Αρχική Blog Σελίδα 771

Καλώς ήρθατε στην Τεχνολογική Ανασκόπηση της Εβδομάδας

Από
anixneuseis
-
0

Lance Ulanoff, Editor at Large

Καλωσορίσατε.

Αυτή την εβδομάδα, η Samsung και η Google – συγκεκριμένα το λειτουργικό της σύστημα Android – κυριάρχησαν στην ειδησεογραφία για τα smartphones.

Τη Δευτέρα (ή τις πρώτες πρωινές ώρες της Τρίτης αν βρίσκεστε στο Ηνωμένο Βασίλειο), είδαμε την παρουσίαση του νέου, υπερ-λεπτού Samsung Galaxy S25 Edge — μιας ακριβής συσκευής που συνδυάζει χαρακτηριστικά του S25 Ultra με τον λεπτότερο σχεδιασμό που έχουμε δει ποτέ στην οικογένεια Galaxy. Το κράτησα, το δοκίμασα — και, ομολογουμένως, μου άρεσε.

Είχαμε επίσης μια πρώτη γεύση από το Android 16, την επόμενη μεγάλη έκδοση του λειτουργικού που θα επηρεάσει αμέτρητα μοντέλα από πολλούς κατασκευαστές — μεταξύ των οποίων και η Samsung. Το νέο look του Android 16, αν είμαι ειλικρινής, μοιάζει πιο κοντά στο iOS από ποτέ.

Η Apple δεν κυκλοφόρησε νέα προϊόντα, αλλά κατάφερε να μείνει στην επικαιρότητα. Δέχτηκε πιέσεις από τον Πρόεδρο Τραμπ να ξεκινήσει τη συναρμολόγηση των iPhones εντός ΗΠΑ. Παράλληλα, επανήλθαν οι φήμες για το πτυσσόμενο iPhone Fold — ή iFold — καθώς και για ένα γυάλινο iPhone επετείου, με έμφαση στον σχεδιασμό.

Ίσως η πιο σημαντική κυκλοφορία εκτός κινητής τηλεφωνίας να ήταν τα νέα ακουστικά Sony WH-1000XM6 — η διάδοχη σειρά των εντυπωσιακών WH-1000XM5. Η Sony υπόσχεται καλύτερη ακύρωση θορύβου, ανώτερη ποιότητα ήχου και πιο ευέλικτο σχεδιασμό.

Στον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης, οι εξελίξεις «τρέχουν»: η νέα έκδοση του ChatGPT μάς βοήθησε να λύσουμε κλασικούς λογικούς γρίφους, ενώ εξετάσαμε και τη χρησιμότητα της ΑΙ στην αφήγηση κειμένων και την αναπαραγωγή ανθρώπινων φωνών.

Συνολικά, έχουμε την αίσθηση ότι πρέπει να πάρουμε μια βαθιά ανάσα πριν από την τεράστια επόμενη εβδομάδα στον κόσμο της τεχνολογίας: μείνετε συντονισμένοι στο TechRadar για ζωντανή κάλυψη από το Computex, το Google I/O και τα νέα από το Microsoft Build.

Ξεκουραστείτε, δείτε τις προτάσεις μας για streaming αυτό το Σαββατοκύριακο, και τα ξαναλέμε στην επόμενη techno-γιορτή.

Lance Ulanoff,
Editor at Large 

Στο επίκεντρο των συνομιλιών Ισραήλ–Συρίας οι Συμφωνίες του Αβραάμ

Από
anixneuseis
-
0

16 Μαΐου 2025 | Flash Brief

Ο μεταβατικός πρόεδρος της Συρίας, Αχμάντ αλ-Σάραα. (Mehmet Ali Ozcan/Anadolu μέσω Getty Images) 

Συνομιλίες Ισραήλ–Συρίας:
Σύμφωνα με ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, Ισραηλινοί και Σύροι αξιωματούχοι διεξάγουν συνομιλίες, με το ενδεχόμενο ένταξης της Δαμασκού στις Συμφωνίες του Αβραάμ να βρίσκεται στο τραπέζι. Οι εν λόγω συμφωνίες αφορούν τη διπλωματική εξομάλυνση των σχέσεων του Ισραήλ με χώρες όπως το Μπαχρέιν, το Μαρόκο, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Σουδάν.
Στις συνομιλίες φέρονται να μεσολαβούν τα ΗΑΕ ή το Κατάρ, ενώ μία πρόσφατη συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο Αζερμπαϊτζάν, παρουσία του επικεφαλής του Διευθυντηρίου Επιχειρήσεων του IDF, Αντιστράτηγου Οντέντ Μπασιούκ, εκπροσώπων της μεταβατικής συριακής κυβέρνησης και τουρκικής αντιπροσωπείας.

Ο Τραμπ παροτρύνει τη Συρία να ενταχθεί στις Συμφωνίες:

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε στις 14 Μαΐου ότι παρότρυνε τον μεταβατικό Πρόεδρο της Συρίας, Αχμάντ αλ-Σάραα, να ενταχθεί στις Συμφωνίες του Αβραάμ, κατά τη διάρκεια σύντομης συνάντησής τους στη Σαουδική Αραβία.
Κατά πληροφορίες, ο Τραμπ ζήτησε επίσης από τον Σάραα να απελάσει Παλαιστίνιους τρομοκράτες από τη Συρία και να αναλάβει τον έλεγχο των στρατοπέδων όπου κρατούνται μέλη του ISIS. Οι δηλώσεις του ήρθαν αμέσως μετά την ανακοίνωση των ΗΠΑ για άρση των κυρώσεων κατά της νέας συριακής κυβέρνησης — μια de facto αναγνώριση της ηγεσίας Σάραα.

Ο Ρούμπιο συναντά τον Σύρο ομόλογό του:

Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ και μεταβατικός Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας Μάρκο Ρούμπιο συναντήθηκε στις 15 Μαΐου με τον Υπουργό Εξωτερικών της Συρίας, Χασάν αλ-Σαϊμπανί, καλωσορίζοντας τις αναφορές για συνομιλίες μεταξύ Δαμασκού και Ιερουσαλήμ.
Η εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τάμι Μπρους δήλωσε ότι ο Ρούμπιο «επαναβεβαίωσε την υποστήριξη των ΗΠΑ για σταδιακή άρση των κυρώσεων προκειμένου να σταθεροποιηθεί η Συρία. Χαιρέτισε τις εκκλήσεις της συριακής κυβέρνησης για ειρήνη με το Ισραήλ, τις προσπάθειες περιορισμού της επιρροής του Ιράν στη Συρία, τη δέσμευση για διερεύνηση της τύχης Αμερικανών πολιτών που αγνοούνται ή σκοτώθηκαν στη Συρία, καθώς και την κατάργηση όλων των χημικών όπλων.»
Ο Ρούμπιο υπογράμμισε επίσης τη σημασία της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των Σύρων, ανεξαρτήτως εθνότητας ή θρησκείας.

Αντιδράσεις ειδικών (FDD – Foundation for Defense of Democracies)

Ντέιβιντ Άντεσνικ, Αντιπρόεδρος Ερευνών:
«Ο Πρόεδρος δεσμεύτηκε να άρει όλες τις κυρώσεις κατά της Συρίας, χωρίς να προσδιορίσει τη διαδικασία. Το μήνυμα του Ρούμπιο ήταν σαφές: πρέπει να υπάρχει αμοιβαιότητα. Η Συρία πρέπει να ικανοποιήσει τις ανησυχίες των ΗΠΑ, ειδικά ως προς την παρουσία τρομοκρατών, για να συνεχιστεί η διαδικασία άρσης κυρώσεων. Πρόκειται για μια σταδιακή και αναστρέψιμη προσέγγιση, την οποία χρειάζεται η αμερικανική διοίκηση.»

Αχμάντ Σαραουί, Αναλυτής Πολιτικής:
«Η ένταξη της Συρίας στις Συμφωνίες του Αβραάμ παραμένει προς το παρόν επικοινωνιακή φούσκα. Ο Σάραα δεν έχει ακόμη εδραιώσει τον έλεγχο επί μιας κατακερματισμένης χώρας, πόσο μάλλον να εκδιώξει τα δίκτυα ξένων τζιχαντιστών εντός των γραμμών του.
Επιπλέον, οποιαδήποτε συμφωνία που θα μπορούσε να νομιμοποιήσει τον ισραηλινό έλεγχο στα Υψίπεδα του Γκολάν θα μπορούσε να πυροδοτήσει σοβαρές αντιδράσεις εντός Συρίας.
Πώς θα αντιδράσει ο συριακός λαός σε μια συμφωνία που ανταλλάσσει εθνικό έδαφος με διπλωματική αναγνώριση; Θα συνεχίσει το Ισραήλ τις αεροπορικές επιθέσεις σε υποτιθέμενες απειλές από τη Συρία; Και πώς θα κριθεί ο Σάραα εάν το επιτρέψει; Όλα αυτά τα ερωτήματα πρέπει να απαντηθούν πριν τεθεί σοβαρά το θέμα της προσχώρησης της Συρίας στις Συμφωνίες του Αβραάμ.»

«Το Ισραήλ προχωρά στις απαραίτητες ενέργειες για να συνεργαστεί με τη νέα συριακή κυβέρνηση προκειμένου να αντιμετωπίσει τις άμεσες ανησυχίες του σε θέματα ασφάλειας.
Η μόνιμη απομάκρυνση του Ιράν από τη Συρία προϋποθέτει μια διαρκή σχέση με τον Σάραα και μια αμοιβαία κατανόηση ότι οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις (IDF) θα συνεχίσουν να στοχεύουν τις διαδρομές λαθρεμπορίου ιρανικών όπλων μέσω συριακού εδάφους.

Το Ισραήλ ξεκαθαρίζει επίσης ότι οι εξτρεμιστικές τζιχαντιστικές τρομοκρατικές ομάδες που επιχειρούν στα σύνορά του θα πρέπει είτε να περιοριστούν είτε να εξαλειφθούν.

Αν και ο Σάραα έχει αφήσει να εννοηθεί ότι η Συρία θα μπορούσε να ενταχθεί στις Συμφωνίες του Αβραάμ, οι πιο άμεσες ανησυχίες για την ασφάλεια του Ισραήλ — συμπεριλαμβανομένων της τουρκικής διείσδυσης στη Συρία, των τζιχαντιστικών πυρήνων και των ιρανικών λαθρεμπορικών δικτύων — αποτελούν προτεραιότητες πρώτης τάξης.»

— Tyler Stapleton, Διευθυντής Σχέσεων με το Κογκρέσο, FDD Action 

 

Όταν η Ντροπή Νομιμοποιείται: Η Κυβέρνηση Μητσοτάκη Εξαιρεί τις Οικογένειες των Πολιτικών από τον Έλεγχο Πόθεν Έσχες (+En)

Από
anixneuseis
-
1
Όταν η Ντροπή Νομιμοποιείται: Η Κυβέρνηση Μητσοτάκη Εξαιρεί τις Οικογένειες των Πολιτικών από τον Έλεγχο Πόθεν Έσχες

Άρθρο του Προέδρου του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος Ελλάδος, Νίκου Νικολόπουλου

(Πρώην Υπουργός και Βουλευτής)
Τίτλος: “Όταν η Ντροπή Νομιμοποιείται: Η Κυβέρνηση Μητσοτάκη Εξαιρεί τις Οικογένειες των Πολιτικών από τον Έλεγχο Πόθεν Έσχες”
13 Μαΐου 2025, ώρα 23:59. Ενώ οι πολίτες της χώρας κοιμόντουσαν, η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη ξημερώματα εισήγαγε και πέρασε στα μουλωχτά τροπολογία με την οποία πλέον επιτρέπεται στους/στις συζύγους και στα τέκνα πολιτικών προσώπων να συμμετέχουν σε εξωχώριες (offshore) εταιρείες, χωρίς να υποχρεούνται να τις δηλώνουν στο Πόθεν Έσχες.
Το θεσμικό πραξικόπημα φέρει την υπογραφή του Υπουργού Δικαιοσύνης κ. Φλωρίδη και φέρει τη συναρμοδιότητα του Υπουργού Οικονομικών κ. Πιερρακάκη. Και δυστυχώς, δεν πρόκειται για αβλεψία ή τεχνική αστοχία. Πρόκειται για συνειδητή θεσμική παραβίαση κάθε έννοιας διαφάνειας και λογοδοσίας.
Από την παρανομία, στην… αποποινικοποίηση
Μέχρι σήμερα, ο νόμος απαγόρευε ρητώς τη συμμετοχή συγγενών πρώτου βαθμού (σύζυγοι και τέκνα) πολιτικών προσώπων σε εταιρείες με έδρα το εξωτερικό. Και πολύ σωστά. Όχι μόνο επειδή υπάρχει αυξημένος κίνδυνος φοροαποφυγής και ξεπλύματος μαύρου χρήματος, αλλά και επειδή η διαφάνεια στη δημόσια ζωή δεν μπορεί να εξαιρεί τα περιβάλλοντα πρόσωπα του πολιτικού προσωπικού.
Αυτό που μέχρι χθες γινόταν “στη ζούλα”, τώρα νομιμοποιείται. Οι γυναίκες, τα παιδιά, ακόμα και οι «παρένθετοι ιδιοκτήτες» των πολιτικών θα μπορούν πλέον να συμμετέχουν σε αλλοδαπές εταιρείες, χωρίς καν να το δηλώνουν. Και με την «ευλογία» της Βουλής.
Η νέα “Μπαμπούσκα” της διαπλοκής
Ας δούμε τι επιτρέπει πλέον ο νόμος Μητσοτάκη: Η σύζυγος ενός πολιτικού αποκτά, π.χ., μια εταιρεία στην Ολλανδία. Η εταιρεία αυτή αποκτά με τη σειρά της μια offshore στον Παναμά. Μέσα σε αυτή την offshore τοποθετούνται «μαύρα» χρήματα από εργολάβους, διαμεσολαβητές, εμπόρους όπλων. Το ελληνικό Πόθεν Έσχες βλέπει μόνο την εταιρεία στην Ολλανδία. Δεν βλέπει ούτε την offshore, ούτε τις συναλλαγές της, ούτε τις πραγματικές ροές κεφαλαίων. Κι όλα αυτά, νόμιμα.
Αν αυτό δεν είναι θεσμική κατοχύρωση της διαπλοκής, τότε τι είναι;
Η Ισλανδία απέπεμψε Πρωθυπουργό για λιγότερα – Εμείς;
Το 2016, στην Ισλανδία, η αποκάλυψη ότι η σύζυγος του Πρωθυπουργού είχε offshore οδήγησε σε μαζικές διαδηλώσεις και την παραίτηση του ίδιου του Πρωθυπουργού. Εδώ, αντί να ελέγξουμε, απαλλάσσουμε.
Και το χειρότερο: Δεν υπάρχει καν πρόνοια στη νέα τροπολογία ώστε οι αλλοδαπές εταιρείες των συγγενών να μην σχετίζονται με offshore σε μη συνεργάσιμα φορολογικά καθεστώτα. Η μισή αλήθεια του νόμου είναι, στην πραγματικότητα, ένα ολόκληρο ψέμα που ανοίγει τον δρόμο για τη νομιμοποίηση της διαφθοράς.
Και τώρα τι; Θα σιωπήσουμε;
Ο ελληνικός λαός δεν δικαιούται απλώς να γνωρίζει, αλλά να εξεγείρεται όταν οι ίδιοι που του ζητούν φορολογική συνέπεια, μετατρέπουν τη Βουλή σε εργαλείο συγκάλυψης.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη οφείλει να αποσύρει άμεσα τη φωτογραφική αυτή τροπολογία. Αν δεν το κάνει, αποδέχεται επίσημα πως επενδύει στην αδιαφάνεια και προστατεύει όσους έχουν λόγους να κρύβονται.
Η Δημοκρατία δεν αντέχει άλλο σκοτάδι. Η Ελλάδα δεν είναι αποικία τζακιών και offshore.
Η αλήθεια – όσο και αν πονά – θα βγει στο φως. Και το φως θα κάψει τη σαπίλα.
Νίκος Νικολόπουλος
Πρόεδρος του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος Ελλάδος
Πρώην Υπουργός και Βουλευτής

When Shame Becomes Law: The Mitsotakis Government Exempts Politicians’ Families from Asset Declarations
By Nikos Nikolopoulos, President of the Christian Democratic Party of Greece (Former Minister and MP)

Title: When Shame Becomes Law: The Mitsotakis Government Exempts Politicians’ Families from Asset Declarations

May 13, 2025, 11:59 PM. While the citizens of Greece were asleep, Prime Minister Kyriakos Mitsotakis’s government quietly introduced and passed, under the cover of night, an amendment allowing the spouses and children of politicians to participate in offshore companies—without any obligation to declare them in their asset declarations (Pothen Esches).

This institutional coup bears the signature of the Minister of Justice, Mr. Floridis, and carries the co-responsibility of the Minister of Finance, Mr. Pierrakakis. And sadly, this is neither an oversight nor a technical error. It is a deliberate institutional violation of every principle of transparency and accountability.

From Illegality to Decriminalization

Until now, the law explicitly forbade the participation of first-degree relatives (spouses and children) of politicians in companies based abroad. And rightly so—not only due to the increased risk of tax evasion and money laundering, but also because transparency in public life cannot exclude those closest to political figures.

What was once done “on the sly” is now legalized. Wives, children, and even “proxy owners” of politicians may now hold shares in foreign companies without even being required to disclose them. All this, with the blessing of the Parliament.

The New Matryoshka of Entanglement

Let’s break down what the Mitsotakis law now permits: A politician’s spouse sets up a company in the Netherlands. That company then owns an offshore entity in Panama. Within that offshore company, “dark money” from contractors, intermediaries, and arms dealers is funneled. The Greek asset declaration system only detects the Dutch company. It sees neither the offshore company, nor its transactions, nor the actual capital flows. And all this is now perfectly legal.

If this is not institutional entrenchment of corruption, then what is?

Iceland Ousted a Prime Minister for Less – What About Us?

In 2016, in Iceland, the revelation that the Prime Minister’s wife had an offshore company triggered mass protests and led to the resignation of the Prime Minister. Here, instead of investigating, we exempt.

Even worse: The new amendment doesn’t even include provisions to ensure that these foreign companies are not tied to offshore firms in non-cooperative tax jurisdictions. The law’s half-truth is, in fact, a full-blown lie—one that paves the way for legalizing corruption.

So What Now? Will We Stay Silent?

The Greek people not only have the right to know—they have the duty to rise up when those demanding fiscal discipline turn Parliament into a tool of concealment.

The Mitsotakis government must immediately withdraw this tailor-made amendment. If it does not, it formally admits that it thrives on opacity and protects those with something to hide.

Democracy can no longer survive in darkness. Greece is not a colony of dynasties and offshore firms.

Truth—no matter how painful—will come to light. And the light will burn away the rot.

Nikos Nikolopoulos
President, Christian Democratic Party of Greece
Former Minister and Member of Parliament
nikosnikolopoulos.gr

 Η Συρία μετά τον Άσαντ

Από
anixneuseis
-
0
DECEMBER 2024 - DAMASCUS, SYRIA:Syrians from around the country comb through scattered documents in the renowned Sednaya prison, commonly referred to as a slaughterhouse, in search of any trace of their missing loved ones five days after the Assad regime fell to rebel forces led by the top rebel commander, Abu Mohammed al-Golani, outside Damascus, Syria, December 12, 2024. Tens of thousands of Syrians were imprisoned in Sednaya and elsewhere without a fair trial, tortured, and executed under the brutal Assad Regime and in the days and weeks following the fall of the regime, a countless number of families are searching prisons, hospitals , and mass graves in search of loved ones. An estimated 100,000 Syrians went missing since the start of the Syrian civil war in 2012, and 600,000 killed. (Photo by Lynsey Addario/Getty Images)

Η ελπίδα αναγεννήθηκε για πολλούς Σύρους. Όμως θα χρειαστεί επαγρύπνηση για να διασφαλιστεί ότι θα αναδυθούν δημοκρατικοί θεσμοί ικανοί να αντέξουν στις αυταρχικές πιέσεις.

