Αρχική Blog Σελίδα 2751

Η Ελλάδα ως σάκος του μποξ

1

ΤΟΥ ΠΑΝΤΕΛΗ ΣΑΒΒΙΔΗ.

Η Ελλάδα δέχεται έναν ορυμαγδό επιθέσεων από την Αλβανία και τα Σκόπια μέχρι το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, και επιχειρεί να τις διαχειριστεί όχι μόνο με την παραδοσιακή ήπια στάση –προϊόν μάλλον αδυναμίας– και την αντίδραση της τελευταίας στιγμής, αλλά και με ένα ακέφαλο υπουργείο Εξωτερικών. Όταν παραιτήθηκε ο Κοτζιάς η στήλη θεώρησε λάθος την απομάκρυνσή του τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, αλλά το λάθος επιτάθηκε με την ανάληψη του υπουργείου από έναν πολυάσχολο πρωθυπουργό. Το υπουργείο Εξωτερικών την κρισιμότερη στιγμή δεν έχει ηγεσία που να γνωρίζει τα ζητήματα και να έχει διαμορφωμένη άποψη για τον τρόπο χειρισμού τους.

Η μεγάλη απειλή για τη χώρα προέρχεται από Ανατολάς, αλλά και οι βαλκανικές προκλήσεις υποσκάπτουν το όποιο κύρος της απέμεινε. Στην περίπτωση δε της Αλβανίας, η ηγεσία της παίζει συνειδητά το τουρκικό χαρτί.

Η Αλβανία δεν μπορεί να αποτελέσει απειλή για την Ελλάδα, αλλά ο τρόπος που διαχειρίζεται τις σχέσεις της με την Αθήνα είναι προκλητικός. Κι αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί διότι οι χώρες και τα κράτη για να υπερασπίσουν τα συμφέροντά τους πρέπει να περιβάλλονται και από έναν σεβασμό στις διεθνείς τους σχέσεις. Στη περίπτωση των ελληνοαλβανικών σχέσεων αυτό το στοιχείο ενώ από ελληνικής πλευράς γίνεται σεβαστό, από αλβανικής υποσκάπτεται συνειδητά. Στην Αλβανία, όσο πιο πολύ μιλάς και δρας ανθελληνικά τόσο ηχηρότερα ακούγεσαι. Έχουν διαμορφωθεί στερεότυπα στη γειτονική χώρα που δεν μεταβάλλονται όση προσπάθεια και να καταβάλει η Αθήνα. Χρειάζεται μια άλλη πολιτική. Μπορεί να διαμορφωθεί; Φοβάμαι πως όχι.

Ο τρόπος που αντέδρασε ένα μέρος σχολιαστών, ακαδημαϊκών, πολιτικών, και ένα σημαντικό τμήμα της ελληνικής κοινής γνώμης στη δολοφονία του Κωνσταντίνου Κατσίφα από τις αλβανικές ειδικές δυνάμεις, αποκαλύπτει το βαθύ ρήγμα που διχοτομεί την ελληνική κοινωνία. Ένα ρήγμα που έχει υπερβεί την παλιά διαχωριστική γραμμή μεταξύ αριστερής και αστικής ιδεολογίας, εξαπλώνεται οριζόντια, διαιρεί τους πολιτικούς και κοινωνικούς σχηματισμούς και τείνει να καταστήσει την Ελλάδα υβριδικό μόρφωμα μιας επερχόμενης κρατικής και κοινωνικής δομής, με άγνωστες αρνητικές συνέπειες. Ένα άμορφο κοινωνικό σώμα που υποχρεωτικά συμβιώνει σε έναν χώρο χωρίς να το συνέχει τίποτε από όσα στοιχεία διαμόρφωναν παραδοσιακά τις κοινωνίες. Μια αποεθνοποίηση η οποία είναι επικίνδυνη για την κρατική συνοχή.

Κι αυτό το φαινόμενο, στο βαθμό που το βιώνει η ελληνική κοινωνία, είναι πρωτόγνωρο. Πουθενά αλλού δεν έχει αυτές τις διαλυτικές διαστάσεις.

Ακόμη και αν δεχθούμε την αποδομητική άποψη ότι τα έθνη είναι τεχνητές κατασκευές, συνεχίζουν να υφίστανται και μ’ αυτά είναι δομημένη η παγκόσμια ισορροπία. Και δεν είναι εύκολο να ξεριζωθεί από την ανθρώπινη συνείδηση η αίσθηση της κοινής καταγωγής.

Η προσαρμογή των κοινωνιών στις τεχνολογικές και οικονομικές απαιτήσεις κάθε εποχής όταν επιχειρείται βιαίως οδηγεί σε ολοκληρωτισμούς και καταρρεύσεις. Μπορεί η οικουμενικότητα –και όχι η παγκοσμιοποίηση, όπως προσδιορίστηκε τις δεκαετίες μετά την πτώση του κομμουνισμού– να είναι ένα ζητούμενο, θα πρέπει όμως να επιτευχθεί με όρους δημοκρατίας και χωρίς να επιχειρεί να εξαλείψει, ή να μεταβάλει τεχνητά, την ανθρώπινη συνείδηση.

Η δολοφονία Κατσίφα αποκάλυψε, επίσης, για άλλη μια φορά τα πολύ αρνητικά στερεότυπα που έχουν διαμορφωθεί κατά της Ελλάδας και των Ελλήνων στην κοινωνία της γειτονικής χώρας, η οποία παρά τον εσωτερικό διχασμό της σε δύο φυλές με συγκρουσιακή ιστορία (Γκέγκηδες και Τόσκηδες), λειτουργεί ως ενιαίο έθνος, και μάλιστα με αποφασιστικότητα για ό,τι θεωρεί ότι του ανήκει – σε αντίθεση με το παρηκμασμένο «έθνος» των Ελλήνων.

Λαμβανομένων υπόψη και των απειλών που δέχεται από την Τουρκία, η Ελλάδα ως κράτος δεν μπορεί να υπερασπίσει ούτε την ασφάλεια ούτε την αξιοπρέπεια των πολιτών της.

Όσο είναι νωρίς θα πρέπει να αναζητήσουμε μια νέα πολιτειακή δομή που θα διασφαλίζει την ελληνική ύπαρξη ως συνεκτική κοινωνία που θέλει –όποιοι και όσοι το θέλουν– να συγκροτεί έθνος. Δεν υπάρχει άλλη λύση για μια τέτοια αναζήτηση από μια ομοσπονδιακή Ευρώπη, με τα εθνικά της κράτη ως δημοκρατίες.

Η ομιλία του επικεφαλής εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτη Σχοινά την προηγούμενη εβδομάδα στη Θεσσαλονίκη, σε εκδήλωση του Συλλόγου Αποφοίτων ΑΠΘ, αποκάλυψε πως δεν υπάρχουν ομοσπονδιακοί προβληματισμοί στην Ένωση. Ας τους θέσει η Ελλάδα. Εδώ που βρίσκεται, με τον τρόπο που είναι δομημένη (ή αποδομημένη) ως κράτος, και με τις αντιλήψεις που τείνουν να επικρατήσουν στην «διανόηση» και την πολιτική της ηγεσία, το μέλλον της θα είναι ζοφερό.

Τέλος, οι εξελίξεις στην περιοχή είναι ραγδαίες και περίπλοκες. Το υπουργείο Εξωτερικών δεν μπορεί να παραμένει ακέφαλο. Πρώτη προτεραιότητα του πρωθυπουργού ας είναι η τοποθέτηση νέου ΥΠΕΞ.

Ο θάνατος του Κατσίφα μάς αφορά όλους

3

του Σάββα Καλεντερίδη.

Ναι, ο θάνατος του Κατσίφα μάς αφορά όλους τους Έλληνες και είναι απαράδεκτο να στήνεται χορός «εθνικιστών» και «αντιφασιστών» γύρω από το πτώμα αυτού του νέου που δολοφονήθηκε από το αλβανικό κράτος. Και δεν υπάρχει κανένας λόγος να μάθουμε τι ακριβώς συνέβη για να καταλήξουμε αβίαστα στο εξής συμπέρασμα: Η αλβανική αστυνομία είχε τη δυνατότητα να τον περικυκλώσει, να εξαντληθούν τα πυρομαχικά του και στη συνέχεια να τον συλλάβει για να τον δικάσουν, όπως γίνεται στα ευνομούμενα κράτη.

Αυτό που έκαναν είναι καθαρή δολοφονία με σαφή πολιτικά χαρακτηριστικά και οι υπεύθυνοι πρέπει να λογοδοτήσουν. Και πρέπει να λογοδοτήσουν σε ελληνικό δικαστήριο, εφόσον ο Κατσίφας ήταν και Έλληνας πολίτης.

Όσον αφορά τις ελληνοαλβανικές σχέσεις, έχω υποστηρίξει δημοσίως ότι η Ελλάδα και η Αλβανία, ή για την ακρίβεια οι Έλληνες και οι Αλβανοί, πρέπει να επιδιώξουμε ανάπτυξη στρατηγικής σχέσης γιατί είμαστε δύο ευάριθμα και ανάδελφα έθνη σε μια ταραγμένη περιοχή, και αντί να γινόμαστε όργανα διαφόρων δυνάμεων ο καθένας ξεχωριστά, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας για να διαχειριστούμε από καλύτερη θέση τις πιέσεις και τα «θέλω» του διεθνούς παράγοντα. Όμως αυτό απαιτεί χάραξη κοινής στρατηγικής από Αθήνα και Τίρανα, τιθάσευση του εθνικισμού και δημιουργία κατάλληλων συνθηκών στην ελληνική και την αλβανική κοινωνία.

Προϋπόθεση για να γίνει αυτό, όμως, είναι ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και από τις δύο χώρες σε Έλληνες και Αλβανούς, και εγκατάλειψη των πολιτικών αφομοίωσης και «αλβανοποίησης» της Βορείου Ηπείρου, που είναι μια καθαρά ελληνική περιοχή στην αλβανική επικράτεια.

Πόσο δε μάλλον η εγκατάλειψη εγκληματικών πράξεων όπως η δολοφονία του χειμαριώτη Αριστοτέλη Γκούμα στις 13 Αυγούστου 2010, και του Κωνσταντίνου Κατσίφα, ανήμερα της εθνικής γιορτής του «ΟΧΙ».

Και στο σημείο αυτό να σημειώσουμε ότι η δολοφονία του Κατσίφα έγινε τώρα επειδή τότε, στη δολοφονία του Γκούμα, δεν αντέδρασε το ελληνικό κράτος με τη σφοδρότητα που απαιτούσε η περίπτωση. Όταν δεν αντιδράς, είναι σαν να δίνεις το σύνθημα «συνέχισε να μας σκοτώνεις κι εγώ όχι μόνο δεν θα αντιδρώ, αλλά θα βάζω την αστυνομία μου να αμαυρώνει τη μνήμη του νεκρού». Ναι, ήταν άθλια πράξη η ανακοίνωση της Ελληνικής Αστυνομίας την επομένη της εκτέλεσής του ότι «είχε συλληφθεί το 2008, στο Χαλάνδρι, για κατοχή μισού κιλού ακατέργαστης κάνναβης», χωρίς να αναφέρει ότι είχε αθωωθεί πανηγυρικά. Και θα πρέπει να τονιστεί ότι θα πρέπει να ντρέπονται σε όλη τους τη ζωή εκείνοι που υπέβαλαν και εκείνοι που εξέδωσαν αυτήν την εθνικά απαράδεκτη και κατάπτυστη ανακοίνωση, ενώ δεν θα πρέπει να νιώθουν υπερήφανοι όσοι δημοσιογράφοι την μετέδωσαν. Ντροπή και όνειδος, ντροπή!

Να γυρίσουμε στις ελληνοαλβανικές σχέσεις. Εκτός των δικαιωμάτων των Ελλήνων της Βορείου Ηπείρου, προϋπόθεση για την ανάπτυξη μιας στρατηγικής σχέσης είναι και το οριστικό κλείσιμο του λεγόμενου «Τσαμικού», με καταβολή αποζημιώσεων για τις περιουσίες σε εκείνους που δικαιούνται με βάση το εθνικό και το διεθνές δίκαιο.

Αν δεν ξεκαθαριστούν αυτά και αν δεν τεθούν σε μια ξεκάθαρη και υγιή βάση οι ελληνοαλβανικές σχέσεις, τα φαινόμενα όπως η δολοφονία του Κατσίφα από την αλβανική αστυνομία θα συνεχιστούν, γιατί τελικός στόχος των Τιράνων είναι η εξάλειψη του ελληνισμού από τη Βόρειο Ήπειρο, που επαναλαμβάνουμε είναι μια καθαρά ελληνική περιοχή στην αλβανική επικράτεια. Φυσικά εξυπακούεται ότι όπως απαιτούμε σεβασμό των δικαιωμάτων της ελληνικής μειονότητας, σεβόμαστε και τα σύνορα μεταξύ των δύο χωρών.

Πάντως πρέπει να τονιστεί και να υπογραμμιστεί ότι εάν η αλβανική αστυνομία και η αλβανική κυβέρνηση είχαν τη βεβαιότητα ότι η αντίδραση της Ελλάδας θα ήταν ιδιαίτερα σκληρή για τη δολοφονία, σήμερα ο Κατσίφας θα ζούσε και θα δικαζόταν σε αλβανικό δικαστήριο για τα αδικήματα που διέπραξε.

Οι Αλβανοί τον σκότωσαν «σαν το σκυλί στ’ αμπέλι» και πρέπει να πληρώσουν – και μάλιστα ακριβά.

Για παράδειγμα, εάν όταν ο Ράμα έκανε εκείνη την απαράδεκτη δήλωση για τη δολοφονία του Κατσίφα, ο Έλληνας πρωθυπουργός δήλωνε με θάρρος ότι «Η Ελλάδα θα βάλει βέτο στην ευρωπαϊκή προοπτική της Αλβανίας αν συνεχίζει να παραβιάζει τα δικαιώματα της ελληνικής μειονότητας της Βορείου Ηπείρου», αυτό θα ήταν ένα ηχηρό μήνυμα όχι μόνο προς τα Τίρανα, αλλά και προς όλες της ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Αν δεν επιδιώξει και δεν απαιτήσει η ελληνική κυβέρνηση από την αλβανική να σεβαστεί τα δικαιώματα και του τελευταίου Έλληνα της Βορείου Ηπείρου, τότε η διαδικασία συρρίκνωσης του ελληνισμού θα συνεχιστεί σ’ αυτήν την ιστορική περιοχή, και η Ελλάδα θα γίνει για μια ακόμα φορά «ρεζίλι των σκυλιών», κατοχυρώνοντας τον τίτλο της πλέον ανυπόληπτης χώρας της Ευρώπης, που τον έχει κερδίσει ήδη με την πολιτική ανοιχτών συνόρων που υιοθέτησαν από το 2015 οι κυβερνώντες.

pontos-news.gr

Η Κύπρος εν κενώ

0
 

Χωρίς μια σοβαρή παρέμβαση στον γ.γ.του ΟΗΕ, στο Κυπριακό θα υπάρξουν μόνο χαμένοι

Περίληψη:

Το πιο σημαντικό δεν είναι το τι εμπεριέχει η Έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για το Κυπριακό, αλλά κυρίως το τι δεν περιέχει. Δεν υπάρχει πουθενά η λέξη «Τουρκία». Δεν περιέχει καμία, μα καμία αναφορά στη μορφή της λύσης. Δεν αναφέρεται πουθενά η φράση «διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία».

Ο ΤΑΚΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ είναι ευρωβουλευτής της Κύπρου, Αντιπρόεδρος της Μικτής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής ΕΕ – Τουρκίας.

Η Κύπρος διαβαίνει τα τελευταία της χρόνια, με την εικόνα που γνωρίζουμε. Δεν θα έλεγα τις τελευταίες στιγμές διότι θα ακουγόταν πολύ δραματικό. Ωστόσο όλοι ξέρουμε πως τα χρόνια δεν διαφέρουν και πολύ από τις στιγμές. Διατείνομαι πως πολύ σύντομα η Κύπρος θα αναδειχτεί ως ένα από τα πρώτα, τα μέγιστα προβλήματα του Ελληνισμού ή και της Ελλάδας, για να γίνω πιο σαφής. Την ίδια εικόνα πιθανόν να έχουν για το ίδιο θέμα και στην Τουρκία. Από την ανάποδη μεριά, όμως.

Αφήσαμε, και η Ελλάδα και η Κύπρος, να μετατραπεί η έννοια του «μακροχρόνιου αγώνα» σε κάτι που να μοιάζει περισσότερο με το «άστο ως είναι». Πολύ περισσότερο η Τουρκία άφησε τον χρόνο να περάσει, να κάμει τις ρίζες της στον τόπο, με αποτέλεσμα η λύση να χρειάζεται πλέον πολύ πιο καθαρές ρυθμίσεις στο ζήτημα της άμεσης ή έστω της βραχυπρόθεσμης αποχώρησής της από την Κύπρο.

Πρόσφατα κυκλοφόρησε η Έκθεση του ΓΓ του ΟΗΕ για το κυπριακό. «Μια από ίδια» θα σκεφτεί κάποιος. Δεν είναι, όμως, πια τα πράγματα ίδια με το παρελθόν.

01112018-1.jpg

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες (κέντρο) μιλά δίπλα στον Ελληνοκύπριο πρόεδρο Νίκο Αναστασιάδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Μουσταφά Ακιντσί (αριστερά) σε συνέντευξη τύπου μετά την Διάσκεψη για την Κύπρο, στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στην Γενεύη της Ελβετίας, στις 12 Ιανουαρίου 2017. REUTERS/Laurent Gillieron/Pool
————————————————————————-

Πέραν από όσα περιέχει η Έκθεση πολλά εκ των οποίων είναι ανήκουστα, απίστευτα και πλήρως εκτός πραγματικότητας (μα ποιος τον ενημερώνει, πόθεν λαβαίνει πληροφόρηση;) υπάρχουν και μερικές πολύ σοβαρές επισημάνσεις που θα πρέπει να βάλουν όλους, κάθε πολίτη, αλλά πρωτίστως όλη την πολιτική ηγεσία, σε Κύπρο και Ελλάδα σε βαθύ προβληματισμό.

Μας λέει, παραδείγματος χάριν, παιδιά τελειώσαμε, δεν υπάρχουν συνομιλίες επ’ άπειρον: «Παρατηρώ σαφώς ότι η συνεχής στήριξη για έναν ορίζοντα ατέρμονης διαδικασίας χωρίς αποτέλεσμα βρίσκεται πίσω μας, όχι μπροστά μας».

Μας νοιάζει αυτό, ή μήπως θα το εκμεταλλευτούμε και αυτό με τον αιώνιο τρόπο μας, δηλαδή «αφήστε τον να λέει», και εμείς «είτε πάμε είτε δεν πάμε σε συνομιλίες, καλά είμαστε και έτσι». Δεν είμαστε, όμως, καθόλου καλά. Πού χάθηκε το δίκαιό μας, σε ποιους διαδρόμους της ιστορίας;

Χάθηκε, σε πολύ, μα πάρα πολύ μεγάλο βαθμό, διότι ο χρόνος παρεμβαίνει στα γεγονότα. Ο χρόνος αλλάζει την εικόνα. Δυστυχώς. Πολλοί νομίζουν σήμερα -απ’ ότι φαίνεται και ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών- ότι οι Τουρκοκύπριοι πάντα κατοικούσαν στον βορρά και οι Ελληνοκύπριοι πάντα στο νότο, και έχουν κάποιες διαφορές οι κακομαθημένοι και δεν κάθονται να τις λύσουν. Δυστυχώς, ο χρόνος έτσι μετέτρεψε το Κυπριακό. Και όχι βέβαια μόνον ο απρόσωπος χρόνος, αλλά και το τι εμείς πράξαμε ή παραλείψαμε καθ΄ όλο αυτό το διάστημα. Αλλά και πρωτίστως επειδή αυτό συνέφερε πρώτα απ’ όλα την Τουρκία. Δεν είναι, όμως, της ώρας να ανατρέξω στο παρελθόν.

