Παραλήρημα Μπέου για το μνημείο των Τεμπών στο Σύνταγμα: «Μητσοτάκη, πάρε μπουλντόζα και σβήσε τα ονόματα»

-

May 7, 2026

06.05.2026
13:05
Διονύσιος Σκλήρης

Ο Θεοφάνης Τάσης μιλάει στο «Βήμα» για τον εκδημοκρατισμό και την παιχνιδοποίηση του πολέμου. Πώς η δυτική «δυσανεξία στο αίμα» οδηγεί στον «τεχνολογικό πόλεμο διά αντιπροσώπων». Ο σύγχρονος «υπερπόλεμος χαμηλής έντασης» για κόμβους και δίκτυα και ο αυτοπεριορισμός.

Ο Θεοφάνης Τάσης, καθηγητής Φιλοσοφίας της Πληροφορίας στο Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας του Ιονίου Πανεπιστημίου και συγγραφέας του βιβλίου Ψηφιακός Ανθρωπισμός: Τεχνητή Νοημοσύνη και Τέχνη του Βίου (Αρμός, 2025), μιλά για τον εκδημοκρατισμό του πολέμου, αλλά και την «παιχνιδοποίησή του». Αναλύει τη σημασία που έχει η δυτική «δυσανεξία στο αίμα» για την εξέλιξη του πολέμου σε «τεχνολογικό πόλεμο διά αντιπροσώπων». Περιγράφει τους σύγχρονους «υπερπόλεμους χαμηλής έντασης» για κόμβους και δίκτυα και θεωρεί ένα μεταδυτικό μέλλον ως σύνθεση ανθρωπισμού και αυτοπεριορισμού.

Εκδημοκρατίζει η τεχνολογία τους πολέμους;

Στις πολεμικές συγκρούσεις κατά το 2026 διαπιστώνουμε αξιοσημείωτες εξελίξεις. Στο θέατρο πολέμου της Ουκρανίας βλέπουμε μια εκτεταμένη χρήση μη επανδρωμένων εναέριων οχημάτων- drones, αλλά πλέον και μη επανδρωμένων επίγειων οχημάτων, που καθιστούν παρωχημένα τα παραδοσιακά μέσα, όπως τα τεθωρακισμένα, και σε ορισμένες αποστολές αντικαθιστούν τους ανθρώπους. Στη Μέση Ανατολή λαμβάνει χώρα ένας ασύμμετρος πόλεμος, που από τη μεριά των ΗΠΑ τελείται με αεροναυτικές επιθέσεις με εκτεταμένη χρήση τεχνητής νοημοσύνης και από τη μεριά του Ιράν με ασύμμετρο τρόπο με χρήση βαλλιστικών πυραύλων και drones. Πολλοί λένε ότι μειώνεται η αξία και των αεροπλανοφόρων, όπως πιο πριν των τεθωρακισμένων. Πώς κρίνετε αυτές τις εξελίξεις στον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου;

Θεοφάνης Τάσης: Η τεχνητή νοημοσύνη εκδημοκρατίζει το πεδίο των επιχειρήσεων, καθιστώντας τα παραδοσιακά μέσα, όπως τα τεθωρακισμένα και ο μεγάλος αριθμός στρατιωτών, λιγότερο σημαντικά. Η τεχνολογία είναι πλέον φτηνή και προσβάσιμη, επιτρέποντας σε μια μικρή, υψηλά καταρτισμένη μονάδα κυβερνοπολέμου να παραλύσει το νευρικό σύστημα μιας χώρας, το τραπεζικό σύστημα, τα δίκτυα ύδρευσης και ηλεκτροδότησης, τις υποδομές υγείας μέσω συντονισμένων κυβερνοεπιθέσεων. Αυτό εξηγεί γιατί ο οικονομικά ισχυρός δεν επικρατεί πλέον με την ταχύτητα που περιμέναμε.

Τι σημαίνει ο τεχνολογικός πόλεμος διά αντιπροσώπων

Επίσης, διαφαίνεται το σενάριο ενός πολέμου δια τεχνολογικών αντιπροσώπων, κατ’ αρχάς σε όσες περιπτώσεις το κόστος της ανθρώπινης ζωής θεωρείται δυσβάσταχτα υψηλό. Στους σύγχρονους πολέμους, οι ανθρώπινες απώλειες γίνονται όλο και λιγότερο ανεκτές κοινωνικώς στη Δύση. Πλέον η στρατιωτική υπεροχή κρίνεται κυρίως από το πόσες απώλειες καταφέρνει να αποφύγει μια χώρα. Οδηγούμαστε έτσι σε έναν πόλεμο από απόσταση με τη χρήση drones και ρομπότ, ελαχιστοποιώντας τον αριθμό των ανθρώπων στην πρώτη γραμμή. Στην Ουκρανία είδαμε τον πολλαπλασιασμό των drones όπως επίσης τη χρήση μη επανδρωμένων επίγειων οχημάτων κυρίως για ανεφοδιασμό, αλλά και για σημαντικότερες αποστολές. Σημειωτέον ότι οι περισσότεροι νεκροί στον πόλεμο της Ουκρανίας συνέβησαν στον πρώτο χρόνο του πολέμου, όταν οι Ρώσοι αιφνιδιάστηκαν από τα ουκρανικά drones, πριν αναπτύξουν αντίμετρα.

Στην Δύση η δυσανεξία για την απώλεια ζωών οδήγησε ήδη από τα τέλη του προηγούμενου αιώνα στην αναζήτηση τεχνικών μέσων για να μειωθούν οι θάνατοι ανθρώπων, ώσπου αυτό κατέστη εφικτό. Σε αντίθεση με ορισμένες κοινωνίες, όπου ο θάνατος νοηματοδοτείται θετικά, όπως λ.χ. σε μερικές ισλαμικές χώρες, για τις ΗΠΑ κάθε απώλεια είναι δείγμα αδυναμίας. Η τεράστια επένδυση πόρων για τη διάσωση έστω και ενός στρατιώτη καθιστά οικονομικά ασύμφορη την ανθρώπινη παρουσία, οδηγώντας στον τεχνολογικό πόλεμο δια αντιπροσώπων (technological proxy war). Ωστόσο, πρέπει να διασφαλιστεί ο έλεγχος των αυτόνομων οπλικών συστημάτων για να μην χακαριστούν ή στραφούν εναντίον του ανθρώπου. Υπάρχει ακόμα και το προκλητικό σενάριο μιας ηθικής τεχνητής νοημοσύνης που θα αποφάσιζε να αναλάβει αυτή τη διακυβέρνηση, ώστε να διασφαλίσει την παγκόσμια ειρήνη, προστατεύοντας από τον εαυτό της μια φιλοπόλεμη και ανεύθυνη ανθρωπότητα.

Η «παιχνιδοποίηση» του πολέμου

Κατανοώ ότι από τους πολέμους διά αντιπροσώπων, όπου ισχυρότερες δυνάμεις κατέφευγαν σε χρήση άλλων χωρών ως αναλώσιμων αντιπροσώπων τους, το επόμενο βήμα θα είναι να καταφεύγουμε στις μηχανές ως κατ’ εξοχήν αναλώσιμες. Η μείωση του αριθμού των θανάτων ανθρώπων είναι αναμφίβολα μια θετική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, όμως, και κίνδυνοι, ηθικοί και άλλοι, από έναν τεχνολογικό πόλεμο διά αντιπροσώπων; Τίθεται λ.χ. το ζήτημα της ιδιοπραξίας και της ευθύνης (agency). Ο κατασκευαστής και ο προγραμματιστής της τεχνητής νοημοσύνης θα πει ότι απλά παρέχει ένα μέσο και για τη χρήση του ευθύνεται ο στρατός. Ο χειριστής θα πει ότι απλά ακολούθησε τις οδηγίες της τεχνητής νοημοσύνης για το ποιος ήταν ο επιθυμητός στόχος και ότι δεν είχε τον χρόνο για να επεξεργαστεί αυτές τις οδηγίες στο πλαίσιο αυτού που λέγεται «χρονική συμπίεση της αλυσίδας εξόντωσης». Όταν, όμως, υπάρχει μια διάχυση ευθύνης για ανθρώπινους θανάτους με αποτέλεσμα την ανευθυνότητα, δεν βρισκόμαστε ενώπιον ηθικών προβλημάτων και ανθρωπιστικών καταστροφών;

Θ.Τ.: Με την αυξανόμενη τεχνική διαμεσολάβηση συντελείται μια απανθρωποποίηση μέσω της «βίντεο-παιχνιδοποίησης» (gamification) του πολέμου. Οι χειριστές βρίσκονται μπροστά σε οθόνες υψηλής ευκρίνειας, αποκομμένοι από την πραγματικότητα του επιχειρησιακού πεδίου. Εκπαιδεύονται μέσω προσομοιώσεων που μοιάζουν με βιντεοπαιχνίδια. Επιπλέον πολλοί από αυτούς έπαιζαν ως παιδιά ή παίζουν ακόμη ως ενήλικες βιντεοπαιχνίδια. Αυτό έχει ως συνέπεια η πολεμική πράξη να μοιάζει με, καταλήγοντας να είναι, παιχνίδι. Πόσω μάλλον που τα σημερινά βιντεοπαιχνίδια γίνονται ρεαλιστικότερα, ενώ ο πόλεμος καθίσταται πιο αφηρημένος μέσω της προσομοίωσης και της εικονιστικής διαμεσολάβησης. Εντούτοις η διαφορά μεταξύ του να μπήξεις το μαχαίρι σου σε ένα κορμί, νιώθοντας την αντίσταση των οστών και στο πάτημα ενός κουμπιού που προκαλεί μια έκρηξη στην οθόνη είναι τρομακτική. Αυτή η διαφορά απανθρωπίζει γιατί αφαιρείται μια ζωή χωρίς την επίγνωση της οδύνης που προξενείται. Καθώς απανθρωπιζόμαστε, θα γινόμαστε ολοένα δεκτικότεροι στην ιδέα οι ίδιες οι μηχανές να αποφασίζουν πότε να πλήξουν έναν στόχο, καθώς η ανθρώπινη επίβλεψη θα κρίνεται ως αναγκαία περισσότερο για τεχνικούς και λιγότερο για ηθικούς λόγους.

Μπορούμε να απαγορεύσουμε τα αυτόνομα οπλικά συστήματα όπως κάναμε με τα χημικά και πυρηνικά όπλα;

Στο πεδίο των πολεμικών επιχειρήσεων, η κρίσιμη χρονική διαφορά μεταξύ της αυτόνομης λήψης απόφασης από ένα τεχνικό σύστημα και από έναν άνθρωπο προσφέρει ένα κρίσιμο πλεονέκτημα, αναγκάζοντας όλους να κινηθούν αργά ή γρήγορα προς το σύστημα της αυτόνομης λήψης αποφάσεων, ώστε να μην υστερούν έναντι των αντιπάλων. Ωστόσο, η επιλογή, που αντιμετωπίζουμε ως ανθρωπότητα, είναι παρόμοια με ό,τι συνέβη παλαιότερα με τα χημικά και με τα πυρηνικά όπλα: Ή υπογράφουμε μια συνθήκη που απαγορεύει τα αυτόνομα οπλικά συστήματα ή τα πεδία των μαχών θα γίνουν εξαιρετικά αιματηρά, μετις μηχανές να σκοτώνουν ανθρώπους που δεν θα έχουν αντικατασταθεί ακόμη από ρομπότ. Προς το παρόν βρισκόμαστε πάντως σε μια μεταβατική περίοδο όπου σκοτώνονται πολλοί άνθρωποι συγκριτικά με την τελική μελλοντική φάση ενός πολέμου δια τεχνολογικών αντιπροσώπων, όπου οι ανθρώπινες απώλειες μπορεί να ελαχιστοποιηθούν.

Προς μια τεχνολογική σύγκρουση των πολιτισμών; Τα παραδείγματα του Ιράν και της Ρωσίας

Όπως παρατηρήσατε, όμως, υπάρχουν κοινωνίες όπου ο θάνατος αξιολογείται θετικά. Λ.χ. στο Ιράν σήμερα επικρατεί μια σιιτική θεολογία του μαρτυρίου που βλέπει μια αξία στον θάνατο για την αντίσταση, τη θρησκεία ή την πατρίδα, ενώ στη Δύση υπάρχει η δυσανεξία στο αίμα, που περιγράψατε. Τελικά είναι πιθανό να δούμε μια «τεχνολογική σύγκρουση των πολιτισμών», για να παραφράσω τον Σάμιουελ Χάντινγκτον, όπου στον τεχνολογικό τρόπο διεξαγωγής του πολέμου, που θα επιλέγεται κάθε φορά, θα επιδρούν και πολιτισμικά κριτήρια;

Θ.Τ.: Στη Δύση υπάρχει όντως μια δυσανεξία στο αίμα συγκριτικά με άλλες κοινωνίες. Για παράδειγμα στη Ρωσία το σχήμα της θυσίας είναι κυρίαρχο και περισσότερο νομιμοποιημένο, ενώ στο Ιράν η κοινωνία είναι χωρισμένη. Ένα μέρος της, κοσμικό, δυτικοστρεφές, αγωνίζεται ενάντια στο καθεστώς, το οποίο βρίσκοντας απήχηση σε ένα συντηρητικότερο μέρος της κοινωνίας, εξωραΐζει την θυσία στο πλαίσιο της θρησκείας. Έτσι στο Ιράν από την μια όσοι σκοτώνονται τιμώνται ως μάρτυρες, ενώ συγχρόνως έχουμε περιοδικά έντονες εξεγέρσεις προερχόμενες από διαφορετικά στρώματα και κοινωνικές ομάδες. Άλλοτε από μεσο-αστικά στρώματα και τους φοιτητές, άλλοτε από αγρότες και εργάτες ή από τις γυναίκες. Ενώ ως προς τη ρωσική ανοχή στη θυσία, θα έλεγα ότι ο αντιδυτικισμός του Πούτιν είναι ιστορικώς βαθιά ριζωμένος, πιθανόν πιο πολύ από το Ιράν που αποτελεί μια διχασμένη κοινωνία, η οποία εξεγείρεται διαρκώς. Η Ρωσία θεωρεί ότι αντιμάχεται τον δυτικό υλισμό και καπιταλισμό, προασπίζοντας μια πνευματικότητα που ενσαρκώνεται στην «καθαρή ρωσική ψυχή». Αυτή η αφήγηση δίνει ισχύ στο καθεστώς Πούτιν, το οποίο χρησιμοποιεί αυτές τις αξίες για να ενισχύσει την προπαγάνδα του.

