Αρχική Blog Σελίδα 2437

Τουρκική όχληση για κοινές ασκήσεις Ελλάδας – ΗΠΑ και βάση Αλεξανδρούπολης

Από
anixneuseis
-
0

Οχληση για την στάση που τήρησαν οι ΗΠΑ κατά στην πρόσφατη ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις εκφράζει άρθρο που δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του (κρατικού) τουρκικού δικτύου TRT.

Ο συντάκτης του άρθρου αφού αναφέρεται στην επίσκεψη Πομπέο στην Ελλάδα τον περασμένο Οκτώβριο και στα όσα συμφωνήθηκαν τότε  στο πλαίσιο της Συμφωνίας Αμυντικής Συνεργασίας, θυμίζει τις επικριτικές δηλώσεις του  επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας για τις κινήσεις της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο και έπειτα περιγράφει τις αμερικανικές κινήσεις στην πρόσφατη κλιμάκωση που πυροδότησε η έκδοση της Navtex .

«Το Πεντάγωνο ενεργοποίησε τη χρήση των στρατιωτικών βάσεων και εγκαταστάσεων στην Αλεξανδρούπολη, μόλις 30 χιλιόμετρα από τα τουρκικά σύνορα», σημειώνει.

Και παρότι μόνο το ΝΑΤΟ θεωρητικά μπορεί να χρησιμοποιεί αυτές τις βάσεις, ακούστηκε ότι τα αμερικανικά πλοία έφεραν ακόμη και ελληνικές και βυζαντινές σημαίες  καθώς πλησίαζαν το λιμάνι, αναφέρει ο συντάκτης του άρθρου με ελαφρά δυσπιστία για το εάν η είδηση αυτή ( που σημειωτέον έχει ήδη επισημανθεί ως fake news) ήταν όντως ψευδής.

Αναφερόμενος στη βάση της Αλεξανδρούπολης, ο συντάκτης την ερμηνεύει ως απόπειρα των ΗΠΑ να  δημιουργήσουν μία εναλλακτική στις αντίστοιχες της Τουρκίας, ενώ από το στόχαστρό του δεν ξεφεύγουν ούτε οι δηλώσεις του αμερικανού πρέσβη στην Αθήνα, Τζέφρι Πάιατ και η τοποθέτησή του ότι τα ελληνικά  νησιά έχουν υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ.

Ο συντάκτης επικαλείται δηλώσεις του Hasan Ozkan (του ερευνητικού κέντρου στρατηγικής Rumelia Balkan Strategic Research Center) ο  οποίος χαρακτηρίζει την βάση της Αλεξανδρούπολης ως κείμενη ενάντια στη Συνθήκη της Λωζάνης, καθώς «βρίσκεται μέσα στη ζώνη των 30 χιλιομέτρων από τα σύνορα που πρέπει να είναι αποστρατιωτικοποιημένη».

Επαναλαμβάνει δε τα περί παραβίασης του δικαιώματος τη αυτοδιάθεσης των «Τούρκων» της Δυτικής Θράκης γεγονός που επιδεικνύει ασέβεια στη Συνθήκη  κλπ.

Καταλήγει δε ότι η βάση στην Αλεξανδρούπολη μπορεί να ζημιώσει τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, καλώντας τις ΗΠΑ να είναι περισσότερο ανοιχτές και διαφανείς σε κάθε άσκηση που διεξάγουν με την Ελλάδα, ιδιαίτερα στην Αλεξανδρούπολη, ως συνιστά ένα σημαντικό βήμα να μην επιδεινώνονται  οι σχέσεις  της Ουάσινγκτον με την Τουρκία.

Καθημερινή

Το Ισραήλ θα εκτοπίσει το ρωσικό αέριο από την Ευρώπη;- ρωσικό δημοσίευμα

Από
anixneuseis
-
0

Αύγουστος 2, 2020. 18:01

Ένα άλλο μεγάλο έργο που έχει σχεδιαστεί για να συμπιέσει τη θέση του ρωσικού φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά έχει εισέλθει στο στάδιο εφαρμογής. Μιλάμε για τον ισραηλινό-ελληνοκυπριακό-ελληνικό αγωγό, EastMed, ο οποίος θα μεταφέρει φυσικό αέριο από το ισραηλινό θαλασσο-οικόπεδο Λεβιάθαν.

Τι δυσκολίες αντιμετωπίζει αυτό το εγχείρημα – η Ρωσία να φοβάται την εμφάνιση ενός νέου ανταγωνιστή; γράφει ρωσικό δημοσίευμα.

«Με το ένα χέρι, συνεχίζουμε να καταπολεμούμε τον κορωνοϊό και με το άλλο αναπτύσσουμε την ισραηλινή οικονομία», δήλωσε ο υπουργός Ενέργειας  Γιουβάλ Στάινιτζ [Yuval Steinitz], σχολιάζοντας την πρόσφατη απόφαση της ισραηλινής κυβέρνησης να εγκρίνει μια συμφωνία-πλαίσιο με την Ελλάδα και την Κύπρο για την κατασκευή του υπεράκτιου αγωγού φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου (EastMed).

Σχεδόν ταυτόχρονα, η συμφωνία για το έργο επικυρώθηκε από το κοινοβούλιο της Κύπρου και το ελληνικό κοινοβούλιο ενέκρινε το έργο τον Μάιο.

Η ποσότητα αερίου είναι τεράστια

Η ίδια η συμφωνία των τριών χωρών υπεγράφη στην Αθήνα τις πρώτες μέρες του τρέχοντος έτους, αποτέλεσμα πολλών ετών δύσκολων διαπραγματεύσεων.

Τα αποθέματα στο  Λεβιάθαν [Leviathan] –  είναι η βάση πρώτων υλών της EastMed – που ανακαλύφθηκε στην ανατολική Μεσόγειο από την αμερικανική εταιρεία πετρελαίου Noble Energy το 2010.

Αυτό αποτέλεσε μία από τις μεγαλύτερες παγκόσμιες ανακαλύψεις τον τρέχοντα αιώνα: τα αποθέματα εκτιμήθηκαν αρχικά σε 453 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου και τώρα υπολογίζονται σε 623 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.

Ωστόσο, η παραγωγή στο Λεβιάθαν  ξεκίνησε μόνο στις αρχές του τρέχοντος έτους λόγω της αντίθεσης των περιβαλλοντολόγων, των δυσκολιών συντονισμού του έργου με τις ισραηλινές αρχές και της αναζήτησης αγοραστών φυσικού αερίου.

Οι δραστηριότητες ξεκίνησαν τον Φεβρουάριο του 2018, όταν η κοινοπραξία με επικεφαλής την ισραηλινή εταιρεία Delek Drilling και την Noble Energy συμφώνησαν για μελλοντικές προμήθειες φυσικού αερίου στην Αίγυπτο.

Τα σενάρια μεταφοράς προς την Ευρώπη

Συγχρόνως, συζητήθηκαν διάφορα σενάρια μεταφοράς φυσικού αερίου προς τη βορειοδυτική κατεύθυνση.

Αρχικά, θεωρήθηκε ότι η διαδρομή του αγωγού φυσικού αερίου EastMed με χωρητικότητα περίπου 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως θα περνούσε από την Τουρκία, γεγονός που θα διευκόλυνε σημαντικά τις εργασίες κατασκευής του, καθώς το υποβρύχιο τμήμα του «σωλήνα» θα ήταν σχετικά μικρό.

Αλλά δεν κατέστη δυνατό να συμφωνήσουν με τους Τούρκους, οπότε επιλέχθηκε μια πολύ δύσκολη διαδρομή.

Το φυσικό αέριο θα παραδίδεται πρώτα από την Λεβιάθαν στην ακτή του Ισραήλ, έπειτα από έναν υποβρύχιο αγωγό φυσικού αερίου στην Κύπρο, μετά από ένα άλλο υποβρύχιο τμήμα με βάθη έως και τρεις χιλιάδες μέτρα στην ελληνική Πελοπόννησο, στη συνέχεια σε όλη την Ελλάδα μέχρι τις ακτές του Ιονίου και από εκεί στην ιταλική χερσόνησο της Απουλίας. Συνολικά – 1900 χιλιόμετρα και τουλάχιστον 6-7 δισεκατομμύρια δολάρια σε επενδύσεις.

Η εξασθένιση της εξάρτησης από τη Ρωσία

Μια τόσο περίπλοκη διαδρομή δεν σταμάτησε τους εταίρους και τον περασμένο Μάρτιο, Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ υπέγραψαν μια προκαταρκτική διακυβερνητική συμφωνία για την EastMed στο Τελ Αβίβ.

Στην τελετή παρακολούθησαν ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο – έτσι οι αρχές των ΗΠΑ κατέστησαν σαφές ότι το ενδιαφέρον τους είναι, πάντοτε, να διαφοροποιήσουν τον εφοδιασμό φυσικού αερίου προς την Ευρώπη προκειμένου να «εξασθενήσουν την ενεργειακή της εξάρτηση από τη Ρωσία».

Ο αδύναμος κρίκος του EastMed

Ωστόσο, στην τρέχουσα μορφή του, το EastMed έχει πολλούς αδύναμους δεσμούς, και ένας από αυτούς είναι η Ιταλία, όπου, στην οποία ο αγωγός υποτίθεται ότι θα παραδίδει ισραηλινό αέριο. Η ιταλική θέση σχετικά με τη συμμετοχή στο έργο έχει αλλάξει περισσότερες από μία φορές.

Για παράδειγμα, τον Μάιο του περασμένου έτους, ο πρωθυπουργός  Τζουζέπ Κόντε [Giuseppe Conte] ανακοίνωσε ότι η χώρα του θα αντιταχθεί στην κατασκευή του τελικού τμήματος του EastMed – του αγωγού φυσικού αερίου Poseidon κάτω από το Ιόνιο Πέλαγος, αν και αργότερα ο Ιταλός Υπουργός Οικονομίας  Στέφανο Πατουανέλι [Stefano Patuanelli] έστειλε επιστολή στις ελληνικές αρχές για την υποστήριξη του έργου.

Κινδυνεύει το έργο από τις χαμηλές τιμές φυσικού αερίου;

Ο κορυφαίος εμπειρογνώμονας του Εθνικού Ταμείου Ενεργειακής Ασφάλειας της Ρωσίας, Ιγκόρ Γιουσκόφ [Игорь Юшков],  σημειώνει ότι με τις τρέχουσες τιμές η κατασκευή του EastMed γίνεται μη κερδοφόρα και το ισραηλινό αέριο δεν θα αγοραστεί σε υψηλές τιμές.

«Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ιταλική πλευρά δεν μπήκε τελικά στο έργο», εξηγεί ο Γιουσκόφ.

« Στην πραγματικότητα, οι Ιταλοί έχουν πάρει μια ουδέτερη θέση: φτιάξτε το και τότε θα δούμε αν το χρειαζόμαστε ή όχι.

Η Ιταλία συμπεριφέρθηκε με τον ίδιο τρόπο στο έργο Trans-Adriatic Gas Pipeline (TAP), αν και στο τέλος ολοκληρώθηκε – ωστόσο, στις αρχές του επόμενου έτους, το αέριο του Αζερμπαϊτζάν θα έπρεπε να φτάσει στην Ιταλία.

Αλλά για να επενδύσει στον επόμενο αγωγό φυσικού αερίου, έτσι όπως είναι σήμερα η Ιταλία σαφώς και δεν έχει ανάγκη – τώρα διέρχεται οικονομική κρίση και η ιταλική οικονομία δεν χρειάζεται τόσο φυσικό αέριο».

Στη νότια Ιταλία, υπενθυμίζει ο εμπειρογνώμονας, υπάρχει ήδη ένας σκληρός ανταγωνισμός για τις δυνατότητες παραλαβής φυσικού αερίου – εκτός από τον αγωγό φυσικού αερίου TAP με χωρητικότητα περίπου 8 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων που διασχίζει την Τουρκία, την Ελλάδα και την Αλβανία, υπάρχουν τερματικοί σταθμοί για τη λήψη ΥΦΑ. Επιπλέον, η Ιταλία λαμβάνει πολύ αέριο από την Αλγερία.

Οι συγκρούσεις στην ανατολική Μεσόγειο

«Επίσης, μην ξεχνάτε τη δύσκολη πολιτική κατάσταση στη Μεσόγειο – τη σύγκρουση για τη Λιβύη, τις συγκρούσεις για πεδία φυσικού αερίου μεταξύ Τουρκίας, Αιγύπτου, Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ. Έτσι, παρά την πολιτική βούληση της ισραηλινής ηγεσίας και την παρουσία ορισμένης συναίνεσης σχετικά με την κατασκευή του EastMed, ο χρόνος του έργου φαίνεται να μην είναι εγγυημένος », προσθέτει ο ειδικός.

«Το Ισραήλ αποφάσισε να εκτοπίσει το ρωσικό αέριο από την Ευρώπη», γράφει το ρωσικό δημοσίευμα

 

Взгляд  (vzglyad)

The Hellenic Information Team

               

 

 © Βαλκανικό Περισκόπιο –

Υπ. Ενέργειας Ισραήλ: Κανείς δεν μπορεί να σταματήσει τον EastMed

Από
pcuser
-
0

O αρθρογράφος της εφημερίδας «Wall Street Journal» (Yaroslav Trofimov), εισαγωγικά αναφέρει σε κείμενο του ότι ο ανταγωνισμός για τα πρόσφατα ενεργειακά ευρήματα φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο προκάλεσε σωρεία διεκδικήσεων ωθώντας τις κύριες δυνάμεις της περιοχής -που είναι και εταίροι ή σύμμαχοι των ΗΠΑ- προς μια ανοιχτή αντιπαράθεση.