Κουράσαμε, δεν αξιοποιήσαμε στιγμές και δυνατότητες, και τώρα η καμπάνα κτυπάει την πόρτα των κυβερνήσεων Ελλάδας και Κύπρου. Κάποιος να πει στον Πρόεδρο και στον Πρωθυπουργό πως η καμπάνα κτύπησε και πως είναι οι πρώτοι που θα έπρεπε να την ακούσουν. Σκληρές κουβέντες μα είναι σκληρή η εποχή. Και θα βαρύνει ακόμα περισσότερο.

Το Κυπριακό τελειώνει, πιο σωστά, η εποχή που μας έδινε την εντύπωση πως θα μπορούσαμε αιωνίως να τραβούμε το σχοινί των συνομιλιών μακρά μέσα στο χρόνο, αυτή η εποχή έχει κλείσει.

Και δυστυχώς κλείνει αφότου ο χρόνος (μισός αιώνας είναι αυτός) επέτρεψε στην Τουρκία να στήσει θεμέλιο στα εδάφη μας. Και έτσι της δίνεται και η δυνατότητα να εμφανίζεται ως η δύναμη που πιο πολύ απ’ όλους ενδιαφέρεται για την λύση. Αυτά παθαίνει κανείς όταν δεν αξιοποιεί ευκαιρίες. Αναφέρομαι (μόνο ένα παράδειγμα) στο 2005 όταν η Τουρκία ασμένως αναζητούσε από την κατεχόμενη Κύπρο να της δώσει ημερομηνία έναρξης διαπραγματεύσεων για ένταξη στην ΕΕ. Και η κατεχόμενη Κύπρος έδωσε στην κατέχουσα Τουρκία αυτό που επιθυμούσε χωρίς κανένα αντάλλαγμα. Το γιατί, δεν το κατανόησα ποτέ μου. Κονιορτοποιήσαμε ένα όπλο που κατασκευάσαμε με είκοσι χρόνια εργασίας. Ο κος Ερντογάν, παίρνοντας ημερομηνία, κέρδιζε χρόνο πολιτικής σταδιοδρομίας, για να μην πω πως παίρνοντας την ημερομηνία έσωζε ίσως και την ζωή του. Η ημερομηνία επέβαλλε καθήλωση των στρατιωτικών στους στρατώνες και πολύ περισσότερο τους απομάκρυνε από οποιανδήποτε εμπλοκή στα πολιτικά πράγματα της χώρας. Για τον Ερντογάν η ημερομηνία ήταν ανάσα ζωής.

Επιστρέφω στον Γενικό Γραμματέα. Δεν έχουμε περιθώρια. Κυβέρνηση και αντιπολίτευση να του στείλουν κοινή επιστολή. Να λέμε καθαρά «κύριε Γενικέ, καταλαβαίνουμε πού φτάσαμε. Είμαστε έτοιμοι για λύση. Θέλουμε μόνο να αποφύγουμε το άλφα και το βήτα». Να το βρούμε το άλφα και το βήτα, να το συμφωνήσουμε, και να το στηρίξουμε. Αν δεν μπορεί να γίνει αυτό, αύριο δεν θα υπάρχουν νικητές και ηττημένοι. Θα υπάρχουν μόνο ηττημένοι. Και η Ελλάδα δεν θα βγει αλώβητη από μια τέτοια εξέλιξη.

Αποπειρώμαι, όμως, ώρα τώρα να πω, πως το πιο σημαντικό δεν είναι το τι εμπεριέχει η Έκθεση αλλά κυρίως το τι δεν περιέχει. Δεν υπάρχει πουθενά η λέξη «Τουρκία». Δεν περιέχει καμία, μα καμία αναφορά στη μορφή της λύσης. Δεν αναφέρεται πουθενά η φράση «διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία». Ας μην χαρούν ιδιαίτερα όμως όσοι της εναντιώνονται, διότι, καμία αμφιβολία επί τούτου, δεν σκέφτεται για «ενιαία και ελεύθερη Κύπρο». Όπως ήταν και το όνειρο του Νίκου Κοτζιά για μια ενιαία και ελεύθερη Κύπρο, το οποίο και εξέφρασε ως τώρα πολλές φορές. Χωρίς ωστόσο κανένα απτό αποτέλεσμα.

Γιατί το ερώτημα δεν είναι το όνειρό μας. Όσες φορές κι αν το εκφωνήσουμε εν μέση οδώ! Το ερώτημα είναι πάντα το πώς.

Copyright © 2018 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Μπορείτε να ακολουθείτε το «Foreign Affairs, The Hellenic Edition» στο TWITTER στην διεύθυνση www.twitter.com/foreigngr αλλά και στο FACEBOOK, στην διεύθυνση www.facebook.com/ForeignAffairs.gr και στο linkedin στην διεύθυνση https://www.linkedin.com/company/foreign-affairs-the-hellenic-edition

Gas reserves in the eastern Mediterranean are fostering division. Why?

0

What would you like to learn more about?

Offshore findings of rich gas reserves in East Mediterranean compound political problems regional players coasted to the ancient sea have each other. Here is we explain why it is so.

The Fatih vessel, formerly the Deepsea Metro II,  arrived in the Turkish Mediterranean city of Antalya in June in preparation for the start of Turkey’s first deep drilling project in the region.
The Fatih vessel, formerly the Deepsea Metro II, arrived in the Turkish Mediterranean city of Antalya in June in preparation for the start of Turkey’s first deep drilling project in the region. (AA)

Recent discoveries in the eastern Mediterranean’s Levant Basin have shown that the region’s continental shelf, which has long been disputed among the neighbouring states, contains rich gas reserves.

It could be good news to all the littoral nations, including Turkey, Egypt, Israel, Lebanon, Syria and Cyprus, which has had two divided administrations – one led by Turkish Cypriots in the northern part of the island and another one led by Greek Cypriots in the southern part of the island – since 1974.

However, the newly discovered gas reserves are located in areas contested by Turkey and the Cypriot Greek administration as well as areas contested by Israel and Lebanon. 

Beyond the maritime disputes between the respective states, the discovery threatens serious political problems, causing experts to believe that gas exploration could make things worse rather than better. 

Turkey protested the Egyptian coup in 2013 against the country’s democratically-elected president, Mohammed Morsi, and as a result relations have since been tense.

There have also been political tensions between Israel and Lebanon for decades. Israel has invaded Lebanese territory several times, leading to thousands of casualties. And Syria, neighbour to both Israel and Lebanon, has been embroiled in a civil war since 2011.

In Cyprus, located in the middle of the eastern Mediterranean, the island’s Turkish and Greek populations have also been unable come to terms with each other ever since the 1974 Turkish intervention which aimed to prevent a change in its political status quo following the Greek Cypriot military coup against the internationally-recognised government of the Republic of Cyprus.

With the relaunched Cyprus talks in 2015, there was hope that the newly discovered gas reserves would inspire Turkish and Greek Cypriots to address the island’s political deadlock.

But that did not happen. Following the failed UN-sponsored talks, Turkey announced that Ankara would retaliate against unilateral Cypriot Greek exploration in the region, starting its own exploration efforts in April 2017.

“Our aim is to open two drilling wells on average a year with the Fatih vessel,”said Turkish Energy Minister Fatih Donmez yesterday regarding Ankara’s exploration efforts.

In early 2017, Turkey began its exploration efforts in East Mediterranean. Turkey’s first drilling vessel Fatih sealed to the Mediterranean Sea in late May, 2018.
In early 2017, Turkey began its exploration efforts in East Mediterranean. Turkey’s first drilling vessel Fatih sealed to the Mediterranean Sea in late May, 2018. (AA)

What is at stake in the eastern Mediterranean? 

Until recently, the eastern Mediterranean states have depended on gas imports to meet their energy needs. But with the new offshore gas discoveries, the prospect of self-sustainability became achievable for the littoral states, with the option to even export their gas to international markets, primarily to Europe.

In total, the Levant Basin has gas reserves amounting to 3.45 trillion cubic metres as well as 1.7 billion barrels of oil, according Zeliha Khashman, a professor of international relations at Near Eastern University in the Turkish Republic of North Cyprus (TRNC).

“These newly discovered natural gas resources have been assessed to be huge resources for the region and also for Europe,” Khashman told TRT World.

Two Israeli gas fields, Leviathan and Tamar, hold large swathes of gas reserves, estimated to contain at least 900 billion cubic metres in total, recent findings have demonstrated. The Leviathan gas field alone could ensure Israel meets its gas needs for the next 40 years according to estimates. 

But an Egyptian gas field, Zohr, has reserves of 850 billion cubic meters, nearly equaling Israel’s two eastern Mediterranean gas fields.

Compared to Israel and Egypt, the island of Cyprus has more modest gas reserves of 127 billion cubic metres in the newly discovered Greek Cypriot-administered Aphrodite field, in the eastern Mediterranean. However, the reserves will be enough for the island to meet its energy needs for more than 100 years, according to experts. 

(Samet Catak / TRTWorld)

What are the main disputes over the gas fields?

The littoral states in the eastern Mediterranean need to find common ground to share the gas reserves among themselves. In order to do that, they need to find a way to designate their own respective Exclusive Economic Zones (EEZ).

But the determination of EEZ is not an easy task in the eastern Mediterranean due to the unresolved Cyprus issue.

On the divided island, the two states refuse to recognise each other. In 1983, after an almost decade-long deadlock, Turkish Cypriots declared their own state, TRNC, which has only been recognised by Turkey to date.

Since 2003, the Greek Cypriot administration has signed agreements with Egypt, Lebanon and Israel to determine their respective EEZs in the eastern Mediterranean, said Khashman. Turkey does not recognise these agreements because Ankara believes the Greek-led administration does not represent all the inhabitants of the island.

“The main reason of disagreement among the states, which have a coast in the eastern Mediterranean, is unclarified status of their respective EEZs,” Khashman observed.

“There is no question that the continuation of the Cyprus issue is making the existing disagreement worse.”

Turkey has demanded a stop to Greek Cypriot gas exploration efforts until the Cyprus issue has been resolved, Khashman explained.

When it was clear that the issue could not be resolved in the foreseeable future, then, “Ankara asked from the Greek Cypriot administration to establish a joint committee to determine how the gas fields could be managed by the respective states.”

Until now, the Greek Cypriot administration has refused Turkey’s demands, “stating that exploration efforts are part of its sovereign rights,” Khashman added.

Why Turkey opposes the unilateral actions of Greek Cyprus? 

Turkey has been opposing Greek Cypriot gas exploration in the eastern Mediterranean on two main political points, based on its national continental shelf rights in the region and the country’s protection of Turkish Cypriot rights concerning their stakeholdership in all of the island’s natural sources.

First, Turkey argues that most of the Greek Cypriot exploration efforts in the respective region are problematic, violating the country’s continental shelf rights along its Mediterranean coast.

After the Greek Cypriot administration declared an auction this month for international companies to carry out offshore hydrocarbon exploration in a region designated as “Licence Area Number 7”, the Turkish foreign ministry denounced the effort in strong terms. 

“An important segment of so-called ‘License Area Number 7’ remains within the outer limits of Turkey’s continental shelf in the Eastern Mediterranean, as has been registered with the UN,” the statement said.

Second, Ankara, the longtime defender of the national and territorial rights of Turkish Cypriots against a Greek-dominated state apparatus, views Greek Cypriot gas exploration efforts – conducted without any consultations with Turkish Cypriots, “co-owners” of the island, or the Turkish government – as unacceptable.

Turkey has been one of the three guarantor states, along with Britain and Greece, since the establishment of the Republic of Cyprus in 1960.

After a Greek Cypriot coup, aiming to unite the island with Greece in July 1974, Turkey, as a guarantor state, intervened in the island to prevent a change in the political status of the Republic of Cyprus.

Despite international efforts, the Cyprus issue could not be settled between Turkish Cypriots and Greek Cypriots. Before the most recent 2015 talks, the last major effort to break the deadlock and to settle the Cyprus dispute was the Annan plan initiated by late Kofi Annan, the former UN general secretary, to facilitate the entry of a united Cyprus to the EU in 2004.

The initiative also failed. While Turkish Cypriots overwhelmingly voted for the plan, a large majority of Greek Cypriots rejected it. Despite their rejection, the Greek Cypriot administration was still able to enter the EU despite strong Turkish protests. Turkey sees it as a violation of both Turkish Cypriot rights and Turkey’s good intentions.

Ankara sees the latest Greek Cypriot gas exploration actions in the eastern Mediterranean as another violation of both the “inalienable rights” of Turkish Cypriots and its good intentions. 

“Indeed, the Greek Cypriot side, by acting this way, once more demonstrates that they have not given up their position, which caused the closure of the Cyprus Conference in July 2017 (which refers to the failure of 2015 talks) without any results, and disregards the fact that the Turkish Cypriot side has political equality and co-ownership of the island,” the Turkish foreign ministry statement said earlier this month.

Source: TRT World

Ο τρομερός στρατός της Αμερικής

0
 

Και πώς να γίνει ακόμα καλύτερος*

Περίληψη:

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν σήμερα τον καλύτερο στρατό στον κόσμο, μακράν. Οι δυνάμεις των ΗΠΑ έχουν λίγες αδυναμίες, αν όντως υπάρχουν, και σε πολλούς τομείς -από τον ναυτικό πόλεμο, τις ικανότητες χτυπημάτων ακρίβειας, την αεροπορική ισχύ, τις πληροφορίες και την αναγνώριση, μέχρι τις ειδικές επιχειρήσεις- παίζουν σε εντελώς διαφορετικό πρωτάθλημα από τους στρατούς άλλων χωρών.

Ο MICHAEL O’HANLON είναι ανώτερος συνεργάτης για την Εξωτερική Πολιτική στο Ινστιτούτο Brookings και ο συγγραφέας του βιβλίου με τίτλο The $650 Billion Bargain: The Case for Modest Growth in America’s Defense Budget [1].
Ο DAVID PETRAEUS είναι πρώην Διευθυντής της CIA, πρώην Διοικητής των Συμμαχικών Δυνάμεων στο Ιράκ και το Αφγανιστάν και πρώην Διοικητής της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν σήμερα τον καλύτερο στρατό στον κόσμο, μακράν. Οι δυνάμεις των ΗΠΑ έχουν λίγες αδυναμίες, αν όντως υπάρχουν, και σε πολλούς τομείς -από τον ναυτικό πόλεμο, τις ικανότητες χτυπημάτων ακρίβειας, την αεροπορική ισχύ, τις πληροφορίες και την αναγνώριση, μέχρι τις ειδικές επιχειρήσεις- παίζουν σε εντελώς διαφορετικό πρωτάθλημα από τους στρατούς άλλων χωρών. Αυτή η κατάσταση δεν είναι πιθανόν να αλλάξει σύντομα, καθώς οι αμυντικές δαπάνες των ΗΠΑ [2] είναι σχεδόν τριπλάσιες από εκείνες του πλησιέστερου ανταγωνιστή των Ηνωμένων Πολιτειών, της Κίνας [3], και αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο όλων των συνολικών στρατιωτικών δαπανών στον κόσμο -και ένα άλλο τρίτο προέρχεται από συμμάχους και συνεργάτες των ΗΠΑ.

Παρ’όλα αυτά, τα 15 χρόνια πολέμου, τα πέντε χρόνια περικοπών του [αμυντικού] προϋπολογισμού και η δυσλειτουργία της Ουάσινγκτον έχουν επιπτώσεις. Ο στρατός δεν είναι σίγουρα ούτε διαλυμένος ούτε ανέτοιμος για μάχη, αλλά το μέγεθος και τα επίπεδα των πόρων του είναι λιγότερα από ό, τι είναι σκόπιμο, δεδομένου του εύρους των σύγχρονων απειλών και των αποστολών για τις οποίες πρέπει να προετοιμαστεί. Δεν απαιτούνται ριζικές αλλαγές ή σημαντικές συσσωρεύσεις. Ωστόσο, η τάση των περικοπών του προϋπολογισμού θα πρέπει να σταματήσει και μάλιστα να αντιστραφεί μετριοπαθώς, ενώ οι αμυντικές πιστώσεις θα πρέπει να αντιμετωπιστούν με πιο ορθολογικό και επαγγελματικό τρόπο από ό, τι συμβαίνει τα τελευταία χρόνια.

28102018-1.jpg

Σε κατάσταση μάχης: Στρατιώτης των ΗΠΑ στην επαρχία Λαγκμάν, στο Αφγανιστάν, τον Δεκέμβριο του 2014. LUCAS JACKSON / REUTERS
———————————————————————–

Τα περισσότερα κύρια στοιχεία της αμυντικής πολιτικής των ΗΠΑ βρίσκονται σε λογικά σταθερή βάση, παρά τις αναρίθμητες διαφωνίες μεταξύ ειδικών σχετικά με πολλές από τις λεπτομέρειες. Κατά την διάρκεια της εποχής του Ψυχρού Πολέμου, κάποια παραλλαγή ενός πλαισίου σχεδιασμού δύο πολέμων (με περιορισμούς) απολάμβανε την υποστήριξη και των δύο κομμάτων και θα πρέπει να συνεχίσει να το κάνει για πολλά χρόνια στο μέλλον. Η προωθημένη παρουσία και η δέσμευση στην Ανατολική Ασία [4], στην Ευρώπη [5] και την Μέση Ανατολή [6] παραμένουν αναπόφευκτοι πυλώνες της στρατηγικής εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ. Τα ισχυρά προγράμματα Έρευνας και Ανάπτυξης εξακολουθούν να υποστηρίζονται, όπως και η απαράμιλλη κοινότητα των υπηρεσιών πληροφοριών. Ο προϋπολογισμός προμηθειών του Υπουργείου Άμυνας -το πρώτο θύμα της δημοσιονομικής λιτότητας κατά την δεκαετία του 1990 και τα πρώτα χρόνια αυτού του αιώνα- είναι και πάλι σχετικά υγιής. Οι ηγέτες του Πενταγώνου προωθούν την καινοτομία και οι άνδρες και οι γυναίκες των σημερινών ενόπλων δυνάμεων επιδεικνύουν υψηλά πρότυπα επαγγελματισμού, εξειδίκευσης και εμπειρίας.

Ωστόσο, υπάρχουν επίσης τομείς ανησυχίας. Το πλεόνασμα ικανοτήτων (Excess base capacity) παραμένει πρόβλημα. Ο στόλος του ναυτικού και ο στρατός είναι πολύ μικροί και οι τρέχουσες πορείες του προϋπολογισμού συνεπάγονται περαιτέρω περικοπές παρά αυξήσεις. Και η κλίμακα ορισμένων εξαιρετικά δαπανηρών προγραμμάτων όπλων που βρίσκονται σε εξέλιξη ή στα σχεδιαστήρια, όπως το μαχητικό αεροσκάφος F-35 και κάποια νέα πυρηνικά όπλα, πρέπει να επανεκτιμηθούν. Επομένως, η πρόκληση για τον επόμενο πρόεδρο θα είναι να οικοδομήσει στα δυνατά σημεία, να αντιμετωπίσει τα προβλήματα και να καταγράψει μια πορεία για την συνέχιση της στρατιωτικής κυριαρχίας των ΗΠΑ σε ένα στρατηγικό περιβάλλον που ποτέ δεν σταματά να εξελίσσεται.

