Πηγές του Κρεμλίνου αποδοκίμασαν έντονα την ενέργεια των διαδηλωτών
(Ανανέωση 23.44): «Υπό έλεγχο» τέθηκε η κατάσταση στο αεροδρόμιο του Νταγκεστάν, στο οποίο εισέβαλε το απόγευμα πλήθος διαδηλωτών, διαβεβαίωσε μέσω του Telegram η κυβέρνηση αυτής της ρωσικής δημοκρατίας του Καυκάσου.
Σύμφωνα με την τοπική κυβέρνηση, αστυνομικοί αναπτύχθηκαν στο αεροδρόμιο της Μαχατσκάλα αφού προηγουμένως κάλεσαν τους συγκεντρωμένους να βάλουν τέλος στις «παράνομες ενέργειές» τους.
Η ρωσική υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας Rosaviatsia ανακοίνωσε ότι οι δυνάμεις ασφαλείας απομάκρυναν όλους τους «πολίτες που δεν είχαν την άδεια»να βρίσκονται εκεί.
Ισραηλινά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι «ένας αριθμός Ισραηλινών και Εβραίων» επιβατών μεταφέρθηκαν σε ασφαλή χώρο του αεροδρομίου.
————————————————————–
Χιλιάδες Ρώσοι διαδηλωτές μπήκαν σήμερα στο αεροδρόμιο της πρωτεύουσας της ρωσικής δημοκρατίας του Νταγκεστάν, Μαχατσκάλα, μπλοκάροντας ένα αεροσκάφος από το Ισραήλ ως ένδειξη διαμαρτυρίας για τις απώλειες των αμάχων στην Γάζα!
Πολλοί από τους διαδηλωτές που κρατούσαν σημαίες της Παλαιστίνης, προτού να διεισδύσουν στον τερματικό σταθμό ζητώντας να μην επιτραπεί η είσοδος στους Ισραηλινούς.
Ένας από αυτούς διακρίνεται σε ένα βίντεο να κρατά ένα πλακάτ με το σύνθημα «Οι δολοφόνοι παιδιών δεν έχουν θέση στο Νταγκεστάν».
Το αεροδρόμιο έκλεισε και το αεροσκάφος το οποίο επρόκειτο να αναχωρήσει για την Μόσχα, έμεινε εγκλωβισμένο στον διάδρομο.
Oι αρχές ανέπτυξαν δυνάμεις Εθνοφρουράς στο αεροδρόμιο για να αποφευχθούν τα χειρότερα για την ασφάλεια των Ισραηλινών επιβατών.
Σύμφωνα με τα ρωσικά μέσα ενημέρωσης Izvestia και RT, οι διαδηλωτές μπήκαν στο αεροδρόμιο και σκαρφάλωσαν στη στέγη του τερματικού σταθμού ενώ άλλοι έφτασαν στον διάδρομο προσγείωσης-απογείωσης.
Βίντεο που αναρτήθηκαν στα social media δείχνουν δεκάδες πολίτες να ανοίγουν τις πύλες του τερματικού σταθμού και άλλους να προσπαθούν να ελέγξουν τα αυτοκίνητα που βγαίνουν από το αεροδρόμιο.
Σε ένα βίντεο ένας άνδρας έχει σκαρφαλώσει στο φτερό ενός αεροπλάνου της ρωσικής εταιρείας Red Wings.
Η πτήση προερχόταν από το Τελ Αβίβ, και προσγειώθηκε στις 19.00, τοπική ώρα.
Πάντως το Κρεμλίνο δεν φαίνεται να συμφωνεί με όλα αυτά, όπως σχολίασε στην πλατφόρμα Χ η διευθύντρια του καναλιού RT, Μαργκαρίτα Σιμονιάν: «Αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή στη Μαχατσκάλα είναι κακό. Πολύ, πολύ κακό» έγραψε.
Ο μεγάλος κίνδυνος της εξάπλωσης και η προσπάθεια των ΗΠΑ να τον αποτρέψουν
Αμέσως μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, ο μετριοπαθής πρόεδρος του Ιράν Μοχάμεντ Χαταμί εξέφρασε δημόσια τον αποτροπιασμό του και προσέφερε στήριξη στους Αμερικανούς απέναντι στην Αλ Κάιντα και στους Ταλιμπάν, ορκισμένους εχθρούς της Τεχεράνης.
Η απάντηση της Ουάσιγκτον ήρθε στις 29 Ιανουαρίου 2002, με την ομιλία του Τζορτζ Μπους στο Κογκρέσο για την «Κατάσταση της Ενωσης». Εκεί, ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσίασε την εξωφρενική γεωπολιτική του σύλληψη περί «Αξονα του Κακού», Ιράκ – Ιράν – Βόρειας Κορέας. Βάζοντας σε κοινό παρονομαστή το σιιτικό Ιράν, το κοσμικό Ιράκ (δύο χώρες που είχαν αλληλοσπαραχτεί σε έναν τρομερό οκταετή πόλεμο) και την κομμουνιστική χώρα της Απω Ανατολής, έστειλε προς όλους ένα σαφές μήνυμα: Υστερα από την Καμπούλ, επόμενος σταθμός μας θα είναι η Βαγδάτη, στη συνέχεια η Τεχεράνη και μετά βλέπουμε.
Αποτέλεσμα των δύο ολέθριων πολέμων που εξαπέλυσαν οι νεοσυντηρητικοί του Μπους εναντίον του Αφγανιστάν και του Ιράκ ήταν να καθηλωθεί για χρόνια, με τεράστιο κόστος, η Αμερική στα ναρκοπέδια της Μέσης Ανατολής και να αναδειχθεί το Ιράν σε μεγάλη περιφερειακή δύναμη, ισχυρότερη από κάθε άλλη στιγμή της σύγχρονης ιστορίας του.
Απαλλαγμένοι, χάρη στους Αμερικανούς, από τις δύο άμεσες απειλές, στα δυτικά και τα ανατολικά τους, τον Σαντάμ Χουσεΐν και τους Ταλιμπάν, οι Ιρανοί βρέθηκαν τα επόμενα χρόνια να έχουν τεράστια επιρροή στις κυβερνήσεις του «σιιτικού τόξου», από το Ιράκ μέχρι τον Λίβανο και τη Συρία, διεκδικώντας ηγεμονικό ρόλο στον Κόλπο.
Οσο για το Ισραήλ, που είχε πάψει προ πολλού να ανησυχεί για κινδύνους από τα ηττημένα αραβικά κράτη, έβλεπε τώρα έναν νέο, επίφοβο αντίπαλο στον ορίζοντα.
Θα αποδειχθούν οι φονικές επιθέσεις που εξαπέλυσε η Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου ο καταλύτης για τον νέο μεγάλο πόλεμο της Μέσης Ανατολής; Αυτό είναι ένα από τα πιο αγωνιώδη ερωτήματα που αιωρούνται πάνω από τη διεθνή σκηνή εδώ και τρεις εβδομάδες.
Η κυβέρνηση Νετανιάχου έσπευσε από την πρώτη στιγμή να στρέψει το δάχτυλο προς την Τεχεράνη, υποστηρίζοντας ότι ήταν εκείνη που παρότρυνε και σχεδίασε τις επιθέσεις της Χαμάς για να ανατινάξει τη δρομολογημένη, με τη βοήθεια και των Αμερικανών, συμφιλίωση του Ισραήλ με τη Σαουδική Αραβία.
Ωστόσο, ο Τζο Μπάιντεν και οι στενοί συνεργάτες του δηλώνουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για ευθεία σύνδεση του Ιράν με τις επιθέσεις, ενώ διαμηνύουν ότι θα κάνουν τα πάντα για να αποφύγουν γενίκευση του πολέμου, με την εμπλοκή της Τεχεράνης και των περιφερειακών συμμάχων της, πρώτα απ’ όλα της ισχυρότατης σιιτικής οργάνωσης του Λιβάνου, Χεζμπολάχ.
Ο Λευκός Οίκος διαμηνύει ότι θα κάνει τα πάντα για να αποφύγει την εμπλοκή της Τεχεράνης και των περιφερειακών συμμάχων της, πρώτα απ’ όλα της ισχυρότατης σιιτικής οργάνωσης του Λιβάνου, Χεζμπολάχ.
Αλλωστε, ανεξάρτητα από το τι λένε δημοσίως, οι Ισραηλινοί γνωρίζουν πολύ καλά ότι η Χαμάς μπορεί να στηρίζεται από το Ιράν, αλλά δεν αποτελεί πειθήνιο όργανό του. Σε αντίθεση με τη Χεζμπολάχ, που δημιουργήθηκε υπό την επίδραση της ιρανικής επανάστασης, η σουνιτική Χαμάς έλκει την καταγωγή της από τους Αδελφούς Μουσουλμάνους, γέννημα του αντιαποικιακού αγώνα στην Αίγυπτο και στην Παλαιστίνη κατά της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Μάλιστα, Χεζμπολάχ και Χαμάς βρέθηκαν σε αντίπαλα στρατόπεδα στον συριακό εμφύλιο, με την πρώτη να μάχεται, με στήριξη από το Ιράν, μαζί με τον στρατό του Μπασάρ Ασαντ και τη δεύτερη να συντάσσεται με τους αντιπάλους του.
Παρά τις πολύ προσεκτικές τοποθετήσεις του Μπάιντεν, το Ιράν έχει βάσιμους λόγους να ανησυχεί. Εδώ και κάμποσα χρόνια, εξελίσσεται ένας υπόγειος πόλεμος χαμηλής έντασης με το Ισραήλ, που περιλαμβάνει εκατέρωθεν επιθέσεις σε πλοία του αντιπάλου, συγκρούσεις μέσω αντιπροσώπων σε Συρία, Ιράκ και Παλαιστίνη, τις δολοφονίες πέντε Ιρανών επιστημόνων που εργάζονταν στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και την εξόντωση του υποστρατήγου Κασέμ Σολεϊμανί, αρχηγού επίλεκτων δυνάμεων των Φρουρών της Επανάστασης, στο αεροδρόμιο της Βαγδάτης – αν και την ευθύνη για την τελευταία ανέλαβαν οι Αμερικανοί.
Το ενδεχόμενο να οδηγήσει η τρέχουσα κρίση τη Γάζα σε πλήγμα του Ισραήλ εναντίον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, προκαλώντας το Ιράν σε ανοιχτό πόλεμο, αυξάνει τη διάχυτη ανησυχία.
Επιπλέον, οι Ιρανοί βλέπουν τους Αμερικανούς να στέλνουν στην περιοχή δύο αεροπλανοφόρα με τις αρμάδες τους, που απειλούν να τους πλήξουν αν το θεωρήσουν αναγκαίο, ενώ ένας υποστράτηγος των Πεζοναυτών, ο Τζέιμς Γκλιν, μαζί με άλλους υψηλόβαθμους στρατιωτικούς βρίσκονται στο Ισραήλ ως σύμβουλοι για τον σχεδιασμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Από την πλευρά του, το Ιράν δείχνει τα δόντια του με τις περιορισμένες, για την ώρα, επιθέσεις του «Αξονα της Αντίστασης» εναντίον ισραηλινών και αμερικανικών στόχων, μένοντας ωστόσο πάντα κάτω από το κατώφλι του casus belli.
Στο Ιράκ, η αγανάκτηση για τις συνεχιζόμενες εκατόμβες στη Γάζα οδήγησε στο μέχρι χθες αδιανόητο: να ενωθούν σε κοινό μέτωπο οι φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές, εκ των οποίων κυριότερη είναι οι «Ταξιαρχίες Χεζμπολάχ», με τον ισχυρό σιιτικό στρατό του Μοκτάντα αλ Σαντρ, εχθρικού απέναντι σε κάθε εξωτερική παρέμβαση.
Στις 19 Οκτωβρίου, εκδηλώθηκαν οι πρώτες επιθέσεις, με ρουκέτες και drones, στις αμερικανικές βάσεις του Αϊν αλ Ασαντ και του Αλ Χαρίρ. Ανάλογες επιθέσεις δέχθηκαν οι αμερικανικές βάσεις του Αλ Τανφ και του Κονόκο στη Συρία, όπου πλην της Χεζμπολάχ και των παλαιστινιακών οργανώσεων βρίσκονται οι Ταξιαρχίες Φαμετιγιούν και Ζαϊναμπαγιούν, στελεχωμένες από Αφγανούς και Πακιστανούς σιίτες αντίστοιχα, υπό την καθοδήγηση Φρουρών της Επανάστασης. Εξ άλλου, αμερικανικό αντιτορπιλικό στην Ερυθρά Θάλασσα αναχαίτισε τέσσερις πυραύλους Κρουζ και 11 drones που κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, προερχόμενα από τον σιιτικό στρατό των Χούθι, που ελέγχουν την πρωτεύουσα και μεγάλο μέρος της Υεμένης.