Βεβαίως και ο ρωσικός πολιτισμός στη διαχρονία του δεν είναι αντιδυτικός. Η ιστορία της Ρωσίας αποτελεί μία πάλη μεταξύ ανοίγματος προς την Δύση και κλεισίματος στον εαυτό που εκφράζεται στον ανταγωνισμό δύο μοντέλων, της ναυτικής δύναμης και της χερσαίας αυτοκρατορίας, που επανέρχεται με διαφορετικές μορφές. Οι δύο περίοδοι ισχύος της Ρωσίας αντιστοιχούν σε εκείνες όπου η ναυτική ισχύς της βρίσκεται στο αποκορύφωμά της. Κατά την διάρκεια της ηγεμονίας του Μεγάλου Πέτρου, ναυπηγείται ο βαλτικός στόλος (1700-1721) και αρχίζει ο εκσυγχρονισμός της Ρωσίας με ένα άνοιγμα προς την Δύση που συνοδεύεται από την άνθιση των γραμμάτων και των τεχνών. Μετά τον θάνατο του Μεγάλου Πέτρου δεν ναυπηγούνται σε τέτοιο βαθμό πλοία και εγκαινιάζεται μια περίοδος εσωστρέφειας της Ρωσίας. Έναν αιώνα αργότερα συντελείται μια επιστροφή στην θάλασσα. Στις αρχές του 19ου αιώνα το ρωσικό ναυτικό είναι το δεύτερο μεγαλύτερο παγκοσμίως μετά από εκείνο της Βρετανικής αυτοκρατορίας. Παράλληλα η Ρωσία επαναπροσεγγίζει την Δύση, εκσυγχρονίζεται περαιτέρω και ακμάζει σε όλους τους τομείς. Βρισκόμαστε στον χρυσό αιώνα της ρωσικής λογοτεχνίας, όπου το ερώτημα για την ρωσική ταυτότητα βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων. Αυτό αναζωπυρώνεται μετά την κατάρρευση του Τείχους το 1989 συνοδεύοντας την ανάδυση ενός νέου ανθρωπότυπου. Από τη μια έχουμε τον σοβιετικό άνθρωπο, κομφορμιστή, παθητικό και καχύποπτο, ενώ από την άλλη το καταναλωτικό, ηδονιστικό άτομο, το οποίο επιζητεί την επαφή με τη Δύση, αλλά στις πλέον υλιστικές μορφές της. Ας σκεφτούμε λ.χ. τις μορφές των Ρώσων ολιγαρχών. Τώρα το ερώτημα που πρέπει να θέσουμε είναι ποιοι πολεμούν από τη Ρωσία. Οι περισσότεροι στρατιώτες στη Ρωσία προέρχονται από τις υπαίθριες ζώνες της Ασίας και της ανατολικής Ρωσίας, βλέποντας τον πόλεμο ως ευκαιρία κοινωνικής ανόδου μέσω οικονομικών αποζημιώσεων, κοινωνικών προνομίων και συντάξεων. Όταν όμως εξαντληθούν αυτά τα πληθυσμιακά αποθέματα και πλέον η ανάγκη επιστράτευσης φτάσει μέχρι τα προνομιούχα αστικά στρώματα της Μόσχας και της Πετρούπολης, τότε θα υπάρξει πραγματικό πρόβλημα για τη ρωσική κοινωνία.

Πώς η «δυσανεξία στο αίμα» προωθεί την τεχνολογική εξέλιξη

Είναι αλήθεια ότι το να πολεμούν λ.χ. οι φοιτητές στην πρώτη γραμμή του μετώπου φαίνεται ότι αποτελεί ταμπού στη Ρωσία. Οι φοιτητές προσελκύονται πλέον να καταταγούν ως χειριστές drones, που θεωρείται ως περισσότερο ακίνδυνο. Επιτρέψτε μου πάντως να παρατηρήσω ότι στον πόλεμο στην Ουκρανία η χρήση της τεχνολογίας των drones έχει αυξήσει δραματικά τον αριθμό των νεκρών και μάλιστα ενώ δεν διεξάγεται ένας ολοκληρωτικός πόλεμος, όπως λ.χ. στον Β΄ Παγκόσμιο.

Θ.Τ.: Ο μεγάλος αριθμός νεκρών οφείλεται στο ότι επρόκειτο για έναν μεταβατικό πόλεμο, κατά τη διάρκεια και εξέλιξη του οποίου εισήχθη η μαζική χρήση drones, ενώ αρχικά δεν υπήρχαν ανάλογα αντίμετρα. Όσο αυξάνονται τα αντίμετρα, η τάση θα είναι προς τη μείωση των νεκρών. Ως προς το ότι δεν πρόκειται για ολοκληρωτικό πόλεμο, μπορούμε να αναλογιστούμε ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν, που σε νεότερη ηλικία ήταν άλλωστε πράκτορας της KGB, σκέφτεται περισσότερο με όρους Ψυχρού Πολέμου, επιδεικνύοντας αυτοπεριορισμό για να μην διακινδυνεύσει την κοινωνική ειρήνη στο εσωτερικό της Ρωσίας η οποία διατηρείται όχι μόνο εξαιτίας του πλήρους ελέγχου της ψηφιακής σφαίρας, αλλά και λόγω της έλλειψης μιας παράδοσης κριτικής και αμφισβήτησης.

Αντιθέτως στη Δύση η διαφωτιστική παράδοση εντείνει την δυσανεξία στο αίμα και περιορίζει το εύρος των γεωπολιτικών στόχων, οδηγώντας αναγκαστικά στην τεχνικοποίηση του πολέμου. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος να ελαχιστοποιούνται οι απώλειες ζωών και να διασφαλίζεται η συναίνεση των πολιτών. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση του Ισραήλ ως μια εξαίρεση ή μάλλον ως μια ενδιάμεση συνθήκη. Από την μια το Ισραήλ είναι μια δυτική χώρα που αποστρέφεται το αίμα, όμως η απώλεια στρατιωτών γίνεται δεκτή ως αναπόφευκτη ανάγκη για την επιβίωση του κράτους. Ο λόγος είναι ότι καταστατικά το Ισραήλ έχει ιδρυθεί ως ένα κράτος που καλείται να επιβιώσει ανάμεσα σε εχθρούς. Έτσι ο θάνατος δεν εξωραΐζεται, ούτε κυριαρχεί το ηρωικό ιδεώδες στην κοινωνία, αλλά αναγνωρίζεται ως μια επιβεβλημένη αναγκαιότητα. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι Ισραηλινοί είναι «μάχιμοι», έτοιμοι και πρόθυμοι να θυσιάσουν την ζωή τους για την πατρίδα, ενώ οι υπόλοιποι Δυτικοί κατά κανόνα δεν είμαστε πλέον «μάχιμοι».

Το μέλλον του πολέμου: Διαρκής υπερπόλεμος χαμηλής έντασης, ζωνοποίηση, πόλεμοι κόμβων και δικτύων, πόλεμοι εκτεταμένης πραγματικότητας

Μια άλλη ένσταση που θα μπορούσε κανείς να έχει, αναλογιζόμενοι μάλιστα όσα συμβαίνουν στη Μέση Ανατολή, είναι ότι τελικά χρειάζονται ακόμη σε έναν πόλεμο οι «μπότες στο έδαφος», οι άνθρωποι που θα ασκήσουν κατοχή σε μια επικράτεια.

Θ.Τ.: Πιστεύω ότι δεν μπορούμε πλέον να σκεφτόμαστε τον πόλεμο αποκλειστικά με όρους του 20ού αιώνα. Το μέλλον του πολέμου δεν θα περιλαμβάνει οπωσδήποτε κατάληψη χώρου από ανθρώπους (boots on the ground). Ή, τουλάχιστον, δεν θα χρειάζεται η κατοχή μιας πλήρους επικράτειας, καθώς θα περιορίζεται ορισμένες ζώνες που είναι σημαντικές επειδή έχουν σπάνιες γαίες, ορυκτούς πόρους, υπολογιστικά κέντρα Βρισκόμαστε ήδη σε έναν διαρκή πόλεμο που δεν βιώνεται ως τέτοιος από τον πληθυσμό, όπως στο παρελθόν, ο οποίος περιλαμβάνει δολιοφθορές υποδομών, υπερπτήσεις drones, μαζική παραπληροφόρηση στα κοινωνικά δίκτυα, στοχευμένες δολοφονίες. Πρόκειται για έναν υβιριδικό πόλεμο με διαρκείς μάχες και απώλειες, που δεν περιγράφεται από το παραδοσιακό λεξιλόγιο του προηγούμενου αιώνα. Άλλωστε πολλές από αυτές τις «μάχες» του σύγχρονου διαρκούς πολέμου δεν αναγνωρίζονται ρητά από τις κυβερνήσεις είτε αποσιωπώνται. Για παράδειγμα όταν αποτρέπονται σημαντικά πλήγματα, αυτό δεν ανακοινώνεται, καθώς η ανακοίνωση μιας αποτροπής επίθεσης θα προκαλούσε πανικό. Δεν πρόκειται λ.χ. να ανακοινώσει κανείς ότι μόλις απετράπη μια πυρηνική έκρηξη. Βρισκόμαστε ήδη τα τελευταία τρία χρόνια σε έναν τέτοιου είδους πόλεμο χαμηλής έντασης, ο οποίος ταυτόχρονα με την προαναφερθείσα αποσιώπηση, απωθείται από τους πολίτες.

Ως προς την παραδοσιακή μορφή πολέμου με κατοχή φυσικού χώρου, θα έλεγα ότι η ίδια η έννοια της φυσικής πραγματικότητας θα υποβαθμίζεται συγκριτικά με την εκτεταμένη πραγματικότητα (εικονική, επαυξημένη και μικτή), καθώς εκεί θα συντελείται το μεγαλύτερο μέρος των οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων. Η σημασία της φυσικής πραγματικότητας θα συρρικνώνεται και θα περιορίζεται κυρίως στους πόρους(πετρέλαιο, φυσικό αέριο, σπάνιες γαίες). Έτσι ο πόλεμος δεν θα διεξάγεται τόσο στη συνολική φυσική πραγματικότητα, αλλά θα επικεντρώνεται σε κόμβους ενεργειακούς, επικοινωνιακούς και υπολογιστικούς. Η φυσική κατοχή χώρου, που ήταν απαραίτητη σε προηγούμενους αιώνες για τη διοίκηση, τώρα αντικαθίσταται από τον ψηφιακό έλεγχο των δικτύων (ηλεκτροδότηση, άρδευση, τράπεζες), επιτρέποντας τη διοίκηση από απόσταση.

Η αλλαγή ενεργειακού παραδείγματος

Μιλήσατε, όμως, και για «εκδημοκρατισμό» του πολέμου. Αυτήν την εξέλιξη πώς την εννοείτε;

Θ.Τ.: Τα τεχνολογικά εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν όχι μόνο από τον ισχυρό προς τον αδύναμο, αλλά και αντίστροφα, καθώς η τεχνολογία είναι οικονομικά προσιτή. Πέρα από τον εκδημοκρατισμό, με την έννοια ότι αποτελεσματικές τεχνολογίες πολέμου είναι διαθέσιμες και στους οικονομικά ασθενέστερους, αυτή η συνθήκη οδηγεί επίσης σε ένα χάος, καθώς οι δρώντες δεν είναι πλέον μόνο τα έθνη-κράτη, αλλά και πανίσχυρες πολυεθνικές εταιρείες τεχνολογίας και ενέργειας που μπορεί να συμμετέχουν συγκαλυμμένα σε πολεμικές επιχειρήσεις. Η μεταβατική εποχή στην οποία βρισκόμαστε λόγω της αυξανόμενης εξεικόνισης της κοινωνικής πραγματικότητας παρουσιάζει μια ενδιαφέρουσα αναλογία με τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο ο οποίος εν πολλοίς ελλόχευε στηναλλαγή του ενεργειακού παραδείγματος, στην μετάβαση από το κάρβουνο στο πετρέλαιο, όπως σήμερα από το πετρέλαιο, στο οποίο στηρίχθηκε η πρωτοκαθεδρία τωνΗΠΑ,στο νέο υπόδειγμα των ανανεώσιμων πηγών, όπου προοδεύει θεαματικά η Κίνα.

Γενική Τεχνητή Νοημοσύνη και Υπερνοημοσύνη. Μπορούν να σώσουν την ανθρωπότητα από τον εαυτό της;

Ένας βασικός λόγος για τον οποίο δεν μπορούμε να κάνουμε προβλέψεις για το μέλλον του πολέμου είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη καθιστά το πεδίο ολότελα απρόβλεπτο, καθώς μπορεί να αυτονομηθεί και να καταστεί η ίδια δρώσα. Ο Ντέμης Χασάμπης, Νομπελίστας ιδρυτής της DeepMind, όντας μάλιστα συγκριτικά από τους απαισιόδοξους, προβλέπει την εμφάνιση της Τεχνητής Γενικής Νοημοσύνης (AGI) εντός περίπου 8 ετών. Η Τεχνητή Γενική Νοημοσύνη θα μπορεί να επιτελεί οποιοδήποτε έργο κάνει ο άνθρωπος (λ.χ. τέχνη, επιστημονική έρευνα κ.λπ.) εξίσου καλά ή καλύτερα Δηλαδή ενώ τώρα μπορεί να έχουμε ένα είδος τεχνητής νοημοσύνης για να παίζει σκάκι ή για να οδηγεί ή για να πραγματοποιεί έρευνα, η τεχνητή γενική νοημοσύνη θα είναι ενιαία και θα μπορεί να τα κάνει συγχρόνως. Επόμενο στάδιο θα είναι μια τεχνητή υπερνοημοσύνη, δηλαδή μια νοημοσύνη που θα υπερβαίνει τις δυνατότητες ολόκληρου του ανθρωπίνου είδους.

