Σε μια συγκυρία αυξημένων γεωπολιτικών πιέσεων στα Βαλκάνια, Κόσοβο, Αλβανία και Κροατία εντείνουν τον συντονισμό τους στον τομέα της ασφάλειας, προχωρώντας σε νέο γύρο θεσμικής συνεργασίας στο πλαίσιο της τριμερούς διακήρυξης που υπεγράφη το 2025.
Η πρόσφατη συνάντηση της Τρίτης 3 Φεβρουαρίου, πραγματοποιήθηκε σε επίπεδο διευθυντών πολιτικής άμυνας και εξοπλισμών και εντάσσεται στις πρακτικές ενέργειες εφαρμογής των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει οι τρεις χώρες. Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας, πρόκειται για ένα ακόμη βήμα μετάβασης από τις διακηρύξεις στη λειτουργική συνεργασία.
Επικεφαλής της αντιπροσωπείας του Κοσόβου ήταν ο διευθυντής πολιτικής άμυνας Faruk Geci, με τις συζητήσεις να επικεντρώνονται στις δυνατότητες ενίσχυσης των αμυντικών ικανοτήτων, στη διασύνδεση των αμυντικών βιομηχανιών και στην πρακτική υλοποίηση των προβλέψεων της τριμερούς συμφωνίας.
Η διακήρυξη προβλέπει τέσσερις βασικούς άξονες συνεργασίας: ανάπτυξη αμυντικών δυνατοτήτων και βιομηχανίας, ενίσχυση της διαλειτουργικότητας μέσω εκπαίδευσης, ασκήσεων και κατάρτισης, αντιμετώπιση υβριδικών απειλών και αύξηση της ανθεκτικότητας των κρατικών δομών, καθώς και διαρκή υποστήριξη της ευρωατλαντικής προοπτικής των χωρών της περιοχής.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία της συντονισμένης δράσης απέναντι σε νέους κινδύνους ασφάλειας, με τους συμμετέχοντες να αναγνωρίζουν ότι οι υβριδικές απειλές και οι ασύμμετροι κίνδυνοι αποτελούν πλέον κεντρική πρόκληση για τη σταθερότητα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Η κοινή προσέγγιση Κροατίας, Αλβανίας και Κοσόβου επιβεβαιώνει τη βούληση για εμβάθυνση της συνεργασίας στον τομέα της άμυνας, με στόχο την ενίσχυση της περιφερειακής ασφάλειας και τη θωράκιση της περιοχής απέναντι σε εξελισσόμενες απειλές, σε ένα περιβάλλον όπου οι ισορροπίες παραμένουν εύθραυστες.
Στην Ευρώπη, η διαφθορά έχει πάψει προ πολλού να θεωρείται απλώς μια διοικητική παθολογία ή ένα πρόβλημα δημόσιας ηθικής.
Σε ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από υβριδικούς πολέμους, ξένες παρεμβάσεις, κατάληψη κράτους και αυξανόμενη δυσπιστία του κοινού στους θεσμούς, αρκετές κυβερνήσεις έχουν αρχίσει να την αντιμετωπίζουν ως συστημική απειλή για την εθνική ασφάλεια, σημειώνει η Il Sole 24 Ore, όπως αναφέρει το Rador Radio România.
Στη Ρουμανία, την Τσεχική Δημοκρατία και την Ελλάδα, τα τρία τέταρτα του πληθυσμού θεωρούν τη διαφθορά συστημικό πρόβλημα.
Ωστόσο, αυτό που είναι εντυπωσιακό είναι η απόκλιση μεταξύ της αντίληψης για το φαινόμενο και της εμπιστοσύνης στους θεσμούς που είναι επιφορτισμένοι με την καταπολέμησή του. Η αστυνομία τείνει να απολαμβάνει υψηλότερου επιπέδου εμπιστοσύνης από τις κυβερνήσεις και τα πολιτικά κόμματα, ενώ η δικαστική εξουσία φαίνεται συχνά παγιδευμένη μεταξύ υψηλών προσδοκιών και αντιληπτών ανεπαρκών αποτελεσμάτων.
Η αντίληψη δεν είναι δευτερεύων παράγοντας. Όπως επισημαίνουν πολλοί ερευνητές, παράγει συγκεκριμένα αποτελέσματα: επηρεάζει την πολιτική σταθερότητα, τη διεθνή φήμη των χωρών, το κόστος του δημόσιου χρέους και τις επενδυτικές αποφάσεις. Με άλλα λόγια, ακόμη και όταν τα δικαστικά δεδομένα δεν υποδεικνύουν έκρηξη στον αριθμό των υποθέσεων, η διαφθορά μπορεί να γίνει παράγοντας στρατηγικής ευπάθειας.
Σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να γίνει κατανοητή η απόφαση της Ρουμανίας να συμπεριλάβει ρητά την καταπολέμηση της διαφθοράς στη νέα Εθνική Στρατηγική Άμυνας, η οποία εγκρίθηκε στα τέλη του 2025 με την ώθηση του Προέδρου Nicuşor Dan , ο οποίος ανέλαβε τα καθήκοντά του λίγους μήνες νωρίτερα. Αυτό το βήμα δεν είναι απλώς συμβολικό: η συμπερίληψη της διαφθοράς μεταξύ των απειλών για την ασφάλεια συνεπάγεται, στο ρουμανικό σύστημα, την πιθανή εμπλοκή της Ρουμανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (SRI) σε δραστηριότητες αντικατασκοπείας, παράλληλα με τις δικαστικές και αστυνομικές δυνάμεις.
Η απόφαση της Ρουμανίας εγείρει ερωτήματα που υπερβαίνουν κατά πολύ τα εθνικά σύνορα και εκτείνονται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση: σε ποιο βαθμό είναι θεμιτή και χρήσιμη η εμπλοκή μυστικών υπηρεσιών πληροφοριών στην καταπολέμηση της διαφθοράς; Και ποιες εγγυήσεις χρειάζονται για να αποτραπεί η μεροληψία για την ασφάλεια ή η κατάχρηση εξουσίας;
Η σημασία αυτού του προβλήματος επιβεβαιώνεται από δεδομένα σχετικά με την αντίληψη του κοινού. Ευρωπαϊκές έρευνες δείχνουν ότι η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών της ΕΕ πιστεύει ότι η διαφθορά είναι ένα ευρέως διαδεδομένο και δομικό φαινόμενο.
Σε ορισμένες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και της Μεσογείου, η πεποίθηση ότι η διαφθορά υπάρχει στα υψηλότερα επίπεδα διακυβέρνησης είναι πολύ πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Η Ισπανία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της δυναμικής. Οι κορυφαίοι διεθνείς δείκτες υποδεικνύουν μια πρόσφατη επιδείνωση των αντιλήψεων περί διαφθοράς, παρά το γεγονός ότι ο αριθμός των μεγάλων σκανδάλων παραμένει περιορισμένος σε σύγκριση με άλλες χώρες. Ο πολιτικός επιστήμονας Βίκτορ Λαπουέντε μιλά ανοιχτά για ένα «ισπανικό παράδοξο»: η διαφθορά δεν είναι ευρέως διαδεδομένη, αλλά όταν συμβαίνει, εκδηλώνεται με ιδιαίτερα ορατές και συστηματικές μορφές, με τη συμμετοχή εκτεταμένων δικτύων αξιωματούχων, πολιτικών και μεσαζόντων.
Αυτή η ορατότητα ενισχύει τον αντίκτυπό της στην κοινή γνώμη και τροφοδοτεί την αντίληψη μιας κουλτούρας ατιμωρησίας. Ωστόσο, η Ισπανία είναι μία από τις χώρες που έχουν επιλέξει να αποκλείσουν εντελώς τις υπηρεσίες πληροφοριών από την καταπολέμηση της διαφθοράς. Οι έρευνες παραμένουν προνόμιο της δικαστικής εξουσίας και της αστυνομίας, ενώ το Εθνικό Κέντρο Πληροφοριών (CNI) περιορίζεται αυστηρά στον τομέα της εξωτερικής ασφάλειας και των στρατηγικών απειλών.
Μια ευρωπαϊκή σύγκριση δείχνει μια σαφή διάκριση μεταξύ των μοντέλων.
Στην Τσεχική Δημοκρατία, η Υπηρεσία Εσωτερικών Πληροφοριών (BIS) μπορεί να αποκαλύψει περιστατικά διαφθοράς, ειδικά όταν ανακαλύπτονται δεσμοί με ξένες δυνάμεις. Ωστόσο, οι πληροφορίες συχνά διαβιβάζονται στις δικαστικές αρχές μόνο μετά την ολοκλήρωση των δραστηριοτήτων συλλογής πληροφοριών, με καθυστερήσεις που έχουν ήδη προκαλέσει κριτική για την πραγματική αποτελεσματικότητα του συστήματος.
Από την άλλη πλευρά, χώρες όπως η Ελλάδα, η Βουλγαρία και η Ρουμανία επιδεικνύουν μεγαλύτερη διαπερατότητα μεταξύ της εθνικής ασφάλειας και της καταπολέμησης της διαφθοράς, αν και με πολύ διαφορετικά αποτελέσματα.
Στην Ελλάδα, η καταπολέμηση της διαφθοράς διέπεται από μια εθνική στρατηγική που συντονίζεται από την Εθνική Αρχή Διαφάνειας. Επισήμως, η Μυστική Υπηρεσία Πληροφοριών (EYΠ) δεν έχει άμεση εντολή καταπολέμησης της διαφθοράς. Ωστόσο, όταν η διαφθορά διασυνδέεται με το οργανωμένο έγκλημα ή απειλές για την κρατική ασφάλεια, η συνεργασία μεταξύ της EYΠ, της δικαστικής εξουσίας και της αστυνομίας καθίσταται δυνατή.
Αυτή η ήδη εύθραυστη δομή κλονίστηκε βαθιά από το σκάνδαλο των παράνομων παρακολουθήσεων και της χρήσης του λογισμικού Predator, το οποίο εμφανίστηκε μεταξύ 2021 και 2024. Η υπόθεση κατέδειξε πώς η επέκταση των δυνατοτήτων επιτήρησης, ελλείψει αυστηρών ελέγχων και διαφάνειας, μπορεί να γίνει εργαλείο πολιτικής πίεσης και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη στους δημοκρατικούς θεσμούς.
Η περίπτωση της Βουλγαρίας είναι ίσως το πιο ριζοσπαστικό παράδειγμα των κινδύνων που συνδέονται με μια προσέγγιση που επικεντρώνεται στην ασφάλεια. Τα τελευταία 20 χρόνια, υπό την πίεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η χώρα έχει επανειλημμένα δημιουργήσει και αναμορφώσει φορείς καταπολέμησης της διαφθοράς, οι οποίοι διαθέτουν εξαιρετικές εξουσίες.
Η τρέχουσα Επιτροπή Καταπολέμησης της Διαφθοράς επικεντρώνει τις ερευνητικές λειτουργίες, τις δυνατότητες συλλήψεων και τα εργαλεία παρακολούθησης τηλεφωνικών κλήσεων, λειτουργώντας σε ένα πλαίσιο σχεδόν πλήρους αδιαφάνειας.
Δημιουργημένη για να αντισταθμίσει την αναποτελεσματικότητα της Εισαγγελίας, η Επιτροπή έχει σταδιακά γίνει ένα αυτόνομο κέντρο εξουσίας, κατηγορούμενη για επιλεκτικότητα και πολιτική εκμετάλλευση των ερευνών. Σύμφωνα με πολλούς παρατηρητές και πρώην θεσμικούς αξιωματούχους, το πρόβλημα δεν έγκειται τόσο στην έλλειψη εργαλείων όσο στην απουσία ενός συστήματος εγγυήσεων και μιας πραγματικά ανεξάρτητης δικαστικής εξουσίας.
Η Ρουμανία βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε ένα σταυροδρόμι. Η συμπερίληψη της διαφθοράς στην Εθνική Στρατηγική Άμυνας σημαίνει αναγνώριση του συστημικού της χαρακτήρα και του αποσταθεροποιητικού της δυναμικού. Σημαίνει όμως επίσης ότι ανοίγει η πόρτα στην εμπλοκή των υπηρεσιών πληροφοριών, οι οποίες, χωρίς σαφή όρια, κινδυνεύουν να αναπαράγουν τα ίδια κρίσιμα προβλήματα που παρατηρούνται αλλού.
Η ευρωπαϊκή εμπειρία υποδηλώνει ότι η μετατροπή της διαφθοράς σε ζήτημα εθνικής ασφάλειας αποτελεί επιλογή υψηλού κινδύνου.
Μπορεί να ενισχύσει την ικανότητα του κράτους να εντοπίζει αδιαφανή δίκτυα και παράνομες χρηματοοικονομικές ροές, αλλά μπορεί επίσης να διαβρώσει τις δημοκρατικές εγγυήσεις και να τροφοδοτήσει νέες μορφές κατάχρησης.
Η Ρωσία καταδικάζει έντονα τη δολοφονία του γιου του πρώην ηγέτη της Λίβυης, Σαΐφ αλ-Ισλάμ Καντάφι, στη Λιβύη, δήλωσε η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα.