Ωστόσο, ο κατά πολύ επικινδυνότερος μη κρατικός αντίπαλος του Ισραήλ δεν είναι άλλος από τη Χεζμπολάχ. Στον πόλεμο του 2006, που κράτησε 34 ημέρες, το εβραϊκό κράτος, παρά τη συντριπτική υπεροχή του στον αέρα, υπέστη οδυνηρή έκπληξη, καθώς δεν κατάφερε να υπερισχύσει αποφασιστικά επί του εδάφους. Στο διάστημα που μεσολάβησε, η Χεζμπολάχ ενίσχυσε αποφασιστικά το οπλοστάσιό της που περιλαμβάνει, σύμφωνα με υπολογισμούς, 150.000 ρουκέτες και κάμποσους πυραύλους ακριβείας, οι οποίοι μπορούν να πλήξουν όλες τις ισραηλινές πόλεις. Στο πολιτικό επίπεδο ηγείται ευρείας συμμαχίας, που περιλαμβάνει σιίτες, χριστιανούς, Δρούζους, ακόμη και σουνίτες, έχει ισχυρή επιρροή στην κυβέρνηση του Λιβάνου και λειτουργεί ως κράτος εν κράτει.
Κατά παράδοξο τρόπο, ο ηγέτης της Χεζμπολάχ, Χασάν Νασράλα, δεν έχει κάνει καμία δημόσια δήλωση από τις 7 Οκτωβρίου. Οι μέχρι σήμερα σποραδικές ανταλλαγές πυρών της οργάνωσης με τον ισραηλινό στρατό στο νότιο Λίβανο απασχολούν μεν τον εχθρό, αλλά δεν διακινδυνεύουν έναν νέο πόλεμο. Η κατάσταση, πάντως, μπορεί ανά πάσα στιγμή να τεθεί εκτός ελέγχου. Οι New York Times έγραψαν πρόσφατα ότι η στρατιωτική ηγεσία του Ισραήλ ζητούσε προληπτικό πλήγμα εναντίον της Χεζμπολάχ, κάτι που ο Νετανιάχου έχει μέχρι στιγμής αποφύγει υπό την πίεση της κυβέρνησης Μπάιντεν. Αλλά μέχρι πότε;
Σήμα για τα πλοία
Σύσταση λήψης προληπτικών μέτρων για όσα εμπορικά πλοία κινούνται στη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου εξέδωσε η Διεύθυνση Ναυτιλίας του υπουργείου Μεταφορών των ΗΠΑ. Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι η διάρκεια της οδηγίας φτάνει τους έξι μήνες (μέχρι τις 23 Απριλίου 2024), γεγονός που υποδηλώνει και την πρόβλεψη μακροπρόθεσμης κρίσης. Συστήνεται σε όλα τα πληρώματα να αναθεωρήσουν τα μέτρα ασφαλείας σε συνδυασμό, μάλιστα, με όσα συμβουλεύει Ναυτιλιακό Κέντρο του ΝΑΤΟ και να τα υιοθετήσουν.
Ζητείται, επιπλέον, να είναι ενεργό το Αυτόματο Σύστημα Αναγνώρισης (AIS) κάθε πλοίου, το οποίο δίνει τη δυνατότητα εντοπισμού του ανά πάσα στιγμή. Επιπλέον δίνονται οδηγίες προς τους Αμερικανούς ναυτικούς αλλά και πολίτες, ώστε να επικοινωνούν με πρεσβείες ή προξενικές αρχές προτού ταξιδέψουν ή σταθμεύσουν σε κάποιο σημείο στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ισραηλινοί στρατιώτες σε στιγμές χαλάρωσης κοντά στο Οφακιμ, το βράδυ της Τετάρτης. Σύμφωνα με τους περισσότερους παρατηρητές, ο πόλεμος δεν έχει ακόμη μπει στην πιο επικίνδυνη φάση του. Οι ισραηλινές δυνάμεις ίσως κληθούν να αντιμετωπίσουν και δεύτερο μέτωπο, στα βόρεια σύνορα με τον Λίβανο, όπου δρα η Χεζμπολάχ. Φωτ. The New York Times / Tamir Kalifa
Το πρωί της 19ης Οκτωβρίου, ώρα Λονδίνου, και ώρες μετά τα μεσάνυχτα στην Τεχεράνη, σηματοδότησε την όγδοη επέτειο από την έγκριση του Κοινού Συνολικού Σχεδίου Δράσης (JCPOA) από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Πριν από οκτώ χρόνια, σαν αυτή την ημέρα, άρθηκαν οι περιορισμοί που περιγράφονταν στο ψήφισμα 2231 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ωστόσο, τα αναμενόμενα επακόλουθα γεγονότα δεν εξελίχθηκαν όπως αναμενόταν. Μάλιστα, τόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση προέβησαν σε ενέργειες που ήταν αντίθετες με τη συμφωνία.
Το JCPOA ήταν μια προσωρινή συμφωνία στην οποία συμμετείχαν η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, μαζί με τη Γερμανία.
Αυτή η συμφωνία σχεδιάστηκε για να άρει σταδιακά τους προβλεπόμενους περιορισμούς σε διάστημα 25 ετών, ανάλογα με τη συμμόρφωση του Ιράν με τις υποχρεώσεις του.
Μέχρι το όγδοο έτος της συμφωνίας, οι κυρώσεις των Ηνωμένων Εθνών που σχετίζονται με το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν επρόκειτο να τερματιστούν.
Ενώ το JCPOA είχε αρχικά τεθεί σε εφαρμογή, όλες οι κυρώσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και της ΕΕ καταργήθηκαν όπως ορίζεται στη συμφωνία και στο ψήφισμα 2231.
Ωστόσο, ορισμένοι περιορισμοί, όπως αυτοί που αφορούν το εμπόριο αγαθών διπλής χρήσης, όπλων και συμβατικών όπλων, επρόκειτο να παραμείνουν σε ισχύ έως τις 19 Οκτωβρίου 2023.
Στις 00:00 GMT εκείνη την ημέρα, αυτοί οι περιορισμοί λήγουν.
Όπως προβλεπόταν, οι κυρώσεις του ΟΗΕ έληξαν εκείνη την ημέρα. Ωστόσο, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η ΕΕ, ο Καναδάς, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Αυστραλία δήλωσαν ότι το Ιράν δεν τήρησε τις υποχρεώσεις του τα τελευταία οκτώ χρόνια.
Κωδικοποίησαν αυτή τη στάση στους αντίστοιχους νόμους τους και αποφάσισαν να την υποστηρίξουν σε αντίθεση με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν.
Κατά συνέπεια, οι περιορισμοί που ορίζονται στο ψήφισμα 2231 σχετικά με το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν, καθώς και τις πωλήσεις αγαθών διπλής χρήσης και συμβατικών όπλων παρέμειναν με την υποστήριξη των 27 κρατών μελών, των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ηνωμένου Βασιλείου, του Καναδά και της Αυστραλίας.
Η Ισλαμική Δημοκρατία είχε παραβιάσει επανειλημμένα το ψήφισμα 2231 πραγματοποιώντας πολυάριθμες δοκιμές βαλλιστικών πυραύλων, προμηθεύοντας μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη Ρωσία για τον πόλεμό της στην Ουκρανία και παρέχοντας όπλα στους αντάρτες Χούτι της Υεμένης – όλα αυτά χωρίς την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Εάν η Ισλαμική Δημοκρατία είχε τηρήσει το ψήφισμα, στις 19 Οκτωβρίου θα είχαν σημειωθεί οι ακόλουθες εξελίξεις:
Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε δεσμευτεί να καταργήσει όλους τους εναπομείναντες περιορισμούς, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων που υπόκεινται σε κυρώσεις, με την ψήφιση ψηφίσματος στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των Υπουργών.
Το ψήφισμα αυτό επρόκειτο να τεθεί σε ισχύ έως τις 19 Οκτωβρίου 2023.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες είχαν αρχικά άρει τις κυρώσεις κατά του Ιράν, αλλά αργότερα αποχώρησαν από το JCPOA κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, έπρεπε να ανακαλέσουν τις κυρώσεις που είχαν αρθεί εκδίδοντας εξαιρέσεις εντός της ίδιας προθεσμίας.
Ωστόσο, αυτή η δέσμευση ακυρώθηκε όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες αποχώρησαν από το JCPOA.
Το Ιράν είχε αναλάβει να υποβάλει το επίσημο νομοσχέδιο προσχώρησης στο Πρόσθετο Πρωτόκολλο του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) στο κοινοβούλιο για έγκριση έως τον Οκτώβριο του 2023.
Αυτό το πρωτόκολλο είχε εγκριθεί δοκιμαστικά ή εθελοντικά από την ιρανική κυβέρνηση μέχρι την έναρξη της προεδρίας του Τζο Μπάιντεν.
Πριν από αυτό, οι επιθεωρητές του ΔΟΑΕ είχαν πρόσβαση σε οποιονδήποτε πυρηνικό ή ύποπτο πυρηνικό χώρο, υπό την προϋπόθεση ότι η ιρανική κυβέρνηση είχε ειδοποιηθεί 24 ώρες για να συμμορφωθεί με τους κανονισμούς και να πραγματοποιήσει περιβαλλοντική δειγματοληψία μετά από έγκριση από την Ισλαμική Δημοκρατία.
Κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης Τραμπ, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Μοχάμαντ Τζαβάντ Ζαρίφ πρότεινε στο Ιράν να υποβάλει το νομοσχέδιο προσχώρησης του πρωτοκόλλου στο κοινοβούλιο αρκετά χρόνια νωρίτερα, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες επρόκειτο να προσχωρήσουν ξανά στο JCPOA.
Αλλά στις 19 Οκτωβρίου 2023, τα γεγονότα εξελίχθηκαν ως εξής:
Σύμφωνα με τις αρμοδιότητές της, η Γραμματεία των Ηνωμένων Εθνών δήλωσε ότι, σύμφωνα με το ψήφισμα 2231, οι περιορισμοί που είχαν προγραμματιστεί να αρθούν στις 19 Οκτωβρίου έχουν πράγματι καταργηθεί.
Ωστόσο, την προηγούμενη ημέρα, το Συμβούλιο Υπουργών της ΕΕ, το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ και οι κυβερνήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου, της Αυστραλίας και του Καναδά δήλωσαν ότι οι κυρώσεις που περιγράφονται στο ψήφισμα 2231 του Συμβουλίου Ασφαλείας δεν θα ανακληθούν.
Αντίθετα, ενσωμάτωσαν αυτές τις κυρώσεις στην αντίστοιχη εθνική τους νομοθεσία και, στην πράξη, δεν τις άρουν.
Κατά συνέπεια, οι κυρώσεις σε 19 άτομα και 37 ιδρύματα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, οι οποίες έπρεπε να είχαν τερματιστεί στις 19 Οκτωβρίου, θα διατηρηθούν σε 31 χώρες σε όλο τον κόσμο για αόριστο χρονικό διάστημα.
Έχουν αρθεί όλοι οι περιορισμοί του Συμβουλίου Ασφαλείας;
Σύμφωνα με το JCPOA και το ψήφισμα 2231 του Συμβουλίου Ασφαλείας, οι υπόλοιποι περιορισμοί που αφορούν την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν επρόκειτο να καταργηθούν σύμφωνα με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα:
Μέχρι τον Οκτώβριο του 2025, εάν οι κυρώσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας ούτε αποκατασταθούν ούτε επαναληφθούν, το ψήφισμα 2231 θα ανακληθεί πλήρως και ο κίνδυνος της εκ νέου επιβολής των κυρώσεων του ΟΗΕ θα εξαφανιστεί.
Επί του παρόντος, εάν προκύψουν οποιεσδήποτε διαφωνίες με το Ιράν, υπάρχει η πιθανότητα να αποκατασταθούν οι κυρώσεις και οι προηγούμενες αποφάσεις. Ωστόσο, με την ακύρωση του Ψηφίσματος 2231, όλοι αυτοί οι περιορισμοί είναι έτοιμοι να εξαλειφθούν.
Το 2030, η δέσμευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας να αντιμετωπίσει άμεσα τις ανησυχίες του ΔΟΑΕ θα λήξει και έως το 2035, η παρακολούθηση των ιρανικών φυγοκεντρητών και άλλου εξοπλισμού εμπλουτισμού ουρανίου από τον ΔΟΑΕ θα σταματήσει.
Σύμφωνα με τη συμφωνία JCPOA, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έχει επί του παρόντος σύμβαση με τον ΔΟΑΕ, βάσει της οποίας οι επιθεωρητές πρέπει να παρακολουθούν τις φυγόκεντρες για 20 χρόνια μετά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας.
Ωστόσο, εφόσον η συμφωνία παραμείνει άθικτη, αυτή η πρόσθετη εποπτεία θα ολοκληρωθεί το 2035.
Στη συνέχεια, το 2040, θα λήξει και η παρακολούθηση του ουρανίου του Ιράν από τον ΔΟΑΕ, σηματοδοτώντας την τελευταία δέσμευση του Ιράν στο πλαίσιο του JCPOA.
Μέχρι εκείνο το έτος, το Ιράν θα πρέπει να επιτρέψει στους επιθεωρητές να διεξάγουν εξειδικευμένες επιθεωρήσεις όλων των εγκαταστάσεων παραγωγής μεταλλεύματος ουρανίου.
Ποιο θα είναι το καθεστώς του Ιράν σε 17 χρόνια και πού θα οδηγήσει τελικά το πυρηνικό ζήτημα που αφορά την Ισλαμική Δημοκρατία παραμένει ένα σύνθετο αίνιγμα που δεν μπορεί να αποκρυπτογραφηθεί δεδομένης της επικρατούσας αστάθειας.