ΑΛΛΑΓΗ VS. ΚΙ ΑΛΛΑ ΑΠΟ ΤΑ ΙΔΙΑ

Τα εθνικά συμφέροντα που χρειάζεται να προωθήσει ο στρατός των ΗΠΑ παραμένουν σταθερά: Η προστασία της πατρίδας˙ η διαφύλαξη των πολιτών των ΗΠΑ τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό˙ και η διασφάλιση της ασφάλειας των συμμάχων των ΗΠΑ, της παγκόσμιας οικονομίας και της διεθνούς τάξης γενικότερα. Αυτές τις μέρες, οι απειλές για τα συμφέροντα προέρχονται από πέντε πηγές: Τις μεγάλες δυνάμεις (όπως η Κίνα και η Ρωσία), τους εξτρεμιστές μη κρατικούς δρώντες (όπως η Αλ Κάιντα, το Ισλαμικό Κράτος ή ISIS και οι Ταλιμπάν), τα κακοποιά κράτη (όπως το Ιράν και η Βόρεια Κορέα), τις πανδημίες και τις περιβαλλοντικές αναταράξεις, και τις εξελίξεις στην προηγμένη τεχνολογία που θα μπορούσαν να αυξήσουν τις αδυναμίες των ΗΠΑ (ειδικά εκείνες που σχετίζονται με τον κυβερνοχώρο, το διάστημα και τα όπλα μαζικής καταστροφής).

Ευτυχώς, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν πολλούς πόρους για να αξιοποιήσουν, καθώς προετοιμάζονται για τις απειλές αυτές, ακόμη και πέρα από τις στρατιωτικές τους δυνάμεις. Οι τομείς υψηλής τεχνολογίας και καινοτομίας της χώρας είναι οι καλύτεροι στον κόσμο. Διαθέτει σταθερά οικονομικά μεγέθη, συμπεριλαμβανομένης μιας σταδιακά αυξανόμενης πληθυσμιακής βάσης, τα καλύτερα πανεπιστήμια παγκοσμίως και μια μεγάλη αγορά στο επίκεντρο του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού και εμπορικού τομέα. Και το πιο σημαντικό από όλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες ηγούνται σε ένα παγκόσμιο σύστημα συμμαχιών και συνεργασιών που περιλαμβάνει περίπου 60 χώρες, οι οποίες αντιπροσωπεύουν συλλογικά τα δύο τρίτα της συνολικής οικονομικής παραγωγής και της στρατιωτικής ικανότητας.

Μια σοβαρή αμυντική πολιτική, ωστόσο, πρέπει να λάβει υπόψη της τον τρόπο με τον οποίο αλλάζει ο ίδιος ο πόλεμος. Οι αληθινές στρατιωτικές επαναστάσεις είναι σχετικά σπάνιες, καθώς ακόμη και μεγάλες αλλαγές συμβαίνουν συνήθως σταδιακά, επί δεκαετίες. Υπάρχει όμως σαφώς μια τέτοια επανάσταση που βρίσκεται τώρα σε εξέλιξη, ίσως στα μισά του δρόμου: Στην αεροπορική ισχύ, ιδιαίτερα στις επιπτώσεις των πυρομαχικών ακριβείας σε συνδυασμό με την μεγάλη αύξηση των συστημάτων πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης (Intelligence, Surveillance and Reconnais-sance, ISR) στο σύγχρονο πεδίο μάχης.

28102018-2.jpg

Ένας στρατιώτης των ΗΠΑ στοχεύει με το τουφέκι του μια πόρτα αφότου δέχθηκε πυρά από τους Ταλιμπάν ενώ ήταν σε περιπολία στην επαρχία Κανταχάρ του Αφγανιστάν. Τον Απρίλιο του 2012. BAZ RATNER / REUTERS
——————————————————————————–

Οι αυταπάτες αυτής της επανάστασης ήταν εμφανείς ήδη από το 1982, στην αποτελεσματικότητα των γαλλικών πυραύλων Exocet που χρησιμοποίησε ο στρατός της Αργεντινής ενάντια στα βρετανικά πολεμικά πλοία κατά την διάρκεια του πολέμου των Φώκλαντ [7]. Την ίδια στιγμή, το ΝΑΤΟ πρότεινε την ιδέα της μάχης αέρος-ξηράς (AirLand Battle), την οποία οραματίστηκε με την χρήση νέων τύπων εξελιγμένων πυρομαχικών για χτυπήματα ακριβείας κρίσιμων στόχων πίσω από τις πρώτες γραμμές σε περίπτωση σύγκρουσης με το Σύμφωνο της Βαρσοβίας. (Ενθυμούμενοι το «πρώτο αντιστάθμισμα» (first offset) -την εξάρτηση του ΝΑΤΟ από τα πυρηνικά όπλα για την αντιμετώπιση των μεγάλων στρατιωτικών δυνάμεων των εχθρών του- κάποιοι το αποκαλούσαν αυτό ως το «δεύτερο αντιστάθμισμα», στηριζόμενοι στην υψηλή τεχνολογία των συμβατικών δυνάμεων του [ΝΑΤΟ] για την αντιμετώπιση της ποσοτικής υπεροχής [των αντιπάλων του]).

Το κοινό άρχισε να λαμβάνει γνώση αυτές τις εξελίξεις κατά την διάρκεια του πολέμου του Κόλπου το 1990-91, καθώς ο βομβαρδισμός με λέιζερ έπαιζε το ίδιο καλά στην τηλεόραση όπως έκανε και στο πεδίο της μάχης. Οι βόμβες καθοδηγούμενες από GPS έφτασαν λίγα χρόνια αργότερα, και τελικά ακολουθήθηκαν από οπλισμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones). Όλα αυτά τα αμερικανικά όπλα μπορούν τώρα να χρησιμοποιηθούν σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες μέσω των «βρόχων αισθητήρα-σκοπευτή» που εκμεταλλεύονται τις αξιοσημείωτες εξελίξεις στα συστήματα αναγνώρισης, όπως το «ανοιχτό μάτι» (“unblinking eye”) πολλών δεκάδων αεροσκαφών και δορυφορικών επικοινωνιών που μοιράζονται στόχευση, βίντεο και κρίσιμα δεδομένα σε ολόκληρο τον στρατό σε πραγματικό χρόνο.

Οι βόμβες καθοδήγησης ακριβείας αντιπροσωπεύουν περίπου το 10% των πυρομαχικών που χρησιμοποιήθηκαν στον πόλεμο του Κόλπου. Σε πρόσφατες συγκρούσεις, αντιπροσώπευαν περίπου το 90%, με δραματική επίπτωση στην πορεία της μάχης. Ως αποτέλεσμα, οι αξιωματούχοι του Πενταγώνου τώρα μιλάνε για ένα «τρίτο αντιστάθμισμα» -την ελπίδα, την οποία υποστηρίζουν, μεταξύ άλλων, ο [πρώην] υπουργός Άμυνας Ashton Carter και ο [πρώην] αναπληρωτής υπουργός Άμυνας Robert Work, ότι θα είναι δυνατόν να βασιστούμε στην σύγχρονη ISR και σε εξοπλισμό ακριβείας για να αντισταθμίσουμε, για παράδειγμα, μεγαλύτερους κινεζικούς πυραύλους, αεροσκάφη, πλοία και υποβρύχιες δυνάμεις στα ύδατα του δυτικού Ειρηνικού.

Ωστόσο, παρ’ όλη αυτή την πρόοδο, υπάρχουν όρια στο τι μπορούν να επιτύχουν οι αντισταθμιστικές εχθροπραξίες και η προηγμένη τεχνολογία από μόνα τους. Για παράδειγμα, οι στόχοι πρέπει να τίθενται με ακρίβεια -κάτι που μπορεί να είναι δύσκολο αν οι στόχοι αυτοί είναι σε πόλεις, δάση ή ζούγκλες ή είναι κρυμμένοι ή υπόγειοι. Επιπλέον, τα προηγμένα δίκτυα αισθητήρων και επικοινωνιών μπορεί να αποδειχθούν ευάλωτα όταν ο πόλεμος διεξάγεται με τεχνολογικά εξελιγμένους αντιπάλους.

Ο πόλεμος στην ξηρά παραμένει επίσης πολύπλοκος, ιδιαίτερα όταν γίνονται μάχες σε πόλεις ή εναντίον ενός αντιπάλου που προσπαθεί να κρύψει ή να αποκρύψει τι γίνεται (όπως η κατάσχεση της Κριμαίας από την Ρωσία το 2014 με την χρήση των «μικρών πράσινων ανθρώπων» -μυστηριώδεις στρατιώτες με ομοιόμορφες στολές). Οι μελλοντικές πολεμικές συγκρούσεις θα μπορούσαν να περιπλέκονται με την εισαγωγή χημικών ουσιών, ηλεκτρομαγνητικών παλμών ή ακόμη και πυρηνικών όπλων ή να πραγματοποιούνται σε ζώνη πολέμου που έχει πληγεί από πανδημική μολυσματική ασθένεια. Και δεν είναι δύσκολο να φανταστούμε σενάρια στα οποία οι δυνάμεις των ΗΠΑ θα είναι υπεύθυνες για την αποκατάσταση της τάξης σε ένα χαοτικό περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από την κατάρρευση σύνθετων συστημάτων τα οποία συνήθως παρέχουν βασικές υπηρεσίες σε εκατομμύρια ανθρώπους.

Δεδομένων όλων αυτών, πώς θα πρέπει η διοίκηση να χειριστεί την πολιτική άμυνας; Αξιοποιώντας τις υπάρχουσες πολιτικές και εστιάζοντας στην προετοιμασία του στρατού για πολλαπλές αποστολές, συνεχίζοντας την επανεξισορρόπηση της προσοχής του Ναυτικού στον Ειρηνικό, αντιτιθέμενη στην Κίνα και την Ρωσία και διατηρώντας επαρκείς πόρους για να στηρίξει μια ισχυρή δύναμη.

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΤΕ ΤΟΝ ΣΤΡΑΤΟ ΓΙΑ ΤΟ ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ

Μετά από μακρούς δύσκολους πολέμους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, ορισμένοι επικριτές ισχυρίστηκαν ότι όλη η έννοια της προσπάθειας της προετοιμασίας των δυνάμεων ξηράς των ΗΠΑ για σύνθετες αποστολές πέρα από τις συμβατικές μάχες είναι μια άκαρπη ή και αντιπαραγωγική άσκηση. Ανατρέχοντας στην στάση του στρατού μετά τον πόλεμο του Βιετνάμ, όταν απέφευγε την αντιεξέγερση και επικεντρώθηκε αντ’ αυτού σε πολέμους ελιγμών αιχμής και στην αντιπαράθεση Συμφώνου Βαρσοβίας – ΝΑΤΟ, [οι επικριτές] προτιμούν την ανάπτυξη μιας δύναμης με πιο περιορισμένο προσανατολισμό. Η έκθεση Αμυντικής Στρατηγικής Καθοδήγησης της διοίκησης Ομπάμα για το 2012, για παράδειγμα, δήλωσε ότι παρ’όλο που οι αμερικανικές δυνάμεις «θα διατηρήσουν και θα συνεχίσουν να βελτιώνουν τα διδάγματα, την εμπειρογνωμοσύνη και τις εξειδικευμένες ικανότητες που έχουν αναπτυχθεί στα τελευταία δέκα χρόνια επιχειρήσεων αντιεξέγερσης και σταθεροποίησης στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, δεν θα έχουν πλέον το μέγεθος για να διεξάγουν επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας και παρατεταμένης σταθεροποίησης». Εν μέρει ως αποτέλεσμα αυτής της λογικής, ο σημερινός εν ενεργεία αμερικανικός στρατός έχει μειωθεί κατά σχεδόν 100.000 άτομα τα τελευταία χρόνια, στους 470.000 στρατιώτες. Αυτός είναι μικρότερος από τον αντίστοιχο αριθμό στα μέσα μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1990. Επιπλέον, σύμφωνα με τα τρέχοντα σχέδια, ο στρατός θα μειωθεί περαιτέρω, στα 450.000 άτομα μέχρι το 2018, και ορισμένοι βασικοί αξιωματούχοι του Πενταγώνου υποστήριξαν περικοπές στα 400.000 άτομα ή και λιγότερα.

Αυτός ο συλλογισμός -ο οποίος επαναλήφθηκε στην Τετραετή Αμυντική Αναθεώρηση το 2014- είναι λανθασμένος. Η Ουάσινγκτον μπορεί να δηλώσει την έλλειψη ενδιαφέροντός της για μεγάλης κλίμακας αποστολές και αποστολές σταθεροποίησης, αλλά η ιστορία δείχνει ότι τελικά θα βρεθεί να ασχολείται με αυτά ούτως ή άλλως, οδηγημένη από την έλξη των γεγονότων και την λογική των ταραγμένων καταστάσεων στο πεδίο.

Η Επιχειρησιακή Αντίληψη του Στρατού του 2014 (2014 Army Operating Concept), με τίτλο Win in a Complex World (Νίκησε σε έναν σύνθετο κόσμο), ευφυώς αναγνωρίζει ότι ο σημερινός και ο μελλοντικός στρατός πρέπει να είναι έτοιμοι να χειριστούν ένα ευρύ φάσμα πιθανών προκλήσεων. Συμφωνεί με την ιδέα ότι ο σύγχρονος στρατιώτης πρέπει στην πραγματικότητα να είναι ένας αθλητής του πεντάθλου, με δεξιότητες σε ένα ευρύ φάσμα τομέων που ισχύουν για πολλούς πιθανούς τύπους επιχειρήσεων. Το έγγραφο βασίζεται σε προηγούμενες έννοιες όπως η πίστη του στρατηγού Charles Krulak, πρώην διοικητή του Σώματος των Πεζοναυτών, στην προετοιμασία του στρατού για έναν «πόλεμο τριών μπλοκ», στον οποίο οι αμερικανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να παρέχουν ανακούφιση σε ένα τμήμα μιας πόλης, διατηρώντας την ειρήνη σε ένα δεύτερο και πολεμώντας εντατικά έναν καθορισμένο εχθρό σε ένα τρίτο. Και αντανακλά την συνειδητοποίηση αυτού που ο Raymond Odierno, πρώην αρχηγός του στρατού Ξηράς, αποκαλούσε ως αυξανόμενη «ταχύτητα της αστάθειας» στον κόσμο, με τις αμερικανικές δυνάμεις συχνά να συμμετέχουν ταυτόχρονα σε ένα ευρύ φάσμα επιχειρήσεων έκτακτης ανάγκης σε διάφορες θέατρα –τα πάντα, από την μάχη μέχρι την ανάσχεση και μέχρι την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας.

28102018-3.jpg

Ένας Αμερικανός στρατιώτης μαθαίνει πώς να τοποθετεί μια προστατευτική μάσκα για μια ανάπτυξη κατά του Έμπολα της Δυτικής Αφρικής, στο Fort Campbell, στο Κεντάκι, τον Οκτώβριο του 2014. HARRISON MCCLARY / REUTERS
—————————————————————–

Η διοίκηση του George W. Bush ανέλαβε την εξουσία αντιπαθώντας τις αποστολές που αφορούσαν την οικοδόμηση έθνους, αλλά τελικά κατέληξε να κατανοεί αυτές τις πραγματικότητες. Μια οδηγία του Πενταγώνου που εκδόθηκε το 2005 δήλωνε: «Οι επιχειρήσεις σταθεροποίησης αποτελούν βασική στρατιωτική αποστολή των ΗΠΑ. … Θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα συγκρίσιμη με τις επιχειρήσεις μάχης». Μια δεκαετία μετά, αυτό παραμένει λογική προσέγγιση, ενώ αναγνωρίζεται ταυτόχρονα η επιτακτική ανάγκη οι δυνάμεις των χωρών υποδοχής και οι εταίροι της συμμαχίας να κάνουν ό,τι είναι απολύτως δυνατό για να κρατούν την δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών σε αίμα και χρήμα στο ελάχιστο -και επομένως διατηρήσιμη σε αυτό που πιθανώς να είναι μάχες διάρκειας γενεών.

ΣΥΝΕΧΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΑΝΕΞΙΣΟΡΡΟΠΗΣΗΣ ΤΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ

Κατά την διάρκεια της πρώτης θητείας της, η κυβέρνηση Obama πρότεινε την έννοια της εξισορρόπησης της ισχύος και της προσοχής των ΗΠΑ [8] προς την περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, αντανακλώντας την αυξανόμενη σημασία της περιοχής για τα συμφέροντα των ΗΠΑ. Αυτή η λογική πρόταση γνώρισε ευρεία διακομματική υποστήριξη και θα πρέπει να συμπληρωθεί και να ενισχυθεί τα επόμενα χρόνια. Μέχρι σήμερα, όμως, οι κινήσεις του Πενταγώνου σε αυτή την κατεύθυνση ήταν σχετικά μικρής κλίμακας, με μια καθαρή μετατόπιση πόρων προς το θέατρο Ασίας-Ειρηνικού που δεν ξεπερνούσε τα 10 έως 15 δισεκατομμύρια δολάρια αξίας από τα περίπου 600 δισεκατομμύρια δολάρια του ετήσιου αμυντικού προϋπολογισμού σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας. Σε συνδυασμό με τις συνεχιζόμενες διπλωματικές προσπάθειες και με οικονομικά μέτρα όπως η ψήφιση της Trans-Pacific Partnership –η οποία δεν είναι απλώς μια εμπορική συμφωνία, αλλά και ένα σημαντικό μήνυμα για την δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή εν γένει- αυτές οι κινήσεις πρέπει να είναι αρκετές, τουλάχιστον για την ώρα. Αλλά θα χρειαστεί ένας υγιής, προβλέψιμος αμυντικός προϋπολογισμός για την χρηματοδότηση ακόμη και των κινήσεων αυτής της κλίμακας, και οτιδήποτε λιγότερο θα υπολείπεται πολύ από αυτό που απαιτεί η στρατηγική πρόκληση.

Καμιά «στροφή» προς τον Ειρηνικό δεν χρειάζεται ή δεν είναι καν δυνατή, δεδομένων των άλλων συμφερόντων και δεσμεύσεων των Ηνωμένων Πολιτειών. Εντούτοις, η υπόθεση για την ανανέωση της έμφασης του έθνους στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού είναι ισχυρή. Η Βόρεια Κορέα παραμένει μια σοβαρή απειλή, με εκκεντρική και πολεμοχαρή συμπεριφορά που συνεχίζεται υπό τον σημερινό ηγέτη της Kim Jong Un. Η Πιονγιάνγκ έχει πυροδοτήσει μέχρι τώρα τέσσερα πυρηνικά όπλα [9] και προφανώς συνεχίζει να επεκτείνει το οπλοστάσιό της και τις πυραυλικές της δυνατότητες. Εν τω μεταξύ, η Κίνα έχει εδραιωθεί ως σχεδόν ομότιμη χώρα των Ηνωμένων Πολιτειών σύμφωνα με πολλά οικονομικά και κατασκευαστικά μέτρα, έχει τώρα τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατιωτικό προϋπολογισμό στον κόσμο και θα μπορούσε να ξοδεύει τα μισά από όσα οι Ηνωμένες Πολιτείες για τις ένοπλες δυνάμεις της μέσα σε λίγα χρόνια, με πολύ χαμηλότερο κόστος προσωπικού και πολύ λιγότερες περιφέρειες στις οποίες θα πρέπει να επικεντρωθεί. Τα αποθέματά της σε προηγμένα πολεμικά αεροσκάφη, προηγμένα υποβρύχια, άλλα ναυτικά σκάφη, και βαλλιστικούς πυραύλους και πυραύλους κρουζ έχουν αυξηθεί πάρα πολύ και η πλειονότητα των νεώτερων βασικών πλατφορμών στις κατηγορίες αυτές προσεγγίζουν σταδιακά την ισοτιμία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Εξετάζοντας τα πάντα, από τα αεροπλανοφόρα μέχρι τα τελευταία αεροσκάφη και υποβρύχια, ο αμερικανικός στρατός εξακολουθεί να έχει σημαντικό προβάδισμα σε σύγκριση με τον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό και το συνολικό απόθεμα σύγχρονου στρατιωτικού εξοπλισμού των Ηνωμένων Πολιτειών αξίζει ίσως δέκα φορές περισσότερο από εκείνον της Κίνας. Αλλά η συντριπτική ανωτερότητα που απολάμβαναν κάποτε οι Ηνωμένες Πολιτείες έχει εξαφανιστεί σε μεγάλο βαθμό.