«Σύμφωνα με πληροφορίες που ελήφθησαν, στις 3 Φεβρουαρίου, στην πόλη Ζιντάν στη δυτική Λιβύη, ο μεγαλύτερος γιος του πρώην ηγέτη της Λίβυης Μουαμάρ Καντάφι, ο Σαϊφ αλ Ισλάμ, σκοτώθηκε υπό συνθήκες που παραμένουν αδιευκρίνιστες.
Καταδικάζουμε έντονα αυτό το έγκλημα», δήλωσε η Ζαχάροβα, σύμφωνα με την ρωσική διπλωματική ιστοσελίδα. «Εκφράζουμε τα συλλυπητήριά μας στην οικογένεια και τους φίλους του εκλιπόντος».
Το ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών αναμένει ότι θα διεξαχθεί διεξοδική έρευνα και ότι οι υπεύθυνοι θα λογοδοτήσουν.
Ο 53χρονος Σαΐφ αλ-Ισλάμ σκοτώθηκε κοντά στην πόλη Ζιντάν στη δυτική Λιβύη. Δέχτηκε πυρά στον κήπο του, αφού τέσσερις ένοπλοι εισέβαλαν. Ο Καντάφι ο νεότερος διαμόρφωσε την πολιτική της Λιβύης και ενήργησε ως μεσολαβητής σε σημαντικές και ευαίσθητες διπλωματικές αποστολές.
Ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν
Το μικρόφωνο κατέγραψε μια φράση που είπε ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατά τη διάρκεια της τελετής υποδοχής του στο Ριάντ την Τρίτη.
Ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος ακούγεται να λέει στον Ερντογάν:
«Τιμήσατε το Ριάντ», σε βίντεο που κυκλοφόρησαν από διάφορα τοπικά μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένης της εφημερίδας «Okaz».
فيديو | ولي العهد الأمير محمد بن سلمان خلال استقباله الرئيس التركي رجب أردوغان: «نوّرت الرياض» pic.twitter.com/O3usGh85ZB
Ακτιβιστές στην πλατφόρμα «X» αντέδρασαν στην υποδοχή του Ερντογάν από τον Μπιν Σαλμάν και ένας από αυτούς έγραψε: «Σας ευχαριστώ, Υψηλότατε Πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, τον Σαουδάραβα Πρίγκιπα Διάδοχο, για την θερμή υποδοχή. Παρακαλούμε τον Παντοδύναμο Θεό αυτή η συνάντηση να είναι καλός οιωνός για τους λαούς της Σαουδικής Αραβίας και της Τουρκίας και για τον ισλαμικό κόσμο γενικότερα».
Ένας ακτιβιστής έγραψε στα τουρκικά: «Ήρθε η ώρα να ενωθούμε. Αν ενωθούμε, θα επιβιώσουμε. Αν διχαστούμε, θα χαθούμε. Χαιρετισμούς από την Τουρκία».
Άλλοι καλωσόρισαν τον Ερντογάν στο «δεύτερο σπίτι» του.
Ένας λογαριασμός δημοσίευσε ένα μήνυμα που έγραφε: «Μια αξιοσημείωτη διπλωματική σκηνή από το Ριάντ: μια επίσημη δεξίωση σε ήχο και εικόνα στο Παλάτι Αλ-Γιαμάμα, όπου ο πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν καλωσόρισε τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με μια φράση που συνοψίζει τη ζεστασιά της συνάντησης: “Έχετε φωτίσει το Ριάντ”».
Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων της Σαουδικής Αραβίας είχε δημοσιεύσει ένα βίντεο από ολόκληρη την τελετή υποδοχής με μοντάζ και μουσική, σε ανάρτηση στην πλατφόρμα «X».
Το πρακτορείο ανέφερε ότι ο Μπιν Σαλμάν και ο Ερντογάν «εξέτασαν τις προοπτικές των διμερών σχέσεων μεταξύ των δύο αδελφών χωρών, πτυχές της συνεργασίας και πολλά υποσχόμενες ευκαιρίες για την ανάπτυξή της σε διάφορους τομείς, ενώ συζήτησαν επίσης τις εξελίξεις στην περιοχή και τον κόσμο και τις προσπάθειες που καταβάλλονται προς αυτή την κατεύθυνση».
Ο φάρος της Αλεξανδρούπολης.
(EUROKINISSI/ΑΝΤΩΝΗΣ ΛΑΜΠΡΟΥ)
Τι γράφει η Milliyet για αγορές ακινήτων στην Ελλάδα από Τούρκους πολίτες μέσω εταιρειών της ΕΕ και τις αλλαγές που εξετάζει η Αθήνα.
Οι Τούρκοι πολίτες αγοράζουν ακίνητα στην Ελλάδα μέσω εταιρειών που είναι εγγεγραμμένες στη Βουλγαρία ή σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναφέρει η εφημερίδα Milliyet.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Όπως μεταδίδει ο ΣΚΑΙ, το τουρκικό δημοσίευμα σημειώνει ότι η Ελλάδα προτίθεται να «κυνηγήσει» τις τουρκικές εταιρείες που προχωρούν σε αγορές ακινήτων. «Οι Έλληνες πολίτες δεν μπορούν να αγοράζουν ακίνητα σε παράκτιες και παραμεθόριες περιοχές της Τουρκίας», προσθέτει η Milliyet.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι αγορές ακινήτων από Τούρκους πολίτες μέσω εταιρειών που είναι εγγεγραμμένες στη Βουλγαρία και σε άλλες χώρες της ΕΕ, στην περιοχή του Έβρου –στα τουρκικά σύνορα– καθώς και στην πόλη της Αλεξανδρούπολης, έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στο Ελληνικό Κοινοβούλιο.
Η ελληνική κυβέρνηση φέρεται να χαρακτηρίζει το ζήτημα ως θέμα ασφάλειας και να ανακοινώνει τροποποίηση του νόμου.
Στο εξής, οι πραγματικοί ιδιοκτήτες ακινήτων που αποκτώνται μέσω εταιρειών στην περιοχή του Έβρου θα πρέπει να γνωστοποιούνται, ενώ οι πωλήσεις θα υπόκεινται στην έγκριση του Υπουργείου Άμυνας. Σε περίπτωση μη έγκρισης, προβλέπεται κατάσχεση της περιουσίας.
Με τις αλλαγές αυτές, η Ελλάδα φέρεται να τροποποιεί τους κανόνες για τις πωλήσεις ακινήτων στα τουρκικά σύνορα. Όπως υποστηρίζεται, Τούρκοι πολίτες με βουλγαρικά διαβατήρια έχουν αποκτήσει σημαντική περιουσία στην περιοχή, ενώ αναφέρεται και απόκτηση ακινήτων μέσω εταιρειών εγκατεστημένων στη Βουλγαρία.
Σύμφωνα με ελληνικές πηγές που επικαλείται το δημοσίευμα, η κυβέρνηση έχει ξεκινήσει κινήσεις ελέγχου των αγορών ακινήτων και σε νησιά όπως η Λέσβος, η Χίος, η Κως και η Ρόδος, καθώς και στην περιοχή του Έβρου.
Η Milliyet υπενθυμίζει ότι εδώ και πολλά χρόνια ισχύει τόσο στην Τουρκία όσο και στην Ελλάδα νόμος που προβλέπει αμοιβαίους περιορισμούς στην αγορά ακινήτων σε παραμεθόριες και παράκτιες περιοχές.
Από το 1924, η Ελλάδα δεν επιτρέπει την πώληση γης ανατολικά του ποταμού Νέστου σε Τούρκους, ενώ αντίστοιχοι περιορισμοί ισχύουν και για τα ελληνικά νησιά.
Στο ίδιο πλαίσιο, βάσει του Νόμου περί Αμοιβαιότητας που τέθηκε σε ισχύ στην Τουρκία το 1927, από το 1964 και έπειτα οι Έλληνες πολίτες δεν μπορούν να αγοράζουν ακίνητα σε παραμεθόριες και παράκτιες περιοχές της χώρας.
Το δημοσίευμα καταλήγει ότι οι Τούρκοι πολίτες μπορούν να παρακάμψουν τους περιορισμούς αυτούς αγοράζοντας ακίνητα μέσω εταιρειών που ιδρύουν στην Ελλάδα ή σε οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ, πρακτική που, σύμφωνα με την Milliyet, φέρεται να προτείνεται και από ελληνικές εταιρείες ακινήτων.
Για ψώνια με το λεωφορείο
Το αλισβερίσι των Τούρκων δεν μένει μόνο στην αγορά σπιτιών, όπως αναφέρει προ ημερών δημοσίευμα της τουρκικής Sozcu, πολλοί κάτοικοι των τουρκικών πόλεων που βρίσκονται απόσταση αναπνοής από τον Έβρο, κάνουν οργανωμένα ταξίδια με λεωφορεία προς την Αλεξανδρούπολη, για τα βασικά τους ψώνια.
Επιστρέφουν στην Τουρκία με τα ΙΧ τους γεμάτα με σακούλες από σούπερ μάρκετ και όχι μόνο.
Το φαινόμενο, που καταγραφόταν ήδη τους προηγούμενους μήνες, φαίνεται πλέον να παγιώνεται, καθώς τα δρομολόγια λεωφορείων έχουν αυξηθεί και πραγματοποιούνται έως και δύο φορές την εβδομάδα.
Καταναλωτές επισημαίνουν πως πρόκειται για αντιστροφή της εικόνας των προηγούμενων ετών, όταν οι μετακινήσεις για αγορές είχαν αντίθετη κατεύθυνση: «Παλαιότερα έρχονταν οι Ελληνες στην Τουρκία για ψώνια. Οταν όμως οι τιμές μας εκτοξεύτηκαν, η κατάσταση αντιστράφηκε», τονίζουν.
Ιλιά Γκολοβνιόφ
29 Ιανουαρίου 2026, 22:00 tsargrad.tv
Το Καζακστάν και η Τουρκία ενισχύουν τη στρατιωτική τους συνεργασία, η οποία εδώ και καιρό έχει ξεπεράσει τα όρια της συμβολικής διπλωματίας. Και για τη Μόσχα αυτό συνιστά σοβαρή απειλή: ένας από τους βασικούς εταίρους στον Οργανισμό της Συνθήκης Συλλογικής Ασφάλειας (ΟΔΚΒ), χωρίς ιδιαίτερο θόρυβο, περνά στα πρότυπα και στον εξοπλισμό του μπλοκ του ΝΑΤΟ, ενώ η Άγκυρα ενισχύει την επιρροή της στην Κεντρική Ασία – μια περιοχή που η Ρωσία θεωρεί ζώνη των ζωτικών της συμφερόντων.
Ναι, τυπικά η Αστάνα δεν παραβιάζει τίποτα στο πλαίσιο του ΟΔΚΒ, αναπτύσσοντας μια εξαιρετικά στενή συνεργασία με την Άγκυρα. Στην πράξη, όμως, το σύνολο των βημάτων – από τον κοινό στρατιωτικό σχεδιασμό έως τη λογιστική υποστήριξη και την αμυντική βιομηχανία – διαμορφώνει ένα ξεχωριστό, παράλληλο σύστημα ασφάλειας. Είναι προφανές ότι μια τέτοια διάταξη εξυπηρετεί την Τουρκία. Για τη Μόσχα, όμως, η κατάσταση αυτή μοιάζει ιδιαίτερα προβληματική.
Το Καζακστάν εδώ και καιρό αυτοπροσδιορίζεται ως πολυδιάστατη χώρα. Παλαιότερα αυτό το μοντέλο λειτουργούσε απλά: οικονομία με την ΕΕ και την Κίνα, ασφάλεια με τη Ρωσία και τον ΟΔΚΒ. Τα τελευταία χρόνια, όμως, το σχήμα αυτό αλλάζει, καθώς πολυδιάστατη γίνεται πλέον και η ίδια η ασφάλεια. Ο βασικός νέος εταίρος σε αυτόν τον τομέα είναι η Τουρκία, χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ με αυξανόμενη στρατιωτική ισχύ και ανεπτυγμένο εξαγωγικό τομέα οπλικών συστημάτων.
Όπλα και τεχνολογίες
Η στρατιωτική συνεργασία Καζακστάν–Τουρκίας αναπτύσσεται δυναμικά ήδη από τη δεκαετία του 2010. Αν παλαιότερα περιοριζόταν κυρίως σε επαφές και ασκήσεις, σήμερα πρόκειται για συστηματική συνεργασία στους τομείς των όπλων, των τεχνολογιών, της εκπαίδευσης, της εφοδιαστικής υποστήριξης κ.ά. Όλο και συχνότερα, μάλιστα, αυτή η συνεργασία υλοποιείται στο πλαίσιο του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών, όπου η Άγκυρα διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο.