Μουχάμαντ Ιντρίς Άχμαντ ▪ Άνοιξη 2025
Σύροι ψάχνουν ανάμεσα σε διασκορπισμένα έγγραφα στη φυλακή Σεντάγια για πληροφορίες σχετικά με αγνοούμενους κατά την εποχή του Άσαντ.
(Φωτογραφία: Lynsey Addario/Getty Images)

Το 2015, μια δεκαετία πριν λήξει η πενηντατριετής κυριαρχία της οικογένειας Άσαντ στη Συρία, η κυβέρνηση Ομπάμα θορυβήθηκε από την προέλαση μιας συμμαχίας ανταρτών από το Ιντλίμπ, που έμοιαζε έτοιμη να ανατρέψει το καθεστώς στη Δαμασκό. Αν και η διοίκηση αποστρεφόταν το καθεστώς του Μπασάρ αλ-Άσαντ, μετά την ανάδυση του ISIS το 2014 αντιμετώπιζε τη Συρία ως πεδίο του Πολέμου κατά της Τρομοκρατίας και δίσταζε να δει τη Δαμασκό να πέφτει στα χέρια ισλαμιστών — μερικοί εκ των οποίων διατηρούσαν δεσμούς με την Αλ Κάιντα. Όταν η Ρωσία επενέβη στρατιωτικά το Σεπτέμβριο του 2015 για να στηρίξει τον Άσαντ, ο Λευκός Οίκος ένιωσε, εσωτερικά, ανακούφιση. Ο τότε Υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι αφιέρωσε τις τελευταίες ημέρες της κυβέρνησης Ομπάμα στη διαπραγμάτευση μιας συμμαχίας κατά της τρομοκρατίας με τη Μόσχα. Λίγο αργότερα, οι βίαιες μεθόδοι της Ρωσίας στη Συρία πυροδότησαν τη μεγαλύτερη μαζική έξοδο πληθυσμών του τελευταίου μισού αιώνα.

Έκτοτε, η Δύση έβλεπε τη Συρία μέσα από το πρίσμα της τρομοκρατίας και της μετανάστευσης. Οι Σύροι υπέφεραν στη χώρα τους, με την επιβίωσή τους να τίθεται σε δεύτερη μοίρα έναντι των ανησυχιών για την ασφάλεια, και σε εξορία, με την παρουσία τους να αντιμετωπίζεται ως βάρος προς διαχείριση ή απομάκρυνση. Το 2020, όταν το καθεστώς της Συρίας, με την υποστήριξη σιιτικών παραστρατιωτικών ομάδων χρηματοδοτούμενων από το Ιράν και της ρωσικής πολεμικής αεροπορίας, ξεκίνησε μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση για την κατάληψη του Ιντλίμπ, προκαλώντας το μεγαλύτερο κύμα εκτοπισμού του πολέμου, η Ευρωπαϊκή Ένωση έσπευσε να στείλει 700 εκατομμύρια ευρώ στην Ελλάδα για την ανέγερση φράχτη. Τελικά, η τουρκική στρατιωτική παρέμβαση έθεσε φραγμό στην προέλαση, αλλά η Άγκυρα περιορίστηκε στο να διασφαλίσει τα δικά της συμφέροντα, ελέγχοντας το βορειοδυτικό τμήμα της Συρίας, που λειτούργησε ως ζώνη ασφαλείας και καταφύγιο προσφύγων.

Καθώς οι δυτικοί ηγέτες εστίαζαν στην τρομοκρατία, ορισμένη περιοριστικά ως πολιτική βία από μη κρατικούς δρώντες, αγνοούσαν τις πολύ σοβαρότερες συνέπειες της κρατικής τρομοκρατίας. Στη Συρία, το 90% των θανάτων αμάχων στον πόλεμο προκλήθηκε από το καθεστώς και τους συμμάχους του. Η κρατική βία ήταν επίσης ο βασικός λόγος που οι Σύροι εγκατέλειπαν τη χώρα. Ωστόσο, παρότι η αντίδραση κατά των προσφύγων ενίσχυσε τον αυταρχικό λαϊκισμό στη Δύση, η πλειοψηφία των Σύρων δεν εγκατέλειψε ποτέ τη χώρα — και από όσους έφυγαν, οι περισσότεροι διασκορπίστηκαν στην Τουρκία, στον Λίβανο και στην Ιορδανία.

Η εκχώρηση του ελέγχου της Συρίας στον Άσαντ προκάλεσε ανείπωτη δυστυχία για τον συριακό λαό. Εκατοντάδες χιλιάδες σκοτώθηκαν, εκατομμύρια εκτοπίστηκαν. Και η ατιμωρησία που απολάμβανε ο Βλαντιμίρ Πούτιν στη Συρία τον ενθάρρυνε τελικά να εισβάλει στην Ουκρανία. Η απόφαση των δυτικών κυβερνήσεων να υποτάξουν τις ανθρωπιστικές ανησυχίες στις επιταγές της «σταθερότητας» κατέληξε να ταράξει μεγάλο μέρος του βορείου ημισφαιρίου.

Όταν οι αντάρτες κατέλαβαν τελικά τη Δαμασκό στις 8 Δεκεμβρίου 2024, το έπραξαν με αισθητά λιγότερη αιματοχυσία σε σύγκριση με τη στρατηγική «σοκ και δέος» που είχαν ακολουθήσει οι ΗΠΑ το 2003 για την κατάληψη της Βαγδάτης. Η νίκη τους δεν είχε ούτε τον χαρακτήρα «καμένης γης» της αμερικανικής εκστρατείας εναντίον του ISIS, η οποία άφησε τη Μοσούλη και τη Ράκκα σε ερείπια. Για έναν στρατό που αποτελούνταν από ετερόκλητες φατρίες, συμπεριλαμβανομένων και σκληροπυρηνικών ισλαμιστών, ο συνασπισμός των ανταρτών επέδειξε εντυπωσιακή αυτοσυγκράτηση. Σε αντίθεση με τις ΗΠΑ στο Ιράκ, η νέα συριακή ηγεσία εξέδωσε γενική αμνηστία για στρατιώτες και κρατικούς υπαλλήλους του προηγούμενου καθεστώτος, και μέχρι την εξέγερση φιλο-Άσαντικών ανταρτών τον Μάρτιο, οι πράξεις αντεκδίκησης ήταν ελάχιστες.

Η Συρία βρίσκεται αντιμέτωπη με τεράστιες προκλήσεις, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Ανακάμπτει από τις συνέπειες ενός παρατεταμένου και βάναυσου πολέμου. Όμως, για πρώτη φορά από την έναρξη της επανάστασης το 2011, παρά τον πόνο και τις απώλειες, ανέκτησε έναν πόρο χωρίς τον οποίο αυτές οι προκλήσεις θα ήταν αξεπέραστες: την ελπίδα.

Από τα συντρίμμια στο Ιντλίμπ

Η καταδικασμένη επανάσταση της Συρίας φάνταζε στο απόλυτο τέλμα τον Φεβρουάριο του 2023, όταν ένας καταστροφικός σεισμός ισοπέδωσε μεγάλο μέρος της βορειοδυτικής Συρίας. Οι φωνές που ζητούσαν βοήθεια από τα ερείπια στις ελεγχόμενες από αντάρτες περιοχές σώπασαν, καθώς καμία ουσιαστική βοήθεια δεν έφτανε. Την ίδια ώρα, χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Αίγυπτος εκμεταλλεύτηκαν την καταστροφή ως ευκαιρία για να αποστείλουν βοήθεια στο καθεστώς της Δαμασκού και να υποστηρίξουν την επανένταξη της Συρίας στον Αραβικό Σύνδεσμο, από τον οποίο είχε αποβληθεί δώδεκα χρόνια νωρίτερα.

Καθώς οι πόλεμοι του Ισραήλ στη Γάζα και τον Λίβανο προκαλούσαν νέα προσφυγικά κύματα, η Ιταλία ηγήθηκε αντίστοιχων προσπαθειών εντός της ΕΕ για την εξομάλυνση των σχέσεων με τον Άσαντ, με την υποστήριξη μιας συμμαχίας χωρών που περιλάμβανε την Αυστρία, την Ουγγαρία, την Τσεχία, τη Σλοβακία, τη Σλοβενία, την Ελλάδα, την Κροατία και την Κύπρο. Οι χώρες αυτές ήλπιζαν ότι έτσι θα επιταχυνόταν η επιστροφή των προσφύγων στη Συρία. Η Δανία είχε ήδη ξεκινήσει τη διαδικασία ανάκλησης καθεστώτος ασύλου σε Σύρους πρόσφυγες. Ταυτόχρονα, η Ρωσία βοηθούσε τον Άσαντ να συμφιλιωθεί με την Τουρκία, όπου η κοινή γνώμη γινόταν όλο και πιο εχθρική απέναντι στους πάνω από 3 εκατομμύρια Σύρους πρόσφυγες που φιλοξενούνταν εκεί. Η ελπίδα έσβηνε.

Κι όμως, την ώρα που η Συρία εξαφανιζόταν από τα διεθνή πρωτοσέλιδα, κάτι σιγόβραζε στο Ιντλίμπ, το κυβερνείο της βορειοδυτικής Συρίας. Ο Άχμεντ αλ-Σάραα, γνωστός με το πολεμικό ψευδώνυμο Αμπού Μοχάμεντ αλ-Τζολάνι, αξιοποίησε μακιαβελική ευφυΐα για να ενώσει τις αντάρτικες οργανώσεις και να εδραιώσει τον έλεγχό του στην περιοχή. Ίδρυσε τη Χαγιάτ Ταχρίρ αλ-Σαμ (HTS) ως συμμαχία για την απελευθέρωση της Συρίας και συγκρότησε μια «κυβέρνηση σωτηρίας» στο Ιντλίμπ, η οποία παρείχε ασφάλεια και κοινωνικές υπηρεσίες. Όταν η πολιτική «συριανοποίησης» τον έφερε σε σύγκρουση με την Αλ Κάιντα, της οποίας οι στόχοι ήταν διεθνείς, την κατέστειλε. Ήταν το ίδιο αδίστακτος με τους αντιπάλους εντός της ίδιας του της συμμαχίας.

Οι ανώτερες οργανωτικές ικανότητες της HTS της επέτρεψαν να υπερκεράσει τους ανταγωνιστές της και να επιβάλει ένα επίπεδο τάξης και οικονομικής ανάπτυξης σε μια διαλυμένη και απομονωμένη επαρχία. Όμως τα οφέλη δεν διανεμήθηκαν ισότιμα: οι υποστηρικτές της HTS ήταν εκείνοι που ωφελήθηκαν περισσότερο, ενώ η τάξη επιβλήθηκε με αυταρχικό τρόπο. Μια έκθεση του Αυγούστου 2024 από την Επιτροπή Έρευνας του ΟΗΕ σκιαγράφησε μια καταδικαστική εικόνα του καθεστώτος της HTS: αυθαίρετες συλλήψεις, βασανιστήρια και τουλάχιστον τέσσερις εκτελέσεις για την καταστολή της διαφωνίας. Τον Φεβρουάριο του 2024, αυτές οι πρακτικές προκάλεσαν διαδηλώσεις που μέχρι τον Σεπτέμβριο είχαν εξαπλωθεί σε όλο το Ιντλίμπ. Ο Αλ-Σάραα απάντησε αναγνωρίζοντας τις υπερβολές και υποσχόμενος λογοδοσία και μεταρρυθμίσεις.

Νέα γεωπολιτική ισορροπία

Σε αντίθεση με τον Συριακό Εθνικό Στρατό, που λειτουργούσε ως τουρκικό προτεκτοράτο, η HTS διατήρησε την ανεξαρτησία της και κρατήθηκε σε απόσταση από την Άγκυρα. Καθώς οι πόλεμοι σε Ουκρανία, Γάζα και Λίβανο κλιμακώνονταν, η HTS ενίσχυε την επιθετική της ικανότητα με τοπικά παραγόμενα drones και οπλισμό. Ο Άσαντ, εν τω μεταξύ, ένιωθε αρκετά ασφαλής για να αγνοήσει την κυβέρνηση Μπάιντεν, ακόμη και όταν οι σύμμαχοί του — Ρωσία, Ιράν και Χεζμπολάχ — εμπλέκονταν σε άλλα πολεμικά μέτωπα. Ωστόσο, καθώς η στάση του Ισραήλ απέναντι στο Ιράν γινόταν όλο και πιο επιθετική, ο Άσαντ κράτησε αποστάσεις από τον παλιό του σύμμαχο και άρχισε να ανταποκρίνεται στα ανοίγματα των ΗΑΕ και της Σαουδικής Αραβίας. Το Ισραήλ μπορούσε πλέον να βομβαρδίζει ιρανικές δυνάμεις στη Συρία χωρίς αντίποινα, ενώ το καθεστώς αρνιόταν στη Χεζμπολάχ τη χρήση του συριακού εδάφους ως νέου μετώπου εναντίον του Ισραήλ.

Ορίστε η επαγγελματική δημοσιογραφική μετάφραση του τελευταίου αποσπάσματος για τη Συρία, με συνέπεια στο ύφος και με έμφαση στη ρητορική του λόγου και τη γεωπολιτική διάσταση:

Όταν οι δυνάμεις υπό την ηγεσία της HTS ξεκίνησαν την πορεία τους προς το Χαλέπι στις 27 Νοεμβρίου, κανείς — ούτε καν η ίδια η HTS — δεν περίμενε ότι η νίκη θα έρθει τόσο γρήγορα. Το 2016, το καθεστώς είχε καταλάβει την πόλη έπειτα από τέσσερα χρόνια σφοδρού πολέμου και πολιορκίας· τώρα, έπεσε μέσα σε τρεις μόλις ημέρες. Στις 5 Δεκεμβρίου, οι αντάρτες κατέλαβαν τη Χάμα — μια πόλη περισσότερο γνωστή για τη σφαγή του 1982, όταν το καθεστώς κατέστειλε εξέγερση σκοτώνοντας έως και 40.000 ανθρώπους. Στις 7 Δεκεμβρίου, έπεσε και η Χομς, μια πόλη που είχε ισοπεδωθεί από το κυβερνητικό πυροβολικό. Την επόμενη ημέρα, η Δαμασκός κατελήφθη, και τα φιλοκαθεστωτικά προπύργια Ταρτούς και Λατάκεια παραδόθηκαν χωρίς να πέσει ούτε ένας πυροβολισμός.

Με την έναρξη της επίθεσης, η ρωσική αεροπορία εξαπέλυσε χλιαρές αεροπορικές επιδρομές, στοχεύοντας κυρίως αμάχους. Όμως η αεροπορική ισχύς της Ρωσίας στη Συρία είχε αποδυναμωθεί αισθητά λόγω των σοβαρών απωλειών πολεμικών αεροσκαφών στην Ουκρανία. Το Ιράν είχε επενδύσει πάνω από 30 δισεκατομμύρια δολάρια για τη στήριξη του Άσαντ, αλλά στην αντιπαράθεσή του με το Ισραήλ είχε εξαντλήσει τα αποθέματά του. Οι νέοι σύμμαχοι του Άσαντ στον Κόλπο είχαν αμβλύνει ως έναν βαθμό τον αντίκτυπο των διεθνών κυρώσεων, αλλά εκείνος δεν είχε κάνει σχεδόν τίποτα για να ανασυγκροτήσει τον παραπαίοντα στρατό του. Με τους αντάρτες να προελαύνουν, και χωρίς την κάλυψη της ρωσικής αεροπορίας ή τον στρατιωτικό μοχλό πίεσης του Ιράν, ο στρατός των επιστρατευμένων λιποτάκτησε, και το Ιράν απέσυρε τα τελευταία στρατεύματά του.

Η Χεζμπολάχ, η μόνη άλλη δύναμη που θα μπορούσε να σώσει τον Άσαντ, είχε αποδυναμωθεί και η ίδια, έχοντας εκτεθεί επιχειρησιακά μέσα στη Συρία. Η διαβόητα μυστικοπαθής οργάνωση αναγκάστηκε να συνεργαστεί με ρωσικές και ιρανικές δυνάμεις, οι οποίες ήταν διεισδυμένες από πληροφοριοδότες ξένων υπηρεσιών πληροφοριών. Αυτό έδωσε στο Ισραήλ την ευκαιρία να παρακολουθήσει και να εξουδετερώσει ολόκληρη την ανώτατη ηγεσία της Χεζμπολάχ. Η οργάνωση ανακοίνωσε ότι θα στείλει ενισχύσεις, αλλά το καθεστώς κατέρρευσε προτού προλάβει να τις κινητοποιήσει.

Η παρατεταμένη μάχη για τη Δαμασκό, που όλοι φοβόντουσαν, δεν ήρθε ποτέ. Στην πραγματικότητα, ίσως η εγωιστική ιδιοσυγκρασία του Άσαντ να έσωσε την πρωτεύουσα από έναν καταστροφικό υπερασπιστικό πόλεμο: ο ίδιος εγκατέλειψε τη χώρα αιφνιδιάζοντας ακόμη και τους πιο πιστούς υποστηρικτές του. Ο παρανοϊκός δικτάτορας είχε κρατήσει μυστική την πρόθεσή του να διαφύγει — ακόμη και από τον ίδιο του τον αδελφό. Λίγες ώρες αργότερα, οι σύμμαχοί του συνωστίζονταν προς τις εξόδους διαφυγής.

Από τον Άμπου Γκραΐμπ στην εξουσία: το νέο κεφάλαιο της Συρίας

Αφού εκμεταλλεύτηκε επιδέξια τις γεωπολιτικές αναταράξεις, ο πρώην τζιχαντιστής και πρώην κρατούμενος του Άμπου Γκραΐμπ, Άχμεντ αλ-Σάραα, βρίσκεται πλέον επικεφαλής ενός μεγάλου αραβικού κράτους. Όμως η Συρία είναι μια πολυπολιτισμική χώρα, με σημαντικές μειονότητες Κούρδων, Χριστιανών, Δρούζων, Αλαουιτών και Ισμαηλιτών — και καμία από αυτές δεν επιθυμεί ισλαμιστική διακυβέρνηση.

Ο Αλ-Σάραα επιχείρησε να καθησυχάσει αυτούς τους φόβους μέσα από τις δημόσιες δηλώσεις του. Εκσυγχρόνισε την εμφάνισή του για να προβάλλει μια εικόνα σύγχρονου ηγέτη και αντικατέστησε την αρχική κυβέρνηση αποκλειστικά ανδρών με μία μεταβατική κυβέρνηση που περιλαμβάνει έναν Αλαουίτη, έναν Δρούζο, έναν Κούρδο και μία Χριστιανή γυναίκα. Παλιότερα περιστατικά προσβολής μειονοτήτων, όπως το κάψιμο χριστουγεννιάτικου δέντρου από ξένους μαχητές, αντιμετωπίστηκαν άμεσα. Άνδρες της HTS τοποθετήθηκαν για τη φύλαξη σιιτικών ιερών, και η κυβέρνηση ματαίωσε σχέδιο του ISIS για επίθεση στο τέμενος της Σαγίντα Ζαϊνάμπ — ένα ιερό το οποίο το Ιράν χρησιμοποιούσε ως πρόσχημα για την επέμβασή του στη Συρία.

Οι νέοι ηγέτες της Συρίας φαίνεται να κατανοούν πως η εξουσία τους θα είναι εξίσου εύθραυστη με εκείνη του Άσαντ, αν επιχειρήσουν να κυβερνήσουν χωρίς τη συναίνεση του λαού. Ένας λαός που δεν κάμφθηκε από τη βάναυση βία του Άσαντ, ούτε από το μηχανισμό βασανιστηρίων και αυθαίρετων κρατήσεων, δύσκολα θα υποταχθεί σε ένα νέο αυταρχικό καθεστώς.