Ο κύριος όγκος της επανεξισορρόπησης της στρατιωτικής δύναμης των ΗΠΑ στην περιοχή του Ειρηνικού εμπλέκει το ναυτικό. Σε μια ομιλία του το 2012, ο [πρώην] υπουργός Άμυνας Leon Panetta δήλωσε ότι μέχρι το 2020 η Ουάσινγκτον θα επικεντρώσει το 60% των ναυτικών της μέσων στον Ειρηνικό και μόνο το 40% στον Ατλαντικό. Αλλά τα περισσότερα από αυτά τα πλοία θα είναι βασισμένα στις Ηνωμένες Πολιτείες και πολλά θα μπορούσαν ακόμα να αναπτύσσονται στον Περσικό Κόλπο από τα νέα πάτρια λιμάνια στην ακτή του Ειρηνικού. Οπότε, η κλίμακα της επανεξισορρόπησης είναι περιορισμένη και οι αλλαγές στις διευθετήσεις σε βάσεις του εξωτερικού που σχετίζονται με αυτήν είναι μέτριες, επίσης. Μόνο τέσσερα μικρά πολεμικά πλοία, για παράδειγμα, σχεδιάζεται επί του παρόντος να βασίζονται στην Σιγκαπούρη, μαζί με ίσως δύο έως τρία επιπλέον επιθετικά υποβρύχια βασισμένα στο Γκουάμ.

Άλλες υπηρεσίες εμπλέκονται, επίσης, αλλά ακόμα πιο μετριοπαθώς. Ο στρατός δημιούργησε μια «τετράστερη» υπο-διοίκηση στην Διοίκηση Ειρηνικού, στην Χαβάη, για να ενισχύσει τον ρόλο του στην περιοχή (αν και μπορεί να μην πάρει τα κεφάλαια για να το συνεχίσει). Το Σώμα Πεζοναυτών θα στείλει εκ περιτροπής μέχρι και 2.500 πεζοναύτες την φορά στον Ντάργουιν της Αυστραλίας. Νέες ρυθμίσεις ελλιμενισμού και τοποθέτησης βάσεων δημιουργούνται στο Βιετνάμ και τις Φιλιππίνες. Το 2013, ο υπουργός Άμυνας, Chuck Hagel, δήλωσε ότι το 60% των στοιχείων πολλών αεροπορικών δυνάμεων θα επικεντρωθούν επίσης στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, παρ’όλο που τα αεροδρόμιά τους ίσως να μην χρειαστεί να αλλάξουν πολύ για να το καταστήσουν αυτό δυνατό. Και οι περιφερειακές πυραυλικές άμυνες ενισχύονται κάπως, επίσης.

Ωστόσο, η επιτυχία της επανεξισορρόπησης θα εξαρτηθεί όχι μόνο από τον αριθμό των δυνάμεων των ΗΠΑ που θα αναπτυχθούν στην περιοχή αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο θα χρησιμοποιούνται. Σοφές πρόσφατες ενέργειες στο θέμα αυτό περιλαμβάνουν ενισχυμένες επιχειρήσεις ελευθερίας ναυσιπλοΐας στην Θάλασσα της Νότιας Κίνας, οι οποίες αμφισβητούν το δικαίωμα της Κίνας να αναλάβει νέες εκμεταλλεύσεις κοντά σε τεχνητά νησιά και άλλα στοιχεία ξηράς εκεί, και η δημόσια δέσμευση της κυβέρνησης Obama να χειριστεί την ομάδα νησιών γνωστή στην Κίνα ως Diaoyu και στην Ιαπωνία ως Senkaku ως καλυπτόμενη από την αμερικανο-ιαπωνική συνθήκη ασφάλειας. (Η Ουάσινγκτον δεν λαμβάνει θέση στο δικαίωμα ιδιοκτησίας αυτών των νησιών, αλλά δεδομένου ότι επί του παρόντος διοικούνται από το Τόκιο, συμφώνησε ότι καλύπτονται από την συνθήκη).

Όσον αφορά τις ενέργειες του Πεκίνου, η πρόσφατη πίεσή του είναι περισσότερο κινήσεις σε ένα μακρύ παιχνίδι σκάκι από όσο προετοιμασίες για έναν επικείμενο επιθετικό πόλεμο. Η Ουάσινγκτον πρέπει να απαντήσει, αλλά να το κάνει ήρεμα. Η γενική πολιτική της κυβέρνησης Ομπάμα για υπομονετική σταθερότητα είναι σωστή και πρέπει να συνεχιστεί από τον διάδοχό της, αλλά η νέα διοίκηση θα πρέπει να μεριμνήσει ώστε να μην επιτρέπονται καθυστερήσεις μεταξύ ρητορικής και δράσης, όπως συνέβαινε όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες υποσχέθηκαν να δείξουν την υποστήριξή τους στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα μέσα του 2015, αλλά χρειάστηκαν μήνες για να το πράξουν, στέλνοντας ανάμεικτα μηνύματα σχετικά με την δέσμευσή τους. Και αν η Κίνα εξακολουθήσει να διεκδικεί και να στρατιωτικοποιεί τα νησιά στη Θάλασσα της Νότιας Κίνας, η λογική απάντηση της Ουάσινγκτον δεν πρέπει να είναι η άμεση χρήση βίας, αλλά η ανάπτυξη στενότερων δεσμών ασφάλειας με διάφορα κράτη στην περιοχή, ενδεχομένως συμπεριλαμβανομένων νέων αμερικανικών εγκαταστάσεων ή ακόμη και βάσεων.

ΜΕ ΟΡΜΗ

Η Τετραετής Αμυντική Αναθεώρηση του 2014 διεξήχθη πριν από την εισβολή και την κατάσχεση της Κριμαίας από την Ρωσία και, όπως και σε όλες τις προηγούμενες αναθεωρήσεις μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, δεν έκρινε ότι ένα περιστατικό με την εμπλοκή της Ρωσικής Ομοσπονδίας θα έπρεπε να βρίσκεται ψηλά στον κατάλογο των προτεραιοτήτων για τον προγραμματισμό των δυνάμεων. Αυτό ίσχυε τότε. Τώρα, ορισμένα μέλη του Γενικού Επιτελείου των ΗΠΑ (U.S. Joint Chiefs of Staff) χαρακτήρισαν την Ρωσία ως την κορυφαία ανησυχία τους για την ασφάλεια. Αυτό έχει νόημα, διότι ο συνδυασμός της καθαρής δύναμης πυρός της Ρωσίας και των εμφανών φιλοδοξιών του προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν [10] την καθιστούν πιθανή απειλή -όντως, μια δυνητικά υπαρξιακή απειλή- που απαιτεί προσοχή.

Ταυτόχρονα, όμως, απαιτείται προοπτική. Ο Πούτιν δεν είναι φίλος της Δύσης ούτε των μικρότερων κρατών κοντά στην Ρωσία τα οποία αντιπροσωπεύουν προκλήσεις στην προσπάθειά του για περιφερειακή ηγεμονία. Αλλά οι κινήσεις του μέχρι σήμερα ήταν επιλεκτικές και σταθμισμένες. Η Κριμαία ήταν ιστορικά ρωσική, κατοικείται από μια πλειοψηφία ρωσόφωνων και φιλοξενεί την μοναδική ναυτική βάση της Ρωσίας στην Μαύρη Θάλασσα. Και όταν ο Πούτιν κινήθηκε στην Συρία το περασμένο φθινόπωρο, το έπραξε μόνο αφού διαπίστωσε ότι η κυβέρνηση Ομπάμα διατηρούσε την δική της εμπλοκή περιορισμένη. Η παρέμβασή του εκεί του επέτρεψε να συντηρήσει έναν παλιό σύμμαχο, να γυμνάσει την μεγάλης ακτίνας προβολή ισχύος της Ρωσίας, να διατηρήσει το μοναδικό λιμάνι της Ρωσίας στην Μεσόγειο και να επιδείξει την γεωπολιτική σημασία της Ρωσίας. Αυτές οι ενέργειες μπορεί να ήταν κυνικές και κατακριτέες, αλλά δεν ήταν εντελώς απερίσκεπτες ή τυχαίες, ούτε ήταν ιδιαίτερα βίαιες σύμφωνα με τα πρότυπα του πολέμου. Και δεν είναι πιθανό ότι αποτελούν άμεση απειλή για τα πιο κεντρικά συμφέροντα του ΝΑΤΟ.

Η κυβέρνηση Obama είχε δίκιο να υποστηρίζει την δέσμευσή της στο ΝΑΤΟ, παρ’όλο που θα έπρεπε να προχωρήσει περαιτέρω και να αυξήσει την βοήθειά της στην Ουκρανία. Δεδομένων των προκλήσεων της Μόσχας στα κράτη της Βαλτικής [11] τα τελευταία χρόνια και του συχνού «κλειδώματος» στρατιωτικών στοιχείων του ΝΑΤΟ στην περιοχή, είναι λογικό να ενισχυθεί η αποτροπή μιας ρωσικής στρατιωτικής απειλής σε όλα τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ. Η δραματική μείωση των αμερικανικών δυνατοτήτων στην Ευρώπη κατά το τελευταίο τέταρτο του αιώνα έως το σημείο οι Ηνωμένες Πολιτείες να έχουν τώρα μόνο 30.000 στρατιώτες και όχι βαριές ταξιαρχίες σε ολόκληρη την ήπειρο, δεν προοριζόταν ποτέ να σημάνει την έλλειψη αμερικανικής αποφασιστικότητας στην διατήρηση της σιδηράς υποστήριξης στην διατλαντική συμμαχία και επομένως δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην αντιστραφεί κάποια από αυτές τις υποχωρήσεις.

Τουλάχιστον προς το παρόν, δεν θα πρέπει να πάρει πολλά για να ενισχυθούν οι δεσμεύσεις των ΗΠΑ. Η τοποθέτηση μιας μεγάλης δύναμης του ΝΑΤΟ στην Βαλτική είναι, για παράδειγμα, όχι μόνο ανόητη, αλλά και θα μπορούσε να προκαλέσει τον Πούτιν τόσο εύκολα όσο και τον αποθαρρύνει, δεδομένης της ιδιοσυγκρασίας του και της επιθυμίας του να αποκαταστήσει την θέση της Ρωσίας. Η σταθερότητα και η σύνεση θα πρέπει να είναι οι λέξεις-κλειδιά, και γι’ αυτό, μια ενισχυμένη ζώνη προειδοποίησης είναι πιο κατάλληλη από μια ισχυρή προωθημένη στάση άμυνας. Οι τρέχουσες προσπάθειες, στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας Ευρωπαϊκής Διαβεβαίωσης (European Reassurance Initiative) και της Επιχείρησης Ατλαντική Αποφασιστικότητα (Operation Atlantic Resolve), ώστε να διατηρηθεί μια σχεδόν συνεχής παρουσία των ΗΠΑ μέσω ασκήσεων, να τοποθετηθούν τέσσερα τάγματα του ΝΑΤΟ στις χώρες της Βαλτικής και να διατηρηθούν μέτρια αποθέματα εξοπλισμού σε επτά χώρες του ανατολικού ΝΑΤΟ έχουν νόημα. Φαίνεται επίσης λογικό να επιστρέψει μια ταξιαρχία τεθωρακισμένων των ΗΠΑ στην Ευρώπη, ίσως στην Γερμανία, όπως μελετάται σήμερα. Η μεγαλύτερη συμμετοχή άλλων χωρών του ΝΑΤΟ σε αποστολές επαναβεβαίωσης και αποτροπής (reassurance and deterrence mission), με σταθερή στρατιωτική παρουσία στα ανατολικά κράτη, μεγέθους παρόμοιου με εκείνη του αμερικανικού επιπέδου, θα ήταν επίσης χρήσιμη, αποδεικνύοντας ότι η αλληλεγγύη και η ασφάλεια της συμμαχίας είναι πραγματικά συλλογικές προσπάθειες. Είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι οι αποφάσεις του ΝΑΤΟ κωδικοποιούν τώρα τέτοιες πρωτοβουλίες.

Τέτοιες κινήσεις στην στρατιωτική και την διπλωματική σφαίρα θα συμπληρώσουν τον συνεχιζόμενο αντίκτυπο των οικονομικών κυρώσεων, οι οποίες διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο τόσο για να κάνουν την Ρωσία να πληρώσει για τις ενέργειές της όσο και για να καταδείξουν την συνοχή της συμμαχίας. Είναι αλήθεια ότι η πτώση των τιμών της ενέργειας έχει πλήξει την οικονομία της Ρωσίας ακόμα περισσότερο από τις Δυτικές κυρώσεις, αλλά οι δύο πιέσεις ενισχύουν η μια την άλλη και έχουν οδηγήσει την Ρωσία σε ύφεση για δύο συνεχή χρόνια. Ο Πούτιν παραμένει δημοφιλής, αφού έχει τυλιχτεί στον μανδύα του εθνικισμού ενώ υποτάσσει τις εγχώριες διαφωνίες, αλλά πρέπει να ανησυχεί ότι η δημοτικότητά του δεν θα αντέξει για πάντα μια παρατεταμένη οικονομική ύφεση. Στην πραγματικότητα, η επιτυχία των κυρώσεων για τον περιορισμό της Ρωσίας και για να τραβήξει το Ιράν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, υποδεικνύει ότι οι συνολικές στρατηγικές αντιμετώπισης των περιφερειακών απειλών στις μέρες μας θα πρέπει να περιλαμβάνουν τόσο το υπουργείο Οικονομικών όσο και το Υπουργείο Δικαιοσύνης, όπως και το Υπουργείο Άμυνας και το Υπουργείο Εξωτερικών.

ΣΤΑΘΕΡΑ ΟΠΩΣ ΠΟΡΕΥΕΤΑΙ

Μια στρατηγική εθνικής ασφάλειας που διατηρεί την διεθνή τάξη, ελέγχει την Κίνα και την Ρωσία και προετοιμάζεται κατάλληλα για την αντιμετώπιση των μελλοντικών απειλών και των ενδεχόμενων κινδύνων πρέπει να υποστηριχθεί από έναν αμυντικό προϋπολογισμό κατάλληλου μεγέθους και σύνθεσης. Αυτό σημαίνει όχι μόνο να αποφευχθούν οι περαιτέρω περικοπές, αλλά και να γίνει μια προσεκτική, μετρημένη αύξηση. Είναι επίσης καιρός να τερματιστούν οι πολυετείς απειλές περιστολής και τερματισμού λειτουργίας και να τοποθετηθεί ο προϋπολογισμός του Πενταγώνου σε μια ήπια ανοδική πορεία σε πραγματικούς όρους.

Εκείνοι που ανησυχούν για έναν αμερικανικό στρατό υποτιθέμενα σε παρακμή, πρέπει να χαλαρώσουν. Ο σημερινός αμυντικός προϋπολογισμός των Ηνωμένων Πολιτειών, που υπερβαίνει τα 600 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, υπερβαίνει τον μέσο όρο του Ψυχρού Πολέμου, ύψους περίπου 525 δισεκατομμυρίων δολαρίων (σε δολάρια 2016) και υπερβαίνει κατά πολύ τον αμυντικό προϋπολογισμό πριν από την 11η Σεπτεμβρίου 2001, ύψους περίπου 400 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Είναι αλήθεια ότι οι δαπάνες για την άμυνα από το 2011 έως το 2020 έχουν μειωθεί [12] κατά συνολικό ποσό περίπου ενός τρισεκατομμυρίου δολαρίων (χωρίς να υπολογίζονται οι μειώσεις του κόστους που συνδέεται με τον πόλεμο). Ωστόσο, υπήρξαν δικαιολογημένοι λόγοι για τις περισσότερες από αυτές τις μειώσεις και οι περικοπές έγιναν σε έναν προϋπολογισμό σε ιστορικά πολύ υψηλό επίπεδο.

Διαφωνούμε με όσους συμβουλεύουν περαιτέρω περικοπές και αντιτιθέμεθα σθεναρά στην επιστροφή σε δαπάνες στο επίπεδο των αυτόματων περικοπών [όπως προβλέπονται για τον προϋπολογισμό των ΗΠΑ] (όπως θα μπορούσε ακόμα να συμβεί, καθώς ο κύριος κακός και η αιτία της περικοπής, ο Νόμος για τον Έλεγχο του Προϋπολογισμού του 2011 παραμένει εν ισχύ). Υπάρχουν σοβαροί λόγοι για τους οποίους οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να δαπανούν τόσα όσα δαπανούν για την άμυνα: Επειδή έχουν ένα τόσο ευρύ φάσμα παγκόσμιων ευθυνών, επειδή οι ασύμμετρες ξένες δυνατότητες (όπως οι κινεζικοί πύραυλοι που καθοδηγούνται με ακρίβεια και οι ρωσικές προηγμένες αεράμυνες) μπορεί να απαιτήσουν μεγάλες επενδύσεις για μια πειστική αντιστάθμιση και, κυρίως, γιατί πρέπει να αποσκοπούν στην αποτροπή συγκρούσεων αντί να επικρατούν απλώς σε αυτές. Βεβαίως, πολλοί σύμμαχοι των ΗΠΑ είναι αρκετά πλούσιοι ώστε να συμβάλλουν ουσιαστικά στην υπεράσπισή τους και, βεβαίως, πρέπει να κάνουν περισσότερα σχετικά με αυτό. Αλλά η εμπλοκή σε ένα παίγνιο φόβου [game of chicken, όπου οι αντίπαλοι κλιμακώνουν μέχρι κάποιος να φοβηθεί και να υποχωρήσει] σε μια προσπάθεια να πεισθούν να ανταποκριθούν στις δεσμεύσεις τους θα ήταν ένα επικίνδυνο λάθος.