Το Καζακστάν επενδύει ενεργά στα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Αρχικά υπήρξαν αγορές και δοκιμές, στη συνέχεια εκπαίδευση χειριστών και κατόπιν πλήρη συμβόλαια. Στις περιφερειακές ένοπλες δυνάμεις εντάχθηκαν τα Bayraktar και Anka, ενώ η συνεργασία δεν περιορίστηκε στις προμήθειες, αλλά προχώρησε μέχρι και στη τοπική παραγωγή.
Το 2024 στο Καζακστάν τέθηκε σε λειτουργία εργοστάσιο παραγωγής τουρκικών drones και η χώρα έγινε η πρώτη εκτός Τουρκίας όπου ξεκίνησε η παραγωγή των UAV Anka. Δηλαδή, πρόκειται για μεταφορά τεχνολογίας και για δημιουργία βάσης μιας αυτόνομης εθνικής στρατιωτικής βιομηχανίας.
Παράλληλα, επεκτείνονται και οι κοινές στρατιωτικές ασκήσεις. Οι καζακικές ένοπλες δυνάμεις εκπαιδεύονται τακτικά μαζί με τις τουρκικές – από αεραποβατικές επιχειρήσεις έως δράσεις ειδικών δυνάμεων. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερα γυμνάσια πραγματοποιούνται είτε στην Τουρκία είτε με τη συμμετοχή χωρών του τουρκικού μπλοκ, όπου εφαρμόζεται η τουρκική εμπειρία και τα τουρκικά πρότυπα, συμπεριλαμβανομένων και των νατοϊκών.
Ξεχωριστή κατεύθυνση αποτελεί η εκπαίδευση προσωπικού. Καζάκοι στρατιωτικοί εκπαιδεύονται στην Τουρκία, μεταξύ άλλων στη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών, στα σύγχρονα συστήματα διοίκησης και στην αεροπορία. Στην ίδια τη δημοκρατία δημιουργούνται ειδικές μονάδες drones και εκπαιδευτικά κέντρα, σε μεγάλο βαθμό βασισμένα σε τουρκικά πρότυπα.
Οι στόχοι της Ρωσίας και της Τουρκίας
Από τη στιγμή της ανεξαρτησίας του, το Καζακστάν αντιλαμβάνεται την ευαλωτότητά του: δεν μπορεί μόνο του να εξασφαλίσει ούτε πλήρη κυριαρχία ούτε ασφάλεια, παρά την τεράστια επικράτεια και τους πόρους του.
Την αίσθηση αστάθειας εντείνει και η γεωγραφική του θέση: η χώρα συνορεύει με δύο υπερδυνάμεις (τη Ρωσία και την Κίνα) και βρίσκεται κοντά σε ασταθείς περιοχές (Μέση Ανατολή, Νότια Ασία). Αυτό υποχρέωσε την Αστάνα, από την αρχή, να ακολουθήσει πολυδιάστατη πολιτική, αναζητώντας στήριξη από εξωπεριφερειακούς παίκτες – τις ΗΠΑ, την ΕΕ, τη Μεγάλη Βρετανία – προσπαθώντας ταυτόχρονα να μην ερεθίσει τους γείτονές της, τη Ρωσία και την Κίνα, εξήγησε στο Tsargrad ο πολιτικός επιστήμονας Βλαντίμιρ Κιρέεφ.
Από εδώ διαμορφώνεται και το σημερινό μοντέλο: οικονομική συνεργασία με τη Δύση και την Κίνα, σε συνδυασμό με τη διατήρηση σχέσεων με τη Ρωσία στον τομέα της ασφάλειας. Η επιδίωξη στήριξης από την Τουρκία αποτελεί, συνεπώς, μια λογική προσπάθεια διαφοροποίησης των εγγυήσεων ασφαλείας και αποφυγής αποκλειστικής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Ωστόσο, εδώ κρύβεται η βασική αντίφαση. Στην οικονομία η πολυδιάστατη πολιτική είναι εφικτή, όμως στον τομέα της ασφάλειας τα συμφέροντα των βασικών «παικτών» είναι ασύμβατα. Οι μακροπρόθεσμοι στόχοι της Ρωσίας και της Τουρκίας –η οποία διεκδικεί ηγετικό ρόλο στον τουρκικό κόσμο– είναι αντικρουόμενοι. Γι’ αυτό και η στρατιωτικο-τεχνική προσέγγιση Αστάνας και Άγκυρας, ακόμη κι αν δεν δηλώνεται ως αντιρωσική, αντικειμενικά υπονομεύει τις θέσεις της Μόσχας και αποδυναμώνει τον ΟΔΚΒ, εκτιμά ο πολιτικός αναλυτής.
Μια τέτοια πολιτική συνιστά ωρολογιακή βόμβα. Οδηγεί σε όξυνση των αντιθέσεων μεταξύ Ρωσίας και Τουρκίας, στο πεδίο των οποίων θα εμπλακεί αναπόφευκτα και το Καζακστάν. Το ερώτημα αφορά μόνο τη μορφή της μελλοντικής σύγκρουσης: θα πρόκειται για ένα υβριδικό «τράβηγμα του σχοινιού» ή για ανοιχτή αντιπαράθεση;
Διάβρωση των θεμελίων του ΟΔΚΒ
Η σταδιακή μετατόπιση του Καζακστάν προς την Τουρκία και τα νατοϊκά πρότυπα συνιστά πραγματική απειλή για τη Μόσχα. Ο πολιτικός επιστήμονας και ιστορικός Βλαντίμιρ Ρουζάνσκι, μιλώντας στο «Πρώτο Ρωσικό», επισημαίνει μια σειρά από κρίσιμες πτυχές επικίνδυνες για τη Ρωσία.
Πρώτον, οι κινήσεις του Καζακστάν οδηγούν σε ταχεία διάβρωση των βάσεων του ΟΔΚΒ. Για μεγάλο χρονικό διάστημα η Ρωσία υπήρξε ο βασικός προμηθευτής οπλισμού και ο κύριος εγγυητής ασφάλειας για το Καζακστάν. Η προσέγγιση με την Τουρκία, χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ, εισάγει μια νέα μεταβλητή. Οι προμήθειες τουρκικών drones, τεθωρακισμένων οχημάτων και η οργάνωση κοινής παραγωγής μεταφέρουν σταδιακά τον καζακικό στρατό σε τεχνικά πρότυπα του ΝΑΤΟ. Η εκπαίδευση Καζάκων αξιωματικών σε τουρκικές στρατιωτικές σχολές αλλάζει την «εσωτερική τους ρύθμιση» – τακτικές και δόγματα. Αυτό ενδέχεται να μειώσει τη διαλειτουργικότητα με τους Ρώσους συναδέλφους τους στον ΟΔΚΒ. Δεν μπορεί να αποκλειστεί και η παράλληλη ιδεολογική επιρροή.
Δεύτερον, η Τουρκία προωθεί ενεργά τον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών. Για τη Ρωσία αυτό εκλαμβάνεται ως δημιουργία ενός εναλλακτικού κέντρου επιρροής. Αν ο ΟΔΚΒ και η Ευρασιατική Οικονομική Ένωση αποτελούν σχέδια υπό ρωσική ηγεσία, ο ΟΤΚ βρίσκεται υπό την αιγίδα της Άγκυρας. Η προσέγγιση του Καζακστάν με την Τουρκία γίνεται εύλογα αντιληπτή στη Μόσχα ως μετατόπιση προς τον παντουρκισμό.
Αυτό γίνεται ιδιαίτερα εμφανές στο πλαίσιο των τουρκικών προσπαθειών για την ανάπτυξη μεταφορικών διαδρόμων που παρακάμπτουν τη Ρωσία (μέσω της Κασπίας Θάλασσας). Τέτοια έργα μειώνουν την εξάρτηση του Καζακστάν από τη ρωσική διαμετακόμιση, αποδυναμώνοντας τους οικονομικούς μοχλούς επιρροής της Μόσχας.
Τρίτον, η Τουρκία επενδύει στην εκπαίδευση (σχολεία «Maarif») και στον πολιτισμό, υπογραμμίζοντας την κοινότητα των τουρκικών ριζών. Για τη Ρωσία, στο εσωτερικό της οποίας ζουν πολυάριθμοι τουρκικοί πληθυσμοί, η ενίσχυση της ιδεολογικής επιρροής της Άγκυρας στο Καζακστάν μοιάζει με δυνητική πηγή εισαγωγής αποσταθεροποιητικών ιδεών.
Αν ένας βασικός συμμετέχων στον ΟΔΚΒ βρει εναλλακτικό εγγυητή ασφάλειας στο πρόσωπο της Τουρκίας, η σημασία του οργανισμού ενδέχεται να περιοριστεί σε τυπικό επίπεδο. Στη Μόσχα υπάρχουν βάσιμοι φόβοι ότι μέσω της Τουρκίας τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ διεισδύουν έμμεσα στην Κεντρική Ασία – το φαινόμενο του «Δούρειου Ίππου». Επιπλέον, η Κεντρική Ασία αποτελεί ζώνη παραδοσιακών συμφερόντων και «μαλακό υπογάστριο» της Ρωσίας. Η εμφάνιση εκεί ενός ισχυρού παίκτη με φιλοδοξίες περιφερειακής ηγεμονίας αναγκάζει τη Μόσχα να αποσπά πόρους για τον ανταγωνισμό, τη στιγμή που αυτοί είναι κρίσιμα απαραίτητοι σε άλλα μέτωπα, εξηγεί ο Ρουζάνσκι.
Η επιδίωξη της Αστάνας να επωφελείται ταυτόχρονα από τις ρωσικές προτιμήσεις, τις κινεζικές επενδύσεις και, παράλληλα, να εντάσσεται στα σχέδια του τουρκικού κόσμου και στα πρότυπα του ΝΑΤΟ εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους. Το θλιβερό παράδειγμα της Γεωργίας και της Ουκρανίας δείχνει ότι μια τέτοια πολυδιάστατη πολιτική μπορεί να οδηγήσει στο αντίθετο αποτέλεσμα.
Η Μόσχα επιχειρεί να αντιμετωπίσει το πρόβλημα προτείνοντας στο Καζακστάν νέα οικονομικά σχέδια (όπως μια ένωση φυσικού αερίου) και υπενθυμίζοντας τα γεγονότα του Ιανουαρίου 2022, όταν ακριβώς οι δυνάμεις του ΟΔΚΒ συνέβαλαν στη σταθεροποίηση της κατάστασης στη χώρα. Ωστόσο, όπως φαίνεται, οι υποσχέσεις και οι παραινέσεις από μόνες τους δεν επαρκούν.
Και εδώ είναι σκόπιμο να θυμηθούμε ένα ακόμη κρίσιμο σημείο: την ιδέα της Άγκυρας να οικοδομήσει στις περιοχές των πρώην σοβιετικών δημοκρατιών της Ασίας έναν «Μεγάλο Τουράν», που θα ενώσει όλους τους τουρκόφωνους λαούς υπό την αιγίδα της Τουρκίας. Το πρώτο δείγμα αυτής της προσπάθειας υπήρξε ακριβώς το Καζακστάν: τον Νοέμβριο του 2021, στην Κωνσταντινούπολη, μετά την ολοκλήρωση της 8ης Συνόδου Κορυφής του Τουρκικού Συμβουλίου, υπογράφηκε διακήρυξη και ανακοινώθηκε η δημιουργία της νέας ειδικής οικονομικής ζώνης «Τουράν» ακριβώς στο Καζακστάν. Επομένως, όσα συμβαίνουν σήμερα φαίνεται να αποτελούν συνέχεια και ανάπτυξη αυτού του σχεδίου.
Τι σημαίνουν όλα αυτά;
Το Καζακστάν προσπαθεί να ισορροπήσει σε πολλαπλές καρέκλες, ενισχύοντας την ασφάλειά του μέσω διαφορετικών εταίρων. Όμως στον στρατιωτικό τομέα αυτό δεν λειτουργεί: αργά ή γρήγορα θα χρειαστεί να γίνει επιλογή.
Για εμάς αυτό αποτελεί αναμφίβολα ανησυχητικό σήμα: ένας σύμμαχος στηρίζεται ολοένα λιγότερο στις παλαιές συμφωνίες και κοιτά όλο και περισσότερο προς άλλα κέντρα ισχύος. Η Κεντρική Ασία μετατρέπεται σε πεδίο ανταγωνισμού, το οποίο μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρή αντιπαράθεση μαζί μας.
Επομένως, δύσκολα θα αποδώσουν μόνο οι διπλωματικές νύξεις. Θα χρειαστεί η ενεργοποίηση οικονομικών μέτρων πίεσης: η Αστάνα, παρότι προσπαθεί σταδιακά να μειώσει το βάρος, εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη Μόσχα. Τα ρωσικά προϊόντα αντιστοιχούν σχεδόν στο ένα τρίτο του συνολικού εισαγωγικού όγκου της χώρας. Σε ορισμένους τομείς μάλιστα καταγράφηκε πέρυσι σταθερή και σημαντική αύξηση – στις εισαγωγές κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων (+364 εκατ. δολάρια), πολύτιμων μετάλλων (+390 εκατ. δολάρια) και χημικών προϊόντων (+334 εκατ. δολάρια). Και η αντικατάσταση αυτών των εισαγωγών, τουλάχιστον άμεσα –σε περίπτωση επιβολής κυρώσεων ή περιορισμών από τη Μόσχα– δεν είναι εφικτή. Προς το παρόν, δεν είναι.