Ήδη, οι επίσημες δηλώσεις αναγνωρίζουν αυτό το συσχετισμό δύναμης. Όταν ο Αλ-Σάραα απηύθυνε το πρώτο του διάγγελμα ως μεταβατικός πρόεδρος της Συρίας, το απηύθυνε «στους εκτοπισμένους και τους πρόσφυγες, στους τραυματισμένους και στους ακρωτηριασμένους, στις οικογένειες των μαρτύρων και των αγνοουμένων, στους επαναστάτες αγωνιστές που αφιέρωσαν τη ζωή τους στον αγώνα για μια ελεύθερη Συρία», διαβεβαιώνοντάς τους ότι μιλούσε «όχι ως κυβερνήτης, αλλά ως υπηρέτης της πληγωμένης μας πατρίδας». Επεσήμανε πως η χώρα βρίσκεται σε μεταβατική φάση και ότι η ενότητα και η αναγέννηση της Συρίας απαιτούν «την ουσιαστική συμμετοχή όλων των Συρίων, ανδρών και γυναικών, εντός και εκτός συνόρων, για να οικοδομήσουν το μέλλον τους με ελευθερία και αξιοπρέπεια, χωρίς αποκλεισμούς και περιθωριοποίηση». Αμέσως μετά τον Θεό, απέδωσε την απελευθέρωση της Συρίας σε «κάθε άνθρωπο που αγωνίστηκε στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, σε κάθε ψυχή που θυσίασε το αίμα της, το σπίτι της, τα χρήματά της, την ασφάλειά της». Ταυτόχρονα, ταυτίστηκε ρητά με τα σύμβολα και τις μορφές της λαϊκής επανάστασης της Συρίας.

Αυτή η νίκη ξεπήδησε από τα λαρύγγια των διαδηλωτών και τα συνθήματα των συγκεντρωμένων στις πλατείες και τα χωράφια. Γεννήθηκε από τα δάχτυλα του Χάμζα αλ-Χατίμπ — του δεκατριάχρονου που συνελήφθη σε διαδήλωση το 2011 και επέστρεψε στην οικογένειά του έναν μήνα αργότερα, βασανισμένος και παραμορφωμένος μέχρι θανάτου. Από τις κραυγές των διαδηλώσεων και τους στεναγμούς των κρατουμένων και βασανισμένων στα υπόγεια της Τάντμουρ, της Σεντάγια και του Κλάδου Παλαιστίνης. Και συνεχίστηκε με τις θυσίες των επαναστατών που απελευθέρωσαν τη γη της Συρίας, παρά τα χρόνια των πυραύλων, των εκρηκτικών βαρελιών και των χημικών επιθέσεων. Δεν λύγισαν. Δεν έσπασαν.

Έκτοτε, ο Αλ-Σάραα προχώρησε σε σειρά κινήσεων προς τις μειονότητες, ιδίως προς τους Χριστιανούς και τους Δρούζους, με τη διαμεσολάβηση της Ισμαηλιτικής κοινότητας. Όμως οι μειονότητες απαιτούν περισσότερα από απλή προστασία: ζητούν πολιτική εκπροσώπηση και συμμετοχή στο μέλλον της χώρας. Οι Δρούζοι της νότιας Συρίας, που βρίσκονταν σε αντιπαράθεση με το καθεστώς Άσαντ εδώ και έναν χρόνο, καλωσόρισαν την πτώση του και εξέφρασαν την πρόθεσή τους να ενταχθούν στον νέο εθνικό στρατό. Ταυτόχρονα, ζητούν δημόσιες υπηρεσίες και θεσμική εκπροσώπηση. Το Ισραήλ προσπάθησε να τους δελεάσει με υποσχέσεις περί βοήθειας και προστασίας, χωρίς όμως μεγάλη επιτυχία. Στις αρχές Μαρτίου, το Ισραήλ απείλησε να χρησιμοποιήσει ένα δευτερεύον επεισόδιο στο προάστιο Τζαραμάνα της Δαμασκού ως πρόσχημα για εισβολή στη Συρία «προκειμένου να προστατεύσει τους Δρούζους». Ωστόσο, οι Δρούζοι απέρριψαν αυτά τα ανοίγματα και συνεργάστηκαν με τις κυβερνητικές δυνάμεις για την αποκατάσταση της τάξης.

Η τεταμένη σχέση μεταξύ των αντικαθεστωτικών παρατάξεων και των υπό κουρδική ηγεσία Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) δείχνει επίσης σημάδια εξομάλυνσης. Με μια ιστορική κίνηση, οι SDF συμφώνησαν τον Μάρτιο να διαλύσουν όλους τους στρατιωτικούς και πολιτικούς θεσμούς τους και να ενσωματωθούν στο κεντρικό συριακό κράτος. Η μεταβατική κυβέρνηση αναγνώρισε τους Κούρδους ως αναπόσπαστο μέρος του συριακού έθνους και δεσμεύτηκε για πλήρη κατοχύρωση των δικαιωμάτων του πολίτη. Ωστόσο, οι SDF δεν νιώθουν άνετα με τη συμμετοχή του Συριακού Εθνικού Στρατού στη νέα διάταξη, επισημαίνοντας όχι μόνο την έλλειψη πειθαρχίας, αλλά και το γεγονός ότι λειτούργησε ως μισθοφορική δύναμη της Τουρκίας, συχνά στρεφόμενη κατά των Κούρδων.

Αυτοί οι φόβοι και οι επιφυλάξεις εντάθηκαν από μια πρόσφατη καταστροφή. Στις 6 Μαρτίου, φιλο-Άσαντικές δυνάμεις ανταρτών, περιλαμβανομένων μελών της διαβόητης 4ης Μεραρχίας του καθεστώτος, εξαπέλυσαν συντονισμένη επίθεση εναντίον κυβερνητικών δυνάμεων και πολιτικών υποδομών στις περιοχές της Λατάκειας, της Ταρτούς και της Χάμα. Ελλείψει επαρκούς προσωπικού, η κυβέρνηση κήρυξε γενική επιστράτευση, και οι επίσημες δυνάμεις ενισχύθηκαν σύντομα από τοπικές πολιτοφυλακές, ξένους ισλαμιστές και ένοπλους πολίτες. Πολλοί από αυτούς έπεσαν σε ενέδρες ή εκτελέστηκαν από τους φιλοκαθεστωτικούς αντάρτες. Η βία κλιμακώθηκε σε θρησκευτικές σφαγές, με τις κυβερνητικές δυνάμεις και τις συνεργαζόμενες πολιτοφυλακές να σκοτώνουν εκατοντάδες Αλαουίτες αμάχους και έως και επτά Χριστιανούς.

Η παραλιακή πόλη Μπάνιας — όπου το καθεστώς είχε διαπράξει σφαγές εναντίον αντικαθεστωτικών αμάχων τον Μάιο του 2013 — έγινε αυτή τη φορά τόπος σφαγής Αλαουιτών από αντικαθεστωτικές δυνάμεις. Σύμφωνα με τη Διεθνή Αμνηστία, «πολιτοφυλακές που σχετίζονται με την κυβέρνηση στοχοποίησαν σκόπιμα Αλαουίτες αμάχους σε φρικιαστικές πράξεις αντιποίνων — εκτελώντας ανθρώπους εν ψυχρώ από κοντινή απόσταση. Οι αρχές δεν παρενέβησαν για δύο ολόκληρες ημέρες». Οι περισσότερες εκτελέσεις αποδόθηκαν σε δύο πολιτοφυλακές που είχαν στο παρελθόν ενταχθεί στον Συριακό Εθνικό Στρατό, ωστόσο εμπλέκονται και μαχητές της HTS και ξένοι ισλαμιστές.

Το Συριακό Δίκτυο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων επιβεβαίωσε συνολικά 803 θύματα, μεταξύ των οποίων 39 παιδιά και 49 γυναίκες. Οι φιλο-Άσαντικές δυνάμεις είχαν σκοτώσει 172 στελέχη ασφαλείας και 211 αμάχους, ενώ σε αντίποινα οι κυβερνητικές δυνάμεις και οι σύμμαχοί τους σκότωσαν 420 άτομα, μεταξύ αυτών και άοπλοι μαχητές.

Αυθεντικά βίντεο των φρικαλεοτήτων που διαπράχθηκαν κυκλοφόρησαν σύντομα στα κοινωνικά δίκτυα, όμως σύντομα πλημμύρισαν το διαδίκτυο και με ψεύτικα βίντεο και αναληθείς ειδήσεις, σχεδιασμένα να μετατρέψουν τις εύλογες ανησυχίες των μειονοτήτων σε υπαρξιακή παράνοια. Πίσω από την εκστρατεία παραπληροφόρησης βρέθηκε μια απίθανη συμμαχία: ρωσικά, ιρανικά, ισραηλινά και παγκόσμια ακροδεξιά μέσα ενημέρωσης, τα οποία διέσπειραν διογκωμένα στοιχεία, παλαιότερες σκηνές βίας και εικόνες υποτιθέμενων θυμάτων — πολλά από τα οποία αναγκάστηκαν να εμφανιστούν στα social media για να διαψεύσουν… τον θάνατό τους.

Έρευνα του Deutsche Welle αποκάλυψε πως μέλη ιρακινής σεχταριστικής πολιτοφυλακής λάμβαναν 20 έως 30 δολάρια για κάθε σχετική ανάρτηση, ενώ άλλοι influencers πληρώνονταν έως και 100 δολάρια ανά post. Πρόκειται για κλιμάκωση μιας εκστρατείας παραπληροφόρησης που ξεκίνησε αμέσως μετά την πτώση του Άσαντ, με σενάρια που κυμαίνονταν από το γελοίο (ο Αχμέτ «Τζουλάνι» αλ-Σάραα ήταν, υποτίθεται, μέρος σιωνιστικής συνωμοσίας για την υπονόμευση του Άξονα Αντίστασης) μέχρι το δηλητηριώδες (βροχή από φρικαλέες ιστορίες, οι περισσότερες εκ των οποίων έχουν διαψευστεί από το συλλογικό εγχείρημα επαλήθευσης Verify-Sy).

Παρά την παραπληροφόρηση, οι πραγματικές φρικαλεότητες έχουν ήδη στιγματίσει την εικόνα της νέας κυβέρνησης — και αυτό το στίγμα θα παραμείνει ανεξίτηλο, αν δεν αποδοθεί δικαιοσύνη. Ο Αλ-Σάραα καταδίκασε τις δολοφονίες αμάχων και δεσμεύτηκε ότι οι υπεύθυνοι θα οδηγηθούν στη Δικαιοσύνη. Κάποιοι συνελήφθησαν, όμως πολλοί παραμένουν ασύλληπτοι. Ο ίδιος ανακοίνωσε τη σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής διερεύνησης, όμως πολλοί θεωρούν πως θα ήταν πιο αποτελεσματικό να παραπεμφθεί η υπόθεση σε ερευνητές του ΟΗΕ — γεγονός που θα επέτρεπε στην κυβέρνηση να αποφύγει το λεπτό ζήτημα της εξισορρόπησης μεταξύ λογοδοσίας και συμμαχικής συνοχής.

Η καχυποψία απέναντι στη ρητορική «συμπερίληψης» είναι εύλογη, όταν μία σπίθα αρκεί για να φέρει πυρκαγιά. Πριν ακόμα τελειώσει ο μήνας, την ημέρα του Εΐντ, δύο άνδρες από κυβερνητική πολιτοφυλακή διέπραξαν νέα σφαγή Αλαουιτών αμάχων στο χωριό Χάρεφ Νέμρα στην ύπαιθρο της Μπάνιας. Ανάμεσα στα έξι θύματα ήταν ένα παιδί, ένας ηλικιωμένος και ο τοπικός δήμαρχος. Οι δυνάμεις ασφαλείας απέκλεισαν την περιοχή και συνέλαβαν τους δράστες, ενώ οι αρμόδιοι υποσχέθηκαν πλήρη διαλεύκανση — αλλά αυτό δεν στάθηκε αρκετό για να καθησυχάσει τις Αλαουίτικες κοινότητες της περιοχής, οι οποίες άρχισαν να εγκαταλείπουν τα σπίτια τους.

Μέχρι οι δράστες τέτοιων εγκλημάτων να δικαστούν — και η Δικαιοσύνη να αποδοθεί με ορατό τρόπο — η Συρία θα παραμένει αιχμάλωτη του ίδιου της του παρελθόντος.

Οικονομική κατάρρευση και εύθραυστη ασφάλεια

Η εύθραυστη οικονομία της Συρίας καθιστά και την ασφάλειά της προσωρινή. Το κράτος εξαρτάται από τη στήριξη ετερόκλητων πολιτοφυλακών με διαφορετικά κίνητρα και περιορισμένο έλεγχο από την κεντρική εξουσία. Τραυματισμένη από τον πόλεμο και παραλυμένη από τις κυρώσεις, η οικονομία της Συρίας αφήνει τη χώρα ευάλωτη σε ανασφάλεια, εσωτερική διάσπαση και εξωτερικές παρεμβάσεις.

Κι όμως, παρά τις προκλήσεις, μια σπάνια δημοσκόπηση του Economist που διεξήχθη τον Μάρτιο έδειξε ότι το 70% των Σύρων δηλώνουν αισιόδοξοι για το μέλλον, και το 81% εγκρίνουν την ηγεσία του Αλ-Σάραα, με την πλειοψηφία να θεωρεί τη χώρα «ασφαλέστερη, πιο ελεύθερη και λιγότερο σεχταριστική» σε σύγκριση με την εποχή Άσαντ.

Όμως, πάνω από τους μισούς ερωτηθέντες πιστεύουν επίσης ότι οι οικονομικές συνθήκες έχουν στασιμήσει ή επιδεινωθεί μετά την πτώση του καθεστώτος. Η κυβέρνηση δεν διαθέτει τους πόρους για να πληρώσει τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων.

Η Συρία τελεί υπό κυρώσεις των ΗΠΑ από το 1979, με αυστηρότερες κυρώσεις να επιβάλλονται μετά το 2011. Οι κυρώσεις αυτές απέτυχαν να εμποδίσουν το καθεστώς — αλλά πέτυχαν να φτωχοποιήσουν τους απλούς Σύρους. Με το καθεστώς πλέον παρελθόν, οι κυρώσεις απλώς επιτείνουν την κοινωνική δυστυχία.

Σήμερα, το 90% των Σύρων ζει κάτω από το όριο της φτώχειας, το 25% είναι άνεργο, το 75% επιβιώνει χάρη σε ανθρωπιστική βοήθεια, και το 1/3 του πληθυσμού ζει σε πρόχειρα καταλύματα.

Το Ισραήλ, το Ιράν, οι ιρανικές πολιτοφυλακές στον Λίβανο και τα υπολείμματα του παλιού καθεστώτος έχουν όλοι επιχειρήσει να εκμεταλλευτούν την τρέχουσα συγκυρία, την ώρα που η νέα κυβέρνηση της Συρίας λειτουργεί στα όρια της αντοχής της. Οι σύμμαχοι της Συρίας, όπως το Κατάρ, εκφράζουν προθυμία να βοηθήσουν, όμως φοβούνται πως θα βρεθούν στο στόχαστρο των αμερικανικών κυρώσεων. Αντίθετα, η Ευρώπη αρχίζει επιτέλους να αναγνωρίζει τι διακυβεύεται στη Συρία και έχει πρόσφατα κινηθεί προς την κατεύθυνση της οικονομικής ανακούφισης. Όμως όσο οι κυρώσεις παραμένουν σε ισχύ, το μέλλον της Συρίας παραμένει επισφαλές.

Οι παλιοί «εχθροί του Ισλάμ» και ο νέος συσχετισμός απειλής

Πλην των πρώτων χρόνων του Πολέμου κατά της Τρομοκρατίας — όταν η Δαμασκός είχε μετατραπεί σε προτιμώμενο προορισμό του προγράμματος βασανιστηρίων της CIA και ο Τόνι Μπλερ εξέταζε το ενδεχόμενο να παρασημοφορήσει τον Άσαντ — οι δυτικές κυβερνήσεις αντιμετώπιζαν τον Σύρο πρόεδρο με περιφρόνηση. Τον ανεχόντουσαν όμως, θεωρώντας τον απαραίτητο ανάχωμα ενάντια στους ισλαμιστές και την αποσταθεροποίηση.

Τώρα που το καθεστώς έπεσε, η απειλή για τη σταθερότητα της Συρίας προέρχεται κυρίως από το Ιράν και τις παραστρατιωτικές του ομάδες, καθώς και από το Ισραήλ. Αν και υπήρξαν έντονες καταγγελίες για το πρώτο, οι δυτικοί ηγέτες απέφυγαν επιμελώς να επικρίνουν το δεύτερο.

Η επέκταση του Ισραήλ και η σιωπή της Δύσης

Την ημέρα που έληξε η εξουσία του Άσαντ, το Ισραήλ εξαπέλυσε αεροπορικά πλήγματα σε ολόκληρη τη Συρία, καταστρέφοντας μαχητικά αεροσκάφη, πολεμικά πλοία και αποθήκες οπλισμού. (Κατά τα δεκατέσσερα χρόνια που το καθεστώς Άσαντ διέπραττε γενοκτονία, το Ισραήλ δεν είχε αγγίξει τη στρατιωτική του υποδομή.) Παράλληλα, επέκτεινε την κατοχή του σε συριακό έδαφος πέρα από τα Υψίπεδα του Γκολάν, εισερχόμενο στην επαρχία Κουνέιτρα και εκτοπίζοντας πολλούς κατοίκους από τα χωριά.

Όταν ο Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο Υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατζ εμφανίστηκαν για φωτογραφίες σε συριακό έδαφος — με τον Κατζ να υπόσχεται επ’ αόριστον κατοχή — υπήρξε παγκόσμια κατακραυγή. Όμως μεταξύ των δυτικών κρατών, μόνο η Γαλλία διαμαρτυρήθηκε για τα ισραηλινά πλήγματα. Από τότε, το Ισραήλ εξαπέλυσε νέα κύματα επιθέσεων στη Δαμασκό και, στην 14η επέτειο της έναρξης της συριακής επανάστασης, εξαπέλυσε 30 αεροπορικές επιδρομές στην Ντεράα, τη γενέτειρα της εξέγερσης. Έκτοτε, έχει εντείνει τις επιθέσεις του στο νότο, σκοτώνοντας επτά άτομα στις 25 Μαρτίου και, σε μια συνδυασμένη αεροπορική και χερσαία επίθεση, άλλα εννέα στις 3 Απριλίου.

Ο νέος αντι-ισραηλινισμός μιας δημοκρατικής Συρίας

Πολλοί Σύροι αναγνωρίζουν στη συμπεριφορά του Ισραήλ στη Γάζα μια αντανάκλαση της δικής τους εμπειρίας υπό τον Άσαντ — και έτσι δεν είναι διατεθειμένοι να προσεγγίσουν το εβραϊκό κράτος, ακόμη κι αν μόνο το 10% στηρίζει ένοπλη αντίσταση σύμφωνα με τη δημοσκόπηση του Economist. Όμως, η τρέχουσα επιθετικότητα του Ισραήλ διασφαλίζει ότι τα εδαφικά του κέρδη θα συνοδεύονται από τη διαρκή εχθρότητα μιας νέας, δημοκρατικής Συρίας.

Η Δαμασκός δεν διαθέτει επί του παρόντος τη δυνατότητα να αντιπαρατεθεί με το Ισραήλ — αλλά δεν μπορεί να συνεχίσει να εξαρτάται από την καλή θέληση ενός αδιάλλακτου γείτονα. Δεν έχει άλλη επιλογή από το να εξοπλιστεί ξανά, και η Τουρκία αναμένεται να βοηθήσει στην οικοδόμηση αποτρεπτικής ισχύος μέσω της ενίσχυσης της αντιαεροπορικής άμυνας. (Τον Μάρτιο, ενώ βρίσκονταν σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για την εγκατάσταση τουρκικής αεροπορικής βάσης στη Συρία, το Ισραήλ τις προέλαβε με αεροπορικά πλήγματα σε όλα τα πιθανά σημεία.)