Υπάρχει πάντως και μια αισιόδοξη πτυχή σε όλα αυτά. Ας μην ξεχνάμε ότι τώρα που η αυτενέργεια (agency) είναι ανθρώπινη, το ρολόι του κίνδυνου πυρηνικού ολέθρου βρίσκεται στα 8 δευτερόλεπτα πριν τα μεσάνυχτα. Δηλαδή με απλά λόγια θεωρείται ότι βρισκόμαστε πιο κοντά στο πυρηνικό ολοκαύτωμα από ποτέ. Η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει αισιοδοξία, γιατί μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα της σπάνης, λ.χ. μέσω της δραματικής βελτίωσης της επιστημονικής έρευνας που μπορεί να καταστήσει δυνατή την πυρηνική σύντηξη. Μπορεί επίσης να διαμεσολαβήσει σε συγκρούσεις. Μπορεί να μας προστατεύσει από τον εαυτό μας.

Τα επόμενα 8 χρόνια θεωρούνται ως τα κρισιμότερα του 21ου αιώνα, καθώς αναμένεται να δούμε την παρακμή ή τη μεταμόρφωση των ΗΠΑ, την εμφάνιση της Τεχνητής Γενικής Νοημοσύνης και, ενδεχομένως, την παγίωση της ηγετικής παρουσίας της Κίνας σε έναν μεταδυτικό κόσμο.

Μεταδυτικός κόσμος: Το ζητούμενο σύνθεσης ανθρωπισμού και αυτοπεριορισμού

Για τον μεταδυτικό κόσμο έχετε μια παρόμοια αισιοδοξία όπως με τη γενική τεχνητή νοημοσύνη;

Θ.Τ.: Το ιδεώδες θα ήταν η άνθηση του ανθρωπιστικού ιδεώδους, το οποίο χαρακτηρίζει τη δυτική νεωτερικότητα, σε περιοχές της Ασίας, όπως η Ιαπωνία, η Κορέα ή η Ταϊβάν, όπου παραδοσιακές αξίες συντίθενται με τον εκσυγχρονισμό. Ενώ στη Δύση το μείγμα ελληνισμού, χριστιανισμού και καπιταλισμού έχει φτάσει στα όριά του, οι ανατολικές κοινωνίες διατηρούν την έννοια του αυτοπεριορισμού και της συλλογικότητας. Το κρίσιμο ερώτημα για τον πλανήτη των 8,5 δισεκατομμυρίων είναι πότε θα πούμε «αρκετά» στην απεριόριστη επέκταση και πώς θα αναδιανείμουμε τους πόρους. Προσωπικά, με συναρπάζει η Νότια Κορέα, όπου είχα την ευκαιρία να ζήσω. Στη Νότια Κορέα η αλλαγή παραδείγματος προς τον εκσυγχρονισμό δεν έχει συνδεθεί με ένα μείζον τραύμα, όπως ήταν στην Κίνα οι πόλεμοι του Οπίου ή στην Ιαπωνία το βιαίως επιβληθέν εμπορικό άνοιγμά της και τα πυρηνικά πλήγματα. Οι Κορεάτες είναι ταυτοχρόνως εθνικά υπερήφανοι και κοσμοπολίτες να συνδυάζουν την παράδοση με τεχνολογίες αιχμής.

Υπερανθρωπισμός και μετανθρωπισμός: Δύο διαφορετικές εκδοχές του μέλλοντος

Στο σημείο αυτό θα ήταν σκόπιμο να επηρεαστούμε από το ασιατικό ήθος του αυτοπεριορισμού και να ολοκληρώσουμε τη συζήτησή μας. Θα ήθελα, όμως, να μας εξηγήσετε τη διαφορά μεταξύ του υπερανθρωπισμού και του μετανθρωπισμού ως δύο εναλλακτικών στο μέλλον της Ιστορίας.

Θ.Τ.: Ο υπερανθρωπισμός (transhumanism), ο οποίος ενίοτε αποδίδεται λανθασμένα ως «διανθρωπισμός», σημαίνει την ανθρώπινη αναβάθμιση, τη βελτίωση του ανθρώπινου είδους μέσω της τεχνικής. Από την άλλη ο τεχνικός μετανθρωπισμός δεν ενδιαφέρεται για την ανθρώπινη αναβάθμιση, αλλά πρεσβεύει τη δημιουργία μιας τεχνητής υπερνοημοσύνης και την αντικατάσταση του ανθρώπου από αυτή τη μη βιολογική ετερότητα.

Ως προς την ορολογία πρέπει να διευκρινίζουμε ότι το κίνημα αυτό ονομάζεται «τεχνικός μετανθρωπισμός» εν αντιθέσει προς τον «πολιτισμικό μετανθρωπισμό» που αφορά σε στοχαστές, όπως ο Φρίντριχ Νίτσε, ο Μάρτιν Χάιντεγκερ και ο Μισέλ Φουκώ, οι οποίοι ασκούν κριτική στα παραδοσιακά ιδεώδη του ανθρωπισμού της δυτικής νεωτερικότητας. Βεβαίως, δεν είναι τελείως άσχετος ο τεχνολογικός μετανθρωπισμός από τον πολιτισμικό. Υπάρχουν θεωρητικοί όπως η Ντόνα Χάραγουεϊ που χρησιμοποιούν τον κυβερνο-οργανισμό (cyborg) για μια διαφορετική θεώρηση της έμφυλης ταυτότητας, αναμειγνύοντας έτσι τεχνολογικά και πολιτισμικά στοιχεία. Υπάρχουν επίσης στοχαστές της τεχνολογίας που προσπαθούν να οικειοποιηθούν τη σκέψη του Φρίντριχ Νίτσε, ο οποίος αν και μίλησε για τον «υπεράνθρωπο», δεν τον εννοούσε ως βιολογική ή μεταβιολογική οντότητα, αλλά ως κάτι πέραν της παραδοσιακής ηθικής. Σε κάθε περίπτωση, το κυρίαρχο ρεύμα στη φιλοσοφία της τεχνολογίας, όπως το εκφράζει λ.χ. ο Νικ Μπόστρομ, επιθυμεί να αποφύγει την συμπερίληψη του στοχασμού του Νίτσε στον υπερανθρωπισμό λόγω του σφετερισμού της σκέψης του από τον ναζισμό ιδίως σε ό,τι αφορά την νομιμοποίηση της ευγονικής. Έτσι δημοκράτες υπερανθρωπιστές όπως ο Μπόστρομ προασπίζουν μια «φιλελεύθερη ευγονική», όπου οι γονείς θα έχουν την ελευθερία να επιλέγουν χαρακτηριστικά για τα παιδιά τους, διαχωρίζοντάς την από την κρατικά επιβεβλημένη ευγονική.

Για να συνοψίσουμε τη βασική διαφορά, οι υπερανθρωπιστές θέλουν την τεχνική αναβάθμιση του ανθρώπου, τη ριζική επιμήκυνση της ζωής, τη σωματική, διανοητική και αισθητική αναβάθμιση των ικανοτήτων του ανθρώπου με απώτερο στόχο την θέωση. Από την άλλοι οι τεχνικοί μετανθρωπιστές δεν ενδιαφέρονται για τον άνθρωπο, αλλά επιδιώκουν να δημιουργήσουν μία τεχνητή υπερνοημοσύνη, η οποία θα αποικίσει το σύμπαν και θα είναι η εκπλήρωση του σκοπού της ανθρωπότητας. Εάν καθοδόν προς τα εκεί συμβεί να αναβαθμιστούμε και εμείς ως άνθρωποι, το θεωρούν παράπλευρο όφελος, αλλά δεν τους αφορά άμεσα ως κύριος σκοπός. Οι υπερανθρωπιστές τους αντιμάχονται γιατί διακρίνουν στην τεχνητή υπερνοημοσύνη έναν κίνδυνο για την δική τους θέωση διότι είναι πολύ πιθανό να βρεθούν υπόδουλοι σε αυτήν.

Ωστόσο, ανάμεσα στην ύβρη της τεχνικής αθανασίας και στην παραίτηση από το ανθρώπινο, ο Ψηφιακός Ανθρωπισμός προτείνει ως τρίτη οδό την ανανέωση του ανθρωπιστικού ιδεώδους. Όπως αναλύω στο τελευταίο μου βιβλίο, Ψηφιακός Ανθρωπισμός 2: Τεχνητή Νοημοσύνη και Τέχνη του Βίου, το ζητούμενο δεν είναι να δραπετεύσουμε από τη θνητότητα, αλλά να την κατοικήσουμε με νόημα.

Αντί για την «αναβάθμιση» των ικανοτήτων μας, προέχει η αισθητική και ηθική αναβάθμιση της καθημερινότητάς μας. Η τεχνολογία οφείλει να υπηρετεί την αυτενέργεια και την αυτογνωσία, όχι να τις υποκαθιστά. Η τέχνη του βίου δεν είναι η άρνηση του τέλους, αλλά η συμφιλίωση μαζί του, η οποία μας επιτρέπει να βιώνουμε το παρόν με διαύγεια.

Σε έναν κόσμο που μας προκαλεί είτε να γίνουμε μηχανές είτε να υποταχθούμε σε αυτές, η δική μου απάντηση παραμένει να χαιρόμαστε και να ζούμε, αναγνωρίζοντας ότι η ομορφιά και η αξιοπρέπεια της ύπαρξης πηγάζουν ακριβώς από την ευθραυστότητα και το πεπερασμένο της. Αυτή είναι η μόνη υπέρβαση του φόβου του θανάτου που δεν μας απανθρωπίζει, αλλά μας καθιστά περισσότερο ανθρώπινους.

Το Βήμα

Ryanair: Ανακοινώνει την απόφασή της για τη Θεσσαλονίκη – Ποια εταιρεία θα έρθει στη θέση της

Από

-

May 7, 2026

Πώς η Fraport Greece σχεδιάζει να καλύψει το κενό της Ryanair στο αεροδρόμιο Μακεδονία και τι αναμένεται στη συνέντευξη τύπου της Παρασκευής.

Σε αγώνα δρόμου για τον περιορισμό των απωλειών στην τουριστική κίνηση της Θεσσαλονίκης αποδύονται οι εμπλεκόμενοι φορείς, μετά την απόφαση της Ryanair να τερματίσει τη λειτουργία της βάσης της στο αεροδρόμιο «Μακεδονία». Παρόλο που η ενημέρωση έχει φτάσει επίσημα μέχρι στιγμής μόνο στο προσωπικό της εταιρείας, οι άνθρωποι του κλάδου υπογραμμίζουν την ανάγκη για «γρήγορα αντανακλαστικά», ώστε να μην χαθεί πολύτιμος χρόνος για τις συνδέσεις της πόλης.

Σύμφωνα με διασταυρωμένες πληροφορίες, η Fraport Greece, η εταιρεία που διαχειρίζεται το αεροδρόμιο, έχει ήδη ενεργοποιήσει τις επαφές της με άλλους αερομεταφορείς. Στόχος είναι η άμεση αξιοποίηση των slots που αναμένεται να μείνουν αδιάθετα στο «Μακεδονία» από τον προσεχή Οκτώβριο, διασφαλίζοντας ότι η συνδεσιμότητα της περιοχής δεν θα υποστεί σοβαρό πλήγμα μετά την αποχώρηση της ιρλανδικής εταιρείας χαμηλού κόστους.

Η Ryanair, η οποία διατηρεί τρία αεροσκάφη στη βάση της στη Θεσσαλονίκη, αποδίδει την απόφαση για κλείσιμο στις υψηλές χρεώσεις, προγραμματίζοντας την αποχώρησή της ενόψει της χειμερινής περιόδου του 2026. Η ύπαρξη βάσης σε ένα αεροδρόμιο είναι καίριας σημασίας, καθώς λειτουργεί ως επιχειρησιακό κέντρο με μόνιμη παρουσία αεροσκαφών, πληρωμάτων και τεχνικής υποστήριξης. Οι εργαζόμενοι στη Θεσσαλονίκη, οι οποίοι ανέρχονται σε περίπου 120 άτομα πληρώματος καμπίνας και 60 πιλότους, ενημερώθηκαν ήδη για τις εξελίξεις αυτές.

Οι οριστικές προθέσεις της εταιρείας αναμένεται να αποσαφηνιστούν την Παρασκευή 8 Μαΐου, κατά τη διάρκεια συνέντευξης τύπου που θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα από τον Chief Commercial Officer, Jason McGuinness. Εκεί αναμένεται να ξεκαθαρίσει το τοπίο σχετικά με το ποια δρομολόγια θα διατηρηθούν, ενώ πηγές της Fraport ανέφεραν στη Voria.gr πως μέχρι αργά χθες δεν υπήρχε επίσημη ενημέρωση. Παράλληλα, παραμένει ανοιχτό το σενάριο μερικής επαναφοράς της βάσης με ένα αεροσκάφος τον ερχόμενο Μάρτιο, δεδομένης της δυναμικής παρουσίας της Θεσσαλονίκης στον διεθνή τουριστικό χάρτη.

Αξίζει να σημειωθεί πως η επιβατική κίνηση εξωτερικού στο αεροδρόμιο «Μακεδονία» παρουσιάζει θεαματική άνοδο. Το 2016, όταν η Fraport Greece ανέλαβε τη διαχείριση, διακινήθηκαν 3,4 εκατομμύρια επιβάτες εξωτερικού, ενώ πέρσι ο αριθμός άγγιξε τα 5,5 εκατομμύρια, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 64%.

Παρά την ανάπτυξη αυτή, έμπειροι αναλυτές της αγοράς επισημαίνουν πως η Ryanair ακολουθεί συχνά μια επιθετική τακτική αποχωρήσεων, όπως συνέβη πρόσφατα στο αεροδρόμιο του Βερολίνου. Η εταιρεία τείνει να κλείνει βάσεις όταν κρίνει άλλες αγορές πιο αποδοτικές, για να επιστρέψει σε δεύτερο χρόνο, πρακτική που έχει εφαρμόσει και στην Ελλάδα σε προορισμούς όπως τα Χανιά και η Ρόδος. Σε κάθε περίπτωση, κύκλοι της αγοράς σχολιάζουν πως η στρατηγική που βασίζεται σε «απειλές» αποχώρησης και ανεπίσημες διαρροές δεν συμβάλλει στην ουσιαστική ενίσχυση του τουρισμού.

https://www.ieidiseis.gr/ellada/758193/ryanair-gia-thessaloniki-poia-etaireia-tha-erthei-sti-thesi-tis/

Ξεκινά επίσημη έρευνα στις ΗΠΑ για ύποπτα στοιχήματα στην αγορά πετρελαίου – Τέσσερα πονταρίσματα με κέρδη 2,6 δισ. δολάρια

Από

-

May 7, 2026

Σοβαρές υποψίες για εσωτερική πληροφόρηση. Τα «χρυσά χτυπήματα» έγιναν λίγο πριν από κρίσιμες δηλώσεις του Τραμπ.