Η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Ινδία, η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο του 2026 και αναμένεται να τεθεί σε ισχύ το 2027, αναδιαμορφώνει τα εμπορικά κίνητρα σε Ευρώπη και Νότια Ασία, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύει χρόνιες διαρθρωτικές αδυναμίες στη σχέση της Τουρκίας με την ΕΕ. Παρότι η Τουρκία είναι βαθιά ενσωματωμένη στην ευρωπαϊκή αγορά μέσω της τελωνειακής ένωσης, αποκλείεται από την προνομιακή πρόσβαση που προβλέπει η συμφωνία ΕΕ–Ινδίας, ένα κενό που, σύμφωνα με οικονομολόγους και εμπορικά στοιχεία, ενδέχεται να οδηγήσει σε μόνιμες απώλειες ανταγωνιστικότητας για βασικούς τουρκικούς κλάδους.
Η συμφωνία ΕΕ–Ινδίας καλύπτει αγαθά και υπηρεσίες που αντιστοιχούν σε περισσότερο από το 96% του διμερούς εμπορίου σε αξία. Με την πλήρη εφαρμογή της, θα καταργηθούν ή θα μειωθούν δραστικά οι δασμοί σε βιομηχανικά προϊόντα, μηχανήματα, χημικά, φαρμακευτικά προϊόντα και οχήματα, ενώ θα αρθούν ρυθμιστικά εμπόδια και θα διευρυνθεί η πρόσβαση στην αγορά υπηρεσιών. Η ΕΕ εκτιμά ότι η συμφωνία θα αυξήσει τις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς την Ινδία κατά περισσότερο από 50% μέσα σε πέντε χρόνια και θα εξοικονομήσει στις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις περίπου 4 δισ. ευρώ ετησίως από δασμούς. Η Ινδία, της οποίας η οικονομία ξεπέρασε τα 3,7 τρισ. δολάρια το 2025, αποκτά προνομιακή πρόσβαση σε μια αγορά 450 εκατομμυρίων καταναλωτών με συνολικό ΑΕΠ άνω των 16 τρισ. ευρώ.
Παρά τη συμμετοχή της στην τελωνειακή ένωση της ΕΕ από το 1996, η Τουρκία δεν επωφελείται από αυτές τις παραχωρήσεις. Στο πλαίσιο της τελωνειακής ένωσης, η Τουρκία εφαρμόζει το κοινό εξωτερικό δασμολόγιο της ΕΕ έναντι τρίτων χωρών, χωρίς όμως να αποκτά αυτόματα αμοιβαία πρόσβαση όταν η Ένωση συνάπτει συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου. Ως αποτέλεσμα, τα ινδικά προϊόντα που εισέρχονται στην ΕΕ βάσει της νέας συμφωνίας μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα και στην Τουρκία, ενώ οι τουρκικές εξαγωγές εξακολουθούν να υπόκεινται στο κανονικό δασμολογικό καθεστώς της Ινδίας. Αυτή η ασυμμετρία, την οποία εδώ και χρόνια επικρίνουν οι Τούρκοι εξαγωγείς, καθίσταται εντονότερη καθώς η ΕΕ επιταχύνει τη σύναψη εμπορικών συμφωνιών με μεγάλες παγκόσμιες οικονομίες.
Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα (L), ο Ινδός πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι και η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπέγραψαν τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου ΕΕ-Ινδίας στο Νέο Δελχί στις 27 Ιανουαρίου 2026.
Τα εμπορικά στοιχεία αποτυπώνουν ξεκάθαρα την ανισορροπία. Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Τουρκίας, απορροφώντας περίπου το 41% των τουρκικών εξαγωγών και καλύπτοντας το 32% των εισαγωγών το 2024. Η Τουρκία εξήγαγε περίπου 104 δισ. δολάρια αγαθών προς την ΕΕ το περασμένο έτος, κυρίως αυτοκινητοβιομηχανικά προϊόντα, μηχανήματα, κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και χημικά. Η Ινδία, αντίθετα, απορρόφησε λιγότερα από 1,3 δισ. δολάρια τουρκικών εξαγωγών την ίδια περίοδο, ενώ οι τουρκικές εισαγωγές από την Ινδία έφτασαν σχεδόν τα 9 δισ. δολάρια. Χωρίς προνομιακή πρόσβαση, οι Τούρκοι εξαγωγείς αντιμετωπίζουν μέσους ινδικούς δασμούς 10–15% στα βιομηχανικά προϊόντα και άνω του 20% σε πολλά καταναλωτικά αγαθά, σε αντίθεση με τους σχεδόν μηδενικούς δασμούς που θα απολαμβάνουν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Η δομή της τελωνειακής ένωσης υποχρεώνει την Τουρκία να ανοίγει την αγορά της στα ινδικά προϊόντα μέσω της ΕΕ χωρίς να διασφαλίζει ισοδύναμη πρόσβαση για τους δικούς της παραγωγούς. Οι οικονομολόγοι περιγράφουν το φαινόμενο αυτό ως «εκτροπή εμπορίου»: προϊόντα τρίτων χωρών επωφελούνται από τις προτιμήσεις της ΕΕ και εισέρχονται στην Τουρκία αδασμολόγητα, ενώ οι τουρκικές επιχειρήσεις ανταγωνίζονται στο εξωτερικό υπό δυσμενέστερους όρους. Καθώς η ΕΕ επιδιώκει νέες συμφωνίες όχι μόνο με την Ινδία αλλά και με το εμπορικό μπλοκ της Mercosur και εταίρους στον Ινδο-Ειρηνικό, ο σωρευτικός αντίκτυπος στην ανταγωνιστική θέση της Τουρκίας αναμένεται να αυξηθεί.
Ο κλάδος της κλωστοϋφαντουργίας και της ένδυσης είναι από τους πλέον εκτεθειμένους. Σύμφωνα με προβλέψεις που χρησιμοποιήθηκαν από τις ευρωπαϊκές και ινδικές αρχές κατά τις διαπραγματεύσεις, οι ινδικές εξαγωγές κλωστοϋφαντουργικών και ενδυμάτων αναμένεται να επιταχυνθούν σημαντικά μετά την άρση των δασμών προς την ΕΕ. Με την προνομιακή πρόσβαση, οι συνολικές εξαγωγές της Ινδίας στον τομέα αυτό εκτιμάται ότι θα προσεγγίσουν τα 100 δισ. δολάρια ετησίως έως το 2030, από περίπου 44 δισ. το 2023. Οι Ινδοί κατασκευαστές συνδυάζουν χαμηλότερο εργατικό κόστος με μεγάλη παραγωγική δυναμικότητα και, βάσει της συμφωνίας, αδασμολόγητη ή σχεδόν αδασμολόγητη είσοδο στην ευρωπαϊκή αγορά.
Οι Τούρκοι εξαγωγείς ενδυμάτων, οι οποίοι σήμερα καλύπτουν περίπου το 10% των εισαγωγών ένδυσης της ΕΕ και παρήγαγαν πάνω από 30 δισ. δολάρια σε εξαγωγικά έσοδα το 2024, αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο υποκοστολόγησης χωρίς να αποκτούν αμοιβαία πρόσβαση στην ινδική αγορά, όπου οι δασμοί για μη προτιμησιακούς εταίρους παραμένουν άνω του 20%.
Ο τομέας της αυτοκινητοβιομηχανίας αντιμετωπίζει μια διαφορετική αλλά εξίσου σημαντική προσαρμογή. Βάσει της συμφωνίας ΕΕ–Ινδίας, οι ινδικοί δασμοί στα επιβατικά οχήματα που εισάγονται από την ΕΕ, οι οποίοι σήμερα συγκαταλέγονται στους υψηλότερους παγκοσμίως (περίπου 110%), θα μειωθούν σταδιακά σε περίπου 10% μέσα σε μια πενταετή μεταβατική περίοδο. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να αυξήσει σημαντικά τις ευρωπαϊκές εξαγωγές αυτοκινήτων προς την Ινδία και να ενθαρρύνει τους Ευρωπαίους κατασκευαστές να εμβαθύνουν απευθείας τους δεσμούς παραγωγής και προμήθειας με Ινδούς προμηθευτές. Η Τουρκία εξήγαγε περισσότερα από 35 δισ. δολάρια σε αυτοκινητοβιομηχανικά προϊόντα το 2024, μεγάλο μέρος των οποίων είναι ενσωματωμένο στις ευρωπαϊκές εφοδιαστικές αλυσίδες. Καθώς οι ευρωπαϊκοί παραγωγοί επεκτείνουν προνομιακά δίκτυα παραγωγής που συνδέονται απευθείας με την Ινδία, οι Τούρκοι κατασκευαστές εξαρτημάτων κινδυνεύουν να χάσουν σχετική σημασία σε ορισμένα τμήματα, ιδίως σε εξαρτήματα ευαίσθητα στο κόστος, όπου τα δασμολογικά πλεονεκτήματα είναι καθοριστικά.
Τα μηχανήματα και τα χημικά, δύο από τις κατηγορίες εξαγωγών υψηλότερης προστιθέμενης αξίας της Τουρκίας, επηρεάζονται επίσης από τη δασμολογική δομή της συμφωνίας. Η Ινδία έχει δεσμευτεί να καταργήσει ή να μειώσει σημαντικά τους δασμούς σε ευρύ φάσμα μηχανημάτων, μηχανολογικού εξοπλισμού και χημικών προϊόντων προέλευσης ΕΕ, όπου οι δασμοί κυμαίνονταν προηγουμένως μεταξύ 7,5% και 15%. Οι Ευρωπαίοι παραγωγοί αναμένεται να αυξήσουν τις εξαγωγές τους προς την Ινδία και να χρησιμοποιήσουν τη χώρα ως περιφερειακό κόμβο παραγωγής και διανομής για τη Νότια Ασία. Οι Τούρκοι εξαγωγείς, που το 2024 απέστειλαν περίπου 28 δισ. δολάρια σε μηχανήματα και 31 δισ. δολάρια σε χημικά παγκοσμίως, δεν απολαμβάνουν αντίστοιχες μειώσεις κόστους. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι αυτό θα μπορούσε σταδιακά να διαβρώσει τη θέση της Τουρκίας σε περιφερειακές αγορές όπου ανταγωνίζεται έμμεσα με ευρωπαϊκές εταιρείες.
Ο αντίκτυπος δεν περιορίζεται στα αγαθά. Η τελωνειακή ένωση εξαιρεί τις υπηρεσίες, τη γεωργία και τις δημόσιες προμήθειες, τομείς που συνολικά αντιπροσωπεύουν πάνω από το μισό του τουρκικού ΑΕΠ. Ενώ η συμφωνία ΕΕ–Ινδίας ανοίγει δρόμους για βαθύτερη συνεργασία στις υπηρεσίες και ρυθμιστική σύγκλιση, η Τουρκία παραμένει εκτός αυτών των πλαισίων, ενισχύοντας τις ανησυχίες ότι η τελωνειακή ένωση δεν αντανακλά πλέον τη δομή του σύγχρονου εμπορίου.
Παρότι η Τουρκία διατηρεί ένα φυσικό πλεονέκτημα λόγω γεωγραφικής εγγύτητας με την ευρωπαϊκή αγορά, οι αναλυτές εκτιμούν ότι αυτό το πλεονέκτημα θα μπορούσε να περιοριστεί χωρίς παράλληλες βελτιώσεις στις μεταφορές και τα logistics. Η Ινδία αναμένεται να αξιοποιήσει το χαμηλότερο κόστος παραγωγής και τις οικονομίες κλίμακας σε συνδυασμό με την προνομιακή πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ, τοποθετώντας τον εαυτό της ως εναλλακτικό κόμβο προμηθειών. Ως αποτέλεσμα, η εξάρτηση της ΕΕ από την Τουρκία θα μπορούσε σταδιακά να μειωθεί, διαβρώνοντας το προνομιακό καθεστώς που δημιούργησε η τελωνειακή ένωση. Η Ινδία ενδέχεται να αναδειχθεί σε πιο ελκυστική βάση για ευρωπαϊκά κεφάλαια και τεχνολογία σε σύγκριση με την Τουρκία, αυξάνοντας τον κίνδυνο μετατόπισης άμεσων ξένων επενδύσεων και εφοδιαστικών αλυσίδων προς τη Νότια Ασία.