Η νέα διπλωματία και ο ρόλος των αραβικών κρατών

Είναι απίθανο το Ιράν να καλωσοριστεί εκ νέου στη Δαμασκό στο άμεσο μέλλον. Αντίθετα, η Ρωσία έχει υιοθετήσει πιο πραγματιστική στάση, επιδιώκοντας διπλωματικά ανοίγματα για να διασφαλίσει τα συμφέροντά της. Τα αραβικά κράτη που στο παρελθόν προώθησαν την επανένταξη του Άσαντ στον Αραβικό Σύνδεσμο έχουν επίσης αρχίσει να συμβιβάζονται με τη νέα πραγματικότητα στη Συρία.

Η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έπαιξαν καταλυτικό ρόλο στην υπονόμευση των επαναστάσεων της Αραβικής Άνοιξης, όμως σήμερα η Σαουδική Αραβία φιλοξένησε την πρώτη επίσημη επίσκεψη του Αλ-Σάραα στο εξωτερικό, και τον Απρίλιο, ο Μοχάμεντ μπιν Ζάγιεν των ΗΑΕ υποδέχτηκε επισήμως τον Αλ-Σάραα ως Πρόεδρο του συριακού κράτους.

Στο μεγαλύτερο μέρος του κόσμου, η αντίδραση στις αλλαγές στη Δαμασκό ήταν θετική. Ο Πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν έγινε ο πρώτος δυτικός ηγέτης που επικοινώνησε απευθείας με τον Αλ-Σάραα, ακολουθώντας τις επισκέψεις των Υπουργών Εξωτερικών της Γαλλίας και της Γερμανίας. Όμως, ενώ το Κατάρ, η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία προσφέρουν απτή στήριξη, η δυτική ανταπόκριση εστίασε και πάλι στην τρομοκρατία και τη μετανάστευση. Σε ορισμένα κράτη-μέλη της ΕΕ, η πρώτη αντίδραση στην πτώση του Άσαντ ήταν να διακόψουν τη διαδικασία ασύλου για τους Σύρους.

Εξορία, επιστροφή και η ειρωνεία της ελευθερίας

Αν είχαν την επιλογή, λίγοι Σύροι θα είχαν επιλέξει την εξορία. Στην κορύφωση της προσφυγικής κρίσης στην Ευρώπη, έρευνα του Κέντρου Κοινωνικών Επιστημών του Βερολίνου αποκάλυπτε πως μόλις το 8% των Σύρων προσφύγων στη Γερμανία δεν ήθελαν να επιστρέψουν, εφόσον τους δινόταν η ευκαιρία. Από την πτώση του καθεστώτος και μετά, πολλοί έχουν ήδη επιστρέψει — άλλοι από την εξορία, άλλοι από τα μπουντρούμια του Άσαντ. Με την άρση των κυρώσεων και την οικονομική στήριξη, αυτός ο αριθμός θα αυξηθεί αναμφίβολα.

Μια ειρωνεία του μαζικού εκτοπισμού των Σύρων ήταν ότι στην εξορία είχαν περισσότερη ελευθερία να συγκροτήσουν συλλόγους, δίκτυα και θεσμούς της κοινωνίας των πολιτών. Αυτές οι δομές θα είναι κομβικές καθώς διαμορφώνεται το νέο συριακό κράτος.

Λίγοι από όσους ξεκίνησαν την επανάσταση το 2011 θα μπορούσαν να φανταστούν ότι η τελική νίκη τους θα επισπευδόταν από έναν πρώην μαχητή της Αλ Κάιντα. Η ίδια η πορεία του Αλ-Σάραα αποτελεί μαρτυρία της δύναμης της νέας συριακής κοινωνίας, η οποία ορίζει πλέον τι είναι αποδεκτό σε έναν ηγέτη. Αν η μεταμόρφωσή του είναι απλώς θέατρο, τότε είναι ενδεικτική της βαθιάς κατανόησης του κοινού στο οποίο απευθύνεται. Όμως οι αλλαγές δεν είναι μόνο συμβολικές: οι δημοσιογράφοι μπορούν πλέον να επισκέπτονται τη χώρα και να μιλούν με πολίτες χωρίς την παρουσία κρατικών «συνοδών». Οι Κούρδοι μπόρεσαν να γιορτάσουν δημόσια το Νεβρόζ — το κουρδικό νέο έτος — στη Δαμασκό.

Επαγρύπνηση και δημοκρατία

Προς το παρόν, η ελπίδα έχει επιστρέψει. Και αυτό είναι καθοριστικό, γιατί μόνο ο συνδυασμός ελπίδας και επαγρύπνησης μπορεί να προστατεύσει την ελευθερία. Στην Αίγυπτο και την Τυνησία, επιτυχημένες επαναστάσεις εκφυλίστηκαν σε τυραννίες χειρότερες από τα καθεστώτα που αντικατέστησαν. Εκεί, η λαϊκή ανυπομονησία αξιοποιήθηκε από αδίστακτες φιγούρες για να καταστρέψουν τους δημοκρατικούς θεσμούς προτού προλάβουν να ριζώσουν.

Στη Συρία, η επαγρύπνηση είναι απαραίτητη για να μην αναδυθεί νέα αυταρχία, και ο αποτελεσματικός πολιτικός οργανωτισμός είναι το κλειδί ώστε να οικοδομηθούν θεσμοί που θα αντέξουν σε αυταρχικές πιέσεις. Οι επαναστάσεις γεννιούνται από όνειρα. Όμως η δημοκρατία απαιτεί υπομονή και υπευθυνότητα.

Ένα πρόσωπο της ελπίδας

Την παραμονή της πτώσης του Άσαντ, ο συγγραφέας συναντήθηκε με δύο από τις πιο αφοσιωμένες ακτιβίστριες για τα ανθρώπινα δικαιώματα της Συρίας, στο Φόρουμ της Ντόχα. Και οι δύο ήταν νέες γυναίκες — η μία, Τσερκέζα μεταπτυχιακή φοιτήτρια με δυτική ενδυμασία· η άλλη, επικοινωνιολόγος με μαντίλα. Συζήτησαν για το μέλλον της Συρίας — και για πρώτη φορά, η κουβέντα δεν ήταν φορτισμένη από απελπισία ή πόνο.

Οκτώ εβδομάδες αργότερα, ο ίδιος έμεινε ευχάριστα έκπληκτος βλέποντας τη μία από τις δύο να συμπεριλαμβάνεται στην αποστολή του Αλ-Σάραα για την πρώτη κρατική επίσκεψή του στο εξωτερικό. Δεν είχε καμία προγενέστερη σχέση με τους νέους κυβερνώντες. Αν η μεταβατική κυβέρνηση της Συρίας στρέφεται σε ανθρώπους σαν αυτή — που συμμετείχαν σε τοπικές πρωτοβουλίες υπέρ της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον αραβικό κόσμο — αυτό είναι ένα ενθαρρυντικό σημάδι ότι αναζητεί σταθερά χέρια για να καθοδηγήσουν τη Συρία μακριά από τα ναυάγια της ιστορίας της.

*Ο Muhammad Idrees Ahmad είναι διευθυντής δημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο του Έσσεξ και συνεργαζόμενος συντάκτης στο περιοδικό New Lines.

dissentmagazine.org

Τί συμφώνησαν Ουκρανία-Ρωσία – Τραμπ: Ενδέχεται να τηλεφωνήσω στον Πούτιν

Από
anixneuseis
-
0

16/05/2025 

Ολοκληρώθηκαν το απόγευμα οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν στην Κωνσταντινούπολη. Ήταν η πρώτη φορά από τις αρχές του 2022 – όταν ξεκίνησε η πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία – που οι δύο πλευρές κάθισαν ξανά στο ίδιο τραπέζι για άμεσες συνομιλίες.

Οι Ουκρανοί και οι Ρώσοι αξιωματούχοι που συμμετείχαν στις απευθείας συνομιλίες της Κωνσταντινούπολης σήμερα συμφώνησαν κατ’ αρχήν να συναντηθούν ξανά για διαπραγματεύσεις με στόχο την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός, ανακοίνωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας.

Σύμφωνα με ουκρανική πηγή, η ρωσική αντιπροσωπεία παρουσίασε απαιτήσεις που χαρακτηρίστηκαν ως «μη ρεαλιστικές», καθώς υπερέβαιναν κατά πολύ τα όσα είχαν τεθεί στις προηγούμενες συζητήσεις μεταξύ των δύο χωρών. Οι Ρώσοι φέρεται να ζήτησαν την αποχώρηση των ουκρανικών δυνάμεων από τέσσερις περιοχές (Χερσώνα, Λουχάνσκ, Ντονέτσκ, Ζαπορίζια), τις οποίες συμπεριέλαβαν στο λεγόμενο «σύνταγμά» τους.

Πηγή από την ουκρανική διπλωματία δήλωσε ότι η ρωσική πλευρά απαίτησε κατά τη διάρκεια της συνάντησης την αποχώρηση του ουκρανικού στρατού από αρκετές περιοχές εντός της Ουκρανίας, ως αντάλλαγμα για την κατάπαυση του πυρός. «Οι ρωσικές απαιτήσεις είναι αποκομμένες από την πραγματικότητα και ξεπερνούν κατά πολύ οτιδήποτε είχε συζητηθεί προηγουμένως», ανέφερε η πηγή.

Ταυτοχρόνως, ουκρανική διπλωματική πηγή αναφέρει ότι η ουκρανική αντιπροσωπεία στην Κωνσταντινούπολη έχει πληροφορίες που υποστηρίζουν πως, η ρωσική αντιπροσωπεία σχεδιάζει να φύγει αμέσως για το αεροδρόμιο μετά τη συνάντηση και να μην παραμείνει στην Κωνσταντινούπολη για να διαπραγματευτεί την εκεχειρία. «Όλοι πρέπει να παρακολουθούν προσεκτικά τις ενέργειες της Ρωσίας — αυτές θα δείξουν αν όλο αυτό είναι ένα θέατρο ή μια γνήσια επιθυμία επίτευξης ειρήνης», δήλωσε η πηγή.

Στην αντίπερα όχθη, σε εντελώς άλλο κλίμα ήταν οι τοποθετήσεις της ρωσικής αντιπροσωπείας. «Είμαστε ικανοποιημένοι με τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία», δήλωσε ο επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας, Μεδίνσκι. «Είμαστε έτοιμοι να συνεχίσουμε τις συνομιλίες, η ανταλλαγή κρατουμένων 1000 προς 1000 θα πραγματοποιηθεί τις προσεχείς ημέρες.»

Παράλληλα τέθηκε και το ζήτημα της ανταλλαγής κρατουμένων. ”Ξέρουμε την ημερομηνία, αλλά δεν θα την αποκαλύψουμε ακόμα”, δήλωσε ο επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας Ουμέροφ. Μάλιστα ανοιχτό είναι το ενδεχόμενο συνάντησης σε επίπεδο ηγετών κρατών, δήλωσε ο επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας.

Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, ο επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας, Μεντίνσκι, δήλωσε: «Δεν θέλουμε πόλεμο, αλλά είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε για ένα χρόνο, δύο, τρία – όσο χρειαστεί. Πολεμήσαμε με τη Σουηδία για 21 χρόνια. Εσείς πόσο καιρό είστε έτοιμοι να πολεμήσετε;». Η Ρωσική Ομοσπονδία απείλησε επίσης να καταλάβει το Χάρκοβο και τη Σούμι κατά τις διαπραγματεύσεις,

Επί των συνομιλιών, τοποθετήθηκε ο υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν: «Σήμερα ήταν μια σημαντική ημέρα για την παγκόσμια ειρήνη. Θα συνεχίσουμε να καταβάλλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για μια διαρκή ειρήνη». Σε ένα παράλληλο διπλωματικό μέτωπο, ο Πάπας Λέων πρότεινε να αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή ανάμεσα στο Κίεβο και τη Μόσχα, με στόχο την προώθηση της ειρήνης στην Ουκρανία. Όπως μετέδωσε το ιταλικό μέσο ενημέρωσης RAI, ο Υπουργός Εξωτερικών του Βατικανού, Πιέτρο Παρόλιν, δήλωσε ότι ο Ποντίφικας είναι διατεθειμένος να διευκολύνει μια συνάντηση μεταξύ των δύο πλευρών, ώστε να ανοίξει ξανά ο δίαυλος επικοινωνίας.

«Η Αγία Έδρα θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ιδανικό ουδέτερο έδαφος για έναν τέτοιο διάλογο», σημείωσε ο Παρόλιν, προσθέτοντας πως ο Πάπας είναι έτοιμος να συμβάλει ώστε οι δύο πλευρές να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι και, έστω, να μιλήσουν.

Τραμπ: Ενδέχεται να τηλεφωνήσω στον Πούτιν, νομίζω θα το λύσουμε

Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι «ενδέχεται» να τηλεφωνήσει στον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν για να συζητήσουν το τέλος του πολέμου στην Ουκρανία.

Μιλώντας στους δημοσιογράφους στο Air Force One κατά την αναχώρησή του από το Αμπού Ντάμπι, δήλωσε: «Πρέπει να συναντηθούμε. Αυτός και εγώ θα συναντηθούμε». Ο Τραμπ συνέχισε: «Νομίζω ότι θα το λύσουμε, ή ίσως όχι, αλλά τουλάχιστον θα ξέρουμε. Και αν δεν το λύσουμε, θα είναι πολύ ενδιαφέρον».

Ο Τραμπ δήλωσε νωρίτερα την Παρασκευή ότι σκοπεύει να συναντήσει τον Πούτιν «όσο το δυνατόν συντομότερα», καθώς οι τριμερείς συνομιλίες με εκπροσώπους της Ουκρανίας, της Ρωσίας και της Τουρκίας ξεκίνησαν σήμερα στην Κωνσταντινούπολη.

Κρεμλίνο: Ελπίζουμε να ξεκινήσουν σύντομα οι συνομιλίες Ρωσίας – Ουκρανίας

Το Κρεμλίνο ελπίζει ότι οι άμεσες συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας στην Κωνσταντινούπολη θα ξεκινήσουν σύντομα. Αυτό δήλωσε στους δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος Τύπου του Προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας, Ντμίτρι Πεσκόφ.

«Φυσικά, τώρα όλη η προσοχή είναι στραμμένη στην εξέλιξη των διαπραγματεύσεων στην Κωνσταντινούπολη. Ελπίζουμε ότι οι άμεσες συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας θα ξεκινήσουν το συντομότερο δυνατόν. Προς το παρόν δεν υπάρχει τίποτα να πούμε, πρέπει να περιμένουμε να δούμε πώς θα εξελιχθούν» δήλωσε ο ίδιος στη συνέντευξη Τύπου.

Ουκρανός υπουργός Άμυνας: «Παραγωγική» η συνάντηση με εκπροσώπους των ΗΠΑ και της Τουρκίας

Ο Ουκρανός υπουργός Άμυνας χαρακτήρισε «παραγωγικές» τις συνομιλίες με τους εκπροσώπους των ΗΠΑ και της Τουρκίας στην Κωνσταντινούπολη. Ο Ρουστέμ Ουμέροφ έκανε αυτή τη δήλωση σε Ουκρανούς δημοσιογράφους που τον ρώτησαν σχετικά μετά το τέλος της τριμερους συνάντησης. Η πρώτη φάση των συνομιλιών για το Ρωσοουκρανικό, με τη συμμετοχή των ΗΠΑ, της Τουρκίας και της Ουκρανίας διήρκεσε λίγο περισσότερο από μία ώρα.

Ζαχάροβα: Το Κίεβο κάνει σόου, οι δηλώσεις τους είναι αντιφατικές

Η εκπρόσωπος του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα τόνισε ότι η χώρα της είναι έτοιμη για «σοβαρές» διαπραγματεύσεις στην Τουρκία.

«Παρακολουθούμε στενά τις δηλώσεις του Κιέβου. Το καθεστώς του Κιέβου προσπαθεί να κάνει ένα σόου στις διαπραγματεύσεις, όπως κάνει εδώ και χρόνια. Το καθεστώς του Κιέβου έχει μέχρι στιγμής κάνει αντιφατικές δηλώσεις που έρχονται σε αντίθεση μεταξύ τους» είπε η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών.

Τόνισε, ακόμα, ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν δήλωσε πως η εδραίωση μιας διαρκούς ειρήνης είναι προτεραιότητα της Μόσχας και ότι η ρωσική αντιπροσωπεία έχει λάβει οδηγίες προς αυτή την κατεύθυνση.

Τι προηγήθηκε;

Ολοκληρώθηκε η τριμερής συνάντηση μεταξύ Τουρκίας-ΗΠΑ-Ουκρανίας. Μεταξύ άλλων, το «παρών» έδωσαν ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο Τούρκος ομόλογός του Χακάν Φιντάν, ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Άγκυρα Τομ Μπάρακ, ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σιμπίχα και ο υπουργός Άμυνας Ρουστέμ Ουμέροφ.

Την συνάντηση αυτή θα ακολουθήσει η επόμενη μεταξύ των αντιπροσωπειών Ρωσίας – Ουκρανίας με τη συμμετοχή Τούρκων αξιωματούχων στις 12:30 τοπική ώρα, όπως έγινε νωρίτερα γνωστό. Επικεφαλής της αμερικανικής αποστολής είναι ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. Στο Ντολμαμπαχτσέ όπου γίνεται η σύνοδος τα μέτρα ασφαλείας είναι δρακόντεια.

Σημειώνεται πως μέλη της ουκρανικής αντιπροσωπείας συναντήθηκαν με Ευρωπαίους αξιωματούχους ασφαλείας στην Κωνσταντινούπολη για να ανταλλάξουν απόψεις σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση ενόψει των διαπραγματεύσεων με τη Ρωσία, ανέφερε νωρίτερα το AFP.

Εν τω μεταξύ, όπως σημειώθηκε νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν θα πάει στην Κωνσταντινούπολη. «Επιστρέφω σπίτι μετά την περιοδεία στον Κόλπο, ας δούμε τι θα συμβεί με τη Ρωσία και την Ουκρανία», δήλωσε από το Άμπου Ντάμπι για τις διαπραγματεύσεις στην Κωνσταντινούπολη ο Αμερικανός πρόεδρος. «Θα συναντηθούμε με τον Πούτιν μόλις το κανονίσουμε» ανακοίνωσε.

Ο επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας που θα συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις της Κωνσταντινούπολης για τον πόλεμο στην Ουκρανία ανακοίνωσε αργά τη νύχτα της Πέμπτης ότι περιμένει τους Ουκρανούς εκπροσώπους να εμφανιστούν στις 10 το πρωί, τοπική ώρα, για την έναρξη των συνομιλιών. «Είμαστε έτοιμοι για δουλειά» είπε ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Μεντίνσκι σε ένα βίντεο που αναρτήθηκε στην εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων Telegram.

Η Ουκρανία καταγγέλλει επίθεση από ρωσικά drones

Εν τω μεταξύ η Ουκρανία ισχυρίζεται ότι κατέρριψε 73 από τα 112 ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Παράλληλα, νωρίτερα σήμερα το πρωί η πολεμική αεροπορία της χώρας ανέφερε ότι έχασε ένα μαχητικό F-16. Ειδικότερα, ένα ουκρανικό μαχητικό αεριωθούμενο F-16 συνετρίβη σήμερα το πρωί, με τον πιλότο να εκτινάσσεται αλλά να είναι ασφαλής, όπως ανέφερε σε δήλωσή της η ουκρανική Πολεμική Αεροπορία.

«Σύμφωνα με προκαταρκτικά δεδομένα … στο αεροπλάνο υπήρξε μια ασυνήθιστη κατάσταση. Ο πιλότος απομάκρυνε το αεροσκάφος από τον οικισμό και εκτινάχθηκε απ’ αυτό με επιτυχία», σύμφωνα με τη δήλωση αυτή που έγινε μέσω του Telegram.