ΤΕΧΡΑΝΗ – Καθώς η διεθνής κοινότητα ένωσε τις δυνάμεις της για την καθιέρωση ανθρωπιστικής κατάπαυσης του πυρός στην πολιορκημένη Λωρίδα της Γάζας, η διπλωματία του backchannel που εμπλέκονται αρκετές χώρες της περιοχής ενισχύθηκε με στόχο να κλείσει τελικά μια συμφωνία για την ανταλλαγή αιχμαλώτων μεταξύ της Λωρίδας της Γάζας και του Ισραήλ.
Όμως, η ισραηλινή αναβλητικότητα και η αντίθεση έχουν μέχρι στιγμής αποτρέψει την επίτευξη μιας τέτοιας συμφωνίας. Οι διπλωματικές προσπάθειες, ωστόσο, συνεχίζονται αμείωτες, με το Κατάρ και την Αίγυπτο να διαδραματίζουν μεγάλο ρόλο σε αυτό.
Το αιγυπτιακό ειδησεογραφικό δίκτυο Al-Qahera News ανέφερε την Κυριακή ότι το Κάιρο έχει εντείνει τις προσπάθειές του για τη μεταφορά ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα και τη διευκόλυνση της ανταλλαγής αιχμαλώτων. Επικαλούμενος πηγή υψηλού επιπέδου, ο ειδησεογραφικός σταθμός ανέφερε: «Υπάρχουν εντατικές αιγυπτιακές επαφές με όλα τα ενδιαφερόμενα κράτη μέρη διεθνώς και περιφερειακά για την επίτευξη συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός και την ανταλλαγή αιχμαλώτων και κρατουμένων στη Γάζα».
Το Κατάρ, ένα μικρό έθνος με ιστορικό επιτυχημένων διαμεσολαβήσεων, συμμετέχει επίσης στη διευκόλυνση της ανταλλαγής αιχμαλώτων, δεδομένου του γεγονότος ότι η Ντόχα φιλοξενεί το πολιτικό γραφείο της Χαμάς. Και οι Ισραηλινοί φαίνεται να εναποθέτουν πολλές ελπίδες στο Κατάρ να καταφέρει να απελευθερώσει τους αιχμαλώτους τους που κρατούνται στη Γάζα.
Ο πρώην επικεφαλής της Μοσάντ, Γιόσι Κοέν, προέτρεψε τους Ισραηλινούς να μην επικρίνουν το Κατάρ για τις σχέσεις του με τη Χαμάς. «Το Κατάρ γνωρίζει την κατάσταση των απαχθέντων. Εμείς [το Ισραήλ] γνωρίζουμε, το ίδιο και οι ΗΠΑ», είπε ο Κοέν στο ισραηλινό δίκτυο Channel 11.
Επισημαίνοντας τον πιθανό διαμεσολαβητικό ρόλο του Κατάρ και της Αιγύπτου, ο Κοέν είπε: «Βρισκόμαστε σε μια κατάσταση όπου, για να απελευθερωθούν ή να δεχθούμε όλους τους απαχθέντες, οι αποτελεσματικοί μεσάζοντες είναι ζωτικής σημασίας».
Πρόσθεσε: «Προς το παρόν, είμαι υπέρ της αποχής από την κριτική του Κατάρ».
Αυτό έρχεται σε μια στιγμή που η ισραηλινή κοινή γνώμη ταράζεται από διαφωνίες σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης του ακανθώδους θέματος των Ισραηλινών αιχμαλώτων στη Γάζα. Ενώ η μπερδεμένη ισραηλινή κυβέρνηση του Benjamin Netanyahu προσπαθεί να προβάλει μια εικόνα δύναμης και αποφασιστικότητας, οι οικογένειες των αιχμαλώτων ανησυχούν ότι η αναμενόμενη χερσαία εισβολή του Ισραήλ στη Γάζα θα οδηγήσει σε σοβαρές συνέπειες για τους αιχμαλώτους. Πριν από λίγες μέρες, όταν ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε μια επίθεση στη βόρεια Γάζα, αυτές οι οικογένειες εξοργίστηκαν βαθιά με την πιθανότητα να σκοτωθούν τα αγαπημένα τους πρόσωπα ως παράπλευρη ζημιά.
Ο Νετανιάχου και ο εξτρεμιστής υπουργός του πολέμου Γιόαβ Γκάλαντ συναντήθηκαν με τις οικογένειες για να κατευνάσουν τις ανησυχίες τους. Ο μαχόμενος Ισραηλινός πρωθυπουργός είπε στις οικογένειες ότι θα κάνει τα πάντα για να φέρει τους αιχμαλώτους στο σπίτι, χωρίς να έχει δεσμευτεί ότι το Ισραήλ θα επιστρέψει ζωντανούς τους αιχμαλώτους.
Ο Gallant, όπως συνηθίζει, κατέφυγε στο bullying για να λύσει το θέμα των αιχμαλώτων. Είπε ότι περισσότερη στρατιωτική πίεση στη Γάζα θα οδηγούσε στην απελευθέρωση των αιχμαλώτων σαν να μην έζησε ποτέ η Γάζα κάτω από μακροχρόνια ισραηλινή ασφυξία. «Όσο περισσότερη στρατιωτική πίεση, τόσο περισσότερη δύναμη πυρός και όσο περισσότερο χτυπάμε τη Χαμάς – τόσο μεγαλύτερες είναι οι πιθανότητές μας να τη φέρουμε σε ένα μέρος όπου θα συμφωνήσει σε μια λύση που θα επιτρέψει την επιστροφή των αγαπημένων σας προσώπων», δήλωσε ο Gallant σε έναν Τύπο. διάσκεψη.
Ο ακριβής αριθμός των Ισραηλινών αιχμαλώτων στη Γάζα δεν είναι ακόμη γνωστός. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις ανέρχονται σε 230, κυρίως Ισραηλινούς υψηλόβαθμους αξιωματικούς και στρατιωτικούς. Η Χαμάς έχει δηλώσει ότι είναι έτοιμη να τους απελευθερώσει με αντάλλαγμα το Ισραήλ να απελευθερώσει όλους τους Παλαιστίνιους που κρατούνται αιχμάλωτοι στο Ισραήλ. Με άλλα λόγια, η Χαμάς έχει προσφέρει ανταλλαγή αιχμαλώτων. Και διεξήχθησαν διαπραγματεύσεις ως προς αυτό, αλλά το Ισραήλ αρνήθηκε τις συνομιλίες, σύμφωνα με τη Χαμάς.
Πρόσφατα, η Χαμάς απελευθέρωσε οικειοθελώς ορισμένους από τους αιχμαλώτους για ανθρωπιστικούς λόγους. Μια ηλικιωμένη Ισραηλινή γυναίκα που αφέθηκε ελεύθερη από τη Χαμάς επαίνεσε την παλαιστινιακή αντιστασιακή ομάδα για τη φροντίδα της ενώ βρισκόταν υπό κράτηση, κάτι που ώθησε τις ισραηλινές αρχές να απολύσουν τον εκπρόσωπο του νοσοκομείου που έδωσε συνέντευξη Τύπου για τη γυναίκα. Το Ισραήλ φαίνεται να εξοργίστηκε από τη γυναίκα επειδή έδειξε την αλήθεια για τη Χαμάς. Η ισραηλινή κυβέρνηση έχει χρησιμοποιήσει ό,τι περνά από το χέρι της για να δαιμονοποιήσει τη Χαμάς, μεταξύ άλλων συγκρίνοντάς την με το ISIS.
Περισσότεροι από 7.000 Παλαιστίνιοι κρατούνται αιχμάλωτοι σε ισραηλινά στρατόπεδα και φυλακές. Η Χαμάς ελπίζει να τους απελευθερώσει διαπραγματεύοντας μια συμφωνία ανταλλαγής κρατουμένων με το Ισραήλ. Από τις 7 Οκτωβρίου, πολλοί Παλαιστίνιοι αιχμάλωτοι σκοτώθηκαν ή πέθαναν ως αποτέλεσμα ισραηλινών βασανιστηρίων ή κακομεταχείρισης. Τις τελευταίες εβδομάδες, το Ισραήλ συνέλαβε αυθαίρετα εκατοντάδες Παλαιστίνιους εν μέσω αυξανόμενων εντάσεων με τη Γάζα. Πολλοί από τους συλληφθέντες ήταν εργάτες από τη Γάζα ή εργάτες από τη Δυτική Όχθη.
Το θέμα των ισραηλινών αιχμαλώτων στη Γάζα θα μπορούσε να αποδειχθεί η μεγαλύτερη δυσκολία για τον πρωθυπουργό Νετανιάχου, καθώς η Χαμάς δεν θα τους απελευθερώσει χωρίς το Ισραήλ να απελευθερώσει Παλαιστίνιους αιχμαλώτους. Επίσης, η απόλυτη ύπαρξη δεκάδων Ισραηλινών αιχμαλώτων στη Γάζα περιπλέκει βαθιά κάθε ισραηλινή χερσαία εισβολή στη Λωρίδα. Αξίζει να σημειωθεί ότι ορισμένοι από τους Ισραηλινούς αιχμαλώτους έχουν ήδη πεθάνει κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών του Ισραήλ στη Γάζα. Και μια ολοκληρωτική χερσαία εισβολή θα έθετε σχεδόν σίγουρα τις ζωές των αιχμαλώτων σε κίνδυνο.
Οι παρατηρητές πιστεύουν ότι ο καλύτερος τρόπος για να προχωρήσει το Ισραήλ είναι να κηρύξει άμεση κατάπαυση του πυρός στη Γάζα, να τερματίσει την κατοχή, να διαλύσει τους παράνομους οικισμούς στα παλαιστινιακά εδάφη και κυρίως να σεβαστεί την αξιοπρέπεια των Παλαιστινίων.
Πολλοί φοβούνται πως η Δύση οσημέραι καταρρέει. Τούτος ο διάχυτος φόβος είναι άγνωστο, αν επιβεβαιωθεί μακροπρόθεσμα. Αντιθέτως, προς ώρας η υποχώρηση της Δύσης δεν διαφαίνεται ολοκάθαρα, έως καθόλου.
Λόγω του ουκρανορωσικού πολέμου (2022-), η Δύση ενέταξε επ’ ευκαιρία την Σουηδία και την Φινλανδία ως νέα μέλη στην Βορειοατλαντική Συμμαχία (ΝΑΤΟ), γεγονός που σε άλλες εποχές θα άνηκε στην σφαίρα της φαντασίας, και παράλληλα χαλιναγώγησε το μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης της Ουκρανίας, αν και το μέλλον της τελευταίας παραμένει ανοιχτό, όσο δεν κοπάζει ο πόλεμος. Μπορεί η Παγκοσμιοποίηση να πνέει τα λοίσθια, τουλάχιστον μετά τον Πόλεμο στην Ουκρανία, μπορεί ο Κόσμος να έχει παύσει προ πολλού να διαφεντεύεται από την μονοκρατορία των Η.Π.Α., και να έχει εισέλθει σε μία φάση «πολέμων δια αντιπροσώπων» (proxy wars) μεταξύ των υπερδυνάμεων, όμως η Δύση προς το παρόν, επεκτείνεται, εντείνοντας τον στρατιωτικό έλεγχό της στην Ευρασία. Από την άλλη μεριά, η Ρωσία δεν χρεωκόπησε λόγω του διεξαγόμενου παγκόσμιου οικονομικού πολέμου, όπως αρχικά πολλοί είκαζαν, αλλά επωφελήθηκε τα μάλα από αυτόν.
Ως τώρα, εν πλήρει 2023, από τον φόβο ενός πυρηνικού ολοκαυτώματος που θα τις κατέστρεφε αμοιβαίως (Mutual Assured Destruction – MAD), οι υπερδυνάμεις, Η.Π.Α., Ρωσία και Κίνα, έχουν αποφύγει την άμεση, αναμεταξύ τους σύρραξη, η οποία θα σήμαινε αναπόφευκτα έναν ολέθριο Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Καθώς οι υπερδυνάμεις συγκρούονται μέσω των συμμάχων τους και δια πληρεξουσίων, εκεί όπου συνορεύουν οι ζώνες επιρροής τους, μπορεί εν τω μεταξύ και άλλα μέτωπα να ανοίξουν, όσο η αναμέτρηση συνεχίζεται. Εκτός από την Ανατολική Ευρώπη και την Αφρική, όπου μπορεί να διεξάγονται ήδη αιματηρές συγκρούσεις, η Μέση Ανατολή και η Άπω Ανατολή είναι πιθανά νέα πεδία σφοδρών μαχών, συνιστώντας γνωστά σημεία έναρξης πολέμων. Εξάλλου, το μέλλον που κοντοζυγώνει, θα καταδείξει εάν η Σινική Θάλασσα τελικά θα αναφλεγεί, συμπαρασύροντας στον πόλεμο, την επιφυλακτική Κίνα.