Οι πολιτικοί περιορισμοί περιπλέκουν περαιτέρω την εικόνα. Οι προσπάθειες εκσυγχρονισμού της τελωνειακής ένωσης έχουν παγώσει εδώ και σχεδόν μια δεκαετία, εν μέσω ευρύτερων εντάσεων μεταξύ Άγκυρας και Βρυξελλών. Παρότι και οι δύο πλευρές αναγνωρίζουν τη οικονομική λογική της αναβάθμισης της συμφωνίας, η πρόοδος έχει περιοριστεί από διαφωνίες σχετικά με το κράτος δικαίου, τη μετανάστευση και την εξωτερική πολιτική. Ελλείψει μεταρρύθμισης, η εμπορική πολιτική της Τουρκίας παραμένει αντιδραστική, αναγκασμένη να απορροφά τις συνέπειες των αποφάσεων της ΕΕ χωρίς θέση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Το Nordic Monitor έχει επισημάνει ότι οι προκλήσεις που διαμορφώνουν τη σχέση της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση υπερβαίνουν τις ασυμμετρίες στην προνομιακή πρόσβαση στις αγορές και υποδεικνύουν βαθύτερα διαρθρωτικά και θεσμικά προβλήματα που ενδέχεται να περιορίσουν τη δυνατότητα της χώρας να επωφεληθεί από ευρύτερες εμπορικές μεταρρυθμίσεις. Μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2025 από το Ινστιτούτο Διπλωματίας και Οικονομίας με έδρα τις Βρυξέλλες διαπιστώνει ότι ο εκσυγχρονισμός της τελωνειακής ένωσης Τουρκίας–ΕΕ, ένα βήμα που θα μπορούσε να στηρίξει την οικονομική ανάπτυξη και να μειώσει το εμπορικό έλλειμμα της Τουρκίας με την Ένωση, παραμένει απίθανος χωρίς ουσιαστικές βελτιώσεις στο κράτος δικαίου, τη ρυθμιστική διαφάνεια και τη συμμόρφωση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα διακυβέρνησης. Η έκθεση προειδοποιεί ότι χωρίς τέτοιες μεταρρυθμίσεις, η Τουρκία είναι πιθανό να συνεχίσει να αντιμετωπίζει δυσκολίες στην προσέλκυση μακροπρόθεσμων άμεσων ξένων επενδύσεων και στην πλήρη ενσωμάτωσή της στα εξελισσόμενα εμπορικά πλαίσια της ΕΕ, υποδηλώνοντας ότι η πολιτική και νομική αβεβαιότητα ενδέχεται να διαμορφώνει ολοένα και περισσότερο τις οικονομικές προοπτικές της Άγκυρας.
Το ανατολικο ζητημα ,ο WW1 και η Μικρασιατικη καταστροφη και το πραξικοπημα του Κεμαλ και των προσηλύτων της Θεσσαλονικης ειχαν εναν που τα οργανωσε ολα αυτα το βαθυ κρατος του Λονδινου…!! Και αυτο το αποδειξαμε με Οθωμανικα και Τουρκικα αρχεια και οχι μονο. Μονο εμεις αποκαλυψαμε ποιος ο διοικητης στην μαχη του Τοπλου Μπουναρ…, . Ο Γεωργιαδης δεν ακουσε τιποτα για τους Σαββατιανους ?
Ειπαμε η ιστορια ειναι σαν την ραδιενεργια..!!!
#Mahmoud fatih: Ως σύμβολο της απελευθέρωσης του Αφιόν από την εχθρική κατοχή, το Τζαμί Ουμούρ Μπέη κατεδαφίστηκε και στη θέση του στήθηκαν αυτά τα γυμνά αγάλματα… Ποιος απελευθέρωσε το Αφιόν και από ποιον; Ποιος ήταν ο εχθρός; Πού βρίσκεται σε όλα αυτά το μουσουλμανικό τουρκικό έθνος, που αγωνίστηκε για χάρη της αλήθειας και της πατρίδας;
Ποιον Έλληνα έριξες στη θάλασσα; Εναντίον ποιων επτά μεγάλων δυνάμεων κήρυξες πόλεμο;… Δάσκαλος Καντίρ #Μισίρογλου.
Η Σάρα #Άαρονσον αυτοκτόνησε αφότου αποκαλύφθηκε η ταυτότητά της. Η σορός της βρίσκεται στο Ισραήλ και θεωρείται ήρωας στα μάτια του κοινού.
.H αυτοκτονία της Sarah Aaronsohn, μέλους του σιωνιστικού δικτύου κατασκόπων NILI κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, μετά την αποκάλυψή της από Οθωμανούς.Η Aaronsohn συνεργάστηκε με τους Βρετανούς εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στη Παλαιστίνη, μεταφέροντας πληροφορίες μέσω περιστεριών, και η πράξη της αυτοκτονίας της (1917) αποσκοπούσε στην προστασία συνεργατών, όπως επιβεβαιώνεται από ιστορικές πηγές όπως το βιβλίο “The House on the Hill” του David Fromkin.
-#Rojava: Oi δυνάμεις της «Γενικής Ασφάλειας» του συριακού καθεστώτος να συνοδεύονται για λίγο σε μια ζώνη περιορισμένης ασφαλείας στο #Καμισλι , και προχθες στην Χασακα και στο Σεξλερ υπό την επίβλεψη τοπικών δυνάμεων #Asayish , των YPG , των κατοίκων και δημοσιογράφων — και στη συνέχεια να εκδιώκονται ξανά λίγο αργότερα σύμφωνα με τις υπάρχουσες συμφωνίες. • Προσωρινή πρόσβαση • Δεν μεταβιβάζεται εξουσία • Δεν υπάρχει μόνιμη παρουσία (εκτος απο 15 ατομα σε καθε πολη για 1 μηνα περιπου) Οι συμφωνίες επιτρέπουν περιορισμένη είσοδο, όχι έλεγχο. 11 οχήματα που ανήκουν σε τρομοκράτες της HTS που εισήλθαν χθες στο Καμισλί έφυγαν από την πόλη και επέστρεψαν στις περιοχές τους. Μόνο λίγα οχήματα παρέμειναν σε ένα καθορισμένο κτίριο εντός της ζώνης ασφαλείας.
Δύο ακόμη ένοπλες ομάδες του ISIS που ετοιμάζονταν για προβοκάτσια συνελήφθησαν. Δύο ομάδες του ISIS συνελήφθησαν μαζί με όπλα στο χωριό Αμπού Ζιβέλ, που βρίσκεται στον δρόμο Τιλμπαράκ. Μέχρι στιγμής έχουν συλληφθεί περισσότερες από 8 ομάδες.
#YPG Sipan Hamo:Σιπάν Χάμο: Η συμφωνία αποτελεί νίκη για τους Κούρδους..!!!
Όταν συζητάμε τα αποτελέσματα, δεν πρέπει φυσικά να επικεντρωθούμε μόνο στις αδυναμίες μας. Ωστόσο, σίγουρα κάναμε λάθη κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας και ο λαός μας έχει το δικαίωμα να μας επικρίνει γι’ αυτά. Πρέπει να σημειωθεί ότι, ως αμυντική δύναμη και πολιτική βούληση, έχουμε ξεκινήσει μια ολοκληρωμένη αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της διαδικασίας
-Οι Κούρδοι θα ζουν πλέον στη Συρία ως πολίτες με τη δική τους παρουσία και ταυτότητα. Ο λαός μας στις κουρδικές περιοχές θα ζει επίσης με την #αυτονομία και την ιδιαιτερότητά του. Ένα άλλο σημαντικό σημείο εδώ είναι ότι οι Κούρδοι θα κυβερνώνται πλέον μόνοι τους
-Πρέπει να τονίσουμε ότι κάθε κριτική που μας απευθύνεται από τον κουρδικό λαό είναι πολύτιμη και δικαιολογημένη -Εάν η #Ροζάβα έχει εισέλθει στην παγκόσμια ατζέντα σήμερα και μιλάμε για επιτεύγματα, πρέπει να αναγνωρίσουμε τον θετικό ρόλο που διαδραματίζουν όλοι οι Κούρδοι
-Η αντίστασή μας μέχρι τώρα έχει διασφαλίσει την αποτυχία πολιτικών που αρνούνται την ύπαρξη των Κούρδων και αυτή η κατάσταση θα συνεχιστεί. Τώρα, όλοι πρέπει να αναγνωρίσουν την κουρδική ταυτότητα και, το πιο σημαντικό, το πνεύμα της εθνικής ενότητας μεταξύ όλων των Κούρδων έχει φτάσει στο αποκορύφωμά του. Αυτά τα αποτελέσματα είναι τα πιο ιερά επιτεύγματα για εμάς.
Οι αξιωματικοί των #Πεσμεργκά εισήλθαν στη Ροζάβα συνοδευόμενοι από βρετανική και δανική αντιπροσωπεία για να πραγματοποιήσουν συναντήσεις με την ηγεσία.
-#Syria-Rojava: 8 τρομοκράτες της HTS/ISIS εξουδετερώθηκαν και ένας άλλος τραυματίστηκε σε έκρηξη νάρκης στην ύπαιθρο του νότιου #Κομπάνι.
-#Turkey:Ο ηγέτης του Τούρκικου εθνικιστικου MHP, Ντεβλέτ Μπαχτσελί: «Ο Αμπντουλάχ Οτσαλάν έχει εκπληρώσει όλες τις υποσχέσεις του». «Ας βάλουμε το χέρι μας στη συνείδησή μας και ας σκεφτούμε: η ιδρυτική ηγεσία του PKK έχει τηρήσει όλα τα λόγια της από τις 27 Φεβρουαρίου 2025». «Διασφάλισε ότι τα όπλα κάηκαν; Το έκανε». «Εφόσον ο στόχος έχει επιτευχθεί, τότε αυτό που μας αναλογεί είναι να απαιτήσουμε και να περιμένουμε σεβασμό για την ιδρυτική ηγεσία του PKK – από το Κόμμα DEM έως όλες τις οργανωτικές θυγατρικές».
«Η απόφασή μας είναι σαφής μέχρι η Ανατολία να επιστρέψει στην ειρήνη, ο Οτσαλάν στην ελπίδα, οι «Αχμέτ» στο γραφείο (??) και ο Ντεμιρτάς στο σπίτι του».
«Όποιος επιστρέψει, ας επιστρέψει – εγώ δεν θα επιστρέψω». Δεν φαίνεται να έχει αλλάξει η ειρηνευτική διαδικασία μέχρι στιγμής.
Φανταστείτε, ακόμη και το MHP να υποστηρίζει την απελευθέρωση του Ντεμιρτάς: Φετί Γιλντίζ: Πρέπει να συμμορφωθούμε με τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και τις αποφάσεις του Συνταγματικού Δικαστηρίου. Οι διεθνείς εντολές έχουν δοθεί, η συμφωνία έχει κλείσει, τώρα είναι η σειρά των Tούρκων.
-#Syria:Ο αρχηγός της συμμορίας, γνωστός ως Rami al-Hun, του οποίου το πραγματικό όνομα είναι Rami Asaad Taha, διορίστηκε Διοικητής Εσωτερικής Ασφάλειας του Κυβερνείου της Ράκα. Αυτό το άτομο, ο Rami Asaad Al-Taha, από τη φυλή Bu Shaaban, διετέλεσε προηγουμένως επικεφαλής του Κλάδου Πληροφοριών και αξιωματικός ασφαλείας στην περιοχή Sarmada. Γνωστός και ως Rami al-Hun, ο λεγόμενος Rami Asaad Taha ήταν εμίρης (ηγέτης) του ISIS κατά την περίοδο που το ISIS ήλεγχε τη Ράκα. Εντάχθηκε στις τάξεις του ISIS στην πόλη Al-Shaddadi του Κυβερνείου της Χασακά, πριν η οργάνωση μεταφέρει την πρώην πρωτεύουσά της στη Ράκα. Το 2017, αφού έμαθε ότι η Τουρκία προσλάμβανε πρώην μέλη του ISIS με υψηλούς μισθούς, διέφυγε στην Τουρκία και αργότερα εγκαταστάθηκε στην Αζάζ. Εντάχθηκε στην ομάδα συμμοριών Ahrar al-Sharqiya, την οποία φέρεται να σχημάτισε η Τουρκία από τα απομεινάρια της Αλ Κάιντα, ιδίως για να πολεμήσει τις κουρδικές δυνάμεις στη Συρία. Το 2021, στάλθηκε στη Λιβύη από το τουρκικό κράτος. Αυτό το άτομο, που διορίστηκε στην τρέχουσα θέση του κατόπιν άμεσων εντολών των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών, έχει ως κύριο καθήκον την αναδιοργάνωση των υπολειμμάτων του ISIS. Επιπλέον, έχει διατελέσει σε θέσεις στο Τμήμα Ασφάλειας Εγγράφων του Υπουργείου Εσωτερικών, ως Αναπληρωτής Διοικητής Εσωτερικής Ασφάλειας υπεύθυνος για θέματα ασφαλείας στη Χομς και ως Αναπληρωτής Διευθυντής του Τμήματος Αντιτρομοκρατίας.
Μια αντιπροσωπεία του Κουρδικού Εθνικού Συμβουλίου συναντήθηκε με τον προσωρινό πρόεδρο Jolani στη Δαμασκό.
Οι σοροί 15 τρομοκρατών της HTS παραδόθηκαν στην ύπαιθρο του Κομπάνι.
Δύο νεκροί και τραυματίες από έκρηξη σε ναρκης στο Ντέιρ Χαφίρ, στην ανατολική επαρχία του Χαλεπίου.