Έχοντας φτάσει σχεδόν το 5% του ΑΕΠ στα τελευταία χρόνια του Μπους και τα αρχικά του Ομπάμα, οι αμυντικές δαπάνες των ΗΠΑ είναι τώρα περίπου στο 3%. Αυτό δεν αποτελεί αδικαιολόγητο βάρος για την οικονομία των ΗΠΑ και είναι στην πραγματικότητα μια ευκαιρία, δεδομένης της ειρήνης, της ασφάλειας και της διεθνούς σταθερότητας που υποστηρίζει. Δεν χρειάζεται να επιστρέψουμε σε σημαντικά υψηλότερα επίπεδα, όπως το 4% του ΑΕΠ που ορισμένοι πρότειναν. Αλλά ούτε θα ήταν συνετό να πέσει κάτω από το 3%. Αυτό μεταφράζεται σε περίπου 625 δισεκατομμύρια έως 650 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως σε σταθερά δολάρια τα επόμενα χρόνια για τον συνολικό προϋπολογισμό της εθνικής άμυνας, συμπεριλαμβανομένων των πολεμικών δαπανών (αν υποτεθεί ότι θα παραμείνουν στα περίπου τρέχοντα ποσά). Αυτό το επίπεδο είναι λογικό και προσιτό, και αυτό στο οποίο πρέπει να εργαστεί ο πρόεδρος με το Κογκρέσο για να προσφέρει. Με τέτοιο είδος υποστήριξης, υπάρχουν αρκετοί λόγοι να πιστεύουμε ότι η τυχερή στρατιωτική θέση της χώρας μπορεί να διατηρηθεί για πολλά χρόνια.

Copyright © 2017 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Στα αγγλικά: https://www.foreignaffairs.com/articles/americas/2016-07-22/america-s-aw…

*Το δοκίμιο αυτό δημοσιεύθηκε στο τεύχος Ιουνίου-Ιουλίου 2017 (αριθ. 46) του Foreign Affairs the Hellenic Edition.

Σύνδεσμοι:
[1] https://www.amazon.com/650-Billion-Bargain-Americas-Marshall/dp/081572957X
[2] https://www.foreignaffairs.com/articles/united-states/2016-04-13/once-an…
[3] https://www.foreignaffairs.com/articles/china/2015-02-16/how-deter-china
[4] https://www.foreignaffairs.com/regions/east-asia
[5] https://www.foreignaffairs.com/regions/europe
[6] https://www.foreignaffairs.com/regions/middle-east
[7] https://www.foreignaffairs.com/articles/argentina/1982-09-01/reconsidera…
[8] https://www.foreignaffairs.com/articles/ukraine/2016-04-18/why-putin-too…
[9] https://www.foreignaffairs.com/articles/north-korea/2013-02-13/pyongyang…
[10] https://www.foreignaffairs.com/articles/ukraine/2016-04-18/russias-perpe…
[11] https://www.foreignaffairs.com/regions/baltics
[12] https://www.foreignaffairs.com/articles/united-states/2013-10-15/accepti…

Μπορείτε να ακολουθείτε το «Foreign Affairs, The Hellenic Edition» στο TWITTER στην διεύθυνση www.twitter.com/foreigngr αλλά και στο FACEBOOK, στην διεύθυνση www.facebook.com/ForeignAffairs.gr και στο linkedin στην διεύθυνση https://www.linkedin.com/company/foreign-affairs-the-hellenic-edition

Γιατί ο Ερντογάν δεν θα τα «σπάσει» με τη Σαουδική Αραβία

0
  • Stratfor./ euro2day. gr Μετάφραση-Επιμέλεια: Άννα Φαλτάϊτς

Η υπόθεση Κασόγκι, οι καταγγελίες και το παιχνίδι για τον έλεγχο του Σουνιτικού κόσμου. Τι ενώνει και τι χωρίζει τις δύο χώρες και πώς οι σχέσεις τους επηρεάζουν λεπτές ισορροπίες στην Αραβική Χερσόνησο. Οι προσπάθειες ψυχραιμίας και οι κίνδυνοι έκρηξης.

Τρεις εβδομάδες μετά, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε στη βουλή πως οι σαουδαραβικές αρχές είχαν σχεδιάσει τη δολοφονία του αντιφρονούντα. Ο Ερντογάν έχει μια τάση να μιλάει με στόμφο, όμως η ομιλία του ήταν υποτονική και ο πρόεδρος εξέδωσε ευγενική έκκληση προς τον Σαουδάραβα Πρίγκιπα Σαλμάν να συνεργαστεί για την αποκάλυψη της αλήθειας στην υπόθεση Κασόγκι. Προφανώς, ο Ερντογάν επέλεξε να μην αναφέρει τον «ελέφαντα στο δωμάτιο»: τον Σαουδάραβα Πρίγκιπα Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν, ο οποίος θεωρείται ευρέως πως έπαιξε ρόλο στη δολοφονία.Η ομιλία και η σταθερή διαρροή πληροφοριών από τις τουρκικές αρχές ενίσχυσε την άποψη ότι ο Ερντογάν προσπαθεί προσεκτικά να πιέσει τη Σαουδική Αραβία, η κοσμοθεωρία και οι περιφερειακές πολιτικές της οποίας έρχονται σε αντίθεση με αυτές της Τουρκίας.  Ο Ερντογάν δεν θα το τραβήξει τόσο ώστε να διακινδυνεύσει την καταστροφή των σχέσεων με τη Σαουδική Αραβία -ιδιαίτερα δεδομένης της προοπτικής ο πρίγκιπας να βγει από το σκάνδαλο-, αλλά αν οι διεθνείς πιέσεις κατά του πρίγκιπα ενταθούν, τότε ο Ερντογάν βρίσκεται σε καλή θέση ώστε να συμμετέχει στην «εκστρατεία».

Για την ώρα, η Τουρκία επιδιώκει να αλλάξει τις ισορροπίες με τη βασιλική οικογένεια της Σαουδικής Αραβίας, δίνοντας έμφαση στο ότι ο βασιλιάς είναι ένας αξιόπιστος εταίρος, ερωτώντας ταυτόχρονα ποιος υποκίνησε τη δολοφονία, χωρίς, πάντα, να κάνει αναφορά ονομαστικά στον πρίγκιπα.

Ο ανταγωνισμός μεταξύ του πρίγκιπα και του προέδρου είναι αμοιβαίος. Σε σχόλιά του νωρίτερα φέτος στον αιγυπτιακό Τύπο, ο πρίγκιπας αποκάλεσε την Τουρκία, το Ιράν και το πολιτικό Ισλάμ «άξονα του κακού». Βασικά, οι δύο ηγέτες επανέρχονται στη γνώριμη ιστορία της αντιπαλότητας Σαουδικής Αραβίας-Τουρκίας, που μετρά δεκαετίες.

Οι οικονομικές προτεραιότητες μπορεί να αποτρέπουν την κάθε πλευρά από το να βλάψει μια κατά τα άλλα παραγωγική συνεργασία, όμως αυτό δεν σημαίνει πως δεν θα προσπαθήσουν να εκμεταλλευτούν τις στιγμές αδυναμίας ο ένας του άλλου και τα «παραπατήματα» στις δημόσιες σχέσεις -ιδιαίτερα με τον τρόπο που η Τουρκία φαίνεται να δημιουργεί πλεονέκτημα έναντι της Σαουδικής Αραβίας στην υπόθεση της δολοφονίας του Κασόγκι.

Ποιος ηγείται του Σουνιτικού κόσμου;

Στον πυρήνα της, η διένεξη αυτή έχει τα διαφορετικά πολιτικά οράματα για τον Σουνιτικό κόσμο, καθώς και τη μάχη μεταξύ των οραμάτων για το ποιο θα έχει το «πάνω χέρι». Για τη Σαουδική Αραβία, που είναι ο φύλακας των δύο ιερότερων πόλεων του Ισλάμ, η πρόκληση της Τουρκίας θεωρείται ως επίθεση στη νομιμότητα που έχουν ως ηγέτες η οικογένεια Σαούντ. Για την Τουρκία, οι σουλτάνοι της οποίας κάποτε κατείχαν τις ίδιες πόλεις ως χαλίφηδες του Σουνιτικού κόσμου, είναι μια ευκαιρία για να διασφαλίσει την ήπια ισχύ στον Μουσουλμανικό κόσμο για τις επόμενες δεκαετίες.

Το ερώτημα της ηγεσίας στον Σουνιτικό κόσμο παραμένει ρευστό από τότε που η νεοϊδρυθείσα Τουρκική Δημοκρατία κατήργησε το χαλιφάτο το 1924. Κατά την άποψη της ρεπουμπλικανικής Τουρκίας, η αυθεντική έκφραση της ισλαμικής σκέψης, όπως την ενστερνίζονται οι ηθικά ορθοί μουσουλμάνοι πολίτες, είναι αυτή που θα πρέπει να καθοδηγεί και να κυβερνά τον Σουνιτικό κόσμο.

Οι Σαουδάραβες, αντιθέτως, πιστεύουν πως οι παραδοσιακές και ξεκάθαρες ιεραρχίες, με την εξουσία να δίνεται στα μέλη των ουλεμάδων που διορίζονται από το Ριάντ, θα πρέπει να καθοδηγούν τον Σουνιτικό κόσμο.

Στην ουσία, η Τουρκία θεωρεί πως η νομιμοποίηση της ηγεσίας έρχεται από τη λαϊκή αυθεντικότητα των απλών μουσουλμάνων, ενώ η Σαουδική Αραβία υποστηρίζει πως βασίζεται στην ιεραρχία της παράδοσης.

Αυτή η κοσμοθεωρία εξηγεί την απέχθεια του Ριάντ προς κινήματα όπως η Μουσουλμανική Αδελφότητα, η οποία έχει παρόμοιες απόψεις με την Τουρκία και η οποία βρίσκεται υπό την πολιτική προστασία της Άγκυρας. Η Μουσουλμανική Αδελφότητα της Αιγύπτου, για παράδειγμα, δραστηριοποιείται από την Τουρκία από τότε που ο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι πήρε την εξουσία από τον Μοχάμεντ Μόρσι, μέλος της οργάνωσης, το 2013. Η κοσμοθεωρία της Τουρκίας είναι ελκυστική για τους μουσουλμάνους που πιστεύουν πως δεν είναι η παράδοση ή η κοινωνική υποταγή που θα πρέπει να καθορίζουν την ηγεσία, αλλά η προσήλωση στην ισλαμική πίστη.

Αυτή είναι μια άμεση πολιτική απειλή για τη νομιμότητα της βασιλικής οικογένειας της Σαουδικής Αραβίας· όσο περισσότεροι Σαουδάραβες «εκτίθενται» σε τέτοιον τρόπο σκέψης, τόσο περισσότερο μπορεί να αμφισβητήσουν το κοινωνικό συμβόλαιο της επιρροής των φυλάρχων (cum-wasta) που στηρίζει μεγάλο μέρος της εξουσίας της μοναρχίας. Ενώ οι σαουδάραβες υποστηρίζουν πως και αυτοί επιδιώκουν την πραγματική και αυθεντική εκπροσώπηση του Ισλάμ, η επιμονή τους στα βασιλικά προνόμια τους αφήνει εκτεθειμένους σε επικρίσεις  για το κατά πόσο οι θρησκευτικές ηθικές αναστολές τους συνάδουν με τις πράξεις τους. Αυτό δημιουργεί έναν ανταγωνισμό ήπιας δύναμης μεταξύ των δυο, και το Ριάντ ευελπιστεί πως θα κρατήσει αυτή την τουρκική επιρροή όσο πιο μακριά γίνεται από τους Σαουδάραβες.

Αντίπαλα στρατόπεδα

Επειδή η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία θεωρούν η καθεμία πως είναι η πρωταρχική Σουνιτική δύναμη, σε γενικές γραμμές ευθυγραμμίζονται σε πολλά ζητήματα εξωτερικής πολιτικής. Για παράδειγμα, και οι δυο χώρες θέλουν να περιορίσουν την εξάπλωση της Ιρανικής ηγεμονίας στην περιοχή, θεωρώντας την Ιρανική δύναμη απειλή για την ικανότητά τους να ηγηθούν στη Μέση Ανατολή και στον Μουσουλμανικό κόσμο.

Αυτό καθιστά τις δυο δυνάμεις φυσικούς σύμμαχους στις αυξανόμενες προσπάθειες των ΗΠΑ να περιορίσουν την επιρροή του Ιράν. Η αυξανόμενη εξάρτηση της Ουάσινγκτον από τις δυο χώρες, στην προσπάθεια περιορισμού του Ιράν, βασίζεται στην υφιστάμενη εξάρτηση που έχουν οι ΗΠΑ στις δυο χώρες ώστε να ενισχύσουν τις περιφερειακές αντιτρομοκρατικές προσπάθειες. Τόσο η Σαουδική Αραβία όσο και η Τουρκία, άλλωστε, έχουν δεσμευτεί να πολεμήσουν κατά του Ισλαμικού Κράτους, στο πλευρό των ΗΠΑ.

Όμως παρά την ευρεία ευθυγράμμισή τους στο θέμα του Ιράν, Άγκυρα και Ριάντ έχουν πολύ διαφορετικές σχέσεις με την Τεχεράνη. Ενώ η Σαουδική Αραβία αποφεύγει όσο το δυνατόν περισσότερο να έχει επαφές με το Ιράν, η Τουρκία αντιθέτως μοιράζεται σύνορα και έχει οικονομική και στρατηγική σχέση με τη χώρα. Αυτό μπορεί να εκθέσει την Τουρκία σε ορισμένους κινδύνους (για παράδειγμα τον κίνδυνο να υποστεί σκληρότερες κυρώσεις από τις ΗΠΑ για το Ιράν τους επόμενους μήνες και χρόνια αν οι τουρκικές επιχειρήσεις συνεχίσουν να έχουν εμπορικές συναλλαγές με ιρανικές οντότητες), παράλληλα όμως παρέχει στην Άγκυρα μια σχετική ελευθερία ελιγμών που δεν έχει το Ριάντ, όπως στον πόλεμο στη Συρία. Επιπλέον, τα κοινά σύνορα Τουρκίας και Ιράν και οι πολυάριθμοι κουρδικοί πληθυσμοί τους, δίνουν στις δυο χώρες έναν κοινό σκοπό για τον περιορισμό των αποσχιστικών τάσεων των Κούρδων.

Η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία, επιπλέον, έχουν συμφέρον να στηρίξουν τους ίδιους πολιτικούς σκοπούς στον Σουνιτικό κόσμο, αν και από διαφορετική σκοπιά. Οι δυο χώρες στηρίζουν την κρατική υπόσταση των Παλαιστίνιων, όμως έχουν αντικρουόμενες προσεγγίσεις στην οικονομική και πολιτική βοήθεια προς τους Παλαιστίνιους.

Η Τουρκία είναι πιο κοντά στη Χαμάς, «παρακλάδι» της Μουσουλμανικής Αδελφότητας που διοικεί τη Γάζα, ενώ η Σαουδική Αραβία στηρίζει κυρίως τη Φατάχ, την παλαιστινιακή ομάδα που ελέγχει τη Δυτική Όχθη και η οποία εχθρεύεται τη Χαμάς. Η Τουρκία επίσης προσπαθεί δημοσίως να επανορθώσει τις σχέσεις της με το Ισραήλ, κάτι που θα διευρύνει την ικανότητά της να παράσχει στήριξη στους Παλαιστίνιους, σε μια περίοδο που η Σαουδική Αραβία έχει κρατήσει της σχέσεις της με το Ισραήλ όσο πιο σιωπηρές γίνεται, εκφράζοντας ταυτόχρονα δημοσίως τη στήριξη της προς τον Παλαιστινιακό σκοπό.

Η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία έχουν επίσης αντιταχθεί σθεναρά στον πρόεδρο της Συρίας Μπασάρ Αλ Άσαντ σχεδόν καθ’ όλη τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου στη Συρία, όμως έχουν στηρίξει διαφορετικές ομάδες ανταρτών κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων. Σε αυτό το σημείο, η πρόσφατη στήριξη της Σαουδικής Αραβίας στους Κούρδους της Συρίας έχει ενοχλήσει ιδιαίτερα την Τουρκία, που θεωρεί «τρομοκράτες» τέτοιες ομάδες ανταρτών.

Ανταγωνισμός και σύγκρουση

Η αντιπαλότητα Ιράν-Σαουδικής Αραβίας έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον, όμως η αντιπαλότητα Τουρκίας-Σαουδικής Αραβίας –αν και λεπτή- έχει πραγματικές πολιτικές επιπτώσεις, φέρνοντας τις περιφερειακές Σουνιτικές χώρες να ταχθούν είτε με το στρατόπεδο της Άγκυρας είτε με αυτό του Ριάντ. Καθώς το πολιτικό μοντέλο της Τουρκίας απειλεί κυβερνήσεις όπως αυτές της Αιγύπτου και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, οι δυο χώρες έχουν ευθυγραμμιστεί με τα περιφερειακά εγχειρήματα της Σαουδικής Αραβία. Όμως άλλες Σουνιτικές κυβερνήσεις, όπως αυτή του Κατάρ, έχουν έρθει πιο κοντά στην Τουρκία, διότι η Ντόχα στηρίζει την ισλαμιστική πολιτική ως μέσο δημιουργίας βαθύτερων δεσμών με τις παγκόσμιες Μουσουλμανικές κοινότητες. Λίγες χώρες, όπως η Ιορδανία και ο Λίβανος, προσπαθούν να επωφεληθούν και από τους δύο.

Βαθύτερα στην Αφρική, οι δυο δυνάμεις έχουν προσπαθήσει να χτίσουν την επιρροή στην πολιτική, τη θρησκεία, την οικονομία και την ασφάλεια, που θα μπορούσε να ενισχύσει την πολιτική νομιμότητά τους στην ήπειρο.

Στο Κέρας της Αφρικής και στη Βόρεια Αφρική, και οι δυο χώρες λειτουργούν καιροσκοπικά, εκμεταλλευόμενες τα πολιτικά ανοίγματα, όπως στη Σομαλία, όπου η Τουρκία στηρίζει πολιτικές δυνάμεις που αντιτίθενται στους αντιπάλους που στηρίζουν το Ριάντ και το Άμπου Ντάμπι. Στην Τυνησία, η Τουρκία έχει προσπαθήσει να στηρίξει το ισλαμιστικό κόμμα Ennahda προκειμένου να αντιμετωπίσει τα πιο κοσμικά κόμματα, ωθώντας τις (κάπως ανεπιτυχείς) προσπάθειες της Σαουδικής Αραβίας να στηρίξει τα δεύτερα.

Η Σαουδική Αραβία έχει επίσης προσπαθήσει να αποδυναμώσει την ικανότητα της Τουρκίας να καταστήσει την Αφρική μια εξαγωγική αγορά, μπαίνοντας «σφήνα» στις τουρκικές προσπάθειες με δωρεές ή επενδύσεις. Ενισχύοντας τις αφρικανικές οικονομίες, η Σαουδική Αραβία μπορεί να βοηθήσει στο να αποκτήσουν τη δύναμη να κάνουν ακόμα πιο «σκληρό παζάρι» με την Τουρκία, ή να αναζητήσουν εισαγωγές από αλλού.

Ως αντίπαλοι, η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία έχουν βρει τρόπους να «τσιγκλήσουν» η μία την άλλη στα αδύναμα σημεία τους. Επειδή ο πρωταρχικός στόχος της Τουρκίας στο θέμα της ασφάλειας είναι να αποτρέψει την ανάπτυξη μιας αυτόνομης Κουρδικής περιοχής, η Άγκυρα εμφανίζεται όλο και πιο νευρική έναντι των προσπαθειών της Σαουδικής Αραβίας και του Κόλπου να συνδεθούν με τους Κούρδους στο Ιράκ και στη Συρία. η Σαουδική Αραβία, επίσης, αντιτίθενται βαθύτατα στη στήριξη που παρέχει η Τουρκία στο Κατάρ, που βοήθησε ώστε να παρασχεθεί μια «γραμμή ζωής» σε επίπεδο πολιτικό και ασφάλειας όταν ξεκίνησε το εμπάργκο τον Ιούνιο του 2017. Το Ριάντ θέλει ιδιαίτερα να αποτρέψει την Άγκυρα από το να ενισχύσει τη στρατιωτική της παρουσία στο Κατάρ. Επιπλέον, οι δυο έχουν επίσης στηρίξει διαφορετικές κοινότητες εντός του πολυπληθούς και περίπλοκου πολιτικού φάσματος στον Λίβανο, υποδαυλίζοντας κατά κάποιον τρόπο τα πολιτικά προβλήματα της Βηρυτού.