Τοιουτοτρόπως, ξαφνικά, η αμάχη φουντώνει σε ένα ακόμη συνοριακό μεταίχμιο, στους Αγίους Τόπους! Ως γνωστόν, εκεί βρίσκεται το σημαντικότερο προκεχωρημένο φυλάκιο της Δύσης στην Εγγύς Ανατολή, το περίφημο Ισραήλ. Σήμερα, το Ισραήλ γειτνιάζει ως επί το πλείστον, με μία πλειάδα φιλοδυτικών αραβικών καθεστώτων, αν και υπάρχουν λαμπρές εξαιρέσεις, με τις οποίες όμως συνορεύει, όπως η Συρία, που ελέγχεται από την Ρωσία, ή ο άστατος Λίβανος, και φυσικά η Γάζα. Αφορμή της αιφνιδιαστικής ανάφλεξης στην Μέση Ανατολή, στάθηκαν τα ειδεχθή εγκλήματα κατά αμάχων Ισραηλινών, που διεπράχθησαν από ενόπλους Παλαιστινίους, εισβολείς στο Ισραήλ από την Γάζα, την 7η Οκτωβρίου 2023. Εξάλλου, η δύστηνη Γάζα, ως άλλη πολιτική μαύρη τρύπα, ελέγχεται πλήρως από έναν μη κρατικό δρώντα, την περιβόητη «Χαμάς» (αραβικά حماس ), μία ακραία ισλαμοεθνικιστική, σουνιτική οργάνωση, η οποία διακηρύσσει διαπρυσίως ως μόνη λύση για το παλαιστινιακό πρόβλημα, τον ισλαμικό ιερό πόλεμο, την «Τζιχάντ». Η απρόσμενη πλην φρικώδης εισβολή της «Χαμάς» στο Ισραήλ την 7η Οκτωβρίου 2023, αν και ανέστειλε την διπλωματία της συμφιλίωσης του Ισραήλ με την Σαουδική Αραβία, αποτέλεσε ταυτόχρονα μοναδική ευκαιρία για την επιδίωξη του ελέγχου της Γάζας από την Δύση. Από καιρό άλλωστε, η Γάζα συνιστά για την Δύση, έναν αληθινό κάρφο στην Ανατολική Μεσόγειο – τουλάχιστον από το 2006 όταν η «Χαμάς» ανέβηκε στην εξουσία, αναπτύσσοντας σχέσεις με το εχθρικό Ιράν.
Πλέον όμως, η Δύση θεωρεί πως η Γάζα είναι εύκολη λεία για αυτήν. Εν έτει 2023, η Ρωσία είναι ακόμη απασχολημένη στρατιωτικά με τον Πόλεμο στην Ουκρανία, όπου αιμορραγεί ακατάσχετα. Το επίφοβο Ιράν δεν διαθέτει πυρηνικά όπλα, ενώ με την σειρά του φοβάται εύλογα να συγκρουστεί ευθέως με το πυρηνικό Ισραήλ, και μοιάζει αλυσοδεμένο από την καταπλέουσα αμερικανική δύναμη πυρός, στην περιοχή. Συν τοις άλλοις, τα περισσότερα αραβικά καθεστώτα δεν φαίνονται διατεθειμένα να πολεμήσουν για χάρη της «Χαμάς». Τέλος, η Κίνα είναι απλώς αδύνατον να εμπλακεί…
Ως το μόνο αληθινό πρόβλημα της Δύσης, για την εισβολή του συμμαχικού Ισραήλ στην Γάζα ώστε να αλλάξει το καθεστώς της «Χαμάς» (regime change), και να προσδεθεί επιτέλους η Γάζα στην Δύση, φαντάζει η διαβίωση σε αυτήν δύο εκατομμυρίων αθώων ψυχών. Οι απλοί Παλαιστίνιοι συνωθούνται, αθώοι, φτωχοί και δυστυχισμένοι, ζώντας μαρτυρικά επί δεκαετίες σε μία σπιθαμή γης. Αν δεν υπήρχαν αυτοί οι έρμοι άμαχοι, που σίγουρα θα σφαχτούν από έναν πόλεμο του Ισραήλ στην Γάζα, τίποτα δεν θα εμπόδιζε την Δύση να προελάσει πανηγυρικά σε αυτήν. Για να λύσει το ζέον ζήτημα, η πολιτισμένη Δύση φαίνεται να έχει φιλοπονήσει ένα περίτεχνο, ανθρωπιστικό σχέδιο. Οι άμαχοι Γαζηνοί θα συγκεντρωθούν στα νότια της Λωρίδας της Γάζας, καθώς τα βόρεια θα αρχίσουν να βομβαρδίζονται από το Ισραήλ, και κατόπιν ένας δυτικός ανθρωπιστικός στόλος θα τους μεταφέρει στην Κύπρο, και ύστερα στην Ελλάδα – μερικοί μάλιστα αναθυμήθηκαν πως οι Παλαιστίνιοι έχουν μια προϊστορική ελληνική καταγωγή, από τους Πελασγούς, και έτσι, αν και τελικά οι πρόσφυγες θα απολέσουν την χώρα τους, θα επιστρέψουν δήθεν «οίκαδε». Εν τω μεταξύ, και μέχρι να γίνει η τεράστια ανθρωπιστική δυτική παρέμβαση στην Γάζα, μερικές χιλιάδες αμάχων θα σκοτωθούν αναμφίβολα συνεπεία του πολέμου, αποτελώντας «παράπλευρες απώλειες» (collateral damage).
Αν και οι διεθνείς ισορροπίες μοιάζουν ιδανικές για την απόκτηση της Γάζας, η Δύση ίσως υποτιμά τις διαθέσεις των άλλων στην Μέση Ανατολή. Βόρεια του Ισραήλ, η Ρωσία ελέγχει την Συρία, επίσης το Ιράν καθοδηγεί την πάνοπλη μη κρατική, σιϊτική ισλαμιστική οργάνωση «Χεζμπολάχ» (αραβικά حزب الله, «Κόμμα του Θεού») στον Λίβανο. Τα φιλοδυτικά αραβικά καθεστώτα τρέμουν το εσωτερικό τους, και ίσως τελικά αντιδράσουν. Ακόμη και η Τουρκία, ένα κρίσιμο μέλος του ΝΑΤΟ, στηρίζει ολόθερμα την «Χαμάς». Έτσι, ένας αντιπερισπασμός, φερ’ ειπείν ως επίθεση της «Χεζμπολάχ» στο βόρειο Ισραήλ ή ακόμη και ως ανάφλεξη στα Υψίπεδα του Γκολάν, έδαφος της Συρίας που κατέχεται παράνομα από το Ισραήλ από τον Πόλεμο των Έξι Ημερών (1967), θα περιέπλεκε στρατιωτικά και πολιτικά, την φαινομενικά απλή κατάσταση. Τότε, καθώς ο πόλεμος στην Λεβαντίνη θα διευρύνονταν, το Ισραήλ θα δυσκολεύονταν να ξεμπερδέψει με την «Χαμάς», η οποία έχει άλλωστε σκάψει έναν αχανή υπόγειο λαβύρινθο, εκατοντάδων χιλιομέτρων, από σήραγγες και τούνελ, στα έγκατα της Γάζας. Τέλος, ένα μέρος της πολιτισμένης Δύσης μπορεί συν τω χρόνω να αποστασιοποιούνταν, λόγω της μη τήρησης του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου στην Γάζα, και να καλούσε το Ισραήλ σε ανακωχή, πριν την ολοκληρωτική έξωση της «Χαμάς» από αυτήν. Είναι προφανές πως πάμπολλοι αστάθμητοι παράγοντες, μπορούν να τρέψουν έναν τοπικό πόλεμο, φαινομενικά ελέγξιμο από το Ισραήλ, που κανονικά σχεδιάζεται να περιοριστεί στην Λωρίδα της Γάζας, σε μία ευρύτερη αναμέτρηση στην Μέση Ανατολή, ειδικά αν δεν αποδεχτούν όλοι πως η Γάζα θα αλλάξει τελικά χέρια, και επιχειρήσουν να προβούν σε έναν ριψοκίνδυνο αντιπερισπασμό.
Εν τέλει, αν και πολλοί στην Δύση υπολογίζουν βάσιμα πως ο Αρμαγεδδώνας – εκ του εβραϊκού «αρ-Μαγεδών» (הַר מְגִדּוֹ) – που σφυροκοπά τώρα την Γάζα, θα περιοριστεί αποκλειστικά σε αυτήν, τίποτα δεν διασφαλίζει πως το Κακό δεν θα κοπανήσει όλη την Εγγύς Ανατολή, ειδικά εάν το Ισραήλ δεν κατορθώσει να υπερισχύσει με έναν αστραπιαίο πόλεμο στην Γάζα, όπως πάντα έκανε στο παρελθόν, και εφ’ όσον εμπλακεί σε μία μακροχρόνια και εν πολλοίς απρόβλεπτη σύρραξη.
Τα ελεγχόμενα από το κράτος τουρκικά Μέσα Ενημέρωσης, ωστόσο, πυροδοτούν την εθνικιστική οργή και υποδαυλίζουν τον αντιαμερικανισμό. Η Τουρκία συγκαταλέγεται πλέον στις πιο αντιαμερικανικές χώρες στον κόσμο.
Για πολλούς ναύτες και πιλότους του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, οι κλήσεις σε λιμάνι είναι το αποκορύφωμα της ανάπτυξής τους. Για δύο ή τρεις ημέρες, το Πολεμικό Ναυτικό τήρησε την προηγούμενη υπόσχεσή του να «ενταχθεί στο Ναυτικό και να δει τον κόσμο». Πριν από την πρώτη τους επίσκεψη στο λιμάνι, οι ναυτικοί λαμβάνουν διαλέξεις για το πώς είναι ναυτικοί-διπλωμάτες και η συμπεριφορά τους μπορεί να δημιουργήσει ή να διακόψει τις σχέσεις. Για πολλούς, πηγαίνει στο ένα αυτί και βγαίνει από το άλλο όπως οι διαλέξεις για αφροδίσια νοσήματα (ΣΜΝ) στις οποίες το Ναυτικό υπέβαλε τους ναυτικούς κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου . Οι περίπολοι στην ακτή τηρούν την τάξη καθώς οι ναυτικοί, ανάλογα με τις τάξεις, τους ρόλους και την πειθαρχική τους κατάσταση, βγαίνουν στην πόλη σε οργανωμένα ταξίδια, έργα κοινωφελούς υπηρεσίας ή μόνο σε ζευγάρια για να απολαύσουν τα μπαρ, τις παραλίες και τα κρεβάτια με πρωινό.
Για τις χώρες υποδοχής, μια επίσκεψη σε λιμάνι είναι ένα σημαντικό όφελος. Τα αεροπλανοφόρα μπορούν να φιλοξενήσουν έως και 5.000 άνδρες και γυναίκες, ενώ ακόμη μικρότερα πλοία μπορεί να σημαίνουν γεμάτα ξενοδοχεία, εστιατόρια και μπαρ για αρκετές ημέρες. Για πάρα πολύ καιρό, ωστόσο, οι αξιωματούχοι του Υπουργείου Ναυτικού και οι διοικητές των πλοίων βλέπουν τις κλήσεις σε λιμάνι κυρίως μέσω του πρίσματος της αναψυχής. Πριν από χρόνια, όταν δίδασκα σε αναπτυγμένα πλοία, άκουσα για ένα παράδειγμα όταν ένα πλοίο απέρριψε ένα πιθανό λιμάνι στην Καμπότζη για τη γειτονική Ταϊλάνδη επειδή το Πουκέτ είχε καλύτερη τουριστική υποδομή από το Sihanoukville. Ωστόσο, η εμφάνιση της σημαίας στην Καμπότζη θα ήταν εξαιρετικά σημαντική καθώς η κυβέρνηση της Καμπότζης καθόταν στον φράχτη μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας. Δυστυχώς, σήμερα, μπορεί να είναι πολύ αργά καθώς η Κίνα εδραιώνει την επιρροή της στη χώρα.
Η Τουρκία ήταν κάποτε ένας συχνός οικοδεσπότης των αναπτυσσόμενων πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ. Είναι μέλος του ΝΑΤΟ και διαθέτει εκτεταμένη τουριστική υποδομή. Ιστορικά ήταν και ανεκτική. Στην παράδοση των «περιστατικών στο λιμάνι», ιστορίες για τις περιπέτειες μεθυσμένων ή αφελών ναυτικών, μια από τις πιο περίεργες είναι για τον ναύτη που αποφάσισε να κάνει αλεξίπτωτο γυμνό πάνω από την Αττάλεια, χωρίς να καταλαβαίνει πόσοι άνθρωποι θα ήταν μάρτυρες της αδιακρισίας του.
Υπό τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ωστόσο, οι ελλιμενισμοί στην Τουρκία έχουν γίνει επικίνδυνες. Τον Οκτώβριο του 2011, μια ομάδα Τούρκων επιτέθηκε σε έναν Αμερικανό ναύτη από το USS Ramage στο τουριστικό θέρετρο της Αλικαρνασσού στο Αιγαίο, φέρεται να εκδικήθηκε για ένα περιστατικό σχεδόν μια δεκαετία νωρίτερα στο Ιρακινό Κουρδιστάν, όταν οι αμερικανικές δυνάμεις αναχαίτησαν και συνέλαβαν μια τουρκική ομάδα δολοφονίας. Τον μήνα μετά την επίσκεψη του USS Ramage, ο Egemen Bagis, σύμβουλος του Ερντογάν που τώρα υπηρετεί ως πρεσβευτής της Τουρκίας στην Τσεχία, απείλησε να χρησιμοποιήσει το Τουρκικό Ναυτικό εναντίον οποιουδήποτε εμπλέκεται σε εξερεύνηση φυσικού αερίου στα ανοιχτά της κυπριακής ακτής και ωστόσο, τα πλοία του αμερικανικού ναυτικού συνέχισαν να ελλιμενίζονται στην Τουρκία .
