λύση και τερματισμό του πολέμου από τη στιγμή που η Ρωσία βρίσκεται στη θέση του «οδηγού».
Η κυβέρνηση Στάρμερ, έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα δεχτεί λήξη του πολέμου εάν δεν ηττηθεί η Ρωσία.
Μη ρεαλιστικός στόχος αλλά το Λονδίνο αυτό επιδιώκει σε βαθμό παράνοιας.
Κάτι το οποίο δεν μπορούσε να πετύχει ούτε όταν είχε τη βοήθεια της κυβέρνησης Μπάιντεν πόσο μάλλον τώρα που έχει απέναντί του την κυβέρνηση Τραμπ.
Το κακό είναι ότι χιλιάδες άνθρωποι θα συνεχίσουν να πεθαίνουν και κάποια στιγμή η Βρετανία θα πρέπει να δώσει λόγο για όλα όσα συνέβησαν στην Ουκρανία και όχι μόνο.
Με τεράστια τέλη πλήττονται οι Έλληνες πλοιοκτήτες
Η κυβέρνηση Τραμπ κλιμακώνει τον εμπορικό πόλεμο με την Κίνα, ανακοινώνοντας βαριά τέλη σε κινεζικά πλοία που ελλιμενίζονται σε αμερικανικά λιμάνια, σύμφωνα με το CNBC, τέλη όμως που επηρεάζουν αρνητικά και τους Έλληνες πλοιοκτήτες!
Η απόφαση, που τέθηκε σε ισχύ την Πέμπτη 17 Απριλίου 2025, προβλέπει χρεώσεις σε πλοία ναυπηγημένα στην Κίνα, ακόμα και αν ανήκουν σε Έλληνες πλοιοκτήτες, έως και 1,5 εκατομμύρια $ ανά είσοδο, ενώ πλοία κινεζικών συμφερόντων που ανήκουν σε κινεζικούς operators, όπως η Cosco, έως και 1 εκατομμύριο $, ανά είσοδο σε αμερικανικά λιμάνια.
Έτσι για πλοία κινεζικών operators (π.χ. Cosco), χρεώνονται έως 1 εκατομμύριο δολάρια ανά είσοδο σε λιμάνι
Για πλοία που ανήκουν σε μη κινεζικούς operators αλλά είναι ναυπηγημένα στην Κίνα, χρεώνονται έως 1,5 εκατομμύρια δολάρια ανά είσοδο ανεξαρτήτως του ποιος είναι ο ιδιοκτήτης τους
Το CNBC αναφέρει ότι τα τέλη επιβάλλονται σε πλοία «κατασκευασμένα στην Κίνα» («Chinese-built ships»), χωρίς να διευκρινίζει αν υπάρχει εξαίρεση αν αυτά στη συνέχεια έχουν καταλήξει σε άλλο ιδιοκτήτη. Πάντως η γλώσσα που χρησιμοποιείται υποδηλώνει ότι το κριτήριο είναι η χώρα ναυπήγησης και όχι το ιστορικό ιδιοκτησίας.
Στόχος; Η αναβίωση της αμερικανικής ναυπηγικής βιομηχανίας και η μείωση της κινεζικής κυριαρχίας στη διεθνή ναυτιλία.
Η Υπηρεσία Εμπορικής Αντιπροσωπείας των ΗΠΑ (USTR) δήλωσε ότι τα τέλη «θα ανατρέψουν την κινεζική κυριαρχία στις ναυπηγήσεις και θα στείλουν μήνυμα για την κατασκευή πλοίων στις ΗΠΑ».
Εξαιρούνται πλοία που μεταφέρουν χύδην φορτία όπως άνθρακας ή σιτηρά, καθώς και κενά πλοία, ενώ τα τέλη χρεώνονται μόνο μία φορά ανά ταξίδι, όχι ανά λιμάνι.