Οικονομικοί δεσμοί

Παρά την αντιπαλότητα, οι αναπτυσσόμενοι οικονομικοί δεσμοί Σαουδικής Αραβίας-Τουρκίας μπορεί να μετριάσουν την πιθανότητα μιας σοβαρής ρήξης –ιδιαίτερα στο θέμα της άμυνας. Η αμυντική συνεργασία Τουρκίας-Σαουδικής Αραβίας ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο του 2013, όταν οι δυο χώρες επικύρωσαν συμφωνία συνεργασίας. Στα τέλη του 2017, η Aselsan Corp, μια από τις σημαντικότερες αμυντικές εταιρείες της Τουρκίας, ίδρυσε κοινοπραξία με την σαουδαραβική Taqnia, με την ονομασία Saudi Defense Electronics Co(SADEC), η οποία επικεντρώνεται κυρίως στα ηλεκτρονικά αμυντικά συστήματα. Ως μέρη της κοινοπραξίας, η Aselsan και η Taqnia έχουν ξεκινήσει τις εργασίες κατασκευής εργοστασίου στη Σαουδική Αραβία.

Η Τουρκία δεν έχει ακόμα κάνει κάποιες σημαντικές πωλήσεις όπλων στη Σαουδική Αραβία, αν και η Άγκυρα διαπραγματεύεται την πώληση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στη Σαουδική Αραβία και ελπίζει πως θα πωλήσει το τανκ Altay, καθώς και άλλα όπλα και εξοπλισμό. Καθώς οι διμερείς αμυντικές σχέσεις εξακολουθούν να βρίσκονται σε «νηπιακή» κατάσταση, μια σοβαρή ρήξη μεταξύ της Τουρκίας και της Σαουδικής Αραβίας δεν θα ανέτρεπε τις τρέχουσες εξοπλιστικές συμφωνίες, όμως οπωσδήποτε θα δημιουργούσε εμπόδια στις φιλοδοξίες της Άγκυρας για επέκταση στην κερδοφόρο σαουδαραβική αγορά, κάτι που σημαίνει πως καμία πλευρά δεν θα επωφελούνταν από μια ρήξη στις σχέσεις τους.

Σε όρους εμπορίου, η σχέση δεν είναι τόσο μεγάλη, ωστόσο οι δυο κυβερνήσεις έχουν δεσμευτεί να αυξήσουν το εμπόριο και τις επενδύσεις σε τομείς που έχουν σημασία και για τις δυο χώρες. Αντίστοιχα, καμία χώρα δεν έχει σημαντικό συμφέρον να ταράξει τα πολιτικά νερά που θα μπορούσαν να ανατρέψουν πολύτιμους οικονομικούς δεσμούς.

Οι τουρκικές κατασκευαστικές εταιρείες, που αντιπροσωπεύουν έναν στρατηγικό τομέα για την Άγκυρα, έχουν κερδίσει συμβόλαια για την κατασκευή οικιστικών projects στη Σαουδική Αραβία – ο αριθμός των οποίων αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά στο πλαίσιο του Οράματος 2030 του Ριάντ. Οι σαουδάραβες τουρίστες, οι αριθμοί των οποίων αυξάνονται ετησίως, έχουν επίσης ενισχύσει την τουρκική οικονομία μέσω των μεγάλων δαπανών που κάνουν όταν επισκέπτονται την Τουρκία.

Οι σαουδάραβες πολίτες βρίσκονται επίσης στην πρώτη γραμμή μιας εκστρατείας για την απόκτηση τουρκικών ακινήτων, δείχνοντας το πόσο σημαντικοί είναι οι πελάτες από το βασίλειο για την οικονομία της Άγκυρας. (Φυσικά, μέρος της επιρροής του Ριάντ στην Άγκυρα μέσω της αγοράς real estate μετριάζεται από τις επενδύσεις ύψους 1 δισ. δολαρίων που έχει κάνει το Κατάρ, ένας ακόμα μεγαλύτερος εχθρός της Σαουδικής Αραβίας, στην αγορά κατοικιών της Τουρκίας τα τελευταία τρία χρόνια).

Ψυχραιμία, για την ώρα

Για την ώρα, το Ριάντ αποφεύγει τους κινδύνους με την Άγκυρα προσπαθώντας να αποκλιμακώσει την κρίση με την υπόθεση Κασόγκι. Άρα, τι θέλει τελικά η Τουρκία με το να κραδαίνει την υπόθεση του δημοσιογράφου πάνω απ’ το κεφάλι της Σαουδικής Αραβίας. Οικονομικά, η Τουρκία θα μπορούσε να ζητά σιωπηρά την οικονομική στήριξη της Σαουδικής Αραβίας με αντάλλαγμα να βάλει τέλος στις πιέσεις που δέχεται ο πρίγκηπας από τα ΜΜΕ ή μπορεί επίσης να ζητά κάποια διπλωματική άμβλυνση για τη Ντόχα, που παραμένει σε εμπάργκο από το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου. Πολιτικά και στον τομέα της ασφάλειας, η Τουρκία επιζητά επίσης ένα κανάλι προκειμένου να περιορίσει τη στήριξη της Σαουδικής Αραβίας προς τους Κούρδους.

Τελικά, όμως, μεγάλο μέρος της αντιπαλότητας Σαουδικής Αραβίας-Τουρκίας αφορά δυο σφαίρες πολιτικής επιρροής και ήπιας δύναμης, στις οποίες προσωπικότητες όπως ο Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν και ο Ερντογάνανταγωνίζονται για το πρεστίζ και Άγκυρα και Ριάν προσπαθούν να κερδίσουν τις καρδιές και το μυαλό του Σουνιτικού κόσμου. Για την ώρα, η Τουρκία φαίνεται να βλέπει όφελος από το να μην ταράξει τα νερά με τη Σαουδική Αραβία –όμως αυτό δεν σημαίνει πως δεν μπορεί να αλλάξει γνώμη.

Ζακ και Κατσίφας, η εργαλειοποίηση δύο θανάτων

0
Βαγγέλης Γεωργίου

Στο δημοτικό, είχε έρθει ένα μελαχροινό κοριτσάκι από τη Βόρεια Ήπειρο. Κάποιοι συμμαθητές την είχαν προσβάλλει άγρια, πολύ άγρια. Τότε είχα διηγηθεί διάφορα περιστατικά στη μητέρα μου και εκείνη με είχε παροτρύνει να πηγαίνω δίπλα της, να μην την αποφεύγω. «Να την κεράσεις και κανένα τόστ στο διάλειμμα» από το κυλικείο. Τα χρόνια πέρασαν, και ήρθε το γυμνάσιο και μετά το λύκειο. Ήταν η περίοδος που οι διαφορετικοί, οι «άλλοι» δεν σταμάτησαν αλλά πολλαπλασιάζονταν. Ήταν και οι «κουνιστοί» που απέφευγαν το «μάθημα» της γυμναστικής και εκδηλώνονταν κάπως. Η ίδια πολιτική συνεχίστηκε και τότε. Έπρεπε να είμαι διακριτικός σε κάθετι που μου φαινόταν «ξένο». Δεν ήταν ανάγκη να καταλάβω κάτι για να αξίζει αξιοπρέπεια.

Στον στρατό ήταν και εκεί οι «περιπτωσάρες», ή τουλάχιστον φαίνονταν σε εμένα έτσι. Εκείνος που αδυνατούσε να στρώσει το κρεβάτι του και μου ζητούσε σιγανά τη βοήθεια και ο άλλος που έτρεμε γιατί πολλοί τον αντιμετώπιζαν σαν ένα «θηλυπρεπές φρικιό». Αναγκάστηκα να πω ψέματα σε έναν σωματώδη συνάδελφο που τον είχε βάλει στο μάτι, ότι δήθεν πρέπει να βοηθηθεί για το «κουσούρι» που είχε το «φρικιό». Έκτοτε, δεν τον ξαναπείραξε διότι τον λυπόταν. Ίσως γιατί του υπενθύμισα -του σωματώδους- ότι όλη η διμοιρία γελούσε και με τον ίδιο, διότι δεν μπορούσε να συγχρονίσει τα πόδια του στην παρέλαση.

Πέρασαν και άλλο τα χρόνια και ήρθε το Πανεπιστήμιο. Στο Πάντειο υπήρχε μάθημα για τον αλβανικό πολιτισμό. Είχε έρθει μάλιστα και είχε μιλήσει και ο Αλβανός δημοσιογράφος Γκαζμέντ Καπλάνι. Ήταν σεμιναριακής μορφής, με ειδικούς που έρχονταν από διάφορα ιδρύματα και φορείς. Σε ένα μάθημα θυμάμαι, χωρίς να μπορέσω να ανακαλέσω το ακριβές πλαίσιο της συζήτησης, να λέω στον διδάσκοντα: «μα τους Αλβανούς μπορούμε να τους αναγνωρίσουμε. Στην περιοχή μου φαίνονται«, εννοώντας ότι γίνονταν αντιληπτοί λόγω εξαθλίωσης.

Ο διδάσκων θίχτηκε : «Μα είστε επιστήμονας εσείς; Επιτρέπεται να το λέτε αυτό; Σας πληροφορώ αν πάρω έναν Αλβανό και τον ντύσω καλά και τον πλύνω θα είναι όπως όλοι μας, δεν θα τον ξεχωρίσετε«. Αμήχανη στιγμή και στεγνή από θέληση για αντιρρήσεις. Μετά από καιρό λοιπόν, ο ίδιος διδάσκων μου τηλεφώνησε στο σπίτι: «Κύριε Γεωργίου διάβασα την εργασία σας για την Αλβανία, είναι καλή αλλά κάνετε ένα θεμελιώδες λάθος: χρησιμοποιείτε τη λέξη δυστυχώς/ευτυχώς. Οι επιστήμονες δεν χρησιμοποιούν τέτοιες λέξεις«. Είχε δίκιο φυσικά.

Δεν χρειάζεται επιστήμη
Επειδή, όμως, δεν χρειάζεται επιστήμη για κάποια ζητήματα, δυστυχώς, βλέπουμε μια τεράστια διάκριση σε δύο πρόσφατους θανάτους: ενός οροθετικού ομοφυλόφιλου και ενός εθνικιστή ομογενούς στη Βόρεια Ήπειρο. Εξάλλου παράλληλα με την κυβερνητική διαχείριση του θανάτου του δεύτερου, ο κ. Τσίπρας έκανε δηλώσεις για τον θάνατου του ατυχούς πρώτου. Οι δύο τους βρέθηκαν σε δύο χώρους που ήταν άλλου «ιδιοκτησία». Ο μεν Ζακ Κωστόπουλος σε ένα κοσμηματοπωλείο και ο δε Κωνσταντίνος Κατσίφας κουνώντας την ελληνική σημαία σε άλλο κράτος. Οι συνθήκες θανάτου και των δύο προκάλεσαν άνιση αντίδραση τόσο σε πολιτικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο.

Η δε ελληνική κυβέρνηση επέδειξε μια στάση εξαιρετικά ήπια απέναντι στον Αλβανό πρωθυπουργό που μίλησε «περί τρελού εξτρεμιστή«. Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών και πρωθυπουργός, ανακοίνωσε ότι «Έλληνας υπήκοος φέρεται να άνοιξε πυρ με όπλο καλάσνικοφ εναντίον οχήματος της αλβανικής αστυνομίας«. Η δε ελληνική αστυνομία άρχισε να κάνει διαρροές για το «βρώμικο» μητρώο του νεκρού, κινούμενη εκτός αρμοδιοτήτων και εναντίον των εθνικών συμφερόντων και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (προσωπικά δεδομένα αδιάφορα της υπόθεσης). Αντίθετα, στην περίπτωση του Ζακ Κωστόπουλου ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι «η απώλεια του δεν θα ξεχαστεί, τουλάχιστον από όσους και όσες από εμάς παραμένουμε αφοσιωμένοι στον αγώνα για μια κοινωνία, που η ανθρώπινη ζωή θα είναι η υπέρτατη αξία«.

Στο κοινωνικό επίπεδο, θυμόμαστε τον ξεσηκωμό των κομματικών οπαδών του ΣΥΡΙΖΑ και άλλων ακτιβιστών/κλικτιβιστών όταν έχασε τη ζωή του ο Ζακ Κωστόπουλος. Ο Κατσίφας προφανώς για πολλούς παραμένει ένας «εθνικιστής» λιγότερος. Όπως δήλωσε ο γιατρός Παντελής Πάπιστας, μέλος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Βορειοηπειρωτικού Αγώνα, «δεν είχε τίποτα ψυχικά, ήταν απολύτως ισορροπημένος… Το μόνο, ας το πούμε έτσι σε παρένθεση, είχε τρέλα για τα εθνικά θέματα. Συνεργαστήκαμε μαζί και στα συλλαλητήρια της Μακεδονίας και τα λοιπά. Παντού ήταν πρώτος για να τρέχει για θέματα εθνικά».

Μυγοσκοτώστρα και βαριοπούλα
Για τον δε Κωστόπουλο που εισέβαλε σε ξένο κατάστημα, εκτός εαυτού, κατηγορήθηκε η ΕΛ.ΑΣ. για τον θάνατό του από τους δικαιωματιστές, γεγονός που δεν έχει επαληθευτεί. Για τον Κατσίφα απ’ ότι φαίνεται πρόκειται για καθαρή εκτέλεση, «γιατί περί εκτελέσεως πρόκειται«. Οι Αλβανοί επιστράτευσαν ελικόπτερο και ειδικές δυνάμεις για να εξοντώσουν έναν τέτοιο άνθρωπο λοιπόν.

Παρόλα αυτά στην Ελλάδα οι επίσημες κυβερνητικές αντιδράσεις πολύ μετρημένες. Που είναι οι κλικτιβιστές βουλευτές και στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ που κάθε λίγο και λιγάκι κατηγορούσαν την ελληνική αστυνομία για την στάση της απέναντι στον αιμόφυρτο και βαριά πληγωμένο Ζακ Κωστόπουλο; Έχουν παρακολουθήσει καθόλου το αστυνομικό δελτίο να δούνε και το ατόπημα της ΕΛ.ΑΣ. στην υπόθεση Κατσίφα;

Τα δικαιώματα δεν φτιάχτηκαν μόνο για ανθρώπους που τους κάνουν αφιερώματα mainstream tabloid, ή βγήκανε κάποτε στην TV και όσους απέκτησαν κάποια φήμη λόγω ένταξής τους στο ΛΟΑΤΚΙ. Μια κοινωνία οφείλει να αγκαλιάζει όλους του πολίτες της και ταυτόχρονα να επιδεικνύει την αρχαιοελληνική φιλοξενία σε μετανάστες που δεν παραβιάζουν εγχώρια δικαιώματα. Ζυγίζει διαφορετικά η γραφικότητα ενός ομοφυλόφιλου από εκείνη ενός εθνικιστή; Μυγοσκοτώστρα για τον έναν, βαριοπούλα για τον άλλον.

Δεν γνώριζα ούτε τον Κωστόπουλο ούτε τον Κατσίφα. Αλλά οι προσωπικές γνωριμίες, έξεις, παραδοχές αρνήσεις και ιδεοληψίες είναι αδιάφορες. Γι’ αυτό τα «δυστυχώς», όπως μου έλεγε ο καθηγητής μου, είναι ίσως λάθος… Οι αφηγήσεις είναι για συγκεκριμένα σύνολα, αλλά η αξιοπρέπεια για όλους τους ανθρώπους. Και εκεί φαίνεται να χάνει την μπάλα η κυβέρνηση και όσοι αρέσκονται σε δύο μέτρα και δύο σταθμά. Ίσως όταν ξαναπιάσουν ξανά το νήμα κάποιοι από την αρχή, από τα μαθητικά τα χρόνια θα τους έρθουν στη μνήμη οι διαφορετικοί. Όλοι όμως, όχι μόνο αυτοί, στους οποίους σταθήκανε δίπλα, αλλά και εκείνοι, τους οποίους εγκατέλειψαν…

Ο ζωγραφικός πίνακας που πλαισιώνει τη σελίδα είναι έργο του Γιάννη Σπυρόπουλου.

πηγή κειμένου: https://slpress.gr/koinonia/zak-katsifas-i-ergaliopoiisi-dio-thanaton/ antifono.gr

Το παιχνίδι του Ερντογάν γίνεται όλο και πιο σύνθετο

0

Του Κώστα Ράπτη Capital.gr

Τα ανοιχτά του κόλπου της Αττάλειας όπου ξεκίνησαν οι υποθαλάσσιες έρευνες του τουρκικού πλωτού γεωτρύπανου “Πορθητής” δεν αποτελούν το κεντρικό μέτωπο στο οποίο στρέφεται το ενδιαφέρον της Άγκυρας στην παρούσα φάση – όσο και αν αποτελεί σαφή “δήλωση παρουσίας”, με σχετική αυτοσυγκράτηση πάντως, στον χώρο της ανατολικής Μεσογείου.

Περισσότερο η συγκεκριμένη κίνηση θα πρέπει να ειδωθεί ως ψηφίδα ενός συνθετότερου μωσαϊκού που αφορά τις σχέσεις της γείτονος με τις διεθνείς και περιφερειακές δυνάμεις, σε μία συγκυρία κατά την οποία τα βλέμματα είναι κατεξοχήν στραμμένα, για άλλη μία φορά, στη βόρεια Συρία.

Επ’ αυτού, οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών υπήρξαν ραγδαίες.

Το Σάββατο πραγματοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη η τετραμερής συνάντηση κορυφής Ρωσίας, Τουρκίας, Γαλλίας και Γερμανίας, η οποία προετοιμαζόταν από τον Σεπτέμβριο, με αντικείμενο την συριακή κρίση. Και μόνο το γεγονός ότι τρεις χώρες του ΝΑΤΟ διαπραγματεύονται το ζήτημα αυτό με τον Βλαντίμιρ Πούτιν ερήμην των ΗΠΑ έχει ισχυρό συμβολισμό – πόσω μάλλον που η συνάντηση του Σαββάτου άφησε εν πολλοίς ικανοποιημένα όλα τα συμμετέχοντα μέρη.

Οι ευρωπαϊκές δυνάμεις επικέντρωσαν το ενδιαφέρον τους στην πολιτική διαδικασία επίλυσης του συριακού προβλήματος, την εκπόνηση νέου Συντάγματος και τη διενέργεια εκλογών υπό την επίβλεψη του ΟΗΕ και βέβαια την προοπτική επαναπατρισμού των Σύρων προσφύγων. Τα σενάρια της απομάκρυνσης του Άσαντ (από την οποία η Ουάσιγκτον εξαρτά την εισροή κονδυλίων για ανθρωπιστική βοήθεια και ανοικοδόμηση της χώρας) ή της “βαλκανοποίησης” της Συρίας απομακρύνονται, ενώ η προσπάθεια της Γαλλίας να αποτρέψει κάθε πιθανότητα επανακατάληψης του ανταρτοκρατούμενου θύλακα της Ίντλιμπ “προσγειώθηκε” σε δηλώσεις στήριξης της ρωσοτουρκικής συμφωνίας ανακωχής για την περιοχή.