Μετά την είσοδό τους στο Shaddadi, οι HTS/SNA/ISIS κατέστρεψαν τα νεκροταφεία όσων μαρτύρησαν πολεμώντας εναντίον του ISIS. Απείλησαν τις οικογένειες των μαρτύρων. Οι οικογένειες αναγκάστηκαν να ξεθάψουν τα λείψανα των μαρτύρων τους από τα νεκροταφεία και να τα θάψουν σε ένα νεκροταφείο πολιτών.
-#Iran:Η Σαουδική #Αραβία ενημέρωσε το Ιράν ότι το Βασίλειο θα «παραμείνει ουδέτερο» και δεν θα απαντήσει σε περίπτωση επίθεσης σε αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο ή στη Σαουδική Αραβία, εφόσον δεν σκοτωθούν Σαουδάραβες υπήκοοι.
Ιρανικά κανονιοφόροι πλησίασαν χθες ένα αμερικανικό πετρελαιοφόρο στο Στενό του Ορμούζ και του διέταξαν να σταματήσει και να προετοιμαστεί για επιβίβαση, σύμφωνα με την WSJ. Αντ’ αυτού, το πλοίο επιτάχυνε και αργότερα συνοδεύτηκε από ένα αμερικανικό πολεμικό πλοίο.
Αρκετές εκρήξεις ακούστηκαν στο ανατολικό καράτζ, στην επαρχία Αλμπόρζ, δυτικά της Τεχεράνης.
Οι Ιρανοί έχουν απαιτήσει από την Τουρκία να μην μεσολαβεί πλέον μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ και προτείνουν στο Ομάν να διεξάγονται οι διαπραγματεύσεις.
-#Libya: Ο γιος του Μουαμάρ Καντάφι , Σαΐφ αλ Ισλάμ, δολοφονήθηκε από τέσσερις μαχητές που υποστηρίζονται από την Τουρκία στο σπίτι του.Ο Σαΐφ αλ-Ισλάμ δεν ήταν ο τελευταίος επιζών γιος του Μουαμάρ Καντάφι . Άλλοι όπως ο Μωάμεθ (στο Ομάν), ο Αλ-Σαάντι (στην Τουρκία ) και ο Χαννίμπαλ είναι ακόμα ζωντανοί.
-#Afghanistan: Το Εθνικό Μέτωπο Αντίστασης (NRF) του Αφγανιστάν ανέλαβε την ευθύνη για την επίθεση σε σημείο ελέγχου των Ταλιμπάν στην πόλη Κουντούζ, δηλώνοντας ότι δύο μέλη των Ταλιμπάν σκοτώθηκαν. Σύμφωνα με το NRF, η επίθεση έλαβε χώρα κοντά στο λιμάνι Ιμάμ Σαχίμπ και οι δυνάμεις τους υποχώρησαν χωρίς να υπάρξουν απώλειες.
-#Alawite:Διαμαρτυρία Αλαουίτων δασκάλων στη Λατάκια μετά την έκδοση απόφασης που υποχρεώνει τους δασκάλους να εργάζονται σε επαρχίες μακριά από τις πόλεις όπου ζουν με τις οικογένειές τους, με στόχο να τις αναγκάσει να εγκαταλείψουν τις δουλειές τους.
-#Israel: Amichai Chikli :Το Ισραήλ στηρίζει την κουρδική μειονότητα στη Ροζάβα. Είχαμε την τιμή να φιλοξενήσουμε στην Κνεσέτ τον Αζάντ Χαλίλ, εκπρόσωπο της αυτόνομης κουρδικής διοίκησης στη Ροζάβα, και να τον φέρουμε σε επαφή με τον βουλευτή Αφίφ Αμπέντ, εκπρόσωπο της κοινότητας Δρούζων στο Λικούντ, και τον βουλευτή Αμίτ Χαλεβί, μέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Κνεσέτ.
Ο Αγιούμπ Κάρα, μιλώντας σήμερα στη Διεθνή Σύνοδο Κορυφής για τη Θρησκευτική Ελευθερία στην Ουάσινγκτον, κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να προστατεύσει τις συριακές μειονότητες (Δρούζους, Χριστιανούς, Κούρδους και Αλαουίτες).
-#US: Το νησί του #Έπσταϊν είναι αρκετό για να αποκαλύψει πολλά από τα πρόσωπα που ελέγχουν τον κόσμο από τα παρασκήνια. Αποκάλυψε ένα πολύπλοκο δίκτυο εξουσίας, επιρροής και διαφθοράς, αποδεικνύοντας ότι η αλήθεια μπορεί να έρθει στο φως όσο κι αν προσπαθούν να την κρύψουν στις σκιές. Και αυτοί οι ίδιοι ηγέτες είναι αυτοί που μιλούν για τα δικαιώματα των ανθρώπων και των παιδιών μπροστά στα μέσα ενημέρωσης. #Έπσταϊν
Το νομοσχέδιο για τον «Νόμο περί Προστασίας των Κούρδων» κατατέθηκε επίσημα στο #Κογκρέσο. «Εάν το νομοσχέδιο γίνει νόμος, θα επιβάλλει αυστηρές κυρώσεις σε οποιοδήποτε μέρος επιχειρήσει να αποσταθεροποιήσει τις κουρδικές περιοχές.
-#Druze: #ΙDF Υποστράτηγος Γασάν Αλιάν των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων απαλλάχθηκε από τα καθήκοντά του ως συντονιστής στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη και διορίστηκε συντονιστής για τις υποθέσεις των Δρούζων στη Μέση Ανατολή.
-#Rum_Pontos:Ο Υπουργός Μεταφορών και Υποδομών Abdulkadir Uraloğlu δήλωσε ότι το σιδηροδρομικό έργο Samsun- Trabzon -Sarp θα επιτρέψει τις σιδηροδρομικές μεταφορές μεταξύ 5 επαρχιών στις ακτές τoυ Ρουμ Ποντου και της Γεωργίας.
Στη Σαμψούντα , η 48χρονη Emel Kaynak, η οποία πάσχει από ALS (Πλαγία Αμυοτροφική Σκλήρυνση) εδώ και 3 χρόνια, βρήκε ελπίδα στη στοχευμένη φαρμακευτική θεραπεία, η οποία εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στην περιοχή του Ρουμ Ποντου.
Όσοι θέλετε να κοινοποιείτε την σελίδα διότι η κρατική ΕΡΤ και τα λεγόμενα μεγάλα κανάλια δεν τα δείχνουν αυτά προς το παρόν. “Ουδέν νεότερον από το Ανατολικό Μέτωπο”.
Πηγή προσκείμενη στον σαουδαραβικό στρατό δήλωσε σε δυτικά μέσα ότι η συμφωνία είναι «διμερής» και θα παραμείνει ως έχει.
3 Φεβρουαρίου 2026
(Φωτογραφία: Reuters)
Η Τουρκία δεν θα συμμετάσχει στο νέο αμυντικό σύμφωνο μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, αποκάλυψε σε δυτικά μέσα πηγή προσκείμενη στον σαουδαραβικό στρατό, μετά από αναφορές ότι οι τρεις χώρες επρόκειτο να συνάψουν τριμερή συμφωνία.
«Η Τουρκία δεν θα ενταχθεί στο αμυντικό σύμφωνο με το Πακιστάν», δήλωσε η πηγή στο AFP. «Πρόκειται για διμερή συμφωνία με το Πακιστάν και θα παραμείνει διμερής».
Αξιωματούχος χώρας του Κόλπου δήλωσε επίσης στο ίδιο μέσο: «Πρόκειται για διμερή αμυντική σχέση με το Πακιστάν. Έχουμε κοινές συμφωνίες με την Τουρκία, όμως εκείνη με το Πακιστάν θα παραμείνει διμερής».
Τον περασμένο μήνα, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών είχε δηλώσει ότι βρίσκονταν σε εξέλιξη συζητήσεις σχετικά με τη συμμετοχή της Άγκυρας.
Από τη στιγμή που η συμφωνία ήρθε στο φως, υπήρξαν έντονες εικασίες για τη συγκρότηση μιας ισχυρής συμμαχίας μεταξύ των τριών χωρών.
Η συμφωνία είχε αρχικά παρουσιαστεί ως τριμερές σύμφωνο.
Έρχεται έπειτα από σχεδόν έναν χρόνο διαπραγματεύσεων και βασίζεται στη διεύρυνση της σαουδαραβοπακιστανικής στρατιωτικής συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένου ενός συμφώνου αμοιβαίας άμυνας που υπεγράφη τον Σεπτέμβριο και προβλέπει ότι επίθεση εναντίον της μίας χώρας θεωρείται επίθεση εναντίον και των δύο.
Το σύμφωνο έρχεται επίσης λίγους μήνες μετά από έναν σύντομο πόλεμο μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν, καθώς και σε μια περίοδο κατά την οποία οι εντάσεις μεταξύ του Ριάντ και του ανταγωνιστή του, Άμπου Ντάμπι, βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το βασίλειο εργάζεται για τη συγκρότηση μιας νέας στρατιωτικής συμμαχίας με την Αίγυπτο και τη Σομαλία, με στόχο την αντιμετώπιση των ΗΑΕ.
Σύμφωνα με νέα αναφορά των New York Times (NYT), η Αίγυπτος έχει πραγματοποιήσει επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά των υποστηριζόμενων από τα ΗΑΕ Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης (RSF), οι οποίες διαπράττουν γενοκτονικά εγκλήματα πολέμου κατά αμάχων στο Σουδάν.
Οι επιθέσεις φέρεται να εκτοξεύονται από μυστική αεροπορική βάση στην έρημο της δυτικής Αιγύπτου.
Την ίδια ώρα, το Ισλαμαμπάντ αντιμετωπίζει πρόσφατα φονικές επιθέσεις από αυτονομιστές μαχητές.
Το Πακιστάν ανακοίνωσε την 1η Φεβρουαρίου την εξόντωση τουλάχιστον 145 αυτονομιστών μαχητών στην επαρχία Μπαλουχιστάν, έπειτα από σειρά επιθέσεων με πυροβολισμούς και βόμβες το Σαββατοκύριακο, που κόστισαν τη ζωή σε 50 ανθρώπους.
Μαχητές του αυτονομιστικού Απελευθερωτικού Στρατού του Μπαλουχιστάν (BLA) εξαπέλυσαν συντονισμένες επιθέσεις το Σάββατο, σκοτώνοντας 31 πολίτες, μεταξύ των οποίων πέντε γυναίκες, καθώς και 17 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας.
Της Natasha Bertrand, Kevin Liptak, Jennifer Hansler, Kylie Atwood
CNN Expansion DC – Νοέμβριος 2021 Μέση Ανατολή
Το USS Abraham Lincoln, πυρηνοκίνητο αεροπλανοφόρο κλάσης Nimitz, φαίνεται στη Ναυτική Αεροπορική Βάση North Island στο Σαν Ντιέγκο της Καλιφόρνια, στις 11 Αυγούστου 2025. Φωτογραφία αρχείου: Mike Blake/Reuters.
Αμερικανικό αεροπλανοφόρο κατέρριψε ιρανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος που «προσέγγισε επιθετικά» το πλοίο στην Αραβική Θάλασσα την Τρίτη, λίγες ώρες πριν δύο κανονιοφόροι που επιχειρούν υπό το Σώμα Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν πλησιάσουν δεξαμενόπλοιο με αμερικανική σημαία στα Στενά του Ορμούζ και απειλήσουν να επιβιβαστούν και να το καταλάβουν, σύμφωνα με εκπρόσωπο του αμερικανικού στρατού.
Τα δύο περιστατικά σημειώθηκαν λίγες ημέρες πριν από προγραμματισμένη συνάντηση αξιωματούχων των ΗΠΑ και του Ιράν την Παρασκευή, στο πλαίσιο διπλωματικών διαπραγματεύσεων που αποσκοπούν στην αποτροπή στρατιωτικής σύγκρουσης.
Στο πρώτο περιστατικό, την Τρίτη, αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν ιρανικό drone «καθώς το μη επανδρωμένο αεροσκάφος προσέγγιζε επιθετικά» το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln, το οποίο διέπλεε την Αραβική Θάλασσα σε απόσταση περίπου 500 μιλίων από τις νότιες ακτές του Ιράν, δήλωσε ο πλοίαρχος Τιμ Χόκινς, εκπρόσωπος της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ.
«Το ιρανικό drone συνέχισε να κατευθύνεται προς το πλοίο παρά τα μέτρα αποκλιμάκωσης που έλαβαν οι αμερικανικές δυνάμεις, οι οποίες επιχειρούσαν σε διεθνή ύδατα», ανέφερε ο Χόκινς. Ένα μαχητικό F-35C από το Lincoln κατέρριψε το drone για την προστασία του αεροπλανοφόρου και του προσωπικού του, πρόσθεσε.
«Κανένα μέλος των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων δεν τραυματίστηκε κατά το περιστατικό και δεν υπέστη ζημιές αμερικανικός εξοπλισμός», δήλωσε.