Από την μία πλευρά είναι η εκκολαπτόμενη συμμαχία Ελλάδας, Ισραήλ, Κύπρου και Αιγύπτου που επωφελούνται των ευρημάτων και από την άλλη πλευρά είναι η μεγαλύτερη οικονομία της Ανατολικής Μεσογείου, η Τουρκία που «ζεσταίνει» ολοένα και περισσότερο την στρατιωτική της μηχανή έχοντας ως στόχο να σπάσει την περιφερειακή της απομόνωση.

Το Ισραήλ, που οι κάποτε φιλικές σχέσεις του με την Τουρκία επιδεινώθηκαν επί της πρωθυπουργίας του Ταγίπ Ερντογάν, τονίζει ότι δεν έχει ανάγκη την συμφωνία της Άγκυρας για να προχωρήσει ο EastMed.

«Όταν το Project αυτό προχωρήσει θεωρώ ότι κανείς δεν θα προσπαθήσει να το σαμποτάρει, πρόκειται για το Διεθνές Δίκαιο.

»Ανεξαρτήτως των ορίων ΑΟΖ οποιοδήποτε πλοίο, αεροπλάνο ή αγωγός έχει δικαίωμα να διέρχεται από τα ύδατα της ΑΟΖ οποιασδήποτε χώρας», τονίζει ο ισραηλινός Υπουργός Ενέργειας Γιουβάλ Στάινιτς (Yuval Steinitz).

Ενώ το Ισραήλ ενδιαφέρεται να εμβαθύνει την υπάρχουσα συμμαχία του με Ελλάδα και Κύπρο, αυτό δεν σημαίνει φυσικά ότι θα εμπλακεί σε στρατιωτική σύγκρουση με την Τουρκία.

«Δεν νομίζω ποτέ το Ισραήλ να εμπλακεί ευθέως σε μια ένοπλη σύγκρουση μεταξύ δύο άλλων χωρών» πρόσθεσε ο κ. Στάινιτς.

Σε κάθε περίπτωση η παγκόσμια οικονομική επιβράδυνση και η πτώση των τιμών ενέργειας έχει καταστήσει ακόμη περισσότερο περίπλοκο το εγχείρημα EastMed.

Όπως τονίζει και ο Έλληνας βουλευτής του κυβερνώντος κόμματος Άγγελος Συρίγος:

«Προς το παρόν ο αυτός ο αγωγός είναι εντελώς θεωρητικός.

»Αυτό που φοβάται η Τουρκία δεν είναι ο αγωγός, αλλά η συνεργασία μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ».

Στην συνέχεια αναφέρει ότι οι στόλοι Ελλάδας και Τουρκίας ήρθαν σε απόσταση αναπνοής σε αμφισβητούμενα νερά όταν η Τουρκία ανακοίνωσε ότι ένα από τα δύο πλοία σεισμικών ερευνών θα πραγματοποιήσει έρευνες για πετρέλαιο και φυσικό αέριο ανοικτά της Ρόδου.

Εντατικές διπλωματικές προσπάθειες από πλευράς Γερμανίας έπεισαν στην Τουρκία να σταματήσει προσωρινά το σχέδιό της που θα μπορούσε να είχε προκαλέσει ένοπλη σύγκρουση.

Όμως μέχρι στιγμής πρόκειται για μια ανάπαυλα καθώς η διαμάχη για επικυριαρχία επί των προσοδοφόρων πλουτοπαραγωγικών πηγών της Ανατολικής Μεσογείου είναι σχεδόν βέβαιο πως θα κλιμακωθεί δημιουργώντας μια σημαντική νέα πρόκληση σε μια ήδη ασταθή περιοχή.

Ο Κύπριος ΥΠΕΞ Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε σε συνέντευξή του ότι «διαπιστώνεται η τάση της Τουρκίας να ακολουθεί μια διπλωματία κανονιοφόρων και να προχωρά προς μια στρατικοποίηση της εξωτερικής της πολιτικής.

»Πρόκειται για μια απόπειρα της Τουρκίας να ελέγξει την περιοχή.

»Εμείς επιθυμούμε όλοι οι παράγοντες της περιοχής να εμπλακούν σε μια περιφερειακή συνεργασία, όμως, μέσω της συμπεριφοράς της η Τουρκία είναι εκείνη που αυτοαποκλείεται».

Οι Τούρκοι αξιωματούχοι απαντούν ότι οι «μαξιμαλιστικές» διεκδικήσεις της Ελλάδας και της Κύπρου στην Μεσόγειο προκαλούν το αδιέξοδο.

«Αν δείτε τον χάρτη θα διαπιστώσετε ότι έχουμε την μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ανατολική Μεσόγειο καθώς και τεράστια έκταση υφαλοκρηπίδας» τόνισε ανώτερος Τούρκος αξιωματούχος προσθέτοντας ότι «η πραγματική συνεργασία μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο με την συμμετοχή της Τουρκίας»

Στην συνέχεια ο αρθρογράφος κάνει μια ιστορική αναδρομή των ενεργειακών ευρημάτων και των εμπλεκόμενων διεθνών εταιριών προσθέτοντας ότι ο αγωγός EastMed που σχεδιάστηκε από Ισραήλ, Κύπρο, Ελλάδα και Ιταλία θα μεταφέρει το αέριο στους Ευρωπαίους καταναλωτές εκτός αν εμποδιστεί από τις πρόσφατες θαλάσσιες διεκδικήσεις της Τουρκίας.

O Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν έχει ήδη δηλώσει ότι δεν πρόκειται να προχωρήσει ο EastMed χωρίς την συγκατάθεσή του.

Η επεκτατική στάση της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο μπορεί να ερμηνευτεί αν ανατρέξουμε στο κείμενο περί «Γαλάζιας Πατρίδας- Mavi Vatan» που εκπόνησε το 2006 ο εθνικιστής Υποναύαρχος Cem Gurdeniz.

Ενώ παλαιότερα η κυβέρνηση του Ερντογάν ενστερνιζόταν την πολιτική «μηδενικών προβλημάτων με τους γείτονες», έπειτα από την συμμαχία της με τους σκληρούς εθνικιστές στον απόηχο του αποτυχημένου πραξικοπήματος του 2016, πλέον συμπλέει με την κοσμοθεωρία αυτή.

Το 2018 οι «αρχές» της υπό τουρκικής κατοχής «βόρειας Κύπρου» ισχυρίστηκαν ότι έχουν δικαίωμα γεωτρήσεων στην κυπριακή ΑΟΖ ακόμη και της νότιας πλευράς του νησιού και στην συνέχεια το τουρκικό Ναυτικό καταδίωξε ένα ιταλικό πλοίο γεωτρήσεων που είχε εξουσιοδοτήσει η Κυπριακή Κυβέρνηση.

Στην συνέχεια τον περασμένο Νοέμβριο η Τουρκία άφησε άναυδους τους γείτονές της υπογράφοντας συμφωνία καθορισμού θαλάσσιων ορίων με την Λιβύη (σ.σ. καθεστώς Σαράτζ).

Η συμφωνία αυτή που προσυπέγραψε η υποστηριζόμενη από την Τουρκία (ισλαμιστική) κυβέρνηση της Λιβύης κατατεμάχισε μεγάλη θαλάσσια περιοχή που η Ελλάδα θεωρεί ότι της ανήκει.

Σχεδιάζοντας τους χάρτες τους οι Τούρκοι αξιωματούχοι επιχειρηματολογούν ισχυριζόμενοι ότι τα ελληνικά νησιά δεν δικαιούνται μεγάλης ΑΟΖ ενώ αρνούνται να συνυπολογίζουν το ελληνικό νησί Καστελόριζο που με πληθυσμό 500 κατοίκων βρίσκεται λίγο πάνω από ένα μίλι από τις τουρκικές ακτές.

«Ποιος ανέμενε να απεμπολήσει η Τουρκία 50.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα εξ’αιτίας αυτού του μικροσκοπικού νησιού;

»Είναι αδύνατον, είναι το μερίδιο των μελλοντικών μας γενεών.

»Είναι παίγνιο μηδενικού αθροίσματος» αναφέρει ο Gurdeniz που σήμερα διευθύνει ένα think tank στο Πανεπιστήμιο Koc της Κων/λης προσθέτοντας ότι «για αυτό, αξίζει τον κόσμο να αντιμετωπίσουμε όλο τον κόσμο όχι μόνο μια, δύο τρεις χώρες, διότι μιλούμε για την γαλάζια πατρίδα, την επέκταση της πατρίδας μας».

Οι ΗΠΑ κι η Ε.Ε. δεν αποδέχονται τους τουρκικούς ισχυρισμούς ενώ το State Department τους χαρακτηρίζει «προκλητικούς και μη εποικοδομητικούς».

Ως ένδειξη της αυξανόμενης απογοήτευσής τους με την Τουρκία, οι ΗΠΑ δήλωσαν τον Ιούλιο ότι για πρώτη φορά θα ξεκινήσουν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με την Κύπρο με στόχο την προώθηση της σταθερότητας στην περιοχή.

Τον περασμένο Δεκέμβριο το Κογκρέσο ήρε το εμπάργκο όπλων για την Κύπρο που ικανοποιώντας την Τουρκία είχε επιβάλλει το 1987.

Στην συνέχεια παρατίθενται δηλώσεις του Αναπληρωτή Συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας Θάνου Ντόκου:

«Ο εκ μέρους της Τουρκίας καθορισμός της δικής της θαλάσσιας ζώνης αψηφά την Διεθνή Σύμβαση για το Δίκαιο της Θαλάσσας, την γεωγραφία, και την κοινή λογική, παραβιάζει τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και θίγει τα ελληνικά συμφέροντα κατά τρόπο τέτοιο που καμία ελληνική κυβέρνηση θα μπορούσε να αποδεχθεί.

»Συνεπώς η πιθανότητα στρατιωτικής σύγκρουσης είναι υπαρκτή και η Ελλάδα είναι πλήρως προετοιμασμένη».

Ακολούθως αναφέρεται ότι σημαντικός παράγοντας που οδηγεί την Τουρκία σε αυτήν την συμπεριφορά είναι το ότι -με εξαίρεση την κυβέρνηση της Λιβύης –που ελέγχει την μισή χώρα-η Τουρκία δεν έχει άλλους συμμάχους στην περιοχή.

H ιδρυθείσα το περασμένο έτος πρώτη περιφερειακή ενεργειακή συνεργασία «East Mediterranean Gas Forum» ενώνει τις Αίγυπτο, Ισραήλ, Κύπρο, Ελλάδα, Ιορδανία, Παλαιστινιακή Αρχή και Ιταλία, ενώ αίτημα συμμετοχής έχει υποβάλλει και η Γαλλία που αντιτίθεται σφόδρα στις στοχεύσεις της Τουρκίας στην περιοχή και πρόσφατα μια φρεγάτα της είχε έρθει αντιμέτωπη με τρία τουρκικά πλοία ανοικτά της Λιβύης.

«Ενώ υπάρχουν απόπειρες αποκλεισμού της Τουρκίας από την ενεργειακή εξίσωση στην Ανατολική Μεσόγειο κανείς δεν περιμένει η Τουρκία να μην κάνει τίποτε.

»Για αυτό ξεκίνησε το υπεράκτιο της πρόγραμμα και είναι αποφασισμένη να το συνεχίσει» τονίζει τούρκος αξιωματούχος προσθέτοντας ότι δικαίως η Τουρκία αμφισβητεί τις παραχωρήσεις της Κυπριακής Κυβέρνησης για έρευνες φυσικού αερίου διότι δικαιώματα σε ίσο μερίδιο των πλουτοπαραγωγικών έχουν και οι Τουρκοκύπριοι.

Ενώ το τουρκικό πλοίο σεισμικών ερευνών «Oruc Reis» που επρόκειτο να κάνει τις έρευνες ανοικτά της Ρόδου παραμένει στο λιμάνι το «αδερφό» του πλοίο έχει ξεκινήσει ήδη νέο γύρο ερευνών σε αμφισβητούμενα νερά στα νοτιοανατολικά της Κύπρου.

Επίσης η Τουρκία προωθεί ανταγωνιστικό του EastMed σχέδιο.

Σύμφωνα με τον Nursin Atesoglu Guney, (σύμβουλος του Ερντογάν και Πρόεδρος του think tank «Center of Mediterranean Security»):

«Αν πρόκειται να δημιουργηθεί αγωγός για τη μεταφορά του ισραηλινού αερίου στην Ευρώπη ως πιθανή εναλλακτική του ρωσικού αερίου, τότε η Τουρκία προτείνει αυτό να γίνει με τον ευκολότερο και οικονομικότερο τρόπο, μέσω Τουρκίας».

Προχωρώντας σε αντεπίθεση, η Ελλάδα και η Αίγυπτος (που υποστηρίζει την αντιτουρκική πλευρά στον λιβυκό εμφύλιο) ολοκληρώνουν την μεταξύ τους συμφωνία ορισμού θαλάσσιων ζωνών που θα επικαλύπτει τις τουρκολιβυκές διεκδικήσεις.

