Αρχική Blog Σελίδα 2632

Αποτροπή ή πόλεμος;

1

Του Δημήτρη Τσαϊλά*  Πέμπτη 08 Αυγούστου 2019, 00:03 liberal.gr

Ίσως ζούμε πάνω σε ροζ συννεφάκια, μάλλον τυφλοί και κουφοί, παρηγορούμαστε μέσα στο σκοτάδι από την πλούσια ιστορία και τη λεβεντιά μας, που θα την ξαναθυμηθούμε το 2021, σε δύο χρόνια από σήμερα, με τις λαμπρές εορταστικές εκδηλώσεις για τα διακόσια χρόνια από την παλιγγενεσία.

Πιστεύουμε ότι καταλαβαίνουμε την απειλή και ότι όλοι οι αντίπαλοί μας σε αυτό το νέο ανταγωνισμό ισχύος είναι περιτυλιγμένοι με την ίδια οργιαστική ομίχλη του πιθανού μελλοντικού πολέμου. Αλλά η αλήθεια είναι ότι δεν είμαστε πλέον ίσοι. Είμαστε σε μειονεκτική θέση σε αυτό το παιχνίδι. Βρισκόμαστε ακόμη στην εποχή του παρελθόντος και πρέπει να προβλέψουμε τις αλλαγές καθώς πολλαπλασιάζονται και αναπτύσσονται σε ένα παγκόσμιο σύστημα που βρίσκεται στη φάση της αναγέννησης του και της ανασύνταξης νέων δυνάμεων και πόλων ισχύος. Αγωνιζόμαστε με οράματα πιθανών μελλοντικών προοπτικών, πιστεύοντας ότι η τεράστια δύναμη του διεθνούς δικαίου και των αναπτυσσομένων συμφωνιών θα προστατεύσουν τις θέσεις μας, καθώς προσπαθούμε να “μετασχηματιστούμε” απαλά για να “αντιμετωπίσουμε” την απειλή. Δυστυχώς για όλους, οι γραμμικές υποθέσεις μας είναι λάθος.

Στην ανατολίτικη τέχνη του πολέμου, έχουνε ένα ρητό: “Σκότωσε, με ένα δανεικό μαχαίρι” Γενικά, πρόκειται για αναφορά σε συμμαχίες, αντιπροσώπους ή εχθρούς των εχθρών μας. Ωστόσο, στη δική μας περίπτωση, το μαχαίρι είμαστε εμείς οι ίδιοι. Οι Τούρκοι προσπαθούν να μας καταστρέψουν με τη χρήση της στρατηγικής τρομοκρατίας. Οι φόβοι θα προκαλέσουν τρόμο, ο τρόμος άσκοπες δαπάνες και τελικά την πτώση μας.

Αυτά που εφαρμόζουν οι Τούρκοι μας τα λένε ξεκάθαρα και με ρεαλισμό, και ίσως αν ζούσε ο Θουκυδίδης, με όλο το σεβασμό στον αρχαίο ιστορικό, θα έγραφε κάπως έτσι τους νέους διαλόγους Τούρκων προς Έλληνες αυτή τη φορά, αντί για Αθηναίους προς Μήλιους:

“Θα τροφοδοτήσουμε τους εφιάλτες σας, θα σας ενοχλούμε με οράματα πυρκαγιάς που θα πέφτουν πάνω σας ενισχύοντας τη θέση σας για αποφυγή κινδύνου, καθώς θα σας θυμίζουμε τον θάνατο χιλιάδων Ελλήνων προγόνων σας κατά τη μικρασιατική καταστροφή. Εσείς, μπουνταλάδες συνεχίστε, να ονειρεύεστε κλασικές ναυμαχίες, δοκιμάζοντας τη σκληρή ισχύ σας ενάντια στη δική μας. Με αυτή τη μέθοδο, σας τυφλώσαμε στην πολυπλοκότητα του ανταγωνισμού μεταξύ των ισόρροπων δυνάμεων και καταφέραμε μετά από δεκαετίες, την αναδιοργάνωση μας, και αφού γίναμε περιφερειακοί παράγοντες τώρα είμαστε ηγεμόνας της περιοχής. Δεν είστε προετοιμασμένοι για θάνατο. Είστε προετοιμασμένοι για ακόμη λιγότερες αποτυχίες. Σε αντίθεση με εμάς.

Για να επαναλάβουμε, το σχέδιό μας είναι απλό: στρατηγική τρομοκρατία. Θέλουμε να σας τρομάξουμε. Θέλουμε να σας αναγκάσουμε να σκέπτεστε ότι είστε ξεπερασμένοι. Μάθαμε πολλά από την τουρκοφοβία σας μετά την εισβολή μας στην Κύπρο τις αμέτρητες παραβιάσεις και τελευταία την απερισκεψία σας στα Ίμια. Ήσασταν τόσο φοβισμένοι. Και στη συνέχεια ξέσπασε η Μεσογειακή διαφορά για τους υδρογονάνθρακες με την ανακήρυξη της ΑΟΖ, κάτι που από καιρό επεξεργαζόμασταν, ενώ εσείς κοιτούσατε αδιάφορα. Τώρα να είστε σίγουροι ότι και εκεί θα καταρρεύσετε, και ξαφνικά χωρίς να πέσει ένας πυροβολισμός θα μοιραστείτε τα πάντα μαζί μας, θέλετε δεν θέλετε.

Αυτό αποτελεί το δικό μας όραμα, που το ονομάσαμε, «Γαλάζια Πατρίδα». Θα τροφοδοτήσουμε περαιτέρω τους φόβους σας. Θα ενισχύσουμε περαιτέρω τη στρατιωτική ισχύ μας. Θα χρησιμοποιήσουμε την οικονομική μας στάση σε αμυντικά προγράμματα για να σας εκτοπίσουμε, κάθε χρόνο και περισσότερο, ως μεσίτης ισχύος της Μεσογείου. Βρισκόμαστε στη φάση της εφαρμογής, καθώς τα τεράστια σύνορα μας στην περιοχή και ο αεροναυτικός έλεγχος της θάλασσας της Μεσογείου καθιστούν αδύνατη την όποια αντίσταση στα σχέδια μας. Όλοι βλέπουν ότι η Κύπρος δεν είναι πλέον μέσα στην ικανότητά σας να την υπερασπιστείτε.

Υπάρχουν βέβαια, οι συμφωνίες σας με τους Ισραηλινούς και τους Αιγυπτίους, όπως και με τις εταιρείες συμφερόντων ΗΠΑ και ΕΕ, αλλά δεν έχουν αντιληφθεί την οικονομική τους αιμορραγία με τη διαρκή παρουσία τους στην περιοχή. Ταυτόχρονα, εσείς, μια μακρινή, συγκεντρωτική και απογοητευμένη χώρα, βλέπετε όλο και πιο αναξιόπιστες τις ΗΠΑ ως εταίροι του ΝΑΤΟ. Γνωρίζουμε ότι οι σχεδιαστές της στρατηγικής βλέπουν αυτές τις τάσεις, και όμως δεν είναι σε θέση να τις αντιστρέψουν.

Θα ενισχύσουμε τους φόβους σας. Θα είμαστε παρόντες σαν ένα προειδοποιητικό σημάδι, σε καθημερινή βάση. Θέλουμε να βλέπετε κάθε ένα από τα αμυντικά και διεθνή αναπτυξιακά μας έργα και αποκτήματα ως δούρειο ίππο. Καταναλώνετε όλα αυτά τα χρόνια το πολιτικό κεφάλαιο σας προσπαθώντας να κάψετε κάθε χαρτί μας, αλλά όταν παίζετε με τη φωτιά. . . καίγεστε κι εσείς. Επίσης όπως έδειξε η μέχρι τώρα ιστορία, τα συμφέροντα συχνά ακυρώνουν τη διατήρηση των σχέσεων και κανείς δεν αγαπάει το μικρό βοσκό που συνεχώς κλαίει και φωνάζει για το λύκο. Δικό σας ήταν ο Αίσωπος που το περιέγραψε στο μύθο του, αλλά δεν μάθατε τίποτα.

Το χειρότερο είναι όταν αυτός, ο μικρός βοσκός, είναι ο ηγέτης σας. Όταν οι πολίτες βλέπουν τον τρόμο να ζωγραφίζεται στα μάτια του επικεφαλής τους, θα διασκορπιστούν στους τέσσερις ανέμους, καθένας θα αγωνίζεται για τον εαυτό του. Και τότε θα έρθουμε. Θα σας χτυπήσουμε, και με ελάχιστους πόρους, θα σας σπάσουμε. Θα δείξουμε στους πολίτες σας πόσο ανήμποροι είστε, ίσα που μόλις μπορείτε να διαχειριστείτε τον εαυτό σας, πόσο μάλλον την εθνική ασφάλειά σας. Και τότε θα σας περικυκλώσουμε, και με το κοφτερό σπαθί μας, θα πείσουμε καθένα σας να έρθει μαζί μας ή να απομακρυνθεί από το διεθνές σύστημα και να μείνετε σε διεθνή απομόνωση. Οι συμμαχίες και οι αμυντικές συμφωνίες σας, το μεγαλύτερο πλεονέκτημα που έχετε συσσωρεύσει στη Μεσόγειο, θα λιώσει καθώς θα τσιγαρίζεστε τυφλά στις μικρές προκλήσεις μας και αυτοί θα σας περιφρονούν στην παρακμή σας. Τίποτα δεν μάθατε από το 1922, όταν οι σύμμαχοί, σας γύρισαν τη πλάτη.

Αλλά ακόμα περισσότερο θα σας φοβίζουμε σε αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές που διαλύουν τις συνεργασίες σας και διαταράσσουν την παγκόσμια τάξη, ο στόχος μας είναι να σας κάνουμε να υποφέρετε. Αυτή είναι η στρατηγική μας καθώς, ο φόβος των ανθρώπων για απώλεια είναι, τελικά, μεγαλύτερος από τις ελπίδες τους για οφέλη. Εσείς είστε εθισμένοι στον αρνητισμό, και θα τροφοδοτούμε αυτό το συναίσθημά σας. Θα σπρώξουμε τη κάθε υπεράσπισή σας, ανακαλώντας φαντάσματα και τέρατα σε κάθε σκιά και όνειρο σας.

Βλέπετε, όταν πανικοβάλλεστε, αρχίζετε να ξοδεύετε. Και ξοδεύετε πλουσιοπάροχα. Αλίμονο όμως. Γιατί αυτός είναι ο εχθρός της ελληνικής οικονομίας, σωστά; Από την άλλη, το οπλοστάσιο του διεθνούς δικαίου, το μεγαλύτερο όπλο της δημοκρατίας, φαίνεται αρκετά κουρασμένο. Αλλά εσείς πιστεύετε ότι μπορείτε να εκκινήσετε την ατμομηχανή του δικαίου.
Ω, πώς αγαπάτε να το λέτε αυτό. Ποιος, άραγε, νοιάζεται για την δυναμική της αποτροπή σας, για το πόσο κοστίζει να οικοδομήσετε αξιόπιστη αποτροπή, να ωθήσετε τα όρια της σύγχρονης τεχνολογίας και να προετοιμαστείτε για το μεγαλύτερο πόλεμο στην ιστορία σας.

Με αυτό τον τρόπο θα κινηθούμε. Δεν έχουμε καμία επιθυμία να πολεμήσουμε, καθώς κανείς από εμάς δεν θα κερδίσει, αλλά δεν μπορείτε να το δείτε. Ο φόβος σας είναι το σκοτάδι που συγχέει και καταναλώνει. Το κλειδί είναι ότι σας αναγκάζουμε, μέσω στρατηγικής τρομοκρατίας, σε μη βιώσιμες δαπάνες, υπερεκμετάλλευση και τελική παρακμή.

Εμπρός λοιπόν, σας εκφοβίζουμε και εκμεταλλευόμαστε τις αδυναμίες του συστήματός σας. Αναζωογονούμε τις ανασφάλειες, τους φόβους και τα εφηβικά ερεθίσματα που η χώρα σας έχει επιδείξει τόσο καλά τα τελευταία χρόνια. Ο φόβος οδηγεί σε κακές αποφάσεις και παράνοια. Ο φόβος οδηγεί στην απομόνωση. Ο φόβος οδηγεί σε υπερβολική επιβάρυνση και σε πτώχευση των Ελλήνων. Ο φόβος κορυφώνεται με την ίδια την απώλεια που φοβάστε.”

Συμπεράσματα

Καθώς η Τουρκία αμφισβητεί τα κυριαρχικά δικαιώματα του Ελληνισμού, οι παρεξηγήσεις για τις ενέργειες και τις προθέσεις του άλλου, μπορούν να μας οδηγήσουν σε ένα θανατηφόρο παίγνιο πολέμου.

Το εξοπλιστικό πρόγραμμα της Τουρκίας παρουσιάζει ιδιαίτερες προκλήσεις, ως εκ τούτου οι πολιτικοί της Αθήνας πρέπει να μελετήσουν σε βάθος τις παρακάτω τέσσερις θεματικές Πολέμου, και να προχωρήσουν σε μια αξιόπιστη Πολιτική Εθνικής Ασφαλείας.

1. Ο πόλεμος ανάμεσα στις συμμαχικές δυνάμεις στη Μεσόγειο είναι τρέλα.

Τόσο η Τουρκία, όσο και ο Ελληνισμός δημιούργησαν όλα αυτά τα χρόνια, αεροναυτικά οπλοστάσια τόσο σημαντικά ώστε κανείς δεν μπορούσε να είναι σίγουρος για τη νίκη σε μια απόλυτη σύγκρουση. Αυτή η κατάσταση μπορεί να περιγραφεί ως “αμοιβαία ασφαλής καταστροφή” ή τρέλα. Σήμερα, η Τουρκία έχει αναπτύξει το δικό της ισχυρό αμυντικό οπλοστάσιο, ανατρέποντας την ισορροπία δυνάμεων. Από τις αντιπαραθέσεις στη Μεσόγειο Θάλασσα, μέχρι τη θύελλα που συγκεντρώνετε στη Κύπρο, όλοι πρέπει να αναγνωρίσουν ότι ο πόλεμος θα είναι αυτοκτονικός.

2. Οι ηγέτες πρέπει να είναι έτοιμοι να διακινδυνεύσουν έναν πόλεμο ακόμη και όταν δεν μπορούν να κερδίσουν

Αν κανένας δεν μπορεί να κερδίσει τον πόλεμο, και οι δύο, παραδόξως, πρέπει να επιδείξουν με προθυμία να διακινδυνεύσουν να χάσουν για να είναι σε θέση να είναι παρόντες στο παίγνιο ανταγωνισμού.

