Αρχική Blog Σελίδα 1494

Α.Γεωργιάδης σε Α.Πορτοσάλτε: «Μιλάτε με έναν υπουργό που στο παρελθόν έχω κλείσει 7 νοσοκομεία»

1

«Χωρίς τέλος ο κατήφορός του» σχολίασε ο τομεάρχης Υγείας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Α.Παναγιωτόπουλος

Ο νέος υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, κατά τη διάρκεια ραδιοφωνικής του συνέντευξης στον Άρη Πορτοσάλτε, εμφανίστηκε μετανόητος για το γεγονός ότι στα χρόνια της κρίσης και των μνημονίων έκλεισε 7 δημόσια νοσοκομεία.

Ο Άρης Πορτοσάλτε κάλεσε στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ τον νεοδιορσθέντα υπουργό Υγείας να μην διστάσει και να κλείσει νοσοκομεία.

Συγκεκριμένα, ανέφερε «το πελατειακό πολιτικό σύστημα το οποίο υπηρετείται κύριε υπουργέ φοβάται να πει στο νομό, ότι από τα τρία νοσοκομεία που έχουμε» και πριν προλάβει να ολοκληρώσει ο δημοσιογράφος, ο Άδωνις Γεωργιάδης έσπευσε να βάλει τα πράγματα στη θέση τους υπενθυμίζοντας πως «μιλάτε με έναν υπουργό που στο παρελθόν έχω κλείσει 7 νοσοκομεία».

Ο υπουργός Υγείας ουσιαστικά αποκάλυψε γιατί επέστρεψε στο συγκεκριμένο υπουργείο και για «ποια δουλειά» τον διόρισε ξανά στο Υγείας ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αυτή της περαιτέρω διάλυσης του ΕΣΥ.

Τη στάση του Άδωνι Γεωργιάδη σχολίασε ο τομεάρχης Υγείας της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ–ΠΣ, Ανδρέας Παναγιωτόπουλος χαρακτηρίζοντάς την ως «κατήφορο χωρίς τέλος».

Συγκεκριμένα ο Ανδρέας Παναγιωτόπουλος σε δήλωσή του ανέφερε πως «ξεπέρασε ακόμη και τα απώτατα όρια κοινωνικής αναλγησίας ο νέος και παλιός υπουργός Υγείας κ. Άδωνις Γεωργιάδης με το να επαίρεται ότι έκλεισε επτά (7) νοσοκομεία ως υπουργός Υγείας το 2013. Παίρνοντας ραδιοφωνική “πάσα” από τον ομοϊδεάτη του Άρη Πορτοσάλτε, αποκάλυψε ουσιαστικά τον ρόλο που του ανέθεσε ο κ. Μητσοτάκης, δηλαδή την εκθεμελίωση και διάλυση του Ε.Σ.Υ. υπέρ του ιδιωτικού τομέα, συνεχίζοντας πιο “αποτελεσματικά” το έργο του έτερου ομοϊδεάτη του Θάνου Πλεύρη».

Και πρόσθεσε πως «όσον αφορά δε τις χωρίς αιδώ συγκρίσεις του, να υπενθυμίσουμε ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ ήταν αυτή που κατάργησε το πεντάευρο στα νοσοκομεία, κάτι για το οποίο επίσης επαιρόταν ο κ. Γεωργιάδης, καθώς και ότι σε πλαίσιο δημοσιονομικής πειθαρχίας ο ΣΥΡΙΖΑ προσπάθησε με όλες του τις δυνάμεις προσπάθησε για την ανάταξη του Ε.Σ.Υ».

Ο Ανδρέας Παναγιωτόπουλος υπογράμμισε πως «τη στιγμή, λοιπόν, που τα νοικοκυριά και οι πολίτες επιβιώνουν, λόγω της ακρίβειας στα όρια της φτώχειας, τα νοσοκομεία είναι υποστελεχωμένα σε επικίνδυνο για τους ασθενείς και το ιατρικό προσωπικό βαθμό και παιδιά αναγκάζονται να διακομισθούν σε τέσσερα (4) νοσοκομεία για να βρουν ΜΕΘ, ο κ. Γεωργιάδης, ως ο πλέον “ειδικός”, έρχεται να διαλύσει ότι απέμεινε.

Δεν θα το επιτρέψουμε».

https://www.pronews.gr/elliniki-politiki/provocateur/a-georgiadis-se-a-portosalte-milate-me-enan-ypourgo-pou-sto-parelthon-exo-kleisei-7-nosokomeia/

Turkey’s Secret Blacklist Targets Foreign Critics with Entry Bans and Deportations

0

Πέθανε ο θρυλικός Φραντς Μπεκενμπάουερ -Σε ηλικία 78 ετών

0

Πέθανε σε ηλικία 78 ετών ο Γερμανός θρυλικός ποδοσφαιριστής Φραντς Μπεκενμπάουερ.

Ο κάτοχος του Μουντιάλ του 1974 (και του 1990 ως προπονητής) με τη Γερμανία πέθανε την Κυριακή, όπως επιβεβαίωσε η οικογένειά του.

«Με βαθιά θλίψη ανακοινώνουμε ότι ο σύζυγός μου και ο πατέρας μας, Φραντς Μπεκενμπάουερ, πέθανε ειρηνικά στον ύπνο του χθες, Κυριακή, περιτριγυρισμένος από την οικογένειά του. Σας ζητάμε να μπορείτε να θρηνείτε σιωπηλά και να μην κάνετε ερωτήσεις», ανέφερε η ανακοίνωση της οικογένειας.

Φραντς Μπεκενμπάουερ / Φωτογραφία: AP

Φραντς Μπεκενμπάουερ / Φωτογραφία: AP
Ο Μπεκενμπάουερ, με το παρατσούκλι «Der Kaiser», που αγωνιζόταν ως αμυντικός, θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους ποδοσφαιριστές όλων των εποχών.

Συνέδεσε το όνομά του με την Μπάγερν Μονάχου, της οποίας τη φανέλα φόρεσε σε 582 αγώνες. Αγωνίστηκε επίσης στο Αμβούργο και στη Νιου Γιορκ Κόσμος των ΗΠΑ.