Τον Ιούλιο του 2012, επτά Τούρκοι επιτέθηκαν σε Αμερικανούς ναύτες στην Αττάλεια, όπου μόλις είχε ελλιμενιστεί το USS Abraham Lincoln. Μια τουρκική έρευνα ανέφερε ότι η επίθεση ήταν ως απάντηση στην κατάρριψη τουρκικού αναγνωριστικού αεροπλάνου από τη Συριακή Πολεμική Αεροπορία τον προηγούμενο μήνα, άσχετα αν η Τουρκία και οι Ηνωμένες Πολιτείες, θεωρητικά, υποστήριξαν την ίδια πλευρά στον συριακό εμφύλιο πόλεμο.
Η ιστορία επαναλήφθηκε τον Νοέμβριο του 2014 όταν Τούρκοι διαδηλωτές επιτέθηκαν σε ναύτες από το USS Ross στην Αττάλεια. Οι Αμερικανοί ναύτες έκαναν τα πάντα σωστά: Ντύθηκαν με πολιτικά ρούχα και προσπάθησαν επανειλημμένα να αποκλιμακώσουν την κατάσταση αντί να αντεπιτεθούν. Τα ελεγχόμενα από το κράτος τουρκικά Μέσα Ενημέρωσης, ωστόσο, πυροδοτούν την εθνικιστική οργή και υποδαυλίζουν τον αντιαμερικανισμό. Η Τουρκία συγκαταλέγεται πλέον στις πιο αντιαμερικανικές χώρες στον κόσμο.
Τα αμερικανικά πλοία συμμετέχουν στη ναυτική διπλωματία με άλλους τρόπους. Συχνά, όταν βρίσκεται εντός εμβέλειας ενός λιμένα, το Πολεμικό Ναυτικό μεταφέρει αξιωματούχους στα αεροπλανοφόρα για να παρακολουθήσουν τις πτητικές λειτουργίες και να μάθουν για το σκάφος. Αυτό συνέβη νωρίτερα αυτόν τον μήνα, όταν το USS Gerald R. Ford πλησίασε την Τουρκία, όπου πραγματοποίησε επίσκεψη στο λιμάνι στην Αττάλεια . Μεταξύ εκείνων που επισκέφθηκαν το πλοίο ήταν και ο γαμπρός του Ερντογάν, Σελτζούκ Μπαϊρακτάρ, η εταιρεία του οποίου κατασκευάζει τα τουρκικά drones. Αφήστε κατά μέρος τη χρήση αυτών των μη επανδρωμένων αεροσκαφών εναντίον αμάχων στο ιρακινό και συριακό Κουρδιστάν, στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ και στην περιοχή Tigray της Αιθιοπίας ή ότι ο Καναδάς έχει επιβάλει κυρώσεις στην εταιρεία .Μόλις εβδομάδες αφότου φωτογράφισε τον εαυτό του γύρω από το Ford, ο Bayraktar ήταν στην πρώτη γραμμή των διαδηλώσεων υπέρ της Χαμάς, κατά των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Αφού άντλησε τα οικονομικά οφέλη από την επίσκεψη του Ford, ο ίδιος ο Ερντογάν γύρισε και δήλωσε ότι το πλοίο ήταν εκεί για να υποστηρίξει μια αμερικανική και ισραηλινή σφαγή Παλαιστινίων.
Συνεχίζοντας να στέλνει πλοία στα τουρκικά λιμάνια, το Πεντάγωνο όχι μόνο πείθει έναν όλο και πιο ακανόνιστο δικτάτορα ότι δεν αντιμετωπίζει συνέπειες για τις ενέργειές του, αλλά θέτει σε κίνδυνο και το αμερικανικό προσωπικό. Δεν πρέπει να υπάρχει αυταπάτη: ο Ερντογάν θα χρησιμοποιήσει την παρουσία του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ ως φόντο για φτηνούς θεατρισμούς και αντιαμερικανικές υποκινήσεις. Με την Τουρκία να υποστηρίζει ανοιχτά τη Χαμάς και άλλες τρομοκρατικές ομάδες, οι Αμερικανοί ναύτες θα αντιμετωπίσουν κάτι περισσότερο από την ταπεινότητα ενός σάκου που θα πεταχτεί πάνω από τα κεφάλια τους.
Ενώ ο Λευκός Οίκος είναι επιφυλακτικός να επιβάλει κυρώσεις στην Τουρκία δεδομένου του ρόλου της στο ΝΑΤΟ και των δυνατοτήτων της να διαταράξει, η παρακράτηση του οικονομικού πλεονεκτήματος μιας επίσκεψης σε λιμάνι δεν αποτελεί κύρωση. Είναι απλώς μια έκκληση κρίσης ότι η Τουρκία δεν αξίζει καμία ανταμοιβή. Οι τουρκικές αρχές θα το παρατηρήσουν καθώς αγωνίζονται να γεμίσουν τα δωμάτια του ξενοδοχείου από τουρίστες τρομαγμένους από τις περιφερειακές εξελίξεις. Τα τελευταία χρόνια, η Τουρκία έχει καθυστερήσει ακόμη και την έναρξη της σχολικής χρονιάς για να ενθαρρύνει τον εσωτερικό τουρισμό.
Ταυτόχρονα, η Ελλάδα και η Κύπρος είναι πλέον ανοιχτές για τις επιχειρήσεις, είναι ασύστολα φιλοαμερικανοί στην εξωτερική πολιτική, συνεργάσιμοι στρατιωτικά και πολύ περισσότερο άξιοι της οικονομικής μεγαλοπρέπειας του Πολεμικού Ναυτικού. Είναι καιρός να αντικαταστήσουμε την Αττάλεια με την Αθήνα ή την Αλικαρνασσό με τη Λάρνακα. Είναι καιρός το Μεγάλο Ναυτικό να δει τη μεγάλη εικόνα.
I am watching the Israel-Hamas war in Gaza today and thinking about one of the world leaders I’ve most admired: Manmohan Singh. He was India’s prime minister in late November 2008, when 10 Pakistani jihadist militants from the Lashkar-e-Taiba group, widely believed to be linked to Pakistan’s military intelligence, infiltrated India and killed more than 160 people in Mumbai, including 61 people at two luxury hotels. What was Singh’s military response to India’s Sept. 11?
He did nothing.
Singh never retaliated militarily against the nation of Pakistan or Lashkar camps in Pakistan. It was a remarkable act of restraint. What was the logic? In his book “Choices: Inside the Making of India’s Foreign Policy,” India’s national security adviser at the time, Shivshankar Menon, explained why, making these key points:
“I myself pressed at that time for immediate visible retaliation” against the jihadist bases or against Pakistani military intelligence, “which was clearly complicit,” Menon wrote. “To have done so would have been emotionally satisfying and gone some way toward erasing the shame of the incompetence that India’s police and security agencies displayed.”
He continued, “But on sober reflection and in hindsight, I now believe that the decision not to retaliate militarily and to concentrate on diplomatic, covert and other means was the right one for that time and place.”
Chief among the reasons, Menon explained, was that any military response would have quickly obscured just how outrageous and terrible the raid on Indian civilians and tourists was; “the fact of a terrorist attack from Pakistan on India with official involvement on the Pakistan side” would have been lost. Once India retaliated, the world would immediately have had what Menon called a “ho-hum reaction.” Just another Pakistani-Indian dust-up — nothing unusual here.
Moreover, Menon wrote, “an Indian attack on Pakistan would have united Pakistan behind the Pakistan Army, which was in increasing domestic disrepute,” and “an attack on Pakistan would also have weakened the civilian government in Pakistan, which had just been elected to power and which sought a much better relationship with India than the Pakistan Army was willing to consider.” He continued, “A war scare, and maybe even a war itself, was exactly what the Pakistan Army wanted to buttress its internal position.”
In addition, he wrote, “a war, even a successful war, would have imposed costs and set back the progress of the Indian economy just when the world economy in November 2008 was in an unprecedented financial crisis.”
In conclusion, said Menon, “by not attacking Pakistan, India was free to pursue all legal and covert means to achieve its goals of bringing the perpetrators to justice, uniting the international community to force consequences on Pakistan for its behavior and to strengthen the likelihood that such an attack would not take place again.”
I understand that Israel is not India — a country of 1.4 billion people, covering a massive territory. The loss of more than 160 people in Mumbai, some of them tourists, was not felt in every home and hamlet, as the deaths, maiming and kidnapping of roughly 1,400 Israelis by Hamas were. Pakistan also has nuclear weapons to deter retaliation.
Nevertheless, it is instructive to reflect on the contrast between India’s response to the Mumbai terrorist attack and Israel’s response to the Hamas slaughter.
After the initial horror at the sheer barbarism of the Hamas onslaught on Israeli children, older adults and a dance party, what happened? The narrative quickly shifted to the brutality of the Israeli counterattack on Gazan civilians, among whom Hamas has embedded itself. The massive Israeli counterstrike overshadowed Hamas’s terror and instead made them heroes to some. It has also forced Israel’s new Arab allies in the Abraham Accords to distance themselves from the Jewish state.
Meanwhile, with some 360,000 reservists called up, Israel’s economy will almost certainly be depressed if Israel’s ouster of Hamas from Gaza requires months, as predicted. It’s already expected to shrink more than 10 percent on an annualized basis for the last three months of the year. This after being ranked by The Economist as the fourth-best-performing economy among O.E.C.D. countries in 2022.
On a personal level, I am appalled by the reaction of those students and progressives who sided with Hamas against Israel — in some cases, even before it retaliated — as if the Jewish people were not entitled to either self-determination or self-defense in any part of their ancestral homeland. This backlash also fails to take into account that Israel, for all its faults, is a multicultural society where almost half of graduating doctors today are Arabs or Druze. Or that Hamas is a militant, Islamist organization that does not tolerate dissent or L.G.B.T.Q. individuals and has been dedicated to wiping the Jewish state off the face of the earth.
So I have sympathy for the terrible choices that Israel’s government faced after the worst slaughter of Jews since the Holocaust. But it was precisely because I closely followed Singh’s unique reaction to the Mumbai terrorist attacks that I immediately advocated a much more targeted, fully thought-through response by Israel. It should have called this Operation Save Our Hostages and focused on capturing and killing the kidnappers of children and grandparents. Every parent could understand that.
Instead, Benjamin Netanyahu’s government immediately raced into a plan to, as Defense Minister Yoav Gallant put it, “wipe out” Hamas “from the face of the earth.” And in three weeks Israel has inflicted easily more than triple the number of civilian casualties and destruction in Gaza that Israel suffered, while committing itself to taking military control of Gaza — an operation, on a relative population basis, that is roughly equivalent to the United States deciding almost overnight to occupy half of Mexico. The Israeli plan, according to Netanyahu, will be a “long and difficult” battle to “destroy the military and governmental capabilities of Hamas and bring the hostages home.”
As I said, Israel is not India, and there is no way that it could be expected to turn the other cheek — not in that neighborhood. But what is Netanyahu’s plan? The Israeli officials I speak with tell me they know two things for sure: Hamas will never again govern Gaza, and Israel will not govern a post-Hamas Gaza. They suggest that they will set up an arrangement similarly seen in parts of the West Bank today, with Palestinians in Gaza administering day-to-day life and Israeli military and Shin Bet security teams providing the muscle behind the scenes.
This is a half-baked plan. Who are these Palestinians who will be enlisted to govern Gaza on Israel’s behalf? What happens the morning after a Palestinian working for Israel in Gaza is found murdered in an alley with a note pinned to his chest: “Traitor,’’ signed “the Hamas underground.”
Moreover, who is going to pay for Israel’s control of, health care for and education of Gaza’s 2.2 million people? Please raise your hand if you think the European Union, the Gulf Arab states or the substantial progressive caucus in the Democratic Party in the U.S. House of Representatives will fund an indefinite Israeli oversight of Gaza — while Netanyahu and his band of Jewish supremacists are pledged to annex the West Bank without equal rights for the Palestinians there. The cost of occupying Gaza could overstretch the Israeli military and economy for years to come.
On top of it all, how is Israel going to manage such a complex operation when there is — for good reason — scant trust in Netanyahu? Just last Saturday he pointed to the heads of Israeli military intelligence and Shin Bet as responsible for missing the Hamas surprise attack while excusing himself of any blame. A day later, an outraged Israeli public forced the prime minister to retract his wartime recriminations against his colleagues. But the damage was done.
Netanyahu does not have a team of rivals supporting him. He has a team of people being asked to make excruciating long-term choices while knowing their prime minister is a person of such low character that he will blame them for everything that goes wrong and hog all credit for anything that goes right.
In sum, dear reader, I understand why Israel believes it needs to destroy Hamas and thereby deter others in the neighborhood from ever contemplating such a thing. But the view from Washington is that Israel’s leadership does not have a viable plan to win or a leader who can navigate the stresses and complexity of this crisis. Israel needs to know the tolerance of its American ally for massive civilian casualties in Gaza in an open-ended military operation is not unlimited. In fact, we may soon be approaching the limit.