Εξετάστε κάθε ρήτρα αυτού του πολεμικού παράδοξου. Από τη μία πλευρά, αν συμβεί ο πόλεμος, και τα δύο έθνη χάνουν. Είναι μια επιλογή που δεν μπορεί να επιλέξει κανένας λογικός ηγέτης. Από την άλλη πλευρά, εάν ένα έθνος δεν είναι πρόθυμο να διακινδυνεύσει τον πόλεμο, ο αντίπαλός του μπορεί να κερδίσει οποιοδήποτε στόχο αναγκάζοντας την πιο υπεύθυνη δύναμη να παραδοθεί. Επομένως, για να διατηρηθούν ζωτικά συμφέροντα, οι ηγέτες πρέπει να είναι διατεθειμένοι να επιλέξουν μονοπάτια που θα θέσουν σε κίνδυνο την ειρήνη.

3. Οι επιδόσεις στην εσωτερική πολιτική είναι καθοριστικές

Τα έθνη που προοδεύουν στο εσωτερικό τους, έχει αντίκτυπο τουλάχιστον σε μεγάλο βαθμό για ότι κάνουν στο εξωτερικό. Εάν η ελληνική οικονομία και οι δημοκρατικοί θεσμοί, ξεπεράσουν τα προβλήματα της περασμένης δεκαετίας, η Αθήνα θα μπορούσε να εδραιώσει τη θέση της στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ.

Η διατήρηση μιας εξαιρετικής οικονομικής ανάπτυξης της Ελλάδος, η οποία παρέχει τη νομιμότητα για την κυριαρχία του πολιτικού συστήματος με ισχυρούς θεσμούς, είναι μια πράξη υψηλής ευθύνης.

4. Η ελπίδα δεν είναι στρατηγική.

Στη σημερινή Ελλάδα, η στρατηγική σκέψη συχνά περιθωριοποιείται. Η συνεκτική στρατηγική δεν εγγυάται την επιτυχία, αλλά η απουσία της είναι μια αξιόπιστη και σίγουρη διαδρομή αποτυχίας.

Αυτό που απαιτείται τώρα είναι μια νέα και ευφάνταστη πρωτοβουλία του Ελληνισμού με ισχυρή πολιτική βούληση από τη νέα κυβέρνηση. Σκοπός της κυβερνήσεως των Αθηνών, πρέπει να γίνει ο επαναπροσδιορισμός του στρατηγικού σχεδιασμού του Ελληνισμού υπό το πρίσμα των προκλήσεων που φέρνουν οι ανταγωνισμοί ισχύος στην περιοχή μας.

Αντί Επιλόγου

Ο Θουκυδίδης μας διδάσκει: «ο πόλεμος είναι πιθανότερος να γίνει από ό, τι να μη γίνει». Εάν ο Πρωθυπουργός μας και η νέα ομάδα του, στο συμβούλιο εθνικής ασφάλειας, ελπίζουν να αποφύγουν ένα καταστροφικό πόλεμο με την Τουρκία, προστατεύοντας παράλληλα και προωθώντας τα εθνικά συμφέροντα του Ελληνισμού, πρέπει να δώσουν αξιόπιστες απαντήσεις Πολιτικής Εθνικής Ασφαλείας. Υπάρχουν σπάνιες στιγμές που η ιστορία δίδει την ευκαιρία ώστε να επιτευχθεί αλλαγή πορείας. Πιστεύω ότι είναι ακριβώς η κατάλληλη στιγμή τώρα, με τη λύση που όπως φαίνεται είναι μια και μοναδική. «Αποτροπή ή πόλεμος».

* Ο Δημήτρης Τσαϊλας είναι υποναύαρχος ε.α. ΠΝ.

https://www.liberal.gr/diplomacy/apotropi-i-polemos/262433#.XUuxj25owV4.gmail

Le coup de force de Narendra Modi sur le Cachemire indien

0

La suppression de l’autonomie constitutionnelle du Cachemire pourrait être lourde de conséquences dans l’une des régions les plus militarisées au monde.

Cérémonie de soutien au Premier ministre indien Narendra Modi à Ahmedabad après la décision de révoquer l’autonomie du Cachemire indien.

Το Ισραήλ και τα κράτη του Κόλπου θα σχηματίσουν ενιαίο μέτωπο ενάντια στο Ιράν;

0
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Βενιαμίν Νετανιάχου και ο σουλτάνος του Ομάν, Qaboos bin Said, στο Ομάν το 2018. Israeli Prime Minister’s Office / REUTERS.
Περίληψη:

Η σύγκλιση των συμφερόντων μεταξύ του Ισραήλ και των κρατών του Κόλπου είναι περιορισμένη και ενδεχομένως προσωρινή, εστιάζοντας σε μια κοινή επιθυμία να αναχαιτιστεί το Ιράν και οι πληρεξούσιοί του στην περιοχή.

Ο YOEL GUZANSKY είναι ανώτερος συνεργάτης στο Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας στο Τελ Αβίβ. Εργάστηκε στο παρελθόν στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ και ως σύμβουλος του Υπουργείου Πληροφοριών και του Υπουργείου Στρατηγικών Υποθέσεων του Ισραήλ.
Ο DANIEL B. SHAPIRO είναι διακεκριμένος επισκέπτης συνεργάτης στο Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας στο Τελ Αβίβ. Εργάστηκε στο παρελθόν ως Πρεσβευτής των ΗΠΑ στο Ισραήλ και στο προσωπικό του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας στην διοίκηση Ομπάμα.

Κάτι αναπτύσσεται μεταξύ του Ισραήλ και των γειτόνων του στον Αραβικό Κόλπο, τουλάχιστον αν αποτελεί μια κάποια ένδειξη η δημόσια διπλωματία. Όταν ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών, Israel Katz, ταξίδεψε σε μια διάσκεψη στην Ουάσινγκτον τον περασμένο μήνα, συναντήθηκε δημοσίως, χαιρετήθηκε δια χειραψίας, και στήθηκε για μια φωτογραφία με τον ομόλογό του από το Μπαχρέιν, Khalid bin Ahmed Al Khalifa. Νωρίτερα τον Ιούλιο, ο Katz είχε πετάξει στο Αμπού Ντάμπι για να συμμετάσχει σε μια διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών, ενώ ο Yossi Cohen, διευθυντής της ισραηλινής υπηρεσίας πληροφοριών Mossad, ισχυρίστηκε ότι ο Israel είχε λάβει έγκριση να ανοίξει μια διπλωματική αποστολή στο Ομάν. Η κυβέρνηση του Ομάν, η οποία έκανε το ασυνήθιστο βήμα να φιλοξενήσει πέρυσι τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, Βενιαμίν Νετανιάχου, αρνήθηκε με μισή καρδιά την ανακοίνωση, αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κάποια μορφή προσέγγισης βρίσκεται σε εξέλιξη στο παρασκήνιο.

07082019-1.jpg

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Βενιαμίν Νετανιάχου και ο σουλτάνος του Ομάν, Qaboos bin Said, στο Ομάν το 2018. Israeli Prime Minister’s Office / REUTERS
————————————————————————-

Πριν από λίγο καιρό, ένα τέτοιο ξεπάγωμα στις αραβο-ισραηλινές σχέσεις θα ήταν αδιανόητο και πολλοί θεωρούν ότι η πρόσφατη κινητικότητα στην διπλωματική δραστηριότητα σηματοδοτεί μια προσέγγιση ιστορικών διαστάσεων. Υπάρχει κάποια αλήθεια σε αυτό το αφήγημα. Οι μονάρχες των κρατών του Κόλπου δεν θεωρούν πλέον το παλαιστινιακό ζήτημα ως κεντρική προτεραιότητα όπως έκαναν κάποτε. Η ισραηλινο-παλαιστινιακή σύγκρουση, επί μακρόν ένα φαινομενικά ανυπέρβλητο εμπόδιο στο να αναπτυχθούν στενότεροι δεσμοί, έχει επομένως υποχωρήσει στο παρελθόν, επιτρέποντας στις κυβερνήσεις των κρατών του Κόλπου να κάνουν δημόσια, αν και επιφυλακτικά, βήματα προς την ομαλοποίηση των σχέσεών τους με την Ιερουσαλήμ. Έχουν συγκατατεθεί μέχρι και με τις εμβληματικές πολιτικές της διοίκησης Trump υπέρ του Ισραήλ, όπως η μετακίνηση της πρεσβείας των ΗΠΑ στην Ιερουσαλήμ και η αναγνώριση της ισραηλινής κυριαρχίας στα Υψώματα του Γκολάν.

Αλλά η ύφεση (détente) [στις σχέσεις] έχει τα όριά της. Η σύγκλιση των συμφερόντων μεταξύ του Ισραήλ και των κρατών του Κόλπου είναι περιορισμένη και ενδεχομένως προσωρινή, εστιάζοντας σε μια κοινή επιθυμία να αναχαιτιστεί το Ιράν και οι πληρεξούσιοί του στην περιοχή. Το Αμπού Ντάμπι, το Ριάντ και άλλες κυβερνήσεις του Κόλπου επωφελούνται από την ήσυχη συνεργασία με την Ιερουσαλήμ ως προς αυτόν τον στόχο. Αλλά το κόστος των πιο δημόσιων μέτρων -όπως η επίσημη καθιέρωση σχέσεων με το Ισραήλ- εξακολουθεί να υπερβαίνει τα οφέλη, και κανένα κράτος του Κόλπου δεν είναι έτοιμο να μπει σε αυτό το παιχνίδι. Όταν πιέζονται, οι αξιωματούχοι του Κόλπου λένε ότι τέτοιες σχέσεις πρέπει να περιμένουν μέχρι το Ισραήλ να σημειώσει πολύ μεγαλύτερη πρόοδο προς την επίλυση του παλαιστινιακού ζητήματος. Πριν συμφωνήσουν [να πάνε] τις σχέσεις στο επόμενο επίπεδο, τα κράτη του Κόλπου θα απαιτούσαν από την Ιερουσαλήμ μεγαλύτερη απόδοση της επένδυσής τους, όπως η αποκλιμάκωση των εποικισμών στην Δυτική Όχθη ή η αποδοχή της Αραβικής Ειρηνευτικής Πρωτοβουλίας, ή από την Ουάσινγκτον με τη μορφή της λήψης πιο αποφασιστικής δράσης κατά του Ιράν.

Ο ΕΧΘΡΟΣ ΤΟΥ ΕΧΘΡΟΥ ΜΟΥ

Τόσο το Ισραήλ όσο και οι χώρες του Κόλπου θεωρούν το Ιράν ως απειλή, και αμφότεροι σκέφτηκαν ότι η συμφωνία του 2015 με το Ιράν μόνο ενέτεινε την επιθετική περιφερειακή όρεξη της χώρας χωρίς να τερματίσει τις μακροπρόθεσμες φιλοδοξίες της ή τις ικανότητές της στον πυρηνικό χώρο. Ως εκ τούτου, αυτά τα κράτη μοιράστηκαν μια σκοτεινή άποψη για την προσέγγιση του Αμερικανικού πρώην προέδρου Μπαράκ Ομπάμα προς το Ιράν και βλέπουν ευνοϊκότερα την περισσότερο αντιφατική πολιτική της διοίκησης Trump, την οποία επιδιώκουν να ενισχύσουν. Με δεδομένη αυτή την σύγκλιση συμφερόντων, οι χώρες του Κόλπου έγιναν πιο δεκτικές στις εκκλήσεις των ΗΠΑ για ομαλοποίηση των σχέσεων με το Ισραήλ. Η κυβέρνηση Trump υποστηρίζει ότι η εξομάλυνση θα έκανε την ισραηλινή ηγεσία πιο δεκτική στην ειρηνευτική πρωτοβουλία που σχεδιάζει να παρουσιάσει.

Οι σχέσεις μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας βρίσκονται σήμερα σε υψηλό σημείο. Όταν η Σαουδική Αραβία ανέλαβε δύο νησιά στην Ερυθρά Θάλασσα από την Αίγυπτο με μια συμφωνία το 2017, το Ριάντ προφανώς συνήψε παράπλευρες συμφωνίες με την Ιερουσαλήμ για να εγγυηθεί στους Ισραηλινούς την ελευθερία ναυσιπλοΐας στην περιοχή και να μετριάσει άλλα προβλήματα ασφαλείας. Το 2018, η Σαουδική Αραβία επέτρεψε στις πτήσεις της Air India να περνούν από τον εναέριο χώρο της Σαουδικής Αραβίας στο δρόμο προς το Ισραήλ. Κάνοντας αυτά τα βήματα, προχώρησε προς την αναγνώριση του Ισραήλ ως νόμιμου κράτους περισσότερο από ποτέ άλλοτε. Το Ισραήλ, από την πλευρά του, δεν θεωρεί την Σαουδική Αραβία και τις άλλες μοναρχίες του Αραβικού Κόλπου ως εχθρικές χώρες· επιτρέπει στους Ισραηλινούς να ταξιδεύουν στον Κόλπο και, τα τελευταία χρόνια, έχει συγκατατεθεί στις πωλήσεις προηγμένων αμερικανικών όπλων στην Σαουδική Αραβία και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τις οποίες κάποτε επιδίωκε να περιορίσει.

Οι ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας εργάστηκαν για να βελτιώσουν την εικόνα του Ισραήλ στα μάτια του κοινού. Έχουν επιτρέψει σε διάφορες σαουδαραβικές προσωπικότητες να συναντηθούν δημόσια με Ισραηλινούς και μάλιστα φιλοξένησαν ανώτερους Ισραηλινούς εκπροσώπους σε σαουδαραβικά μέσα ενημέρωσης. Τον Νοέμβριο του 2017, ο ισραηλινός ειδησεογραφικός ιστότοπος Elaph δημοσίευσε μια συνέντευξη του Gadi Eizenkot, τότε αρχηγού του προσωπικού των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων, με την οποία πρότεινε ότι το Ισραήλ θα μπορούσε να μοιραστεί πληροφορίες με την Σαουδική Αραβία στον κοινό αγώνα τους εναντίον του Ιράν. Η Σαουδική Αραβία επίσης επιτρέπει σε, και πιθανόν ενθαρρύνει, bloggers να διαφημίζουν την εξομάλυνση με το Ισραήλ. Ένας από αυτούς τους bloggers, ο Mahmoud Saud, έλαβε άδεια από την κυβέρνησή του να πραγματοποιήσει δημόσια επίσκεψη στην Ιερουσαλήμ τον Ιούλιο, στο πλαίσιο μιας εξαμελούς αντιπροσωπείας από τον αραβικό κόσμο που συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Knesset, Avi Dichter.