Για την Ελλάδα, που κατέχει τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο παγκοσμίως, η απόφαση είναι καμπανάκι κινδύνου. Με το 43% του ελληνικού στόλου να είναι ναυπηγημένο στην Κίνα και το 80% των νέων παραγγελιών για bulk carriers να πηγαίνει σε κινεζικά ναυπηγεία, οι Έλληνες πλοιοκτήτες κινδυνεύουν να δουν το κόστη μεταφοράς να εκτοξεύονται. Η παρουσία της Cosco στον Πειραιά περιπλέκει ακόμη πιο πολύ τα πράγματα.
Η Κίνα δεν έχει αντιδράσει ακόμα επίσημα, αλλά η απόφαση αναμένεται να πυροδοτήσει νέες εντάσεις, με τις ευρωπαϊκές ναυτιλιακές εταιρείες να εκφράζουν ανησυχίες για το κόστος.
Η κίνηση Τραμπ, που υποστηρίζεται και από Δημοκρατικούς, φέρνει ξανά στο προσκήνιο τη στρατηγική του «America First», αλλά εγείρει ερωτήματα: Θα πετύχει η αναβίωση της αμερικανικής ναυπηγικής, ή θα πληγούν οι καταναλωτές από την αύξηση των τιμών; Ένα είναι σίγουρο: Ο εμπορικός πόλεμος ΗΠΑ-Κίνας μόλις πήρε νέα διάσταση.
Την Μεγάλη Τετάρτη 26/4, η κυβέρνηση ανακοίνωσε έναν χάρτη Θαλάσσιου Χωροτεχνικού Σχεδιασμού (ΘΧΣ). Πρέπει να βάλουμε τα πράγματα στη θέση τους, ώστε να γνωρίζει ο ελληνικός λαός, αλλά και όλο το πολιτικό φάσμα τι συμβαίνει, διότι και οι πανηγυρισμοί της ΝΔ και οι ανακοινώσεις των άλλων κομμάτων δείχνουν να μην γνωρίζουν ούτε τις λεπτομέρειες, ούτε το διακύβευμα.
1. Το 2014 εκδόθηκε η οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με αριθμό 2014/89/ΕΕ, η οποία καλούσε όλες τις χώρες να προβούν σε ΘΧΣ μέχρι τις 31/3/2021.
2. Οι ελληνικές κυβερνήσεις κώφευαν και τελικά δεν προέβησαν σ’ αυτό εντός προθεσμίας. Η ΕΕ πήγε την Ελλάδα στο δικαστήριο, όπου η Ελλάδα πρόβαλλε ως λόγο μη συμμόρφωσης τις διαπραγματεύσεις ΑΟΖ με τη Αίγυπτο (οι οποίες όμως ολοκληρώθηκαν τον Αύγουστο του 2020) καθώς και εξωτερικούς παράγοντες (εννοώντας τις αντιρρήσεις της Τουρκίας).
3. Δημιουργήθηκε η υπόθεση C-128/24, η οποία τελεσιδίκησε στις 27/2/2025. Το δικαστήριο όχι μόνο καταδίκασε την Ελλάδα, της επέβαλλε πρόστιμο για κάθε ημέρα που δεν έχει καταθέσει ΧΘΣ, αλλά και δήλωνε με σαφήνεια ότι «η υποχρέωση συμμόρφωσης με το ευρωπαϊκό δίκαιο δεν μπορεί να αναστέλλεται λόγω διμερών διαπραγματεύσεων και ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να τηρούν τις υποχρεώσεις τους ανεξαρτήτως εσωτερικών ή εξωτερικών παραγόντων». Δηλαδή μας λέει ότι ούτε οι διαπραγματεύσεις με την Αίγυπτο, ούτε οι (κούφιες) απειλές της Τουρκίας αιτιολογούν τη μη συμμόρφωση.