Από την Πολεμική Αεροπορία ανακοινώθηκε πως ο πιλότος είναι καλά. Η ίδια πηγή πρόσθεσε πως η συντριβή δεν φαίνεται να είναι αποτέλεσμα ρωσικών πυρών και διορίσθηκε επιτροπή για να ερευνήσει τις συνθήκες του επεισοδίου.

Η συντριβή αυτή είναι η δεύτερη ενός F-16 αφότου το Κίεβο άρχισε πέρυσι να παραλαμβάνει αυτά τα μαχητικά αεριωθούμενα από συμμάχους των ΗΠΑ ως μέρος ενός προγράμματος που είχε εγκριθεί από την κυβέρνηση του πρώην προέδρου των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν. Στα τέλη Αυγούστου 2024, ένα F-16 συνετρίβη και ο πιλότος του σκοτώθηκε ενώ απέκρουε ρωσική αεροπορική επιδρομή. Η Ουκρανία δεν αποκαλύπτει τον αριθμό των αεροσκαφών που έχει παραλάβει.

Χαμηλώνει ο πήχης των προσδοκιών

Χαμηλά φαίνεται να βρίσκεται ο πήχης των προσδοκιών για το αποτέλεσμα των συνομιλίων στην Κωνσταντινούπολη επί του ουκρανικού ζητήματος, με την αναμονή για τις τελικές παρουσίες να είναι ενδεικτική του διπλωματικού θρίλερ που πέφτει σαν βαριά σκιά πάνω από την παγκόσμια πολιτική σκηνή.

Οι λέξεις «φιάσκο» και «αδιέξοδο» χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο από τα διεθνή ΜΜΕ, τις τελευταίες ώρες, για να περιγράψουν την πιθανή έκβαση των ειρηνευτικών διεργασιών ανάμεσα σε ουκρανικές και ρωσικές αντιπροσωπείες.

Μέχρι και την παραμονή, προτού δηλαδή ανοίξει η αυλαία των επίσημων επαφών, την Παρασκευή, όλα βρίσκονταν στον αέρα. Μέχρι και την τελευταία στιγμή, ειδικότερα, οι εναλλαγές, οι ακυρώσεις, οι απειλές, οι προειδοποιήσεις, όλα συνέθεταν ένα πυρακτωμένο σκηνικό που πρόδιδε την έλλειψη ετοιμότητας ως προς την αποδοχή ενός ολοκληρωμένου ειρηνευτικού σχεδίου.

Το παιχνίδι των αντιφάσεων όπως και η όξυνση διαφάνηκαν όταν ο Βλαντίμιρ Πούτιν ξεκίνησε να θέτει ζήτημα κατ’ ιδίαν συνομιλιών με τον Ουκρανό ομόλογό του, προκειμένου να αποδεχτεί το σχέδιο των ΗΠΑ και ΕΕ για κατάπαυση του πυρός 30 ημερών, ωστόσο όταν ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι φάνηκε θετικός στην πρόταση του πρώτου, ο Ρώσος πρόεδρος -κατά την προσφιλή του τακτική- κρατούσε κλειστά τα χαρτιά του, μέχρι που έγινε γνωστό ότι στην Τουρκία θα μετέβαινε ο υπουργός Εξωτερικών του, Σεργκέι Λαβρόφ.

Κι αυτό, όμως, λίγο αργότερα ανατράπηκε και αντί αυτού επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας θα είναι ο αξιωματούχος Βλαντίμιρ Μεντίνσκι. Το δυσοίωνο κλίμα φανήκε προτού καλά καλά καθίσουν οι δύο πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, τρία χρόνια αφότου το έπραξαν για πρώτη και μοναδική φορά, το 2022, με το Κίεβο να εγκαλεί τη Μόσχα για υποβάθμιση της διαδικασίας, καθώς κάνει λόγο για απουσία αποστολής υψηλόβαθμης διαπραγματευτικής ομάδας.

O Zελένσκι επιμένει ότι ο Πούτιν θέλει πόλεμο

Στην απέναντι όχθη, ο Ζελένσκι ήταν μέχρι και στο «παραπέντε» ανοιχτός για απευθείας συνομιλίες με τον Πούτιν, ωστόσο αποφάσισε να μην παραστεί στην Κωνσταντινούπολη.

Τάσσεται, πάντως, υπέρ των απευθείας συνομιλιών σε επίπεδο αντιπροσωπειών, δίνοντας έμφαση στη διαπραγματευτική του ομάδα που θα ταξιδέψει στον Βόσπορο, με επικεφαλής τον υπουργό Άμυνάς του. Η στάση του Ουκρανού προέδρου, που πιέζει τη Δύση να επιβάλει εκ νέου κυρώσεις στη Μόσχα και επαναλαμβάνει ότι ο Πούτιν δεν επιθυμεί τον τερματισμό της σύρραξης, χαρακτηρίζεται από αποφασιστικότητα.

Απάντησε στον ίδιο τόνο με τον οποίο τον αντιμετώπιζε ο Ρώσος ομόλογός του, ενώ μετά το εποικοδομητικό τετ α τετ που είχε στην Άγκυρα με τον Ταγίπ Ερντογάν, ανακοίνωσε ότι θα στείλει ουκρανική αντιπροσωπεία στην Κωνσταντινούπολη.

Από τις κατ’ ιδίαν επαφές με τον Τούρκο ομόλογό του, ο Ζελένσκι φάνηκε να βγαίνει ικανοποιημένος, από τη στιγμή που ο Ερντογάν αναγνώρισε την Κριμαία ως ουκρανική και δήλωσε πως είναι έτοιμος να φιλοξενήσει στη χώρα του τους ηγέτες Ρωσίας και Ουκρανίας για απευθείας συνομιλίες.

Σε μία περίοδο που η Άγκυρα φιλοτεχνεί το προφίλ του ειρηνοποιού, επιχειρώντας να προσεγγίσει την αμερικανική πλευρά, αναμένοντας αμυντικά ανταλλάγματα, οι ΗΠΑ ξεκαθαρίζουν -διαμέσου του εκπροσώπου του Ντόναλντ Τραμπ στις διεργασίες στην Τουρκία, του Αμερικανού ΥΠΕΞ, Μάρκο Ρούμπιο- ότι δεν θα επιτευχθεί κάτι το αξιοσημείωτο από τη στιγμή που οι κατ’ ιδίαν επαφές δεν θα διεξαχθούν σε επίπεδο ηγετών.

Μικρό “καλάθι” κρατούν οι ΗΠΑ

Ακόμη δεν είναι σαφές ποια ακριβώς στάση θα κρατήσει η αμερικανική αντιπροσωπεία, που θα αποτελείται από τον Στιβ Γουίτκοφ και τον Μάρκο Ρούμπιο, δεδομένης της ανυποχώρητης στάσης της Μόσχας και με το ζήτημα των προσαρτημένων ουκρανικών εδαφών να δυναμιτίζει το κλίμα και να αποκαλύπτει τους ρωσικούς οραματισμούς.

Οι συνομιλίες ανάμεσα στις αντιπροσωπείες Ουκρανίας και Ρωσίας, παρά το γεγονός ότι ήταν προγραμματισμένο να ξεκινήσουν την Πέμπτη, μετατέθηκαν για την Παρασκευή, αφού μέχρι και την τελευταία στιγμή ονόματα αφαιρούνταν από τη «λίστα» των παρευρισκομένων στις κρίσιμες συνομιλίες.

Ο Τραμπ, από την πλευρά του, ύστερα από μία «χρυσή» περιοδεία με συμφωνίες δισεκατομμυρίων δολαριών με χώρες της Μέσης Ανατολής, θα κληθεί να αποφασίσει πώς θα επιβληθεί το σχέδιο εκεχειρίας στα ουκρανικά εδάφη, πώς θα εντείνει τις πιέσεις στη Ρωσία και τι αποφάσεις θα λάβει τόσο για ζητήματα εδαφικής ακεραιότητας όσο και για τις εγγυήσεις ασφαλείας.

slpress.gr

Είναι έτοιμη η Ευρώπη για αυτοάμυνα;

Από
anixneuseis
-
2

Επικεφαλής της ΕΕ επισκέπτονται το Κίεβο
Φωτογραφία: Kyodo μέσω Reuters

Γουίλις Σπαρκς | 15 Μαΐου 2025

Εδώ και δεκαετίες, οι γαλλικές κυβερνήσεις μιλούν για την αξία μιας «Συλλογικής Ευρωπαϊκής Άμυνας» — μιας ευρωπαϊκής συμμαχίας αφοσιωμένης αποκλειστικά στην ασφάλεια της Ευρώπης, εκτός πλαισίου ΝΑΤΟ. Για δεκαετίες, ωστόσο, αυτή η ιδέα παρέμενε θεωρητική, καθώς η Γερμανία και η Βρετανία εκτιμούσαν υπερβολικά τη διατλαντική σχέση για να προβούν σε κινήσεις που θα μπορούσαν να αποθαρρύνουν τη δέσμευση των ΗΠΑ στην ευρωπαϊκή ασφάλεια.

Όταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η εξάρτηση της Ευρώπης από την Ουάσινγκτον αναδείχθηκε ξανά με δραματικό τρόπο. Και με την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο το 2025, ο κίνδυνος που συνεπάγεται η «ανάθεση» της ευρωπαϊκής άμυνας στις ΗΠΑ έγινε πλέον απροκάλυπτα φανερός. Η Γαλλία και η Γερμανία (μαζί με την Πολωνία) έχουν ήδη ανακοινώσει νέα σχέδια για την ευρωπαϊκή αμυντική στρατηγική.

Ωστόσο, δύο εξελίξεις που απασχολούν τα πρωτοσέλιδα αυτή την εβδομάδα δείχνουν πόσο πολύπλοκα, χρονοβόρα και πολιτικά επισφαλή είναι αυτά τα σχέδια.

Αμυντικά ομόλογα και βιομηχανική αυτονομία

Πρώτον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε να επιτραπεί στα κράτη-μέλη να δανειστούν έναντι του προϋπολογισμού της ΕΕ, προκειμένου να αγοράσουν όπλα αξίας 167 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος τους έναντι πιθανής ρωσικής απειλής.

Η πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αυτή την εβδομάδα ότι, προκειμένου να ενισχυθεί η πραγματική στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, αυτά τα κεφάλαια θα πρέπει να δαπανώνται αποκλειστικά για όπλα κατασκευασμένα σε κράτη-μέλη της ΕΕ ή σε συμμαχικές χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Νορβηγία και η Ελβετία. «Γιατί να αγοράζουμε αμερικανικά όπλα όταν ο στόχος είναι να απεξαρτηθούμε από την Ουάσινγκτον;», ήταν το μήνυμα.
Για να εγκριθεί το σχέδιο, απαιτείται η στήριξη τουλάχιστον 55% των κρατών-μελών, που αντιπροσωπεύουν το 65% του πληθυσμού της Ένωσης.

Γαλλικά πυρηνικά σε ευρωπαϊκό έδαφος;

Δεύτερον, ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν — αρχηγός του μοναδικού κράτους-μέλους της ΕΕ που διαθέτει πυρηνικά όπλα — δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι είναι πρόθυμος να συζητήσει το ενδεχόμενο σταθμεύσεως ορισμένων από αυτά τα όπλα εντός της επικράτειας άλλων ευρωπαϊκών κρατών.

Σύμφωνα με τη γαλλική πολιτική παράδοση, το Παρίσι θα θέσει τρεις σαφείς όρους:

  • Η Γαλλία δεν θα αναλάβει το κόστος της μεταφοράς των πυρηνικών.
  • Οι μετασταθμεύσεις δεν πρέπει να είναι τόσο εκτεταμένες ώστε να αποδυναμώσουν την εγχώρια αποτρεπτική ικανότητα της χώρας.
  • Κάθε απόφαση για χρήση των πυρηνικών θα παραμένει αποκλειστικό προνόμιο του Προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας.

Και οι δύο αυτές εξελίξεις αποκαλύπτουν την τεράστια πολιτική και στρατηγική πρόκληση που ενέχουν τα νέα αμυντικά σχέδια της Ευρώπης. Το μόνο σίγουρο είναι πως για πολλά ακόμα χρόνια θα συνεχίσουμε να διαβάζουμε για τις αντιπαραθέσεις γύρω από αυτά τα θέματα.

gzeromedia.com

 Τι παρακολουθούμε: ΗΠΑ και Ιράν κοντά σε mini-sυμφωνία, ευρωπαϊκή εκλογική υπερπαραγωγή, diss tracks στη Eurovision

Από
anixneuseis
-
0

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στο πρωτοσέλιδο ιρανικής εφημερίδας, Τεχεράνη, 11 Μαΐου 2025.

Μια ιρανική εφημερίδα με φωτογραφία του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και του Αμερικανού απεσταλμένου για τη Μέση Ανατολή, Στιβ Γουίτκοφ, κυκλοφόρησε στην Τεχεράνη στις 11 Μαΐου 2025.
Φωτογραφία: Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) μέσω REUTERS

Ράιλι Κάλαναν, Ζακ Βάις, Μόλι Ρούμπιν | 15 Μαΐου 2025

ΗΠΑ και Ιράν πλησιάζουν σε «mini-συμφωνία» για τα πυρηνικά

Ο πρώην Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Πέμπτη πως οι ΗΠΑ και το Ιράν έχουν «κατά κάποιον τρόπο» συμφωνήσει στους βασικούς όρους μιας νέας πυρηνικής συμφωνίας, μία ημέρα αφότου ανώτατος Ιρανός σύμβουλος διαμήνυσε ότι η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να εξαλείψει το εμπλουτισμένο σε επίπεδο οπλικής χρήσης ουράνιο, να περιορίσει τον εμπλουτισμό και να επιτρέψει διεθνείς επιθεωρήσεις — υπό την προϋπόθεση άρσης των κυρώσεων με άμεσο τρόπο. Ωστόσο, η πλήρης αποδόμηση του πυρηνικού προγράμματος ή η κατάργηση της δυνατότητας εμπλουτισμού, όπως προέβλεπε η συμφωνία του 2015, δεν τίθενται υπό συζήτηση.

«Αν και μια συνολική συμφωνία όπως εκείνη του 2015 φαίνεται απίθανη, και οι δύο πλευρές δείχνουν ενδιαφέρον για μια περιορισμένη “mini-συμφωνία” που θα αποκλιμακώσει τις εντάσεις και θα αφήσει περιθώριο για διπλωματία», σημειώνει ο ειδικός για το Ιράν του Eurasia Group, Γκρέγκορι Μπρου. «Μια νίκη για τον Τραμπ και τους νέους του φίλους στον Κόλπο.»

Εκλογική υπερπαραγωγή: Καθοριστικό Σαββατοκύριακο για την Ευρώπη

Τρεις σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις θα διεξαχθούν την Κυριακή στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Δείτε συνοπτικά ποιοι ψηφίζουν και πού:

Πολωνία: Στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών, ο κεντρώος δήμαρχος της Βαρσοβίας Ραφάλ Τρζασκόφσκι αναμετράται με τον δεξιό υποψήφιο του κόμματος Νόμος και Δικαιοσύνη, Καρόλ Ναβρότσκι. Το αποτέλεσμα θα αποτελέσει βαρόμετρο για τον προσανατολισμό της Πολωνίας απέναντι στην ΕΕ, σε μια κρίσιμη συγκυρία για το μπλοκ. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν προβάδισμα του Τρζασκόφσκι, αλλά όχι αυτοδυναμία, κάτι που πιθανώς οδηγεί σε δεύτερο γύρο την 1η Ιουνίου.

Πορτογαλία: Η Ιβηρική χώρα προσέρχεται στις κάλπες για τρίτη φορά σε τρία χρόνια, με ένα μέρος των ψηφοφόρων να δηλώνει απογοητευμένο από την πολιτική στασιμότητα. Οι προβλέψεις δείχνουν πως τα πράγματα δεν θα αλλάξουν άμεσα: η κεντροδεξιά Συμμαχία του Δημοκρατικού Κόμματος υπό τον Λουίς Μοντενέγκρο προηγείται, αλλά δεν συγκεντρώνει αυτοδυναμία.

Ρουμανία: Το εκλογικό ενδιαφέρον κορυφώνεται στο Βουκουρέστι, όπου το Συνταγματικό Δικαστήριο απέκλεισε τον εθνικιστή υποψήφιο Καλίν Γκεοργκέσκου λόγω κατηγοριών για ρωσική ανάμειξη. Τη θέση του πήρε ο Τζορτζ Σιμίον, ο οποίος θα αναμετρηθεί με τον φιλοευρωπαϊστή Νίκουσορ Νταν. Με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν ισοπαλία, το αποτέλεσμα παραμένει ανοιχτό.

Eurovision 2025: Λάμψη, γεωπολιτική και ένα diss track για… σάουνα

Ο πυροτεχνικός μουσικός πυρετός της Ευρώπης — γνωστός και ως Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision — επιστρέφει το Σάββατο στις 9 μ.μ. (CET). Είναι μέρος διαγωνισμού ταλέντων, μέρος γεωπολιτικού θερμομέτρου και 100% ξέφρενο θέαμα.

Σε αντίθεση με τις προηγούμενες δύο χρονιές, η πολιτική κρατά αυτή τη φορά χαμηλότερο προφίλ. Ωστόσο, δύο diss tracks κάνουν αίσθηση: το σουηδικό “Bara Bada Bastu” — φαβορί για τη νίκη — σατιρίζει την εμμονή των Φινλανδών με τις σάουνες, ενώ το viral κομμάτι της Εσθονίας, “Espresso Macchiato”, ειρωνεύεται τη ιταλική γλώσσα και την αμερικανική εργασιακή κουλτούρα. Mamma mia! 

Προς μια Τουρκία μετά το PKK: Ειρηνευτική διαδικασία ή παιχνίδι εξουσίας;

Από
anixneuseis
-
0

 

Αφοπλισμός ή παγίδα; Η διάλυση του PKK αναζωπύρωσε τις ελπίδες για ειρήνη στην Τουρκία, αλλά σε μια βαθιά διχασμένη κοινωνία γεννά περισσότερα ερωτήματα απ’ όσα απαντά.
 του Yavuz Baydar
16 Μαΐου

Μετά την ιστορική απόφαση του PKK να τερματίσει την σχεδόν πεντηκονταετή ένοπλη πάλη του στις 12 Μαΐου, τα ερωτήματα που εγείρονται γύρω από αυτό που η τουρκική πλευρά αποκαλεί «Τουρκία χωρίς τρομοκρατία» — ή «ειρηνευτική διαδικασία», σύμφωνα με την κουρδική πλευρά — όχι μόνο παραμένουν αναπάντητα, αλλά στην πραγματικότητα έχουν εμβαθύνει.

Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι αυτή η αλυσίδα εξελίξεων έχει προκαλέσει σημαντική σύγχυση τόσο στους εγχώριους παράγοντες όσο και στους εξωτερικούς παρατηρητές. Η «διαδικασία» — ή, πιο σωστά ίσως, η «συμφωνία» — είναι, με οποιοδήποτε παγκόσμιο πρότυπο επίλυσης συγκρούσεων, μια εμφανής ανωμαλία. «Η Τουρκία θα δείξει στον κόσμο ένα επιτυχημένο μοντέλο λύσης χωρίς προηγούμενο», έγραψε ο καλά ενημερωμένος φιλοκυβερνητικός αρθρογράφος Αμπντουλκαντίρ Σελβί στην εφημερίδα Hürriyet.

Ξεχάστε λοιπόν τα δημοφιλή εγχειρίδια όπως Getting to Yes, Negotiating the Nonnegotiable, ή The Mediation Process. Αν αγνοήσουμε σχεδόν δύο χρόνια «προετοιμασίας» — μυστικές συνομιλίες μεταξύ Τούρκων αξιωματούχων και του φυλακισμένου ηγέτη του PKK, Αμπντουλάχ Οτζαλάν — χρειάστηκαν μόλις έξι μήνες από την έναρξή τους έως την ανακοίνωση διάλυσης του PKK. Συγκριτικά με παρόμοιες περιπτώσεις επίλυσης συγκρούσεων, η εξέλιξη υπήρξε ταχύτατη.