Το γεγονός ότι η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας επέτρεψε ή προώθησε αυτές τις συναλλαγές υποδηλώνει ότι επιδιώκει να εγκλιματίσει το σαουδαραβικό κοινό σε πιο ανοικτές σχέσεις με το Ισραήλ. Η στρατηγική αρχίζει να λειτουργεί: Σε μια έρευνα του Washington Institute for Near East Policy το 2017, τα δύο τρίτα των ερωτηθέντων Σαουδαράβων συμφώνησαν ότι «τα αραβικά κράτη πρέπει να διαδραματίσουν έναν νέο ρόλο στις ειρηνευτικές συνομιλίες Παλαιστινίων-Ισραηλινών, προσφέροντας κίνητρα και στις δύο πλευρές» Παρομοίως, περίπου το 20% με 25% των Αιγυπτίων, των Ιορδανών, των Εμιρατινών και των Σαουδαράβων συμφωνούν τουλάχιστον «κάπως» [1] ότι τα αραβικά κράτη θα πρέπει να συνεργαστούν με το Ισραήλ, ακόμη κι όταν το ερώτημα δεν αναφέρει το παλαιστινιακό ζήτημα.

ΚΙΝΟΥΜΕΝΟΙ ΠΟΛΥ ΓΡΗΓΟΡΑ

Ωστόσο, η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας είναι πρόθυμη να προχωρήσει μόνο τόσο. Τον Απρίλιο του 2018, ο πρίγκιπας-διάδοχος της Σαουδικής Αραβίας, Mohammed bin Salman, έκανε αίσθηση όταν επέκρινε αυστηρά τους Παλαιστίνιους ηγέτες ότι «απορρίπτουν την ειρήνη με το Ισραήλ», προειδοποιώντας ότι πρέπει να δεχθούν ειρηνευτικές προτάσεις ή να «το βουλώσουν». Τα ασυνήθιστα ωμά σχόλια του πρίγκιπα-διαδόχου φάνηκε να υπονοούν ότι οι Σαουδάραβες ήταν διατεθειμένοι να προχωρήσουν σε εξομάλυνση με το Ισραήλ χωρίς να περιμένουν τους Παλαιστινίους. Αλλά αυτό δεν συνέβη. Όσο δεν πραγματοποιείται πραγματική πρόοδος στην ειρηνευτική διαδικασία, το βασίλειο πρέπει να κρατά το Ισραήλ σε απόσταση, τουλάχιστον δημοσίως.

Βεβαίως, οι Σαουδάραβες βοήθησαν τις Ηνωμένες Πολιτείες να προωθήσουν ένα ισραηλινο-παλαιστινιακό ειρηνευτικό σχέδιο σε ολόκληρη την περιοχή και να πιέσουν τους Παλαιστινίους -ματαίως- να κάνουν πιο μετριοπαθείς τις θέσεις τους, συμπεριλαμβανομένης της παρότρυνσής τους να μετριάσουν την αντίδρασή τους στην μετακίνηση της αμερικανικής πρεσβείας στην Ιερουσαλήμ. Αλλά μερικές προσωπικότητες με επιρροή έχουν κολλήσει στα παραδοσιακά σημεία συζήτησης του βασιλείου. Ο Adel Al-Jubeir, ένας υψηλόβαθμος Σαουδάραβας αξιωματούχος και πρώην υπουργός Εξωτερικών, επανέλαβε πρόσφατα την ανάγκη το Ισραήλ να υιοθετήσει την Αραβική Ειρηνευτική Πρωτοβουλία, το εγκεκριμένο από τον Αραβικό Σύνδεσμο σχέδιο ειρήνης που κατατέθηκε για πρώτη φορά από τον Σαουδάραβα βασιλιά Abdullah το 2002 και αναθεωρήθηκε στα επόμενα χρόνια, του οποίου τις βασικές διατάξεις το Ισραήλ ποτέ δεν αποδέχθηκε. Ο Jubeir δήλωσε ότι ήταν πρόθυμος να μετριάσει τους όρους της πρότασης, αλλά μόνο «υπό την προϋπόθεση ότι οι Παλαιστίνιοι θα συμφωνήσουν με αυτό». Μέχρι στιγμής, οι Σαουδάραβες δεν έχουν δείξει ότι μπορούν να κάνουν τους Παλαιστινίους να συμφωνήσουν σε οποιαδήποτε πρόταση που αποκλίνει από την αραβική συναίνεση των δύο τελευταίων δεκαετιών.

Το καθεστώς της Σαουδικής Αραβίας δεν έχει κανένα πρόβλημα να φέρει τις ελίτ της χώρας κοντά στις πολιτικές επιλογές του. Η βασιλική οικογένεια και οι συνεργάτες της τείνουν να βλέπουν τις σχέσεις με το Ισραήλ πραγματιστικά, και όχι με θρησκευτικούς όρους, και οι παραχωρήσεις προς το Ισραήλ είναι αποδεκτές αν εξυπηρετούν τα γεωπολιτικά συμφέροντα του καθεστώτος έναντι της Ουάσινγκτον και της Τεχεράνης.

Αλλά το κοινό είναι ένα άλλο θέμα, και η κυβέρνηση φοβάται ότι αν προχωρήσει πολύ και με μεγάλη ταχύτητα, θα προκαλέσει μια αντίδραση. Οι επιπτώσεις δεκαετιών αντι-ισραηλινών και μέχρι και αντισημιτικών μηνυμάτων στα σαουδαραβικά μέσα ενημέρωσης καθώς και η μακρόχρονη συμπάθεια που αισθάνονται οι αραβικές κοινότητες προς την παλαιστινιακή αιτία, δεν θα εξαφανιστούν βραχυπρόθεσμα, ακόμη και την ώρα που οι πιο ρεαλιστικές απόψεις αρχίζουν να κερδίζουν έδαφος. Και η εσωτερική πολιτική κατάσταση στο βασίλειο είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη. Ο Mohammed bin Salman έχει λάβει μέτρα για να ενισχύσει την ισχύ και την θέση του και δεν έχει ακόμη παγιώσει πλήρως την εξουσία του και είναι αμφίβολο το αν η βασιλική οικογένεια θα διακινδυνεύσει να προσελκύσει περαιτέρω επικρίσεις με το να ομαλοποιήσει τις σχέσεις με το Ισραήλ πολύ γρήγορα. Ο κίνδυνος για την πολιτική σταθερότητα από μια πολιτική που έρχεται σε αντίθεση με τις διαθέσεις ενός σκεπτικιστικού κοινού θα κάνει τους Σαουδάραβες ηγέτες και τους ηγέτες των κρατών του Κόλπου να μιλούν ανειλικρινώς για την παλαιστινιακή αιτία.

Ο ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΩΝ

Η επόμενη χρονιά της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ θα θέσει τις φιλοδοξίες και τις επιφυλάξεις των κρατών του Κόλπου σε δοκιμασία. Στους επόμενους 12 μήνες, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα παρουσιάσουν το ειρηνευτικό σχέδιό τους για το Ισραήλ και την Παλαιστίνη. Θα συνεχίσουν την εκστρατεία πίεσης κατά του Ιράν. Και ο πρόεδρος Τραμπ θα πλησιάσει στο τέλος της πρώτης θητείας του με αβέβαιες προοπτικές για την επανεκλογή του.

Οι Σαουδάραβες μπορεί να είναι πρόθυμοι να έρθουν λίγο πιο κοντά στο Ισραήλ με την ελπίδα να κερδίσουν αξιοπιστία από την διοίκηση του Trump και να ζητήσουν από την Ουάσινγκτον να εντείνει οικονομικά, διπλωματικά και ενδεχομένως και στρατιωτικά μέτρα ενάντια στο Ιράν. Θεωρητικά, ο συνδυασμός αυτών των βημάτων -σταδιακή εξομάλυνση μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ισραήλ, περιφερειακή στήριξη στο ειρηνευτικό σχέδιο του Τραμπ, και μεγαλύτερη πίεση στο Ιράν- θα μπορούσε να αποτελέσει μια οδό προς τα εμπρός.

Αλλά το ρολόι χτυπά. Καθώς το Ισραήλ και οι χώρες του Κόλπου προτιμούν να δουν μια δεύτερη θητεία Trump, πρέπει να προετοιμαστούν για μια πιθανή νέα αμερικανική διοίκηση που θα έχει διαφορετική προσέγγιση. Οποιαδήποτε διοίκηση των ΗΠΑ θα υποστηρίξει βήματα προς την αραβο-ισραηλινή κανονικοποίηση. Ωστόσο, ένας Δημοκρατικός πρόεδρος των ΗΠΑ ενδέχεται να μειώσει την πίεση στο Ιράν και να επαναλάβει τις πυρηνικές συνομιλίες. Ένας νέος πρόεδρος θα μπορούσε επίσης να αναβιώσει την ισραηλινο-παλαιστινιακή διπλωματία σύμφωνα με πιο παραδοσιακές γραμμές, με άμεσο διάλογο με τους Παλαιστινίους και εκκλήσεις για συμβιβασμούς και από τις δύο πλευρές και λύση δύο κρατών. Σε αυτή την περίπτωση, οι Σαουδάραβες και οι εταίροι τους στον Περσικό Κόλπο ίσως να δουν την επένδυσή τους στους θερμότερους δεσμούς με το Ισραήλ ως ότι επιφέρει μειωμένη απόδοση. Η προσέγγιση είναι πραγματική. Αλλά δεν είναι δεδομένη.

Copyright © 2019 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Στα αγγλικά: https://www.foreignaffairs.com/articles/israel/2019-08-05/friends-caveats

Σύνδεσμοι:
[1] https://www.washingtoninstitute.org/fikraforum/view/comparing-arab-polls…

Μπορείτε να ακολουθείτε το «Foreign Affairs, The Hellenic Edition» στο TWITTER στην διεύθυνση www.twitter.com/foreigngr αλλά και στο FACEBOOK, στην διεύθυνση www.facebook.com/ForeignAffairs.gr και στο linkedin στην διεύθυνση https://www.linkedin.com/company/foreign-affairs-the-hellenic-edition

Κύριοι μεγάλοι, πού (μάς) πάτε;

0
Δρ. ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ
 

Μετά την πολύχρονη συνεργασία μου μαζί τους ως ανώτερο στέλεχος του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) πιστεύω πως δικαιούμαι να απευθύνω μια επίκαιρη ερώτηση, ρητορική φυσικά, προς τις δύο μεγάλες πυρηνικές δυνάμεις, ΗΠΑ και Ρωσία, οι οποίες εκτός των άλλων υπήρξαν οι κύριοι εμπνευστές του διεθνούς καθεστώτος μη διασποράς των πυρηνικών όπλων (NPT) και συνάμα οι βασικότεροι ενισχυτές του έργου της υπηρεσίας μου:

«Πώς μπορεί ένας πρώην πυρηνικός επιθεωρητής να κατανοήσει και να εξηγήσει στην άφωνη κοινή γνώμη τη στάση σας σε σχέση με τις τελευταίες εξελίξεις περί τα πυρηνικά και συγκεκριμένα την αποχώρησή σας από την ιστορική σας διμερή συνθήκη, την Intermediate Nuclear Forces Treaty INF, που απαγορεύει από το 1987 ένα ευρύ φάσμα πυρηνικών όπλων και πυραύλων;»

Προηγήθηκαν δηλώσεις του προέδρου Πούτιν τον Μάρτιο του 2018 ότι τα πυρηνικά όπλα είναι απαραίτητα για να εξασφαλίσει η χώρα του τη θέση της ως μεγάλης παγκόσμιας δύναμης. Και για να πείσει, παρουσίασε στην έντρομη παγκόσμια κοινή γνώμη τα νέα ρωσικά πυρηνικά όπλα που μπορούν να πλήξουν οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη χωρίς(!) να ανιχνευτούν.

Απάντησε τον Οκτώβριο του 2018 ο πρόεδρος Τραμπ με την απόφασή του για μονομερή αποχώρηση των ΗΠΑ από την INF.

Οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι η Ρωσία από το 2014 δεν συμμορφωνόταν με τις επιταγές της INF. Η Μόσχα το αρνήθηκε και συγχρόνως επικαλέσθηκε ότι η Ουάσιγκτον αποφεύγει τη διαπραγμάτευση για επέκταση της Συνθήκης New START για τον έλεγχο στρατηγικών πυρηνικών συστημάτων που λήγει το 2021.

Το πινγκ πονγκ των αμοιβαίων κατηγοριών και προθεσμιών συνεχίστηκε. Ο Ρώσος πρόεδρος προειδοποίησε ότι, εάν οι ΗΠΑ εγκαταστήσουν πυραύλους ενδιάμεσου βεληνεκούς στην Ευρώπη, η Ρωσία θα αναγκαστεί να λάβει αντίμετρα. Συνέχισε μάλιστα με μια ανατριχιαστική προειδοποίηση για την αυξανόμενη απειλή ενός πυρηνικού πολέμου, ο οποίος «θα μπορούσε να οδηγήσει στην καθολική καταστροφή του ανθρώπινου πολιτισμού και ίσως ακόμη και του πλανήτη μας».

Η Ευρωπαϊκή Ενωση ζήτησε αμέσως αλλά μάταια να «προστατευθεί» η συνθήκη, που είναι κρίσιμη για την ασφάλειά της. Η κατάργησή της θα μετατρέψει τη Γηραιά Ηπειρο σε βάση και στόχο νέων «μοντέρνων» πυρηνικών πυραύλων των ΗΠΑ και της Ρωσίας αντίστοιχα και θα περιπλέξει την ευρωπαϊκή προσπάθεια για αμυντική χειραφέτησή της.

Η διπλωματικά σοφή –κατά την ταπεινή εμπειρική μου γνώση– Κίνα, παρόλο που γνωρίζει ότι αντίστοιχοι πύραυλοι των ΗΠΑ θα αναπτυχθούν σε εδάφη της Ιαπωνίας και της Νότιας Κορέας και μεταξύ άλλων θα τη στοχοποιούν, αποκλείει άμεσα και κάθετα τον υπαινιγμό των ΗΠΑ για ανάμειξή της σε μία νέα διεθνή πλέον συνθήκη INF, που ενδεχομένως θα περιελάμβανε και την αντίπαλό της Ινδία.

Σημειωτέον ότι τόσο η Ινδία όσο και άλλες γεωπολιτικά «νευρικές» χώρες όπως η Τουρκία, το Ιράν, το Πακιστάν, το Ισραήλ και η Βόρεια Κορέα έχουν ενεργά προγράμματα ανάπτυξης βαλλιστικών πυραύλων ενδιάμεσου βεληνεκούς που θεωρούνται κατάλληλοι για την προώθηση πυρηνικών όπλων.