Israel should keep the door open for a humanitarian cease-fire and prisoner exchange that will also allow Israel to pause and reflect on exactly where it is going with its rushed Gaza military operation — and the price it could pay over the long haul.
That is why I raise the Indian example. Because targeted use of force with limited, achievable goals may serve Israel’s long-term security and prosperity more than an open-ended war to eradicate Hamas. At least Israel should be asking that question.
Such a pause could also allow the people of Gaza to take stock of what Hamas’s attack on Israel — and Israel’s totally predictable response — has done to their lives, families, homes and businesses. What exactly did Hamas think it was going to accomplish by this war for the people of Gaza, thousands of whom were going to work in Israel every day or exporting agricultural products and other goods across the Gaza-Israel border just a few weeks ago? Hamas has gotten way too much understanding and not enough hard questions.
I want to see Hamas’s leaders come out from their tunnels under hospitals and look their people, and the world’s media, in the eye and tell us all why they thought it was such a great idea to mutilate and kidnap Israeli children and grandmothers and trigger this terrible blowback on the children and grandmothers of their Gaza neighbors — not to mention their own.
I have always believed that you can reduce the Israeli-Palestinian conflict since the early 1900s to one line: conflict, timeout, conflict, timeout, conflict, timeout, conflict, timeout, conflict and timeout. The most important difference between the parties is what they each did during the timeouts.
Israel built an impressive society and economy, even if flawed, and Hamas took nearly all of its resources and built attack tunnels.
Please, Israel, don’t get lost in those tunnels.
The Times is committed to publishing a diversity of letters to the editor. We’d like to hear what you think about this or any of our articles. Here are some tips. And here’s our email: [email protected].
Thomas L. Friedman is the foreign affairs Opinion columnist. He joined the paper in 1981, and has won three Pulitzer Prizes. He is the author of seven books, including “From Beirut to Jerusalem,” which won the National Book Award.
Σε μια πολύ δύσκολη εποχή πήρε πρωτοβουλία και ήρθε σε επαφή με αντιστασιακή οργάνωση. Όταν συνελήφθη δεν αποκάλυψε τίποτα και μέχρι την εκτέλεση του ενήργησε ως πραγματικός ήρωας
Οι σκληρές εποχές δεν δημιουργούν ήρωες. Είναι στις σκληρές εποχές που ο ήρωας μέσα μας αποκαλύπτεται. O Αλέξανδρος Καΐρης ήταν γόνος εύπορης οικογένειας και θα μπορούσε να έχει περάσει ανώδυνα, στο μέτρο του δυνατού, την περίοδο της γερμανικής Κατοχής. Είχε μάλιστα, λόγω των γνώσεων του, τη δυνατότητα να μην είναι ένα ακόμα μέλος της σιωπηλής ανοχής, αλλά ένας συνεργάτης του κατακτητή και να απολαύσει τα πλεονεκτήματα μιας τέτοιας θέσης.
Αυτό όμως που αρκετοί συμπατριώτες μας το εκμεταλλεύτηκαν για προσωπικό τους όφελος, για τον Καΐρη έγινε μια ευκαιρία για Αντίσταση. Αυτή είναι η ιστορία του, ένας πραγματικός ήρωας μέχρι τέλους.
Η εύπορη οικογένεια και οι σπουδές
Ο Αλέξανδρος Καΐρης γεννήθηκε το 1913. Ο πατέρας του ήταν γιατρός και η μητέρα του γνωστή φεμινίστρια της εποχής με σημαντικό φιλανθρωπικό έργο. Διατηρούσε φιλική σχέση με τη δημοσιογράφο Καλλιρόη Παρρέν, η οποία θεωρείται μια από τις πρώτες φεμινίστριες στην Ελλάδα. Η οικογένεια είχε καταγωγή από την Άνδρο και ήταν ιδιαιτέρως εύπορη. Τους ανήκε μάλιστα και ο πολύ γνωστός στο νησί «Πύργος της Μεσαριάς».
Ο Αλέξανδρος είχε έναν μεγαλύτερο αδελφό, τον Νίκο, ο οποίος αργότερα έγινε γνωστός γυναικολόγος. Ο ίδιος σπούδασε νομική και είχε ιδιαίτερη έφεση στις ξένες γλώσσες. Μεταξύ άλλων γνώριζε πολύ καλά τη γερμανική.
Η συνεργασία με την Αντίσταση
Μετά την είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα και την έναρξη της μαύρης περιόδου της Κατοχής, ο Αλέξανδρος δέχθηκε πρόταση να εργαστεί στο Γερμανικό Στρατηγείο Νοτίου Ελλάδος. Το γεγονός ότι την αποδέχθηκε είχε βαρύτατο κοινωνικό αντίκτυπο καθώς κατηγορήθηκε για συνεργασία με τον κατακτητή.
Ο νεαρός όμως δικηγόρος κινήθηκε μυστικά και προσπάθησε να έρθει σε επαφή με την Αντίσταση. Τα κατάφερε μέσω της φίλης του Ποπούλας Σακελλαρίδη η οποία γνώριζε τον Ρήγα Ρηγόπουλο. Ήταν ο ιδρυτής της οργάνωσης «Υπηρεσία 5-165» η οποία συνέλεγε πληροφορίες και τις έδινε στις συμμαχικές δυνάμεις. Η Σακελλαρίδη μίλησε στον Ρηγόπουλο για τον Αλέξανδρο Καΐρη και την επιθυμία του να συμβάλει στην Αντίσταση.
Ο Ρηγόπουλος ήταν αρχικά διστακτικός αλλά τελικά πείστηκε να επικοινωνήσει με τον Καΐρη. Στο βιβλίο του «Μυστικός Πόλεμος-Ελλάδα-Μέση Ανατολή 1940-1945» (Εκδόσεις Εστία) γράφει: «Αυτό το νέο απόκτημα της υπηρεσίας μας ήταν ένας σταθμός στην εξέλιξή της. Ο Αλέξανδρος Καΐρης παίζοντας με την εμπιστοσύνη που είχε αποσπάσει από τους Γερμανούς και κλέβοντας μέσ’ απ’ τα χέρια τους τα μυστικά τους, αντιμετώπιζε τον κίνδυνο εξ επαφής. Μας δημιούργησε όμως ένα ευρύτατο και αναντικατάστατο πεδίο πληροφοριών, που αξίζανε κάθε κίνδυνο και θυσία».
Ο Ρηγόπουλος τονίζει επίσης ότι ο Καΐρης προσέφερε τόσο υψηλό επίπεδο πληροφόρησης που οι Σύμμαχοι γνώριζαν όλες τις κινήσεις των Γερμανών. Συγκεκριμένα αναφέρει: «Τουλάχιστον 24 ώρες πριν από τον απόπλου κάθε πλοίου, τηλεγραφούσαμε στο εξωτερικό κάθε λεπτομέρεια για το σκάφος, το φορτίο και την πορεία του ως το λιμάνι του τελικού του προορισμού, αν θα ταξίδευε μόνο του ή με νηοπομπή, τη γενική σύνθεση των νηοπομπών, την πιθανή ταχύτητα των νηοπομπών ανάλογα με τα πιο βραδυκίνητα σκάφη τους και λεπτομερή περιγραφή των συνοδών πολεμικών».
Shuangsheng Zhao is a doctoral student in Geographic Sciences at Laval University (Quebec, Canada). He holds a master’s degree in Geopolitics from the University of Paris VIII. His current research project focuses on Chinese influence on Pacific island states. His research interests revolve around the geopolitics of the Indo-Pacific, great power rivalry and Pacific island states. He speaks Chinese, French, English and Korean.
You are now able to know the essentials of an event organized in Quebec about the Indo-Pacific. Indeed, here is the unprecedented summary of a hybrid conference organized in Canada by the Research Chair in Indo-Pacific Studies at Laval University (CREIP), on October 5 and 6, 2023, Pavillon La Laurentienne. Several dozen speakers on this major subject in which France has been interested for several years. All the names of the speakers are placed at the bottom of the summary, which will also help you to know part of the scientific community which is interested in this key subject. This will allow you to carry out effective bibliographic research.
Plurality of the Indo-Pacific concept
Frédéric Lasserre begins this conference by putting into context the emergence of the Indo-Pacific concept. According to him, this concept is characterized by a variable geometry depending on the different actors. Indeed, he identifies three types of visions: a projective and normative vision, embodied by the United States and Japan, which emphasizes shared ideas and values. In contrast, an inclusive vision, promoted by countries like Indonesia and India, encourages regional cooperation. Finally, a mixed vision combines both influence projection and dialogue, as Australia and France do . He emphasizes that, despite the multiple definitions proposed by the different actors, all focus on maritime Asia, encompassing the west of the Pacific Ocean and the east of the Indian Ocean , which constitutes the heart of the new Indo-Pacific region. However, all these actors share a common concern about China ‘s political and military rise , although their responses diverge. In conclusion, he discusses the possible repercussions of this diversity of perspectives, on an economic, political and security level, in an Indo-Pacific which currently lacks coherence.
Frédéric Lasserre
Holder of the Research Chair in Indo-Pacific Studies at Laval University (CREIP), Quebec, Canada
Sino-American rivalry in the Indo-Pacific
Jean-Pierre Cabestan argues that China favors the use of the term Asia-Pacific rather than the concept of Indo-Pacific because of its less strategic and more geographical character. This preference stems from the fact that the term Indo-Pacific is often associated with initiatives aimed at countering Chinese influence in the region. Paradoxically, some elements of Chinese propaganda have used the term Indo-Pacific more frequently than Asia-Pacific to challenge the former concept, as Olga V. Alexeeva has observed.
To get out of the embarrassment in the Indo-Pacific, Jean-Pierre Cabestan discusses three strategies that China is adopting: strengthening its relations with Russia, establishing privileged partnerships with the countries of the South, including the island countries of the Pacific, as well as strengthen ties with Asian partners such as ASEAN, while seeking to divide the actors involved in the region.
These approaches can be explained using the analyzes of Pascale Massot, who considers that China is a heterogeneous power, on the one hand, it is a unitary power with coherent strategic objectives, while on the other, it positions itself as depending on areas of interest in different contexts.
She emphasizes that China is an indispensable actor for cooperation aimed at resolving certain existential challenges on an international scale, given its size and influence. Barthélémy Courmont also adds that an Indo-Pacific too resolutely turned against Beijing is doomed to failure, because it does not correspond to reality. At the same time, he is of the opinion that the United States is not a regional player, even if it seeks to return to the stage of the Indo-Pacific region. The return of the United States is accompanied by an intensification of tensions, even an escalation, with Beijing. Indeed, the Trump administration introduced the concept of the Indo-Pacific during its tour of Japan in 2017, with the aim of joining some of the regional partners already committed to this concept. Moreover, the United States has chosen to reaffirm its commitment to the Indo-Pacific by favoring a bilateral approach rather than multilateral with its traditional allies to reestablish links and connections in the region.
On the Sino-American rivalry in the Indo-Pacific, Roromme Chantal analyzes the enigma of Chinese power. First, it highlights the reluctance of some countries to adopt a U.S. policy of containment toward China, even if they participate in alliances such as AUKUS . These countries, although allies of the United States, seem rather to opt for a nuanced approach, seeking to collaborate with the two powers, both under the American security umbrella, while taking advantage of the economic opportunities offered by China. At the same time, the Chinese threat is perceived due to the change in China’s policies under Xi Jinping, who abandoned the low profile policy followed since the days of Deng Xiaoping, which led to the absence of the hardline movement . balancing . In the same vein, the absence of this traditional balancing movement has given way to a third way of Asia. As mentioned by Olga V. Alexeeva , China has also advanced its own strategy, called the Community with a Shared Future for the Asia-Pacific Region, as an alternative, aiming to transform China’s neighboring region into a space interconnected, conducive to multilateral cooperation.
Japanese security policy under the Indo-Pacific framework
Toru Yoshida begins by emphasizing that the concept of a free and open Indo-Pacific is a continuation of a political speech entitled “The Ark of Freedom and Prosperity” given by Japanese Foreign Minister Aso Taro in 2007. During the two terms of the Abe government, Japan adopted a proactive policy in diplomacy and defense. The current government is continuing the path set by its predecessors.
According to him, the trinity of regime that has underpinned Japan’s stability since World War II, namely American military presence, economic growth and pacifism, is crumbling with the decline of American hegemony and the expansion of China . Japanese public opinion expresses concerns about the possibility of being abandoned by the United States, which calls into question the continuation of pacifism.
As a result, Japan is faced with dilemmas . On the one hand, the government’s desire to free itself from dependence on the United States clashes with national security imperatives. On the other hand, expansion in the area of security is limited due to the population’s general attachment to pacifism. These two factors have led Japan to maintain the status quo in a constantly deteriorating security environment . However, a major change in Japanese security policy occurred from December 2022 with the adoption of three framework documents (NSS, NDS, DBC) defining its defense policy. These documents highlight three main axes: strengthening the capacities of the Self-Defense Forces, developing the response capacity, and a commitment to doubling the defense budget to reach 2% of GDP by 2027.