4. Η ελληνική κυβέρνηση αποδείχθηκε ότι δεν συμμορφώνεται από τα εθνικά συμφέροντα, ούτε από την κοινή λογική, ούτε από τις φωνές εθνικής αξιοπρέπειας από διάφορα πρόσωπα και φορείς (τους οποίους αρέσκεται να απαξιώνει) και ότι μένει προσκολημένη σε ένα φοβικό σύνδρομο που οδηγεί στην ηττοπάθεια. Συμμορφώνεται όμως από το ευρωπαϊκό δικαστήριο, την καταδίκη και το πρόστιμο. Έτσι, εσπευσμένα, στις 26/4 ανακοίνωσε έναν χάρτη ΘΧΣ.
5. Ο όρος αυτός περιλαμβάνει μία λέξη κλειδί: «Χωροταξικό». Δηλαδή απαιτεί χώρο και τάξη. Ο χάρτης του ελληνικού υπουργείου εξωτερικών, εκτός από πολύ αργοπορημένος, είναι και πολύ λίγος. Διότι ενώ ορίζει τον χώρο, δεν ορίζει την τάξη. Χωροταξικός σχεδιασμός σημαίνει να ορίσεις πολύ συγκεκριμένα τις χρήσεις του κάθε χώρου. Δηλαδή, σε ποια περιοχή θα κάνεις τι ακριβώς. Υπάρχει μεγάλο εύρος πιθανών χρήσεων. Ενδεικτικά, ναυτιλία (διαδρόμους ναυσιπλοΐας, λιμάνια, διαύλοις πρόσβασης), αλιεία (περιοχές υδατοκαλλιεργειών, προστασία ιχθυοτόπως και αναπαραγωγικών περιοχών), ενέργεια (αιολικά πάρκα, εξόρυξη υδρογονανθράκων, πόντιση καλωδίων και αγωγών), τουρισμός (παραλίες, θαλάσσια σπορ, περιοχές κρουαζιέρας), προστασία περιβάλλοντος (περιοχές Natura 2000, προστατευόμενα οικοσυστήματα, περιοχές με ευαίσθητη βιοποικιλότητα), πολιτιστική κληρονομιά (υποθαλάσσια αρχαιολογικά ευρήματα, προστασία ιστορικών ναυαγίων), και άλλες χρήσεις (επιστημονική έρευνα, άμμος ή χαλίκι για κατασκευές, εθνική ασφάλεια και στρατιωτικές περιοχές περιορισμένης πρόσβασης). Εν προκειμένω, εύλογο είναι να ερωτηθεί η Ευρ. Επιτροπή αν ο εν λόγω χάρτης την ικανοποιεί ώστε να άρει την καταδίκη και το πρόστιμο.
6. Παρόλο που ο χάρτης του υπ.εξ. δεν είναι χάρτης κυριαρχίας, εν τούτοις έχει τα εξής χαρακτηριστικά
α. αποκαλύπτει πέραν πάσης αμφιβολίας ότι στη Συμφωνία ΑΟΖ με την Αίγυπτο το 2000, η Ελλάδα αποδέχθηκε και τμηματική οριοθέτηση (μέχρι περίπου τα μισά της Ρόδου), κάτι που ήταν σαφές ούτως ή άλλως, αλλά και μειωμένη επήρεια των ελληνικών νησιών, και συγκεκριμένα 10% παραχώρηση στην Αίγυπτο από την ΑΟΖ της Κρήτης και 30% παραχώρηση από την ΑΟΖ της Κάσου, ως προεξάρχουσα του μετώπου Κάσος-Κάρπαθος-Ρόδος. Αυτό, όχι μόνο δεν ήταν σαφές, αλλά απαξίωναν όσους το έθεταν δημοσίως οι υπερασπιστές της κυβέρνησης. Τώρα όμως το αποκαλύπτει ο ίδιος ο χάρτης.