Εάν τελικά οι δύο υπερδυνάμεις, επικουρούμενες και από τις άλλες τρεις πυρηνικές δυνάμεις Κίνα, Μεγάλη Βρετανία και Γαλλία, δεν προχωρήσουν στη δημιουργία μιας νέας διεθνούς συνθήκης INF που θα απαγορεύει τους εν λόγω πυραύλους, γεννιούνται ορισμένα σημαντικότατα ερωτήματα:

Δεν γνωρίζουν, ΗΠΑ και Ρωσία, ότι η πολιτική τους αυτή βρίσκεται σε αντίθεση με την υποχρέωσή τους με βάση τη διεθνή συνθήκη ΝΡΤ (άρθρο VI) «…για αποτελεσματικά μέτρα σχετικά με την παύση των πυρηνικών εξοπλισμών και τον πυρηνικό αφοπλισμό…»;

Δεν βλέπουν τον άμεσο κίνδυνο της ανεξέλεγκτης διάδοσης των πυρηνικών όπλων από επίδοξους μνηστήρες στη Μέση Ανατολή και στη βορειοανατολική Ασία;

Δεν είναι αρκετή η Βόρεια Κορέα;

Γιατί διακινδυνεύουν την εκθρόνισή τους από την παγκόσμια γεωστρατηγική πρωτοκαθεδρία;

Είναι δυνατόν να υποτιμούν αλόγιστα τη διογκούμενη για την ανθρωπότητα πυρηνική απειλή;

* Ο δρ Παντελής Οικονόμου είναι συγγραφέας του πρόσφατα εκδοθέντος επίκαιρου βιβλίου «Παγκόσμια πυρηνική απειλή» – εκδόσεις Ι. Σιδέρης.

https://www.kathimerini.gr/1037203/opinion/epikairothta/politikh/kyrioi-megaloi-poy-mas-pate?fbclid=IwAR2nLnJe5DAtYRwIpOwr50qjgH3QtUghd1iHHTFYkRjI0XjUweDfUPjxAjI

Arabie saoudite : pourquoi MBS fait avancer les droits des femmes

0

Riyad vient d’autoriser les Saoudiennes à voyager seules à l’étranger. Une réforme sociale qui permet aussi au prince d’asseoir un peu plus son pouvoir.

Une révolution est en marche dans l’Arabie saoudite du roi Salmane et de son fils, le prince héritier, Mohammed ben Salmane (MBS). Un an après avoir octroyé aux Saoudiennes le droit de conduire, le souverain de 84 ans vient d’alléger, sous l’impulsion de son fils MBS, le très strict système de « tutorat » auquel sont soumises les femmes du royaume. Selon un décret publié jeudi par le gouvernement, les Saoudiennes âgées de plus de 21 ans n’auront dorénavant plus besoin de l’accord préalable de leur « tuteur » (parent proche masculin : père, mari, fils…) pour obtenir un passeport et voyager à l’extérieur du pays. De la même manière, les femmes pourront désormais elles-mêmes déclarer une naissance, un mariage, un divorce et être titulaires de l’autorité parentale d’un mineur, ce qui restait jusqu’ici l’apanage des hommes.

À qui profite politiquement la fusillade d’El Paso ?

0

Le président américain Donald Trump est bousculé, mais les accusations de racisme pourraient ne pas rapporter des voix aux démocrates pour autant

Turkey’s demand for a Syria buffer zone is about oil, not terro

0

Ποιους «ἀσύλους» προστατεύει σήμερα το πανεπιστημιακό άσυλο;

0

Γεώργιος Μπαμπινιώτης 5 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2019, 21:40 protagon.gr

Υιοθετώντας το μέτρο «τής κατάργησης τού ασύλου», η νέα κυβέρνηση δεν κάνει τίποτε άλλο παρά να ανταποκρίνεται στο κοινό αίσθημα. Τους «ἀσύλους» που λυμαίνονται σήμερα τα Πανεπιστήμια δεν νομιμοποιείται κανείς να τους αφήσει ανοικτό τον δρόμο τής παρανομίας εν ονόματι τής «ελευθερίας τού πανεπιστημιακού ασύλου».

– «αρχ. ἄσυλον <  ἄσυλος «ασφαλής (από σύληση και βεβήλωση), απαραβίαστος» [πβ.  Ευριπ.: αὐτὴ δ’ ἐάνπερ εἰς ἐμοὺς ἔλθῃς δόμους, μενεῖς ἄσυλος] < ἀ- στερητ. + ρ. συλῶ. Ήδη αρχ. το παράγωγο ἀσυλ-ία. Το αρχ. επίθ. ἄσυλος σήμαινε «απαραβίαστος, αυτός που δεν επιτρέπεται να συληθεί» και ως εκ τούτου «ασφαλής».

Η λ. χρησιμοποιήθηκε τόσο για πρόσωπα  όσο και για τόπους, ιδίως για ναούς ή ιερούς τόπους, στους οποίους κανείς δεν μπορούσε να πειράξει όποιον κατέφευγε εκεί για να ζητήσει προστασία, δηλ. ασυλία, ακόμη και αν ήταν κακοποιός.

Τέτοια ἄσυλα τεμένη, δηλ. ναοί και ιερά σημεία που παρείχαν ασυλία, υπήρχαν πάρα πολλά στον αρχαίο κόσμο, σε βαθμό που κατά την αυτοκρατορική περίοδο τής Ρώμης υπήρξαν ρυθμίσεις περιορισμού των χώρων που θα θεωρούνταν ἄσυλοι, ώστε να αποφεύγεται η υπόθαλψη παρανόμων κ.ά. !»

Ως πανεπιστημιακό ὄν (και πρώην πρύτανης) σέβομαι πραγματικά το άσυλο ως ιδέα, ως παράδοση, ως ιστορική πραγματικότητα (κατά τη διάρκεια τής επταετούς δικτατορίας). Το ίδιο ίσχυε και ισχύει, στην ουσία, για την πλειονότητα των πανεπιστημιακών (καθηγητών, φοιτητών, διοικητικών) και, βεβαίως, για το ευρύτερο κοινό, ιδίως για γονείς με φοιτητές στα Πανεπιστήμια. Κι αυτή η στάση (σεβασμού, εκτίμησης, κατανόησης) υπήρχε σε προηγούμενα χρόνια, μολονότι δεν έλειπαν εντελώς κάποια φαινόμενα παρέκκλισης από θερμόαιμους φοιτητές —προσοχή! από φοιτητές, όχι… εξωπανεπιστημιακούς— οι οποίοι υπερέβαλαν στη συμπεριφορά τους (κάποια πανώ, κάποιες καταλήψεις, κάποιες «δυναμικές» παρεμβάσεις, κάποιες αλληλοφοιτητικές συγκρούσεις κ.ά.).

Αυτά μέχρι τα τελευταία χρόνια που οι κυβερνώντες τη χώρα, εκλεγμένοι φυσικά από τον ελληνικό λαό, τήρησαν μια άλλη στάση στο θέμα τού πανεπιστημιακού ασύλου. Με παραλείψεις, με εξωπραγματικές νοητικές  συλλήψεις ή/και προτάσεις (χαρακτηριστικό το πόρισμα τής «Επιτροπής Παρασκευόπουλου») και κυρίως με μια υπερβολική, βλαπτική, ανεκτική έως ενθαρρυντική στάση, ιδεολογικής ή και ιδεοληπτικής υφής, θεώρησαν ως «ἀσύλους» πάντες τους ανεξέλεγκτα εισερχο-εξερχομένους στους πανεπιστημιακούς χώρους ασχέτως ιδιότητας, παράνομης δραστηριότητας, έλλειψης οιασδήποτε σχέσης τους με τα Πανεπιστήμια.

Αποτέλεσμα: οι πανεπιστημιακοί χώροι κατήντησαν τα τελευταία χρόνια χώροι ποικίλης συσσωρευμένης επικίνδυνης παραβατικότητας που προκαλούν το κοινό αίσθημα και χρήζουν άμεσης αντιμετώπισης για το ίδιο το κύρος των πανεπιστημίων και τη σοβαρότητα τής χώρας μας γενικότερα.

Έτσι, η νέα Κυβέρνηση στο θέμα αυτό, υιοθετώντας το μέτρο «τής κατάργησης τού ασύλου», δεν κάνει τίποτε άλλο παρά να ανταποκρίνεται στο κοινό αίσθημα που έχει διαμορφωθεί στη χώρα από την κατάσταση που προηγήθηκε και ισχύει σήμερα.

Επαναλαμβάνω: σήμερα. Επίσης, κι είναι σημαντικό αυτό, δεν απέκρυψε προεκλογικά ζητώντας την ψήφο τού ελληνικού λαού τη θέση της και τις προθέσεις της στο συγκεκριμένο θέμα —ευκαίρως ακαίρως. Άρα, έχει νομίμως και με τον πιο δημοκρατικό τρόπο την έγκριση για αυτή τη στάση της που έχει προαναγγείλει και έχει δεσμευθεί να πραγματοποιήσει.

Ας προσεχθεί, όμως, παρά ταύτα και  μεταξύ άλλων «η νομική διατύπωση», ώστε να αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά η παραβατικότητα και να μη παραβιάζεται η ιδέα τής πανεπιστημιακής ελευθερίας στην έκφραση ιδεών, θέσεων και απόψεων, ούτε να οδηγηθούν τα πανεπιστήμια από το ένα άκρο στο άλλο: από «άντρα παραβατικότητας» σε «άντρα αστυνομοκρατίας»!

Προσωπικά, πιστεύω ότι οι πανεπιστημιακοί και οι πανεπιστημιακές αρχές θα χειρισθούν το θέμα με την επιβαλλόμενη διακριτικότητα και αίσθηση ευθύνης, ώστε να αποφευχθούν ακραίες καταστάσεις επεμβάσεων. Κι από την άλλη πλευρά, όσοι εκλέγονται να διοικήσουν τα πανεπιστήμια αναλαμβάνουν συγχρόνως και την ευθύνη έναντι των συναδέλφων τους και τής Πολιτείας να προστατεύσουν το πανεπιστήμιο από προφανείς έκνομες πράξεις και δραστηριότητες απ’ όπου κι αν προέρχονται.

Καλά με όλους δεν μπορούν να τά ‘χουν… Τους «ἀσύλους» που λυμαίνονται σήμερα τα Πανεπιστήμια δεν νομιμοποιείται κανείς να τους αφήσει ανοικτό τον δρόμο τής παρανομίας  εν ονόματι τής «ελευθερίας τού πανεπιστημιακού ασύλου». Όσοι το κάνουν για κομματικά ή άλλα οφέλη —φανερά ή λανθανόντως, ρητά ή υπόρρητα— το γε νυν έχον έρχονται σε σύγκρουση με το ευρύτερο λαϊκό αίσθημα για το θέμα.

Ας το ζυγίσουν καλά. Ως πανεπιστημιακό, που γνωρίζω άμεσα και διαχρονικά το θέμα, με ενοχλεί —το εξομολογούμαι— τόσο η δαιμονοποίηση τού θέματος (είναι υπερβολή δηλ. να νομίζουμε ότι η αναβάθμιση των πανεπιστημίων μας εξαρτάται από … το πανεπιστημιακό άσυλο!) όσο και η ιδεολογικοποίηση τού θέματος (η ανεδαφική ζημιογόνος υπερβολή ότι  η συσσωρευμένη παραβατικότητα σε σχέση με το πανεπιστημιακό άσυλο είναι περίπου… σεβαστή ως μορφή δημοκρατικής ελευθερίας —για ποιους;— και ότι οι πρυτανικές αρχές θα αντιμετωπίσουν από μόνες τους το θέμα και μάλιστα με «το ιδεολόγημα τής Επιτροπής Παρασκευόπουλου»!).

Και τα Πανεπιστήμια χρειάζονται πολλά άλλα και ουσιαστικά μέτρα για να αναβαθμιστούν (επαρκή κρατική χρηματοδότηση πέρα τής όποιας αυτοχρηματοδότησής τους, πλήρη και ουσιαστική αυτοδιοίκηση για τη λήψη σημαντικών αποφάσεων,  επαρκή στελέχωση, έμφαση στην έρευνα και στην καινοτομία, διευρυμένη εξωστρέφεια κ.ά.) και οι ιδεοληπτικοί τού ασύλου ας καταλάβουν αυτό που έχει αντιληφθεί όλος ο κόσμος, ότι αυτή η κατάσταση που άφησαν να διογκωθεί και να ευτελίσει τα πανεπιστήμια με δική τους ανοχή και αποφυγή ευθυνών δεν πάει άλλο.

Άλλωστε, ένας από τους λόγους που αποδοκιμάστηκε η πολιτική τους ήταν και αυτός. Ακόμη και οι Ρωμαίοι υπερασπιστές των ἀσύλων στην Αρχαιότητα προέβησαν σε  «ρυθμίσεις περιορισμού των χώρων που θα θεωρούνταν ἄσυλοι, ώστε να αποφεύγεται η υπόθαλψη παρανόμων κ.ά.» !