Κατά τη διάρκεια της σπουδαίας καριέρας του ως ποδοσφαιριστής, κατέκτησε 2 Χρυσές Μπάλες, ενώ αναδείχθηκε κορυφαίος παίκτης στη Γερμανία τέσσερις φορές.

Εκτός από το Μουντιάλ, με την Εθνική Γερμανίας αναδείχθηκε και πρωταθλητής Ευρώπης το 1972.

Η Γερμανία αποχαιρετά τον μεγαλύτερο ποδοσφαιριστή της
Η Γερμανία αποχαιρετά τον μεγαλύτερο ποδοσφαιριστή της. Ο Φραντς Μπεκενμπάουερ είχε αποσυρθεί από τα κοινά εδώ και πολύ καιρό.

Ο θάνατος του γιου του, Στέφαν (46) το 2015, και οι φήμες για διαφθορά στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2006 τον επηρέασαν, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά η ιστοσελίδα της γερμανικής εφημερίδας «Bild».

Ο «Κάιζερ» του παγκοσμίου ποδοσφαίρου, Φραντς Μπεκενμπάουερ / Φωτογραφία: AP Photo-Matthias Schrader
Ο «Κάιζερ» του παγκοσμίου ποδοσφαίρου, Φραντς Μπεκενμπάουερ / Φωτογραφία: AP Photo-Matthias Schrader

Γεννημένος στις 11 Σεπτεμβρίου 1945, στο Μόναχο, τη χρονιά που τελείωσε ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος, ο «Κάιζερ» του παγκοσμίου ποδοσφαίρου, Φραντς Μπεκενμπάουερ, πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της καριέρας του φορώντας τη φανέλα της Μπάγερν.

Ξεκίνησε την καριέρα το 1959 και έπαιξε στους Βαυαρούς μέχρι το 1977, όταν αποφάσισε να πάει στις ΗΠΑ για να υπογράψει με τον Κόσμο της Νέας Υόρκης. Στις ΗΠΑ παρέμεινε τρία χρόνια πριν επιστρέψει στη Γερμανία για μερικές σεζόν (1980-1982) με το Αμβούργο. Στη συνέχεια, για να τελειώσει την καριέρα του, γύρισε στις ΗΠΑ, μία τελευταία χρονιά, για τον Κόσμο.

Ο Φραντς Μπεκενμπάουερ άρχισε να αγωνίζεται ως μέσος, αλλά ήταν εκείνος που καθιέρωσε και ανέδειξε τη θέση του λίμπερο. Μάλιστα, σε πρωτοποριακό για την εποχή ρόλο, με ελευθερία κινήσεων, δημιουργώντας παιχνίδι από τα μετόπισθεν, κατέβαζε την μπάλα και γινόταν ο οργανωτής της ομάδας. Χάρη στην κίνηση, τους ελιγμούς, το αρχοντικό στιλ και την προσωπικότητά του «κέρδισε» το προσωνύμιο «Κάιζερ».

Τρεις θρύλοι μαζί: Φραντς Μπεκενμπάουερ, Πελέ και Μπόμπι Μουρ / Φωτογραφία: AP Photo-Richard Drew
Τρεις θρύλοι μαζί: Φραντς Μπεκενμπάουερ, Πελέ και Μπόμπι Μουρ / Φωτογραφία: AP Photo-Richard Drew
Με την Μπάγερν προφανώς κέρδισε τα πάντα, ενώ κατάφερε να πάρει δύο «χρυσές μπάλες». Στην καριέρα του ως παίκτης έχει κατακτήσει πέντε πρωταθλήματα και τέσσερα κύπελλα Γερμανίας, τρία πρωταθλήματα NASL (ΗΠΑ), τρία Κύπελλα Πρωταθλητριών, ένα Κύπελλο Κυπελλούχων, ένα διηπειρωτικό, ένα Ευρωπαϊκό και ένα Παγκόσμιο Κύπελλο.

Ως προπονητής κατέκτησε ένα γερμανικό πρωτάθλημα, ένα Κύπελλο UEFA και ένα Παγκόσμιο Κύπελλο.

Οι τίτλοι και οι διακρίσεις του Μπεκενμπάουερ ως ποδοσφαιριστή:
2 Χρυσές Μπάλες
4 φορές καλύτερος παίκτης της Γερμανίας
1 Μουντιάλ
1 Ευρωπαϊκό
3 Κύπελλα Πρωταθλητριών Ευρώπης (Champions League)
5 πρωταθλήματα Γερμανίας
1 Κύπελλο Κυπελλούχων
4 Κύπελλα Γερμανίας
1 Διηπειρωτικό Κύπελλο
3 Πρωταθλήματα ΗΠΑ
Οι τίτλοι του Μπεκενμπάουερ ως προπονητή:
1 Μουντιάλ
1 Champions League
9 πρωταθλήματα Γερμανίας
1 Πρωτάθλημα Γαλλίας
1 UEFA Cup
6 Κύπελλα Γερμανίας
1 Διηπειρωτικό Κύπελλο
6 Λιγκ Καπ Γερμανίας
Δηλώσεις Φέλερ, Νάγκελσμαν, Νόιεντορφ και Λίνεκερ για τον Φρανς Μπεκενμπάουερ
Ο Φραντς Μπεκενμπάουερ έχει επηρεάσει το ποδόσφαιρο στη Γερμανία όσο κανένας άλλος. Μαζί με τον Βραζιλιάνο Μάριο Ζάγκαλο και τον Γάλλο Ντιντιέ Ντεσάμπ, ο Μπεκενμπάουερ είναι ένας από τους τρεις ανθρώπους που έγιναν παγκόσμιοι πρωταθλητές ποδοσφαίρου ως παίκτες (1974) και ως προπονητές (1990). Το 2006 πέτυχε ένα ιδιαίτερο είδος «tremble», αφού ως επικεφαλής της οργανωτικής επιτροπής, ο Μπεκενμπάουερ ήταν υπεύθυνος για την επιτυχημένη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου στη Γερμανία.