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ διερευνά μια σειρά ύποπτων συναλλαγών στην αγορά πετρελαίου, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν λίγο πριν από σημαντικές ανακοινώσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και κορυφαίου Ιρανού αξιωματούχου σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράν, σύμφωνα με πηγές που μίλησαν στο ABC News.

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης (DOJ), σε συνεργασία με την Επιτροπή Εμπορίας Συμβολαίων Μελλοντικής Εκπλήρωσης Εμπορευμάτων (CFTC), ερευνά τουλάχιστον τέσσερις τέτοιες συναλλαγές, μέσω των οποίων επενδυτές κέρδισαν συνολικά περισσότερα από 2,6 δισεκατομμύρια δολάρια, ποντάροντας στην πτώση των τιμών του πετρελαίου λίγο πριν αυτή σημειωθεί.

Το ABC News εξασφάλισε τα δεδομένα των τεσσάρων ύποπτων συναλλαγών:

– Στις 23 Μαρτίου, 15 λεπτά πριν ο Τραμπ ανακοινώσει ότι θα καθυστερήσει τις απειλούμενες επιθέσεις στο ηλεκτρικό δίκτυο του Ιράν, επενδυτές στοιχημάτισαν περισσότερα από 500 εκατομμύρια δολάρια στην πτώση των τιμών του πετρελαίου.

– Στις 7 Απριλίου, λίγες ώρες πριν από την ανακοίνωση προσωρινής εκεχειρίας από τον Τραμπ, επενδυτές πόνταραν 960 εκατομμύρια δολάρια στην πτώση των τιμών του πετρελαίου.

– Στις 17 Απριλίου, 20 λεπτά πριν ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, αναρτήσει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ανοιχτά, επενδυτές στοιχημάτισαν 760 εκατομμύρια δολάρια στην πτώση των τιμών του πετρελαίου.

– Στις 21 Απριλίου, 15 λεπτά πριν ο Τραμπ ανακοινώσει την παράταση της εκεχειρίας, πραγματοποιήθηκε σειρά συναλλαγών ύψους 430 εκατομμυρίων δολαρίων με πρόβλεψη πτώσης των τιμών του πετρελαίου.

Ισχυρές ενδείξεις, δύσκολες αποδείξεις

Αναλυτές σημειώνουν πως το φαινόμενο φαίνεται να έχει χαρακτηριστικά εσωτερικής πληροφόρησης, το αποκαλούμενο insider trading, όπου κάποιοι επενδυτές τοποθετούν στοιχήματα βασιζόμενοι σε πληροφορίες που δεν είναι διαθέσιμες στο ευρύ κοινό. Το insider trading είναι παράνομο στις ΗΠΑ από το 1933 και επεκτάθηκε σε κρατικούς αξιωματούχους το 2012, χωρίς όμως μέχρι σήμερα να υπάρχει οποιαδήποτε καταδίκη.

Μιλώντας στο BBC, ο καθηγητής Paul Oudin επισημαίνει ότι η εφαρμογή του νόμου είναι δύσκολη. «Οι αρχές δεν θα προχωρήσουν σε δίωξη αν δεν μπορούν να εντοπίσουν την πηγή της πληροφορίας» και παρά τις ενδείξεις, κανένας φορέας δεν μπορεί να επιβεβαιώσει τις καταγγελίες. «Μπορεί να υπάρχουν τεράστιες συναλλαγές που δείχνουν ότι κάποιος γνώριζε εκ των προτέρων τι θα ανακοινώσει ο Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο, είναι πολύ πιθανό να μη διωχθεί κανείς».

https://www.ieidiseis.gr/kosmos/758830/xekina-episimi-ereyna-stis-ipa-gia-ypopta-stoichimata-stin-agora-petrelaioy-tessera-pontarismata-me-kerdi-2-6-dis-dolaria/

Η «εξέγερση» των βουλευτών κατέληξε σε «λιβανιστήρια» για τον Κ. Μητσοτάκη

Από

-

May 7, 2026

Ο μόνος που ξεχώρισε ήταν ο Άδωνις Γεωργιάδης με τις στοχευμένες βολές κατά Δένδια. Διαβάστε τις παρεμβάσεις στην Κ.Ο. της ΝΔ.

Επί μέρες – αν όχι εβδομάδες – βουλευτές της ΝΔ έδιναν ραντεβού για …ξεκαθάρισμα λογαριασμών στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, προαναγγέλλοντας αιχμηρές παρεμβάσεις για μία ευρεία γκάμα ζητημάτων, κυρίως όμως, για τη σχέση τους με την κυβέρνηση και το ίδιο το Μέγαρο Μαξίμου.

Σαν από …θαύμα, στη σημερινή συνεδρίαση υπό τον πρωθυπουργό, όλα ειπώθηκαν στρογγυλεμένα, χωρίς σοβαρές αιχμές και κυρίως με έναν υπερβάλλοντα ζήλο να απευθύνουν διθυραμβικά σχόλια για τον Κ. Μητσοτάκη. Ακόμα κι εκείνοι που το προηγούμενο διάστημα, άφηναν δημόσια αιχμές είτε για απαξίωση του ρόλου τους, είτε για το επιτελικό κράτος και τους εξωκοινοβουλευτικούς υπουργούς, είτε ακόμα ακόμα για τη διαχείριση των δικογραφιών της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και τις άρσεις ασυλίας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, σήμερα, εμφανίστηκαν με διάθεση κατανόησης και συνεργασίας.

Αλλωστε, παρά το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός επανέλαβε σήμερα ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027, άπαντες στην κυβερνητική παράταξη προετοιμάζονται για φθινοπωρινές κάλπες, οπότε, όπως έλεγε και παλαιός και έμπειρος κοινοβουλευτικός, «τα κεφάλια μέσα».

Ο μόνος που ξεχώρισε ήταν ο υπουργός Υγείας Αδ. Γεωργιάδης, ο οποίος άφησε σαφέστατες αιχμές – για μία ακόμα φορά – κατά του υπουργού Αμυνας Ν. Δένδια, ο οποίος επέλεξε να μην παραστεί στη συνεδρίαση.

Κίνηση, με προφανή εσωκομματική αξία, εν όψει και του επικείμενου συνεδρίου της ΝΔ στα μέσα του μήνα.

Το μήνυμα Μητσοτάκη και οι παρεμβάσεις των βουλευτών

Το μήνυμα ότι «είμαστε μία γροθιά και προχωράμε σαν μία γροθιά» έστειλε ο Κυριάκος Μητσοτάκης μιλώντας στη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της ΝΔ, ενώ, όσον αφορά στις δικογραφίες για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, ξεκαθάρισε ότι όλοι οι βουλευτές του κόμματος θα συμμετάσχουν κανονικά στα ψηφοδέλτια. «Χωρίς τελεσίδικες αποφάσεις ισχύει το τεκμήριο της αθωότητας», υπογράμμισε.

Αμέσως μετά, μίλησε ο εισηγητής της ΝΔ για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, Ευριπίδης Στυλιανίδης, αναλύοντας τις «γαλάζιες» προτάσεις. «Οι θεσμικές αλλαγές που προτείνουμε επιδιώκουν να αποκαταστήσουν την Αρχή των Ελέγχων και των Ισορροπιών της Δημοκρατίας μας, διορθώνοντας στρεβλώσεις του παρελθόντος και συμβάλλοντας στην μετάβαση σε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό θεσμικό περιβάλλον», σημείωσε μεταξύ άλλων, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές.

Στη συνέχεια, ο λόγος δόθηκε στους βουλευτές του κόμματος που είχαν εγγραφεί στη λίστα των ομιλητών, με τη συνεδρίαση να παίρνει τον ρόλο «βαλβίδας αποσυμπίεσης». Πάντως, από τις μέχρι στιγμής τοποθετήσεις προκύπτει το συμπέρασμα ότι οι όποιες αντιδράσεις ήταν υποτονικές, με το «μασάζ» των προηγούμενων ημερών να δείχνει ότι «έπιασε τόπο».

Δημήτρης Καιρίδης: Οι συναντήσεις μας θα έπρεπε να είναι πιο τακτικές και αποδραματοποιημένες, η συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας είναι αυθεντικότερος εκφραστής της εσωκομματικής Δημοκρατίας. Η Νέα Δημοκρατία υπό την ηγεσία του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι η κυρίαρχη πολιτική δύναμη που θέτει την ατζέντα και αναγκάζει τις υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις να τοποθετηθούν και να αποκαλυφθούν γι’ αυτό που συχνά είναι: κύμβαλα αλαλάζοντα χωρίς θέσεις. Κάποιες από τις προτάσεις που έκανα και εγώ τις υιοθετήσατε ήδη – προτείνω και να υπάρξει αναγραφή του αριθμού των σταυρών στα ψηφοδέλτια.
Γιώργος Στύλιος: Σε ένα χρόνο από τώρα θα έχουμε εκλογές, η Νέα Δημοκρατία είναι ένα κόμμα εξουσίας, στόχος μας είναι να κερδίσουμε τις εκλογές και να τις κερδίσουμε αυτοδύναμα με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, όλοι θέλουμε να είμαστε βουλευτές στην επόμενη Βουλή. Εκτός από οποιοδήποτε φιλοδοξία μπορεί να έχουμε, με τη Νέα Δημοκρατία στην κυβέρνηση μπορούμε να προσφέρουμε στον τόπο μας, στην πατρίδα για να αλλάξουμε προς το καλύτερο τις ζωές των παιδιών μας. Τα θετικά και η συνέπεια λόγων και έργων είναι το μεγάλο όπλο της κυβέρνησης ο κόσμος το αναγνωρίζει. Πρέπει να είμαστε ενωμένοι.
Μάκης Βορίδης: Η συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση έρχεται σε μια εξέλιξη αμφισβήτηση στο ρόλο του βουλευτή και των καθηκόντων του. Η επίθεση έρχεται από μία δικαστικό, την κυρία Κοβέσι, η οποία καταχωρήθηκε ως πολιτικός από τις τοποθετήσεις που έχει κάνει η ίδια. Το επιτελικό κράτος είναι η διαδικασία συντονισμού, ο κυβερνητικός προγραμματισμός, η αποτίμηση του κυβερνητικού έργου, αυτά δεν θίγουν το βουλευτή. Σήμερα αυτό δεν είναι μια τέτοια σύγκρουση, είναι η ευθεία αμφισβήτηση του ρόλου του βουλευτή. Έχω δει όλες τις υποθέσεις, είναι 13 αβάσιμες και αστήρικτες υποθέσεις. Γεννάται ένα ζήτημα οριοθέτησης. Θα δεχόμαστε πολίτες στο γραφείο μας; Έρχονται γιατί έχουν προβλήματα. Επιτρέπεται να μιλάμε με τη δημόσια διοίκηση; Χρειάζεται οριοθέτηση. Και ένα ισχυρό μήνυμα απέναντι στην ανεύθυνη αντιπολίτευση, τέρμα στην ποινικοποίηση της δραστηριότητας των βουλευτών. Χαιρετίζω θέση του πρωθυπουργού για την αναβάθμιση του ρόλου του βουλευτή και ότι πρέπει να μπει ένα όριο σε αυτό.
Βασίλης Υψηλάντης: Η κοινωνία δε ζητάει από μας εσωστρέφεια ούτε κομματικές αντιπαραθέσεις, από μας ενότητα για να λύσουμε τα προβλήματά τους.
Γιάννης Οικονόμου: Έχουμε ένα κοινό στόχο την αυτοδυναμία, στο πλαίσιο αυτό είναι η πρόσφατη παρέμβαση μας στο πλαίσιο του δημόσιου διαλόγου, για την εξασφάλιση της αυτοδυναμίας. Για να ταυτιστεί με αυτό το στόχο το κομμάτι της κοινωνίας που χρειαζόμαστε, είναι όχι μόνο λιγότερα προβλήματα για τον κόσμο αλλά προκοπή και ευημερία και αυτό συνδέεται με τους θεσμούς και την οικονομία.
Άδωνις Γεωργιάδης: Τα όργανα επί Κυριάκου Μητσοτάκη συνεδριάζουν περισσότερο απ’ όσο θυμάμαι εγώ στο παρελθόν. Όλα τα δημοσκοπικά στοιχεία είναι εξαιρετικά καλά για τη Νέα Δημοκρατία. Δημοσκοπικά μπορούμε να πάρουμε 41, μην αφήνουμε να μας παρασύρει η μιζέρια της αντιπολίτευσης και των μέσων. Υπάρχουν πάρα πολλοί που θέλουν να σας ρίξουν, ή να σας κοντύνουν, οπότε μην παρασυρόμαστε από αυτά. Χρειαζόμαστε περισσότερο θάρρος. Οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις του κράτους έγιναν στη δεύτερη διακυβέρνηση Μητσοτάκη. Συνταγματικό ασυμβίβαστο, μεταξύ βουλευτή και υπουργού δεν μπορεί να υπάρξει, ο πρωθυπουργός θα αλλάζει ανά εξάμηνο, γιατί θα έχει το πάνω χέρι η Βουλή. 10, 15 βουλευτές μιλάμε. Οι υπουργοί στις παρακάτω κατηγορίες, σε αυτούς που δεν μιλάνε καθόλου, σε αυτούς που μιλάνε για όλα και σε αυτούς που πάνε και μιλάνε με προκαθορισμένη ατζέντα. Έτσι δεν πάμε πουθενά. Είμαστε ομάδα; Αν είμαστε ομάδα θα την ιδρώσουμε όλοι μαζί τη φανέλα.
Χρήστος Σταϊκούρας: Υπάρχουν συλλογικές και σημαντικές επιτυχίες σε όλα τα πεδία της δημόσιας σφαίρας. Προτείνω: 1. Να υπάρξει ένα όραμα για το 2030 – το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών να φτάσει το μέσο ευρωπαϊκό όρο. 2. Να υπάρξουν ακόμη περισσότερες οικονομικές επιλογές προς τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, με δικαιότερη κατανομή του πλούτου. 3. Να ενισχύσουμε την περιφερειακή ανάπτυξη, προωθώντας επιλογές που έχουμε κάνει, όπως φοιτητικές εστίες στα πανεπιστήμια, νέα δικαστικά μέγαρα, αξιοποίηση ιαματικών πηγών κ.α.
Βασίλης Γιόγιακας: Να αναφερθώ στο ρόλο του βουλευτή, είμαι ένας βουλευτής της περιφέρειας που ιδρώνει την φανέλα 12 χρόνια και θα συνεχίσω να την ιδρώνω.