Πηγή: Protagon.gr

Οι Έλληνες «μπουμπουνοκέφαλοι προοδευτικοί» (συνομιλία με τον Παναγιώτη Κονδύλη)

0
Ο λόγος που σταμάτησα την στήλη Στρατηγική Ανάλυση στην τότε «Ελευθεροτυπία» είναι συγκεκριμένος και δεν αφορά μόνο εμένα προσωπικά. Αφορούσε συγκεκριμένη επιφυλλίδα που θα μπορούσε να επηρεάσει την εκλογή προέδρου στο τότε κυβερνών κόμμα. Κόντευε το συνέδριό τους για την εκλογή μεταξύ τριών υποψηφίων. Η επιφυλλίδα ανέφερε τις απόψεις του ενός υποψηφίου σε βιβλίο του για τον ρόλο του κράτους και της κυριαρχίας στην εποχή της … παγκοσμιοποίησης. Παρέθεσα μερικές γραμμές εντός εισαγωγικών αλλά για ευνόητους λόγους δεν τον ανέφερα ονομαστικά ενώ δεν ανέφερα καν το επικείμενο κομματικό συνέδριο. Άφησα μόνο νύξεις ότι δεν μπορεί να αναλάβει κορυφαία αξιώματα ένα άτομο όταν υιοθετεί τέτοιες παραδοχές για την ανελέητη διεθνή πολιτική. Σε μερικές μέρες φίλος πολύ γνωστός μου και πολύ καλός αρθρογράφος με πληροφόρησε ότι πολλοί αναζητούσαν να μάθουν ποιος είναι ο … «δράστης». «Μας έχεις αναστατώσει», όλοι τον αναζητούν», μου είπε. Οπότε αμέσως γράφω άρθρο με περισσότερα. Το όνομα και τον τίτλο του βιβλίου. Γιατί όχι, σκέφτηκα, δημόσια πηγή ήταν και το άτομο δημόσιο πρόσωπο.
Ήταν Σάββατο, το έστειλα την Κυριακή ως συνήθως και το άρθρο θα δημοσιευόταν την Δευτέρα στην εβδομαδιαία στήλη. Γύρω στις 9 το βράδυ μου τηλεφωνεί ο τότε διευθυντής αείμνηστος ΣΦ. Μου εξήγησε ότι παρά τις διαφωνίες πολλών στην εφημερίδα με την κρατοκεντρική θεώρηση του κόσμου που περιέγραφαν τα σύντομα άρθρα μου κάθε Δευτέρα, ποτέ δεν που έκοψε κείμενο. Σημειώνω ότι αυτό ισχύει, ποτέ δεν υπήρξε λογοκρισία (ούτως ή άλλως δεν θα δεχόμουν, θα έφευγα αμέσως). Αυτή την φορά «γράψε σε παρακαλώ κάτι άλλο Παναγιώτη, ότι θέλεις», πρόσθεσε περίπου απεγνωσμένος και ολοφάνερα σε δύσκολη θέση.  Παρενθετικά σημειώνω ότι μετά από πολλά χρόνια σε γεύμα με πολλούς άλλους, μίλησα και με δημοσιογράφο της τότε Ελευθεροτυπίας. Κάθε βράδυ πριν την δημοσίευση οριστικοποίηση του περιεχομένου της εφημερίδας της επόμενης μέρας, μου είπε, κάναμε μεγάλη συζήτηση. Κάποιοι ήθελαν να μην δημοσιεύσεις την επιφυλλίδα ή και να εγκαταλείψεις την στήλη, πρόσθεσε. Δεν κόπηκε ούτε ένα, μου είπε, γιατί οι αιτιάσεις ήταν αβάσιμες και τα επιχειρήματά σου εύλογα τεκμηριωμένα. Απάντησα ότι για εμένα αυτά που έγραφα ήταν Αλφαβητάριο εάν όχι αυτονόητα ακόμη και σε νήπια. Απέρρεαν, εξάλλου, από αξιώματα του Παραδείγματος διεθνούς πολιτικής ενώ η τεκμηρίωση σχετίζεται και με σκληρή εργασία σε ογκώδη βιβλία.
Επανέρχομαι λοιπόν στο τηλεφώνημα του διευθυντή της εφημερίδας τον ΣΦ. Δεν γράφεις κάτι άλλο, μου είπε ξανά και ξανά απεγνωσμένος στο τηλέφωνο. Εντάξει Σεραφείμ του απάντησα, Αν και λυπάμαι για το γεγονός ότι τίθεται ένα τέτοιο ζήτημα, μην βασανίζεσαι. Αντιλαμβάνομαι την θέση σου. Σε μια ώρα θα έχεις το αποχαιρετιστήριο στους αναγνώστες μου. Το παρεμβάλλω εδώ (κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση και ανάγνωση). Αυτό διάβασε ο Κονδύλης στην Γερμανία και πολύ τιμητικά για εμένα, «λυπήθηκε».
Τις επόμενες μέρες και εβδομάδες επιδίωξα να δω τον Κονδύλη για να καταλάβω τους λόγους. Για ένα ακόμη λόγο είχα μεγάλη απορία να καταλάβω πως ο Παναγιώτης Κονδύλης κατάφερνε να ενσωματώνει την στρατηγική θεωρία σε πολλά κείμενά του.  Είχα τότε διαβάσει αρκετά έργα του. Στο «Θεωρία του Πολέμου», πρέπει να πω, κορύφωσε την στρατηγική ανάλυση με τρόπο αριστουργηματικό. Έτσι άρχισε μια σύντομη αλλά πολύ ενδιαφέρουσα προσωπική και επιστημονική γνωριμία που κράτησε μέχρι τον πρόωρο θάνατό του. Έκτοτε, έχοντας μελετήσει όλο το έργο του, γράφω πολλά για τις συζητήσεις μας. Θα δημοσιευτούν όταν βρω χρόνο να τα ολοκληρώσω και να τα ενσωματώσω σε μονογραφία που γράφω για τον Κονδύλη στην βάση του έργου που μελετώ.
Εδώ στέκομαι σε μια μόνο φράση που μου είπε ο Κονδύλης σε αυτή την πρώτη συνάντησή μας όταν βρέθηκε στην Ελλάδα. Τον ρώτησα τον λόγο που κατ’ αυτόν άξιζε τον κόπο να συνεχίσω γράφω στην Ελευθεροτυπία. Μου απάντησε το εξής πολύ σημαντικό (όχι μόνο για τον υποφαινόμενο): Επειδή, επισήμανε, το επιστημονικό μου επιχείρημα αυτών των σύντομων κειμένων είναι βαθύτατα (θεωρητικά) τεκμηριωμένο και εγγενώς αντί-ηγεμονικό (δεν ήξερε τα Αγγλικά μου βιβλία ενώ είχε διατρέξει ένα μόνο Ελληνικό μου βιβλίο – οι θέσεις που απορρέουν και αφορούν την στρατηγική της χώρας είναι σημαντικό να γράφονται και να γίνονται αντικείμενο σοβαρής συζήτησης, ιδιαίτερα σε αυτούς που εμφανίζονται με ιδεολογικούς όρους ως «αντί-ιμπεριαλιστές». «Αυτό έχουν ανάγκη οι μπουμπουνοκέφαλοι προοδευτικοί αναγνώστες αυτών των εφημερίδων» μου είπε χαριτολογώντας, αλλά ουσιαστικά αφοριστικά. Φαινόταν να ήξερε πολύ καλά τι έλεγε και να τον πονούν τα ευτράπελα της πατρίδας του. Αυτή η θέση που διατύπωσε ο Κονδύλης είναι, εκτιμώ, πολύ σημαντική και πάντα επίκαιρη. Ερμηνεύει πολλά ζητήματα της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Το συζήτησα ξανά μαζί του, με επηρέασε και επηρέασε τα κείμενά μου έκτοτε.
Συνεχίζοντας την συζήτηση ο Κονδύλης προχώρησε στο να εξηγήσει το γεγονός ότι πολλοί νεοέλληνες σύγχυσαν τον αντί-ηγεμονισμό ως προάσπιση της Εθνικής Ανεξαρτησίας, δηλαδή του κράτους τους, με τα εκλογικευμένα διεθνιστικά λενινιστικά «αντί-ιμπεριαλιστικά» συνθήματα που αποτελούσαν μεταμφίεση των αξιώσεων ισχύος της μιας υπερδύναμης. Η άλλη υπερδύναμη, βέβαια, εξέπεμπε αντίστοιχα μεταμφιεσμένα συνθήματα που υιοθετούσε απνευστί η άλλη πλευρά των διαιρεμένων «ιθαγενών». Συμφωνώ απόλυτα, του απάντησα, και του ανέφερα την θεώρηση του Edward H. Carr ότι σε όλες τις ιστορικές φάσεις ο οικουμενισμός -κάτι που και ο Κονδύλης αναφέρει στα κείμενά του από μια άλλη αλλά συγκλίνουσα οπτική- αποτελούσε την μεταμφίεση των ηγεμονικών αξιώσεων ισχύος. Εν γνώση μου ο λόγος μου είναι αντι-ηγεμονικός, συνέχισα, επειδή πειθαρχημένα εδράζονταιπάνω στα αξιώματα του Θουκυδίδη. Μάλιστα, σε κάποια κείμενά μου κάνω και ρητή διάκριση μεταξύ του ιδεολογικά εκπορευμένου όρου ή καλύτερα συνθήματος «αντί-ιμπεριαλισμός» με τον αντί-ηγεμονισμό που αποτελεί την αντίσταση του αμυνόμενου κατά όποιου «επιχειρεί να αποκτήσει συντελεστές ισχύος εκτός της Επικράτειάς του» (το εντός εισαγωγικών είναι ο ορισμός του ηγεμονισμού). Μάλιστα, δύο δεκαετίες μετά το βιβλίο μου «Κοσμοθεωρία των Εθνών» έχει ως άξονα όλης της ανάλυσης τις προϋποθέσεις ηγεμονικών και αντανακλαστικών αντί-ηγεμονικών συσπειρώσεων (παρενθετικά το «Εκκρεμές Watson»)
Ο Θουκυδίδης είναι μεν απόλυτα περιγραφικός, υπογράμμισα στην συζήτησή μου με τον Κονδύλη, αλλά με το να αναφέρει τα λόγια των Πρέσβεων της Αθήνας που προτρέπουν τους Μήλιους να φροντίζουν να έχουν «ίση δύναμη» εάν θέλουν «να έχουν δίκαιο» και να επιβιώσουν, φώτισε αυτό που χρειάζεται να κάνει ένα λιγότερο ισχυρό κράτος στις σχέσεις του με τα άλλα κράτη και τις ηγεμονικές δυνάμεις. Μου είπε πως δεν το είχε σκεφτεί σε αναφορά με τον Θουκυδίδη και ότι συμφωνούσε με την θεώρηση αυτή.
Συνεχίσαμε την συζήτηση για την  θεωρία πελατειακών σχέσεων της στρατηγικής θεωρίας και με έκπληξή μου διαπίστωσα ότι ήταν «διαβασμένος» τόσο για αυτό το ζήτημα όσο και ότι άλλο ήξερα εγώ βιβλιογραφικά στα πεδία της στρατηγικής ανάλυσης. [ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. «Πελατειακές σχέσεις» («patron-clientrelations») μεταξύ ισχυρών και λιγότερο ισχυρών κρατών και ο διάλογος Μηλίων-Αθηναίων στον Θουκυδίδη. https://wp.me/p3OlPy-Oa]. Με μεγάλη μου έκπληξη διαπίστωσα ότι είχε πλήρη γνώση της βιβλιογραφίας.
Στο σημείο αυτό διευκρινίζεται ότι μετά από ένα τέταρτο του αιώνα μελέτης των αναμφίβολα κλασικών κειμένων του Παναγιώτη Κονδύλη δεν έχω αμφιβολία ότι είναι ένας από τους μεγαλύτερους στοχαστές όλων των εποχών. Η απορία μου πλέον και ενόσω προχωρώ στην ολοκλήρωση κειμένου για τον Κονδύλη που αφορά τα δικά μου γνωστικά πεδία, είναι κατά πόσο ο Κονδύλης στέκεται ισότιμα ανάμεσα στους 4-5 κορυφαίους πολιτικούς στοχαστές ιστορίας της κλασικής και προκλασικής εποχής, δηλαδή, όλων των εποχών. Απορία υπάρχει επίσης για το πως κατόρθωσε κατά την διάρκεια του σύντομου βίου του να εμβαθύνει τόσα πολλά κείμενα, να τα αφομοιώσει και να τα ολοκληρώσει δημιουργώντας μια αλυσίδα με πολλούς και στέρεα συνδεδεμένους κρίκους ανοδικά κινούμενος στα τρία επίπεδα ανάλυσης  (του ανθρώπου, του κράτους και του διεθνούς συστήματος). Στο σημείο αυτό σημειώνω ότι σε συνάντηση που είχα με κοντινό φιλικό του πρόσωπο πριν δύο χρόνια κατάλαβα περισσότερα, κυρίως τον τρόπο ζωής του μεγάλου στοχαστή που με κάθε κριτήριο τον καθιστά Υπόδειγμα. Αν μπορέσω θα γράψω κάτι και γι’ αυτό, αλλά δεν εξαρτάται πλήρως από εμένα.Δεν θα προχωρήσω περισσότερο γιατί όπως είπαμε ολοκληρώνω εκτενές κείμενο. Σημειώνω μόνο την ταπεινότητά του, την απλότητά του και την ειλικρίνειά του. Ήταν προσωπικότητα με κολοσσιαία υπόσταση και εξαιρετικός άνθρωπος. Κράτησα πολλές σημειώσεις από τις μεταγενέστερες συναντήσεις μας. Σημειώνω ότι περίπου 20 μέρες πριν φύγει από τα εγκόσμια, συναντηθήκαμε για τελευταία φορά για να του δώσω ένα βιβλίο, του Martin Wight, «Διεθνής Θεωρία» και ένα δικό μου το «Αμερικανική εξωτερική πολιτική από την ιδεαλιστική αθωότητα στο πεπρωμένο του έθνους». Όταν τον ρώτησα γιατί δεν έρχεται στην Ελλάδα στον Ακαδημαϊκό χώρο η απάντηση ήταν άμεση. Μου είπε αρκετά και σημαντικά περιορίζομαι στα εξής: «Χρειάζομαι γύρω στα 25 χρόνια για να καλύψω την έρευνα που χρειάζεται για τους τελευταίους τόμους που θέλω να γράψω» [ο ένας έτυχε επιμέλειας από συναδέλφους του στην Γερμανία και εκδόθηκε και στα Ελληνικά με τίτλο «Το πολιτικό και ο άνθρωπος Α και Β» από τις εκδόσεις Θεμέλιο]. Και συνέχισε. «Μετά θέλω να αφιερώσω όλο τον χρόνο που θα μου μείνει για να μελετήσω και ξανα-μελετήσω όλα τα κλασικά κείμενα για να καταλάβω καλύτερα πως κατάφεραν να κλείσουν τον κύκλο της πολιτικής σκέψης». Κάτι παρεμφερές είπε, απ’ ότι θυμάμαι, σε συνέντευξή του.Για να επανέλθω στην συζήτηση της πρώτης συνομιλίας μου με τον Κονδύλη, η πλειοψηφία των ανθρώπων που αυτοαποκαλούνταν και που συνεχίζουν να αυτοαποκαλούνται «προοδευτικοί», λίγο ή πολύ (ανάλογα με τις περιστάσεις) σύγχυσαν την πιθανή αντί-ηγεμονική τους αντίληψη με τα μπερδέματα του Ψυχρού Πολέμου (πολλοί που είναι οικουμενιστές και σιχαίνονται το κράτος, δεν γνωρίζουν, για παράδειγμα, ότι ο Γρηγόρης Λαμπράκης έκανε διαδηλώσεις με πανό που έγραφαν «ζήτω η Εθνική Ανεξαρτησία»).  Μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου συνέχισαν να παραμιλούν και να αναμασούν διεθνιστικές και κοσμοπολίτικες ασυναρτησίες περί «παγκοσμιοποίησης» (ένα πράγμα η πλανητικοποίηση και άλλο η παγκοσμιοποίηση, λέει ο Κονδύλης διακωμωδώντας την «ελληνοποιημένη» διεθνιστική απόδοση του όρου εδώ http://www.ifestosedu.gr/104PlanitikopoiisiEur.htm μια εισαγωγή δοκιμίου μου σε βιβλίο όπου αναφέρομαι στον Κονδύλη).