Το άρθρο συνοδεύεται από φωτογραφία των πρωθυπουργών Ελλάδας και Ισραήλ και του Προέδρου της Κύπρου κατά την υπογραφή της συμφωνίας για τον EastMed τον περασμένο Ιανουάριο στην Αθήνα, καθώς και με χάρτη που απεικονίζει τις ΑΟΖ Ελλάδας, Τουρκίας, Κύπρου, την πορεία του EastMed και την περιοχή που αξιώνει Τουρκία και Λιβύη μετά την υπογραφή της μεταξύ τους «συμφωνίας».

Υπ. Ενέργειας Ισραήλ: Κανείς δεν μπορεί να σταματήσει τον EastMed

Αύξηση γερμανικών εξαγωγών όπλων προς την Τουρκία

Από
anixneuseis
-
0

Περισσότερες προμήθειες όπλων στην Τουρκία παρά το εμπάργκο για εξαγωγή στρατιωτικού υλικού λόγω του πολέμου στη Συρία. Πρόκειται για «ναυτιλιακά είδη» υποστηρίζει η γερμανική κυβέρνηση.

    
Südkorea Neues U-Boot der Klasse 214 (picture alliance/dpa/YNA)

Παρ΄ ότι η Γερμανία θεωρεί ότι η στρατιωτική επέμβαση της Τουρκίας στη Συρία παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και διαφωνεί με την τουρκική εμπλοκή στη Λιβύη εξακολουθεί να εξάγει οπλισμό στην Τουρκία. Όπως προκύπτει από την απάντηση της γερμανικής κυβέρνησης σε επερώτηση του κόμματος Η Αριστερά, τους πρώτους επτά μήνες φέτος εγκρίθηκαν εξαγωγές όπλων ύψους 22,8 εκ. ευρώ προς την Τουρκία. Το 2019 είχαν εγκριθεί για όλο το χρόνο 31,6 εκ. ευρώ και για ολόκληρο το έτος 2018 μόνο 13 12,9 εκ. ευρώ.

Ως συνήθως, όταν πρόκειται για εξαγωγές όπλων στο εξωτερικό, η γερμανική κυβέρνηση δεν διευκρινίζει στην απάντησή της το είδος των οπλικών συστημάτων. Από δηλώσεις του γερμανού υπουργού Εξωτερικών Χάικο Μάας την περασμένη εβδομάδα προκύπτει ότι οι νεότερες παραγγελίες σχετίζονται με παλιότερη παραγγελία της Τουρκίας.  Όπως τόνισε, η Άγκυρα δεν παίρνει πλέον όπλα από τη Γερμανία που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στον πόλεμο στη Συρία. Οι εξαγωγές περιορίζονται σε «ναυτιλιακά είδη», για παράδειγμα υποβρύχια.

Θέμα ασφάλειας της Ελλάδας στο Αιγαίο

Και στην Αθήνα τον Ιούλιο ο κ. Δένδιας έθεσε το θέμα των υποβρυχίων στο γερμανό ομόλογο του Χ. Μάας Και στην Αθήνα τον Ιούλιο ο κ. Δένδιας έθεσε το θέμα των υποβρυχίων στο γερμανό ομόλογο του Χ. Μάας

Προφανώς ο κ Μάας αναφέρθηκε στα έξι επιθετικά υποβρύχια της σειράς 214 της εταιρείας Thysenkrupp Maritime Systems που παρήγγειλε η Άγκυρα το 2009 και τα οποία συναρμολογούνται στην Τουρκία. Το πρώτο αναμένεται να καθελκυσθεί φέτος. Τέσσερα παρόμοια υποβρύχια που είναι γνωστά και ως της «κλάσης Παπανικολής» διαθέτει ήδη η Ελλάδα. Σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές, τα υποβρύχια τής επιτρέπουν προς το παρόν να διατηρεί μια υπεροχή στο Αιγαίο που βέβαια δεν θα υφίσταται άλλο από τη στιγμή που η Τουρκία θα διαθέτει όλα τα «214».

Δεδομένου ότι το όλο ζήτημα σχετίζεται με την ασφάλεια της χώρας, η Αθήνα επανειλημμένα το έθεσε στο Βερολίνο. Μάλλον χωρίς επιτυχία. Αιτιολογώντας την εξαγωγή των υποβρυχίων στην Τουρκία ο Χάικο Μάας επισήμανε ότι η Άγκυρα είναι νατοϊκός εταίρος και ότι έχει αναλάβει καθήκοντα στη συμμαχία που την προστατεύουν στο σύνολο της.

Οι παραγγελίες αφορούν κυρίως υποβρύχια

Τέρμα στις εξαγωγές όπλων προς την Τουρκία ζητά η Σεβίμ ΝταγκντελένΤέρμα στις εξαγωγές όπλων προς την Τουρκία ζητά η Σεβίμ Νταγκντελέν

Παρά τη διακοπή προμήθειας όπλων, η Τουρκία παραμένει ο σημαντικότερος προορισμός γερμανικών όπλων. Η Άγκυρα αγόρασε το 2018 εξοπλισμούς για 243 εκ. ευρώ, ενώ το συνολικό ποσό των γερμανικών εξαγωγών όπλων ανήλθε στα 771 εκ. ευρώ. Το 2019 η Γερμανία εξήγαγε όπλα αξίας 832 εκ. ευρώ, από αυτά τα 345 εκ. ευρώ αφορούσαν εξαγωγές στην Τουρκία. Επειδή η παραγγελία για τα υποβρύχια πληρώνεται τμηματικά, ανάλογα με τη ροή της παραλαβής των εξαρτημάτων, υποτίθεται ότι όντως αυτά τα ποσά αφορούν κυρίως αυτή την παραγγελία.

Η αντιπρόεδρος της ΚΟ του κόμματος της Αριστεράς Σεβίμ Νταγκντελέν εκτιμά πως και οι νεότερες παραγγελίες της Τουρκίας αφορούν οπλισμό που θα μπορούσε να χρησιμεύσει στον τουρκικό στρατό στη Συρία. Σε δήλωση προς το Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων (dpa) επισημαίνει πως «η γερμανική κυβέρνηση παραπλανά την κοινή γνώμη, όταν υποστηρίζει ότι δεν επιτρέπει την εξαγωγή στρατιωτικού υλικού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στη Συρία.» Η αριστερή πολιτικός με κουρδικές ρίζες ζητά την «πλήρη» απαγόρευση εξαγωγής όπλων προς την Τουρκία.

Παναγιώτης Κουπαράνης, Βερολίνο 

DV

Βρέθηκε ο πρώτος καρκίνος σε δεινόσαυρο

Από
anixneuseis
-
0

Why We Reach for Nostalgia in Times of Crisis

Από
anixneuseis
-
0
Credit…Anna Rupprecht

By Danielle Campoamor

Ever since the coronavirus lockdown began, I’ve been longing for my past. For some reason, I pine for the days when I would call a friend on her landline and get a busy signal, or inexplicably hid behind my precarious swivel chair the moment my crush logged on to AIM, the AOL messaging service. Even things in recent history that I thought were awful only a few months ago — failing to avoid “Avengers: Endgame” spoilers, or the White Claw seltzer shortage — now pale in comparison to the ongoing trauma of … all of this.

Things just seemed easier in the Before Times, when we weren’t sheltering in place, losing our jobs or potentially exposing ourselves to a virus that has killed over 140,000 Americans. But in times of trauma and overwhelming stress, it’s a natural instinct to feel nostalgic and rely on those feelings for comfort and a sense of normalcy, said Valentina Stoycheva, a clinical psychologist specializing in traumatic stress and the author of “The Unconscious: Theory, Research, and Clinical Implications.”

“Trauma takes away our gray areas. It divides our timeline into a before and an after,” Dr. Stoycheva said. “And while it has the danger of creating this longing for the before, when things were maybe safer, and when we were unaware of all of this and protected by our naïveté, there’s also something about nostalgic behaviors — fashion, clothes, movies, music — that serve as a transitional object.”

Transitional objects, much like a small child’s baby blanket or a toddler’s favorite stuffed animal, can help people transitioning from one stage of life to the next, or help them navigate specific stressors. “It increases your ability to self-soothe during a stressful time,” Dr. Stoycheva said. In this case, nostalgia serves as a kind of emotional pacifier, helping us to become accustomed to a new reality that is jarring, stressful and traumatic.

“Anything that can help you calm yourself down, feel more soothed, feel more grounded, is very useful,” Dr. Stoycheva said. “So if you watch a movie and remember who you watched it with as a kid, and maybe connect with that person and you reach out to them instead of just drowning in isolation, that can be really helpful.”

In a study published this year in the journal Frontiers, researchers found that nostalgia can help to combat feelings of loneliness, and a study published in 2013 in the journal Social and Personality Psychology Compass, suggested that nostalgia can even double as a resource for psychological health and overall well-being.

“I’ve definitely felt a pull to get in touch with old friends,” said De Elizabeth, 34, an editor and writer living in Boston who said she has been feeling deep nostalgia for the 1990s since the pandemic hit. “I have reached out to a few friends from high school in recent weeks, some of whom I haven’t talked to in years, and we’ve been in close contact lately.”

Ms. Elizabeth even started a ’90s and 2000s nostalgia-inspired newsletter called “Cash Register Alert.” “I started it because I just find myself thinking about ’90s culture so often,” she said, “and wanted to collect some of my thoughts and create a little corner of the internet where other like-minded, nostalgic folks could reminisce together.”

According to Florence Saint-Jean, a trauma specialist and the executive director of Global Trauma Research, as a way to cope during times of duress, our brains often take us to places that we subconsciously designate as “safe,” like past memories of a joyful vacation or happy childhood moments that made us feel loved.

“That’s one of the techniques I’ve been using with many of my clients — let’s go to our ‘safe place’ right now,” Dr. Saint-Jean said. “Right now, we may not necessarily feel safe, but we can take our minds to a safe place, which will create a chain reaction in our body.”

To harness that response, Dr. Saint-Jean suggests making a list of safe places when you’re not stressed, anxious or experiencing the mental and physical ramifications of trauma.

“You can literally list a park, that time when you were a child and your dad pushed you on the swings — whatever those places are,” she said. “And when you have that list, you can go there and you can grab from your safety toolbox. And that’s OK, because you’ve already planned ahead of time that these are your safe places, and this is where you go when you’re in trouble.”

Melinda Drake, 34, a hairdresser, has been out of work since lockdown began in order to care for her two children until they can safely return to school. Her nostalgia safety toolbox has helped her slow down, simplify her days and find a way to appreciate time spent sheltering in place with her family.

“It causes me to reflect on the quiet moments from my childhood, and what my children might enjoy and benefit from as well,” Ms. Drake said. She and her husband, she added, “have been enjoying movie nights of old ’80s movies, having even more time than before to play board games, and talk about our past and share some of our memories with our children — memories they can learn from and laugh from.”

Ms. Elizabeth has been listening to the music she was infatuated with in high school (Dashboard Confessional, Third Eye Blind, Motion City Soundtrack, Saves the Day), writing song lyrics in her journal (much like the long-lost art of passive-aggressive Instant Messenger statuses) and making friendship bracelets. These have all helped her cope.

“I’ve definitely been dressing more like my teenage self,” she said, “partly because I’ve been opting for comfier clothes anyway, but also because it feels good to lean into ’90s fashion and invoke the feeling of simpler times.”

Still, Dr. Saint-Jean said, there can be downsides to reaching for nostalgia, especially when the present realities are pushing you to look at your past through rose-colored glasses.

”While people are going to a past place for coping, it may not necessarily be a healthy place,” she said. “For some people, their mind is going to an ex, for example. And they may be calling that ex when normally they probably wouldn’t because the relationship was toxic. But their mind isn’t going to the days of the abuse — their mind is going to the times when that person made them happy.”

Which is why, according to Dr. Stoycheva, self-awareness is key when navigating not only the present moment, but the ways in which nostalgia presents itself as a coping mechanism. She said that nostalgia is neither good nor bad, but that you should think introspectively about what, exactly, you’re truly getting out of it. Ask yourself: Why am I doing this? Why am I craving or longing for this thing in particular, and what do I hope to get out of it?

“If it’s keeping us anchored in the past and avoiding the future, that’s a problem,” she said. “Because avoidance is actually one of the main things that maintains a trauma reaction.”

The New York Times

Turkish Aggression Is NATO’s ‘Elephant in the Room’

Από
anixneuseis
-
0

Despite being a NATO member, Turkey has bought Russian air defense. And a recent push into Libya and its energy ambitions nearly led to armed conflicts with France and Greece.

Turkey has become increasingly aggressive and nationalistic under President Recep Tayyip Erdogan, center left.
Credit…Turkish Presidency, via Associated Press

By Steven Erlanger

BRUSSELS — The warships were escorting a vessel suspected of smuggling weapons into Libya, violating a United Nations arms embargo. Challenged by a French naval frigate, the warships went to battle alert. Outnumbered and outgunned, the French frigate withdrew.

But this mid-June naval showdown in the Mediterranean was not a confrontation of enemies. The antagonists were France and Turkey, fellow members of NATO, sworn to protect one another.

A similarly hostile encounter between Turkey and a fellow NATO member happened just two weeks ago, when Turkish warplanes buzzed an area near the Greek island of Rhodes after Greek warships went on alert over Turkey’s intent to drill for undersea natural gas there.

Turkey — increasingly assertive, ambitious and authoritarian — has become “the elephant in the room” for NATO, European diplomats say. But it is a matter, they say, that few want to discuss.

A NATO member since 1952, Turkey is too big, powerful and strategically important — it is the crossroads of Europe and Asia — to allow an open confrontation, alliance officials suggest.