Το κρατικά συνδεδεμένο πρακτορείο Tasnim μετέδωσε επίσης την Τρίτη ότι το Ιράν έχασε την επικοινωνία με drone των Φρουρών της Επανάστασης, ενώ αυτό εκτελούσε «αποστολή αναγνώρισης, επιτήρησης και κινηματογράφησης» πάνω από διεθνή ύδατα της Αραβικής Θάλασσας.
Το drone είχε «μεταδώσει επιτυχώς το υλικό επιτήρησης και αναγνώρισης» στους χειριστές του στο κέντρο διοίκησης των Φρουρών της Επανάστασης πριν χαθεί η επικοινωνία, ανέφερε το πρακτορείο επικαλούμενο ενημερωμένη ιρανική πηγή. «Ο λόγος της απώλειας επικοινωνίας διερευνάται και οι λεπτομέρειες θα ανακοινωθούν μόλις επιβεβαιωθούν».
Λίγες ώρες μετά το επεισόδιο με το drone, δύο ιρανικές κανονιοφόροι προσέγγισαν το M/V Stena Imperative — δεξαμενόπλοιο χημικών που διαχειρίζονται Αμερικανοί και φέρει αμερικανική σημαία — στα Στενά του Ορμούζ, περνώντας τρεις φορές κοντά στο πλοίο με υψηλές ταχύτητες, ενώ ιρανικό drone τύπου Mohajer πετούσε από πάνω, σύμφωνα με τον Χόκινς. Κατά τη διάρκεια μίας από τις διελεύσεις, οι Ιρανοί απείλησαν μέσω ασυρμάτου ότι θα επιβιβαστούν και θα καταλάβουν το δεξαμενόπλοιο. Το πλοίο βρισκόταν σε διεθνή ύδατα, ανέφερε ο Χόκινς.
Οι αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις που επιχειρούν στην περιοχή αντέδρασαν μόλις πληροφορήθηκαν τις ιρανικές απειλές. Το αντιτορπιλικό USS McFaul συνόδευσε το δεξαμενόπλοιο μακριά από την περιοχή, με παράλληλη αεροπορική κάλυψη από την Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ, πρόσθεσε. Ως αποτέλεσμα, η κατάσταση αποκλιμακώθηκε.
Ο Χόκινς χαρακτήρισε τη συμπεριφορά του Ιράν παράδειγμα «αντιεπαγγελματισμού και επιθετικής συμπεριφοράς» που αυξάνει τον κίνδυνο λανθασμένων υπολογισμών για τα πλοία που επιχειρούν στην περιοχή, και τόνισε ότι η «παρενόχληση» σε διεθνή ύδατα δεν θα γίνει ανεκτή από τις ΗΠΑ.
Τα περιστατικά σημειώνονται ενώ ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο μιας μεγάλης επίθεσης κατά του Ιράν, στο πλαίσιο συζητήσεων για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος της χώρας και της παραγωγής βαλλιστικών πυραύλων.
Οι συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν που είχαν προγραμματιστεί για αργότερα αυτή την εβδομάδα αντιμετώπισαν εμπλοκή την Τρίτη, αφού η Τεχεράνη ζήτησε να αλλάξει ο τόπος διεξαγωγής, να αποκλειστούν περιφερειακοί συμμετέχοντες και να περιοριστεί το αντικείμενο των συζητήσεων αποκλειστικά στο πυρηνικό της πρόγραμμα, σύμφωνα με τρεις πηγές με γνώση του θέματος.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, δήλωσε την Τρίτη ότι οι συναντήσεις, υπό την ηγεσία από αμερικανικής πλευράς του ειδικού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ, «παραμένουν προγραμματισμένες προς το παρόν, αλλά ο πρόεδρος έχει πάντα ένα εύρος επιλογών στο τραπέζι, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης στρατιωτικής ισχύος».
Την τελευταία εβδομάδα ο αμερικανικός στρατός έχει επιταχύνει τη συγκέντρωση στρατιωτικού υλικού στη Μέση Ανατολή, αναπτύσσοντας την Ομάδα Κρούσης του αεροπλανοφόρου Lincoln στην περιοχή, μαζί με τρία αντιτορπιλικά κατευθυνόμενων πυραύλων και την αεροπορική πτέρυγα του αεροπλανοφόρου, η οποία περιλαμβάνει μοίρες μαχητικών F/A-18E Super Hornet, F-35C Lightning II και αεροσκαφών ηλεκτρονικού πολέμου EA-18G Growler.
Το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει επίσης τρία αντιτορπιλικά — τα USS McFaul, USS Delbert D. Black και USS Mitscher — στην περιοχή, ανεξάρτητα από την ομάδα κρούσης του αεροπλανοφόρου.
Οι νέες απαιτήσεις του Ιράν ενδέχεται να περιπλέξουν τις προσπάθειες των συμμάχων των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή να μεσολαβήσουν για μια διπλωματική λύση στις εξαιρετικά αυξημένες περιφερειακές εντάσεις.
Οι συνομιλίες είχαν οριστεί να πραγματοποιηθούν στην Κωνσταντινούπολη, με τη συμμετοχή και υπουργών Εξωτερικών από την Αίγυπτο, το Ομάν, το Πακιστάν, το Κατάρ, τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Η Τεχεράνη ζητά πλέον εναλλακτική τοποθεσία: το Ομάν, το μικρό σουλτανάτο του Κόλπου που έχει στο παρελθόν φιλοξενήσει συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Παράλληλα, ζήτησε να περιοριστεί το αντικείμενο των συζητήσεων στο πυρηνικό ζήτημα. Οι ΗΠΑ έχουν δηλώσει ότι οι απαιτήσεις τους από το Ιράν υπερβαίνουν τον τερματισμό του πυρηνικού του προγράμματος και περιλαμβάνουν τον περιορισμό των βαλλιστικών πυραύλων και τον τερματισμό της στήριξης σε περιφερειακές ομάδες-πληρεξούσιους.
Το τι προοιωνίζονται αυτές οι αλλαγές — που ανέφερε πρώτη η Axios — για τις διπλωματικές προσπάθειες δεν ήταν άμεσα σαφές. Ήδη, ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν ιδιωτικά προειδοποιήσει ότι το Ιράν ενδέχεται να χρησιμοποιεί τη διπλωματία για να κερδίσει χρόνο και να αποτρέψει στρατιωτική δράση.
Οι δύο βασικοί Αμερικανοί συμμετέχοντες στις συνομιλίες — ο Γουίτκοφ και ο γαμπρός του προέδρου Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ — έφτασαν στην περιοχή την Τρίτη για συνομιλίες με Ισραηλινούς αξιωματούχους.
Ο Τραμπ δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι συνομιλίες βρίσκονται σε εξέλιξη, συνέχισε όμως να επισημαίνει τη μεγάλη στρατιωτική συγκέντρωση στην περιοχή ως ένδειξη της ετοιμότητάς του να διατάξει πλήγματα.
«Αυτή τη στιγμή μιλάμε μαζί τους. Μιλάμε με το Ιράν, και αν μπορέσουμε να καταλήξουμε σε κάτι, θα είναι εξαιρετικό· αν δεν μπορέσουμε, πιθανότατα θα συμβούν άσχημα πράγματα», είπε.
Υπάρχουν τρία στοιχεία της επικαιρότητας που είναι εξαιρετικά ανησυχητικά και η κυβέρνηση επιχειρεί να τα περάσει στην κοινή γνώμη ως επιτυχίες της.
Το πρώτο είναι η επιβεβαίωση απο την μπουζουκόβια αμερικανίδα πρέσβη ότι το καλοκαίρι μπορεί να έρθει στην Ελλάδα ο Τράμπ. Οι κυβερνητικοί οπαδοί ερμήνευσαν την πιθανή έλευση του ασταθούς αμερικανού προέδρου ως κίνηση υποστήριξης του Μητσοτάκη. Η αγωνία τους (κυβέρνησης και οπαδών) είναι να μην χάσουν την μαρμίτα.
Όπως, όμως, ρητά αναφέρει και ο διαμένων στην Ουάσιγκτον εδω και μια πεντηκονταετία, Θεόδωρος Καρυώτης σε άρθρο του στην Hellas Journal ο Τράμπ, αν έρθει, θα έρθει για να μοιράσει την ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Και δεδομένων των διεθνών σχέσεων που έχουν διαμορφώσει οι δύο επικεφαλής των κυβερνήσεων (Ελλάδας και Τουρκίας) αντιλαμβάνεται κανείς εύκολα που θα γύρει ο αμερικανός πρόεδρος.
Βεβαίως, στην Ελλάδα τα αργυρώνητα μμε (κατα καιρούς εξαγγέλλεται η χρηματοδότησή τους απο την κυβέρνηση, οπότε δεν τα συκοφαντούμε) θα περάσουν πως ο Τράμπ δεν ήρθε να μοιράσει αλλά να στηρίξει τον αναντικατάστατο. Ακόμη και οι αμερικανοί αντιλήφθηκαν πως ο κ. Μητσοτάκης είναι αναντικατάστατος. Οπότε η γάτα θα φύγει αλλά η ζημιά θα γίνει. Θα τα δει κανείς;
Το δεύτερο στοιχείο είναι η δήλωση του κ. Μητσοτάκη πως στις ελληνοτουρκικές σχέσεις δεν πρέπει να ανακατεύονται άλλοι. Είναι μια επικίνδυνη δήλωση. Βεβαίως, στην κοινή γνώμη περνά η αντίληψη ότι ο εθνικά υπερήφανος πρωθυπουργός κατατροπώνει Ευρώπη και ΗΠΑ που θέλουν να επηρεάσουν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις.
Η Ελλάδα έκανε μεγάλη προσπάθεια για να κρατήσει διεθνοποιημένο το κυπριακό και να καταστήσει ευρωπαϊκό ζήτημα τα ελληνοτουρκικά. Και το έκανε διότι δεν έχει άλλα εργαλεία εξωτερικής -και αμυντικής- πολιτικής πέραν της συμμετοχής της σε οργανισμούς όπως η ΕΕ, το ΝΑΤΟ και η σχέση προστασίας που έχει με τις ΗΠΑ.
Την μετατροπή των ελληνοτουρκικών σε διμερές ζήτημα την επεδίωξε, και όπως φαίνεται την πέτυχε- ο Ερντογάν. Προσέξτε τον κ. Μητσοτάκη, Προλειαίνει το έδαφος για υποχωρήσεις. Και με την βοήθεια των υπαλλήλων του θα το πετύχει χειροκροτούμενος.
Το τρίτο ανησυχητικό σημείο είναι η παραδοχή Λαβρώφ ότι το 1922 υποστηριξαν τον Κεμάλ σε βάρος της Ελλάδας. Τα κομματικά μίσθαρνα της κυβέρνησης (άλλως τρολάκια) αναπαρήγαγαν την δήλωση επιτιθέμενα κατά του Ελευθερίου Βενιζέλου. Ακόμη φέρουν βαρέως την ανικανότητα της τότε ηγεσίας τους που οδήγησε στην τραγωδία.
Ο Λαβρώφ δεν είναι κάποιος αφελής υπουργός εξωτερικών. Αντιθέτως, είναι αλεπού. Γιατί έκανε δημοσίως αυτήν την παραδοχή; Πάντως, όχι προς όφελος της Ελλάδας της οποίας ο πρωθυπουργός ασκεί εξωτερική πολιτική νηπιαγωγείου. Τόσο μπορεί ο άνθρωπος, τόσο κάνει. Αυτοί που τον στηρίζουν, ομως, είναι συμμέτοχοι σε ό,τι συμβεί στην χώρα.
Η πλειονότητα των πολιτών στην ΕΕ ανησυχεί για ζητήματα ασφάλειας: ενεργές συγκρούσεις (72%), τρομοκρατία (67%), φυσικές καταστροφές που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή (66%), κυβερνοεπιθέσεις (66%) και ανεξέλεγκτη μετανάστευση (65%).
•
Σε αντίστοιχα επίπεδα αλλά με διακυμάνσεις οι σχετικές απαντήσεις σε Ελλάδα και Κύπρο: ενεργές συγκρούσεις 79% / 80%, τρομοκρατία 73% / 77%, φυσικές καταστροφές 83% / 80%, κυβερνοεπιθέσεις 54% / 70% και ανεξέλεγκτη μετανάστευση 84% / 86%.
•
Το 89% των ερωτηθέντων σε επίπεδο ΕΕ θεωρεί ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τις παγκόσμιες προκλήσεις με μεγαλύτερη ενότητα, με τα αντίστοιχα ποσοστά να ανέρχονται στο 93% στην Ελλάδα και στο 95% στην Κύπρο.
•
Οι πολίτες εκφράζουν στήριξη σε μια ΕΕ με ισχυρότερη φωνή (86% ΕΕ, 90% Ελλάδα, 94% Κύπρος) και περισσότερους ευρωπαϊκούς πόρους για την αντιμετώπιση των προκλήσεων σε διεθνές επίπεδο (73%, 82% και 86% αντίστοιχα).