β. δείχνει να ταυτίζει το άκρο του ΘΧΣ για όλα τα νησιά του ανατολικού μετώπου του Αιγαίου με τα 6 μίλια χωρικών υδάτων, ακόμα και σε περιοχές που με τη μέση γραμμή υπάρχει περιθώριο επέκτασης. Στο ίδιο σημείο, θα μπορούσε ο ίδιος χάρτης να έχει με διακεκομμένη γραμμή το όριο των 12 ναυτικών μιλίων σε όλη την ελληνική θάλασσα, εκπέμποντας την βούληση κάποια στιγμή να γίνει αυτή η επέκταση, η οποία έχει καθυστερήσει.
γ. το θετικό του εν λόγω χάρτη, είναι ότι ενσωματώνει πλήρη επήρεια στο σύμπλεγμα του Καστελλορίζου στη νοτιανατολική μεσόγειο, και ως εκ τούτου, να ακουμπάει ο ΘΧΣ της Ελλάδας με την ΑΟΖ της Κύπρου. Αυτό είναι πράγματι θετικό και αξιοσημείωτο. Η κριτική είναι επικοδομητική και έντιμη όταν αναφέρονται και τα θετικά στοιχεία.
7. Μία σύγκριση με την Κύπρο μας λέει τα εξής. Η Κύπρος με σχεδόν μηδαμινές στρατιωτικές δυνάμεις, βρίσκεται υπό κατοχή στο 37% των εδαφών της και η Τουρκία δεν την αναγνωρίζει ως ανεξάρτητο κράτος. Εν τούτοις έχει χωρικά ύδατα 12 ναυτικών μιλίων, έχει ανακηρύξει ΑΟΖ στην ολότητά της, έχει πετύχει οριοθετήσεις ΑΟΖ το 2004-05 με Αίγυπτο, Ισραήλ και Λίβανο, σε όλες από τις οποίες με πλήρη επήρεια. Αντίθετα η Ελλάδα με στρατιωτική ισχύ και όντας μέλος του ΝΑΤΟ, έχει χωρικά ύδατα 6 ναυτικά μίλια στο Αιγαίο (φοβούμενη ακόμα και να δείξει χάρτη με το πώς θα ήταν αν εφάρμοζε 12), έχει συμφωνήσει ΑΟΖ μόνο με την Ιταλία και την Αίγυπτο, και μάλιστα όπως ειπώθηκε στο σημείο 6 με μειωμένη επήρεια και μόνο για ένα τμήμα. Και όλα αυτά με 15 χρόνια καθυστέρηση.
8. Από την πρόσφατη συνέντευξη του κ. Γεραπετρίτη γίνεται σαφές ότι η Ελλάδα δημοσίευσε αυτόν τον χάρτη περίπου ως μία ελληνική θέση πριν ένα συνυποσχετικό παραπομπής στο δικαστήριο της Χάγης. Παρουσιάζεται δηλαδή από τον υπουργό περίπου ως την τελική θέση της Ελλάδας πριν την διαπραγμάτευσή ή επιδιαιτησία, δηλαδή την αρχική θέση της Ελλάδας κατά την διαπραγμάτευση ή την επιδιαιτησία. Σε αυτό το συμπέρασμα οδηγείται κανείς όχι μόνο από από τα λόγια του υπουργού, αλλά και από την αντίδραση της Τουρκίας.
Η Τουρκία δεν αντέδρασε σφόδρα στην ανακοίνωση αυτή. Μόνο εξέδωσε έναν δικό της χάρτη (και μάλιστα, λίγες ώρες νωρίτερα από την ανακοίνωση του ελληνικού υπουργείου εξωτερικών), με τις δικές της θέσεις για το θέμα. Οι θέσεις αυτές, βεβαίως, είναι παντελώς απαράδεκτες, διότι ουσιαστικά τεμαχίζουν το Αιγαίο στη μέση.
Αντιλαμβανόμαστε όλοι ότι οι παράλληλες αυτές ανακοινώσεις συντονίστηκαν με σκοπό να ορίσουν την έναρξη της επόμενης φάσης, εξ ου και οι αναφορές στο επόμενο βήμα.