Turkey has dismissed any criticism of its behavior as unjustified. But some NATO ambassadors believe that Turkey now represents an open challenge to the group’s democratic values and its collective defense.

A more aggressive, nationalist and religious Turkey is increasingly at odds with its Western allies over Libya, Syria, Iraq, Russia and the energy resources of the eastern Mediterranean. Turkey’s tilt toward strongman rule after 17 years with President Recep Tayyip Erdogan at the helm also has unsettled other NATO members.

“It’s getting hard to describe Turkey as an ally of the U.S.,” said Philip H. Gordon, a foreign policy adviser and former assistant secretary of state who dealt with Turkey during the Obama administration.

ImageNATO heads of government in London in December. Some of the group’s ambassadors believe Turkey represents an open challenge to NATO’s values and its collective defense.
Credit…Pool photo by Peter Nicholls

Despite that, Turkey is getting a kind of free pass, analysts say, its path having been cleared by a lack of consistent U.S. leadership, exacerbated by President Trump’s contempt for NATO and his clear admiration for Mr. Erdogan.

“You can’t say what U.S. policy on Turkey is, and you can’t even see where Trump is,” Mr. Gordon said. “It’s a big dilemma for U.S. policy, where we seem to disagree strategically on nearly every issue.”

Those strategic divides are proliferating. They include Turkey’s support for different armed groups in Syria; its 2019 purchase of a sophisticated Russian antiaircraft system over fierce objections by the United States and other NATO members; its violation of the arms embargo in Libya; its aggressive drilling in the eastern Mediterranean; its constant demonization of Israel; and its increasing use of state-sponsored disinformation.

But NATO officials’ general meekness in standing up to Turkey has not helped, analysts say, pointing to the group’s secretary-general, Jens Stoltenberg, whose job is to keep the 30-nation alliance together, but who is considered excessively tolerant of both American and Turkish misbehavior.

The last serious discussion of Turkey’s policies among NATO ambassadors was late last year, despite the purchase of the antiaircraft system, the S-400.

A Russian military cargo plane unloading parts of the S-400 antiaircraft system in Ankara, in a photograph released by the Turkish Defense Ministry last year.

Credit…Turkish Defence Ministry, via Agence France-Presse — Getty Images

Other countries, like Hungary and Poland, also fall short on the values scale, argued Nicholas Burns, a former NATO ambassador now at Harvard. But only Turkey blocks key alliance business.

NATO operates by consensus, so Turkish objections can stall nearly any policy, and its diplomats are both diligent and knowledgeable, “on top of every ball,” as one NATO official said. France has also used its effective veto to pursue national interests, but never to undermine collective defense, NATO ambassadors say. But Turkey has blocked NATO partnerships for countries it dislikes, like Israel, Armenia, Egypt and the United Arab Emirates.

More seriously, for many months Turkey blocked a NATO plan for the defense of Poland and the Baltic nations, which all border Russia. And Turkey wanted NATO to list various armed Kurdish groups, which have fought for their independence, as terrorist groups — something that NATO does not do.

Some of these same Kurdish groups are also Washington’s best allies in its fight against Islamic State and Al Qaeda in Syria and Iraq.

A deal was supposedly worked out at the last NATO summit meeting in December in London, but Turkey created bureaucratic complications, and it was only in late June that Turkey relented — after considerable pressure from official Washington, which has lost patience with Mr. Erdogan and is infuriated by his insistence on buying the S-400.

If deployed, the S-400 would put Russian engineers inside a NATO air defense system, giving them valuable insights into the alliance’s strengths while threatening to diminish the capability of the expensive fifth-generation fighter, the F-35.

The assumption is that Mr. Erdogan, who has grown significantly more suspicious since a failed 2016 coup against him, wants to be able to shoot down American and Israeli planes like the ones his own air force used in the coup attempt.

“Every time we discuss Russia” in NATO, “everyone thinks of the S-400 and no one says anything,” said one European diplomat, who spoke on the condition of anonymity to discuss a sensitive matter. “It’s a major breach in NATO air defense, and it’s not even discussed.”

Instead, NATO assumes that talks between Washington and Ankara will somehow handle the problem. But Washington is divided, and Mr. Erdogan talks only to Mr. Trump.

Yet the confusion is not simply Washington’s, said Amanda Sloat, a former deputy assistant secretary of state who dealt with Turkey in the Obama State Department and wrote a recent essay with Mr. Gordon. The European Union and the United Nations also have no clear policy on Turkey or Libya, she said.

Turkey has pursued its own national interests in northern Syria, where it now has more than 10,000 troops, and in Libya, where its military support for a failing government helped turn the tide in return for a share in Libya’s rich energy resources.

Turkish soldiers in Idlib Province, Syria, in May. Turkey has more than 10,000 troops in northern Syria.
Credit…Ghaith Alsayed/Associated Press

It was near Libya in June that three Turkish warships confronted the French frigate.

While the European Union has a mission to help enforce the arms embargo on Libya, NATO does not. The frigate, the Courbet, was engaged in a different NATO mission aimed at migration flows, but since Turkey and France support different sides in the Libyan civil war, the confrontation between NATO allies was troubling.

Turkey said the ship was carrying aid rather than arms, and has denied harassing the Courbet. NATO officials say that its military committee is investigating and that the evidence is not as clear-cut as the French suggest.

Still, President Emmanuel Macron of France has used the clash as another moment to assert that NATO is nearing “brain death,” because it seems incapable of reining in Turkey or acting in a coordinated political way.

His first accusation also involved Turkey, when Mr. Trump, after a call with Mr. Erdogan last October, unilaterally decided to pull U.S. troops out of northern Syria, where NATO is fighting the Islamic State, leaving the French and other allies exposed. Ultimately, the Pentagon persuaded Mr. Trump to leave some American troops there.

French-Turkish tensions at NATO date to the 2011 decision to intervene against Col. Muammar el-Qaddafi in Libya, noted Ivo Daalder, who was then the American ambassador to NATO.

France, with its policy of secularism, fears that Mr. Erdogan’s reinsertion of Islam into politics will spread in North Africa, encourage Islamist militias and damage France’s “sphere of influence,” said Soner Cagaptay, the director of the Turkish Research Program at the Washington Institute for Near East Policy. “They are quite worried.”

The latest flash point is over Turkey’s demand to share in discoveries of natural gas made in 2015 in the eastern Mediterranean, which led to deals and alliances among Greece, Cyprus, Israel and Egypt.

A Turkish drilling vessel in the eastern Mediterranean off Cyprus last year.
Credit…Murad Sezer/Reuters

Maritime claims are disputed, and Mr. Erdogan complained in June that “their aim was to imprison our country, which has the longest coastline in the Mediterranean, into a coastal strip from which you can only catch fish with a rod.”

He then sent survey and drilling ships to explore off Cyprus, prompting European sanctions, and said he would do the same near Rhodes, bringing the Greeks to threaten warfare. Last week, Chancellor Angela Merkel of Germany got Mr. Erdogan to hold off while talks proceed.

While many looked to Turkey as a moderate democratic model during the Arab spring a decade ago, Turkey is a different country under Mr. Erdogan, who has mobilized the more religious voters in the countryside.

A devout Muslim, Mr. Erdogan has become more nationalist and authoritarian, especially in the aftermath of the 2016 coup attempt, when he purged and jailed many Turkish secularists, judges, journalists and military commanders.

He has broken definitively with Turkish secularism, symbolized by his recent decision to turn Hagia Sophia from a museum back into a mosque. He has pushed hard into the region with a neo-Ottoman ambition, downgrading older alliances to press Turkish interests.

Mr. Erdogan recently made the decision to change Hagia Sophia from a secular museum into a working mosque.
Credit…Burak Kara/Getty Images

For NATO, Ms. Sloat said, “The question now is whether Turkey is still a Western country and shares our values.”

Ibrahim Kalin, Mr. Erdogan’s spokesman, brushes off criticism and says Mr. Trump and Mr. Macron are the ones questioning NATO’s value.

“I guess Macron is trying to assert some sort of leadership in North Africa, the kind he doesn’t have in Europe,” Mr. Kalin said. “He called Turkey criminal, and it is incredible for France to call that to another NATO member.’’

As for Brussels, Mr. Kalin said, “the E.U. should look into the mirror.” Greece “uses E.U. membership as a way to pressure Turkey, but this language of sanctions will not work,” he said, arguing that Turkey wants only “an equitable and fair sharing of energy resources.”

The public American position is essentially to urge Turkey “to halt operations that raise tensions,” Philip T. Reeker, the acting U.S. assistant secretary of state for Europe and Eurasia, said of the eastern Mediterranean.

“We want our friends and allies — and let’s remember, we’re all, Turkey, Greece and the United States, all NATO allies — we want friends and allies in the region to approach these issues in a spirit of cooperation,” he said.

“There is a big conversation to have about what to do about Turkey,” a senior European diplomat said. “But it’s not for now.”

Carlotta Gall contributed reporting from Istanbul, and Matina Stevis-Gridneff from Brussels.

The New York Times

Στρατηγικά Παιχνίδια του Ερτογάν στο Καστελόριζο

Από
anixneuseis
-
1

του Γιώργου Χατζηθεοφάνους*

πηγή: “Μακεδονία της Κυριακής”

Είναι αλαζονικός, μεγαλομανής, περιθωριοποιημένος, που η δημοτικότητά του πέφτει και όπου να ‘ναι έρχεται το τέλος του  γι αυτό προσπαθεί να σωθεί με ενέργειες όπως η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε Τζαμί,  είναι η ανάγνωση, της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ελλήνων, των ενεργειών του Ερτογάν, οι οποίες διαμορφώνουν το πλαίσιο των Ελληνοτουρκικών σχέσεων το τελευταίο διάστημα

Ας ξεφύγουμε όμως από αυτές τις επιφανειακές προσεγγίσεις κι ας δούμε τον Ερτογάν ως έναν σοβαρό, βασικό «παίκτη» των εξελίξεων στο εγγύς γεωστρατηγικό μας περιβάλλον, ισότιμο συνομιλητή του Τραμπ, της Μέρκελ και του Πούτιν,  και υπό το πρίσμα αυτό να διερευνήσουμε τη στρατηγική του στην πρόσφατη κρίση, που με πρωτοβουλία του προκλήθηκε, στην περιοχή του Καστελόριζου.

Η έκδοση από την Τουρκία VAVTEX (αγγελία σε ναυτιλλομένους με πληροφορίες που πρέπει να γνωρίζουν όσοι ταξιδεύουν στις θάλασσες για λόγους ασφάλειας)  για πραγματοποίηση ερευνών  ενενήντα περίπου μίλια νοτίως του Καστελόριζου, μας αιφνιδίασε υπό την έννοια του ελάχιστου διαθέσιμου χρόνου αντίδρασης καθόσον εκδόθηκε την ημέρα δέσμευσης, κι άρα δυνητικά έναρξης των ερευνών, της περιοχής. Κατά τα άλλα η Τουρκία δια στόματος Ερτογάν φρόντισε έγκαιρα να μας ενημερώσει για έρευνες στην θαλάσσια περιοχή ανατολικά Κρήτης-Καρπάθου-Ρόδου. Κι έτσι παρακολουθήσαμε την εξέλιξη μιας νέας κρίσης με την εμπλοκή κι άλλων «παικτών» όπως η Γερμανία, υπό το ρόλο της άτυπης ηγέτιδας στην ΕΕ και (λιγότερο) οι ΗΠΑ.

Η δεσμευμένη για έρευνες περιοχή περιλαμβάνει τμήμα της Ελληνικής, σύμφωνα με τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, Υφαλοκρηπίδας εξ ου και η αντίδραση της Ελλάδας. Πρέπει ωστόσο να επισημάνουμε πως η Ελλάδα δεν έχει οριοθετήσει την υφαλοκρηπίδα της στην περιοχή αυτή λόγω της διαφοράς με την Τουρκία.  Σύμφωνα με το άρθρο 83 της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας μεταξύ κρατών με έναντι ή προσκείμενες ακτές πραγματοποιείται κατόπιν συμφωνίας με βάση το διεθνές δίκαιο, όπως αναφέρεται στο άρθρο 38 του καταστατικού του διεθνούς δικαστηρίου,  προκειμένου να επιτευχθεί μια δίκαιη λύση. Καθορίζεται επίσης πως τα κράτη-μέρη θα επιλύουν οποιαδήποτε μεταξύ τους διαφορά σχετικά με την ερμηνεία ή εφαρμογή της Σύμβασης με ειρηνικά μέσα σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3 του χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Στη βάση των παραπάνω είναι σαφές πως η Τουρκία παραβιάζοντας τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, η οποία από την εφαρμογή της το 1994 παράγει εθιμικό δίκαιο, προέβη σε μονομερή ενέργεια οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών με το Τουρκολυβικό Σύμφωνο, εξαφανίζοντας από το Χάρτη την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα,  και τώρα επιχειρεί να δημιουργήσει πάλι τετελεσμένα, αυτή τη φορά στη θαλάσσια ζώνη του Συμπλέγματος νήσων Μεγίστης (Καστελόριζο) και μάλιστα κατεβάζοντας στην περιοχή ολόκληρο στόλο δηλαδή με όχι ειρηνικά μέσα. Πρακτική που ευρέως εφαρμόζει στην Κύπρο,  υπό την ανοχή της διεθνούς κοινότητας καθόσον στο διεθνές περιβάλλον δεν υπάρχει το όργανο επιβολής των κανόνων όπου αυτοί υπάρχουν. Αντίθετα στο διεθνές περιβάλλον υπάρχουν συμφέροντα στη βάση των οποίων λειτουργούν τα κράτη ακόμη και εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέλος της οποίας είναι η Κύπρος. Αυτός είναι ο λόγος των αναιμικών αντιδράσεων,  που φυσικά δεν σταμάτησαν την τουρκική εισβολή, περί αυτού πρόκειται, στις θαλάσσιες ζώνες της Κύπρου υπό την ισχύ των όπλων. Δεν είναι τυχαίο πως μετά την απόσυρση από το Καστελόριζο εξέδωσε νέα NAVTEX για έρευνες και πάλι στην ΑΟΖ της ανυπεράσπιστης Κύπρου.