Συντομεύοντας λέω ότι όλα αυτά τα ιδεολογικά μπερδέματα των σύγχρονων Ελλήνων είναι ιστορικά ατυχήματα του αυτοκτονικού ιστορικού εγκλήματος του Ελληνικού εμφυλίου πολέμου ο οποίος υποκινήθηκε από τρίτους και έγινε για λογαριασμό άλλων. Θα μπορούσε να αποφευχθεί όπως συνέβη αλλού, για παράδειγμα στην Γαλλία και την Ιταλία.

Όμως, οι Έλληνες «προοδευτικοί» της αριστεράς, και οι «τραβεστί δεξιοπροοδευτικοί» -το γνωστό ασυνάρτητο και αστείο δεξιό ιδεολόγημα περί τρίτου δρόμου αλλά και φιλελεύθεροι κοσμοπολιτισμοί του αρχαϊκού φιλελευθερισμού ο οποίος όπως εξελίχθηκαν οι ΗΠΑ μπήκε στα ιστορικά ράφια-, όλοι μαζί συνέχισαν χέρι-χέρι να παραμιλούν διεθνιστικά και κοσμοπολίτικα. Αυτή την κατάσταση ο Παναγιώτης Κονδύλης την στηλιτεύει ανελέητα στην εισαγωγή του βιβλίου του «Από τον 20 στον 21 αιώνα», κείμενο που μαζί με του John Mearsheimer «Η τραγωδία της πολιτικής των μεγάλων δυνάμεων» θεωρώ ότι είναι τα σημαντικότερα βιβλία διεθνούς πολιτικής του 21 αιώνα. Εδώ στην Ελλάδα και όχι μόνο είχαμε βασικά μια μεταψυχροπολεμική αστεία και αξιοθρήνητη αριστεροαναρχικοδεξιοκεντρώα «προοδευτική» κωμωδία της συμφοράς των νεοελλήνων. [«Εσχατολογικό ιδεολογικό δηλητήριο και πολιτική θεολογία versus Αριστοτελική πολιτική σκέψη» https://wp.me/p3OlPy-1Ku.]

Συνεχίζουν μέχρι και σήμερα να παραμιλούν διεθνιστικά και κοσμοπολίτικα. Την ίδια στιγμή όπως γίνεται ολοφάνερο ακόμη και στις ειδήσεις κάθε βράδυ το υπό εξέλιξη πολυπολικό διεθνές σύστημα γίνεται ολοένα και πιο συγκρουσιακό και ανελέητα επικίνδυνο για κάθε κράτος που υιοθετεί λανθασμένες στρατηγικές επιλογές. Όλοι μαζί και παρά τις ζημιές που μας προκάλεσαν περιστρέφονται γύρω από ποικίλων αποχρώσεων οικουμενικίστικες παραδοχές που υποβαθμίζουν το κράτος, την ισχύ του και τον χαρακτήρα των ανταγωνισμών και διενέξεων στον κρατοκεντρικό μας κόσμο .

Δεν εκπλήττει ότι όλοι μαζί κατάντησαν να είναι εγχώριοι πραιτοριανοί ξένων συμφερόντων υπογράφοντας το ένα μνημόνιο μετά το άλλο και κατ’ ουσία καθιστώντας την κοινωνία έρμαιο κοινωνικοπολιτικά ανεξέλεγκτων διεθνικών κερδοσκόπων, τοκογλύφων και ηγεμονικών υπαλλήλων . Τα ιδεολογήματά τους ήταν φούσκα και εκεί τους οδήγησαν καταστρέφοντας την χώρα. Η έκπληξη είναι ότι στο επίπεδο των πολιτικών ελίτ αριθμητικά είναι πάρα πολλοί και όλοι μαζί συχνά συνωστίζονται στις εξουσιαστικές καρέκλες, όπου κατ’ εντολή της αδιαφανούς μεταμοντέρνας τεχνόσφαιρας αποφασίζουν μεταμεσονύκτια την θανατική καταδίκη του νεοελληνικού και κυπριακού κράτους. (Μεταμοντέρνος πόλεμος http://wp.me/p3OqMa-1ij ). Τα φαινόμενα αυτά, βέβαια, δεν είναι μόνο «νεοελληνικά» πλην το Ελληνικό κράτος και η κοινωνία του είναι από τα μεγαλύτερα συγκαιρινά θύματα.

Θα αρκούσε, για να χρησιμοποιήσω την φράση που μου είπε ο Παναγιώτης Κονδύλης, να διαβάσουν την θεώρησή του για «εχθρούς και φίλους» για να καταλάβουν  -για να χρησιμοποιήσω τον ακριβοδίκαιο αφορισμό του- οι «μπουμπουνοκέφαλοι  προοδευτικοί», πως το διεθνές σύστημα είναι κρατοκεντρικό. Ότι δηλαδή οι διεθνισμοί και κοσμοπολιτισμοί πέραν από φούσκες ήταν και αυτοκτονικές παραδοχές για τους αδύναμους που τις ενστερνίστηκαν.

Ιδού για παράδειγμα τι έγραψε ο Μεγάλος Πολιτικός Στοχαστής στο «Ισχύς και Απόφαση»: ««Η έσχατη πραγματικότητα συνίσταται από υπάρξεις, άτομα ή ομάδες που αγωνίζονται για την αυτοσυντήρησή τους και μαζί αναγκαστικά, για τη διεύρυνση της ισχύος τους. Γι’ αυτό συναντώνται ως φίλοι ή ως εχθροί και αλλάζουν φίλους και εχθρούς ανάλογα με τις ανάγκες του αγώνα για την αυτοσυντήρησή τους και τη διεύρυνση της ισχύος τους» (Κονδύλης Ισχύς και απόφαση 1991, σ. 213)». Αυτό δεν είναι το διεθνές σύστημα τις κύριες πτυχές του οποίου φωτίζουν κάθε βράδυ οι ειδήσεις;

Καταλήγοντας λέμε ότι όπως έχουμε εξηγήσει σε εκτενή κείμενα η καλή θεωρία δεν είναι «λόγια της πλώρης». Είναι η αποτύπωση της πραγματικότητας. Η καλή θεωρία βέβαια η οποία στην διεθνή πολιτική είναι ανάπτυγμα των αξιωμάτων του Θουκυδίδειου Παραδείγματος. Όχι τα ιδεολογήματα και θεωρήματα που φούσκωσαν πολλά έθνη κατά την διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου και που οδήγησαν την Ελλάδα σε εμφύλιο και διαιρέσεις οι προεκτάσεις των οποίων, δυστυχώς, φτάνουν μέχρι σήμερα. Ιδού λοιπόν μια από τις καθημερινές επαληθεύσεις των αλάνθαστων Θουκυδίδιων και Κονδύλειων νόμων της διεθνούς πολιτικής. Βασικά για να το πούμε διαφορετικά υπάρχουν τα αξιώματα του Θουκυδίδειου Παραδείγματος και η ανάλυση διεθνούς πολιτικής (ή για να χρησιμοποιήσουμε τον συμβατικό όρο της «θεωρίας διεθνών σχέσεων») για να είναι βάσιμη και όχι επικίνδυνο για τον κρατικό ορθολογισμό ιδεολόγημα, θα πρέπει να είναι συμβατή με τα αξιώματα του Παραδείγματος. Εξ ου και το 1990 όταν επανήλθα στην Ελλάδα και εντάχθηκα στο πανεπιστήμιο όχι μόνο δίδασκα Θουκυδίδη αλλά εισηγήθηκα δημόσια με δημόσιες δαπάνες -ελάχιστο θα ήταν το ποσό συγκριτικά με άλλες δαπάνες- να διανεμηθεί ο Πελοποννησιακός Πόλεμος του Θουκυδίδη σε όλους τους Έλληνες.

Ακολουθεί άρθρο που γράφτηκε το 1998 ως μια στοιχειώδης και ελάχιστη κατάθεση επιχειρημάτων σε μια στιγμή που ο όχλος των γνωστών επιφυλλίδων επιχείρησε να τον λοιδορήσει με φράσεις και λόγια ανήκουστα, χυδαία και υβριστικά.

Διάλογος. Η τουρκική απειλή και η «εθνική στρατηγική». Π. ΗΦΑΙΣΤΟΣ*. Το ΒΗΜΑ, 15/02/1998 , Σελ.: B10 Κωδικός άρθρου: B12468B102, ID: 64929

Η έκδοση του βιβλίου «Θεωρία του Πολέμου» του Παναγιώτη Κονδύλη θα μπορούσε να αποτελέσει το έναυσμα για μια σοβαρή συζήτηση των κεντρικών ζητημάτων της εθνικής στρατηγικής της Ελλάδας: μορφή και χαρακτήρας της τουρκικής απειλής, συσχετισμός ισχύος μεταξύ Ελλάδας – Τουρκίας, η θέση αμφοτέρων των χωρών στο πλέγμα των διακρατικών σχέσεων της περιφέρειάς μας, προβολή των γεωπολιτικών και γεωστρατηγικών συσχετισμών στο ορατό μέλλον και η ανάπτυξη μιας εύρωστης ελληνικής αποτρεπτικής στρατηγικής. Στις γραμμές που ακολουθούν και με αφορμή ορισμένες αναφορές τού Π.Κ. θα αναφερθώ σε δύο ζητήματα. Πρώτον, στις κοινές ρίζες του νεοφιλελεύθερου και του μαρξιστικού διεθνισμού, γεγονός που πιθανώς ερμηνεύει ορισμένες διαπαραταξικές συγκλίσεις στο ελληνικό πολιτικό πεδίο την τρέχουσα δεκαετία· και, δεύτερον, σε ορισμένες πτυχές για τη φύση και τον ρόλο του πολέμου στις σύγχρονες διακρατικές σχέσεις.

«Ο ουσιώδης κοινός παρονομαστής του αρχικού μαρξισμού και του καπιταλιστικού φιλελευθερισμού» παρατηρεί ο Π.Κ. (σελ. 15) «έγκειται στη βεβαιότητα κατάργησης των πολέμων μέσω της απορρόφησης του πολιτικού στοιχείου από το οικονομικό». Οπως είναι γνωστό, αυτή η κοινή προσδοκία των δύο ιδεολογικών ρευμάτων, με πολλές ενδιάμεσες αποχρώσεις διεθνιστικών θέσεων και απόψεων, οδηγεί στη θέση ότι η εξάλειψη των εθνικών διαφορών είναι η άλλη προϋπόθεση τερματισμού των πολεμικών συγκρούσεων. Στον βαθμό που οι ιστορικοί παράγοντες και οι πνευματικές αξίες ιεραρχούνται με οικονομιστικά κριτήρια, οι ρίζες τόσο της μαρξιστικής όσο και της νεοφιλελεύθερης εσχατολογίας είναι ουσιαστικά κοινές.

Οπως εύστοχα έγραψε ο Edward Η. Carr, «ο διεθνισμός / κοσμοπολιτισμός κάθε απόχρωσης αποτελούσε πάντοτε το ιδεολογικό εργαλείο προώθησης των δυνάμεων που βρίσκονται σε ισχυρή θέση». Στο πλαίσιο αυτής της θεμελιώδους και ιστορικά θεμελιωμένης παρατήρησης, θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι, είτε αναφερόμαστε στον μαρξιστικό διεθνισμό είτε στον νεοφιλελεύθερο διεθνισμό, στη σύγχρονη διεθνή πολιτική εκδηλώνονται διεθνισμοί δύο μορφών. Πρώτον, ο διεθνισμός των ηγετών (και μερικών στρατευμένων διανοουμένων) των εκάστοτε ηγεμονικών χωρών (ο οποίος ευνοεί τα συμφέροντα διείσδυσης των χωρών τους)· δεύτερον, οι εισαγόμενες διεθνιστικές ιδεολογίες ποικίλων αποχρώσεων στις μικρές χώρες, οι οποίες υποστηρίζουν την εξάλειψη ή αποδυνάμωση του κράτους έθνους και της κρατικής κυριαρχίας. Δηλαδή το ίδιο ακριβώς διεθνιστικό επιχείρημα έχει συγκεκριμένη έννοια (και διαφορετικές επιπτώσεις) όταν προβάλλεται από την πλευρά ενός ισχυρού κράτους (π.χ. των ΗΠΑ ή της τέως ΕΣΣΔ) και άλλη όταν ­ συχνότατα λόγω αφελείας ­ προβάλλεται από την πλευρά ενός μικρού και αδύναμου κράτους. Εφόσον δεν υπάρχει δημοκρατική και κοινώς αποδεκτή διεθνής εξουσία πέραν και υπεράνω του κράτους έθνους, τέτοιες ιδέες, αν κυριαρχήσουν στα μικρότερα κράτη, αναπόφευκτα, καθιστούν τους φορείς τους νεροκουβαλητές των συμφερόντων των εκάστοτε ηγεμονικών δυνάμεων.

Συναφής με τα πιο πάνω ζητήματα είναι η θέση του πολέμου και της άσκησης βίας στον διεθνή χώρο, θέμα θεωρητικά απέραντο, γεγονός που καθιστά αδύνατη είτε εξάντλησή του σε λίγες γραμμές είτε ανάλυση των θεωρητικών καταδύσεων του Π.Κ. (έργο το οποίο, δικαίως, θεωρήθηκε ως ένα από τα σημαντικότερα στη διεθνή βιβλιογραφία). Πάντως, ελλείψει χώρου για εκτενή εξέταση του θέματος, είναι ίσως σκόπιμο να τονισθεί ότι η ευρωστία ορισμένων θέσεων του Π.Κ. οι οποίες προκάλεσαν μεγάλη αντίδραση στην Ελλάδα (και των οποίων η στρατηγική λογική ελάχιστα έγινε αντιληπτή) βρίσκεται ακριβώς στη μεγάλου βαθμού θεωρητική θεμελίωσή τους στο κυρίως μέρος της ανάλυσης, δηλαδή στα θεωρητικά κεφάλαια του βιβλίου. Στο πρώτο κεφάλαιο, π.χ., αναλύεται εκτενώς η σχέση «πολέμου» και «πολιτικής» για να τονισθεί η συνάφειά τους με την «κοινωνική κατάσταση» τόσο εντός όσο και μεταξύ των κρατών.

Ο πόλεμος, στο πλαίσιο αυτό, δεν μπορεί παρά να εκτιμηθεί ως μέρος του πλέγματος της «πολιτικής επικοινωνίας» μεταξύ των κρατών, «ως σύγκρουση μεγάλων συμφερόντων η οποία λύνεται αιματηρά, και μόνον ως προς τούτο διαφέρει από τις άλλες συγκρούσεις». Στο ίδιο πλαίσιο, το δίλημμα άμυνα / επίθεση (στο οποίο θα μπορούσε να ενταχθεί και η προβληματική του «πρώτου κτυπήματος» που, ίσως φυσιολογικά, τρομάζει τους μη εξοικειωμένους με τη στρατηγική ανάλυση και τους προσανατολισμούς των επιτελείων όλων των στρατών) εμπερικλείει ζητήματα που «υπαγορεύονται από λόγους, εν τέλει πολιτικούς».