Πολλά θα κριθούν βεβαίως από την συνάντηση που θα πραγματοποιήσουν στις 11 Νοεμβρίου στο Παρίσι, στο περιθώριο των εκδηλώσεων για τα εκατοντάχρονα της λήξης του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο Βλαντίμιρ Πούτιν με τον Ντάναλντ Τραμπ, ο οποίος μέχρι τότε θα έχει προσπεράσει την πολιτική πρόκληση των αμερικανικών ενδιάμεσων εκλογών.

Ωστόσο, παρά την επιμονή του Πενταγώνου και του Ισραήλ για διατήρηση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στις κουρδοκρατούμενες περιοχές της βορειοανατολικής Συρίας, με ρητό στόχο την αντίκρουση της ιρανικής επιρροής και τον έλεγχο των μεταπολεμικών πολιτικών εξελίξεων, οι περί του αντιθέτου επιθυμίες του Ντόναλντ Τραμπ έχουν επανειλημμένως εκφραστεί.

Και είναι σε αυτό το ζήτημα που ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν (ενισχυμένος από την τετραμερή της Κωνσταντινούπολης και συμπλέοντας παραδόξως με το καθεστώς του Άσαντ που επιθυμεί την αποκατάσταση του κυβερνητικού ελέγχου σε όλη τη Συρία) επικεντρώνει τώρα τις προσπάθειές του.

Ήδη την Κυριακή βολές πυροβολικού έπληξαν περιοχή της βόρειας Συρίας στα ανατολικά του Ευφράτη, που ελέγχεται από τους Κούρδους μαχητές του YPG με τη συνδρομή Αμερικανών κομάντος, ενώ την Τρίτη στην τακτική συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματός του ο Ταγίπ Ερντογάν διαμήνυσε ότι επίκειται μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση για την “καταστροφή της τρομοκρατικής δομής”.

Η αμερικανική πλευρά άργησε χαρακτηριστικά να σχολιάσει. Πρόσφατη είναι άλλωστε η ανακοίνωση της έναρξης κοινών αμερικανικών και τουρκικών περιπολιών στην περιοχή του Μάνμπιτζ, δυτικά του Ευφράτη, η οποία ελεγχόταν από το YPG. Την ίδια στιγμή τα υπολείμματα του ISIS κοντά στα σύνορα με το Ιράκ κατάφεραν να προωθηθούν, αξιοποιώντας την αμμοθύελλα αυτών των ημερών, αλλά και την στροφή του ενδιαφέροντος των Κούρδων μαχητών προς τα σύνορα με την Τουρκία.

Όλα αυτά συντελούνται στο φόντο της απόπειρας αναθέρμανσης των τουρκοαμερικανικών σχέσεων, βοηθούσης και της “υπόθεσης Κασόγκι” την οποία ο Ερντογάν αξιοποίησε με τρόπο που αναβάθμισε τον ρόλο του, χωρίς να επιφέρει το τελειωτικό πλήγμα στο κύρος των Σαούντ.

capital.gr

Τουρκικές ορέξεις και επιδιώξεις στο FIR Λευκωσίας

0
Του Γαβριήλ Δημητρίου*
Σε τελική ανάλυση, η Τουρκία, υλοποιώντας την επεκτατική της στρατηγική σε βάρος των αδυνάμων γειτόνων της, πατρονάρει τόσο την ΑΟΖ όσο και το FIR της Κυπριακής Δημοκρατίας. Βασική και αταλάντευτη επιδίωξή της είναι η διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και το πατρονάρισμα του νέου μορφώματος.
Το σύνολο των τουρκικών παραβιάσεων-παραβάσεων στο FIR Λευκωσίας κυμαίνεται στις 1200 ετησίως. Χαρακτηριστική η απότομη μείωση των δραστηριοτήτων τον Ιούλιο-Αύγουστο του 2016, περίοδο του πραξικοπήματος στην Τουρκία, όταν ο Ερντογάν «καρατόμησε» όλους τους πιλότους της Πολεμικής Αεροπορίας μέχρι να διαπιστώσει ποιοι είναι μαζί του
Οι τουρκικές προκλήσεις στην περιοχή ελέγχου πτήσεων Λευκωσίας (NICOSIA FIR), ήτοι παραβάσεις των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας και παραβιάσεις του Εθνικού Εναέριου Χώρου από τουρκικά πολεμικά αεροσκάφη, παρουσιάζουν συνεχή αύξηση από τον Απρίλιο 2007, μετά την υπογραφή συμφωνιών μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και γειτονικών χωρών (Αίγυπτος, Λίβανος και Ισραήλ) για καθορισμό της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και την ενεργειακή πολιτική που εφαρμόζεται για εκμετάλλευση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων.

Το FIR μαζί με την ΑΟΖ αποτελούν στοιχεία στρατηγικής σημασίας και ο πλήρης έλεγχός τους συνθέτει την κρατική υπόσταση και αυτονομία κάθε χώρας.

Στις 7 Δεκεμβρίου 1944 υπογράφτηκε στο Σικάγο η Σύμβαση περί Διεθνούς Πολιτικής Αεροπορίας, με στόχο να θέσει το γενικό νομικό πλαίσιο των διεθνών επικοινωνιών, προέβλεπε, δε, παράλληλα την ίδρυση ενός Διεθνούς Οργανισμού Πολιτικής Αεροπορίας, ο οποίος να ρυθμίζει τα προβλήματα που αφορούν την πολιτική αεροπορία σε ολόκληρο τον κόσμο.
Στις 4 Απριλίου 1947 δημιουργήθηκε ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας – ICAO (International Civil Aviation Organization), με αρμοδιότητα να ρυθμίζει θέματα πολιτικής αεροπορίας για τη διασφάλιση της απρόσκοπτης διεξαγωγής των αερομεταφορών με ασφάλεια, λειτουργικότητα και αποτελεσματικότητα. Ο ICAO αποτελεί εξειδικευμένο οργανισμό του ΟΗΕ και περιλαμβάνει 191 συμβαλλόμενα κράτη – μέλη.

Για την ενάσκηση αποτελεσματικού ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας ο ICAO κατένειμε τον παγκόσμιο εναέριο χώρο σε περιοχές ευθύνης, ο έλεγχος των οποίων ανατέθηκε στις χώρες μέλη του. Οι περιοχές αυτές του εναερίου χώρου ονομάζονται Τομείς Πληροφοριών Πτήσεων – FIR (Flight Information Regions). FIR καλείται ο οριοθετημένος εναέριος χώρος, εντός του οποίου ένα κράτος υποχρεούται να παρέχει πληροφορίες εναέριας κυκλοφορίας, να ασκεί τον αποτελεσματικό και ασφαλή έλεγχο των αεροσκαφών που διέρχονται από αυτόν και να παρέχει υπηρεσίες Έρευνας και Διάσωσης.

Τα όρια του FIR των κρατών μελών στην Ευρώπη καθορίστηκαν με τα περιοχικά σχέδια αεροναυτιλίας των Παρισίων και της Γενεύης το 1952 και 1958 αντίστοιχα. Η έκταση και τα όρια του κάθε FIR καθορίστηκαν με τέτοιο τρόπο, ώστε να καλύπτουν ολόκληρο τον κυρίαρχο εναέριο χώρο κάθε χώρας που ασκεί τον έλεγχο, συμπεριλαμβανομένου και του γειτνιάζοντος τμήματος διεθνούς εναερίου χώρου. Με αυτήν την έννοια, ένα FIR μπορεί να περιλαμβάνει τόσο εθνικό, όσο και διεθνή εναέριο χώρο, επί του οποίου μπορεί να ασκείται έλεγχος με βάση τους διεθνείς κανόνες, ρυθμίσεις και πρακτικές που καθορίζονται από τον ICAO. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι μια χώρα ασκεί κυριαρχία επί του διεθνούς εναερίου χώρου που καλύπτει το FIR, για το οποίο είναι υπεύθυνη. Οποιεσδήποτε αλλαγές σε κάποιο FIR πέραν του Εθνικού Εναέριου Χώρου θα πρέπει να εγκρίνονται από τον ICAO.

Τα όρια του FIR Λευκωσίας

Τα όρια του FIR Λευκωσίας καθορίστηκαν το 1959, την περίοδο που η Κύπρος αποτελούσε αγγλική αποικία, δηλαδή αρκετά αργότερα από την προσχώρηση της Μεγάλης Βρετανίας στον ICAO το 1947. Στη συνέχεια, μετά την ανεξαρτησία παρέμειναν τα ίδια με την προσχώρηση της Κυπριακής Δημοκρατίας στις 18 Δεκεμβρίου του 1961, κατά τις εργασίες τις 14ης συνάντησης του Οργανισμού στη Ρώμη. Το FIR Λευκωσίας έχει έκταση 175.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα, ήτοι 19 φορές την έκταση του Εθνικού Εναέριου Χώρου.
Συνορεύει με άλλα 6 FIR, ήτοι Δυτικά με το FIR Αθηνών, Βόρεια με το FIR Άγκυρας, Βορειοανατολικά με το FIR Δαμασκού, Ανατολικά με το FIR Βηρυτού, Νοτιοανατολικά με το FIR Τελ Αβίβ και Νότια με το FIR του Καΐρου. Η δυσανάλογη έκταση του FIR Λευκωσίας, σε σχέση με το έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας, οφείλεται στο γεγονός ότι οι Άγγλοι αποικιοκράτες είχαν καταφέρει, λόγω της επιρροής τους μέσα στις δομές του ICAO, να καθοριστούν τα σημερινά όρια του FIR Λευκωσίας με σκοπό τον έλεγχο, αλλά και την οικονομική εκμετάλλευση των πτήσεων στη γεωστρατηγική περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Η Εναέρια Κυκλοφορία είναι το σύνολο των αεροσκαφών που βρίσκονται σε πτήση ή κινούνται επί του εδάφους στην περιοχή ελιγμών ενός αεροδρομίου. Για τη διαχείριση της Εναέριας Κυκλοφορίας έχουν θεσπιστεί κανονισμοί, από τον Διεθνή Οργανισμό Πολιτικής Αεροπορίας, τους οποίους τα κράτη μέλη είναι υποχρεωμένα να ακολουθούν. Για την περιοχή της Ευρώπης, σημαντικοί φορείς στη διαχείριση της Εναέριας Κυκλοφορίας είναι ο περιφερειακός ευρωπαϊκός οργανισμός του ICAO, γνωστός ως ECAC (European Civil Aviation Conference), ο οργανισμός Eurocontrol, το NATO, η Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλες οργανώσεις που εκπροσωπούν τα συμφέροντα του προσωπικού, όπως χειριστών Αεροσκαφών, Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας, καθώς και φορείς που εκπροσωπούν την κατασκευαστική βιομηχανία.

Η διαχείριση των θεμάτων Εναέριας Κυκλοφορίας εντός του FIR Λευκωσίας γίνεται με βάση τον Νόμο Περί Πολιτικής Αεροπορίας του 2002-2004, ο οποίος αναθεωρείται, κατά καιρούς, με σκοπό την εναρμόνισή του με τις εκάστοτε ευρωπαϊκές οδηγίες. Με βάση τον Νόμο, αρμόδιοι φορείς διαχείρισης του Εναερίου Χώρου είναι το Υπουργικό Συμβούλιο, ο Υπουργός Συγκοινωνιών και Έργων και το Τμήμα Πολιτικής Αεροπορίας. Για τη ρύθμιση των θεμάτων που αφορούν την παροχή υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας εντός του FIR Λευκωσίας το Τμήμα Πολιτικής Αεροπορίας εκδίδει διάφορα αεροναυτιλιακά έγγραφα (αεροπορικές δημοσιεύσεις, εγκυκλίους, αγγελίες προς αεροναυτιλλομένους) και συνάπτει συμφωνίες συνεργασίας με τις Βρετανικές Βάσεις και με γειτονικές χώρες. Το ACC (Area Control Center) Λευκωσίας είναι ο υπεύθυνος ελέγχων σταθμός παροχής υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας εντός του FIR Λευκωσίας.

Ο Εναέριος Χώρος

Εθνικός Εναέριος Χώρος ορίζεται ο εναέριος χώρος άνωθεν του χερσαίου εδάφους και της αιγιαλίτιδας ζώνης ενός κράτους χωρίς κατακόρυφο όριο. Διεθνής Εναέριος Χώρος ορίζεται ο εναέριος χώρος άνωθεν διεθνών υδάτων, ο οποίος εκτείνεται μέχρι το ανώτατο ελεγχόμενο επίπεδο πτήσεως των 46.000 ποδών. Ο Εθνικός Εναέριος Χώρος της Κυπριακής Δημοκρατίας εκτείνεται άνωθεν του χερσαίου εδάφους, καθώς και σε ζώνη εύρους 12 Ναυτικών Μιλίων πέριξ των ακτών (χωρικά ύδατά) αυτής. Καθορίσθηκε, δε, με τη συνθήκη εγκαθίδρυσης που αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του Συντάγματος.

Η διεθνής σύμβαση του Σικάγο προβλέπει ότι τα συμβαλλόμενα κράτη αναγνωρίζουν πως το κάθε κράτος έχει πλήρη και αποκλειστική κυριαρχία στον εναέριο χώρο που εκτείνεται πάνω από το χερσαίο έδαφός του και τα χωρικά του ύδατα, που μεταφράζεται ως Εθνικός Εναέριος Χώρος. Κάθε κράτος εντός του Εθνικού Εναέριου Χώρου του είναι κυρίαρχο, και απαιτείται η γραπτή άδειά του για πτήση πτητικού μέσου άλλου κράτους εντός αυτού (άδειες υπερπτήσης – διπλωματικές άδειες). Οι διπλωματικές άδειες εφαρμόζονται για το σύνολο των διακινούμενων αεροσκαφών εντός του Εθνικού Εναερίου Χώρου, για τα μεν πολιτικά αεροσκάφη σε ετήσια βάση, ενώ για κρατικά – στρατιωτικά αεροσκάφη (State Aircraft), μεμονωμένα για κάθε περίπτωση και παρέχονται από το Υπουργείο Εξωτερικών.

Σε ό,τι αφορά τον διεθνή εναέριο χώρο, η συνθήκη για το δίκαιο της θάλασσας προβλέπει την ελεύθερη χρήση των διεθνών υδάτων και του διεθνούς εναέριου χώρου από πλοία και αεροσκάφη. Όμως, με τη σύμβαση του ICAO, τα κράτη ανέλαβαν υποχρέωση, κατά τη λειτουργία των κρατικών τους αεροσκαφών σε διεθνή εναέριο χώρο, να προστατεύουν την ασφαλή διακίνηση των πολιτικών αεροσκαφών. Προς τούτο, οι χώρες μέλη έχουν δεσμευτεί, ώστε οι στρατιωτικές Αρχές του κράτους που σκοπεύει να χρησιμοποιήσει διεθνή εναέριο χώρο για ασκήσεις, να εκτιμούν πότε οι εν λόγω δραστηριότητες θα πρέπει να εκτελούνται έπειτα από συνεννόηση με τις Αρχές της χώρας που είναι υπεύθυνη για την παροχή υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας στη συγκεκριμένη περιοχή.

Με τον όρο Παράβαση των Διεθνών Κανόνων Εναέριας Κυκλοφορίας εννοούμε τη μη συμμόρφωση πτητικού μέσου προς τους διεθνείς Κανόνες Εναερίου Κυκλοφορίας του Διεθνούς Οργανισμού Πολιτικής Αεροπορίας, όπως αυτοί καθορίζονται στο Παράρτημα 2 της Σύμβασης του Σικάγο. Δηλαδή, την είσοδο πτητικού μέσου στο FIR μιας χώρας χωρίς να καταθέσει σχέδιο πτήσης. Με τον όρο Παραβίαση του Εθνικού Εναερίου Χώρου εννοούμε την είσοδο πτητικού μέσου εντός του κυρίαρχου εναερίου χώρου ενός κράτους (για την περίπτωση της Κύπρου 12 ΝΜ από τις ακτές), χωρίς την εκ των προτέρων εξασφάλιση της αναγκαίας άδειας από τις αρμόδιες υπηρεσίες αυτού.

Παραβιάσεις και ασφάλεια

Από την ορολογία των «παραβιάσεων» και «παραβάσεων» καθίσταται φανερό ότι στις περιπτώσεις των παραβιάσεων το πρόβλημα που παρουσιάζεται αφορά την ασφάλεια του κράτους, ενώ στις περιπτώσεις των παραβάσεων των κανονισμών εναέριας κυκλοφορίας δημιουργείται κίνδυνος για την ασφάλεια της αεροπλοΐας.

Η αντίδραση των εθνικών Αρχών, υπευθύνων για την παροχή υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας στον εθνικό και διεθνή εναέριο χώρο εντός περιοχών FIR, συνίσταται στην ενεργοποίηση διαδικασιών αναγνώρισης – αναχαίτισης ή και εξαναγκασμού σε προσγείωση των αεροσκαφών που προβαίνουν σε παραβιάσεις και παραβάσεις, διαδικασιών που προβλέπονται και νομιμοποιούνται από το γενικό Δημόσιο Διεθνές Δίκαιο, αλλά και στηρίζονται και σε διατάξεις της Συμβάσεως του Σικάγο.

Οι τουρκικές διεκδικήσεις

Η Τουρκία, από το 1974, προβάλλει προκλητικές και παράνομες διεκδικήσεις σε βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, όπως η εγκαθίδρυση παράνομου FIR για το ψευδοκράτος, στο οποίο προσπαθεί να νομιμοποιήσει την παροχή υπηρεσιών Εναέριας Κυκλοφορίας, καθώς και υπηρεσιών Έρευνας Διάσωσης κατά παράβαση των προνοιών του ICAO και του Ευρωπαϊκού Περιφερειακού Σχεδίου Αεροναυτιλίας (European Regional Air Navigation Plan). Για την επιβολή των διεκδικήσεών της εκτελεί σε πολύ συχνά διαστήματα στρατιωτικές ασκήσεις ή περιπολίες εντός του FIR Λευκωσίας, χωρίς συντονισμό με τις κυπριακές Αρχές, δημοσιεύει αεροναυτικές αγγελίες (NOTAM και NAVTEX) εκ μέρους του παράνομου σταθμού “ERCAN” και απαγορεύει τη διέλευση αεροσκαφών με κυπριακό νηολόγιο πάνω από την Τουρκία.

Το σύνολο των τουρκικών παραβιάσεων-παραβάσεων στο FIR Λευκωσίας κυμαίνεται στις 1.200 ετησίως. Χαρακτηριστική η απότομη μείωση των δραστηριοτήτων τον Ιούλιο – Αύγουστο του 2016, περίοδο του πραξικοπήματος στην Τουρκία, όταν ο Ερντογάν «καρατόμησε» όλους τους πιλότους της Πολεμικής Αεροπορίας μέχρι να διαπιστώσει ποιοι είναι μαζί του. Επίσης, έκδηλη είναι η απουσία των τουρκικών πολεμικών αεροσκαφών από το FIR Λευκωσίας κατά τη διάρκεια των κοινών αεροπορικών ασκήσεων Κύπρου – Ισραήλ.