«Είμαι απίστευτα λυπημένος, η είδηση του θανάτου του με επηρεάζει πάρα πολύ. Θεωρώ ότι είναι ένα από τα μεγάλα προνόμια της ζωής μου είναι που γνώρισα τον Φραντς Μπεκενμπάουερ», είπε ο Ρούντι Φέλερ, διευθυντής της εθνικής Γερμανίας και συνέχισε: «Ο χρόνος μας μαζί με την εθνική ομάδα στέφθηκε με τον τίτλο του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1990 στη Ρώμη, έναν τίτλο που δεν θα ήταν ποτέ δυνατός χωρίς την εξαιρετική του προπονητική απόδοση. Ο “Κάιζερ” ήταν έμπνευση για περισσότερες από μία γενιές, θα παραμείνει για πάντα το λαμπερό φως του γερμανικού ποδοσφαίρου. Με τον Φραντς Μπεκενμπάουερ, το γερμανικό ποδόσφαιρο χάνει τη μεγαλύτερη προσωπικότητά του, χάνω έναν καλό φίλο».

Ο πρόεδρος της ομοσπονδίας της Γερμανίας Μπερντ Νόιεντορφ δήλωσε:

«Ο θάνατος του Φραντς Μπεκενμπάουερ είναι μια πραγματική καμπή. Χάνουμε έναν μοναδικό ποδοσφαιριστή και έναν αξιαγάπητο άνθρωπο. Βλέπουμε το έργο της ζωής του με σεβασμό και μεγάλη ευγνωμοσύνη. Μαζί του χάνουμε έναν μοναδικό ποδοσφαιριστή και έναν αξιαγάπητο άνθρωπο. Ο “Κάιζερ” ήταν ένας από τους καλύτερους παίκτες που έχει δει ποτέ το άθλημά μας. Με την κομψότητά του και την οπτική του, έθεσε πρότυπα στο γήπεδο. Η σχολαστικότητα και το χάρισμά του ως αφεντικό η ομάδας, καθώς και η ενέργεια και η ορμή του ως επικεφαλής του Παγκόσμιου Κυπέλλου είναι αξέχαστα. Ο Φραντς Μπεκενμπάουερ αφήνει μια μεγάλη κληρονομιά για την DFB και το ποδόσφαιρο συνολικά. Επηρέασε το ποδόσφαιρο στη Γερμανία όσο κανένας άλλος».

Ο προπονητής της εθνικής Γερμανίας, Ζούλιαν Νάγκελσμαν, δήλωσε: «Για μένα, ο Φραντς Μπεκενμπάουερ ήταν ο καλύτερος ποδοσφαιριστής στη γερμανική ιστορία. Η ερμηνεία του για τον ρόλο του λίμπερο άλλαξε το παιχνίδι, αυτός ο ρόλος και η φιλία του με την μπάλα τον έκαναν ελεύθερο άνθρωπο. Ο Φραντς Μπεκενμπάουερ μπόρεσε να επιπλέει στο γρασίδι, ως ποδοσφαιριστής και αργότερα και ως προπονητής ήταν εξαιρετικός, στάθηκε πάνω από τα πράγματα.

Όταν ο Φραντς Μπεκενμπάουερ έμπαινε σε ένα δωμάτιο, το δωμάτιο φωτιζόταν, δικαίως κέρδισε τον τίτλο “άνθρωπος -φως” του γερμανικού ποδοσφαίρου. Μια αύρα τον περιέβαλλε μέχρι το τέλος, που ούτε τα προβλήματα υγείας και η μοίρα που έπρεπε να αντεπεξέλθει δεν μπόρεσαν να την κλονίσουν. Είμαι ευγνώμων και περήφανος που κατάφερα να τον γνωρίσω και θα τον θυμάμαι με αγάπη».

Ο πρώην επιθετικός της Αγγλίας Γκάρι Λίνεκερ έγραψε στο X, πρώην Twitter:

«Λυπάμαι πολύ που άκουσα ότι ο Φραντς Μπεκενμπάουερ πέθανε. Ένας από τους απόλυτους μεγάλους του παιχνιδιού μας. Ο Κάιζερ ήταν ο πιο όμορφος από τους ποδοσφαιριστές που τα κέρδισε όλα με χάρη και γοητεία.»

 

https://www.iefimerida.gr/spor/frants-mpekenmpaoyer-pethane”>Πέθανε ο θρυλικός Φραντς Μπεκενμπάουερ -Σε ηλικία 78 ετών

 

Παραιτήθηκε η πρωθυπουργός της Γαλλίας, Ελιζαμπέτ Μπορν

0

Παραιτήθηκε τη Δευτέρα 8 Ιανουαρίου η πρωθυπουργός της Γαλλίας, Ελιζαμπέτ Μπορν.

Η Ελιζαμπέτ Μπορν υπέβαλε την παραίτησή της στον Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος την αποδέχθηκε.

Στην επιστολή παραίτησής της, η Ελιζαμπέτ Μπορν ανέφερε ότι είναι «πιο αναγκαίο από ποτέ να συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις».

Τι αναφέρει στην επιστολή παραίτησης η Γαλλίδα πρωθυπουργός
Σε ανακοίνωσή του Ελιζέ αναφέρεται ότι η απερχόμενη πρωθυπουργός και τα μέλη της κυβέρνησης θα εξακολουθούν να χειρίζονται τις τρέχουσες υποθέσεις ως την αναγγελία της νέας κυβέρνησης από τον πρόεδρο Μακρόν.

Στην επιστολή της παραίτησης της η απερχόμενη πρωθυπουργός αναφέρει ότι «σήμερα περισσότερο παρά ποτέ είναι απαραίτητη η προώθηση διαρθρωτικών αλλαγών στην Γαλλία». Αναφέρει επίσης ότι εργάστηκε με πάθος για να ανταποκριθεί στις ανάγκες της πρωθυπουργίας, έχοντας στόχο την επίτευξη συγκεκριμένων αποτελεσμάτων για τους Γάλλους πολίτες. Η απερχόμενη πρωθυπουργός αναφέρει επίσης ότι αντελήφθη την πρόθεση του αρχηγού του κράτους να ορίσει νέο πρόσωπο στον πρωθυπουργικό θώκο.