Σε μια εποχή που εκτοξεύονται κατά της χώρας μας «casus belli» (δηλαδή, ουσιαστικά, απειλές «πρώτου κτυπήματος» στην περίπτωση που ασκήσουμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα), αριθμητικά ίσως όσα ποτέ άλλοτε στην ιστορία των διακρατικών σχέσεων, ο στρατηγικός προβληματισμός της επιστημονικής εμβέλειας του Π.Κ. καθίσταται επίκαιρος και κρίσιμος για την «εθνική στρατηγική». «Εθνική στρατηγική» βεβαίως είναι μια έννοια η οποία, ενώ συχνά αναφέρεται στον ελληνικό πολιτικό διάλογο, τα θεμελιώδη διλήμματα και προβλήματα που εμπερικλείει ελάχιστα έχουν κατανοηθεί.

*Ο κ. Παναγιώτης Ηφαιστος είναι καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και Στρατηγικών Σπουδών στο Πάντειο Πανεπιστήμιο.

Υστερόγραφο

Ο Κονδύλης είναι περιγραφικός και αξιολογικά ουδέτερος. Όσο και να προσπαθήσεις να βρεις αν κάπου ξέφυγε από την αξιολογικά ελεύθερη περιγραφή δεν το κατορθώνεις και εάν έτσι νομίσεις πιο κάτω αναιρείται μέσα στα κύματα εναλλακτικών και συγκριτικών θεωρήσεων. Ως προς τούτο σωστά είμαι ότι εκπλήσσεται αν κάποιος διαφωνεί ή συμφωνεί μαζί του. Δεν είναι θέμα να τον ζηλέψεις, να τον φοβηθείς ή να τον ανατρέψεις και όσοι το επιχείρησαν εκτιμώ ότι περίπου γελοιοποιήθηκαν επιστημονικά. Ο Κονδύλης είναι ένας ωκεανός πολιτικής σκέψης που αξίζει να ταξιδεύεις, να αντλείς και να εμπλουτίζεις την ανάλυσή σου. Έχω αφιερώσει δύο βιβλία μου στον Παναγιώτη Κονδύλη και έπεται ακόμη ένα. Τα δύο βιβλία είναι το «Κοσμοθεωρητική ετερότητα και αξιώσεις πολιτικής κυριαρχίας» και το «Κοσμοθεωρία των Εθνών, τι συγκροτεί και συγκρατεί τα κράτη, την Ευρώπη και τον κόσμο«.

 

Συναφή

  • Η ΜΕΓΑΛΗ ΚΟΝΔΥΛΕΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙΜΕΤΑΦΥΣΙΚΗΣ ΠΑΛΗΣ ΠΟΥ ΠΑΓΙΔΕΥΣΕ ΤΗ ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΣΚΕΨΗ ΚΑΙ ΟΔΗΓΗΣΕ ΣΤΟΝ ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟ http://wp.me/p3OlPy-ZB 
  • ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. «Πελατειακές σχέσεις» («patron-clientrelations») μεταξύ ισχυρών και λιγότερο ισχυρών κρατών και ο διάλογος Μηλίων-Αθηναίων στον Θουκυδίδη. https://wp.me/p3OlPy-Oa
  • ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ: Τι είναι οι Θερμοπύλες, εν τέλει; Τι είναι η Ιθάκη; Τι είναι οικογένεια; Τι είναι πατρίδα; http://wp.me/p3OlPy-1pZ – http://wp.me/p3OqMa-1j0
  • ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ http://wp.me/p3OqMa-1ij – http://wp.me/p3OlPy-1pn
  • Η ΤΡΑΓΩΔΙΑ ΤΟΥ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟΥ ΡΟΚΑΝΙΣΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΩΝ ΕΧΕΙ ΤΙΣ ΡΙΖΕΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ ΤΟΥ ΑΝΤΙ-ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΝΕΟΤΕΡΗΣ ΣΚΕΨΗΣ. Συμπεριλαμβάνει απόσπασμα από το «Κοσμοθεωρία των Εθνών»http://wp.me/p3OqMa-1ie
  • Οντολογική θεμελίωση του Πολιτικού και ο ρόλος της ισχύος στην αθέσπιστη διεθνή πολιτική: Πολιτικός στοχασμός versus Πολιτική Θεολογία http://wp.me/p3OlPy-1no – http://wp.me/p3OqMa-1hI
  • ΗΘΙΚΗ και ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑ, Η μη θεσπισμένη ισχύς στην διεθνή πολιτική. Πολιτική θεολογία versus πολιτική θεωρία και η σημασία της αξιολογικά ελεύθερης περιγραφής και ερμηνείας των διεθνών φαινομένων ­– http://wp.me/p3OlPy-1bH – http://wp.me/p3OqMa-13c
  • ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΈΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΎ ΚΑΙ Η ΚΑΤΆΛΗΞΉ ΤΟΥ: ΚΑΤΕΞΟΥΣΙΑΣΜΟΣ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΩΝ,ΤΟΚΟΓΛΥΦΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΚΡΑΤΩΝhttp://wp.me/p3OqMa-138
  • ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΡΟΚΑΝΙΖΟΥΝ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΚΑ ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟΛΗΓΟΥΝ ΣΕ ΜΙΑ ΝΕΑ ΕΚΔΟΧΗ ΤΩΝ ΣΟΔΟΜΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΓΟΜΟΡΡΩΝ http://wp.me/p3OlPy-1kS
  • ΤΑ ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΑ ΣΟΔΟΜΑ ΚΑΙ ΓΟΜΟΡΡΑ, Η «ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΕΘΝΩΝ» και συνθήκες που την κατεδαφίζουν. http://wp.me/p3OlPy-1bQ –  http://wp.me/p3OqMa-15l
  • ΟΛΙΓΑΡΧΙΚΕΣ ΔΟΜΕΣ, ΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΣ, ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΣ, ΔΕΣΠΟΤΕΙΑ VERSUS ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ / ΙΣΧΥΡΕΣ… http://wp.me/p3OlPy-10O 
  • «ΔΕΝΔΡΟ-ΦΟΒΙΑ», «ΦΥΛΛΟ-ΦΟΒΙΑ», «ΦΥΣΗ-ΦΟΒΙΑ» ΩΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΑΣ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΚΗΣ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗΣ http://wp.me/p3OlPy-ZS 
  • Μοντερνισμός, το ιδεολογικό φαινόμενο και η μεταμοντέρνα διολίσθηση προς τα ανθρωπολογικά Σόδομα και Γόμορρα. http://wp.me/p3OlPy-Zv 
  • ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΑ ΜΠΕΡΔΕΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΕΘΝΙΚΟΎ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΕΠΙΒΙΩΣΗΣ http://wp.me/p3OlPy-Vv 
  • ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΑΣΤΟΥΣ ΚΑΙ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΥΣ. ΤΟ ΑΒΑΣΤΑΚΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟ ΧΑΟΣ http://wp.me/p3OlPy-OE 
  • Tο εθνοκρατοκεντρικό διεθνές σύστημα και η διαδρομή της ανθρωποκεντρικής πολιτικής θεμελίωσης http://wp.me/p3OlPy-1id
Π. Ήφαιστος – P. Ifestoswww.ifestos.edu.gr / www.ifestosedu.gr – [email protected] / [email protected]Στρατηγική Θεωρία–Κρατική Θεωρίαhttps://www.facebook.com/groups/StrategyStateTheory/Προσωπική σελίδα https://www.facebook.com/p.ifestosΠροσωπικό προφίλ https://www.facebook.com/panayiotis.ifestosΠολιτισμός, Περιβάλλον, Φύση, Ψάρεμα https://www.facebook.com/Ifestos.DimotisBBBΔιεθνής πολιτική 21οςαιώνας https://www.facebook.com/groups/InternationalPolitics21century/ΗΠΑ: Ιστορία, Διπλωματία, Στρατηγική https://www.facebook.com/groups/USAHistDiplStrat/Ελλάδα-Τουρκία-Κύπρος: Ανισόρροπο τρίγωνο https://www.facebook.com/groups/GreeceTurkeyCyprusImbalance/Διαχρονική Ελληνικότητα https://www.facebook.com/groups/Ellinikotita/

Φιλοπατρία, Δημοκρατία, Ελευθερία https://www.facebook.com/groups/philopatria/

Άνθρωπος, Κράτος, Κόσμος–Πολιτικός Στοχασμόςhttps://www.facebook.com/groups/Ifestos.political.thought/

Κονδυλης Παναγιώτης– https://www.facebook.com/groups/Kondylis.Panagiotis/

Θολό βασίλειο της ΕΕ https://www.facebook.com/groups/TholoVasileioEU/

Θουκυδίδης–Πολιτικός Στοχασμόςhttps://www.facebook.com/groups/thucydides.politikos.stoxasmos/

Μέγας Αλέξανδρος–Ιδιοφυής Στρατηγός και Στρατηλάτηςhttps://www.facebook.com/groups/M.Alexandros/

Εκλεκτά βιβλία που αξίζουν να διαβαστούν https://www.facebook.com/groups/eklektavivlia/

Ειρηνική πολιτική επανάσταση https://www.facebook.com/groups/PolitPeacefulRevolution/

«Κοσμοθεωρία των Εθνών» https://www.facebook.com/kosmothewria.ifestos

Η εικόνα ίσως περιέχει: 2 άτομα, κείμενο

 

Κυπριακή ΑΟΖ και Καστελλόριζο – Το γεωστρατηγικό διακύβευμα του Ερντογάν

0

Σταύρος Λυγερός

Κυπριακή ΑΟΖ και Καστελλόριζο - Το γεωστρατηγικό διακύβευμα του Ερντογάν. Σταύρος Λυγερός
Χάρτης του τουρκικού ΥΠΕΞ. Οι περιοχές F και G που σχεδιάζουν να κάνουν γεωτρήσεις.

Για μία ακόμα φορά, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας επιδόθηκε σε λεονταρισμούς. Αυτή τη φορά, μάλιστα, απείλησε ότι η Τουρκία δεν θα διστάσει να κάνει ό,τι είχε κάνει το 1974, δηλαδή με νέα εισβολή να μετατρέψει σε κατεχόμενη και την ελεύθερη Κύπρο. Αντίστοιχη είναι και η κατά καιρούς επιθετική ρητορική του έναντι της Ελλάδας, η οποία τον τελευταίο καιρό εστιάζεται στο Καστελλόριζο. Η διαφορά είναι ότι για την Ελλάδα οι Τούρκοι αξιωματούχοι θυμούνται και παραπέμπουν στη Σμύρνη του 1922.

Η Άγκυρα δεν μπορεί να καταπιεί το γεγονός ότι η προσπάθειά της να “γκριζάρει” την κυπριακή ΑΟΖ έχει πέσει στο κενό, λόγω της ανάμιξης μεγάλων πετρελαϊκών εταιρειών όπως η ExxonMobil και η Total. Μην μπορώντας να αντιδράσει στο επίμαχο, κατέφυγε στην δοκιμασμένη μέθοδο των προκλήσεων και όταν ούτε αυτές απέδωσαν πέρασε στην πρόκληση τετελεσμένων. Αρχικά έστειλε το σκάφος “Μπαρμπαρός” για σεισμικές έρευνες στην κυπριακή ΑΟΖ. Αργότερα έστειλε τον “Πορθητή” για παράνομη γεώτρηση δυτικά της Μεγαλονήσου και το άλλο γεωτρύπανο ετοιμάζεται να τρυπήσει στον κόλπο της κατεχόμενης Καρπασίας.

Αυτά όσον αφορά στην Κύπρο, γιατί αν πιστέψουμε τις πληροφορίες που έρχονται από την Άγκυρα, ετοιμάζονται μετά το Δεκαπενταύγουστο για σεισμικές έρευνες στη θαλάσσια περιοχή στον άξονα Ρόδος-Καστελλόριζο. Οι Τούρκοι, άλλωστε, έχουν επανειλημμένως δεσμεύσει αυτές τις θαλάσσιες περιοχές στην Ανατολική Μεσόγειο, οι οποίες εκτείνονται δυτικά εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας (η Ελλάδα δεν έχει ανακηρύξει ΑΟΖ) και ανατολικά εντός της κυπριακής ΑΟΖ. Όπως συνηθίζεται σε τέτοιες περιπτώσεις, μονάδα του ελληνικού ναυτικού παρακολουθεί από απόσταση οπτικής επαφής το τουρκικό σκάφος, προκειμένου να διαπιστώσει εάν πραγματοποιεί σεισμικές έρευνες.

Σύμφωνα με την Άγκυρα η φρεγάτα “Νικηφόρος Φωκάς” το περασμένο φθινόπωρο είχε με ελιγμούς εμποδίσει το “Μπαρμπαρός” να πραγματοποιήσει σεισμικές έρευνες, εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Τότε, τόσο ο Ερντογάν όσο ο υπουργός Άμυνας Ακάρ είχαν εκτοξεύσει απειλές πως η Τουρκία θα αντιδράσει δυναμικά εάν μελλοντικά υπάρξει άλλη παρενόχληση. Η Άγκυρα επιδιώκει όχι μόνο την ανεμπόδιστη πραγματοποίηση σεισμικών ερευνών, αλλά και τη δημιουργία της εντύπωσης ότι θα υποχρεώσει την Αθήνα να υποχωρήσει.

Η εξαγγελία Κοτζιά για τα χωρικά ύδατα

Το φοβικό σύνδρομο της ελληνικής πολιτικής ελίτ για ενδεχόμενο θερμό επεισόδιο την έχει εμποδίσει όλα αυτά τα χρόνια όχι μόνο να επεκτείνει τα ελληνικά χωρικά ύδατα μονομερώς, όπως επιτρέπει το Διεθνές Δίκαιο, αλλά ακόμα και να κλείσει τους κόλπους, χαράζοντας ευθείες γραμμές βάσης, όπως επίσης της δίνει το δικαίωμα το Διεθνές Δίκαιο. Κι αυτό παρότι η Άγκυρα δεν έχει ποτέ προβάλει σχετική αντίρρηση (για τις γραμμές βάσης). Ας σημειωθεί ότι μόνο αυτή η κίνηση θα προσέθετε στα ελληνικά χωρικά ύδατα στο Αιγαίο 6.250 τετρ. χλμ., όχι μεγάλη, αλλά ούτε και μικρή έκταση.