Ο βουλευτής Θεσπρωτίας έκανε αναφορά στο συμβάν με τον υφυπουργό Υποδομών και Μεταφορών Νίκο Ταχιάο, με τον πρωθυπουργό να παρεμβαίνει αναφέροντας μεταξύ άλλων:

«Να μεταφέρω στην κοινοβουλευτική ομάδα την ενόχλησή μου για ένα περιστατικό που σε ενόχλησε και προσωπικά έχω την απαίτηση από τα μέλη του υπουργικού συμβουλίου, να αντιμετωπίζουν τους βουλευτές με ευγένεια και με σεβασμό. Ακόμα και η άρνηση να γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να μη δημιουργούνται παρεξηγήσεις και εντάσεις, την ίδια απαίτηση όμως έχω και από τον βουλευτή που πρέπει να αντιληφθεί ότι ταυτόχρονα εκπροσωπεί και την επικράτεια και την εκλογή του περιφέρεια. Σήμερα η εκπροσώπηση της εκλογικής περιφέρειας δεν είναι συνταγματικά κατοχυρωμένη και ίσως θα πρέπει να μας απασχολήσει την αναθεώρηση του άρθρου 60, άρα να δει την μεγάλη εικόνα και να αντιληφθεί πως η ανάδειξη ενός τοπικού ζητήματος είναι απολύτως εύλογη, πλην όμως κάποιο επιτελικό κράτος πρέπει να δει την επικράτεια γιατί πάντα τα αιτήματα θα είναι πολλά περισσότερα από αυτά που μπορούν να ικανοποιηθούν. Είναι αναφαίρετο δικαίωμα, να κάνετε ερωτήσεις στους υπουργούς, και γνωρίζω ότι οι υπουργοί έχουν χωρίσει τον κοινοβουλευτικό έλεγχο σε υφυπουργούς, το γνωρίζω αυτό, αλλά δεν πρέπει να υπάρχει απόλυτη εκχώρηση του κοινοβουλευτικού ελέγχου στους υφυπουργούς και βέβαια η αντιμετώπιση να είναι πάντα κόσμια».

Γιάννης Παππάς: Το επιτελικό κράτος αποτελεί σημαντική μεταρρύθμιση, να πάρουμε τα πεδία που τους ασκείται κριτική και να την κάνουμε εργαλείο βελτίωσης. Ευθύνη και λογοδοσία.
Κωστής Χατζηδάκης: Να ξεκινήσουμε τρεις αρχές που μας ενώνουν, ενότητα: Ενότητα, χωρίς σιωπή. Αυτοκριτική, χωρίς αυτοϋπονόμευση. Προσθέτω επίσης, ότι εμείς εδώ πέρα δεν έχουμε αντίπαλο μέσα στην αίθουσα, αντίπαλος μας είναι η ακρίβεια, η διεθνής κρίσης, η ανασφάλεια για το μέλλον. Η Νέα Δημοκρατία είναι ο σύνδεσμος με την κοινωνία, μια ενεργή, ζώσα κοινοβουλευτική ομάδα. Μπορεί να ενισχυθεί ο ρόλος του βουλευτή, προφανώς ναι. Επιτελικό κράτος, είναι μια καλή λειτουργία της κυβέρνησης, ένας καλύτερος συντονισμός. Ερώτημα. Θεωρούμε ότι παλαιότερα οι προηγούμενες κυβερνήσεις συντονιζόταν καλύτερα; Δε νομίζω. Η πίεση από το επιτελικό κράτος δεν ασκείται στους βουλευτές, ασκείται στους υπουργούς, αυτοί έχουν λόγο να διαμαρτύρονται. Η συνταγματική αναθεώρηση αφορά την ατζέντα του 2030 και είναι δικό μας θέμα, γιατί και η αντιπολίτευση ανοήτως έχει μπει στη γωνία. Εμείς έχουμε υποχρέωση αυτό να το αναδείξουμε. Για το πολιτικό σύστημα, βεβαίως έχουμε κάθε λόγο για τη συκοφάντηση του πολιτικού συστήματος, και υπάρχει και μια κοινωνία που δεν πρέπει να την αγνοήσουμε και να λάβουμε υπόψη τους πολίτες που θέλουν ένα πολιτικό σύστημα πιο σύγχρονο και πιο λειτουργικό. Έχουν γίνει λάθη και παραλύσεις, αλλά έχει γίνει κι ένα σημαντικό έργο πως έχει πέσει η ανεργία απ’ το 18, στο 8%, πως οι συντάξεις απονέμονται γρηγορότερα από ότι στη Γερμανία, αυτά πρέπει να τα πούμε όλοι και οι βουλευτές και ακόμα πιο πολύ οι υπουργοί. Η Νέα Δημοκρατία είμαστε εμείς και κρατώντας όρθια τη Νέα Δημοκρατία, θα κρατήσουμε όρθια την Ελλάδα και θα δώσουμε προοπτική στην πατρίδα.
Γιώργος Κώτσηρας: Συνταγματική αναθεώρηση με το βλέμμα στο μέλλον. Σημαντική η πρόβλεψη για την ελληνική γλώσσα-επί Μητσοτάκη αναγνωρίστηκε η παγκόσμια ημέρα. Θεσμικές αλλαγές για την ενίσχυση της αξιοπιστίας του πολιτικού συστήματος.
Ζέττα Μακρή: Η ελευθερία υπάρχει στη δημοκρατία, και η ελευθερία του λόγου υπάρχει και στην εσωκομματική διαδικασία όπως αποδείχτηκε σήμερα.
Ανδρέας Κατσανιώτης: Οι διαφορετικές απόψεις δεν είναι παραφωνία, είναι συνομιλία με τους πολίτες με τους οποίους ανησυχούν. Σ’ αυτό το πλαίσιο και η συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση. Όμως στα μάτια πολλών πολιτών, μοιάζει σαν μια διαμάχη μεταξύ ειδικών, ενώ η κοινωνία πιέζεται από άλλα προβλήματα. Σήμερα θέλω να μείνω στο ρόλο που δίνει το Σύνταγμα στον καθέναν από μας. Η Κυβέρνηση αξιολογείται από τον πρωθυπουργό, αλλά ελέγχεται και από τη Βουλή και λογοδοτεί στην κοινοβουλευτική ομάδα. Για τη μεταφορά ΟΠΕΚΕΠΕ σε ΑΑΔΕ η κοινοβουλευτική ομάδα δεν ενημερώθηκε, αλλά εγώ ψήφισα για να μη δημιουργήσω πρόβλημα στην κοινοβουλευτική ομάδα.
Τάκης Θεοδωρικάκος: Απαιτείται ισχυρή ενότητα της Νέας Δημοκρατίας στη μάχη για τις εκλογές, οι απόντες θα αναλάβουν την ευθύνη της απουσίας τους. Η στόχευση στους 13 συναδέλφους ήταν στόχευση στο ηθικό κύρος της παράταξης. Και αυτό δεν μπορούμε να το επιτρέψουμε. Να ξεκαθαρίσουμε και στην κοινωνία ότι αυτοί δεν πήραν χρήματα αλλά λειτούργησαν στο πλαίσιο του ρόλου τους. Και επίσης να αναδείξουμε την δημαγωγία και το λαϊκισμό του Αλέξη Τσίπρα, γιατί αυτός πιστεύω ότι θα είναι δεύτερο κόμμα. Διαφωνώ με το όριο ηλικίας για υποψήφιο βουλευτή στα 21.
Νίκος Παναγιωτόπουλος: Όλοι όσοι πήραμε τον λόγο είμαστε υποστηρικτές της κυβέρνησης και δεν είμαστε αμφισβητίες ούτε απέναντι στην κυβέρνηση. Αλλά αν ο βουλευτής επιθυμεί να εκφράσει κάποιο προβληματισμό, κάποιες ανησυχίες, ενδεχομένως και κάποια αγωνία για την πορεία των πραγμάτων, νομίζω ότι αυτό είναι καλή υπηρεσία στη συνολική προσπάθεια. Αρκεί να το κάνει με τον προβλεπόμενο τρόπο, στα προβλεπόμενα όργανα, εδώ στην κοινοβουλευτική ομάδα, και όχι από ‘δω κι από ‘κει. Αυτή είναι καλή υπηρεσία. Και βλέπω ότι υπάρχει ενδιαφέρον πραγματικά, από τους παρόντες τουλάχιστον. Άλλο να ιδρώνεις τη φανέλα στο λεκανοπέδιο κι άλλο στην περιφέρεια.
Βασίλης Σπανάκης: Εδώ είναι μία συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας της Νέας Δημοκρατίας. Όλοι βρισκόμαστε στην αίθουσα με την ιδιότητα του βουλευτή. Που έχει προκύψει μέσα από την ψήφο 2,5 περίπου εκατομμυρίων Ελλήνων που εμπιστεύτηκαν τη Νέα Δημοκρατία στις εκλογές του Μαΐου του 2023. Και αυτό δεν πρέπει να το βγάλουμε ποτέ από το μυαλό μας. Και το λέω γιατί; Το μήνυμα είναι ένα και ξεκάθαρο, ότι έχουμε ένα πρωθυπουργό που είναι πρωταγωνιστής στις εξελίξεις σε μια διεθνή κρίση που υπάρχει και πρωταγωνιστής στην Ευρώπη και παίρνει πρωτοβουλίες και το μεγάλο πλεονέκτημα της χώρας μας είναι ότι έχουμε μια μονοκομματική κυβέρνηση με σταθερή πολιτική και βρισκόμαστε λίγο πριν τις επόμενες εκλογές. Η Νέα Δημοκρατία είναι η παράταξη εκείνη που φέρνει σταθερότητα, σύνθεση και συσπείρωση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει υπερδιπλάσια αποδοχή από οποιοδήποτε άλλο πολιτικό αρχηγό, που σημαίνει ότι υπάρχουνε περιθώρια βελτίωσης του εκλογικού ποσοστού της νέας Δημοκρατίας. Ο ρόλος και ο λόγος του κόμματος της νέας Δημοκρατίας το επόμενο διάστημα είναι ο κεντρικός άξονας για την μεγάλη νίκη για ένα εκλογικό αγώνα. Βρισκόμαστε μπροστά στην πιο ιστορική και δύσκολη εκλογική μάχη για να κάνουμε τη Νέα Δημοκρατία ξανά για τρίτη θητεία κυβέρνηση και τον Κυριάκο Μητσοτάκη πρωθυπουργό Ναι, είμαστε θυμωμένοι, αλλά όχι ηττημένοι και παίξαμε άμυνα και τώρα πρέπει να παίξουμε επίθεση. Δε λυγίζουμε και προχωράμε.

Η συνεδρίαση της ΚΟ της ΝΔ ξεκίνησε στις 11:00 π.μ και συνεχίζεται.

https://www.ieidiseis.gr/politiki/758564/archisan-ta-organa-stin-ko-tis-nd-voridis-poinikopoieitai-i-drastiriotita-ton-voyleyton-kairidis-na-einai-pio-taktikes-oi-synantiseis/

Τι συμβαίνει στη Ρουμανία.- H κυβέρνηση έπεσε τώρα, η κρίση όμως είχε αρχίσει από την ακύρωση των εκλογών

Από

-

May 7, 2026

Από τον Κάλιν Γκεοργκέσκου και την ακύρωση του 2024 έως τον Νικουσόρ Νταν, την πτώση Μπολόζαν και τη σημερινή κρίση εξουσίας

Ο πρωθυπουργός της Ρουμανίας, Ίλιε Μπολόζαν, μιλάει κατά την τελετή ορκωμοσίας του στο Βουκουρέστι, Ρουμανία, 23 Ιουνίου 2025. Inquam Photos/Octav Ganea μέσω REUTERS. Η πτώση της κυβέρνησης Μπολόζαν δεν είναι ένα μεμονωμένο επεισόδιο. Είναι η επιστροφή της κρίσης που άνοιξε με την ακύρωση των προεδρικών εκλογών του 2024: ψηφιακή χειραγώγηση, θεσμική δυσπιστία, λιτότητα και άνοδος της ακροδεξιάς.

Η πτώση της κυβέρνησης Μπολόζαν στις 5 Μαΐου δεν είναι ένα συνηθισμένο επεισόδιο κοινοβουλευτικής αστάθειας. Είναι η επιστροφή, με άλλη μορφή, της κρίσης νομιμοποίησης που άνοιξε το 2024, όταν ακυρώθηκε ο πρώτος γύρος των προεδρικών εκλογών που είχε κερδίσει ο Κάλιν Γκεοργκέσκου.

Η Ρουμανία βρίσκεται ξανά στο κέντρο μιας πολιτικής καταιγίδας. Στις 5 Μαΐου 2026, η κυβέρνηση του φιλοευρωπαίου πρωθυπουργού Ιλίε Μπολόζαν κατέρρευσε μετά από πρόταση δυσπιστίας που υπέβαλαν από κοινού οι Σοσιαλδημοκράτες του PSD και η εθνικιστική AUR του Τζορτζ Σιμιόν. Η πρόταση πέρασε με 281 ψήφους, πολύ πάνω από το όριο των 233, αφήνοντας τον Μπολόζαν ως υπηρεσιακό πρωθυπουργό με περιορισμένες αρμοδιότητες έως τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης.

Η εικόνα είναι εκρηκτική: ο πρόεδρος Νικουσόρ Νταν προσπαθεί να συγκροτήσει νέα «φιλοδυτική» κυβέρνηση, αποκλείοντας τις πρόωρες εκλογές, ενώ τα κόμματα που μέχρι χθες συγκυβερνούσαν αλληλοκατηγορούνται και δυσκολεύονται να ξανακαθίσουν στο ίδιο τραπέζι. Το USR αποκλείει νέα συμμαχία με το PSD, το PNL εμφανίζεται απρόθυμο να επιστρέψει σε κυβέρνηση με τους Σοσιαλδημοκράτες, ενώ η AUR πιέζει τον πρόεδρο να ορίσει άμεσα πρωθυπουργό.