Η ανακοίνωση, διατυπωμένη σε μακροσκελές, λυρικό και κατά τόπους ασαφές ύφος, δήλωνε ότι «τερματίζεται κάθε δραστηριότητα υπό το όνομα του PKK» και πετούσε ουσιαστικά το μπαλάκι στην Άγκυρα. Δεν περιείχε ωστόσο καμία αναφορά στο πότε, πού ή πώς θα παραδοθούν ή θα εγκαταλειφθούν τα όπλα.

Οι αντάρτες του PKK σε σημείο εκπαίδευσης σε άγνωστη τοποθεσία στο Ιράκ.

Το «πρωτοφανές μοντέλο» βασίζεται σε μια ακολουθία ανωμαλιών. Η διαδικασία χαρακτηρίστηκε από σκληρή ρητορική, στερήθηκε ακόμα και της ελάχιστης διαφάνειας, και διαμορφώθηκε πλήρως από τα πάνω προς τα κάτω.

Η απαρχή έγινε με μια ομιλία του Ντεβλέτ Μπαχτσελί, «βαθέος» πολιτικού συμμάχου του Προέδρου Ερντογάν, στην οποία έκανε αναφορά στο «δικαίωμα στην ελπίδα» — έναν όρο που εισήγαγε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) στην απόφασή του στην υπόθεση Vinter κατά Ηνωμένου Βασιλείου το 2013. Η εν λόγω νομολογία άνοιξε τον δρόμο για τη βελτίωση των συνθηκών κράτησης ισοβιτών χωρίς δυνατότητα αποφυλάκισης, μετά από περίπου 25 χρόνια κράτησης. Ο Αμπντουλάχ Οτζαλάν θεωρήθηκε ότι εμπίπτει σε αυτήν την κατηγορία, και έναν χρόνο αργότερα το ΕΔΔΑ εξέδωσε απόφαση και για τη δική του υπόθεση.

Αλλά εδώ βρίσκεται η ανωμαλία: ενώ η απόφαση του ΕΔΔΑ τόνιζε την υποχρέωση του κράτους να βελτιώσει τις συνθήκες για τους κρατούμενους με ισόβια κάθειρξη, η τουρκική κυβέρνηση φάνηκε να την αξιοποιεί ως πολιτικό διαπραγματευτικό χαρτί για μια «συμφωνία» με τον Οτζαλάν. Το μήνυμα ουσιαστικά ήταν: Αν θέλεις να επωφεληθείς από αυτό, πρέπει να αναλάβεις την ευθύνη για τη διάλυση του PKK. Με άλλα λόγια, αυτό που ήταν νομικό του δικαίωμα μετατράπηκε σε πολιτικό αντάλλαγμα.

Ο Οτζαλάν αποδέχθηκε την πρόταση, πιθανότατα υπό το βάρος της εξάντλησης από την 25ετή απομόνωση στο νησί Ιμραλί. Δεδομένου ότι το ζήτημα επικεντρωνόταν κυρίως στο καθεστώς του και στην συμβολική του εξουσία επί του PKK, οι διαπραγματεύσεις περιορίστηκαν σχεδόν αποκλειστικά γύρω από το πρόσωπό του και τις συνθήκες κράτησής του — όπως επανειλημμένα επεσήμαναν και κορυφαίες φυσιογνωμίες του βουνού. Δεν υπήρξε καμία μεσολάβηση τρίτου μέρους.

Η πρωτοβουλία ανήκε στον Μπαχτσελί, ενώ ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επέλεξε να παραμείνει στο παρασκήνιο, παρακολουθώντας τις αντιδράσεις της κοινής γνώμης. Παρ’ όλα αυτά, η «συμφωνία» όφειλε να περιλαμβάνει ενέργειες ενημέρωσης του Κοινοβουλίου και των άλλων πολιτικών κομμάτων — πολλά εκ των οποίων είχαν επισήμως ζητήσει ενημέρωση.

Υπό κανονικές συνθήκες, θα ήταν το υπερεθνικιστικό MHP του Μπαχτσελί που θα αναλάμβανε την πρωτοβουλία να εμπλέξει το Κοινοβούλιο στη «διαδικασία». Ωστόσο, σε άλλη μια εντυπωσιακή ανωμαλία, ήταν το φιλοκουρδικό κόμμα DEM που ανέλαβε εξ ολοκλήρου το έργο της έναρξης διαλόγου με τα υπόλοιπα κόμματα — πολλά εκ των οποίων κράτησαν επιφυλακτική στάση. Αυτή η διευθέτηση απάλλασσε βολικά και τα δύο κόμματα εξουσίας, το AKP και το MHP, από κάθε άμεση ευθύνη.

Συνάντηση αντιπροσωπείας του φιλοκουρδικού κόμματος DEM με τον Özgür Özel, ηγέτη του κύριου κόμματος της αντιπολίτευσης, CHP.

Η διαδικασία πλαισιώθηκε από επιθετική ρητορική. Κυβερνητικά στελέχη, με επικεφαλής τον Ερντογάν, επαναλάμβαναν διαρκώς προς το PKK να σταματήσει τη χρήση βίας, να διαλυθεί, να παραδώσει τον οπλισμό του και να διακόψει κάθε δεσμό με τις κουρδικές δυνάμεις του SDF στη Συρία — διαφορετικά να ετοιμαστεί για πλήρη εξόντωση με στρατιωτικά μέσα. Πέραν αυτών, δεν υπήρχαν σαφείς δεσμεύσεις για μεταρρυθμίσεις ή για επί της ουσίας αντιμετώπιση του βαθιά ριζωμένου κουρδικού ζητήματος στην Τουρκία.

Ακόμη και η συζήτηση περί μερικής αμνηστίας ήταν ασαφής και αντιφατική. Ο Μπαχτσελί αναφέρθηκε πρόσφατα στην ανάγκη «να διαχωριστούν όσοι διέπραξαν εγκλήματα από τους υπόλοιπους», εντείνοντας τον σκεπτικισμό. Η στάση της κυβέρνησης συνοψίζεται ως εξής: Κάντε ό,τι σας λέμε και βλέπουμε μετά τι (ίσως) προσφέρουμε.

Η αποκαλούμενη αυτή «συμφωνία» εξελίσσεται εν μέσω κλιμακούμενης πολιτικής και οικονομικής κρίσης στην Τουρκία. Καθώς ο δημόσιος λόγος γίνεται όλο και πιο θεατρινίστικος και υπερβολικός, ο Ερντογάν έχει εντείνει τις επιθέσεις του εναντίον δύο εκ των βασικών πολιτικών του αντιπάλων.

Πρώτος συνελήφθη ο Ümit Özdağ, του οποίου η αντιμεταναστευτική και ακροδεξιά ρητορική τον είχε καταστήσει ιδιαίτερα δημοφιλή.

Η δεύτερη σύλληψη ήρθε στις 19 Μαρτίου και στόχευσε τον ήδη εξαιρετικά δημοφιλή δήμαρχο Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου — μια ενέργεια που η αντιπολίτευση χαρακτήρισε ως «πραξικόπημα». Και οι δύο παραμένουν υπό κράτηση, μαζί με τον Σελαχαττίν Ντεμιρτάς, πρώην συμπρόεδρο του φιλοκουρδικού κόμματος, ο οποίος βρίσκεται στη φυλακή εδώ και πάνω από οκτώ χρόνια. Παράλληλα, συνεχίζονται οι δικαστικές έρευνες εις βάρος του κόμματος του Ιμάμογλου, του CHP, για υποτιθέμενα σκάνδαλα διαφθοράς και παρατυπίες — ένα εκκρεμές που κρέμεται πάνω από την κύρια αντιπολίτευση σαν δαμόκλειος σπάθη.

Η «σιγή των όπλων» και ο τερματισμός της βίας είναι, φυσικά, καλοδεχούμενοι εκ προοιμίου από ένα ευρύ φάσμα ψύχραιμων και λογικών σχολιαστών στην Τουρκία. Η σύγκρουση έχει κοστίσει τη ζωή σε σχεδόν 50.000 ανθρώπους — περίπου το 80% των οποίων ήταν Κούρδοι, σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές. Επιπλέον, υπήρξε οικονομικά εξουθενωτική, υπονομεύοντας επί δεκαετίες την τουρκική οικονομία.

Ωστόσο, στην ουσία, η λεγόμενη «συμφωνία» αφορά κυρίως το μέλλον δύο ισχυρών πολιτικών προσώπων: του Ερντογάν και του Οτζαλάν. Ο τελευταίος φαίνεται να έχει για ακόμη μία φορά δεχτεί μια προσφορά ελπίδας — για μελλοντική αμνηστία, τόσο για τον ίδιο όσο και για πολλούς συντρόφους του. Αν αυτό υλοποιηθεί, μένει να φανεί· διότι ο έτερος πόλος της συμφωνίας, ο Ερντογάν —γνωστός για την ικανότητά του στις πολιτικές δοσοληψίες— έχει τις δικές του προσδοκίες.

Σε τακτικό επίπεδο, ο Ερντογάν μοιάζει αποφασισμένος να διαχειριστεί προσωπικά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων, ώστε να επαναβεβαιώσει τη δημοφιλία του ως «ο ηγέτης που επέβαλε την ειρήνη».

Πράγματι, οι ενδείξεις δείχνουν ότι, εάν η συμφωνία στεφθεί με επιτυχία, τα ποσοστά αποδοχής του ενδέχεται να αυξηθούν κατά 7–8 ποσοστιαίες μονάδες. Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις, όπως των Metropoll και ASAL, το κόμμα του, το AKP, έχει ήδη ανακτήσει περίπου 5 μονάδες από εκείνες που είχε χάσει στις τοπικές εκλογές του περασμένου έτους.

Η πολιτική στρατηγική του Ερντογάν βασίζεται στο εξής δίπολο: αφενός, στη δημιουργία ρήγματος μεταξύ του CHP και του DEM (μιας δυνητικής συμμαχίας που θα μπορούσε να απειλήσει σοβαρά την εξουσία του), και αφετέρου, στη συνεχή δαιμονοποίηση του πρώτου. Παράλληλα, αποκαλύπτεται και η ευρύτερη τακτική του: μέσω μιας άτυπης συμμαχίας με βουλευτές του DEM για την τροποποίηση του Συντάγματος, επιχειρεί να ανοίξει νέο διαπραγματευτικό πεδίο — συγκεκριμένα, «να άρει το όριο θητειών για την προεδρία, με αντάλλαγμα μεταρρυθμίσεις υπέρ των κουρδικών αιτημάτων».

Με άλλα λόγια: περαιτέρω εδραίωση της εξουσίας του.

Υπό αυτές τις συνθήκες τόσο η Άγκυρα όσο και το PKK εκφράζουν ελπίδες για μια συμφωνία. Ωστόσο, εύλογα πλέον προκύπτουν περισσότερα ερωτήματα από όσα υπήρχαν πριν. Πότε και πώς θα αφοπλιστεί το PKK; Τι θα συμβεί με τους μαχητές που θα κατέβουν από τα βουνά ή θα εγκαταλείψουν τα αγροτικά τους κρησφύγετα; Και πώς θα αφοπλιστούν οι «Φρουροί των Χωριών», δηλαδή οι ένοπλοι παραστρατιωτικοί που για δεκαετίες χρηματοδοτούνταν από το κράτος για να πολεμούν το PKK;

Θα υπάρξει γενική αμνηστία; Θα συγκροτηθούν επιτροπές αλήθειας και συμφιλίωσης για τη διερεύνηση εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας που διαπράχθηκαν στο παρελθόν; Και τι θα συμβεί με τον πυρήνα των αρχικών αιτημάτων του PKK: την αναγνώριση της κουρδικής ως επίσημης γλώσσας, τη χρήση της στην εκπαίδευση, και άλλα συλλογικά δικαιώματα;

Οι επανειλημμένες εκκλήσεις από την κουρδική πλευρά για επίσημη απάντηση από την Άγκυρα υπογραμμίζουν τα κρίσιμα κενά που πρέπει να καλυφθούν προκειμένου να υπάρξει ουσιαστικό κλείσιμο του κύκλου — την ώρα που η κοινή γνώμη παραμένει στο σκοτάδι.

Η κάθετα οργανωμένη και μη διαφανής φύση της λεγόμενης «διαδικασίας» έχει αφήσει εκτός πλαισίου την κοινωνία των πολιτών. Πολλές δημοσκοπήσεις — όχι και τόσο απροσδόκητα — καταγράφουν εντεινόμενη πόλωση. Σύμφωνα με ευρήματα της Metropoll για τον Μάρτιο, το 67,7% των ερωτηθέντων απάντησαν «όχι» στην ερώτηση: «Στηρίζετε τη νέα διαδικασία που διεξάγεται με τον Αμπντουλάχ Οτζαλάν;» 

«Υποστηρίζετε τη νέα διαδικασία που διεξάγεται με τον Αμπντουλάχ Οτζαλάν;» Η κόκκινη γραμμή υποδεικνύει τη σαφή υπεροχή των αρνητικών απαντήσεων.

Σε πιο πρόσφατη έρευνα της Istanbul Research, που πραγματοποιήθηκε την πρώτη εβδομάδα του Μαΐου, το 65% των ερωτηθέντων δήλωσε: «Όχι, δεν έχω ακούσει για το συνέδριο του PKK.» Είναι πολύ πιθανό οι κουρδικές κοινότητες να είναι περισσότερο ενημερωμένες από την τουρκική πλειοψηφία. Τα ευρήματα αυτά είναι ανησυχητικά.

Όλα τα παραπάνω αναδεικνύουν ένα μείζον τυφλό σημείο της αποκαλούμενης ειρηνευτικής διαδικασίας: η κοινή γνώμη κρατείται στο σκοτάδι.

Μια ακόμη δημοσκόπηση, της DI-EN, στα τέλη Μαρτίου, δείχνει αύξηση του τουρκικού εθνικισμού στους νέους. Το εύρημα αυτό συνάδει με τα υπόλοιπα δεδομένα που δείχνουν πως η τουρκική κοινωνία, συνολικά, έχει μετατοπιστεί προς μια πιο σκληρή εθνικιστική στάση τα τελευταία δύο χρόνια.

Σε ευρύτερο επίπεδο, και οι δύο πλευρές έχουν μπροστά τους ένα τιτάνιο έργο. Οι Κούρδοι ηγέτες θα πρέπει να εξηγήσουν στη βάση τους — κουβαλώντας τα τραύματα δεκαετιών σύγκρουσης — τι έχει αποδώσει ο αφοπλισμός και η διάλυση του PKK για τον αγώνα τους. Από την άλλη, η τουρκική πολιτική ηγεσία φέρει την ευθύνη να μεταμορφώσει τη βαθιά ριζωμένη αντικουρδική νοοτροπία μιας κοινής γνώμης που έχει διαπαιδαγωγηθεί επί δεκαετίες μέσα από έναν έντονα εθνικιστικό κρατικό και μιντιακό λόγο — συχνά τοξικό και μισαλλόδοξο.

Παρά όλες αυτές τις προκλήσεις, πολλοί Κούρδοι παραμένουν αισιόδοξοι, βλέποντας την παρούσα κατάσταση ως θετική έκβαση ενός μακροχρόνιου αγώνα.

«Τι κέρδισε το PKK σε πάνω από 40 χρόνια πολέμου;» ρωτά η Aliza Marcus, συγγραφέας του βιβλίου Blood and Belief και διακεκριμένη ειδικός στο κουρδικό ζήτημα στην Τουρκία. «Κατάφεραν να αναπτύξουν έναν νέο, οργανωμένο, πολιτικό κουρδικό εθνικισμό εντός της Τουρκίας, να επιβάλουν χώρο για την κουρδική πολιτική (παρότι προσπάθησαν να την ελέγξουν)· στη Συρία, ηγήθηκαν του πολέμου ενάντια στο ISIS και συνέβαλαν στην οικοδόμηση της Ροζάβα» [μια αυτόνομη κουρδική οντότητα στη Συρία, σημείωση του συντάκτη].

«Η απόφαση του PKK να αφοπλιστεί και να διαλυθεί είναι αναμφίβολα ιστορική — αλλά οι διακηρύξεις από μόνες τους δεν φέρνουν την ειρήνη», έγραψε η Samira Ghaderi, διακεκριμένη δικηγόρος ανθρωπίνων δικαιωμάτων με έδρα την Ουάσινγκτον, στον λογαριασμό της στο X. «Ως άνθρωπος που πάντα θα επιλέγει την ειρήνη αντί της αιματοχυσίας, θέλω να πιστέψω ότι αυτό είναι ένα πραγματικό σημείο καμπής για τον κουρδικό λαό. Αλλά η πίστη πρέπει να συνοδεύεται από λογοδοσία».

«Έχουμε ξαναβρεθεί εδώ. Η ειρηνευτική διαδικασία του 2013–2015 έδωσε ελπίδα σε εκατομμύρια ανθρώπους — μέχρι που αυτή κατέρρευσε μέσα από αθετημένες υποσχέσεις, μαζικές συλλήψεις, πολιτική καταστολή και αναζωπύρωση της βίας. Η εμπιστοσύνη κατέρρευσε επειδή η Τουρκία δεν στάθηκε στο ύψος της περίστασης με θάρρος και ειλικρίνεια».

«Αν αυτή η διαδικασία πρόκειται να οδηγήσει σε πραγματική, βιώσιμη ειρήνη, η Τουρκία πρέπει να αποδομήσει τα συστήματα που για δεκαετίες στερούσαν από τους Κούρδους βασικά δικαιώματα. Αυτό σημαίνει απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων, τερματισμό της ποινικοποίησης της κουρδικής ταυτότητας, προστασία της δημοκρατικής συμμετοχής και διασφάλιση ασφάλειας για όλους όσοι καταθέτουν τα όπλα. Χωρίς αυτά τα απτά βήματα, η παρούσα στιγμή κινδυνεύει να εξελιχθεί σε άλλη μια ψεύτικη υπόσχεση — στην καλύτερη περίπτωση συμβολική, στη χειρότερη μια στρατηγική παγίδα».

Συνολικά, οι προοπτικές για μια «μετα-PKK» εποχή παραμένουν αβέβαιες.

Οι αισιόδοξοι υποστηρίζουν ότι αυτό που αποκαλούν «ειρήνη» θα επαναφέρει την Τουρκία σε πορεία εκδημοκρατισμού, ενώ οι αντίπαλοι πιστεύουν ότι θα επιταχύνει τη συγκέντρωση απόλυτης εξουσίας στα χέρια του Ερντογάν. Για τους σκεπτικιστές, η βαθιά ασυμμετρία που ενσωματώνεται στη συμφωνία συνιστά σοβαρό εμπόδιο σε κάθε ειλικρινή προοπτική βελτίωσης.

Μόνο ο χρόνος θα δείξει ποιος έχει δίκιο.

________________________________________________________________

Towards a Post-PKK Turkey: Peace Process or Power Play?

A farewell to arms or a trap? The PKK’s dissolution has revived hopes for peace in Turkey, but in a deeply divided society, it raises more questions than it answers.

Yavuz Baydar

May 16

Following the historic decision by the PKK to end its nearly half-century-long armed struggle on May 12, questions surrounding what the Turkish side calls “Terrorless Turkey” — or the “process for peace,” according to the Kurdish side — remain not only unanswered but have, in fact, deepened.

It’s no surprise that this chain of developments has caused significant confusion among domestic actors as well as external observers. The “process” — or perhaps more accurately, the “deal” — is, by any global standard of conflict resolution, a clear anomaly. “Turkey will show the world a succesful solution model which is unprecedented,” wrote well-informed, pro-government columnist Abdulkadir Selvi in Daily Hürriyet.