Νωρίτερα, δημοσιεύματα εκτιμούσαν ότι η καρέκλα της Μπορν «τρίζει» μετά την αρχική απόρριψη του νομοσχεδίου για το μεταναστευτικό που προωθούσε ο Μακρόν και την ψήφισή του τελικά με πολλές αμφιλεγόμενες αλλαγές, που επέβαλε η κεντροδεξιά αντιπολίτευση.

Ο Γάλλος πρόεδρος έκανε ανάρτηση, στην οποία ευχαρίστησε την Μπορν για την προσφορά της.

«Το έργο σας στην υπηρεσία του έθνους μας ήταν υποδειγματικό κάθε μέρα. Υλοποιήσατε το σχέδιό μας με το θάρρος, τη δέσμευση και την αποφασιστικότητα των γυναικών της πολιτείας. Σας ευχαριστώ από τα βάθη της καρδιάς μου» έγραψε ο Εμανουέλ Μακρόν, μετά την παραίτηση της Ελιζαμπέτ Μπορν.

Ποιοι είναι οι πιθανοί διάδοχοι της Μπορν στην πρωθυπουργία της Γαλλίας
Ο Μακρόν δεν κατονόμασε αμέσως τον διάδοχό της.

Οι εικασίες για κυβερνητικό ανασχηματισμό ήταν έντονες τις εβδομάδες που ακολούθησαν, αφότου η οριακή έγκριση στο κοινοβούλιο των αυστηρότερων μεταναστευτικών κανόνων αποκάλυψε ρωγμές στην κεντρώα πλειοψηφία του Μακρόν. Ο ίδιος ο Μακρόν υποσχέθηκε μια νέα πολιτική πρωτοβουλία.

Μεταξύ αυτών που αναφέρονται ως πιθανοί υποψήφιοι για να αντικαταστήσουν την Μπορν είναι ο 34χρονος υπουργός Παιδείας Γκαμπριέλ Ατάλ και ο 37χρονος υπουργός Άμυνας Σεμπαστιάν Λεκορνού, καθένας από τους οποίους θα ήταν ο νεότερος πρωθυπουργός της Γαλλίας.

Ο υπουργός Οικονομικών Bruno Le Maire και ο πρώην υπουργός Γεωργίας Julien Denormandie έχουν επίσης αναφερθεί από ειδικούς ως πιθανές επιλογές.

Η αλλαγή πρωθυπουργού δεν θα οδηγήσει απαραίτητα σε αλλαγή πολιτικής κατεύθυνσης, αλλά μάλλον θα σηματοδοτήσει την επιθυμία να ξεπεραστούν οι μεταρρυθμίσεις για το συνταξιοδοτικό και τη μετανάστευση και να επικεντρωθούν σε νέες προτεραιότητες.

“https://www.iefimerida.gr/kosmos/elizampet-mporn-prothypoyrgos-gallias”>Παραιτήθηκε η πρωθυπουργός της Γαλλίας, Ελιζαμπέτ Μπορν –

Εορτές του Χειμερινού Ηλιοστάσιου: Δωδεκαήμερο φωτιών και καρναβαλιών σε όλη την Ευρώπη

0

 

Ιωάννης Πήτας, Καθηγητής Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ

Όλοι γνωρίζουμε τον Άγιο Βασίλη και απολαμβάνουμε τα δώρα του. Ωστόσο, ποιος γνωρίζει την προέλευσή του και τη σχέση του με τον Άγιο Νικόλαο των Μυρών; Γιατί γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα τόσο κοντά στο χειμερινό ηλιοστάσιο; Τι έχουν κοινό οι φωτιές του Yule (Σκανδιναβία), τα τέρατα Krampus (Αυστρία), τα καρναβάλια Μπουμπουσιάρια (Δ. Μακεδονία, Ελλάδα) και οι φωτιές του Lohri (Ινδία);

Οι εορτασμοί του χειμερινού ηλιοστασίου είναι πολύ παλιοί και καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα χωρών, από τη Σκωτία και τη Σκανδιναβία έως τη ΝΑ Ευρώπη, το Ιράν και τα ινδικά έθιμα. Στις Ορθόδοξες χώρες (π.χ., Ελλάδα), οι κύριες εορταστικές εκδηλώσεις (Δωδεκαήμερο) διαρκούν δώδεκα ημέρες, από την Παραμονή των Χριστουγέννων (24/12) έως την Ημέρα των Θεοφανείων (6/1). Το Δωδεκαήμερο συμπίπτει με το χειμερινό ηλιοστάσιο (21/12), δηλαδή την πιο μικρή ημέρα του χρόνου που προκαλούσε δέος στους μακρινούς πρόγονους μας. Προσπαθούσαν να εξευμενίσουν τον θεό του Ηλίου με εορτές και απολάμβαναν τα άφθονα αποθηκευμένα τρόφιμα και ποτά. Οι φωτιές διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στους εορτασμούς του χειμερινού ηλιοστασίου και του Δωδεκαήμερου: ζεσταίνουν και εκδιώκουν τον ήλιο, που πρώτα δύει και μετά ανατέλλει ξανά. Τα καρναβάλια με ζωόμορφα στοιχεία είναι στο αποκορύφωμά τους, και ακούγονται παντού χαρούμενα τραγούδια.

Από την Αρχαιότητα, ο Ιανουάριος ήταν ο μήνας των γάμων στην Αρχαία Ελλάδα. Οι Ρωμαίοι είχαν τις δικές τους εορτές (Βρουμάλια 24/11-17/12, Σατούρναλια/Κρόνια 18-24/12, Sol Invictus (Αήττητος Ηλιος) 25/12, Καλένδες 1/1, Βότα 3/1, Λορεντάλια 4/1). Μάς κληρονόμησαν τα Calendae, δηλαδή τα Κάλαντα την παραμονή Χριστουγέννων ή την παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Αρχικά, τα Κάλαντα ήταν χαρούμενα τραγούδια που τραγουδιούνταν ανταλλάσσοντας δώρα και ποτά, π.χ., την Ημέρα της Πρωτοχρονιάς. Κατά τη διάρκεια αυτών των εορτών, οι Ρωμαίοι στόλιζαν τους ναούς τους κάθε Δεκέμβριο. Οι Βίκινγκ και οι Σάξονες στόλιζαν δέντρα και τα θεωρούσαν σύμβολα της ζωής.