Όμως η σημερινή κρίση δεν γεννήθηκε από μια απλή διαφωνία για τον προϋπολογισμό. Η λιτότητα ήταν η σπίθα. Το εύφλεκτο υλικό είχε συσσωρευθεί από τον Δεκέμβριο του 2024, όταν το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ρουμανίας ακύρωσε ολόκληρη την προεδρική εκλογική διαδικασία, δύο ημέρες πριν από τον δεύτερο γύρο. Ο Κάλιν Γκεοργκέσκου δεν είχε εκλεγεί πρόεδρος· είχε κερδίσει τον πρώτο γύρο και θα αντιμετώπιζε την Έλενα Λασκόνι στον δεύτερο. Αυτή η διαφορά έχει σημασία, διότι νομικά ακυρώθηκε μια εκλογική διαδικασία, αλλά πολιτικά εκατομμύρια πολίτες ένιωσαν ότι ακυρώθηκε η ψήφος τους.

Η επίσημη αιτιολόγηση της ακύρωσης ήταν βαριά. Οι ρουμανικές αρχές μίλησαν για αθέμιτη ψηφιακή επιρροή, αδιαφανή χρηματοδότηση, παραπληροφόρηση και καταχρηστική εκμετάλλευση των αλγορίθμων των κοινωνικών δικτύων, κυρίως του TikTok. Στο σκεπτικό που μετέδωσαν ρουμανικά μέσα, το δικαστήριο ανέφερε ότι ο ελεύθερος χαρακτήρας της ψήφου αλλοιώθηκε επειδή οι ψηφοφόροι παραπληροφορήθηκαν μέσω επιθετικής προώθησης ενός υποψηφίου, κατά παράβαση της εκλογικής νομοθεσίας.

Εδώ αρχίζει το πρώτο μεγάλο ρουμανικό παράδοξο. Η απειλή ήταν πραγματική: ψηφιακή χειραγώγηση, πιθανή ρωσική επιρροή, ύποπτη χρηματοδότηση, αλγοριθμική ενίσχυση ενός υποψηφίου που εμφανίστηκε ξαφνικά ως αντισυστημικός σωτήρας. Αλλά η απάντηση ήταν θεσμικά ακραία: ακύρωση ολόκληρης της προεδρικής διαδικασίας, σε χρόνο μηδέν, με βάση πληροφορίες υπηρεσιών που δεν ήταν εξαρχής πλήρως δημόσια ελέγξιμες. Η δημοκρατία ίσως προστατεύθηκε νομικά· πολιτικά όμως τραυματίστηκε.

Η κοινή προσπάθεια ξεκίνησε στις 28 Απριλίου, όταν το αριστερό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα ή PSD, το οποίο αποχώρησε από τον συνασπισμό στα τέλη Απριλίου, και το ακροδεξιό κόμμα της αντιπολίτευσης Συμμαχία για την Ενότητα των Ρουμάνων ή AUR, υπέβαλαν την πρόταση στο Κοινοβούλιο. Μετά από κοινοβουλευτική συζήτηση, 281 νομοθέτες ψήφισαν υπέρ και τέσσερις κατά της πρότασης. Οι νομοθέτες του κεντροδεξιού Εθνικού Φιλελεύθερου Κόμματος ή PNL του Μπολόγιαν και των εταίρων του συνασπισμού, του κόμματος Ένωση Σώστε τη Ρουμανία, και του μικρού ουγγρικού κόμματος UDMR δεν ψήφισαν. (Βίντεο AP από τον Nicolae Dumitrache)

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν «εξέλεξε» τον Νικουσόρ Νταν. Αυτό θα ήταν λάθος και θα αναπαρήγαγε τη ρητορική της AUR. Αυτό που έκανε η Ε.Ε. ήταν διαφορετικό: ενεργοποίησε το ρυθμιστικό της οπλοστάσιο απέναντι στις πλατφόρμες. Η Κομισιόν κινήθηκε απέναντι στο TikTok μέσω του Digital Services Act, ζητώντας διατήρηση δεδομένων και ανοίγοντας διαδικασία για πιθανές αποτυχίες στην αντιμετώπιση συστημικών κινδύνων για τις εκλογές.

Αυτή η παρέμβαση βοήθησε έμμεσα τον μετέπειτα νικητή. Όχι επειδή η Ε.Ε. έστησε την κάλπη υπέρ του Νταν, αλλά επειδή άλλαξε το θεσμικό και ψηφιακό περιβάλλον μέσα στο οποίο έγινε η επανάληψη των εκλογών. Η Επιτροπή πίεσε τις πλατφόρμες, η Ρουμανία υιοθέτησε αυστηρότερους κανόνες για την πολιτική διαφήμιση στο διαδίκτυο και το προεκλογικό αφήγημα μετατοπίστηκε: από «ποιος εκφράζει τη λαϊκή οργή» σε «ποιος κρατά τη Ρουμανία στη Δύση».

Στις επαναληπτικές προεδρικές εκλογές του 2025, ο Γκεοργκέσκου έμεινε εκτός, αλλά το ρεύμα του δεν εξαφανίστηκε. Πέρασε στον Τζορτζ Σιμιόν και στην AUR. Ο Σιμιόν κέρδισε καθαρά τον πρώτο γύρο, σχεδόν διπλασιάζοντας το ποσοστό του Νικουσόρ Νταν. Στον δεύτερο γύρο, όμως, ο Νταν ανέτρεψε τη δυναμική, συγκέντρωσε το φιλοευρωπαϊκό, αντι-ακροδεξιό και αστικό μπλοκ και κέρδισε την προεδρία.

Η νίκη Νταν έμοιαζε με επαναφορά της Ρουμανίας στη θεσμική κανονικότητα. Στην πραγματικότητα, ήταν περισσότερο ανακωχή παρά λύση. Η χώρα απέφυγε την προεδρική νίκη ενός σκληρού εθνικιστή, αλλά δεν απάντησε στο ερώτημα γιατί τόσοι πολλοί Ρουμάνοι ήταν έτοιμοι να ψηφίσουν αντισυστημικά. Η οργή για τη διαφθορά, το κόστος ζωής, την ανισότητα, τις παλιές πελατειακές δομές και την αίσθηση ότι οι ελίτ αποφασίζουν πίσω από κλειστές πόρτες δεν εξαφανίστηκε. Απλώς μεταφέρθηκε από την προεδρική κάλπη στο κοινοβούλιο.

Η κυβέρνηση Μπολόζαν σχηματίστηκε για να κάνει αυτό που πολιτικά κανείς δεν ήθελε να χρεωθεί: δημοσιονομική προσαρμογή. Η Ρουμανία είχε από τα σοβαρότερα δημοσιονομικά προβλήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ η πολιτική αστάθεια απειλεί την πιστοληπτική εικόνα της χώρας και την πρόσβαση σε ευρωπαϊκούς πόρους.

Ο Μπολόζαν προσπάθησε να μειώσει το έλλειμμα με μέτρα λιτότητας και περικοπές. Αυτό τον έκανε αξιόπιστο στα μάτια των αγορών και των Βρυξελλών, αλλά πολιτικά ευάλωτο στο εσωτερικό. Το PSD δεν ήθελε να πληρώσει το κοινωνικό κόστος. Απέσυρε τη στήριξή του, τράβηξε τους υπουργούς του από την κυβέρνηση και τελικά συμμάχησε κοινοβουλευτικά με την AUR για να ρίξει τον πρωθυπουργό.

Αυτή είναι η δεύτερη μεγάλη αντίφαση της ρουμανικής κρίσης. Το PSD θέλει να παραμένει κόμμα εξουσίας και ταυτόχρονα να μη χρεώνεται το κόστος της εξουσίας. Θέλει τη φιλοευρωπαϊκή νομιμοποίηση, αλλά χρησιμοποίησε την ψήφο της ακροδεξιάς για να ανατρέψει έναν φιλοευρωπαίο πρωθυπουργό. Θέλει να εμφανίζεται ως δύναμη σταθερότητας, αλλά η τακτική του ενισχύει ακριβώς το κόμμα που απειλεί να γίνει ο κύριος εκφραστής της αντισυστημικής Ρουμανίας.

Η AUR, από την άλλη, δεν χρειάστηκε να κυβερνήσει για να κερδίσει. Της αρκεί να εμφανίζεται ως δύναμη που τιμωρεί το «σύστημα». Η πτώση Μπολόζαν είναι ιδανική για τον Σιμιόν: αποδεικνύει στους ψηφοφόρους του ότι η πίεση αποδίδει, ενώ ταυτόχρονα αφήνει τα κόμματα του κέντρου να μαλώνουν για το ποιος θα αναλάβει την ευθύνη του επόμενου δύσκολου προϋπολογισμού.

Το ερώτημα τώρα είναι πού οδηγούνται οι εξελίξεις. Οι πρόωρες εκλογές θα ήταν το καθαρότερο θεσμικό σενάριο, αλλά και το πιο επικίνδυνο για το φιλοευρωπαϊκό μπλοκ, επειδή πιθανότατα θα ενίσχυαν την AUR. Γι’ αυτό ο Νταν τις αποκλείει και επιδιώκει νέο φιλοδυτικό κυβερνητικό σχήμα μέσα από διαπραγματεύσεις. Το πρόβλημα είναι ότι τα αριθμητικά σενάρια υπάρχουν, αλλά η εμπιστοσύνη μεταξύ των κομμάτων έχει σχεδόν διαλυθεί.

Η Ρουμανία, επομένως, δεν ζει απλώς μια κυβερνητική κρίση. Ζει κρίση αντιπροσώπευσης. Το 2024 το κράτος είπε στους πολίτες ότι έπρεπε να ακυρώσει μια εκλογική διαδικασία για να προστατεύσει τη δημοκρατία. Το 2025 οι πολίτες εξέλεξαν έναν φιλοευρωπαίο πρόεδρο για να αποφύγουν την ακροδεξιά ανατροπή. Το 2026 το ίδιο πολιτικό σύστημα που σώθηκε από την κάλπη αποδεικνύεται ανίκανο να κυβερνήσει με σταθερότητα.

Η κριτική αποτίμηση είναι αναπόφευκτη. Η ακύρωση του 2024 μπορεί να ήταν θεσμικά δικαιολογημένη, αλλά δεν αρκούσε. Η νίκη του Νταν ήταν νόμιμη και καθαρή, αλλά δεν έγινε κοινωνική συμφιλίωση. Η ευρωπαϊκή παρέμβαση στις πλατφόρμες ήταν αναγκαία, αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει την εμπιστοσύνη των πολιτών. Και η λιτότητα μπορεί να είναι δημοσιονομικά αναγκαία, αλλά όταν εφαρμόζεται από κόμματα που θεωρούνται μέρος ενός κλειστού συστήματος εξουσίας, γίνεται πολιτικό καύσιμο για την ακροδεξιά.

Αυτό είναι το πραγματικό μάθημα της Ρουμανίας για όλη την Ευρώπη. Η δημοκρατία δεν απειλείται μόνο όταν χειραγωγούνται οι αλγόριθμοι. Απειλείται και όταν οι πολίτες πείθονται ότι οι θεσμοί λειτουργούν μόνο για να διασώζουν το υπάρχον σύστημα. Αν ο Νικουσόρ Νταν δεν καταφέρει να συνδέσει τη φιλοευρωπαϊκή πορεία με κοινωνική δικαιοσύνη, διαφάνεια και πραγματική λογοδοσία, η επόμενη κρίση δεν θα είναι απλώς κυβερνητική. Θα είναι βαθύτερη: μια κρίση εμπιστοσύνης απέναντι στο ίδιο το ευρωπαϊκό μοντέλο διακυβέρνησης στη νοτιοανατολική πτέρυγα της Ένωσης.

Π. Οικονόμου: τα πυρηνικά του Ιράν: Πούτιν ή Νετανιάχου ο νικητής;

Από

-

May 7, 2026

Του Παντελή Φ. Οικονόμου

ΝΕΑ – 06/05/2026

Τo Ιράν σήμερα δεν έχει πυρηνικά όπλα. Εάν είχε θα το έκανε γνωστό με στόχο τη στρατηγική αποτροπή της εχθρικής επιθετικότητας. Ωστόσο, οι καλά γνωρίζοντες δεν αποκλείουν «αύριο», σε κάποια αδιέξοδη στιγμή του πολέμου η Τεχεράνη να ανακοινώσει την κατασκευή της πυρηνικής της βόμβας.

Στο πλαίσιο αυτής της πραγματικότητας διανύουμε ημέρες κρίσιμης διπλωματίας, με τον αμερικανό πρόεδρο να βρίσκεται στο κέντρο μιας πρωτόγνωρης διελκυστίνδας:

Ο Τραμπ βάζει ως πρώτον όρο για μια συμφωνία ειρήνης στη Μέση Ανατολή την πλήρη καταστροφή του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Απαιτεί από την Τεχεράνη να απεμπολήσει εσαεί το δικαίωμά της για εμπλουτισμό ουρανίου.

Το Ιράν δεν δέχεται καν τη συζήτηση του θέματος. Θεωρεί τον εμπλουτισμό ουρανίου για ειρηνικούς σκοπούς και υπό διεθνή έλεγχο, αναφαίρετο δικαίωμά του. Ενα δικαίωμα που έχουν αδιακρίτως όλες οι 185 μη-πυρηνικές χώρες-μέλη της NΡT. Επιπλέον, η Τεχεράνη δεν θεωρεί αξιόπιστο τον πρόεδρο Τραμπ και τους εκπροσώπους του στις διαπραγματεύσεις.

Η Ρωσία έχει κάθε λόγο να μη θέλει να αποκτήσει το Ιράν πυρηνικά όπλα. Η συμμετοχή της στη διεθνή συμφωνία JCPOA του 2015 είναι μεταξύ άλλων η κορυφαία απόδειξη της εν λόγω στρατηγικής της. Με αυτόν τον στόχο, ο πρόεδρος Πούτιν ανέλαβε πρόσφατα, έπειτα από συνεννοήσεις με τον ιρανό ΥΠΕΞ Αραγτσί στην Αγία Πετρούπολη, την πρωτοβουλία-πρόταση προς τις ΗΠΑ για από κοινού αντιμετώπιση και λύση του ιρανικού πυρηνικού προβλήματος.