So, forget popular guidebooks like Getting to Yes, Negotiating the Nonnegotiable, or The Mediation Process. Disregarding nearly two years of “foreplay” — secret talks between Turkish officials and Abdullah Öcalan, the jailed leader of the PKK — it took only six months from those talks to the PKK’s announcement that it would disband. Compared to similar examples of conflict resolution, this one was rather speedy.

The declaration, written in a lengthy, flowery, and at times murky style, stated that it would “end all activity under the name of the PKK” and placed the ball firmly in Ankara’s court. It made no mention, however, of when, where or how the group would lay down or deliver its arms.

The PKK rebels at a training spot on unknown location in Iraq.

This “unprecedented model” consists of a series of anomalies. The process was marked by harsh language, lacked even minimal transparency, and was shaped from the top down.

It began with a speech by Devlet Bahçeli, a “deep” political ally of President Erdoğan, referencing the “right to hope” — a term coined by the European Court of Human Rights (ECtHR) in its 2013 ruling on Vinter v. the UK, which as a jurisprudence paved the way for improving conditions of prisoners serving life sentences without parole after about 25 years. Öcalan was seen as falling under this category, and a year later the ECtHR ruled on his case, too.

But here lay the anomaly: while the ECtHR ruling emphasized the state’s obligation to improve conditions for life-sentenced prisoners, the Turkish government appeared to use it as political leverage for a “deal” with Öcalan. The message was essentially: If you want to benefit from this, you must take responsibility for dissolving the PKK. In other words, what was his legal right was turned into a political bargaining chip.

Öcalan accepted the offer, likely driven by the fatigue of spending a quarter-century in isolation on İmralı Island. Since the matter centered mainly around his status and his symbolic power over the PKK, talks remained focused on him, and his conditions as a priority (as expressed repeatedly by top figures on the mountains as well) — with no third-party mediation.

The initiative came from Bahçeli, while President Recep Tayyip Erdoğan chose to remain in the background, gauging public reaction. Still, the “deal” should have involved attempts to inform Parliament and other political parties — many of whom had requested updates.

Under normal circumstances, it would have been Bahçeli’s ultranationalist MHP that took the lead to communicate with Parliament, to engage it in the “process”. Yet, in another striking anomaly, it was the pro-Kurdish DEM Party that entşrely shouldered the task of initiating dialogue with other parties — many of whom remained cautious. This arrangement conveniently absolved both ruling parties, the AKP and MHP, from direct responsibility.

Pro-Kurdish DEM Party delegation meeting Özgür Özel, leader of the main opposition party, the CHP.

The process was framed in aggressive language. Government figures, led by Erdoğan, repeatedly told the PKK to cease armed activity, disband, disarm, and cut ties with the Kurdish-led Syrian SDF — or prepare to be annihilated by military force. Beyond that, there were no clear promises regarding reforms or addressing Turkey’s deep-rooted Kurdish issue.

Even talk of partial amnesty has been vague and contradictory. Bahçeli recently spoke of “separating those who committed crimes from the others,” further fueling skepticism. The government’s stance could be summed up as: Do as you’re told, then we’ll see what we might offer. 

This so-called “deal” is unfolding amid deepening political and economic crises in Turkey. As the public discourse grows increasingly florid and theatrical, Erdoğan has escalated efforts against two of his main political rivals.

First to be jailed was Ümit Özdağ, whose anti-refugee and far-right rhetoric had boosted his popularity.

The second arrest came on March 19, targeting Istanbul’s already popular mayor, Ekrem İmamoğlu — a move the opposition has branded a “coup.” Both men remain behind bars, alongside Selahattin Demirtaş, former co-leader of the pro-Kurdish party, who has been imprisoned for over eight years. Meanwhile, ongoing judicial investigations into İmamoğlu’s party, the CHP, for alleged corruption and irregularities continue to hang over the main opposition like a Sword of Damocles.

The “silencing of arms” and end of violence are naturally welcomed, a priori, by a range of commentators with common sense in Turkey. The conflict has led to the deaths of nearly 50,000 people — around 80 percent of them Kurds, according to military sources. It has been extremely costly, crippling the Turkish economy.

But, ultimately, the “deal” is primarily about the future of two powerful political figures: Erdoğan and Öcalan. The latter has once again been offered hope — of eventual amnesty for himself and many of his comrades. Whether this materializes remains to be seen, because the other party to the “deal,” Erdoğan — a reputed political horse-trader — has his own expectations.

Tactically, Erdoğan seems determined to oversee the remainder of the negotiations to reassert his popularity as “the strongman who brought peace by imposition.”

Indeed, signs suggest that, if the deal succeeds, his approval rating could rise by 7–8 percentage points. According to latest surveys, such as by Metropoll and ASAL, his party, the AKP, has regained about 5 percentage points that it had lost in local elections last year.

Thanks for reading Palomar! Feel free to share it.

Erdoğan’s political tactic hinges on driving a wedge between the CHP and DEM (which together, at an presumed front-building, could threaten his hold on power), and he continues to demonize the former. His broader strategy is also evident: by forging a de facto alliance with DEM Party deputies for constitutional amendments, he hopes to open new ground for negotiation — namely, “pave the way for lifting presidential term limits in return for reforms on Kurdish demands.”

In other words, further consolidation of power.

These are the circumstances under which both Ankara and the PKK express hope for a deal. Unsurprisingly, more questions now arise than before. When and how will the PKK disarm? What will happen to militants descending from the mountains and rural hideouts? Or, how will “Village Guards”, notably the armed paramilitary members on the state’s payroll, to combat against the PKK over decades, be disarmed?

Will there be a general amnesty? Truth and reconciliation commissions investigating past crimes against humanity? And what about the core of the PKK’s original demands: recognition of Kurdish as an official language, its use in education, and other collective rights?

Repeated calls from the Kurdish side for a response from Ankara highlight key missing elements needed for closure — leaving the public in the dark.

The vertical and non-transparent nature of the so-called “process” has excluded civil society. Various surveys, perhaps unsurprisingly, indicate sharper polarization. According to Metropoll’s findings as of March, 67.7% of respondents answered “no” to the question: “Do you support the new process being carried out with Abdullah Öcalan?”

“Do you support the new process being carried out with Abdullah Öcalan?”. Red line indicates the dominant negative responses.

In a more recent survey by Istanbul Research, conducted in the first week of May, 65 percent of respondents said, “No, I haven’t heard about the PKK congress.” It may well be that Kurdish communities are more informed than the Turkish majority. These findings are alarming.

This all points to a major blind spot in the so-called peace process: the public is being kept out of the loop.

Another poll, conducted by DI-EN, in late March, indicates a rise in Turkish nationalism among the youth. It overlaps with the other findings that Turkish society in general is shifting more towards stiff nationalism in the past two years.

In the bigger picture, both sides face a daunting task. Kurdish leaders will have to explain to their grassroots — carrying the scars of decades of conflict — what the disbandment has achieved for their struggle. Meanwhile, Ankara’s political leadership bears the responsibility of transforming the deeply ingrained, anti-Kurdish mindset of a Turkish public that has, for decades, been shaped by a fiercely nationalist indoctrination and often toxic media discourse.

Despite all these challenges, many Kurds remain optimistic, viewing the current situation as a positive outcome of their long struggle.

“What did the PKK win in over 40 years of war?” asked Aliza Marcus, author of the book Blood and Belief and a prominent expert on the Kurdish issue in Turkey. “They developed a new, organized, political Kurdish nationalism inside Turkey, forced space for Kurdish politics (even as they sought to control it); in Syria, they led the fight against ISIS and helped build up Rojava [an autonomous entity in Syria, yb].”

“The PKK’s decision to disarm and dissolve is undeniably historic — but declarations alone do not make peace,” wrote Samira Ghaderi, a prominent human rights lawyer based in Washington, D.C., on her X account. “As someone who will always choose peace over bloodshed, I want to believe this is a real turning point for the Kurdish people. But belief must be met with accountability.”

“We’ve been here before. The 2013–2015 peace process gave millions reason to hope — until that hope was shattered by broken promises, mass arrests, political repression, and renewed violence. Trust collapsed because Turkey failed to meet the moment with courage and sincerity.”

“If this is to lead to real, lasting peace, Turkey must dismantle the systems that have long denied Kurds their basic rights. That means releasing political prisoners, ending the criminalization of Kurdish identity, protecting democratic participation, and ensuring safety for all who lay down arms. Without these concrete steps, this moment risks becoming yet another false promise — symbolic at best, a strategic trap at worst.”

All in all, the prospects for a “post-PKK” era are still far from convincing.

Optimists argue that what they call “peace” will steer Turkey back toward democratization, while opponents believe it will accelerate the consolidation of Erdoğan’s absolute power. For skeptics, the deep asymmetry embedded in the deal remains a serious concern for any genuine improvement.

Only time will tell who is right.

Δ.Καιρίδης: «Διχοτόμηση στην Κύπρο έχει γίνει το 1974» – «Υπουργός της κυβέρνησης αναγνωρίζει το ψευδοκράτος»

Από
pcuser
-
1

Ένταση στην Βουλή και αντεγκλήσεις

Η αναφορά του προέδρου της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, Δημήτρη Καιρίδη, ότι στη Κύπρο υπάρχει διχοτόμηση, κατά τη συζήτηση για την τυπική κύρωση σύμβασης του υπουργείου ‘Αμυνας, προκάλεσε αντιδράσεις στους βουλευτές της Αντιπολίτευσης, που αντέτειναν ότι πρόκειται περί παράνομης κατοχής και αυτή είναι η επίσημη θέση της χώρας.

Ο κ. Καιρίδης επέμεινε στην άποψη ότι έχει γίνει διχοτόμηση της Κύπρου, τονίζοντας ότι η παράνομη κατοχή δεν αναιρεί την παράνομη διχοτόμηση του νησιού με τους βουλευτές της Αντιπολίτευσης να αντιτείνουν ότι αυτή δεν είναι επίσημη θέση της Ελλάδος, αλλά του κ. Ερντογάν ο οποίος ονειρεύεται τη διχοτόμηση.

Η ένταση στην Επιτροπή ξεκίνησε όταν ο βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας, κατηγόρησε την κυβέρνηση για ανύπαρκτα αντανακλαστικά απέναντι στις προκλητικές δηλώσεις του κ. Ερντογάν από τα κατεχόμενα της Κύπρου.

«Η Τουρκία κατέχει έδαφος της Κύπρου. Η ελληνική κυβέρνηση δεν φαίνεται να έχει αντιρρήσεις στην συμμετοχή της Τουρκίας στον ενιαίο ευρωπαϊκό αμυντικό μηχανισμό, ένα θέμα που είναι ανοιχτό και το οποίο συζητείται. Είναι ανύπαρκτα τα αντανακλαστικά εκ μέρους της κυβέρνησης. Η στάση αυτή εκδηλώθηκε και στα όσα προκλητικά δήλωσε ο Ερντογάν από τα κατεχόμενα για τη διχοτόμηση της Κύπρου που ονειρεύεται και η αντίδραση το υπουργείου Εξωτερικών υπήρξε πάρα πολύ χλιαρή», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Καζαμίας.

«Δεν θα χρησιμοποιούσα το ρήμα ότι ο κ. Ερτογάν ονειρεύεται τη διχοτόμηση. Την διχοτόμηση την έχει πραγματοποιήσει, φοβάμαι, από το 1974», αντέδρασε ο πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών.

Αυτό που είπατε είναι σοβαρό. Έχετε και έναν υπουργό στη κυβέρνηση σας ο οποίος έχει αναγνωρίσει το ψευδοκράτος.

Η διχοτόμηση δεν έχει πραγματοποιηθεί και δεν πρέπει με ηττοπάθεια να δέχεται οποιαδήποτε ελληνική κυβέρνηση και οποιοσδήποτε βουλευτής του ελληνικού κοινοβουλίου, αυτά που πρεσβεύει και επιθυμεί η Τουρκία να πραγματοποιήσει στην Κύπρο. Είναι τρομακτικό αυτό που είπατε. Διαφωνώ, πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση και διαρκώς ενάντια σε αυτά τα σχέδια», αντέτεινε ο κ. Καζαμίας.

«Είμαστε ενάντια σε αυτά τα σχέδια προφανώς. όπως είναι όλοι οι βουλευτές του Κοινοβουλίου. Αλλά από εκεί και πέρα ο καθένας ζει στην πραγματικότητα που διαλέγει να ζήσει ο καθένας», ήταν το σχόλιο του κ. Καιρίδη.

Ακολούθησε ο εξής διάλογος, στον οποίο προστέθηκαν και άλλοι βουλευτές της Αντιπολίτευσης που διαφώνησαν με τη θέση του κ. Καιρίδη.

Αλ. Καζαμίας, βουλευτής Πλεύσης Ελευθερίας : «Η πραγματικότητα είναι υπό διαμόρφωση Εμείς αυτή την πραγματικότητα δεν θα την αποδεχτούμε…»

Δημ. Καιρίδης, πρόεδρος Επιτροπής Εξωτερικών : «Δεν θα την ανεχτείτε, ωραία, αλλά δυστυχώς είναι πραγματικότητα…»

Αλ Καζαμίας: «Αυτό είναι ερμηνεία…»

Αλέξανδρος Ζερβέας, βουλευτής «Σπαρτιάτες»: «Δεν υπάρχει διχοτόμηση. Διχοτόμηση θα υπάρξει όταν θα αποδεχτούμε ότι έχει υπάρξει διχοτόμηση. Είναι παράνομη κατοχή…»

Δημ. Καιρίδης: «Διχοτόμηση είναι όλα αυτά τα χρόνια. Εσείς λέτε δεν υπάρχει διχοτόμηση…»

Μιχάλης Κατρίνης, βουλευτής ΠΑΣΟΚ: « Όλοι έχουν αναγνωρίσει παράνομη κατοχή. Υπάρχει παράνομη κατοχή, όχι παράνομη διχοτόμηση. Μην επιμένετε…»

Δημ. Καιρίδης: «Παράνομη κατοχή και παράνομη διχοτόμηση ενάντια στην οποία εγώ παλεύω. Εσείς μην παλεύεται…»

Αλ. Καζαμίας: «Τώρα το διορθώνετε, άλλο είπατε πριν, καλό είναι να τα ανακαλείτε αυτά που λέτε…»

Δημ. Καιρίδης: «Εσείς μιλάτε για όνειρα. Εγώ μιλάω για εφιάλτη. Ο καθένας διαλέγει τις λέξεις του…»

Αλ. Καζαμίας: «Δεν είπατε αυτό κ. πρόεδρε. Μην διαστρεβλώνετε το τι έγινε πριν. Και βεβαίως είναι κακά όνειρα. Και ο εφιάλτης όνειρο είναι, το οποίο δεν πρέπει να πραγματοποιηθεί και πρέπει να αντιστεκόμαστε σε αυτό. Όχι να λέτε ότι η διχοτόμηση είναι μια πραγματικότητα, τώρα καλά κάνετε και το ανακαλείτε…»

Δημ. Καιρίδης: «Αφού θέλετε να παίξετε αυτό το θέατρο, θα επιμείνω. Δεν υπάρχουν τούρκοι στρατιώτες στην Κύπρο; Υπάρχουν όνειρα του Ερντογάν;»

Αλ. Καζαμίας: «Παράνομη κατοχή υπάρχει και πρέπει να αντιστεκόμαστε σε αυτήν…»

Δημ. Καιρίδης: «Διαφωνεί κανείς στο παράνομο; «

Μιχάλης Κατρίνης: «Αλίμονο αν εφιστούμε από τη θέση ότι η χώρα θεωρεί ότι είναι παράνομη κατοχή της Κύπρου….»

Δημ. Καιρίδης: «Αλίμονο αν μιλάμε για όνειρα … Εγώ που πάω λοιπόν συνέχεια στη Κύπρο και βλέπω τον τούρκο εκεί, μιλάω για έναν εφιάλτη και όχι ότι ο Ερντογάν ονειρεύεται…»

Λίγο αργότερα ο κ. Καιρίδης, θέλησε να δώσει περαιτέρω διευκρινήσεις στους κοινοβουλευτικούς συντάκτες, χαρακτηρίζοντας αστείο να λέγεται ότι ο Ερντογάν ονειρεύεται και τονίζοντας ότι «είναι αυτονόητο πως το ένα -η παράνομη κατοχή της Κύπρου-, δεν αναιρεί το άλλο, που είναι η παράνομη διχοτόμηση του νησιού.

«Με τα τόσα χρόνια εμπειρίας μου, τις γνώσεις μου καταντά αστείο να χρειάζεται να απολογούμαι. Είναι αστείο όποιος λέει ότι ο Ερντογάν ονειρεύεται. Η διχοτόμηση είναι εκεί και πρέπει όλοι να παλέψουμε ενάντια της, Είναι παράνομη κατοχή στη Κύπρο και παράνομη διχοτόμηση. Το ένα δεν αναιρεί το άλλο και ας μην το δεχόμαστε. Δεν μπορεί κάποιος άνθρωπος να πάει σπίτι του. Η κατοχή δημιουργεί διχοτόμηση, παράνομα, και παλεύουμε για να επανενώσουμε κάτι που είναι διχοτομημένο. Δεν θεωρώ ότι ο Ερντογάν ονειρεύεται. Στην Κύπρο είναι ένας εφιάλτης», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Καιρίδης.

https://www.pronews.gr/elliniki-politiki/provocateur/d-kairidis-dixotomisi-stin-kypro-exei-ginei-to-1974-ypourgos-tis-kyvernisis-anagnorizei-to-pseydokratos/

Κ. Κυριακόπουλος: Μια πρώτη αποτίμηση… Εν μέσω αλαλαγμών…

Από
anixneuseis
-
0
του Κυριάκου Κυριακόπουλου
Παρά τις ανερμάτιστες θριαμβολογίες, την λαγνεία και την μονοδιάστατη προβολή των αριθμών, αυτό που καταγράφεται μέχρι αυτήν την στιγμή στα κρίσιμα μέτωπα της Μ. Ανατολής και της Ουκρανίας,  αποτιμάται ως εξής:
Αναφορικά με το ταξίδι του στην Μ. Ανατολή, ο πρόεδρος Τραμπ, μπορεί να πανηγυρίζει εντυπωσιασμένος από την θέα του χρήματος, αλλά εάν δεν θέλουμε να κοροϊδευόμαστε μεταξύ μας, θα πρέπει να πούμε ότι, το φοβερό και τρομερό που κατάφερε τελικά, ήταν να θέσει την Αμερική σε μια ιδιότυπη ομηρεία, να εγκλωβίσει και εν τέλει να παγιδεύσει την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ στις γεωπολιτικές προτεραιότητες των Αράβων, του Κατάρ και φυσικά του ισλαμιστή Ερντογάν. Αυτό, με όρους νηφάλιας γεωπολιτικής αποτίμησης, ΔΕΝ το λες και επιτυχία…
Από την άλλη μεριά και σε ότι αφορά στο Ουκρανικό, φαίνεται ότι αυτήν την στιγμή οι πάντες παίζουν ένα ιδιότυπο “κορόιδο” με τις ΗΠΑ που επιμένουν δια του προέδρου τους να επιδίδονται σε ανούσιες φλυαρίες που ουδείς δείχνει διατεθειμένος να τις πάρει στα σοβαρά…
Σε ότι αφορά στα καθ’ ημάς τέλος, καλό θα είναι να συνειδητοποιήσουμε έγκαιρα ότι η κατάσταση που διαμορφώνεται είναι εξαιρετικά αρνητική και αντί να παπαγαλίζουμε κενολογίες για το φοβερό και τρομερό deal του 1,3 τρις, καλό θα είναι να αρχίσουμε να αναρωτιόμαστε πολύ σοβαρά, όχι για το πόσα ήσαν αυτά που ΕΔΩΣΑΝ οι Άραβες για να τονώσουν την πανηγυρτζήδικη ρητορική Τραμπ, αλλά για το τι ακριβώς ΑΓΟΡΑΣΑΝ από τις ΗΠΑ μοιράζοντας πετροδόλαρα και πλασάροντας ακριβοπληρωμένες φιέστες υποδοχής…
Κ. Κυριακόπουλος

Η υπαρξιακή αμηχανία των γειτόνων από την σιωπή των προγόνων και η κρισιμότητα διατήρησης της γλώσσας μας

Από
anixneuseis
-
0

0

Γράφει ο Ανδρέας Σταλίδης.