9. Στο σημείο αυτό αξίζει να σημειωθεί ότι ο επίσημος χάρτης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αυτός που ονομάζεαι ως «χάρτης της Σεβίλλης», έχει δημοσιευθεί σε επίσημους ιστοχώρους της Ένωσης, και σ’ αυτόν – προφανώς – παραπέμπει και το ευρωπαϊκό δικαστήριο (βλέπε σημείο 3), είναι ο χάρτης του Διεθνούς Δικαίου. Είναι ο χάρτης με χωρικά ύδατα 12 μιλίων και ο χάρτης με τη μέση γραμμή παντού. Συνεπώς, είναι ο χάρτης των εθνικών συμφερόντων της χώρας. Αν πρόκειται να πάει η Ελλάδα σε οιαδήποτε διαπραγμάτευση, είτε διμερή, είτε σε διεθνή επιδιαιτησία, είτε στο δικαστήριο της Χάγης, είτε σε ευρωπαϊκό δικαστήριο, η εναρκτήρια θέση της Ελλάδας θα πρέπει να είναι αυτός ο ευρωπαϊκός χάρτης. Αυτός είναι ο μόνος χάρτης, ο οποίος συνάδει απόλυτα με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας.
β. Αξίζει να προστεθεί ότι η Τουρκία να δεν μπορεί να δηλώνει ότι δεν δεσμεύεται από το Δίκαιο της Θάλασσας αφού δεν το έχει υπογράψει, διότι το Δίκαιο αυτό έχει καταστεί Εθιμικό Δίκαιο, και ως εκ τούτου, αποτελεί και αυτό πηγή Διεθνούς Δικαίου.
10. Ελλείψεις υπάρχουν και σ’ αυτόν τον χάρτη, όπως δηλαδή ο καθορισμός των γραμμών βάσης σε όλους τους κόλπους από τις οποίες ξεκινούν τα χωρικά ύδατα. Συνεπώς, αυτό θα έπρεπε να είναι το έργο των ελληνικών κυβερνήσεων από το 2014 μέχρι το 2021 (ως προθεσμία υποβολλής του ΘΧΣ), αλλά και μέχρι σήμερα: να ξεκινήσει από τον χάρτη της μέσης γραμμής παντού, να ορίσει γραμμές βάσεις στους κόλπους, να σχηματίσει στους χάρτες τα όρια των 12 ναυτικών μιλίων παντού, και ασφαλώς, να ανακηρύξει ΑΟΖ και να οριοθετήσει ΑΟΖ με την Κύπρο.
11. Εάν κάποτε εναρμονιστούν με το Διεθνές Δίκαιο ,οι αρχικές θέσεις σε μία διαδικασία διαπραγμάτευσης ή προσφυγής σε οιαδήποτε επιδαιτησία θεωρείται προσφορότερη διέξοδος το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
-Syria-Rum Pontus -Constantinople: ΚΑΙ ΕΝΩ Ο ΘΕΟΣ ΞΑΝΑΣΤΑΥΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΟΥ ΛΕΒΑΝΤΕ..ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΩΓΜΟ ΤΩΝ ΡΟΥΜ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ ΚΑΙ ΑΛΑΟΥΙΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΕΣ ΗΤS-SNA..,ΕΜΕΙΣ ΒΑΔΙΖΟΥΜΕ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΣΤΑΥΡΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΣΧΑ!! ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΤΟΥΣ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΟΥ ΛΕΒΑΝΤΕ ,ΤΟΥ ΡΟΥΜ ΠΟΝΤΟΥ, ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΠΟΥ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΝ ΝΑ ΑΚΟΥΣΟΥΝ ΤΗΝ ΧΑΡΜΟΣΥΝΗ ΚΑΜΠΑΝΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΣΕ ΕΓΚΑΤΕΛΕΙΜΕΝΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΚΑΙ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ..!!
Ειδησεις απ το μετωπο θα εχουμε μετα την Ανασταση.
Η μερα θα εχει μονο υμνους εκκλησιαστικους Μεγαλη Παρασκευη γαρ!!