Εν μέσω αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων, οι πολίτες ανησυχούν όλο και περισσότερο για το μέλλον τους και επιθυμούν η ΕΕ να ενεργεί με ενότητα και φιλοδοξία.
Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα του Ευρωβαρόμετρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία δημοσιεύθηκε την Τετάρτη, οι παγκόσμιες εξελίξεις εντείνουν το αίσθημα ανησυχίας στους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι γεωπολιτικές αναταραχές επηρεάζουν σημαντικά τις αντιλήψεις των Ευρωπαίων, με το 52% να δηλώνει απαισιόδοξο για το μέλλον του κόσμου. Το ποσοστό είναι λίγο υψηλότερο στην Ελλάδα (56%) και την Κύπρο (58%). Απαισιοδοξία εκφράζει επίσης το 39% των ερωτηθέντων για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης (53% στην Ελλάδα και 48% στην Κύπρο), καθώς και το 41% για το μέλλον της χώρας τους (56% και 50% αντίστοιχα). Σε ατομικό επίπεδο, ωστόσο, η εικόνα είναι πιο θετική. Πάνω από τα τρία τέταρτα των πολιτών στην ΕΕ (76%) δηλώνουν αισιόδοξοι για το προσωπικό τους μέλλον και το μέλλον της οικογένειάς τους, με τα ποσοστά να διαμορφώνονται στο 69% στην Ελλάδα και στο 75% στην Κύπρο.
Οι προκλήσεις είναι πολλές, όπως επιβεβαιώνουν τα αποτελέσματα της έρευνας. Οι πολίτες εκφράζουν έντονη ανησυχία για την ασφάλεια και την προστασία σε όλα τα ζητήματα που εξετάστηκαν. Στην κορυφή της λίστας βρίσκονται οι ένοπλες συγκρούσεις κοντά στην ΕΕ (72%), η τρομοκρατία (67%), οι κυβερνοεπιθέσεις από χώρες εκτός ΕΕ (66%), οι φυσικές καταστροφές που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή (66%) και οι ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές (65%). Παράλληλα, σημαντική ανησυχία προκαλούν και οι κίνδυνοι που σχετίζονται με την επικοινωνία. Σημειώνεται ότι για την Ελλάδα, σε αντίθεση με τον μέσο όρο της ΕΕ, στην κορυφή της λίστας βρίσκονται πρώτα οι ανεξέλεγκτες μεταναστευτικές ροές (84%), οι φυσικές καταστροφές που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή (83%), και μετά οι ενεργές συρράξεις και πόλεμοι κοντά στην ΕΕ (79%), η τρομοκρατία (73%) και η ενεργειακή εξάρτηση της ΕΕ από χώρες εκτός της Ένωσης (71%).
Η παραπληροφόρηση ανησυχεί το 69% των πολιτών σε επίπεδο ΕΕ, με υψηλότερα ποσοστά στην Ελλάδα (77%) και την Κύπρο (82%). Αντίστοιχα επίπεδα ανησυχίας καταγράφονται για τη ρητορική μίσους εντός και εκτός διαδικτύου (ΕΕ 68%, Ελλάδα και Κύπρος 71%), το ψευδές περιεχόμενο που δημιουργείται από τεχνητή νοημοσύνη (ΕΕ 68%, Ελλάδα 70%, Κύπρος 84%), την ανεπαρκή προστασία των δεδομένων (ΕΕ 68%, Ελλάδα 79%, Κύπρος 82%) και τις απειλές κατά της ελευθερίας της έκφρασης (ΕΕ 67%, Ελλάδα και Κύπρος 73%).
Κάλεσμα για μια ενωμένη Ευρώπη
Μέσα σε ένα περιβάλλον πολλαπλών προκλήσεων, οι πολίτες της ΕΕ ζητούν να ενισχυθεί ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το 66% των ερωτηθέντων (Ελλάδα 78%, Κύπρος 90%) θεωρεί ότι η ΕΕ πρέπει να συμβάλει πιο ενεργά στην ασφάλειά τους, γεγονός που αναδεικνύει τον προστατευτικό της ρόλο στο σημερινό πολιτικό πλαίσιο. Οι πολίτες θεωρούν επίσης ότι η ενότητα είναι ζωτικής σημασίας: το 89% των ερωτηθέντων σε επίπεδο ΕΕ δηλώνει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να είναι πιο ενωμένα, με τα αντίστοιχα ποσοστά να φτάνουν το 93% στην Ελλάδα και το 95% στην Κύπρο. Παράλληλα, το 73% συμφωνεί ότι η ΕΕ χρειάζεται περισσότερα μέσα για να αντιμετωπίσει τις τρέχουσες παγκόσμιες προκλήσεις, με υψηλότερα ποσοστά στην Ελλάδα (82%) και την Κύπρο (86%). Σύμφωνα με τους πολίτες, για να ενισχύσει τη θέση της στον κόσμο η ΕΕ πρέπει να επικεντρωθεί κυρίως στην άμυνα και την ασφάλεια (40% σε επίπεδο ΕΕ, 32% στην Ελλάδα και 50% στην Κύπρο), την ανταγωνιστικότητα, την οικονομία και τη βιομηχανία (32%, 46% και 16% αντίστοιχα) και την ενεργειακή ανεξαρτησία (29%, 32% και 25%). Στην Ελλάδα και την Κύπρο αναφέρονται επίσης το δημογραφικό, η μετανάστευση και η γήρανση του πληθυσμού (30% και 28% αντίστοιχα), καθώς και η εκπαίδευση (31% και 37%).
«Οι γεωπολιτικές εντάσεις διαμορφώνουν την καθημερινή αίσθηση ασφάλειας των Ευρωπαίων πολιτών. Οι πολίτες αναμένουν από την Ευρωπαϊκή Ένωση να προστατεύει, να είναι προετοιμασμένη και να δρα ενωμένη. Αυτό ακριβώς καλείται να προσφέρει μια ισχυρότερη και πιο αποφασιστική Ευρώπη. Η Ευρώπη είναι η ισχυρότερη ασπίδα μας», δήλωσε η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Roberta Metsola.
Το κόστος διαβίωσης παραμένει βασική προτεραιότητα
Η ακρίβεια εξακολουθεί να πλήττει το βιοτικό επίπεδο των πολιτών. Όσον αφορά τις εσωτερικές πολιτικές της ΕΕ, το 41% των ερωτηθέντων αναφέρει τον πληθωρισμό, την ακρίβεια και το κόστος διαβίωσης ως την κορυφαία προτεραιότητα που επιθυμούν να αντιμετωπίσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με τα ποσοστά να ανέρχονται στο 53% στην Ελλάδα και στο 34% στην Κύπρο. Ακολουθούν η οικονομία και η δημιουργία θέσεων εργασίας (35% σε επίπεδο ΕΕ, ποσοστό υψηλότερο κατά πέντε μονάδες σε σχέση με τον Μάιο του 2025), με ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά στην Ελλάδα (60%) και την Κύπρο (43%). Στην Ελλάδα και την Κύπρο, σημαντικές προτεραιότητες αποτελούν επίσης η δημόσια υγεία (54% και 39% αντίστοιχα), η μετανάστευση και το άσυλο στην Κύπρο (39%), καθώς και η φτώχεια και ο κοινωνικός αποκλεισμός στην Ελλάδα (46%). Παρότι οι περισσότεροι ερωτηθέντες αναμένουν ότι το βιοτικό τους επίπεδο θα παραμείνει σταθερό τα επόμενα πέντε χρόνια, ένα σημαντικό ποσοστό προβλέπει επιδείνωση (28% σε επίπεδο ΕΕ, 39% στην Ελλάδα και 33% στην Κύπρο), ιδίως σε χώρες όπου επικρατεί αίσθημα οικονομικής αβεβαιότητας. Ο φόβος για μείωση του βιοτικού επιπέδου είναι μεγαλύτερος στη Γαλλία (45%), στο Βέλγιο και στη Σλοβακία (από 40%).
Εντεινόμενη προτεραιότητα αποτελεί επίσης για τους πολίτες η ενίσχυση του διεθνούς ρόλου της ΕΕ, ιδίως μέσω της άμυνας και της ασφάλειας, καθώς τα ποσοστά που αναφέρθηκαν παραπάνω σημειώνουν αύξηση τριών ποσοστιαίων μονάδων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τεσσάρων μονάδων στην Κύπρο, ενώ ίδιο παραμένει το ποσοστό στην Ελλάδα σε σύγκριση με την προηγούμενη έρευνα.
Παράλληλα, οι πολίτες επιβεβαιώνουν τη σημασία θεμελιωδών αξιών. Η ειρήνη αναδεικνύεται ως η αξία που οι πολίτες επιθυμούν περισσότερο να υπερασπιστεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (52% σε επίπεδο ΕΕ, 60% στην Ελλάδα και 48% στην Κύπρο), γεγονός που αντανακλά το τρέχον γεωπολιτικό κλίμα. Ακολουθούν η δημοκρατία (35% στην ΕΕ, 37% στην Ελλάδα και 40% στην Κύπρο), η ελευθερία του λόγου (23% στην ΕΕ και την Ελλάδα, 20% στην Κύπρο), τα ανθρώπινα δικαιώματα (22%, 25% και 29% αντίστοιχα) και το κράτος δικαίου (21% στην ΕΕ, 38% στην Ελλάδα και 35% στην Κύπρο), που παραμένουν επίσης σημαντικές προσδοκίες των Ευρωπαίων.
Αυξανόμενη στήριξη για τη συμμετοχή στην ΕΕ
Η στάση των πολιτών απέναντι στην ΕΕ και τα θεσμικά της όργανα παραμένει θετική, παρά τη μικρή επιδείνωση που σημειώθηκε σε σχέση με τον Μάιο του 2025. Η μεγαλύτερη ομάδα πολιτών σε επίπεδο ΕΕ διατηρεί θετική εικόνα για την Ευρωπαϊκή Ένωση (49%, -3 ποσοστιαίες μονάδες), ενώ μόλις το 17% εκφράζει αρνητική άποψη. Στην Ελλάδα, θετική εικόνα για την ΕΕ έχει το 34%, ενώ στην Κύπρο το 42%, με τα αρνητικά ποσοστά να παραμένουν χαμηλά (29% και 18%). Αντίστοιχα, για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, οι θετικές απόψεις υπερτερούν των αρνητικών, με το 38% των πολιτών σε επίπεδο ΕΕ να δηλώνει ότι έχει θετική εικόνα (-3 ποσοστιαίες μονάδες), έναντι του 20% που εκφράζει αρνητική άποψη. Στην Ελλάδα και την Κύπρο, το 31% και 30% των πολιτών αντίστοιχα διατηρεί θετική εικόνα για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ το ποσοστό των αρνητικών απόψεων ανέρχεται στο 28% και 14%. Παράλληλα, μια ισχυρή και αυξανόμενη πλειοψηφία θεωρεί ότι η συμμετοχή της χώρας τους στην ΕΕ είναι θετική (62%, ποσοστό αυξημένο κατά δύο μονάδες σε σύγκριση με τον Φεβρουάριο/Μάρτιο του 2024, όταν τέθηκε τελευταία φορά το ίδιο ερώτημα). Στην Ελλάδα, το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται στο 40% (μείωση κατά 5 μονάδες), ενώ στην Κύπρο στο 65% (αύξηση κατά 14 μονάδες).
Από κοινωνικοδημογραφική άποψη, οι νέοι εξακολουθούν να είναι από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές της ΕΕ και έχουν υψηλές προσδοκίες όσον αφορά τον ρόλο της. Οι πολίτες ηλικίας 15 έως 30 ετών είναι πιο πιθανό να έχουν θετική εικόνα τόσο για την ΕΕ (58% έναντι 49% και 43% στις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες) όσο και για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ το 68% επιθυμεί να ενισχυθεί ο ρόλος του (έναντι 58% και 54%). Μεταξύ των νεότερων Ευρωπαίων καταγράφεται επίσης πολύ ισχυρή στήριξη για μεγαλύτερη ενότητα μεταξύ των κρατών μελών στο σημερινό περιβάλλον (90%), περισσότερα μέσα για την Ευρωπαϊκή Ένωση (78%) και ισχυρότερη φωνή της ΕΕ σε διεθνές επίπεδο (87%).
Την έρευνα για το φθινοπωρινό Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το 2025 διεξήγαγε η εταιρεία δημοσκοπήσεων Verian από τις 6 έως τις 30 Νοεμβρίου του 2025 στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Οι συνεντεύξεις έγιναν κυρίως δια ζώσης, ενώ σε ορισμένα κράτη μέλη (Κύπρος, Δανία, Φινλανδία, Μάλτα, Ολλανδία και Σουηδία) πραγματοποιήθηκαν συνεντεύξεις και μέσω διαδικτύου. Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 26.453 συνεντεύξεις, εκ των οποίων 1.007 στην Ελλάδα και 501 στην Κύπρο. Τα «ποσοστά σε επίπεδο ΕΕ» που αναφέρονται έχουν σταθμιστεί με βάση τον πληθυσμό κάθε χώρας.