 

Eμείς οι Έλληνες μπορούμε να διαβάσουμε τον Όμηρο του 800 π.Χ. στο πρωτότυπο και να αναγνωρίσουμε από το 25% έως και το 60% των λέξεων. Το ποσοστό εξαρτάται από το μορφωτικό μας επίπεδο, την εξέλιξη των λέξεων στους αιώνες και την ικανότητα να αναγνωρίζουμε τις ρίζες σύνθετων λέξεων. Ακόμα κι αν χρειαζόμαστε βοήθεια για την κατανόηση του νοήματος, η γλωσσική σύνδεση παραμένει ζωντανή. Μιλάμε για μια συνέχεια σχεδόν 2.800 ετών και είναι εντυπωσιακό το επίπεδο κατανόσης σε τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα.

Ας δούμε όμως τους γείτονές μας.

Οι Τούρκοι υιοθέτησαν το λατινικό αλφάβητο το 1928. Η απότομη τομή με το παρελθόν στέρησε από τους Τούρκους τη δυνατότητα άμεσης πρόσβασης στην παλιά τους γραμματεία και τους δημιουργεί ένα κενό. Αφορμή για το άρθρο στάθηκε ένα πρόσφατο σχόλιο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το οποίο ανέδειξε με θλίψη το γεγονός ότι οι σημερινοί Τούρκοι δεν μπορούν να διαβάσουν κείμενα γραμμένα με το οθωμανικό αλφάβητο, βασισμένο στα αραβικά. Έτσι, δεν μπορούν να διαβάσουν κείμενα των προπαππούδων τους!

Οι Αλβανοί επισημοποίησαν τη γλώσσα και το αλφάβητό τους το 1912. Την περίοδο 1750–1900, η αλβανική γραφόταν με 11 διαφορετικά αλφάβητα! Τα δύο πρώτα βιβλία στην αλβανική γλώσσα γράφτηκαν το 1555 («Λειτουργικόν» του Μπουζουκού) και το 1592 («Χριστιανικό Δόγμα» του Ματρέγκα), και τα δύο από Καθολικούς ιερείς με στόχο την ένταξή τους στον Καθολικισμό. Το δεύτερο ήταν μετάφραση από Ισπανό Ιησουίτη. Γραμμένα και τα δύο στο λατινικό αλφάβητο. Οι Αλβανοί, επομένως, όχι μόνο δυσκολεύονται να διαβάσουν κείμενα των προπαππούδων τους αλλά δεν έχουν καν πολλά κείμενα να διαβάσουν.

Οι Σκοπιανοί διαμόρφωσαν τη γλώσσα τους μόλις το 1944. Ο Τίτο πήρε το βουλγαρικό αλφάβητο, αφαίρεσε έξι γράμματα, πρόσθεσε τέσσερα από το σερβικό και επινόησε και τρία νέα. Επιπλέον, άλλαξε κάποιες συλλαβές σε κοινές λέξεις για να διαφοροποιηθούν από τα βουλγαρικά. Έτσι, ενώ οι Σκοπιανοί διαθέτουν κείμενα των προπαππούδων τους, αυτά είναι γραμμένα σε άλλη γλώσσα: στα παλιά βουλγαρικά!

Η βαθιά σύνδεση του ελληνικού λαού με τη γλώσσα και τη γραπτή του παράδοση, που εκτείνεται αδιάκοπα μέχρι σήμερα, δεν είναι απλώς ζήτημα πολιτιστικής υπερηφάνειας — αποτελεί και μια σπάνια περίπτωση ιστορικής συνέχειας. Σε αντίθεση με τους γείτονες λαούς, που είτε αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις παλαιές τους γραφές είτε κατασκεύασαν πρόσφατα τις γλωσσικές τους ταυτότητες, οι Έλληνες έχουν τη δυνατότητα να “συνομιλούμε” με τους προγόνους τους μέσα από το ίδιο γλωσσικό σώμα.

Ίσως αυτή η αίσθηση απώλειας —ή ακόμα και υπαρξιακής αμηχανίας— να αποτελεί μία λιγότερο φανερή πηγή της αντιπαλότητας που συχνά εκδηλώνεται απέναντί μας. Η σιωπή των προγόνων είναι μια απουσία που βαραίνει.

Το λυπηρό για εμάς είναι ότι, ενώ έχουμε αυτήν τη μοναδική γλωσσική συνέχεια από τον Όμηρο μέχρι σήμερα, στον 21ο αιώνα πολλοί νέοι δυσκολεύονται να διαβάσουν τον Παπαδιαμάντη και τα ελληνικά γραπτά του 19ου αιώνα. Μπορούμε, αλλά ξεμακραίνουμε.

Ακριβώς για αυτόν τον λόγο, είναι κρίσιμο να μη χαθεί αυτή η κληρονομιά από τις επόμενες γενιές Ελλήνων· γιατί το πλεονέκτημα αυτό δεν είναι αυτονόητο, ούτε αιώνιο.

Πηγή – https://www.antibaro.gr/article/38184

(Η εικόνα είναι δημιουργία του ΑΙ όταν του δόθηκαν οι κατάλληλες οδηγίες ώστε να εκφράζει το περιεχόμενο του άρθρου).

Μ. Νεγρεπόντη Δελιβάνη: Όχι στην υποτέλεια, όχι στον εθνομηδενισμό, τιμή στο ’21

Από
anixneuseis
-
0

Μαρία Νεγρεπόντη Δελιβάνη

Μαρία Νεγρεπόντη Δελιβάνη

Είναι ο τίτλος του νέου μου βιβλίου, που παρουσιάστηκε προχθές στον Ιανό, στα πλαίσια εκδήλωσης, με πολλούς συμβολισμούς και δειλά ανανεωμένες ελπίδες εθνικής επιβίωσης.
  • Της Μαρίας Νεγρεπόντη-Δελιβάνη

Πρόκειται για πόνημα που μέσα από τις σελίδες και τις δραστηριότητες του διαχέει την αγωνία μιας πατρίδας που χάνεται, και που πασκίζω με νύχια και δόντια, αλλά βέβαια και με τόνους ρομαντισμού, να διασώσω.

Όλα άρχισαν όταν μέσα στους αποκλεισμούς του Covid 19, ήρθα για πρώτη φορά σε επαφή με το Facebook, αλλά και με πληροφορίες, σχετικά με τον τρόπο οργάνωσης του επίσημου εορτασμού των 200 ετών, από την Επιτροπή Ελλάδα 21.

Επόμενο ήταν να με πλημμυρίσουν σοβαρές δυσκολίες αποδοχής, συχνά στα όρια της οργής, εξαιτίας των προβληματικών επιλογών εορτασμού της επετείου μας από την επίσημη Επιτροπή, την Ελλάδα 21.

Συγκεκριμένα, η επίσημη Επιτροπή εορτασμού της επετείου, προσκάλεσε στους κόλπους της, πολυάριθμα είδη αυγών του φιδιού. Και αυτά άνοιξαν διάπλατες πόρτες:

*στην παραχάραξη της ιστορίας μας

*στην άρνηση της συνέχειάς μας από τους αρχαίους προγόνους μας

*στην αμφισβήτηση του εθνικού χαρακτήρα της Επανάστασης

*στο επιχείρημα ότι οι σκλαβωμένοι Έλληνες περνούσαν καλά με τον Σουλτάνο

*στον χαρακτηρισμό του Καποδίστρια, ως δικτάτορα

*στη διοργάνωση συνεδρίου στα Ιωάννινα (άκουσον- άκουσον), για να τιμηθεί η μνήμη του σφαγέα Αλή Πασά,

και σε πλήθος άλλων αντεθνικών εορταστικών επιδορπίων.

Αυτή η παρωδία του εορτασμού των 200 ετών από το 1821, υποβάθμιζε σαφώς το ένδοξο παρελθόν μας. Γι’αυτό και έσπευσα να αναδείξω μια δεύτερη Επιτροπή Εορτασμού των 200 ετών, παράλληλη προς την Επίσημη, την Τιμη στο ’21.

Αυτή η παράλληλη Επιτροπή συγκέντρωσε σε ελάχιστο χρόνο, και θα πρόσθετα χωρίς να το συνειδητοποιήσω πλήρως, 72000 συνεργάτες, απογοητευμένους ή και εξοργισμένους από τις επιλογές της επίσημης Επιτροπής εορτασμού των 200 ετών.

Αυτούς τους πατριώτες, που αυθόρμητα πύκνωσαν την ανεπίσημη Επιτροπή εορτασμού των 200 ετών, όσο και αν φαντάζει απίστευτο, έσπευσε το Face Book να τους εξαφανίσει στη συνέχεια. Πως; Με απλό και άκρως δραστικό τρόπο. Έριξε, δηλαδή, στα σκοτάδια μιας νύχτας, το λογαριασμό μας στα Τάρταρα, απαξιώντας να μας δώσει την όποια σχετική εξήγηση. Ακόμη και ο δικηγόρος μου, σήκωσε τα χέρια, μη μπορώντας να βρει άκρη.

Προφανές είναι, ότι σε κάποιους, δεν άρεσε αυτή μας η πρωτοβουλία. Σε ποιους; Ο καθένας μας είναι ελεύθερος να υποθέσει το γιατί και από ποιους δεν ήταν της αποδοχής τους αυτή η δική μας παράλληλη Επιτροπή.

Προχωρήσαμε, ωστόσο, στο σχηματισμό νέου Λογαριασμού, ως Τιμή στο 1821, αλλά δυστυχώς χάσαμε, ανάμεσα στους δύο, πολύτιμες πηγές.

Ήταν, ακριβώς, αυτή η διάχυτη απειλή, στον επίσημο εορτασμό των 200 ετών, που ενισχύθηκε και από την εξαφάνιση του Λογαριασμού μας, ότι δηλαδή αλλοιώνεται και σβήνεται το παρελθόν μας, που με τρομοκράτησε και με ώθησε, χωρίς να το πολυσκεφτώ, στην ανάληψη πρωτοβουλιών για όλα όσα περιλαμβάνονται στο τελευταίο αυτό βιβλίο μου.

Και τούτο, διότι είναι πιστεύω περιττό να εξηγήσω , το γιατί η συρρίκνωση του τι σημαίνει Ελλάδα, χωρίς τις χιλιετηρίδες πίσω της, είναι αποψιλωτική και καταστροφική για την ύπαρξή μας.

Να προσθέσω, ακόμη, ότι ο τρόπος, με τον οποίον αποφασίστηκε ο επίσημος εορτασμός του 1821, αντικατόπτριζε προφανώς μια γενικότερη νοοτροπία, που είχε κατακλύσει τη συνείδηση ορισμένων συμπατριωτών μας.

Ολίγων θέλω να ελπίζω, που όμως είχαν εξασφαλίσει διόδους, μέσα από τις οποίες να ακούγεται η φωνή τους. Αυτοί, λοιπόν, είχαν το ελεύθερο να χαρακτηρίζουν ανεγκέφαλους, αμόρφωτους, καθυστερημένους, ψεκασμένους, φασίστες και άλλα τέτοια ανάλογης έμπνευσης, όσους τολμούσαν να εκφράσουν πίστη στις παραδόσεις, στον πατριωτισμό και στις βασικές αξίες ζωής.

Ήταν ο λόγος που με έκανε να προχωρήσω στη δημοσίευση των πολυάριθμων και πολυσχιδών συλλογικών προσπαθειών μας, στην Τιμή στο ’21, όπως αυτές περιλαμβάνονται στο νέο μου βιβλίο. Μέσα από τις σελίδες του αποθανατίζονται οι προσπάθειες πλήθους αξιόλογων Ελλήνων, με πολύπλευρες γνώσεις και πολύ πατριωτισμό, και είναι αυτοί, που υλοποίησαν τον παράλληλο εορτασμό των 200 ετών, με ελάχιστα μέσα, αλλά γεμάτο από αιώνια Ελλάδα.

Η απόφαση για τη δημοσίευση του βιβλίου μου ενισχύθηκε και από τη σκέψη, ότι στα 300 χρόνια από το 1821, αν γιορταστεί η επέτειος, ή και αν φευ όχι, θα πρέπει όμως να υπάρχουν αποδείξεις, μέσα από τις σελίδες του, για το πως και πότε επιχειρήθηκε η ρήξη με το ένδοξο παρελθόν μας.

Στο μεταξύ, ωστόσο, και αναπάντεχα, η υφήλιος μαζί και η Ελλάδα πέρασαν στον ανεμοστρόβιλο της φράσης του Ηράκλειτου, ότι «όλα είναι ρευστά και τίποτα δεν μένει το ίδιο-τα πάντα ρει».

Έτσι, έμελλε στο νέο αυτό βιβλίο μου να δει το φως της δημοσιότητας, κάτω από ένα εντελώς διαφορετικό παγκόσμιο, όσο και ελληνικό τοπίο, σε σχέση με αυτό μέσα στο οποίο περιγράφονται οι δραστηριότητές του.

Ο νέος πλανητάρχης Ντόναλντ Τραμπ, εντελώς αδιάφορο το πόσο είναι αξιόλογος ή όχι, αποτελεσματικός σε όσα υπόσχεται και προτίθεται να κάνει ή όχι, συμπαθητικός ή όχι, το σίγουρο είναι ότι επέβαλε, με την κατάργηση της ακραίας μορφής παγκοσμιοποίησης, και με την επιβολή προστατευτισμού, μια νέα διεθνή τάξη. Η οποία έχει εντελώς διαφορετικές προδιαγραφές αυτής που αφήσαμε πίσω. Αυτής, που οδηγούσε την Ελλάδα στην εξαφάνιση.

Να προσθέσω, ακόμη, ότι τα βασικά χαρακτηριστικά αυτής της νέας διεθνούς τάξης ήρθαν για να μείνουν για πολλές δεκαετίες, ανεξαρτήτως του κατά πόσον θα επιτύχουν τα μερικότερα σχέδια του Ντόναλντ Τραμπ. Δεδομένου ότι ο προστατευτισμός και η παγκοσμιοποίηση εναλλάσσονται περίπου κάθε 50 χρόνια.

Είναι, πιστεύω, περιττό να υπενθυμίσω, ότι το περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτούργησε ο τελευταίος εορτασμός της επετείου του 1821, ήταν ολοκληρωτικά βουτηγμένος σε ταχύρρυθμα εξελισσόμενη παρακμή και σε θέση να ερμηνεύσει τα πάντα, όπως, ανάμεσα και σε πολλά άλλα:

*Το πως και το γιατί η πρώτη τη τάξει χώρα της υφηλίου, η Αμερική, είχε μόνο δύο υποψηφίους, για την προεδρία, και οι δύο αυτοί υποψήφιοι ήταν αυτοί που γνωρίσαμε.

*Το πως και το γιατί η ΕΕ δέχτηκε να υπογράψει την, προς το παρόν, περιθωριοποίηση της, που αργότερα ίσως φέρει και την εξαφάνισή της από προσώπου Γης, επιλέγοντας τόσο αδικαιολόγητα κακές και επικίνδυνες πολιτικές. Αλλά και ταυτόχρονα απαράδεκτα μονομερείς (αναφέρομαι στο ότι λησμόνησε ακόμη και την κραυγαλέα περίπτωση της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο) στον πόλεμο της Ουκρανίας.

*Το πως και το γιατί η ΕΕ δεν κατάλαβε ή ίσως απέφυγε να εντρυφήσει στο γεγονός ότι οι επιλογές της στο μεταναστευτικό πρόβλημα την οδηγούσαν με απόλυτη σιγουριά στην εξαφάνιση.

*Με ποιους τρόπους, με τι λογικές, με τι γνώσεις, με τι αίσθηση ευθυνών οι τότε αρμόδιοι δέχθηκαν να υπογράψουν τα Μνημόνια για την Ελλάδα, που ορισμένα εδάφιά τους εγκληματικού περιεχομένου (όπως, ανάμεσα και σε άλλα, το ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου και ο μη συμψηφισμός των τεραστίου ύψους γερμανικών χρεών), αφάνισαν τον ελληνικό λαό για δεκαετίες και δεκαετίες, χωρίς και να είναι διόλου σίγουρο ότι τελικά θα διασωθεί, αν αυτά δεν μεταβληθούν.

*Με ποιες παραδοσιακές, ανθρώπινες ή και επιστημονικές βάσεις έγινε αποδεκτή, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες χώρες της Δύσης, η δήθεν ύπαρξη πολυάριθμων φύλων, προσθέτοντάς τα στα δύο που υπήρχαν ανέκαθεν.

Αυτά τα έντονα και άκρως επικίνδυνα παρακμιακά φαινόμενα, αλλά και πλήθος άλλων αγωνίζεται, ήδη, να εξαλείψει ο Τραμπ, από τη Δύση, όσο γίνεται γρηγορότερα και για όσο χρόνο το κατορθώσει. Θα μπορούσε, ίσως, να είναι ένας άλλος Τραμπ, ας πούμε ανώτερης στόφας, όπως το επιθυμούν ορισμένοι, αν η Δύση δεν είχε φτάσει στο κατώτατο δυνατό σκαλοπάτι της παρακμής της.

Οπωσδήποτε, είτε μας αρέσει είτε όχι ο Τραμπ, αυτή τη στιγμή, πασχίζει να σώσει τη Δύση (φυσικά, με πρώτη την Αμερική). Επανέρχεται, έτσι το κράτος-έθνος, τα εθνικά σύνορα, η αγάπη και η υπερηφάνεια για την πατρίδα. Επανέρχεται ο προστατευτισμός, εκεί που πιστεύεται ότι θα βοηθήσει την εθνική οικονομία, καθώς και ο έλεγχος της λαθρομετανάστευσης.

Έτσι, το βιβλίο μου, αφού βίωσε την παρακμή, στις χειρότερες δυνατές της εκφάνσεις, εισέρχεται ήδη στον προβολέα μιας ισχυρής ελπίδας, για το μέλλον της πατρίδας μας. Τα περιθώρια υπάρχουν και είναι σημαντικά, αν σπεύσουμε να τα αξιοποιήσουμε σωστά. Με καθεστώς προστατευτισμού αναπτύχθηκαν στο παρελθόν όλες, σχεδόν, οι νυν προηγμένες οικονομίες. Και τον προστατευτισμό ασπάζονται για να μεγαλουργήσουν ή και για να επιβιώσουν απλώς, ΗΠΑ και ΕΕ. Όσο για την Ελλάδα, φαίνεται δυστυχώς να εξακολουθεί να βρίσκεται σε κατάσταση ύπνωσης και να εκστασιάζεται με την εξαγγελία φανταστικών επιτυχιών στην οικονομία της, ενώ το σύνολο των βάσεών της καταρρέει.

Η αναστροφή της απελπιστικής μας κατάστασης, σε όλα ανεξαιρέτως τα επίπεδα, χρειάζεται έμπνευση, πολλή δουλειά, αγώνα σε πολλά επίπεδα και αυταπάρνηση.

Ας ελπίσουμε ότι, όταν η Ελλάδα, θα γιορτάσει τα 300 χρόνια από την Επανάσταση του 21, θα έχει διασχίσει μια περίοδο 100 ετών, μέσα στην οποία θα έχει υλοποιηθεί με πολλαπλούς τρόπους το « Ελλάδα μεγάλη ξανά». Και οι σελίδες του νέου μου βιβλίου θα αποτελούν απόδειξη του πως σώθηκε από την εξαφάνιση, αλλά και το πως κατάφερε να βαδίζει και πάλι προς τη δόξα η πατρίδα μας.

newsbreak.gr

1...770771772...3,037Σελίδα 771 από 3,037