-Υμνοι απο την Ribale Wehbe που ζει στην Ελλάδα.
-Υμνοι απο την Fayrouz ην κορυφαια υμνοδω του Λιβανου.
-Υμνοι απο την απο την Ιερα Μονη Βατοπεδιου.
-Υμνοι απο τον αειμνηστο Νικο ξυλουρη και Μητσια.
ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ !! ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ..!!!
Δεν χρειάζεται μεγάλη ανάλυση για να διαπιστώσει κανείς πως η Τουρκία κινείται με σαφές στρατηγικό σχέδιο στην κατεύθυνση ανάδειξής της σε περιφερειακή δύναμη, εναρμονισμένο με το ιδεολογικό πρόταγμα του Νεο-Οθωμανισμού. Κάτω από τον καθημερινό θόρυβο της ειδησεογραφίας, η Άγκυρα εφαρμόζει με συνέπεια μια τακτική προσέγγιση που αποσκοπεί στη δημιουργία τετελεσμένων. Η τουρκική στρατηγική – παρά τις φαινομενικά χαοτικές κινήσεις της – βασίζεται σε έναν προσεκτικό σχεδιασμό, όπου η διαχείριση της αβεβαιότητας και της αποσταθεροποίησης λειτουργεί ως εργαλείο προβολής ισχύος.
Από τη Μέση Ανατολή έως τη Μεσόγειο, η Τουρκία αναλαμβάνει πρωτοβουλίες που της προσφέρουν τακτικά κέρδη με μακροπρόθεσμο αντίκτυπο, αναζητώντας όχι την ευκαιριακή κυριαρχία, αλλά τη θεμελίωση μιας νέας, μόνιμης γεωπολιτικής ισορροπίας. Ο πόλεμος εναντίον των Κούρδων, οι παρεμβάσεις στη Λιβύη και τη Συρία, αλλά και η επιθετική ρητορική έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου, είναι όλα στοιχεία αυτής της στρατηγικής της «ελεγχόμενης αποσταθεροποίησης».
Το Δόγμα του Χάους και οι Αρχές της Τουρκικής Προσέγγισης
Η τουρκική πολιτική βασίζεται σε τέσσερις θεμελιώδεις αντιλήψεις:
Η υπεροχή της σκληρής ισχύος: Η ωμή στρατιωτική ισχύς δεν είναι εργαλείο ύστατης επιλογής αλλά το κύριο μέσο επιβολής.
Η εργαλειακή αντιμετώπιση των μικρών κρατών και οργανισμών: Οι γείτονες και οι πολυμερείς θεσμοί δεν γίνονται αντιληπτοί ως ισότιμοι δρώντες, αλλά ως μέσα επίτευξης εθνικών στόχων.
Η εκμετάλλευση της παγκόσμιας πολυπλοκότητας: Μέσα στο ρευστό διεθνές περιβάλλον, η Άγκυρα επιδιώκει να πατάει σε δύο βάρκες, ελίσσεται ανάμεσα σε αντιτιθέμενες δυνάμεις, και αποφεύγει δεσμεύσεις.
Η πολιτιστική διάσταση της εξωτερικής πολιτικής: Η τουρκική ηγεσία αντιλαμβάνεται τον εαυτό της ως φορέα εναλλακτικού πολιτισμικού προτύπου, ικανού να εμπνεύσει αυταρχικές ισλαμικές ελίτ.
Η χρήση του χάους, όχι ως συνέπεια, αλλά ως σκοπός, έχει καταστεί θεμελιώδης παράμετρος της τουρκικής γεωστρατηγικής. Η Άγκυρα διαχέει την κρίση και την αβεβαιότητα έξω από τα σύνορά της, δημιουργώντας περιβάλλοντα όπου εκείνη διαχειρίζεται καλύτερα τις συνθήκες σε σχέση με τους αντιπάλους της.