Σε όλες τις παραπάνω ενέργειες της Τουρκίας, η Κύπρος, μη έχοντας στρατιωτικά μέσα (πολεμικά αεροσκάφη και πυραύλους μέσου βεληνεκούς), αντιδρά με διπλωματικά διαβήματα, καταγγέλλοντας ότι οι ενέργειες αυτές είναι παράνομες, συνιστούν παραβίαση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων και διακυβεύουν την ασφάλεια της εναέριας κυκλοφορίας. Οι όποιες προσπάθειες τόσο του ICAO όσο και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Eurocontrol για επίλυση αυτών των προβλημάτων απέβησαν άκαρπες, λόγω της αρνητικής στάσης της Τουρκίας να συμμορφωθεί με τις επαναλαμβανόμενες υποδείξεις τους. Σε τελική ανάλυση, η Τουρκία, υλοποιώντας την επεκτατική της στρατηγική σε βάρος των αδυνάμων γειτόνων, πατρονάρει τόσο την ΑΟΖ όσο και το FIR της Κυπριακής Δημοκρατίας. Βασική και αταλάντευτη επιδίωξή της είναι η διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και το πατρονάρισμα του νέου μορφώματος.

Κληρονομήσαμε με τη συνθήκη εγκαθίδρυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας ένα προνομιακό FIR, κατοχυρωμένο με διεθνείς συμβάσεις, και οφείλουμε να το διαφυλάξουμε ακέραιο, όπως οφείλουμε να διαφυλάξουμε ακεραία την Κυπριακή Δημοκρατία από τις επεκτατικές ορέξεις του Ερντογάν. Αυτά αποτελούν τα στρατηγικά μας όπλα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και οι οδυνηροί συμβιβασμοί έχουν τα όριά τους και τις κόκκινες γραμμές. Κάποιος καλοπροαίρετος επαναπροσεγγιστής-Ανανιστής θα μπορούσε να επικαλεστεί, στο πλαίσιο οικοδόμησης εμπιστοσύνης – κατευνασμού, τη χριστιανική ρήση «ο έχων δύο χιτώνας…». Ναι, αλλά ο Χριστός μίλησε για χιτώνα… Δεν μίλησε ούτε για ΑΟΖ, ούτε για FIR….

ΓΑΒΡΙΗΛ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ
Υποπτέραρχος (Ι) ε.α.

Σημερινή

Γιατί οι Αμερικανοί «σηκώνουν ψηλά» το θέμα του Κουφοντίνα; Μα επειδή εκτέλεσε δικούς τους…

2

Του ΜΙΧΑΛΗ ΙΓΝΑΤΙΟΥ

US President Donald J. Trump (L) walks with US First Lady Melania Trump (C-R) on the South Lawn of the White House after arriving on Marine One in Washington, DC, USA, 30 October 2018. EPA, Gabriella Demczuk,   NOVEMBER 1, 2018

Για όσους παρακολουθούμε από κοντά τον τρόπο δράσης (και αντίδρασης) των Αμερικανών στα θέματα της τρομοκρατίας, δεν ήταν έκπληξη οι σκληρές αναφορές της εκπροσώπου και του αναπληρωτή εκπροσώπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, στον εκτελεστή της 17 Νοέμβρη, Δημήτρη Κουφοντίνα.

Με αφορμή τη νέα άδεια που έλαβε από τις φυλακές, οι Αμερικανοί εξαπέλυσαν άγρια επίθεση εναντίον του, που κρύβει θυμό και αγανάκτηση, αλλά και ανησυχία, για την πιθανότητα -όπως λένε- να αποφυλακιστεί από την παρούσα ελληνική κυβέρνηση, χρησιμοποιώντας ένα νόμο, που οι ίδιοι απορρίπτουν. Την περασμένη εβδομάδα, αντέδρασαν έντονα και για το ενδεχόμενο αποφυλάκισης του Σάββα Ξηρού, τον οποίο επίσης κατηγορούν για δολοφονίες Αμερικανών. Για αρκετούς Έλληνες όλα αυτά είναι ακατανόητα, ιδιαίτερα σε μία περίοδο κατά την οποία η χώρα απειλείται ακόμα από την οικονομική κρίση.

Πολλοί άλλοι συντάσσονται με τις ΗΠΑ στο ζήτημα αυτό, και ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης -που βρίσκεται σε τριβή με τους Αμερικανούς για άλλα θέματα- τους υποσχέθηκε ότι θα καταργήσει τον σχετικό νόμο. Η αλήθεια είναι ότι όταν σκοτώνεις συνανθρώπους σου, πρέπει να τιμωρείσαι παραδειγματικά. Στην περίπτωση του Κουφοντίνα, τα πράγματα γίνονται χειρότερα επειδή αρνήθηκε να απολογηθεί στους συγγενείς των θυμάτων του.

Τις προάλλες στην Ουάσιγκτον, ο γιός του ναυάρχου Γουίλιαμ Νορντίν, που εκτελέστηκε από τη 17 Νοέμβρη στις 30 Ιουνίου 1988, είχε έρθει στην Ουάσιγκτον για συναντήσεις με αξιωματούχους, που ασχολούνται με την ελληνική τρομοκρατική οργάνωση. Οι πάντες συμφωνούν ότι η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα δεν έχει κανένα δικαίωμα να προετοιμάζει -όπως υποστηρίζουν- την απελευθέρωση του Κουφοντίνα. Βεβαίως, δεν γνωρίζουμε αν αληθεύει ή όχι η κατηγορία, αλλά ο πρωθυπουργός της Ελλάδας πρέπει να το κοιτάξει το θέμα επειγόντως. Αντιλαμβάνομαι ότι στην Αμερική δημιουργείται ένα μέτωπο ισχυρών παραγόντων εναντίον της χώρας μας, με αφορμή τις υποθέσεις του Κουφοντίνα και του Ξηρού, το οποίο φοβάμαι πως θα αναπτύξει έντονη αντι-ελληνική στάση, σε μία στιγμή κατά την οποία οι αμερικανοτουρκικές σχέσεις βρίσκονται σε εξαιρετικό επίπεδο και στις 13 Δεκεμβρίου αναμένεται η έναρξη του στρατηγικού διαλόγου με τη συμμετοχή του ίδιου του Πρωθυπουργού.

Στα θέματα της τρομοκρατίας οι Αμερικανοί δεν χωρατεύουν, ούτε ξεχνούν. Λόγω της 17 Νοέμβρη χάθηκαν σημαντικά στελέχη, που εάν ζούσαν -όπως π.χ. ο Νορντίν- σήμερα θα είχαν ηγετικές θέσεις στο αμερικανικό στράτευμα και στις μυστικές υπηρεσίες. Πως να το πω για να το καταλάβουν οι αρμόδιοι της ελληνικής κυβέρνησης: Οι φίλοι των δολοφονηθέντων ψάχνουν για εκδίκηση. Αντιλαμβάνομαι ότι τις τελευταίες μέρες η Αθήνα δέχθηκε τρομακτική πίεση για να σταματήσουν οι «χάρες» στον Κουφοντίνα και στον Ξηρό. Το μήνυμα που έφτασε από την Ουάσιγκτον στην ελληνική πρωτεύουσα, θα έλεγα ότι είναι τελεσιγραφικό. Χωρίς αμφιβολία, οι ελληνικοί νόμοι πρέπει να γίνονται σεβαστοί. Όμως, -όπως λένε οι Αμερικανοί- υπάρχουν και νόμοι που είναι αχρείαστοι. Και ειδικά ο νόμος που χρησιμοποιούν ο Κουφοντίνας και ο Ξηρός, ζητούν να καταργηθεί.

Οι αξιωματούχοι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχουν συνεχείς επαφές με Έλληνες συναδέλφους τους για το θέμα. Το σίγουρο συμπέρασμα είναι ότι εάν αφεθούν ελεύθεροι οι δύο εκτελεστές, θα υπάρξουν επιπτώσεις. Δεν θα είναι του επιπέδου των κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας για την υπόθεση του Πάστορα Μπράνσον, όμως θα μπορούσε να «πονέσει» η πολύπαθη οικονομία και να «τραυματιστεί» ο τουρισμός… «Οι Ηνωμένες Πολιτείες -δήλωσαν οι εκπρόσωποι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ- καταδικάζουν έντονα, για μια ακόμα φορά, την απελευθέρωση του καταδικασθέντος τρομοκράτη Δημήτρη Κουφοντίνα με αναστολή έξι ημερών από τη φυλάκισή του στην Ελλάδα, την πέμπτη και μακρύτερη άδεια τον περασμένο χρόνο. Ο Κουφοντίνας είναι ένας τρομοκράτης που καταδικάστηκε για πολλές δολοφονίες, συμπεριλαμβανομένου μελών του προσωπικού της διπλωματικής αποστολής των ΗΠΑ (στην Ελλάδα)».

«Αυτές οι άδειες -αναφέρει η ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ- είναι μια επαίσχυντη αδικία για τις οικογένειές των πολλών θυμάτων και χρησιμεύουν ως κίνητρο για τους αναρχικούς οπαδούς του για να διαπράττουν περαιτέρω βίαιες και καταστρεπτικές ενέργειες στο όνομά του. Η πρεσβεία μας στην Αθήνα έχει μεταφέρει τις σοβαρές μας ανησυχίες γι’ αυτή την απόφαση στην ελληνική κυβέρνηση», καταλήγει η ανακοίνωση. Το θέμα πρέπει να το λύσει ο πρωθυπουργός. Και πρέπει να ζυγίσει τα πράγματα… Τι είναι πιο σημαντικό για την Ελλάδα. Η ικανοποίηση των οπαδών της βίας ή οι καλές σχέσεις με την υπερδύναμη;

Πηγή: Γιατί οι Αμερικανοί «σηκώνουν ψηλά» το θέμα του Κουφοντίνα; Μα επειδή εκτέλεσε δικούς τους… https://hellasjournal.com/2018/11/giati-oi-amerikanoi-sikonoyn-psila-to-thema-toy-koyfontina-ma-epeidi-ektelese-dikoys-toys/

Η απελευθέρωση είναι χειρότερη από την κατοχή: Ο ομόθρησκος Πούτιν κοιτά το πορτοφόλι του…

0

Του ΣΕΝΕΡ ΛΕΒΕΝΤ

File Photo: Turkish President Recep Tayyip Erdogan (L) and Russian President Vladimir Putin (C) review honor guards during a welcome ceremony at the Presidential Palace in Ankara, Turkey. EPA, TUMAY BERKIN

NOVEMBER 1, 2018  Συνεργασία με τις ΑΠΟΨΕΙΣ και την HELLAS JOURNAL Είμαι αλήθεια περίεργος για το πόσο θα διαρκέσει το φλερτ Ρωσίας-Τουρκίας. Και είμαι περίεργος και για κάτι άλλο: Ο Μπασάρ Άσσαντ, που είναι αποφασισμένος να καθαρίσει τα συριακά εδάφη από τους κατακτητές, πόσο ακόμα θα ανεχτεί την παρουσία της Τουρκίας στην Συρία υπό την προστασία της Ρωσίας;

Οι εξελίξεις στο Ίντλιμπ και το Άφριν μας αναγκάζουν να αναζητούμε απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα. Οι συριακές αρχές λένε ότι η Τουρκία δεν εφάρμοσε και δεν εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις της στην συμφωνία που επιτεύχθηκε για το Ίντλιμπ με την Ρωσία και κατηγορεί την Τουρκία. Σύμφωνα με εκείνη την συμφωνία, οι (τρομοκρατικές) ομάδες θα εκδιώκονταν από το Ίντλιμπ και θα δημιουργείτο μια περιοχή χωρίς όπλα εκεί.

Ήρθε απάντηση από την Ρωσία στην κατηγορία της Συρίας κατά της Ρωσίας. Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντιμίτρι Πεσκόφ είπε ότι η Τουρκία κάνει ό,τι περνάει από το χέρι της για δημιουργία μιας περιοχής χωρίς όπλα στο Ίντλιμπ. Όμως, ταυτόχρονα παραδέχτηκε ότι μερικές ένοπλες ομάδες δεν συμμορφώθηκαν με την διορία της 15ης Οκτωβρίου που δόθηκε και είπε ότι «δυστυχώς αυτή την στιγμή δεν πάνε όλα όπως σχεδιάστηκαν». Θυμάστε. Η Συρία σχεδίαζε να επιτεθεί στο Ίντλιμπ και να το απελευθερώσει μαζί με την Ρωσία. Όλοι περίμεναν να αρχίσει ανά πάσα στιγμή αυτή η επιχείρηση. Ακριβώς εκείνη την στιγμή ο Ταγγίπ Έρντογαν συναντήθηκε με τον Πούτιν στο Σότσι και πέτυχε συμφωνία μετά από μια συνάντηση που διήρκεσε μέχρι μετά τα μεσάνυκτα.

Ο Έρντογαν αποδέχτηκε όλους τους όρους που έθεσε ο Πούτιν και έτσι σταμάτησε η επιχείρηση. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Τραμπ συνεχάρη και ευχαρίστησε γι’ αυτή του την επιτυχία τον Έρντογαν, ο οποίος έπεισε τον Πούτιν. Ικανοποιήθηκαν πολύ γι’ αυτή την συμφωνία και τα δυτικά κράτη που δεν θέλουν να πέσει το τελευταίο κάστρο κατά του Άσσαντ στην Συρία. Όμως, όπως βλέπετε, ο Έρντογαν δεν κράτησε τον λόγο του. Ο Έρντογαν έμεινε στριμωγμένος ανάμεσα στους τζιχαντιστές που ανακοίνωσαν ότι δεν θα φύγουν από το Ίντλιμπ και τον Πούτιν. Καλά, τι θα γίνει; Τι θα κάνει ο Άσσαντ; Αν έμεινε όρθιος μέχρι σήμερα χάρις στην Ρωσία, θα μπορέσει να ενεργήσει εκτός της βούλησης της Ρωσίας από εδώ και μπρος;

Ιδού, η Τουρκία είναι μια από τις κατοχικές δυνάμεις στην Συρία. Αλλά ο Άσσαντ δεν μπορεί να κάνει τίποτα εναντίον της προς το παρόν. Δεν τολμά να συγκρουστεί με τον τουρκικό στρατό. Άλλωστε, ο Πούτιν δεν του επιτρέπει να το κάνει. Από την άλλη η Τουρκία άρχισε να ριζώνει στο Άφριν το οποίο κατέχει. Συνέστησε μιαν διοίκηση εκεί. Τα παιδιά από την Συρία διδάσκονται τουρκικά. Η Türk Telekom έστησε τους πρώτους της σταθμούς εκεί. Η τοπική αστυνομία είναι κάτω από τις διαταγές των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών και του στρατού. Φτιάχνονται οι δρόμοι που έπαθαν ζημιές από τον πόλεμο, ανακαινίζονται τα τζαμιά, διορθώνονται τα σχολεία. Τα θρανία, τα βιβλία, οι σχολικές τσάντες, οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές έρχονται όλα από την Τουρκία. 18 χιλιάδες μαθητές μαθαίνουν ένα νέο μάθημα: την τουρκική γλώσσα. Παλιά υπήρχαν μόνο δύο ξένες γλώσσες. Τα αγγλικά και τα γαλλικά. Τώρα στην θέση των γαλλικών μπήκαν τα τουρκικά. Όλα έρχονται από την Τουρκία, από τα υφάσματα μέχρι τα παπούτσια και τα βιομηχανικά υλικά.

Τι δηλαδή, το Άφριν ανήκει στην Τουρκία τώρα; Υπάρχει και το άλλο. Η Τουρκία βομβαρδίζει τις περιοχές που βρίσκονται υπό τον έλεγχο του Δημοκρατικού Συριακού Στρατού, δηλαδή των στρατιωτών του Άσσαντ. Πιο πρόσφατα έπληξε προχθές το Κομπάνι και το Τελ Αμπιγιάντ. Και άρχισε μιαν επιχείρηση στα ανατολικά του Ευφράτη. Από ποιον παίρνει το θάρρος να κάνει όλες αυτές τις επιθέσεις η Τουρκία; Γιατί δεν λέει τίποτα γι’ αυτά η προστάτιδα της Συρίας Ρωσία; Μήπως επειδή πούλησε τους πυραύλους S-400 στην Τουρκία; Και επειδή θα κτίσει στην Τουρκία πυρηνικό σταθμό που κοστίζει πέραν των είκοσι δισεκατομμυρίων δολαρίων; Ο Άσσαντ καλείται να πληρώσει τον λογαριασμό αυτών των ωραίων συμφωνιών; Στο πλευρό ποιου είναι ο Πούτιν; Του Άσσαντ; Του Ταγγίιπ Έρντογαν; Πόσο ακόμα θα κάνει τα στραβά μάτια ο Πούτιν στην προώθηση της Τουρκίας εντός της Συρίας και πόσο ακόμα θα παραμένει θεατής σε αυτό ο Άσσαντ;

Ένα τέτοιο πράγμα είναι η υπεροχή των οικονομικών συμφερόντων των κρατών έναντι των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ακόμα και των κατοχών. Το βλέπουμε αυτό πολύ ξεκάθαρα στο παράδειγμα της Συρίας. Μήπως άλλωστε δεν το είδαμε και στο παράδειγμα της Κύπρου, στην δική μας πατρίδα; Η Τουρκία εισέβαλε και κατέχει το νησί. Πέρασαν 44 χρόνια και ακόμα δεν εκδιώχθηκε από εδώ. Χάρις σε ποιον; Κυρίως χάρις στην Αμερική και την Αγγλία. Και δεν είναι καθόλου ελπιδοφόρα για εμάς η σημερινή στάση της Ρωσίας στην Μέση Ανατολή.

Η τόση προσέγγιση του Πούτιν με τον Έρντογαν εμποδίζει την προσδοκία μας για στήριξη μιας δίκαιης λύσης από την Ρωσία. Μην περιμένετε άδικα να υψώσει την φωνή του ο Πούτιν έναντι των ερευνών της Τουρκίας στις θάλασσές μας για φυσικό αέριο και πετρέλαιο. Οι ορθόδοξοι Ελληνοκύπριοι είναι αδέλφια με τους ορθόδοξους Ρώσους, όμως άλλο η αδελφοσύνη και άλλο το πορτοφόλι.  Η Ρωσία είναι ο απελευθερωτής της Συρίας. Την έσωσε από τα χέρια των δεινοσαύρων. Αλλά τα γεγονότα που συμβαίνουν τώρα μας δείχνουν ότι δεν μπορούν να αναμένονται πολλά από έναν απελευθερωτή. Αν δεν μπορείς να απελευθερώσεις τον εαυτό σου, πάντα είσαι καταδικασμένος. Η απελευθέρωση είναι χειρότερη από την κατοχή. Τι είπαν; Όποιος απελευθερώνει πηδάει!

Πηγή: Η απελευθέρωση είναι χειρότερη από την κατοχή: Ο ομόθρησκος Πούτιν κοιτά το πορτοφόλι του… https://hellasjournal.com/2018/11/i-apeleytherosi-einai-cheiroteri-apo-tin-katochi-o-omothriskos-poytin-koita-to-portofoli-toy/

Turkey: First Drillship to Begin Operations in Eastern Mediterranean

0

Stratfor.

What Happened: Turkey’s first drillship set sail for its drilling site, Alanya-1, located about 60 nautical miles off the coast of Cyprus in the Mediterranean Sea, Bloomberg reported Oct. 30. Turkish warships accompanied the vessel that will operate on the drilling site for the next five months.

Why It Matters: Turkey has been trying to use oil and gas exploration to consolidate its maritime territorial claims in the Mediterranean Sea. While the drilling site will not be in contested waters and is located multiple miles north of Cyprus’ self-declared exclusive economic zone (EEZ), Turkey has promised to conduct drilling operations at additional locations in the future.

Background: Tensions between Greece, Cyprus and Turkey in the Eastern Mediterranean are high. ExxonMobil announced on Oct. 5 that it would begin drilling in Cyprus’ EEZ and Turkey announced that a seismic surveying ship would be conducting studies at a location that Greece claims lies on the Greek continental shelf.