Πολλοί αρχαίοι θεοί ή ημίθεοι σχετικοί με τον ήλιο “γεννήθηκαν” την χειμερινή ισημερία: Διόνυσος, Ερμής, Ηρακλής (Ελλάδα), Όρος (Αίγυπτος), Ζαρατούστρα, Μίθρας (Περσία), Κρισνά (Ινδία), Βούδας (Νεπάλ), Άδωνις (Φοινίκη), και Ταμούζ (Βαβυλώνα). Ήταν φυσική επιλογή που, ήδη στα μέσα του 4ου αιώνα μ.Χ., η τότε ενωμένη Χριστιανική Εκκλησία όρισε τα Χριστούγεννα στις 25/12, ακριβώς την ημέρα της εορτής του Αήττητου Ηλίου. Οι Ανατολικοί Ρωμαίοι (Βυζαντινοί) προσέδωσαν ένα νέο χριστιανικό πέπλο στα παλιά εθιμικά των παγανιστικών πρακτικών. Οι φωτιές του χειμερινού ηλιοστασίου μετονομάστηκαν σε φωτιές των βοσκών που παρακολούθησαν τη γέννηση του Ιησού. Δημιουργήθηκαν νέα χριστιανικά Κάλαντα ή τα παλιά συμπληρώθηκαν με χριστιανικά στοιχεία, και το Δωδεκαήμερο πήρε τη σημερινή του μορφή. Όλες οι εορταστικές εκδηλώσεις του Δωδεκαήμερου καταδικάστηκαν από τη Χριστιανική Εκκλησία, αλλά επέζησαν.

Σήμερα, το Δωδεκαήμερο γιορτάζεται στα καλύτερά του στη Δυτική Μακεδονία στην Ελλάδα, όπου οι εορταστικές εκδηλώσεις επέζησαν άθικτες λόγω της γεωγραφικής της απομόνωσης. Η εορταστική ατμόσφαιρα ξεκινά την ημέρα του Αγίου Νικολάου (6/12) και συνεχίζεται αμείωτα πέραν του Δωδεκαήμερου και βαθιά μέσα στα καρναβάλια της Σαρακοστής. Οι Χριστουγεννιάτικες φωτιές ανάβουν στη Σιάτιστα και τη Φλώρινα (23/12). Διάφορα πολύχρωμα καρναβάλια είναι ζωντανά και ευπρόσδεκτα: τα Μπουμπουσιάρια στη Σιάτιστα, η Εράτυρα (1/1-5/1) και η Ραγκουτσάρια (ίσως από το Ρωμαικό rogatores-ζητιάνοι) στην Καστοριά (6-8/1). Ο σατυρικός τους χαρακτήρας μπορεί μερικές φορές να γίνεται και ελευθεριάζων. Τα καρναβάλια των φορείων των κωδωνοφόρων λαμβάνουν χώρα την ημέρα των Θεοφανείων (5/1) στην Ανατολική Μακεδονία, Ελλάδα. Παρουσιάζουν εντυπωσιακές στολές και έχουν ορισμένες ομοιότητες με τα καρναβάλια Σούρβα στη Βουλγαρία και τη Βόρεια Μακεδονία. Κατά τη διάρκεια ολόκληρου του Δωδεκαμήνου, οι Πόντιοι Έλληνες γιορτάζουν τα καρναβάλια, τους Μωμόγερους, με πολύχρωμες στολές και μουσική λύρας σε όλη τη Δυτική Μακεδονία. Πολλές φωτογραφίες από τα καρναβάλια του Δωδεκαμήνου μπορούν να βρεθούν στην ηλεκτρονική έκθεση φωτογραφίας “Η Μακεδονία γιορτάζει”: https://aiia.csd.auth.gr/macedonia-celebrates-en/ Η μουσική με ορχήστρα χάλκινων είναι ανεξέλεγκτη κατά τη διάρκεια ολόκληρου του Δωδεκαμήνου. Ακούστε χαρακτηριστικά κομμάτια στο: https://www.youtube.com/watch?v=OHDLBX83p2E

Οι εορτασμοί του χειμερινού ηλιοστασίου και του Δωδεκαήμερου απλώνονται σε έναν τόξο που ξεκινά από τη Σκωτία και τη Σκανδιναβία στα βόρεια, διαπερνά την Κεντρική Ευρώπη και τα Βαλκάνια, και, μέσω του Ιράν, καταλήγει στη Βόρεια Ινδία. Όλα περιστρέφονται γύρω από παρόμοια θέματα: υπαίθριες φωτιές, καρναβάλια με κωδωνοφόρους και ζωόμορφες μεταμφιέσεις ή μεταμφιέσεις στο αντίθετο φύλο. Τεράστια κούτσουρα τοποθετούνται στο τζάκι (κολιαντάς, yule log, butucul crăciunului). Οι εορτασμοί της Δυτικής Ευρώπης έχουν δανειστεί πολλά στοιχεία από τους Σκανδιναβικούς εορτασμούς Yule, καθώς και από το γερμανικό φολκλόρ. Οι Σλάβοι γιορτάζουν την προχριστιανική Κόλεντα. Η Ινδία έχει τρεις σχετικές γιορτές: το Φεστιβάλ Diwali (μέσα Σεπτεμβρίου έως μέσα Νοεμβρίου), τις φωτιές Lohri (Ιανουάριος) και τις φωτιές Holi (τέλη Φεβρουαρίου έως μέσα Μαρτίου). Αυτή η γεωγραφική διάσπορά και θεματική συγγένεια υποδηλώνει ότι αυτά τα έθιμα είναι παμπάλαια και ίσως παλαιο-ινδοευρωπαϊκά.