Οι Κίνδυνοι για την Ελλάδα και τη Δύση
Η στρατηγική χάους της Τουρκίας υπονομεύει όχι μόνο τις περιφερειακές ισορροπίες, αλλά και την αξιοπιστία των διεθνών θεσμών και της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφάλειας. Η Δύση συχνά ερμηνεύει τη συμπεριφορά της Τουρκίας με βάση τις δικές της παραδοχές για τη διεθνή νομιμότητα, υποτιμώντας τη φύση της τουρκικής πολιτικής ως αναθεωρητικής και ρεαλιστικής, χωρίς θεσμικούς ή νομικούς φραγμούς.
Για την Ελλάδα, η πρόκληση είναι άμεση και υπαρξιακή. Η σταδιακή συρρίκνωση της εθνικής κυριαρχίας μέσω τετελεσμένων, η εξάντληση των εργαλείων αποτροπής και η προβλεψιμότητα της ελληνικής στάσης ενισχύουν την τουρκική επιθετικότητα.
Πώς Αντιμετωπίζεται το Χάος;
Η αντιμετώπιση της τουρκικής στρατηγικής απαιτεί δύο βασικούς άξονες:
Κατανόηση του τουρκικού στρατηγικού πολιτισμού: Οι σύμμαχοι της Ελλάδας πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι η Άγκυρα δεν μοιράζεται τις ίδιες αντιλήψεις περί διεθνούς δικαίου και κυριαρχίας. Πολλές φορές, χρησιμοποιεί αυτούς τους όρους εργαλειακά και οπορτουνιστικά.
Ανατροπή της προβλεψιμότητας: Ο Ελληνισμός πρέπει να πάψει να προσαρμόζεται παθητικά και να αναπτύξει μια δική του μη γραμμική στρατηγική, με τολμηρές ενέργειες. Η αύξηση της αιγιαλίτιδας ζώνης στα 12 ν.μ., η πλήρης ενεργοποίηση της αεράμυνας στο Αιγαίο, και η ψύχραιμη άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων είναι ενέργειες που μεταφέρουν το παιχνίδι σε νέο επίπεδο.
Η Ώρα της Πρωτοβουλίας
Η Ελλάδα οφείλει να ξεφύγει από τη στρατηγική άμυνας και να περάσει σε μια ενεργητική πολιτική. Ο στόχος δεν είναι να εξουδετερώσει πλήρως την Τουρκία –κάτι πρακτικά αδύνατο– αλλά να την αναγκάσει να παίξει άμυνα, να καθυστερεί, να διστάζει. Να γνωρίζει ότι η ελληνική απάντηση δεν θα είναι προβλέψιμη και «λογική» με δυτικά μέτρα, αλλά δυναμική και μη γραμμική.
Η στρατηγική του χάους φοβάται μόνο ένα πράγμα: την οργανωμένη και ψύχραιμη ισχύ. Αν η Άγκυρα βλέπει ότι το κόστος υπερβαίνει το όφελος, θα υποχωρήσει, όπως κάθε παίκτης που λειτουργεί με ρεαλιστικά κριτήρια. Η Δύση πρέπει να σταματήσει να εξιδανικεύει τη συνεργασία με την Τουρκία. Η τουρκική κυβέρνηση θα συνεργαστεί αν αυτό εξυπηρετεί τους δικούς της στόχους. Οφείλουμε να πράξουμε το ίδιο.
*Ο Δημήτριος Τσαϊλάς είναι απόστρατος Αξιωματικός του ΠΝ, δίδαξε επί σειρά ετών στις έδρες Επιχειρησιακής Σχεδιάσεως καθώς και της Στρατηγικής και Ασφάλειας, σε ανώτερους Αξιωματικούς στην Ανώτατη Διακλαδική Σχολή Πολέμου. Σήμερα είναι συνεργάτης και ερευνητής του Institute for National and International Security (INIS), του Strategy International (SI) και του Research Institute for European and American Studies (RIEAS).
του Δημήτρη Τσαϊλά, Υποναυάρχου ε.α.