At the same time, according to Kei Hakata, Japan has developed four major axes for its strategy in the Indo-Pacific region: discourses, diplomacy with like-minded countries, economic cooperation, and military realignment. A significant example of this approach is the QUAD, considered the engine of cooperation in the Indo-Pacific region and an essential element of foreign policy. However, Kei Hakata points out that India is seen as a potentially unreliable partner in the event of conflict, which has led to the emergence of a New QUAD, replacing India with the Philippines.
On the one hand, Japan is beginning to emphasize the promotion of a free and open international order as well as the globalization of the free and open Indo-Pacific. According to Kei Hakata, maintaining a rules-based international order requires transcending geographic boundaries. On the other hand, Bernard Bernier argues that Japan is adopting an offensive approach, both economically and strategically, in the region, with the aim of countering certain Chinese policies. Japan is forging multiple alliances , whether formal or informal, in an effort to restrict China’s influence in Southeast Asia and the islands, rivaling the Belt and Road Initiative (BRI) of China, and to deter any attempted invasion of Taiwan .
As Kei Hakata points out, faced with influence operations and threats emanating from China, Russia and North Korea, Japan’s domestic space is also vulnerable. In particular, pro-Chinese currents exist within various Japanese circles, notably a narrative favorable to Sino-Japanese friendship, which may have misled the Japanese by camouflaging the true nature of the communist regime.
Role of Southeast Asia in the Indo-Pacific
Éric Mottet highlights the characteristics of the centrality of Southeast Asia in the Indo-Pacific, a major concept in ASEAN discourse, based on six major points. This centrality is first defined by the geography of Southeast Asia, which makes it a geostrategic hub and a vital node connecting the Pacific and Indian Oceans.
In addition, this region is of crucial importance in terms of security, particularly for international trade, because almost 20% of world trade passes through the Strait of Malacca. Therefore, Southeast Asia’s centrality is enhanced by its role as a geostrategic crossroads for international trade and an access point to natural resources, including hydrocarbons.
Furthermore, Southeast Asia plays a driving, unifying and facilitating role in major trade agreements in the Indo-Pacific, such as the CPTPP, PERG and IPEF. In particular, PERG, a joint ASEA initiative, demonstrates ASEAN’s desire to create an agreement better suited to the region. This demonstration reveals that ASEAN is solidly positioned and knows how to play an active role in the game of regional cooperation.
Faced with various initiatives in the Indo-Pacific, Southeast Asian countries have developed their own approach, known as the ASEAN Way. This is based on a model of multilateral negotiation, consensus, and non-interference. ASEAN aspires to export this model, with the ambition that it becomes a standard reference for the establishment of multilateral dialogues, not only in Asia, but also beyond the region.
Despite its cultural diversity and different political systems, Southeast Asia shares a common goal that encourages dialogue, negotiation, exchanges, the search for consensus, and the pursuit of common projects. In addition, the United States’ desire to intensify its cooperation with Southeast Asia reinforces this centrality.
At the same time, E. Mottet indicates that Southeast Asia’s main weakness lies in its lack of sufficient capacity and soft power to promote a set of values.
Subsequently, the specific cases of Indonesia and the Philippines in the Indo-Pacific region are studied. According to Gabriel Facal, Indonesia’s ambition is to initiate the ASEAN Outlook national agenda in the Indo-Pacific, thereby positioning the country as a driver to ensure peace, security, stability and prosperity in the region . President Joko Widodo’s “Global Maritime Fulcrum” initiative, launched during his first term in 2014, aims to develop a regional naval power capable of protecting the country’s territorial sovereignty and maritime resources.
According to Dominique Caouette, the Philippines represents another major player in Southeast Asia, with strategic importance for both China and the United States. Facing China, the Philippines is strengthening its alliance with the United States, particularly following Marcos’s accession to power, even if the two traditional allies went through periods of tense relations under the presidency of Rodrigo Duterte. Marcos’s rise to power marked a significant rapprochement, particularly in response to tensions in the South China Sea. Barthélémy Courmont explains that actors such as Vietnam or the Philippines, which have negative perceptions of China, are considered priority partners of the United States.
D. Caouette argues that, since President Marcos came to power, rapid changes and realignments have followed. China has stepped up its provocations in the South China Sea , leading to increased tensions with the Philippines. In the Southeast Asian countries facing China, D. Caouette considers that China is testing its room for maneuver in terms of its power to act against a country which has adopted a much firmer position alongside the bloc Western. From his perspective, China is exploring a new approach and evaluating how Southeast Asian countries decide to position themselves , a dynamic that could also influence other countries in the region, which also poses the risk of weaken the cohesion of the organization in the face of a major challenge.
Από την «ανταρσία» της Β’ Πανελλαδικής στην αντιπαράθεση Κύρκου – Μπανιά και από τη σύγκρουση Αλαβάνου – Τσίπρα στην αποχώρηση Κουβέλη και τη διάσπαση του «τρίτου μνημονίου».
Οιστορικός γραμματέας του ΚΚΕ Εσωτερικού, μακρινού πολιτικού προγόνου του ΣΥΡΙΖΑ, Μπάμπης Δρακόπουλος, έλεγε ότι «οι φράξιες είναι κακό φαινόμενο μέσα στο κόμμα, αλλά η χειρότερη φράξια είναι η φράξια της ηγεσίας». Και προφανώς δεν είχε στο μυαλό του μόνο την τραυματική εμπειρία του ’68 και την αδυσώπητη μάχη για τα «ιερά και τα όσια» του ΚΚΕ, κατά την οποία οι «ανανεωτικές δυνάμεις» υπέστησαν βαριά ήττα από την «κομμουνιστική ορθοδοξία».
Η διάσπαση της Βουδαπέστης και η γέννηση του ΚΚΕ Εσ.
Οι φράξιες, οι εσωτερικές συγκρούσεις και οι διαγκωνισμοί έβρισκαν ανέκαθεν πρόσφορο έδαφος στον χώρο και ήταν περισσότερο ή λιγότερο επώδυνες. Οσο πληθαίνουν τα μαύρα σύννεφα της διάσπασης πάνω από τον ΣΥΡΙΖΑ τόσο ανασύρονται οι μνήμες από τους εσωκομματικούς εμφυλίους που σημάδεψαν την καθ’ ημάς Αριστερά και ειδικότερα την ανανεωτική εκδοχή της, η οποία έχει τη δική της περιπετειώδη ιστορία, όχι όμως με παράδοση προγραφών, τελεσιγράφων και διαγραφών με εντολή αρχηγού.
Μπορεί ως «μητέρα» των διασπάσεων να θεωρείται το ιστορικό σχίσμα του ΚΚΕ στην 12η Πλατιά Ολομέλεια της Κεντρικής του Επιτροπής τον Φεβρουάριο του 1968 στη Βουδαπέστη, από το οποίο γεννήθηκε το «ευρωκομμουνιστικό» ΚΚΕ Εσωτερικού, ωστόσο οι διαμάχες και οι ρήξεις δεν έλειψαν ούτε από τον χώρο της πλουραλιστικής Αριστεράς η οποία δοκιμάστηκε από ιδεολογικές και πολιτικές διαφωνίες που έφταναν μέχρι τον πυρήνα της φυσιογνωμίας και του χαρακτήρα του κόμματος.
Η κατάσταση που επικρατεί στον ΣΥΡΙΖΑ θυμίζει τη φράση του Αντόνιο Γκράμσι, του μαρξιστή στοχαστή και ιδρυτή του ΚΚ Ιταλίας, ο οποίος στα «Γράμματα από τη φυλακή» μιλούσε για την ανάγκη να γνωρίζει κάποιος ότι «χτυπώντας το κεφάλι στον τοίχο, είναι το κεφάλι που σπάει και όχι ο τοίχος».
Το ΚΚΕ Εσωτερικού που γεννήθηκε από τις «στάχτες» τις διάσπασης του ’68 έμελλε να αναμετρηθεί με τις εσωτερικές εγγενείς αντιθέσεις του ως προς τον λιγότερο ή περισσότερο κομμουνιστικό χαρακτήρα του. Προάγγελος της διάσπασης του χώρου ήταν η «ανταρσία» στο εσωτερικό της Νεολαίας του «Ρήγα Φεραίου» με τη δημιουργία της Β’ Πανελλαδικής τον Μάρτιο του 1978. Ηταν το πλειοψηφικό κομμάτι της ΕΚΟΝ «Ρήγας Φεραίος» που ήρθε σε σύγκρουση με την ηγετική ομάδα του ΚΚΕ Εσωτερικού ασκώντας κριτική «από τ’ αριστερά» για ρεφορμισμό.
Η ΕΑΡ του Κύρκου και η αποχώρηση Μπανιά
Το χαμηλό εκλογικό ποσοστό της «Συμμαχίας» που συγκρότησε το ΚΚΕ Εσωτερικού με άλλες δυνάμεις στις εκλογές του 1977 (2,7% και δύο έδρες για Ηλία Ηλιού και Λεωνίδα Κύρκο) πυροδότησε εσωκομματικές αντιδράσεις και οδήγησε σε καθαιρέσεις στελεχών της Νεολαίας η οποία αρνήθηκε να συμμορφωθεί με τις κομματικές αποφάσεις. Η Β’ Πανελλαδική Συνδιάσκεψη θα πιστοποιήσει το ρήγμα, με την πλειοψηφία της οργάνωσης να διαχωρίζεται από το κόμμα. Μεταξύ των πρωτοστατούντων θα διακριθούν ο Γιάννης Μηλιός, ο Χρύσανθος Λαζαρίδης, ο Παναγιώτης Παναγιώτου, ο Δημήτρης Ψαρράς κ.ά.
Η δυναμική εισβολή του ΠαΣοΚ στο πολιτικό σκηνικό και η μεγάλη νίκη του στις εκλογές του Οκτωβρίου 1981 θα ενισχύσουν τις τάσεις αποκομμουνιστικοποίησης που υπήρχαν στο ΚΚΕ Εσωτερικού, κάτι που θα υπερισχύσει στο 4ο Συνέδριο του κόμματος τον Μάιο του 1986, όπου συγκρούστηκαν οι δύο κυρίαρχες πλατφόρμες: της «μετεξέλιξης» του κόμματος σε έναν ευρύτερο φορέα, άποψη που εξέφρασαν ο Λεωνίδας Κύρκος και στελέχη όπως ο Γρηγόρης Γιάνναρος, ο Φώτης Κουβέλης, ο Πέτρος Κουναλάκης κ.ά., και της «αναβάθμισης» του κόμματος αλλά με διατήρηση του κομμουνιστικού προφίλ και ονόματος, που εξέφρασαν ο τότε γραμματέας του ΚΚΕ Εσωτερικού Γιάννης Μπανιάς και στελέχη όπως ο Νίκος Βούτσης, ο Αγγελος Ελεφάντης (του κύκλου του περιοδικού «Πολίτης»), ο Τάκης Μπενάς, ο Αλέκος Φλαμπουράρης, ο Κώστας Γαβρόγλου, ο Παύλος Κλαυδιανός, ο Αριστείδης Μπαλτάς, ο Νίκος Καϊμάκης, ο Στέλιος Παππάς, η Ζώγια Χρονάκη, ο Βασίλης Κωτούλας, η Σάσα Λαδά αλλά και στελέχη της Νεολαίας όπως ο Νίκος Φίλης, ο Πάνος Σκουρλέτης, ο Τάκης Κατσαρός κ.ά.
Ο Λεωνίδας Κύρκος είχε προειδοποιήσει ότι αν δεν γινόταν αποδεκτή η πρότασή του για την προοπτική και τον τίτλο του κόμματος (είχε προτείνει την ονομασία «Νέα Ελληνική Αριστερά») θα παραιτούνταν από βουλευτής και δεν θα συμμετείχε στη νέα ηγεσία, ενώ η συμβιβαστική ενδιάμεση παρέμβαση του ιστορικού στελέχους Κώστα Φιλίνη δεν είχε αποδώσει. Η πτέρυγα Μπανιά δεν έκανε πίσω. Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι «δεν θα νομιμοποιήσουμε αποφάσεις που οδηγούν άμεσα ή έμμεσα στη διάλυση του ΚΚΕ Εσωτερικού και στην αφαίρεση του κομμουνιστικού από τον τίτλο του κόμματος».
Η πρόταση Κύρκου θα υπερισχύσει με μικρή διαφορά από την πρόταση Μπανιά. Υστερα από λίγους μήνες, το 1987, επισημοποιήθηκε η διάσπαση από την οποία προέκυψαν η Ελληνική Αριστερά (ΕΑΡ) υπό τον Κύρκο και το ΚΚΕ Εσωτερικού – Ανανεωτική Αριστερά υπό τον Μπανιά, με τον οποίο συντάχθηκε και η ΕΚΟΝ «Ρήγας Φεραίος», ενώ στις αρχές του 1990 μετονομάστηκε σε Ανανεωτική Κομμουνιστική Οικολογική Αριστερά (ΑΚΟΑ). Είχε προηγηθεί η συγκρότηση το 1989 του Συνασπισμού της Αριστεράς και της Προόδου μετά τον ιστορικό συμβιβασμό που επήλθε μεταξύ ΕΑΡ και ΚΚΕ υπό τον Χαρίλαο Φλωράκη. Από το ΚΚΕ Εσωτερικού – Α.Α. ένα μέρος προσχώρησε στον ΣΥΝ, ενώ η «ομάδα Μπανιά», ως ΑΚΟΑ, πήρε ενεργό μέρος στο πλαίσιο του Χώρου Διαλόγου και Κοινής Δράσης της Αριστεράς στη συγκρότηση του ΣΥΡΙΖΑ που πρωτοεμφανίστηκε στις εκλογές του 2004 επί Νίκου Κωνσταντόπουλου αλλά πήρε σάρκα και οστά επί Αλέκου Αλαβάνου.