Οι χριστιανικές συνήθειες έχουν υποστεί επίσης αρκετές μεταστροφές. Η ημέρα του Αγίου Νικολάου (St Mikuláš day, Ημέρα του Αγίου Νικολάου) είναι μία από τις λίγες εορτές αγίων που, μέχρι και σήμερα, γιορτάζονται στην ίδια ημερομηνία (6/12) από σχεδόν όλες τις χριστιανικές θρησκευτικές κοινότητες. Στις Ορθόδοξες χώρες, αυτή η γιορτή σηματοδοτεί την έναρξη της εορταστικής περιόδου. Στη Δύση, ο Άγιος Νικόλαος έγινε ένας ευγενικός γέρος που χαρίζει δώρα στα παιδιά. Ο Sinterklaas και ο νέγρος βοηθός του Zwarte Piet κάνουν το ίδιο στην Ολλανδία. Το 1931, η Coca Cola εισήγαγε, με μεγάλη επιτυχία, τον Santa Claus (μια διαστροφή του Sankt Nikolaus), τον ευγενικό γέρο που διανέμει coca-colas (και στη συνέχεια όλα τα είδη δώρων) τα Χριστούγεννα. Στην Ελλάδα, ο Άγιος Βασίλης συγχέεται με τον Άγιο Βασίλη (Άι Βασίλη), έναν σεβαστό Ορθόδοξο άγιο που γιορτάζεται στην 1η Ιανουαρίου.

Είναι εκπληκτικό που οι αιώνιες παραδόσεις του Δωδεκαήμερου διατηρήθηκαν άθικτες, παρά την ισχυρή αντίθεση της θρησκείας. Ως αποτέλεσμα, οι τρέχουσες εορταστικές εκδηλώσεις του χειμερινού ηλιοστασίου είναι πολυεπίπεδες εκδηλώσεις, με βαθιά παγανιστικά, χριστιανικά και σύγχρονα επίπεδα, που λίγοι γνωρίζουν. Ένα άλλο πραγματικά εντυπωσιακό πολιτιστικό φαινόμενο είναι η ραγδαία μεταστροφή των έθιμων που συμβαίνει ακόμα και στις μέρες μας, σχεδόν εντός των ορίων μιας ανθρώπινης γενιάς. Όλα αυτά αποδεικνύουν το βάθος των εθίμων μας και μάς βοηθούν να τα απολαμβάνουμε ακόμα περισσότερο κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου.

Ιωάννης Πήτας,  [email protected]

Καθηγητής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Λ. Χρυσανθόπουλος: γιατι χρειαζεται η τρικυμια εν κρανιω των Σπετσων

1
του Λεωνίδα Χρυσανθόπουλου
Πολυ φασαρια πάλι για το τίποτα.Τα πιο απίθανα σχόλια ακούγονται απο παντού για την συνάντηση των Σπετσών που εχει προγραμματίσει ο Πρόεδρος του Σύριζα.Σχόλια σαν “πρωτη φορά γίνεται κάτι τέτοιο,δεν ειναι δημοκρατικό κλπ” ακούγονται.
Προσωπικά νομίζω οτι οι διαμαρτυρίες οφείλονται στην τεμπελιά των περισσοτέρων συμμετεχόντων οι οποιοι θα πρέπει να υποβάλλουν γραπτές εισηγήσεις και να αναπτύξουν θέματα στην συνάντηση των Σπετσών,μακρυά απο το φώς της δημοσιότητος.
Παντως ειναι μια χρήσιμη πρωτοβουλία του Προέδρου του Σύριζα που μπορεί να καταλήξει σε σοβαρές για την Ελλάδα προτάσεις.
Και δέν ειναι η πρώτη φορά που πραγματοποειται παρομοια κλειστή συνάντηση..Το 1982 ο ΥΦΥΠΕΞ Γρηγόρης Βάρφης ειχε πραγματοποιήσει μια διήμερη συνάντηση σε ενα σπίτι στην Σαρωνίδα με σκοπό να βρεθεί ενας τρόπος βελτίωσης των ορων ενταξης της Ελλάδος στην ΕΟΚ.Στήν συνάντηση αυτή συμμετέσχε το επιτελείο του Γρηγόρη Βάρφη που αποτελείτο απο τον Γιάννο Κρανιδιώτη,τον Αχιλλέα Μητσό,τον Μάριο Καμχή,τον Νίκο Δημάδη, την Ναταλια Κοκκώνη απο τον υπογράφοντα και απο αλλα σημαντικά στελεχη.Η συνάντηση αυτή κατέληξε στην δημιουργία ενός σχεδίου που θα κατέληγε στα Μεσογειακα Ολοκληρωμένα Προγραμμάτα..Η τρικυμία εν κρανίω ηταν δύσκολη και κουραστική, αλλά τα αποτελέσματα, μακρυά απο τα φώτα της δημοσιότητος, ησαν πρακτικά και ωφέλιμα για την Ελλάδα.
Λεωνίδας Χρυσανθόπουλος
Πρέσβης επι τιμη

Αυτή ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι πριν τον ανασχηματισμό; Η “ανταρσία” έξω από τη Λεωφόρο που εξόργισε τον Μητσοτάκη

2

Το περιστατικό που στάθηκε καταλύτης για τον ανασχηματισμό της κυβέρνησης στις αρχές του 2024.

Στα μέσα του Δεκεμβρίου έγινε μία πρωτοφανή κίνηση για τα χρονικά της Αστυνομίας. Διμοιρία των ΜΑΤ αρνήθηκε να μεταβεί έξω από το γήπεδο του Παναθηναϊκού στο ματς με τη Μακάμπι Χάιφα για το Europa League σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τον τραυματισμό του συναδέλφου τους, Γιώργου Λυγγερίδη, από ναυτική φωτοβολίδα έξω από το κλειστό του Ρέντη σε ματς βόλεϊ Ολυμπιακός-Παναθηναϊκός, ο οποίος άφησε την τελευταία του πνοή μέσα στις εορτές των Χριστουγέννων. Η διμοιρία σταμάτησε στη συμβολή της Αλεξάνδρας και διμοιρίτης φέρεται να είπε: «θα παραμείνουμε εδώ και θα επέμβουμε μόνο εάν χρειαστεί να αποκαταστήσουμε την τάξη».