Είναι αφελές να πιστεύουμε πως ο Ερτογάν δεν περίμενε την Ελληνική αντίδραση στην NAVTEX που εξέδωσε για έρευνες στην περιοχή νοτίως του Καστελόριζου. Ξέρει πως καμιά ελληνική κυβέρνηση δεν έχει την εσωτερική νομιμοποίηση ανοχής μιας τέτοιας ενέργειας. Γνωρίζει επίσης πως θα παρέμβει η ΕΕ (Μέρκελ) φοβούμενη τη συμπλοκή, έχοντας πειστεί  πως η αντίδραση από Ελληνικής πλευράς είναι μονόδρομος. Και γιατί τότε  προέβη στην ενέργεια αυτή; Πολλοί οι λόγοι. Πρώτον κατεβάζοντας ολόκληρο στόλο στην περιοχή έδωσε ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στην κρίση που εντέχνως προκάλεσε. Με 30-40 πολεμικά πλοία σε θέση μάχης και δεκάδες πολεμικά αεροσκάφη έτοιμα να επέμβουν δεν μιλάμε για ένα θερμό επεισόδιο αλλά για μια μεγάλη σύγχρονη αεροναυμαχία. Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, το οποίο ουδείς μπορεί να προδικάσει,  οι απώλειες των τουρκικών δυνάμεων θα ήταν τόσο μεγάλες που θα απομάκρυναν την Τουρκία από τα μαξιμαλιστικά της σχέδια. Δεν είναι ανόητος ο Ερτογάν για να επιδιώξει τέτοιας μορφής σύγκρουση με την Ελλάδα, μια Χώρα της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.

Ήταν βέβαιος πως θα τραβήξει την προσοχή της παγκόσμιας κοινότητας και θα προκαλέσει ανησυχία. Θα έλεγα πως ο Ερτογάν περίμενε να χτυπήσει το τηλέφωνο κι όταν το σηκώσει να ακούσει τη Μέρκελ, έτοιμος να της ζητήσει ότι είχε σχεδιάσει. Από την στήριξη της ΕΕ και της Γερμανίας στα μεγάλα οικονομικά προβλήματα (τα περιθώρια των μέχρι σήμερα ελιγμών έχουν στενέψει και τα 15 δις του Κατάρ απέχουν πολύ από τα 169 δις του χρέους που πρέπει να αποπληρώσει τους επόμενους μήνες ενώ η νομισματική κρίση και πάλι προ των πυλών), την  υποστήριξη στην εμπλοκή της στα άλλα μέτωπα  μέχρι την παρέμβασή της για την έναρξη διαλόγου με την Ελλάδα στο πλαίσιο επίλυσης των διαφορών, που σχεδόν στο σύνολό τους αποτελούν διεκδικήσεις σε βάρος των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων όπως αυτά διαμορφώθηκαν από το διεθνές δίκαιο και τις διεθνείς συνθήκες. Το «με εκθέτεις» που φέρεται να είπε η Καγκελάριος στον Ερτογάν στην τηλεφωνική τους συνομιλία έχει πολλές αναγνώσεις. Το πιθανότερο είναι να επιδίωξε δεσμεύσεις, στο πλαίσιο της αποκλιμάκωσης, για τη διακοπή των συνομιλιών της Ελλάδας με την Αίγυπτο για τη μεταξύ τους οριοθέτηση ΑΟΖ ή ακόμη και μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου ώστε να μην βρεθεί προ τετελεσμένων.

Η Ελλάδα ορθώς επέδειξε αποφασιστικότητα στην προάσπιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων. Αξίζουν συγχαρητήρια στην πολιτική ηγεσία για την αποφασιστικότητα και στις ένοπλες δυνάμεις για την ετοιμότητα που επέδειξαν. Ειδικά οι ένοπλες δυνάμεις μας εξέπληξαν διότι είναι γνωστά τα προβλήματα διαθεσιμότητας των μέσων εξαιτίας της μεγάλης κρίσης που προηγήθηκε.  Ήταν ένα μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση, που συμβάλει αποφασιστικά στην αποτροπή κι ως εκ τούτου στην ειρήνη όχι μόνο στο παρόν αλλά κυρίως στο μέλλον. Θα ήταν όμως μεγάλο λάθος να αποδεχθούμε διάλογο για τις θαλάσσιες ζώνες ή ακόμη διακοπή των συνομιλιών με την Αίγυπτο για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών,  ως αντάλλαγμα της ακύρωσης, της εκδοθείσης από την Τουρκία, NAVTEX για έρευνες στην Ελληνική Υφαλοκρηπίδα.  Διακοπή των συνομιλιών με Αίγυπτο και διάλογο, όπως προβλέπεται από το διεθνές δίκαιο και επιβάλλεται στο πλαίσιο ειρηνικής επίλυσης των διαφορών, μόνο υπό την προϋπόθεση της ακύρωσης του κατάπτυστου Τουρκολυβικού Συμφώνου που αποτελεί μονομερή ενέργεια οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών μη αποδεκτή από το Δίκαιο της Θάλασσας.  Αν η απόσυρση των πολεμικών ναυτικών μονάδων από την περιοχή συνοδεύονται με δεσμεύσεις της κρίσης του 1987 (Νταβός) ή ακόμη του 1976 (Πρακτικό της Βέρνης) τότε μάλλον η Τουρκία πέτυχε άλλη μια νίκη σε στρατηγικό επίπεδο. Αντίθετα στο πλαίσιο αποτροπής επανάληψης παρόμοιων ενεργειών στο μέλλον θα πρέπει η Τουρκία να πειστεί πως θα αντιμετωπίσει σοβαρές συνέπειες. Αν π.χ. η Τουρκία γνώριζε πως η Ελλάδα, ως αντίδραση στην NAVTEX που αφορά σε έρευνες στην Ελληνική Υφαλοκρηπίδα, έστελνε την επομένη στον ΟΗΕ, συντεταγμένες οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας στην περιοχή αυτή είναι βέβαιο πως θα έκανε δεύτερες και τρίτες σκέψεις πριν την έκδοσή της. Αυτό όμως απαιτεί άριστο σχεδιασμό (Εθνική Στρατηγική).

Η κρίση όμως αυτή ανέδειξε για πολλοστή φορά ένα σοβαρό πρόβλημα στην εξωτερική μας πολιτική σε ότι αφορά στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Εξαιτίας απουσίας εθνικής στρατηγικής έχουμε αφήσει την πρωτοβουλία των κινήσεων στην Τουρκία και τρέχουμε ασθμαίνοντας πίσω από τις εξελίξεις που η ίδια, έχοντας την απόλυτη πρωτοβουλία, δρομολογεί, στο πλαίσιο επίτευξης των στόχων της μέσα από τη δική της εθνική στρατηγική που φρόντισε να διαμορφώσει.  Μια διαχρονική παθογένεια την οποία όλο και περισσότεροι πλέον επισημαίνουν. Μέσα από την Εθνική Στρατηγική θα προκύψει και η απαιτούμενη Εθνική Ισχύς,  η οποία θα πρέπει έγκαιρα να εξασφαλιστεί, για την αντιμετώπιση της  μαξιμαλιστικής-αναθεωρητικής Τουρκίας, η προερχόμενη από την οποία απειλή σε βάρος των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων έχει λάβει επικίνδυνα χαρακτηριστικά στο σημερινό γεωπολιτικό χάος, προϊόν των κοσμογονικών αλλαγών που συντελούνται στο διεθνές σύστημα.

Βασικό συστατικό της Εθνικής μας Ισχύος είναι η Ευρωπαϊκή μας ταυτότητα την οποία θα πρέπει να αξιοποιήσουμε μέσα από ένα αποτελεσματικό στρατηγικό σχεδιασμό, που θα μας δώσει τη δυνατότητα να εφαρμόσουμε επιθετική εξωτερική πολιτική, ώστε να δρομολογούμε εμείς τις εξελίξεις αντί να τρέχουμε μονίμως πίσω από αυτές κατά την προσφιλή μας πρακτική.  Πρέπει όμως να αποκτήσουμε ισχυρές ένοπλες δυνάμεις ικανές να πείσουν την Τουρκία πως δεν θα μπορέσει ποτέ να επιβάλλει δυναμικά τις αξιώσεις της. Μόνο έτσι, πέραν των άλλων, θα μας σεβαστούν και οι εταίροι μας και θα εξασφαλίσουμε την αλληλεγγύη τους, όπως άλλωστε αποδείχθηκε στην πρόσφατη κρίση του Έβρου.  Στο διεθνές σύστημα διαχρονικά όλοι περιφρονούν την αδυναμία και σέβονται την ισχύ και την αποφασιστικότητα.

 

Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΘΕΟΦΑΝΟΥΣ είναι υποστράτηγος ε.α., οικονομολόγος και συγγραφέας του βιβλίου «Εθνική Στρατηγική-Πρόταση για ένα νέο θεσμικό πλαίσιο», η Β’ έκδοση του οποίου έχει ήδη κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Ι. Σιδέρης.

Ένα σκληρό μάθημα για την ελληνική διπλωματία

Από
anixneuseis
-
2

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Δεν χρειάζεται να είναι κανείς Έλληνας ή Ορθόδοξος Χριστιανός για να νοιώσει βαθειά θλίψη για την μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί. Αρκεί να είναι πολιτισμένος άνθρωπος, που να σέβεται τους άλλους ανθρώπους για να αισθανθεί ότι εδώ έχουμε μια βαριά προσβολή του πολιτισμού. Βαριά προσβολή του πολιτισμού συνιστούν όχι μόνο οι ενέργειες του Ερντογάν, αλλά και η ανοχή τους από τη λεγόμενη «διεθνή κοινότητα». Κατά βάθος άλλωστε, η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί θα αποδεχθεί τελικά, νομίζουμε, ήττα επίσης της Τουρκίας και του Ισλάμ.

Βεβαίως, η υπόθεση αυτή δεν αφορά δυστυχώς μόνο την Τουρκία ή τον μουσουλμανικό κόσμο. Το Ισραήλ μετέτρεψε σε νυχτερινό κέντρο ένα από τα ιστορικότερα μουσουλμανικά τεμένη, το  Al-Ahmar. Οι Αμερικανοί προκάλεσαν τεράστιες καταστροφές στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Βαγδάτης και στη Βαβυλώνα, σε μια προσπάθεια να σβήσουν τα ίχνη των μεγάλων πολιτισμών της Μεσοποταμίας και τις ρίζες του αραβικού έθνους. Ο Πρόεδρος Τραμπ, το καταπληκτικότερο σύμβολο της παγκόσμιας παρακμής και βαρβαρότητας, απείλησε στις αρχές του χρόνου το Ιράν με καταστροφή μερικών από τα σημαντικότερα πολιτιστικά μνημεία του, που είναι και μνημεία όλης της ανθρωπότητας.

Αντιμέτωπο με τις μεγαλύτερες προκλήσεις από καταβολής του, το Γένος των Ανθρώπων μοιάζει να επιδιώκει την αυτοκαταστροφή του οργανώνοντας «πολέμους των πολιτισμών», ακόμη και εν μέσω κορονοϊού. Αναρωτιέται κανείς σε τι κόσμο θα ζήσουν τα παιδιά και τα εγγόνια μας, αν όχι για το κατά πόσον θα έχουν κόσμο να ζήσουν.

Απομόνωση του Ελληνισμού

Στα καθ’ ημάς τώρα, τόσο η ενέργεια του Ερντογάν, όσο και η απουσία ουσιαστικής διεθνούς καταδίκης της απέδειξε πανηγυρικά πόσο κοντά στην επί της ουσίας ανυπαρξία είναι και το ελληνικό κράτος και η διπλωματία του, αλλά και πόσο επικίνδυνα απομονωμένος είναι σήμερα παγκοσμίως ο ελληνισμός, ως αποτέλεσμα μιας πολιτικής που προσδιορίζεται από τη βαθιά εξάρτηση του συνόλου σχεδόν της πολιτικής του τάξης από ξένες δυνάμεις.

Δώσαμε τα πάντα στην Αμερική και ούτε μια κουβέντα δεν βγήκε από το στοματάκι του κ. Τραμπ. Θα έπρεπε άλλωστε να το αναμένουμε μετά τη συνάντηση με τον κ. Μητσοτάκη. Τους δώσαμε και το τελευταίο ελληνικό χωριό για να το κάνουν βάση κατά της Ρωσίας και ο Πρόεδρός τους είπε στον Πρωθυπουργό μας ότι και οι κρίσεις μπορεί να είναι ωφέλιμες, αλλά και τον προειδοποίησε ότι μπορούμε να χάσουμε σε περίπτωση δυναμικής αντίδρασης στην Τουρκία (σύμφωνα με τις μη διαψευσθείσες διαρροές προς τον φιλοκυβερνητικό τύπο).