Ο Αλαβάνος, ο Τσίπρας και οι περιπέτειες του μνημονίου
Στην κόντρα του κ. Αλαβάνου με τον διάδοχό του Αλέξη Τσίπρα, στον οποίο μεταβίβασε το «δαχτυλίδι» της προεδρίας του ΣΥΝ το 2008, η «ομάδα Μπανιά» θα συνταχθεί με τον νέο αρχηγό και πολλοί από εκείνη τη γενιά θα βρεθούν το 2015 στην πρώτη κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ. Στο ταραγμένο παρελθόν του χώρου υπήρξαν και μικρότερης κλίμακας διασπάσεις, όπως το 2000, όταν η ομάδα των «εκσυγχρονιστών» υπό τον Νίκο Μπίστη αποχώρησε από τον ΣΥΝ ιδρύοντας την ΑΕΚΑ και προσεγγίζοντας το ΠαΣοΚ, ενώ μετά την «αριστερή στροφή» του κόμματος η «ανανεωτική πτέρυγα» υπό τον κ. Κουβέλη αποχώρησε το 2010 και ίδρυσε τη ΔΗΜΑΡ κάνοντας λόγο για «νεοκομμουνιστική μετάλλαξη».
Στις διασπάσεις εντάσσεται και η αποχώρηση των αντιμνημονιακών δυνάμεων του ΣΥΡΙΖΑ μετά το περιπετειώδες πρώτο εξάμηνο της διακυβέρνησης Τσίπρα, το δημοψήφισμα-«φιάσκο» και την υπογραφή του τρίτου μνημονίου, όταν 25 βουλευτές ανεξαρτητοποιήθηκαν και συγκροτήθηκε η Λαϊκή Ενότητα (ΛΑΕ).
Η αντίστροφη μέτρηση για μια νέα διάσπαση στον ΣΥΡΙΖΑ έχει ξεκινήσει. Το εκρηκτικό κλίμα προδιαθέτει για μια αναπόφευκτη εξέλιξη, μόνο που αυτή τη φορά στην αντιπαράθεση δεν υπερισχύουν τα ιδεολογικά χαρακτηριστικά, όπως στο παρελθόν, αν και υπάρχουν, αλλά τον τόνο δίνουν οι προσωπικές εγκλήσεις και αντεγκλήσεις, κάτι που επιβαρύνει περαιτέρω το διαλυτικό κλίμα που επικρατεί αναδεικνύοντας εκφυλιστικές τάσεις που δύσκολα μπορούν να συγκρατηθούν και οδηγούν στη βίαιη μετάλλαξη του χώρου.
Ποιά ήταν η καλύτερη περίοδος για τους Εβραίους της διασποράς στην Ευρώπη; Μνημονεύεται από τους ίδιους η περίοδος της πολυεθνικής Αυστροουγγαρίας διότι η συμβίωση τους με τις άλλες θρησκευτικές και εθνοτικές ομάδες στα πλαίσια της πολυεθνικής αυτοκρατορίας ήταν ομαλή ενώ αντίθετα με τη διάλυσή της με το τέλος του Ά παγκόσμιου πολέμου, η ζωή των Εβραίων στα έθνη κράτη που προέκυψαν ήταν ιδιαίτερα προβληματική. Μάλιστα πριν τη διάλυσή της συζητείτο και o Αυστρομαρξισμός, ως πρόταση ειρηνικής συμβίωσης όλων των κατοίκων της με τη διατήρηση της ιδιαιτερότητάς τους. Το ίδιο και στην οθωμανική περίοδο. Είναι γνωστό ότι οι επονομαζόμενοι Καθολικοί Βασιλείς της Ισπανίας Φερδινάνδος και Ισαβέλλα με την ολοκλήρωση της reconquista, της ανάκτησης δηλαδή των αραβικών – μουσουλμανικών εδαφών της Ισπανίας που είχαν καταληφθεί τον 8ο μ.Χ., αιώνα, εκδίωξαν τους Εβραίους οι οποίοι κατέφυγαν στην Οθωμανική αυτοκρατορία, κυρίως στη Θεσσαλονίκη, στην Κωνσταντινούπολη, στη Σμύρνη. Ζώντας στην Ισπανία υπό την κυριαρχία των Αράβων δεν είχαν πρόβλημα, εκδιώχθηκαν από χριστιανούς βασιλείς και ο σουλτάνος τους δέχτηκε, στα πλαίσια του καθεστώτος των μιλιέτ. Στην έκδοση «Salonique 1870-1920» που συνοδεύει την περιοδική έκθεση «Salonika. Jerusalem of the Balkans 1870-1920» στο Musee d’ Art et d’ Histoire du Judaisme στο Παρίσι, σημειώνεται ότι «το 1668 μ.Χ. ο Εβλιγιά Τσελεμπί, ένας Οθωμανός περιηγητής, μετράει στη Θεσσαόνίκη 56 εβραϊκούς μαχαλάδες, έναντι 48 των μουσουλμάνων και 16 των χριστιανών». Πώς εξαφανίστηκε όλος αυτός ο κόσμος με το έθνος κράτος; Πώς συμβίωναν τότε και μετά ήταν αδύνατο; Είναι αξιοσημείωτο ότι ενώ από το 1530 η Παλαιστίνη ενσωματώθηκε στην Οθωμανική αυτοκρατορία από τον σουλτάνο Σελήμ τον Β’ οι Εβραίοι δεν εποίκισαν την Παλαιστίνη, όπως θα μπορούσαν. Όταν το πραγματοποίησαν, δεν άκουσαν τη φωνή των προγόνων τους δύο χιλιετηρίδες μετά, αλλά του ενός εκ των πατριαρχών του σιωνισμού Τεόντορ Χερτσλ, που στην προσπάθειά του να αποσπάσει τη συναίνεση των αποικιοκρατών στην δημιουργία εβραϊκού κράτους στην Παλαιστίνη, έγραφε το 1895 ότι «για την Ευρώπη θα είμαστε εκεί κάτω ένα προχωρημένο φυλάκιο,….μια αφετηρία ενάντια στην Ασία» και του έτερου Χάιμ Βάιζμαν που προκειμένου να δελεάσει την Μ. Βρετανία διαβεβαίωνε το 1914 ότι οι Εβραίοι που θα εγκατασταθούν στην Παλαιστίνη «θα είναι οι φύλακες της διώρυγας του Σουέζ». Βιώνοντας δηλαδή το δράμα του εβραϊκού λαού στα έθνη κράτη της Ευρώπης από τους εθνικισμούς που τους απέκλειαν, θεώρησαν ότι η δημιουργία ενός εβραϊκού έθνους κράτους θα ήταν η απελευθέρωσή τους και εγκλωβίστηκαν στα σχέδια των αποικιοκρατικών δυνάμεων στην περιοχή. Σήμερα ο εβραϊκός λαός βιώνει την ακραία αντίφαση που οδηγεί σε συγκρίσεις και αυτονόητα συμπεράσματα. Ζει στα όρια του έθνους κράτους του Ισραήλ αφενός και στις συνθήκες των ΗΠΑ αφετέρου που είναι χωνευτήρι εθνών και θρησκειών, μια νέα αυτοκρατορία όπου η ομολογία στο σύνταγμα αρκεί για τη συνύπαρξη των λαών. Η εβραϊκή κοινότητα στις ΗΠΑ ζει ειρηνικά ενώ αντίθετα στο Ισραήλ η επιβίωσή της έχει τεράστιο τίμημα.
Γιατί δεν μπόρεσαν να συμβιώσουν οι Εβραίοι με τους Άραβες στην Παλαιστίνη; Μας το λέει ο Έντουαρντ Σάιντ ο οποίος στο βιβλίο του «Οριενταλισμός» διαπιστώνει ότι όλη η κουλτούρα της Ευρώπης σφυρηλατήθηκε μέσα από μια αντιπαράθεση προς την αποικιακή ετερότητα. Συμπεραίνει ότι δεν υπάρχει Ευρώπη χωρίς έναν εξωτερικό προς αυτή κόσμο που γίνεται αντιληπτός ως χώρος προς καθυπόταξη… Συμπεραίνει επίσης ότι η αποικιακή ετερότητα είναι το κλειδί για να κατανοήσουμε τη διαδικασία σχηματισμού των ευρωπαϊκών εθνικών ταυτοτήτων: η κατασκευή ενός ευρωπαϊκού μοντέλου υπηκοότητας (το έθνος – κράτος) προϋποθέτει την κατώτερη θέση των αποικισμένων. Δεν υπάρχει πολίτης χωρίς ιθαγενή. Η υπηκοότητα νοείται σαν προνόμιο του ευρωπαίου ανθρώπου: ένα νομικό και πολιτικό στάτους που απορρέει από ένα υποκείμενο ανθρωπολογικό δεδομένο. Αυτή την κουλτούρα μετέφεραν στην Παλαιστίνη οι έποικοι Εβραίοι που είχαν διαμορφώσει τις αντιλήψεις τους για το έθνος – κράτος στην Ευρώπη. Γιαυτό θεώρησαν τους ανατολίτες εβραίους του αραβικού κόσμου με αραβική γλώσσα και κουλτούρα ως προσωποποίηση της ανατολίτικης “καθυστέρησης” και βρέθηκαν στο στόχαστρο μιας εντατικής καμπάνιας “αποαραβοποίησης” και πολιτισμικής αφομοίωσης. Γιαυτο δεν αξιοποιήθηκαν ως γέφυρα ανάμεσα σε μια κοινωνία με ευρωπαϊκή κουλτούρα και το αραβικό της περιβάλλον.
Ο εβραϊκός λαός διεσπαρμένος στα κράτη έθνη της Ευρώπης αντέδρασε στον αντισημιτισμό αναπτύσσοντας την πνευματικότητά του με αποτέλεσμα από τότε να τεθεί στην ηγεμονία του πνεύματος σε παγκόσμια κλίμακα. Με τη σταδιακή φυγή πολυπληθών ομάδων Εβραίων από την Ευρώπη στις ΗΠΑ από τις αρχές του 20ου αιώνα ιδιαίτερα μετά το 1933 και μετά τον Β’ παγκόσμιο πόλεμο, η Ευρώπη έχασε ένα τεράστιο πνευματικό κεφάλαιο που συνέβαλε τα μέγιστα στην κυριαρχία των ΗΠΑ και στη στασιμότητα της Ευρώπης. Παράλληλα, η καταπίεση τούς οδήγησε στην ηγεσία του επαναστατικού, του κομμουνιστικού κινήματος στην Ευρώπη. Η συμβολή τους στη πορεία προς την σοβιετική Επανάσταση και στην πραγματοποίησή της ήταν τεράστια. Ας μη ξεχνάμε και στην Ελλάδα τον Αβραάμ Μπεναρόγια ιδρυτή της Φεντερασιόν στη Θεσσαλονίκη (1909), συνιδρυτή του ΚΚΕ και όχι μόνον. Η ταύτισή τους με τον μπολσεβικισμό, ο “ιουδαιομπολσεβικισμός”, ήταν ένας κύριος λόγος που πλήρωσαν με το Ολοκαύτωνα, τη Σοά. Ήταν ένας λαός που διακρίνονταν λόγω της διασποράς του για τον κοσμοπολιτισμό του την περίοδο του ακραίου εθνικισμού των άλλων, γεγονός που τους στοχοποιούσε στα όρια κάθε έθνους κράτους που ζούσαν, αμφισβητώντας τον πατριωτισμό τους.
«Από τον Τρότσκι στον Κίσινγκερ», έτσι χαρακτηρίζει ο Ένζο Τραβέρσο την πορεία του εβραϊκού λαού έως σήμερα Τα αρχέτυπα .του επαναστάτη εβραίου Τρότσκι και του αντεπαναστάτη και ιμπεριαλιστή εβραίου Κίσινγκερ. Πώς συνέβη αυτή η μετάλλαξη; Με τη δημιουργία του κράτους του Ισραήλ, το οποίο για την προστασία του δημιούργησε σχέσεις πλήρους εξάρτησης από τις ΗΠΑ και με τη μετανάστευση μεγάλου αριθμού εβραίων στις ΗΠΑ, όπου απέκτησαν πολιτική και οικονομική επιρροή, που ενίσχυσε την εξάρτηση.
Και τώρα; Η κατάσταση είναι αδιέξοδη. Και η ύπαρξη των Ισραηλινών είναι πλέον αυτονόητη και των Παλαιστινίων που εκτοπίστηκαν από τον τόπο τους. Μόνον αν επιβεβαιώσουν έμπρακτα οι εβραίοι το πνεύμα που τους ανέδειξε στην παγκόσμια πνευματική ηγεμονία στο παρελθόν θα μπορέσουν να συνυπάρξουν οι δύο λαοί ως γείτονες πλέον. Διαφορετικά θα πρόκειται για σύγκρουση χωρίς τέλος. Μοχλός προώθησης ξένων συμφερόντων στην περιοχή.