Εν τέλει τα ΜΑΤ έδωσαν το παρών στο γήπεδο της Λεωφόρου Αλεξάνδρας. Η μικρή ανταρσία τους όμως σημειώθηκε. Η αντίδραση της κυβέρνησης εκφράστηκε μέσω του ανασχηματισμού. Στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη επέστρεψε στις 3 Ιανουαρίου 2024 ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης για πέμπτη φορά μετά την καρατόμηση του Γιάννη Οικονόμου. Όπως διαβάζουμε σε ρεπορτάζ των Νέων, αιτία ήταν το φιάσκο της ΕΛ.ΑΣ τόσο στα πρόσφατα γεγονότα του Ρέντη όπου έχασε τη ζωή του ένας αστυνομικός όσο και για τα αιματηρά επεισόδια της Νέας Φιλαδέλφειας. Η δυσαρέσκεια που είχε προκληθεί στο Μαξίμου για τους χειρισμούς στα θέματα της οπαδικής βίας ήταν τεράστια.

Ωστόσο, όπως διαβάζουμε στον Βηματοδότη, καταλύτης για τις αλλαγές στην Κατεχάκη ήταν το σκηνικό απειθαρχίας των ΜΑΤ που σε ένδειξη διαμαρτυρίας δεν ήθελαν να περιφρουρήσουν ποδοσφαιρικό αγώνα στη λεωφόρο Αλεξάνδρας.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης από τα βουνά, όπως βεβαιώνουν οι πιο στενοί του συνεργάτες, της Βόρειας Ιταλίας όπου βρέθηκε οικογενειακώς τις μέρες των Χριστουγέννων, κατέληξε στις αναγκαίες «διορθωτικές κινήσεις». Λέγεται ότι επέδρασε καθοριστικά το αρνητικό κλίμα που υπάρχει για τα ζητήματα ασφάλειας και την εικόνα της Αστυνομίας, με αιχμή τη δολοφονία του άτυχου αστυνομικού με φωτοβολίδα στου Ρέντη, στην κηδεία του οποίου παραβρέθηκε επιλέγοντας να διακόψει τις διακοπές του.

Ιδιαίτερα ενοχλημένος από τις εξελίξεις αυτές, ο Πρωθυπουργός επέλεξε να προχωρήσει τώρα και όχι αργότερα, όπως πολλοί ανέμεναν, στις κινήσεις του, με στόχο την ανατροπή του κλίματος. Στο διαχειριστικό πεδίο, ο καταλύτης για τις αλλαγές στην Κατεχάκη ήταν το σκηνικό απειθαρχίας των ΜΑΤ που σε ένδειξη διαμαρτυρίας δεν ήθελαν να περιφρουρήσουν ποδοσφαιρικό αγώνα στη λεωφόρο Αλεξάνδρας.

Ο κ. Μητσοτάκης έκρινε εκείνη την ώρα ότι το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη ήταν ουσιαστικά ακέφαλο. Σε συνθήκες άκρας μυστικότητας – ήταν στην κυριολεξία ελάχιστοι εκείνοι τους οποίους είχε ενημερώσει για τις προθέσεις του – ο κ. Μητσοτάκης προχώρησε στις απαραίτητες συνεννοήσεις, στο επίκεντρο των οποίων βρέθηκαν ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης και ο Αδωνις Γεωργιάδης, κεντρικά πρόσωπα βάσει των προτεραιοτήτων του ανασχηματισμού.

Ο Χρυσοχοΐδης, που ήταν από τον Ιούνιο του 2023 μέχρι τον ανασχηματισμό που έγινε στο ξεκίνημα της χρονιάς, στο υπουργείο Υγείας, θα βρεθεί και πάλι στα γνώριμα λημέρια. Ο Μακεδόνας πολιτικός έχει συνδέσει το όνομα του με τρεις μεγάλες επιτυχίες στο χώρο της αντιτρομοκρατίας, καθώς επί υπουργίας του στα Υπουργεία Δημόσιας Τάξης (2002), μετέπειτα Προστασίας του Πολίτη (2010), εξαρθρώθηκαν τρεις από τις μεγαλύτερες τρομοκρατικές οργανώσεις που έδρασαν στην Ελλάδα, η 17 Νοέμβρη, ο ΕΛΑ και ο Επαναστατικός Αγώνας.

Έχει χρηματίσει Υπουργός Προστασίας του Πολίτη άλλες τέσσερις φορές:

Πρώτη θητεία: 18 Ιουνίου 1989 – 31 Δεκεμβρίου 2014

Δεύτερη θητεία: 7 Μαρτίου 2012 – 17 Μαΐου 2012

Τρίτη θητεία: 7 Οκτωβρίου 2009 – 7 Σεπτεμβρίου 2010

Τέταρτη θητεία: 19 Φεβρουαρίου 1999 – 7 Ιουλίου 2003

Πέμπτη θητεία: 3 Ιανουαρίου 2024 

 

ΠΗΓΗ: Sportdog.gr

Την εκπόνηση κυκλοφοριακής μελέτης για το fly over ζήτησε ο Στέλιος Αγγελούδης από το Νίκο Ταχιάο

1

 

Συνάντηση εργασίας με τον Υφυπουργό Υποδομών και Μεταφορών Νίκο Ταχιάο πραγματοποίησε την Παρασκευή (5/1) ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης.

Ο κ. Αγγελούδης έθεσε ως απόλυτη προτεραιότητα το μείζον ζήτημα της άμβλυνσης των συνεπειών από την έναρξη της κατασκευής του υπερυψωμένου αυτοκινητοδρόμου και ζήτησε την εκπόνηση -το ταχύτερο δυνατό- κυκλοφοριακής μελέτης που θα προκρίνει τις βέλτιστες δυνατές λύσεις για τη διαχείριση των προβλημάτων που ανακύπτουν και της άμεσης αντιμετώπισης των επιπτώσεων.

Επιπλέον, για την άμεση ανάταξη του δημοσίου χώρου και την αποκατάσταση των συνθηκών προσβασιμότητας και οδικής ασφάλειας, ο κ. Ταχιάος συμφώνησε με την ικανοποίηση του αιτήματος έκτακτης χρηματοδότησης αντίστοιχων παρεμβάσεων σε όλες τις δημοτικές κοινότητες του Δήμου Θεσσαλονίκης.