Δώσαμε επίσης τα πάντα και στη Γερμανία, αλλά ούτε η Κυρία Μέρκελ άνοιξε το στοματάκι της να  καταδικάσει τις ασχήμιες του κ. Ερντογάν.

Αλλά και οι υποτονικές ή φιλοτουρκικές εκδηλώσεις και άλλων δυνάμεων, που μάλιστα ιστορικά υπήρξαν φιλικές προς τον ελληνισμό, πρέπει μεν να θεωρηθούν απαράδεκτες, δεν θα μπορούσαν όμως να υπάρξουν αν η Ελλάδα και η Κύπρος δεν είχαν καταστρέψει συστηματικά και επί πολλά χρόνια, τη υποδείξει των διεθνών «Νταβατζήδων», τις σχέσεις τους με όλο τον κόσμο και το διεθνές πολιτικό τους κεφάλαιο.

Απέτυχε η ελληνική διπλωματία

Αν κάτι απέδειξαν οι αντιδράσεις για την Αγία Σοφία, ήταν ότι υπάρχει πολύς κόσμος που περιμένει να μας τη φέρει, αλλά και που, αντικειμενικά κυττάζοντας την κατάσταση, προτιμά την Τουρκία από την Ελλάδα.

Αυτό δεν είναι αποτέλεσμα δήθεν αντικειμενικών παραγόντων. Είναι αποτέλεσμα πολυετών ελληνικών πολιτικών που αυτές τείνουν να δημιουργήσουν αντικειμενική υπεροχή της Τουρκίας απέναντι στην Ελλάδα.

Εγκαταλείψαμε μόνοι μας τις πολιτικές δεκαετιών (Ανδρέας Παπανδρέου και Κώστας Καραμανλής, Μακάριος και επίγονοί του, μεταξύ άλλων) για ενεργειακή διασύνδεση και απόκτηση οπλισμού από τη Ρωσία. Σήμερα η Κύπρος και η Ελλάδα έχουν στερηθεί ενός στρατηγικού όπλου, όπως οι S300, έχει όμως η ‘Αγκυρα ένα σοβαρό στοιχείο υπεροχής με τους S400.  Και, σαν να μην έφταναν αυτά, κάναμε «θρησκευτική εκστρατεία» στην Ουκρανία εναντίον της Μόσχας, μετατρέποντας ταυτόχρονα όλη τη χώρα σε προκεχωρημένη βάση κατά της Ρωσίας. Στείλαμε ακόμα και πολεμικά πλοία και αεροσκάφη έξω από τη Συρία να «παρακολουθούν» τις ρωσικές δυνάμεις. Τι διαθέσεις ακριβώς περιμένουμε να έχει η Ρωσία απέναντί μας;

Χάνουμε παραδοσιακούς φίλους

Το Ιράν βοήθησε την Ελλάδα στα χρόνια της κρίσης με φτηνό πετρέλαιο και θεώρησε πάντα τους ‘Ελληνες φίλους. Εμείς τι κάναμε; Αφαιρέσαμε μια συστοιχία Πάτριοτ, ένα κρισιμότατο στοιχείο της ελληνικής αεράμυνας, αδιαφορώντας για την απειλή της Τουρκίας εναντίον μας και το μεταφέραμε στη Σαουδική Αραβία εναντίον του Ιράν. Σημειωτέον ότι διαχρονικά το Ριάντ ήταν από τους φανατικότερους υποστηρικτές των τουρκικών θέσεων στην Ισλαμική Διάσκεψη και αλλού.

Η Σερβία υπήρξε παραδοσιακός φίλος και σύμμαχος της Ελλάδας. Στείλαμε αεροπλάνα στο Μαυροβούνιο για να το «προστατεύσουν» από τους Σέρβους και τους Ρώσους, ενώ ο Οικουμενικός Πατριάρχης επενέβη και εκεί, στηρίζοντας τις προσπάθειες αυτονόμησης της τοπικής εκκλησίας από τη Σερβική. Σήμερα το Βελιγράδι έχει στενότατες σχέσεις με τον Ερντογάν και προμηθεύεται S400.

Καταστρέψαμε ομοίως τις βαθιές σχέσεις με τους Παλαιστίνιους, η συμπαράσταση των οποίων ήταν κρίσιμη για την μη αναγνώριση του τουρκοκυπριακού κράτους, για την αντιμετώπιση του πραξικοπήματος στην Κύπρο το 1974, για τη δράση των αντιδικτατορικών δυνάμεων στην Ελλάδα, ακόμα και για την ασφαλή διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων. Στα παλαιστινιακά στρατόπεδα εκπαιδεύτηκε ο Σάββας Παύλου και οι συναγωνιστές του, για να είναι έτοιμοι αν μπορέσουν να πολεμήσουν για την απελευθέρωση της Κύπρου από τους Τούρκους.

Προσηλωμένοι στο Ισραήλ

Γίναμε την τελευταία δεκαετία μία από τις πλέον φιλοισραηλινές δυνάμεις στην ΕΕ, ακολουθώντας τυφλά τις υποδείξεις του (EastMed) και απεμπολώντας παράλληλα το τεράστιο διεθνές πολιτικό κεφάλαιο στον αραβικό κόσμο που μας κληροδότησε ο Μακάριος, ο Ανδρέας Παπανδρέου και ο Βάσσος Λυσσαρίδης.

Ως αποτέλεσμα είχαμε τις δηλώσεις Ισραηλινών Υπουργών ότι δεν θα βγάλουν τον στόλο κατά των Τούρκων στη Μεσόγειο και τις δηλώσεις του Ισραηλινού Πρέσβη στην Αθήνα στην ΕΡΤ και στην Καθημερινή, ότι δεν θεωρεί εχθρό την Τουρκία και θέλει να την περιλάβει στη συνεργασία στη Μεσόγειο, αφήνοντας άφωνους τους δημοσιογράφους που νόμιζαν ότι είχαμε κάνει συμμαχία με το Ισραήλ εναντίον της Τουρκίας (www.konstantakopoulos.gr/11407)

Ακόμα και με τη μακρινή Βενεζουέλα τα βάλαμε, υποστηρίζοντας τον φαιδρό υποψήφιο δικτάτορά της Γουάιδο.

Αυτό δεν είναι εξωτερική πολιτική, είναι αυτοκτονία κράτους και θα την πληρώσει πανάκριβα ο ελληνικός λαός. Είναι το ίδιο μοτίβο, σε άλλο τομέα, αυτού που έγινε (και συνεχίζεται) με τα Μνημόνια και τις Δανειακές.

Ας χρησιμεύσει τουλάχιστο η υπόθεση της Αγίας Σοφίας ως ύστατη προειδοποίηση προς τους διοικούντες των Αθηνών (και της Λευκωσίας) για την ανάγκη άμεσης και ριζικής αλλαγής της πολιτικής τους. Γιατί δύσκολα φαντάζεται κανείς μια χώρα σε τέτοια απομόνωση, να πηγαίνει αύριο είτε σε σύγκρουση, είτε σε διαπραγμάτευση με την Τουρκία.

Δημοσιεύτηκε στο slpress.gr

Η εναλλακτική του Μέτερνιχ

Από
anixneuseis
-
0
ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΧΑΤΖΗΣ*

Πορτρέτο του Κλέμενς φον Μέτερνιχ, που ολοκλήρωσε ο μεγάλος Βρετανός καλλιτέχνης Τόμας Λόρενς στα πρώτα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης.

Στις 7 Ιουλίου του 1824 ένας πράκτορας του Μέτερνιχ συναντήθηκε με έναν από τους ηγέτες της Ελληνικής Επανάστασης. Ο ιππότης Χάουενσιλντ είχε αποστολή να προσεγγίσει τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο. Ο επίσημος ρόλος του Χάουενσιλντ ήταν πρόξενος της Αυστρίας στα Ιόνια, αλλά πριν αναλάβει τη θέση στην Κέρκυρα (που θα περιόριζε τις κινήσεις και τις επαφές του), έφθασε στη Ζάκυνθο και από εκεί ζήτησε να συναντήσει τον Ελληνα πολιτικό στο Βασιλάδι, το νησάκι της λιμνοθάλασσας του Μεσολογγίου. Ο Μαυροκορδάτος αποδέχθηκε την πρόσκληση και ενημέρωσε αναλυτικά την ελληνική επαναστατική κυβέρνηση για τη συζήτηση, την αμέσως επόμενη ημέρα. Η απόρρητη έκθεση του Μαυροκορδάτου έχει διασωθεί και δημοσιεύθηκε στο Αρχείο του.

Ο Μαυροκορδάτος άκουσε με έκπληξη τον Χάουενσιλντ να τον ενημερώνει ότι ο Γκεντς, το δεξί χέρι του Μέτερνιχ, είχε διαβάσει το υπόμνημα που ο Μαυροκορδάτος είχε γράψει το 1820 για να πείσει τους Ευρωπαίους ότι η πτώση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ήταν αναπόφευκτη και η μόνη δυνατότητα ανάσχεσης της ρωσικής επεκτατικότητας στα Βαλκάνια ήταν η δημιουργία ενός ισχυρού ελληνικού κράτους με δυτικό προσανατολισμό. Οι Αυστριακοί αναγνώριζαν το λάθος τους, δεν είχαν εκτιμήσει σωστά την κατάσταση, υπερεκτίμησαν την ισχύ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Ο Μέτερνιχ ήταν έτοιμος να αναγνωρίσει την Ελληνική Επανάσταση και προσκαλούσε τον Μαυροκορδάτο για μυστικές διαπραγματεύσεις στη βόρεια Ιταλία. Αν αυτό δεν ήταν εφικτό, εναλλακτικά, θα μπορούσε ο Γκεντς να συναντηθεί με έναν σοβαρό και αξιόπιστο εκπρόσωπο των Ελλήνων.

Το εδαφικό

Ο Μαυροκορδάτος απάντησε στον Χάουενσιλντ ότι η ελληνική κυβέρνηση θα συζητούσε ευχαρίστως με την Αυστρία, αλλά έπρεπε ο Μέτερνιχ να καταλάβει ότι καμία συνεννόηση με τους Τούρκους δεν ήταν πλέον δυνατή. «Θέλουμε την ανεξαρτησία και την εθνική μας ύπαρξη», του τόνισε. Ο Χάουενσιλντ τον διαβεβαίωσε ότι ο Μέτερνιχ το γνώριζε, αλλά η Αυστρία προσανατολιζόταν στην αναγνώριση μιας μικρής Ελλάδας που θα περιλάμβανε την Πελοπόννησο και τα νησιά, όχι όμως τη Ρούμελη. Με έναν επιπλέον όρο: η Ελλάδα δεν θα έπρεπε να είναι δημοκρατική.

Ο Μαυροκορδάτος υπεξέφυγε στο θέμα του πολιτεύματος, αλλά παρέμεινε αδιάλλακτος στο εδαφικό. Ολοκλήρωσε με ένα ρητορικό σχήμα που ενόχλησε τον συνομιλητή του: «Εκτιμώ τον Μέτερνιχ και λυπάμαι όταν τον βλέπω να εμφανίζεται ως επικεφαλής των φίλων του Κορανίου, εναντίον χριστιανών. Εχει ευκαιρία τώρα να ξεκαθαρίσει τη θέση του. Δεν έχουμε να μοιράσουμε τίποτε με την Αυστρία, αντίθετα μπορούμε να ωφεληθούμε και οι δύο από το εμπόριο μεταξύ μας».

Μαζί με τη λεπτομερή αναφορά στο Εκτελεστικό, ο Μαυροκορδάτος έστειλε επιστολή στον πρόεδρό του, τον Γεώργιο Κουντουριώτη, στην οποία τόνιζε ότι ο δίαυλος με την Αυστρία έπρεπε να παραμείνει οπωσδήποτε ανοικτός. Δεν εμπιστευόταν τον Μέτερνιχ, αλλά εκτιμούσε πως η Αυστρία, έχοντας μείνει πίσω στην επιρροή της στην Ελλάδα σε σχέση με τις άλλες δυνάμεις, προσπαθούσε τώρα να αναπληρώσει το χαμένο έδαφος. Πρότεινε, μάλιστα, να μεταβεί στην Ιταλία ο συνεργάτης του, Σπυρίδων Τρικούπης, για να συναντήσει τον Γκεντς. Η κυβέρνηση όμως αδιαφόρησε, απασχολημένη με την εσωτερική πολιτική σύγκρουση, παρά τις συνεχείς οχλήσεις του Μαυροκορδάτου, που τελικώς αποφάσισε να γράψει ο ίδιος στον Γκεντς. Ομως αυτός απάντησε με ψυχρότητα: «Παρά τα θετικά αισθήματα προς τους Ελληνες, η πολιτική της Αυστρίας ακολουθεί την αρχή της διεθνούς νομιμότητας». Τι είχε αλλάξει; Ο Ιμπραήμ είχε ήδη αποβιβαστεί με επιτυχία στη Μεσσηνία και είχε συντρίψει τον ελληνικό στρατό. Η σκλήρυνση της αυστριακής πολιτικής ήταν αναμενόμενη. Ομως η επαφή με τον Γκεντς δεν πήγε χαμένη, όπως θα δούμε στη συνέχεια.