Στις ελληνικές καλένδες έχει κατά πάσα πιθανότητα παραπεμφθεί και η εξαγγελία του Κοτζιά για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 μίλια στο Ιόνιο. Εάν είχε προηγηθεί η κατάλληλη διπλωματική προεργασία, η εικόνα ενδεχομένως να ήταν ευνοϊκότερη. Η Αθήνα πιθανότατα θα μπορούσε να νομοθετήσει την επέκταση ταυτοχρόνως στο Ιόνιο, στο Λιβυκό, αλλά και στο Κρητικό και στο Μυρτώο και στο δυτικό Αιγαίο, δηλαδή σε ακτές οι οποίες δεν γειτνιάζουν με την Τουρκία.

Ανακοινώνοντας την επέκταση μόνο στο Ιόνιο, οι Κοτζιάς-Τσίπρας είχαν δώσει την ευκαιρία στην Άγκυρα να επαναφέρει το casus belli, το οποίο υποτίθεται πως είχε αποσυρθεί. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η κυβέρνηση Τσίπρα να παγώσει το θέμα. Και εάν κρίνουμε από την τότε στάση της ΝΔ, αλλά και από τις προγραμματικές δηλώσεις, η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα το κρατήσει παγωμένο.

Οριοθέτηση κατά Ακάρ!

Η τουρκική αντεπίθεση τότε, δεν είχε περιορισθεί στην καλλιέργεια πολεμικού κλίματος. Ο υπουργός Άμυνας Ακάρ όχι μόνο είχε ζητήσει την αποστρατικοποίηση των ελληνικών νησιών, αλλά και είχε παρουσιάσει χάρτη, ο οποίος έδειχνε την τουρκική υφαλοκρηπίδα να εκτείνεται παραλλήλως με τη γραμμή Ρόδος-Κάρπαθος-Κάσος-Κρήτη και να εισέρχεται από ανατολικά στα νότια του νομού Λασηθίου.

Ο χάρτης είχε συνταχθεί με βάση την τουρκική θέση ότι τα νησιά δεν έχουν υφαλοκρηπίδα-ΑΟΖ. Θέση, η οποία είναι απολύτως αντίθετη όχι μόνο με το διεθνές δίκαιο, αλλά και με την κοινή λογική. Η Άγκυρα δεν αναφέρεται μόνο σε νησίδες, αλλά σε όλα τα νησιά, μη εξαιρώντας τα νησιά-κράτη, όπως π.χ. η Κύπρος. Αν, όμως, η Κύπρος δεν έχει υφαλοκρηπίδα-ΑΟΖ γιατί να έχει η Βρετανία, η Ινδονησία, η Ιαπωνία, ακόμα και η Αυστραλία; Ο τουρκικός παραλογισμός είναι εξόφθαλμος.

Ο χάρτης του Ακάρ είχε οριοθετήσει αυθαιρέτως την υφαλοκρηπίδα στην Ανατολική Μεσόγειο με βάση τον τουρκικό ισχυρισμό ότι τα νησιά (και η Κρήτη) έχουν μόνο χωρικά ύδατα έξι μιλίων και όχι υφαλοκρηπίδα! Το γιατί η Άγκυρα κατέφυγε σ’ αυτή την ακρότητα το εξηγεί η ίδια: για να κερδίσει (με βάση την αρχή της μέσης γραμμής) 104.000 τετρ. χλμ θαλάσσια έκταση.

Νέα ματιά για το Καστελλόριζο

Δεν είναι, όμως, μόνο αυτό. Πάγιος στόχος των Τούρκων είναι όχι μόνο να αποκόψουν την Ελλάδα από την Κύπρο, αλλά και να την εκτοπίσουν ολοσχερώς από την Ανατολική Μεσόγειο. Και για να μην αφήσουν καμία αμφιβολία για τις προθέσεις τους, φροντίζουν εδώ και χρόνια να δεσμεύουν τη θαλάσσια περιοχή γύρω από το Καστελλόριζο για την πραγματοποίηση αεροναυτικών ασκήσεων, αλλά και για σεισμικές έρευνες, δημιουργώντας συνθήκες μίας ιδιότυπης περικύκλωσης.

Με τον τρόπο αυτό επιβεβαιώνουν για μία ακόμα φορά την κρίσιμη στρατηγική σημασία που έχει το μικρό αυτό νησιωτικό σύμπλεγμα και σε ό,τι αφορά την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας-ΑΟΖ, αλλά και σε αμιγώς στρατηγικό επίπεδο. Είναι αληθές ότι από τη δεκαετία του 1970 και για δεκαετίες η Ελλάδα είχε αυτοεγκλωβισθεί στρατηγικά και επιχειρησιακά στο Αιγαίο, όπου θεωρούσε ότι δεχόταν την τουρκική επεκτατική πίεση. Το Καστελλόριζο ήταν ένα γεωγραφικά ακραίο μικρό σύμπλεγμα, το οποίο το αντιλαμβάνονταν σαν μία νησιώτικη “απόφυση” του Αιγαίου στην Ανατολική Μεσόγειο.

Εξαίρεση ήταν η παρένθεση του Δόγματος για τον Ενιαίο Αμυντικό Χώρο μετά το 1993 στην τελευταία κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου. Αλλά και εκείνη η παρένθεση ήταν μονοδιάστατη. Επανέφερε την Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο αποκλειστικά και μόνο για να επεκτείνει την αμυντική ομπρέλα κατά τρόπο που να καλύπτει και την ελεύθερη Κύπρο. Δεν εντασσόταν σε μία στρατηγικού χαρακτήρα σφαιρική επιστροφή της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο, παρότι ο Ανδρέας Παπανδρέου από τη δεκαετία του 1970 μιλούσε για τις τρεις διαστάσεις της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής (ευρωπαϊκή, βαλκανική και μεσογειακή).

Επανεγκλωβισμός στο Αιγαίο

Η επιστροφή άρχισε να πραγματοποιείται πολύ αργότερα και μάλιστα με πρωτοβουλία των Ισραηλινών, λόγω κυρίως του ρήγματος που είχε προκληθεί στις σχέσεις τους με την Τουρκία του Ερντογάν. Έτσι προέκυψαν οι τριγωνικές συνεργασίες Ελλάδα-Κύπρος-Ισραήλ και Ελλάδα-Κύπρος-Αίγυπτος και τελευταία η συνεργασία Ελλάδα-Κύπρος-Ιορδανία. Στην πραγματικότητα αυτές οι συνεργασίες που αποκτούν σταδιακά στρατηγικού χαρακτήρα εμβέλεια, ήταν αποτέλεσμα της σύγκρουσης του Τελ Αβίβ με την Άγκυρα, όπως επίσης και του καθεστώτος Σίσι στην Αίγυπτο με το καθεστώς Ερντογάν.

Δεν θα είχαν, ωστόσο, ευδοκιμήσει εάν δεν είχε μεσολαβήσει το αμερικανοτουρκικό ρήγμα, το οποίο συνεχώς βαθαίνει, παρά την προσπάθεια του προέδρου Τραμπ να αποτρέψει τη μετατροπή του σε ρήξη. Στην πραγματικότητα, στην Ανατολική Μεσόγειο έχει διαμορφωθεί και τείνει να παγιωθεί ένα γεωστρατηγικό πλέγμα, το οποίο αποκλείει και απομονώνει την Τουρκία παρότι αυτό δεν ομολογείται.

Η τουρκική εισβολή στην κυπριακή ΑΟΖ και η σχεδιαζόμενη εισβολή (με σεισμικές έρευνες) στην ελληνική υφαλοκρηπίδα στην αυξημένης πλέον στρατηγικής σημασίας γραμμή Ρόδος-Καστελλόριζο δεν έχει μόνο ενεργειακό στόχο, αν και αυτή η συνιστώσα είναι και υπαρκτή και σημαντική. Έχει και υψηλό γεωστρατηγικό στόχο: να σπάσει τον άξονα Ελλάδα-Κύπρος και να επανεγκλωβίσει την Ελλάδα στο Αιγαίο. Εάν το καταφέρει αυτό ο Ερντογάν θα έχει καταφέρει ουσιαστικά να κατακερματίσει το προαναφερθέν οικοδομούμενο γεωστρατηγικό πλέγμα που απομονώνει την Τουρκία, σημειώνοντας μία ιστορικών διαστάσεων επιτυχία.

  • Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του SLpress.gr
  • Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου από άλλες ιστοσελίδες χωρίς άδεια του SLpress.gr. Επιτρέπεται η διακίνηση του άρθρου με την προσθήκη ενεργού link.
  • Το κείμενο στο slpress.gr

«Καταδίκη των 2.000 συλλήψεων, της καταπίεσης και των ανελεύθερων τοπικών εκλογών του Πούτιν»

0

Του Αλκη Καλλιαντζίδη, Οικονομολόγου, [email protected]   www.kalkis.eu

Από το Παρίσι και το Βερολίνο, όπως αναφέρουν στις 4-8-2019 η ηλεκτρονική  Le Monde και το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP), με τίτλο «Η Γαλλία και η Γερμανία καταδικάζουν την καταστολή των

 

διαδηλώσεων της αντιπολίτευσης στη Μόσχα» (La France et l’Allemagne condamnent la répression des manifestations de l’opposition à Moscou), δημοσιεύοντας και την διπλανή σχετική φωτογραφία. Ήταν οι πιο επιθετικές χώρες, ως προς την καταδίκη των πάνω  από 2.000 συλλήψεων που έγιναν τα τελευταία δύο Σαββατοκύριακα από την ρωσική αστυνομία, όπως αναφέρει η ίδια ειδησεογραφική πηγή η οποία συμπληρώνει ότι μετά από μια νέα διαμαρτυρία της ρωσικής αντιπολίτευσης, η οποία διαλύθηκε βίαια, αρκετές χώρες εξέφρασαν την ανησυχία τους για τη συμπεριφορά του Κρεμλίνου.

Η Γαλλία «καταδικάζει τις συλλήψεις» και «την προφανώς υπερβολική χρήση της καταστολής που τις συνόδευσε», δήλωσε το γαλλικό Υπουργείο Εξωτερικών. Σε ανακοίνωση, το Παρίσι «επαναλαμβάνει τη δέσμευσή του για την ελευθερία έκφρασης σε όλες τις συνιστώσες της, συμπεριλαμβανομένης και της ειρηνικής διαδήλωσης και της συμμετοχής σε ελεύθερες και ανόθευτες εκλογές». Το υπουργείο χαρακτηρίζει τις «διαδηλώσεις ειρηνικές»  που πραγματοποιήθηκαν το Σάββατο στη ρωσική πρωτεύουσα και σε άλλες πόλεις της χώρας. Το Παρίσι «καλεί τη Ρωσία να απελευθερώσει χωρίς καθυστέρηση τους κρατουμένους των τελευταίων ημερών και να συμμορφωθεί με τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει ως μέλος του ΟΑΣΕ και του Συμβουλίου της Ευρώπης», προσθέτει το κείμενο. «Τα θέματα αυτά αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του απαιτητικού πολιτικού μας διαλόγου με τη Ρωσία». Θυμίζω ότι σε λίγες μέρες έχει καθοριστεί συνάντηση στην γαλλική προεδρική εξοχική κατοικία του Bregançon μεταξύ του Μακρόν και του Πούτιν.

Παραβίαση των «διεθνών υποχρεώσεων» της Ρωσίας

Από την πλευρά της, η γερμανική κυβέρνηση δήλωσε την Κυριακή ότι η Ρωσία «παραβίασε» τις «διεθνείς υποχρεώσεις» της για «ελεύθερες και δίκαιες εκλογές». Οι συλλήψεις που έγιναν το Σάββατο ήταν «υπερβολικές», δεδομένης της «ειρηνικής φύσης των διαμαρτυριών κατά του αποκλεισμού των ανεξάρτητων υποψηφίων» για τις δημοτικές εκλογές στη Μόσχα τον επόμενο μήνα, σύμφωνα με μια επίσημη δήλωση της κυβέρνησης στο Βερολίνο. Η γερμανική κυβέρνηση καταδικάζει «την επανειλημμένη παρέμβαση στο δικαίωμα ειρηνικής συναθροίσεως και ελευθερίας έκφρασης», η οποία «παραβιάζει τις διεθνείς υποχρεώσεις της Ρωσίας και θέτει υπό αμφισβήτηση το δικαίωμα που έχουν οι Ρώσοι για ελεύθερες και δίκαιες εκλογές».

Σύμφωνα με τη ρωσική ΜΚΟ OVD–Info, η οποία ειδικεύεται στην παρακολούθηση των συλλήψεων, και της αστυνομίας, 828 άτομα συνελήφθησαν το περασμένο Σάββατο στη ρωσική πρωτεύουσα κατά τη διάρκεια αυτής της μη αδειοδοτημένης  διαδήλωσης που απαιτούσε το άνοιγμα των τοπικών εκλογών στη Μόσχα στις 8 Σεπτεμβρίου και στους  υποψηφίους της αντιπολίτευσης. Οι συλλήψεις αυτές αποτέλεσαν τη συνέχεια μιας άλλης διαδήλωσης, που κατεστάλη, το προπερασμένο Σαββατοκύριακο, με αποτέλεσμα σχεδόν 1.400 άλλες συλλήψεις.

Οι ρωσικές αρχές, κάνοντας έναν αντιπερισπασμό, αύξησαν επίσης την πίεση που ασκούν στην αντιπολίτευση ξεκινώντας μια έρευνα για τη «νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες» κατά της οργάνωσης του Alexei Navalny, του κυριότερου αντιπάλου του Πούτιν. Της επονομαζόμενης  «Ταμείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς». Ο Navalny εκτίει σήμερα ποινή φυλάκισης 30 ημερών. Υπάρχουν δε υποψίες για δηλητηρίασή του εντός της φυλακής. Η τελευταία σημαντική αντίπαλος του καθεστώτος Πούτιν, η Lioubov Sobol, 31χρονη δικηγόρος, συνελήφθη το περασμένο Σάββατο, λίγα λεπτά πριν από την έναρξη της διαδήλωσης.

Ακούει κανείς από τους κυβερνητικούς, τους ευαίσθητους ορθόδοξους χριστιανούς, τους συριζαίους τους υποτιθέμενους προστάτες των ατομικών ελευθεριών, τους ρωσόφιλους έλληνες που βγάζουν πρώτο σε δημοτικότητα τον Πούτιν και τις λοιπές δημοκρατικές δυνάμεις ;

Το φαντάζεστε δηλαδή στις τελευταίες δημοτικές εκλογές οι αντίπαλοι του κ. Τσίπρα να αποκλείονταν ως υποψήφιοι ;

Ε, αυτό κάνει ο Πούτιν. Αποκλείει τους αντιπάλους του.

Ότι έκανε και ο Ερντογάν με τους Κούρδους υποψήφιους. Τους έχωσε στη φυλακή για να τους νικήσει.

 

 

 

 

Russia, Turkey, Iran: Adversaries of the West’s NATO Alliance

0