Το Ισραήλ αντίθετα δεν δέχεται συμφωνία που θα αφήνει στο Ιράν όποια ψήγματα πυρηνικής ικανότητας. «Κάθε συμφωνία γύρω από τα πυρηνικά του Ιράν θα είναι μια κακή συμφωνία», επαναλαμβάνει πεισματικά εδώ και 25 χρόνια ο Νετανιάχου. Αυτό το δόγμα τον οδήγησε στη μεγάλη επιτυχία του να «ωθήσει» τον πρόεδρο Τραμπ, το 2018, στην παράλογη απόφασή του να εγκαταλείψουν οι ΗΠΑ μονομερώς τη διεθνή συμφωνία JCPOA αυστηρού ελέγχου του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Και στη συνέχεια να τον «πείσει» να πρωταγωνιστούν οι ΗΠΑ στον πόλεμο του Ιράν.

Τελικά, πέρα από ενδιαφέρουσα, είναι γεωπολιτικά κρίσιμη η κατάληξη αυτής της διελκυστίνδας. Ποιος θα επικρατήσει στην απόφαση του προέδρου Τραμπ; Ο Πούτιν ή ο Νετανιάχου; Θα συνεργαστούν οι ΗΠΑ με τη Ρωσία για διπλωματική επίλυση του ιρανικού πυρηνικού προβλήματος και πιθανή επίτευξη ειρήνης στη περιοχή ή θα συνεχίσουν οι ΗΠΑ να ακολουθούν την ισραηλινή μαξιμαλιστική πολεμική πολιτική χωρίς όρους και συζήτηση;

Το αποτέλεσμα ίσως αποδείξει κατά πόσον ευσταθούν οι ισχυρισμοί περί ύπαρξης δύο ισχυρών μηχανισμών εκβιασμού του αμερικανού προέδρου. Του ρωσικού, που δημιούργησαν οι προσωπικές αλλά κυρίως οι οικονομικές σχέσεις του πολίτη Τραμπ με τη Ρωσία κατά την περίοδο των πολλαπλών πτωχεύσεων των καζίνων του ή του μυστηριώδους ισραηλινού δικτύου Επστιν;

*Ο δρ Παντελής Φ. Οικονόμου είναι επιστημονικός συνεργάτης στο Ελληνικό Ιδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ), πρώην πυρηνικός επιθεωρητής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ)

«Διαβολικοί Τούρκοι»: Πυρά του «Έλληνα» αρχιστράτηγου της Ουγκάντας

Από

-

May 7, 2026

Νέα αλυσίδα επιθέσεων στην Τουρκία εξαπολύει μέσω X ο «ελληνικής καταγωγής», όπως ο ίδιος υποστηρίζει, αρχηγός του στρατού της Ουγκάντας Μουχούζι Καϊνερουγκάμπα.

«Δεν θα επιτρέψουμε ποτέ στην Οθωμανική αυτοκρατορία να επανεμφανιστεί στην Αφρική. Αυτή είναι η αυτοκρατορία του Διαβόλου. Είναι αντίχριστος» αναφέρει χαρακτηριστικά.

«Τώρα πρέπει να αντιμετωπίσω τους διαβολικούς Τούρκους. Αλλά σύντομα θα μπουν στη θέση τους. Θα κάνουν ό,τι απαιτήσουμε!» τονίζει ακόμη.

«Δεν θέλω να φύγω από το Twitter σκεπτόμενος τον διάβολο (Τουρκία). Θέλω να φύγω από αυτό σκεπτόμενος τον ευλογημένο Κύριο και Σωτήρα μας» πρόσθεσε.

Ο Μουχούζι έχει δηλώσει σε όλους τους τόνους ότι η Ουγκάντα είναι σύμμαχος του Ισραήλ, απειλώντας μάλιστα ότι θα μπορούσε να «καταλάβει την Τεχεράνη σε δύο εβδομάδες».

Πηγή: skai.gr

https://www.sigmalive.com/news/international/1312746/diavoliki-tourkoi-pira-toy-ellina-arkhistratighoy-tis-oyghkantas

Σάι Γκαλ από Αθήνα: Η Τουρκία χτίζει περίμετρο ελέγχου – Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ πρέπει να απαντήσουν επιχειρησιακά

Από

XAK

-

May 7, 2026

3

Με μια ομιλία υψηλής στρατηγικής έντασης, ο Ισραηλινός αναλυτής Σάι Γκαλ έκανε την πρώτη του δημόσια εμφάνιση στην Ελλάδα, σε εκδήλωση του International Institute of Strategy σε συνεργασία με το ΕΛΙΣΜΕ, τη Δευτέρα 4 Μαΐου 2026.

Το θέμα της παρέμβασής του, «Κυριαρχία, Έλεγχος και η Μεσογειακή Δοκιμασία της Ευρώπης», δεν ήταν μια ακαδημαϊκή άσκηση. Ήταν ευθεία στρατηγική προειδοποίηση: η Ανατολική Μεσόγειος δεν είναι πια περιφερειακό ζήτημα. Είναι το σημείο όπου δοκιμάζονται η Ευρώπη, το ΝΑΤΟ, η ελληνοϊσραηλινή συνεργασία και η ίδια η έννοια της κυριαρχίας.

Ο Γκαλ έβαλε στο κέντρο της ανάλυσής του την Τουρκία. Όχι ως μεμονωμένη απειλή σε ένα μέτωπο, αλλά ως δύναμη που συνδέει πολλά πεδία σε ένα ενιαίο σύστημα πίεσης: Αιγαίο, Κύπρο, Λιβύη, Συρία, Μαύρη Θάλασσα, Βόσπορο, Ακούγιου, Σομαλία, Χαμάς, ενέργεια και μεταναστευτικό.

Η φράση-κλειδί ήταν η «τουρκική περίμετρος». Κατά τον Ισραηλινό αναλυτή, η Άγκυρα δεν λειτουργεί αποσπασματικά. Ενώνει τους φακέλους που οι ευρωπαϊκές γραφειοκρατίες χωρίζουν. Εκεί βρίσκεται και το πρόβλημα: η Δύση διαβάζει την Τουρκία σε κεφάλαια, ενώ η Τουρκία παίζει ενιαία παρτίδα.

Το πιο βαρύ συμπέρασμα του Γκαλ ήταν ότι η Τουρκία δεν χρειάζεται απαραίτητα πόλεμο. Θέλει κάτι πιο χρήσιμο: να έχει δικαίωμα βέτο στην πράξη. Να πρέπει η Ελλάδα να υπολογίζει την Άγκυρα πριν επεκτείνει δικαιώματα. Η Κύπρος πριν προχωρήσει σε ενεργειακά έργα. Το Ισραήλ πριν συνδεθεί με την Ευρώπη. Η Ε.Ε. πριν αποφασίσει κυρώσεις. Το ΝΑΤΟ πριν αναπτύξει δυνάμεις.

Αυτό, όπως είπε, δεν είναι εταιρική σχέση. Είναι υπό όρους κυριαρχία. Και υπό όρους κυριαρχία δεν είναι κυριαρχία. Είναι άδεια από τρίτο.

Σκληρή ήταν η παρέμβασή του για την Κύπρο. Ο Γκαλ απέρριψε πλήρως τον όρο «παγωμένη σύγκρουση». Τα Κατεχόμενα, είπε, δεν είναι στατική εκκρεμότητα. Είναι ενεργή τουρκική υποδομή. Είναι βάθος στρατιωτικό, πληροφοριακό, επιχειρησιακό και ψυχολογικό.

Το βόρειο τμήμα της Κύπρου, σύμφωνα με την ανάλυσή του, λειτουργεί ως τουρκικό αβύθιστο αεροπλανοφόρο μέσα στον ευρωπαϊκό χώρο. Και η μεγαλύτερη ντροπή, όπως υπογράμμισε, δεν είναι μόνο η κατοχή. Είναι ότι η Ευρώπη έμαθε να ζει με την κατοχή.

Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε το δόγμα «Poseidon’s Wrath», το οποίο παρουσίασε όχι ως πολεμική ιαχή, αλλά ως δόγμα συνεπειών. Το μήνυμα ήταν καθαρό: αν το κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου μετατραπεί πλήρως σε πλατφόρμα απειλής κατά Ισραήλ, Κύπρου, Ελλάδας ή ευρωπαϊκής διασυνδεσιμότητας, δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από τη διπλωματική λέξη «εκκρεμότητα».

Ακόμη πιο ευαίσθητη ήταν η τοποθέτησή του για το Ακούγιου. Ο Γκαλ το χαρακτήρισε ρωσικό πυρηνικό θύλακα μέσα στο ΝΑΤΟ. Κατά την εκτίμησή του, το εργοστάσιο δεν είναι απλώς ενεργειακή εγκατάσταση. Είναι υποδομή ρωσικής επιρροής στη μεσογειακή ακτή της Τουρκίας.

Η αναφορά του στο Άρθρο 5 ήταν ενδεικτική: δεν είναι μαγική ασπίδα. Είναι πολιτική κρίση. Και αν ποτέ τεθεί ζήτημα Ακούγιου, το ερώτημα δεν θα είναι μόνο ποιος κινήθηκε κατά της Τουρκίας, αλλά γιατί ένα μέλος του ΝΑΤΟ έβαλε τη Ρωσία τόσο βαθιά μέσα στο ενεργειακό του σύστημα.

Στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, ο Γκαλ χρησιμοποίησε έναν από τους πιο αιχμηρούς χαρακτηρισμούς της ομιλίας: «όπλο που παριστάνει τον χάρτη». Η Τουρκία, είπε, δεν ενδιαφέρεται απαραίτητα να κερδίσει νομικά. Θέλει να παράγει τετελεσμένα. Να πιέσει την Ελλάδα, να περιορίσει την Αίγυπτο, να δυσκολέψει το Ισραήλ και να απειλήσει διαδρομές ενέργειας, καλωδίων και εμπορίου.

Στο στρατιωτικό επίπεδο, η θέση του ήταν αδιαπραγμάτευτη: όχι F-35 στην Τουρκία. Όχι αναβολή. Άρνηση, εκτός αν αλλάξει ριζικά η τουρκική συμπεριφορά. Για τα F-16, έθεσε θέμα αυστηρών όρων σε κάθε επίπεδο: συντήρηση, αναβαθμίσεις, ανταλλακτικά, όπλα, λογισμικό και πολιτική άδεια χρήσης.

Ο Γκαλ δεν παρέλειψε να συνδέσει τη Γάζα, το Ιράν, τη Χαμάς, τη Χεζμπολάχ, τους Χούθι και τη Σομαλία σε ένα ενιαίο νότιο σύστημα πίεσης. Για την 7η Οκτωβρίου είπε ότι δεν ήταν «αντίσταση», αλλά σφαγή σχεδιασμένη για να σπάσει μια κοινωνία. Παράλληλα προειδοποίησε ότι η Χαμάς δεν ζει μόνο μέσα από τα τούνελ της Γάζας, αλλά από εξωτερικές γραμμές στήριξης: Τεχεράνη, Ντόχα και Άγκυρα.

Το μήνυμά του προς την Τουρκία ήταν βαρύ: το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ δεν γράφτηκε για να προστατεύει κέντρα διοίκησης τρομοκρατικών οργανώσεων. Αν το τουρκικό έδαφος χρησιμοποιείται ως μέρος αλυσίδας απειλής, τότε το ερώτημα δεν είναι μόνο αν η Τουρκία είναι σύμμαχος, αλλά τι επιτρέπει να γίνεται στο έδαφός της.

Στο γεωοικονομικό σκέλος, ο Γκαλ παρουσίασε δύο ανταγωνιστικούς χάρτες. Ο πρώτος είναι ο τουρκικός χάρτης μόχλευσης: TurkStream, Βόσπορος, Middle Corridor, τουρκολιβυκή γραμμή, πίεση στην Ανατολική Μεσόγειο. Ο δεύτερος είναι ο χάρτης του IMEC και του Vertical Corridor: Ινδία, Κόλπος, Ισραήλ, Κύπρος, Ελλάδα και Ευρώπη.

Εκεί έδωσε στην Ελλάδα κεντρικό ρόλο. Η Ελλάδα, είπε, δεν είναι περιφέρεια. Είναι πύλη. Η Κύπρος δεν είναι εμπόδιο. Είναι άγκυρα. Το Ισραήλ δεν είναι εξωτερικός παίκτης. Είναι στρατηγικός κόμβος.

Στην κατακλείδα του, ο Γκαλ έστειλε μήνυμα προς Αθήνα, Λευκωσία και Ιερουσαλήμ: να συνεργάζονται με τις ΗΠΑ, αλλά να μην περιμένουν τις ΗΠΑ. Να τιμούν τη συμμαχία, αλλά να μην τη συγχέουν με ασφαλιστήριο συμβόλαιο.

Η πρότασή του ήταν η δημιουργία μιας πραγματικά επιχειρησιακής Ευρώπης, με άξονα Ελλάδα–Κύπρο–Ισραήλ. Όχι άλλα ευχολόγια περί στρατηγικής αυτονομίας, αλλά μηχανισμοί προειδοποίησης, αεράμυνα, αντιπυραυλική άμυνα, ένταξη της Κύπρου στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό και πραγματική προστασία των υποδομών που ενώνουν Ανατολική Μεσόγειο και Ευρώπη.

Το τελικό μήνυμα ήταν απλό και σκληρό: η καταιγίδα δεν έρχεται. Είναι ήδη εδώ. Το ερώτημα είναι αν Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και Ευρώπη θα τη δουν ως θεατές ή θα μπουν σε αυτήν ως αρχιτέκτονες της δικής τους ασφάλειας.

Η Κίνηση Πολιτών Θεσσαλονίκης συναντήθηκε με τον Πρόεδρο της ΔΕΘ

Από

-

May 7, 2026

1

Αντιπροσωπεία της Κίνησης Πολιτών, από την/τους Ρία Καλφακάκου, Γιώργο Λιτσαρδάκη, Γιάννη Μαγκριώτη, Στράτο Μάνο, Νίκο Παπαμίχο, συναντήθηκε χθες, με τον πρόεδρο της ΔΕΘ Χρήστο Τσεντεμείδη.