Ο Μαυροκορδάτος, άλλωστε, δεν άφηνε καμία ευκαιρία συμμαχίας ανεκμετάλλευτη: από τον Πάπα και τις ΗΠΑ μέχρι τους Τουρκαλβανούς, τους Μαυροβούνιους και τους Σέρβους. Στο προηγούμενο σημείωμα είδαμε ότι μετά την άνοδο του Κάνιγκ αντιλήφθηκε ότι η Βρετανία αποτελούσε πλέον τον πιο αξιόπιστο σύμμαχο και επιχείρησε να εξασφαλίσει τη στήριξη των Βρετανών, χωρίς, όμως, την αποκλειστική σύνδεση μαζί τους. Γι’ αυτό και αντιμετώπισε με δυσπιστία την αίτηση προστασίας προς την Αγγλία που ετοίμασε ο Διονύσιος Ρώμας και προώθησε ο Κολοκοτρώνης. Ομως, αν και δεν συμφωνούσε, προσπάθησε να τη χειριστεί προς όφελος της Ελλάδας.

Στα Γενικά Αρχεία του Κράτους έχουν διασωθεί οι ανεπίσημες (αδημοσίευτες) οδηγίες του προς τον Σπυρίδωνα Σκούφο, γραμμένες στα μέσα Μαρτίου του 1825, καθώς ο Ιμπραήμ προελαύνει. Ο Σκούφος θα αναλάμβανε μυστικός «πράκτορας» των ελληνικών συμφερόντων στη Ρωσία. Σε αυτό το πολύ ενδιαφέρον κείμενο, ο Μαυροκορδάτος διαγράφει τους άξονες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής όπως ο ίδιος τους είχε διαμορφώσει: εθνική ανεξαρτησία, ρεαλισμός, έμφαση στα αμοιβαία οικονομικά συμφέροντα, αξιοποίηση ομογενών. Η εντολή στον Σκούφο ήταν να ακολουθήσει πιστά τις οδηγίες του Αλέξανδρου Στούρτζα και να χρησιμοποιήσει τα κοινωνικά δίκτυα των Ελλήνων χωρίς να τους εκθέσει.

Από το 1822 ο Μαυροκορδάτος προσπαθεί να πείσει τους Ευρωπαίους ότι η Ελληνική Επανάσταση δεν είναι φιλελεύθερη (αν και ο ίδιος τη μετατρέπει σε τέτοια) και πως οι Ελληνες δεν είναι πιόνια των Ρώσων. Πείθει πρώτα την Αγγλία του Κάνινγκ. Ακολουθεί η συντηρητική Ρωσία που, για να προλάβει τους Αγγλους, αναγκάζεται να εγκαταλείψει το αρχικό της σχέδιο για μια διασπασμένη Ελλάδα τριών αυτόνομων, υποτελών στον σουλτάνο, ηγεμονιών υπό την επιρροή της. Η Γαλλία μπαίνει κι αυτή στο παιχνίδι του ανταγωνισμού επιρροής στην Ελλάδα. Απομένει η Αυστρία.

Πειστικά επιχειρήματα

Ο Μαυροκορδάτος έμαθε πολύ αργότερα τα αποτελέσματα της επιχειρηματολογίας του προς τον Χάουενσιλντ, τον Γκεντς και τελικώς τον Μέτερνιχ. Ο τελευταίος, ήδη από τις αρχές του 1825, είχε διαμορφώσει την πολιτική του με κυνισμό: οι Ελληνες πρέπει να υποταχθούν με κάθε τρόπο. Αν, όμως, αποτύχει ο Ιμπραήμ, τότε μία λύση απομένει. Πλήρης ανεξαρτησία, για να αποφευχθεί η ρωσική επιρροή σε ένα αδύναμο αυτόνομο κρατίδιο. Στις 13 Μαρτίου 1825 ο Αυστριακός εκπρόσωπος του Μέτερνιχ έριξε τη βόμβα στη συνδιάσκεψη της Πετρούπολης: «Η κυβέρνησή μας, για να βοηθήσει να ξεπεραστούν τα εμπόδια στην επίλυση του ελληνικού ζητήματος, είναι έτοιμη να κάνει τη μεγάλη υπέρβαση: να αναγνωρίσει άμεσα την ανεξαρτησία των Ελλήνων». Ο Αυστριακός διπλωμάτης Αντον Πρόκες φον Οστεν (ο πρώτος πρέσβης της Αυστρίας στην Ελλάδα) περιγράφει τη σκηνή: «Οταν έγινε αυτή η δήλωση, ο κόμης Νέσελροντ [ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών] έμεινε για πολύ ώρα άναυδος. Οταν συνήλθε, εξέφρασε την απορία του: πώς προέκυψε αυτή η ιδέα από την Αυστρία, το κράτος που από την αρχή ήταν αντίθετο στις επαναστάσεις και τους κινδύνους που δημιουργούν;». Ο θορυβημένος αμήχανος Ρώσος προειδοποίησε ότι ποτέ ο σουλτάνος δεν θα αποδεχόταν ελληνική ανεξαρτησία.

Ο Αυστριακός διπλωμάτης όμως ήταν αφοπλιστικός στην απάντησή του: Η Ελληνική Επανάσταση διαφέρει από τις άλλες. Επιπλέον, ένα νέο ελληνικό κράτος θα προσφέρει και εμπορικές ευκαιρίες στις μεγάλες δυνάμεις. Η εξωτερική πολιτική του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου από το 1820 μέχρι και την εισβολή του Ιμπραήμ απέδιδε τους καρπούς της. Ακόμα και οι εχθροί της Ελλάδας αντιλαμβάνονταν ότι προσέφερε τη μόνη ρεαλιστική εναλλακτική, καθώς η αντοχή των Ελλήνων ξεπερνούσε κάθε προσδοκία.

* Ο κ. Αριστείδης Χατζής είναι καθηγητής Φιλοσοφίας Δικαίου και Θεωρίας Θεσμών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και διευθυντής Ερευνών στο Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦίΜ). Η σειρά άρθρων με θέμα τα φιλελεύθερα, δημοκρατικά και νεωτερικά χαρακτηριστικά της Επανάστασης του 1821 αποτελεί μέρος του εκπαιδευτικού προγράμματος του ΚΕΦίΜ με θέμα: «Ελλάδα 2021: Διακόσια χρόνια από τη Φιλελεύθερη Επανάσταση».

“Καθημερινή”

Κοντά σε συμφωνία με την Αίγυπτο για την ΑΟΖ – Πώς εξελίσσεται το ελληνοτουρκικό

Από
anixneuseis
-
0
Σπύρος Μουρελάτος
Η κυβέρνηση ετοιµάζεται να διανύσει, όπως όλα δείχνουν, το τελευταίο µίλι για την οριοθέτηση της ΑΟΖ µε την Αίγυπτο

­Σε πλήρη εγρήγορση παραµένει η ελληνική κυβέρνηση και κατ’ επέκταση οι Ενοπλες ∆υνάµεις µας, καθώς µπορεί η απόσυρση της παράνοµης τουρκικής NAVTEX για σεισµικές έρευνες νοτίως του Καστελόριζου να αποµάκρυνε προσώρας τον κόκκινο συναγερµό, που ήχησε πριν από περίπου 15 ηµέρες στο Αιγαίο, ωστόσο η σχεδόν ταυτόχρονη NAVTEX για διενέργεια ερευνών εντός των ορίων της κυπριακής ΑΟΖ αυτήν τη φορά επιβεβαιώνει την αποκρυσταλλωθείσα εδώ και κάµποσο καιρό εικόνα στην Αθήνα πως η Τουρκία εννοεί να αξιοποιήσει την περίοδο έως τις προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ τον προσεχή Νοέµβριο, χρονικό διάστηµα που οι Αµερικανοί αποκαλούν «lame duck period», προκειµένου να τεστάρει αντοχές και νεύρα της Ελλάδας, της Κύπρου και κατ’ επέκταση της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Σε αυτό το πλαίσιο, το τρίγωνο «Μέγαρο Μαξίµου – Βασιλίσσης Σοφίας – Πεντάγωνο» παρακολουθεί µε περίσσεια καχυποψία τη συµπεριφορά και τις διφορούµενες σε µεγάλο βαθµό πρωτοβουλίες του Ταγίπ Ερντογάν στη γεωπολιτική σκακιέρα του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου.

Η Γερμανία

Την ίδια ώρα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και οι επιτελείς του δεν κρύβουν και τη συγκρατηµένη ικανοποίησή τους για τα αντανακλαστικά και τον επαρκέστατο βαθµό ετοιµότητας που επέδειξαν στο σύνολό τους οι Ενοπλες ∆υνάµεις, καθώς πρόσωπα που γνωρίζουν από πρώτο χέρι το ζωηρό παρασκήνιο των ηµερών της πρόσφατης σοβαρής ελληνοτουρκικής κρίσης οµολογούν σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις τους ότι οι επιδραστικές, όπως θα αναλυθεί παρακάτω, παρεµβάσεις του διεθνούς παράγοντα, και δη της Γερµανίας, δεν θα είχαν κανένα νόηµα εάν η Αγκυρα δεν αισθανόταν την αποφασιστικότητα της Αθήνας να µην επιτρέψει παραβίαση των κυριαρχικών της δικαιωµάτων µέσω της άµεσης ανάπτυξης του ελληνικού στόλου σε καίρια σηµεία στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή του Καστελορίζου και σε σηµεία στο Βόρειο Αιγαίο.

Ενθαρρυντικό και το γεγονός πως το σχήµα που δοκιµάστηκε κατά τη µυστική τριµερή του Βερολίνου αµέσως µετά την ασύλληπτη απόφαση Ερντογάν να µετατρέψει σε τζαµί την Αγία Σοφία, ήτοι Γιαν Χέκερ – Ελένη Σουρανή – Ιµπραήµ Καλίν, ήταν, σύµφωνα µε ασφαλείς πληροφορίες, συνεχώς σε ανοιχτή γραµµή από την ώρα της έκδοσης της τουρκικής NAVTEX έως την απόσυρση των µονάδων του Πολεµικού Ναυτικού από τις θέσεις που είχαν πάρει πέριξ του Καστελορίζου.

Σε γενικές γραµµές η Αθήνα δεν κρύβει την ικανοποίησή της για τη συνειδητή επιλογή της Γερµανίδας καγκελαρίου, Ανγκελα Μέρκελ, να ξοδέψει, όπως λέγεται, πολιτικό κεφάλαιο προκειµένου να… συνετίσει σε αυτήν τη φάση τουλάχιστον τον Ταγίπ Ερντογάν, καλύπτοντας έτσι επαρκώς για την ώρα το στρατηγικό κενό το οποίο αφήνει η στρατηγική υπαναχώρηση των ΗΠΑ, που διαπιστώνεται στην παρούσα φάση.

Σε κάθε περίπτωση, η Αθήνα ιεραρχεί ως πολύ σηµαντική τη δήλωση του Μαρκ Κάρπεντερ, στενού συνεργάτη σε θέµατα ασφαλείας του υποψηφίου των ∆ηµοκρατικών για την αµερικανική προεδρία Τζο Μπάιντεν, για το πώς εισέπραξε ο διεθνής παράγοντας και δη οι ΗΠΑ την τουρκική αναδίπλωση ότι «η ελληνική κυβέρνηση προχώρησε σε µια σηµαντική διπλωµατική επιτυχία µε την αποκλιµάκωση της έντασης µε την Τουρκία».

Μολονότι στην κυβέρνηση αποφεύγουν επιµελώς να δηµοσιοποιήσουν οποιοδήποτε αποτέλεσµα γύρω από τις παρασκηνιακές διαβουλεύσεις εκείνων των ηµερών κυρίως στον άξονα Βερολίνου – Αγκυρας, αλλά και νωρίτερα κατά τη µυστική τριµερή στη γερµανική πρωτεύουσα, η εντύπωση που µεταδίδουν αρµόδιες κυβερνητικές πηγές είναι ξεκάθαρη: η Τουρκία έλαβε το µήνυµα ότι σε περίπτωση απόπειρας παραβίασης των κυριαρχικών µας δικαιώµατα θα βρει απέναντί της τη στρατιωτική ετοιµότητα της Αθήνας, αλλά και τη δέσµευση των Ευρωπαίων εταίρων µας για την επιβολή κυρώσεων, που, όπως λέγεται χαρακτηριστικά, «θα στύψουν το χέρι του Ερντογάν και της ετοιµόρροπης τουρκικής οικονοµίας».

Εντός του Αυγούστου

Στελέχη που βρέθηκαν εντός του πλαισίου των δραµατικών διαβουλεύσεων κατά την πρόσφατη περίοδο και τα οποία αποφεύγουν µετά βδελυγµίας τους κοινότοπους και εν πολλοίς άστοχους χαρακτηρισµούς, που δυστυχώς ακούγονται και από µέλη του ελληνικού Κοινοβουλίου, εκφράζουν συγκρατηµένη αισιοδοξία πως, υπό τον απαράβατο όρο ότι η Τουρκία θα απέχει της πρακτικής των εκβιασµών και των απειλών σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, είναι ορατή πιθανή επανέναρξη των διερευνητικών επαφών ακόµη και εντός του Αυγούστου, δηλαδή του θεσµοποιηµένου φόρουµ του ελληνοτουρκικού διαλόγου, που ατόνησε στα τέλη του 2016.

Κεκτηµένο της πρόσφατης ταραχώδους περιόδου και των τριγωνικών διαβουλεύσεων που τη σηµάδεψαν, όπως αποκαλύπτουν τα ίδια πρόσωπα, είναι πως το πλαίσιο διαλόγου στις διερευνητικές επαφές θα περιορίζεται αυστηρά στη µία και µόνη εκκρεµότητα που αναγνωρίζει η Ελλάδα, δηλαδή την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της υπερκείµενης αυτής αποκλειστικής οικονοµικής ζώνης στο Αιγαίο και το Καστελόριζο, αποκρούοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο τις τουρκικές αιτιάσεις για τη διενέργεια ενός ασαφούς και χωρίς όρους και πλαίσιο διαλόγου, που αποτελεί πάγια επιδίωξη του Ερντογάν.

Ακόµη ένα σηµαντικό κεκτηµένο ότι πιθανή επανέναρξη των διερευνητικών επαφών δεν θα εκκινήσει, κατά πληροφορίες, από µηδενική βάση, αλλά θα έχει ως αφετηρία την… απόσταση που είχαν διανύσει οι δύο πλευρές έως το 2016. ∆ιπλωµατικές πηγές πιθανολογούν πως εφόσον η Αγκυρα επιδείξει στην πράξη εποικοδοµητική διάθεση, θα επαναληφθούν οι διαβουλεύσεις, που εκκρεµούν σε επίπεδο γενικών γραµµατέων των υπουργείων Εξωτερικών, αλλά και στο επίπεδο των µέτρων οικοδόµησης εµπιστοσύνης.

Ωστόσο, οι ίδιοι κύκλοι αποκαλύπτουν πως «ακόµα βρισκόµαστε µακριά από το µοτίβο συναντήσεων όπως το Ανώτατο Συµβούλιο Συνεργασίας ανάµεσα στις δύο χώρες», όχληση που, κατά πληροφορίες, δέχθηκε η ελληνική πλευρά από την αντίστοιχη τουρκική και την απέρριψε άµεσα.

Χαρακτηριστική είναι η αποστροφή κεντρικού παράγοντα της κυβέρνησης για το πώς αντιλαµβάνεται η Αθήνα τις ελληνοτουρκικές σχέσεις: «Η αποφυγή µιας µεγάλης κρίσης δεν σηµαίνει ότι λύθηκαν τα προβλήµατα µε την Τουρκία, ο δρόµος των ελληνοτουρκικών σχέσεων είναι µακρύς και δύσκολος. Η Ελλάδα έδειξε τώρα, όπως και στην κρίση στον Εβρο, ότι ξέρει να υπερασπίζεται και τα σύνορά της και τα συµφέροντά της».

Σε κάθε περίπτωση, εκπεφρασµένη είναι η βούληση της Αθήνας να µην εγκαταλείψει την τακτική του µπαράζ των διεθνών πιέσεων προς την Αγκυρα, αλλά και την ενίσχυση των διµερών και πολυµερών σχηµάτων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Σε αυτό το πλαίσιο, δηµιουργείται η αίσθηση, χωρίς να µπορούµε να µιλάµε τούτη την ώρα για βεβαιότητα, πως οι διαπραγµατεύσεις ανάµεσα σε Ελλάδα και Αίγυπτο για τον καθορισµό της µεταξύ τους θαλάσσιας ζώνης βρίσκονται σε καλό επίπεδο και πως ευτυχή κατάληξη, που δεν αποκλείεται να επισφραγισθεί κατά πληροφορίες και µε νέο ταξίδι του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Κάιρο, πιθανώς να έλθει νωρίτερα απ’ ό,τι αρχικώς υπολογιζόταν. Είναι σαφές πως η Αθήνα δίνει πολύ µεγάλη βαρύτητα σε αυτήν την προοπτική, καθώς, όπως τονίζεται σχετικώς, θα πρόκειται για µια έγκυρη νοµικά συµφωνία, που αχρηστεύει de facto και de jure το παράνοµο και ανυπόστατο τουρκολιβυκό µνηµόνιο.

Χωρίς «μπρος – πίσω»

Σηµαντικό ορόσηµο είναι και η Σύνοδος των χωρών του ευρωπαϊκού Νότου, που, όπως προανήγγειλε ο Γάλλος πρόεδρος Εµανουέλ Μακρόν, θα φιλοξενηθεί κατά πάσα πιθανότητα στο Παρίσι στις αρχές Σεπτεµβρίου, λίγες ηµέρες µετά τη ∆ιεθνή Εκθεση Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για σηµαντικό ραντεβού, καθώς πιστοποιεί το ζωηρό ενδιαφέρον της Γαλλίας να αναχαιτίσει τις επεκτατικές βλέψεις της Τουρκίας στη Μεσόγειο, αλλά και υπογραµµίζει τον πολύ σηµαντικό ρόλο που έχει διαδραµατίσει το Παρίσι στο πλευρό της Αθήνας και της Λευκωσίας. Ζητούµενο είναι να υιοθετηθεί µια κοινή στάση όλων των κρατών-µελών απέναντι στις αποσταθεροποιητικές κινήσεις της Τουρκίας στη λεκάνη της Μεσογείου, χωρίς «µπρος – πίσω» και αστερίσκους.

Έθνος

Η ώρα του Κυπριακού

Από
anixneuseis
-
0
Δευτέρα 3 Αυγούστου 2020, 00:02

Γιώργος Σεφερτζής
Γιώργος Σεφερτζής

Την ίδια ημέρα, 28.07.2020, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ με ψήφισμά του ανανέωνε για έξι ακόμα μήνες τη θητεία της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, της ειρηνευτικής δηλαδή δύναμης που εδρεύει στο νησί, που εγγυάται την τήρηση των όρων της κατάπαυσης του πυρός μετά τον δεύτερο Αττίλα του 1974. Η εξάμηνη αυτή παράταση αποτελεί ένα είδος νεότερου χρονοδιαγράμματος για την επανέναρξη των συνομιλιών επίλυσης του Κυπριακού, αφού το Συμβούλιο Ασφαλείας καλεί τον γ.γ. του ΟΗΕ να υποβάλει μέχρι τις 10 Ιανουαρίου 2021 έκθεση επί της προόδου της Αποστολής Καλών Υπηρεσιών, των πρωτοβουλιών δηλαδή που έχει δεσμευθεί ότι θα αναλάβει για να επανέλθουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τα εμπλεκόμενα μέρη.

Από πλευράς γ.γ. του ΟΗΕ, οι πρωτοβουλίες αυτές δεν θα μπορούν να αναληφθούν πριν από το τέλος του φθινοπώρου, οπότε θα έχουν ολοκληρωθεί οι εκλογές στα κατεχόμενα και θα έχει αναδειχθεί η νέα τουρκοκυπριακή ηγεσία. Είναι χαρακτηριστικό ότι το ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας αποφεύγει οποιαδήποτε αναφορά στις τουρκικές μεθοδεύσεις για τον εποικισμό της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου, καθώς και σε εκείνες που αφορούν τις παραβιάσεις της κυπριακής ΑΟΖ από τα τουρκικά σεισμογραφικά. Επισημαίνει, ωστόσο, ότι το σημερινό status quo δεν είναι βιώσιμο και ότι οι ηγέτες των δύο κοινοτήτων οφείλουν να εργαστούν άμεσα για την προετοιμασία τους προς την κατεύθυνση της επανένωσης της Κύπρου στη βάση της δικοινοτικής διζωνικής ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, όπως ορίζεται στην Κοινή Διακήρυξη της 11ης Φεβρουαρίου 2014 και του πλαισίου Γκουτέρες της 30ής Ιουνίου 2017.

Εκείνο, ωστόσο, που για ευνόητους λόγους δεν κάνει το Συμβούλιο Ασφαλείας το έκαναν τόσο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ από πλευράς ΗΠΑ όσο και η Κομισιόν από πλευράς Ευρωπαϊκής Ενωσης. Αμφότεροι έσπευσαν να χαρακτηρίσουν ως αρνητική εξέλιξη την απόφαση της Τουρκίας να μεταφέρει από το Αιγαίο στο κέντρο της Ανατολικής Μεσογείου την κλιμάκωση της επιθετικότητάς της. Μένει τώρα να φανεί ποια θα είναι η συνέχεια που θα δώσει ο πρόεδρος Πούτιν στο μακράς διάρκειας τηλεφώνημα που δέχτηκε την περασμένη Πέμπτη από τον πρόεδρο Αναστασιάδη προκειμένου να μεσολαβήσει, «πείθοντας» τον Ερντογάν να αναστείλει το πρόγραμμα των τουρκικών ερευνών στην κυπριακή ΑΟΖ.

Δεν ξέρω αν κάποιοι είχαν εν τω μεταξύ πιστέψει ότι οι εξελίξεις στην περιοχή θα περίμεναν τους Έλληνες να επιστρέψουν από τα μπάνια του Αυγούστου, για να διαμορφώσουν τις ισορροπίες των δυνάμεων, σίγουρα πάντως δεν θα τους περίμεναν οι επιτελείς της γείτονος. Τόσο οι προχθεσινές δηλώσεις Ερντογάν περί κυριαρχικών δικαιωμάτων της Τουρκίας στην περιοχή όσο και ο σχολιασμός του ψηφίσματος του Σ.Α. του ΟΗΕ και από την πλευρά του τουρκικού ΥΠΕΞ και από την πλευρά του τουρκοκυπριακού «ΥΠΕΞ» δεν άφηναν, εξάλλου, καμιά αμφιβολία για τις κινήσεις που θα έκαναν την επομένη της αποκλιμάκωσης στο Αιγαίο.

Καθόλου τυχαία και οι δύο πλευρές ασκούσαν κριτική στο ψήφισμα του Σ.Α., θεωρώντας, πρώτον, ότι το περιεχόμενό του ενθαρρύνει την αδιαλλαξία της ελληνοκυπριακής κυβέρνησης και, δεύτερον, ότι αγνοεί τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων στην εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων της κυπριακής ΑΟΖ.

Πρόκειται για αιτιάσεις που προφανώς δεν έχουν να κάνουν με την ουσία του ψηφίσματος του Σ.Α. Εχουν όμως να κάνουν με τα προσχήματα που αναζητούσαν οι Τούρκοι αξιωματούχοι προκειμένου να νομιμοποιήσουν την αποστολή του Barbaros στην κυπριακή ΑΟΖ. Γι’ αυτό και την παρουσιάζουν πλέον ως ενέργεια που εγγυάται τα συμφέροντα των «Τουρκοκυπρίων αδελφών» στον υποθαλάσσιο πλούτο του νησιού. Δεν είναι, άλλωστε, άνευ σημασίας το γεγονός ότι ο Τούρκος υπουργός Αμυνας, Χουλουσί Ακάρ, δήλωσε ότι είναι η «κυβέρνηση της Βόρειας Κύπρου» που αδειοδότησε τις έρευνες του Barbaros.

Είναι ηλίου φαεινότερο ότι εφεξής η Τουρκία του Ερντογάν, αφενός θα κερδίζει χρόνο στο Αιγαίο επαφιέμενη στις διαμεσολαβητικές προσπάθειες της γερμανικής προεδρίας της Ε.Ε., αφετέρου θα παρατείνει την παρουσία της στην κυπριακή ΑΟΖ προσπαθώντας να δημιουργήσει κατά το πρότυπο του 1974 τετελεσμένα ως εγγυήτρια δύναμη που προστατεύει τα συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων.
Είναι γι’ αυτήν ο καλύτερος τρόπος και να επηρεάσει το αποτέλεσμα των εκλογών στα κατεχόμενα και να εξασφαλίσει στη συνέχεια μια λύση του Κυπριακού που θα την αναγνωρίζει ως ενεργειακό παίκτη στην περιοχή.

Σε περίπτωση μάλιστα που από τις εκλογές στα κατεχόμενα αναδειχθεί μια νέα τουρκοκυπριακή ηγεσία, περισσότερο από τη σημερινή ταυτισμένη με τη «μητέρα πατρίδα», ο κίνδυνος να δημιουργηθούν τετελεσμένα, όχι μόνο στη θάλασσα αλλά και στην ξηρά, θα αυξηθεί. Ο εποικισμός της Αμμοχώστου μπορεί μεν να αντίκειται στα ψηφίσματα του ΟΗΕ, αλλά κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο να επιβληθεί de facto, πριν καν ο γ.γ. του ΟΗΕ προλάβει να επαναλάβει τις πρωτοβουλίες για την επανέναρξη των συνομιλιών μεταξύ των δύο κοινοτήτων.

Αν ο Αύγουστος παρέλθει χωρίς η Ευρωπαϊκή Ενωση να έχει καταστήσει τη λύση του Κυπριακού μέρος του επαναπροσδιορισμού των σχέσεών της με την Τουρκία, οι μετέπειτα εξελίξεις προοιωνίζονται ιδιαίτερα προβληματικές.

Πρώτον, διότι στη συνέχεια θα πολλαπλασιαστεί ο κίνδυνος να μεταβληθεί η βάση του «εδαφικού» επί της οποίας θα επαναληφθούν οι συνομιλίες για τη λύση του Κυπριακού. Δεύτερον, γιατί μεταβολή της βάσης του «εδαφικού» στην πραγματικότητα θα σημάνει μία ώρα αρχύτερα την οριστική διχοτόμηση της Κύπρου. Μια Ευρωπαϊκή Ενωση με διχοτομημένο ένα κράτος-μέλος της, ποιον ακριβώς ρόλο θα διεκδικεί να παίξει στον μεταδιπολικό κόσμο που κάθε χρόνος που περνά δυσκολεύεται όλο και περισσότερο να ισορροπήσει;

*Ο Γιώργος Σεφερτζής είναι πολιτικός επιστήμονας-αναλυτής

*Αναδημοσίευση από τον Φιλελεύθερο που κυκλοφόρησε την 1η Αυγούστου

1...2,4362,4372,438...3,035Σελίδα 2,437 από 3,035