Ο πρόεδρος της ΔΕΘ παρουσίασε τον σχεδιασμό της εταιρείας σε συνεργασία με το Υπερταμείο και την Μονάδα Στρατηγικών Συμβάσεων, για την νέα ΔΕΘ και το Μητροπολιτικό Πάρκο, όπως τον ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός τον περσινό Σεπτέμβριο.
Τόνισε ότι, μέσα στο Καλοκαίρι του τρέχοντος έτους, θα είναι έτοιμοι για την προκήρυξη του διαγωνισμού, με στόχο μέχρι το τέλος του χρόνου να υπάρχει ανάδοχος.
Τόνισε επίσης ότι, το έργο θα είναι εντυπωσιακό, θα αναβαθμίσει την Θεσσαλονίκη και θα προσφέρει σημαντικά στην οικονομία και την απασχόληση.

Από την πλευρά τους, οι εκπρόσωποι της Κίνησης Πολιτών, ευχαρίστησαν τον Πρόεδρο για την συνάντηση και την παρουσίαση του σχεδίου, πάνω στο οποίο δουλεύουν. Τον ενημέρωσαν για τις θέσεις της Κίνησης Πολιτών, όπως διαμορφώθηκαν τα τελευταία έξι χρόνια στην κατεύθυνση της διασφάλισης όρων βιωσιμότητας της ΔΕΘ, όσο και όρων βιωσιμότητας για την πόλη. Επίσης τον ενημέρωσαν για την συμβολή της Κίνησης στην ενημέρωση των θεσσαλονικέων, των φορέων της πόλης και των κομμάτων.

Τόνισαν επίσης, πως θεωρούν θετικές και τις θέσεις πολλών δήμων της Θεσσαλονίκης, όπως και τις άλλες πρωτοβουλίες πολιτών, που αναπτύχθηκαν τον τελευταίο χρόνο, ειδικά την πρωτοβουλία για την συγκέντρωση υπογραφών και την διενέργεια δημοψηφίσματος για το συνολικό σχέδιο του Μητροπολιτικού Πάρκου και της Νέας ΔΕΘ, και φυσικά την τοποθέτηση του Δημάρχου Θεσσαλονίκης, που συνέβαλαν στην ακύρωση από τον Πρωθυπουργό, τον περσινό Σεπτέμβριο, του εγκληματικού σχεδίου της λεγόμενης “Ανάπλασης της ΔΕΘ”, του σχεδίου της αντιπαροχής με την σύμπραξη ιδιωτών σε ένα ολοφάνερα κερδοσκοπικό έργο.

Ειδικότερα, για το σχέδιο που παρουσίασε ο πρόεδρος της ΔΕΘ και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής του, τόνισαν: Θεωρούμε θετικές τις προθέσεις του προέδρου, όμως, επειδή έχει τραυματιστεί η εμπιστοσύνη των θεσσαλονικέων από τα σχέδια της προηγούμενης διοίκησης, του Υπερταμείου και της κυβέρνησης, η Κίνηση Πολιτών θα ήθελε γραπτές και δεσμευτικές τις θέσεις, με τις σχετικές μελέτες και την χωρομέτρηση του Μητροπολιτικού Πάρκου και των κτιρίων, για να εκφράσει την τελική της θέση.

Σημείωσαν ακόμη με έμφαση ότι, η μη τροποποίηση του Προεδρικού Διατάγματος με το Ειδικό Χωρικό Σχέδιο, για την κατάργηση της πρόβλεψης του Real Estate, με την ίδια τροπολογία, που εισηγήθηκε και ψήφισε η κυβέρνηση για να διατηρηθεί και να ανακατασκευαστεί το Βελλίδιο, γεννά πολλά ερωτήματα και δεν δημιουργεί συνθήκες οικοδόμησης διαλόγου και εμπιστοσύνης.

Τέλος, οι εκπρόσωποι της Κίνησης Πολιτών, σημείωσαν ότι, θα συνεχίσουν τις προσπάθειες τους για να υπάρξουν έγκαιρα οι αναγκαίες δεσμεύσεις και αλλαγές, όσο και ότι θα αγωνιστούν για την επίτευξη της μέγιστης δυνατής διαφάνειας προς τους πολίτες της Θεσσαλονίκης.

Η φιλοσοφία διοίκησης της κυβέρνησης Τράμπ: Μια επικίνδυνη νέα επίθεση στην ελευθερία του Τύπου

Από

-

May 7, 2026

David A. Graham

Staff writer

Το FBI φέρεται να έχει ξεκινήσει ποινική έρευνα για διαρροή πληροφοριών, με επίκεντρο τη συντάκτρια του Atlantic, Sarah Fitzpatrick. Ακόμη και για μια κυβέρνηση με κακό ιστορικό ως προς την ελευθερία του Τύπου, και για ένα ομοσπονδιακό γραφείο με παρελθόν αμφιλεγόμενων ενεργειών από διευθυντές του, πρόκειται για ένα επικίνδυνο βήμα.

Sarah Fitzpatrick
(Ευγενική παραχώρηση του Washington Week With The Atlantic)

Ο πόλεμος της κυβέρνησης Τραμπ εναντίον της ελευθερίας του Τύπου έχει φτάσει σε ένα ανησυχητικά νέο χαμηλό σημείο.

Σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα του MS NOW, το FBI έχει ξεκινήσει ποινική έρευνα με επίκεντρο τη συνάδελφό μου στο Atlantic, Sarah Fitzpatrick, σε σχέση με άρθρο που δημοσίευσε τον περασμένο μήνα για τον διευθυντή Kash Patel. Βασιζόμενη σε περίπου δύο δωδεκάδες πηγές, η Fitzpatrick ανέφερε ότι άνθρωποι μέσα στην κυβέρνηση και στο ίδιο το γραφείο είναι βαθιά ανήσυχοι για αυτό που περιέγραψαν ως ανεξήγητες απουσίες του Patel και υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.

Μετά τη δημοσίευση του άρθρου, ο Patel κατέθεσε αγωγή εναντίον της Fitzpatrick και του Atlantic, κατηγορώντας τους για δυσφήμηση και ζητώντας αποζημίωση 250 εκατομμυρίων δολαρίων. Το Atlantic δηλώνει ότι στηρίζει το ρεπορτάζ της Fitzpatrick, ενώ νομικοί σχολιαστές από όλο το πολιτικό φάσμα έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η υπόθεση είναι αδύναμη και πιθανότατα θα αποτύχει.

Ο αρχισυντάκτης Jeffrey Goldberg απάντησε στο δημοσίευμα του MS NOW με την εξής δήλωση:

«Αν επιβεβαιωθεί ότι αυτό είναι αλήθεια, θα πρόκειται για μια εξωφρενική επίθεση στον ελεύθερο Τύπο και στην ίδια την Πρώτη Τροπολογία. Θα υπερασπιστούμε σθεναρά το Atlantic και το προσωπικό του· δεν θα εκφοβιστούμε από παράνομες έρευνες ή άλλες πράξεις πολιτικά υποκινούμενων αντιποίνων· θα συνεχίσουμε να καλύπτουμε το FBI με επαγγελματισμό, αμεροληψία και πληρότητα· και θα συνεχίσουμε να ασκούμε δημοσιογραφία προς όφελος του δημόσιου συμφέροντος.»

Η κατάθεση μιας αδύναμης αστικής αγωγής από τον Patel ως ιδιώτη είναι δικαίωμά του, αν και είναι επίσης προφανώς μια ακατάλληλη προσπάθεια να φιμώσει ρεπορτάζ που τον παρουσιάζει αρνητικά. Όμως, αν το γραφείο του Patel έχει ξεκινήσει ποινική έρευνα εναντίον μιας δημοσιογράφου, χρησιμοποιώντας την ισχύ της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, αυτό θα συνιστούσε σημαντική κλιμάκωση.

Εκπρόσωπος του FBI διέψευσε ότι υπάρχει τέτοια έρευνα, δηλώνοντας στο MS NOW:

«Αυτό είναι εντελώς ψευδές. Δεν υπάρχει καμία τέτοια έρευνα και η δημοσιογράφος που αναφέρετε δεν ερευνάται καθόλου.»

Όμως το MS NOW αναφέρει ότι ορισμένοι από τους πράκτορες του FBI που έχουν ανατεθεί στην υπόθεση είναι δυσαρεστημένοι. «Ξέρουν ότι δεν πρέπει να το κάνουν αυτό», είπε μια πηγή στο δίκτυο. «Αλλά αν δεν προχωρήσουν, μπορεί να χάσουν τη δουλειά τους. Ό,τι κι αν κάνεις, είσαι χαμένος.»

Θα ήταν αξιοσημείωτο αν η κυβέρνηση Τραμπ ξεκινούσε ποινική έρευνα με επίκεντρο ένα μέλος του Τύπου. Προηγουμένως, η κυβέρνηση είχε απειλήσει συχνά τον ελεύθερο Τύπο με άλλους τρόπους. Ο ίδιος ο πρόεδρος Τραμπ έχει επιδείξει είτε άγνοια είτε περιφρόνηση απέναντι στην Πρώτη Τροπολογία, λέγοντας ότι η αρνητική κάλυψη εις βάρος του είναι «πραγματικά παράνομη». Έχει καταθέσει πολλές δικές του αγωγές εναντίον ειδησεογραφικών οργανισμών· τον περασμένο μήνα, ένας δικαστής απέρριψε αγωγή εναντίον της Wall Street Journal επειδή είχε αναφέρει —ορθώς— μια κάρτα που είχε στείλει ο Τραμπ στον εκλιπόντα καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα Jeffrey Epstein, στην οποία υπήρχε ένα σκίτσο γυμνής γυναίκας. Ο Τραμπ έχει επιχειρήσει να απομακρύνει μέσα ενημέρωσης από τον Λευκό Οίκο επειδή αρνήθηκαν να χρησιμοποιήσουν τη νέα ονομασία που έδωσε στον Κόλπο του Μεξικού, ενώ η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Επικοινωνιών του έχει απειλήσει επανειλημμένα ειδησεογραφικούς οργανισμούς με αφαίρεση αδειών εκπομπής και άλλες κυρώσεις.

Η ύπαρξη ποινικής έρευνας θα ήταν αξιοσημείωτη και για άλλους λόγους. Πρώτον, η έρευνα φέρεται να διεξάγεται από τη μονάδα του FBI για τις εσωτερικές απειλές. Πρόκειται ακριβώς για αυτό που υποδηλώνει ο όρος: μια ομάδα επιφορτισμένη με την παρακολούθηση ενεργειών ομοσπονδιακών υπαλλήλων ή συνεργατών που έχουν πρόσβαση σε ευαίσθητες πληροφορίες και ενδέχεται να τις αποκαλύψουν, βλάπτοντας την εθνική ασφάλεια. Η Fitzpatrick προφανώς δεν είναι εσωτερικό στέλεχος.

Δεύτερον, ούτε ο Patel ούτε κανείς άλλος έχει δημόσια ισχυριστεί, σε οποιοδήποτε άλλο πλαίσιο, ότι η Fitzpatrick παραβίασε τον νόμο. Ούτε η αγωγή του ούτε κάποια δημόσια δήλωση ισχυρίζεται ότι η Fitzpatrick δημοσίευσε διαβαθμισμένες πληροφορίες. Οι δημοσιογράφοι πράγματι μερικές φορές δημοσιεύουν διαβαθμισμένες πληροφορίες όταν αυτό εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, και παρότι κάθε κυβέρνηση το απεχθάνεται, συνήθως απαντούν προσπαθώντας να εντοπίσουν και να διώξουν τους υπεύθυνους των διαρροών, όχι τους δημοσιογράφους — αν και η κυβέρνηση έχει κατά καιρούς προσπαθήσει να υποχρεώσει δημοσιογράφους να καταθέσουν για τις πηγές τους. Νωρίτερα φέτος, πράκτορες του FBI κατέσχεσαν συσκευές μιας δημοσιογράφου της Washington Post που είχε λάβει διαρροές, αλλά ποτέ δεν αναφέρθηκε ότι η ίδια ήταν αντικείμενο της έρευνας.

Από αυτή την υπόθεση απουσιάζει ακόμη και η επίφαση απειλής για την εθνική ασφάλεια. Αν το δημοσίευμα είναι αληθές, ο Patel φαίνεται να έχει ξεκινήσει ποινική έρευνα εναντίον μιας δημοσιογράφου απλώς επειδή ένιωσε εκτεθειμένος από το ρεπορτάζ της. Ακόμη και για μια κυβέρνηση με απαράδεκτο ιστορικό ως προς την ελευθερία του Τύπου, και για ένα ομοσπονδιακό γραφείο με παρελθόν αμφιλεγόμενων ενεργειών από διευθυντές του, αυτό είναι ένα επικίνδυνο βήμα.

Η απουσία οποιασδήποτε προφανούς ή έστω καταγγελλόμενης παράνομης πράξης, καθώς και η επισφαλής θέση του Patel σε ένα αξίωμα για το οποίο δεν ήταν ποτέ κατάλληλος, σημαίνουν ότι οποιαδήποτε έρευνα μπορεί να μην καταλήξει ποτέ σε κατηγορίες. Όμως η κυβέρνηση Τραμπ έχει δείξει ότι γνωρίζει πως μια έρευνα από μόνη της μπορεί να αποτελέσει αποτελεσματικό τρόπο εκφοβισμού επικριτών ή ακόμη και ουδέτερων δημοσιογράφων. Οι στοχοποιημένοι αναγκάζονται να αφιερώσουν χρόνο στην υπόθεση και να πληρώσουν για νομική εκπροσώπηση, ακόμη και σε προφανώς αβάσιμες περιπτώσεις.

Ο Goldberg έχει καταστήσει σαφές ότι το Atlantic δεν θα εκφοβιστεί. Όμως, όπως έχω γράψει και παλαιότερα, όσοι έχουν μικρότερη δυνατότητα να υπερασπιστούν τον εαυτό τους μπορεί, υπό την πίεση της κυβέρνησης, να κάνουν διαφορετικούς υπολογισμούς. Δυστυχώς για τον Patel, η έρευνα είναι επίσης πιθανό να κινήσει το ενδιαφέρον των δημοσιογράφων και να ενθαρρύνει περισσότερες διαρροές από ανθρώπους μέσα στο γραφείο που παραμένουν αφοσιωμένοι στο κράτος δικαίου. Αυτές οι δύο ομάδες σήμερα ξεπερνούν κατά πολύ τον διευθυντή ως προς την ενσάρκωση του μότο του FBI: «Πίστη, γενναιότητα, ακεραιότητα».

Γ. Κωνσταντινίδης: Τουρκική οικονομία: ναι μεν, αλλά…

Από