Ο κ. Ταχιάος διαβεβαίωσε για τη συνδρομή του Υπουργείου με έκτακτη συμπληρωματική χρηματοδότηση για τη διάνοιξη και κατασκευή της οδού Μ. Ψελλού και του σταθμού μετεπιβίβασης αστικών συγκοινωνιών, έργου που είναι ζωτικής σημασίας για την πρόσβαση στον τερματικό σταθμό του Μετρό στη Ν. Ελβετία. Παράλληλα συζητήθηκε εκτενώς η υλοποίηση -και πάλι με τη συνδρομή του Υπουργείου- του συνολικού σχεδίου ανάπλασης της εισόδου της πόλης από τα ανατολικά.

Ακόμη, στο πλαίσιο της ισότιμης και ισόρροπης ανάπτυξης της πόλης, συμφωνήθηκε να συμπεριληφθούν στη νέα ατζέντα για την πόλη τρία projects εξαιρετικής σπουδαιότητας και κοινού ενδιαφέροντος, η ανάδειξη της περιοχής του Νέου Σιδηροδρομικού Σταθμού, η περιβαλλοντική αναβάθμιση του Παλαιού Σιδηροδρομικού Σταθμού και το έργο της σιδηροδρομικής σύνδεσης του 6ου Προβλήτα του ΟΛΘ, τα οποία θα συζητηθούν εκτενώς σε ευρεία σύσκεψη που θα προγραμματιστεί με πρωτοβουλία του Δημάρχου.

Η ουτοπία ενός κράτους με δύο έθνη στην Παλαιστίνη

0

Shlomo Sand

Οι ελπίδες για ένα ενιαίο κράτος Εβραίων και Αράβων στην Παλαιστίνη, τις οποίες κάποτε έτρεφε μέρος του σιωνιστικού κινήματος, αλλά και η εβραϊκή Αριστερά της εποχής, αποτελούν σήμερα ουτοπία. Από νωρίς η Αριστερά παραιτήθηκε από αυτό προς όφελος, τελικά, της διχοτόμησης της Παλαιστίνης.

Η ουτοπία ενός κράτους με δύο έθνη στην Παλαιστίνη

↑ 

Στην Παλαιστίνη, ο κομμουνισμός θεμελιώθηκε το 1919 από Εβραίους μετανάστες, που είχαν εγκαταλείψει το σιωνιστικό κίνημα για να ιδρύσουν το Εβραϊκό Εργατικό Σοσιαλιστικό Κόμμα. Το 1922, το κόμμα πήρε στα γίντις (1) την ονομασία Palestinishe Kommunistishe Partei (Παλαιστινιακό Κομμουνιστικό Κόμμα, ΠΚΚ). Το ΠΚΚ προσχώρησε στην 3η Διεθνή (Κομιντέρν), που διευθυνόταν από το σοβιετικό κομμουνιστικό κόμμα (ΚΚΣΕ).

Σε όλη τη διάρκεια της ύπαρξής του, το συγκεκριμένο κόμμα απέρριπτε τον σιωνισμό, καθώς τον θεωρούσε αποικιοκρατικό κίνημα χωρίς νομιμοποίηση. Οι κομμουνιστές θεωρούσαν ότι οι Εβραίοι όλου του κόσμου δεν αποτελούσαν ιδιαίτερο έθνος και πίστευαν ότι μετά από δύο χιλιάδες χρόνια δεν μπορούσαν να διεκδικήσουν ιστορικά δικαιώματα στην Παλαιστίνη. Απέρριπταν τη Διακήρυξη Μπάλφουρ (2), την οποία χαρακτήριζαν ιμπεριαλιστική πράξη στην πιο καθαρή της μορφή, καλούσαν σε εκδίωξη των Βρετανών και υποστήριζαν τη δημιουργία ενός δημοκρατικού κράτους με αραβική πλειοψηφία, όπου οι Εβραίοι, μεταξύ τους και όσοι είχαν εγκατασταθεί στην περιοχή μετά το 1918, θα ήταν πολίτες με ίσα δικαιώματα. Οι θέσεις αυτές είχαν ως αποτέλεσμα το ΠΚΚ, σε όλη τη διάρκεια της βρετανικής εντολής (1922-1948), να συγκεντρώνει το μίσος της εβραϊκής πλευράς και να παραμένει απομονωμένο, καθώς κατάφερνε εξίσου δύσκολα να βρει υποστήριξη μεταξύ των Αράβων. Ωστόσο, η μεγάλη αραβική εξέγερση της δεκαετίας του 1930 επέτρεψε στο ΠΚΚ να ενισχύσει τις γραμμές του και να αποκτήσει κάποια επιρροή στους εργάτες των αστικών κέντρων. Στο όνομα του «προλεταριακού διεθνισμού», το ΠΚΚ δεν σταμάτησε, στη διάρκεια όλης αυτής της περιόδου, να κηρύσσει την αλληλεγγύη μεταξύ του τοπικού πληθυσμού και της κοινότητας των μεταναστών.

Η απομόνωση του κόμματος από τους Εβραίους περιορίστηκε αισθητά μετά την είσοδο της ΕΣΣΔ στον πόλεμο το 1941. Επίσης, η αλλαγή θέσης του ΠΚΚ στο ζήτημα της εγκατάστασης Εβραίων στην Παλαιστίνη τού επέτρεψε να διευρύνει σημαντικά την επιρροή του. Το κόμμα ξεκίνησε μια σταδιακή στροφή στο τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, με τη συνειδητοποίηση της πραγματικότητας σε σχέση με τη ναζιστική επιχείρηση εξόντωσης των Εβραίων. Η διατήρηση στο έδαφος της Γερμανίας στρατοπέδων επιζώντων και προσφύγων, τους οποίους κανένα δυτικό κράτος δεν ήταν διατεθειμένο να υποδεχθεί, δημιουργούσε μια ανυπόφορη κατάσταση που οδήγησε τους Εβραίους κομμουνιστές της Παλαιστίνης να αναθεωρήσουν τη θέση τους.

Το 1943, το ΠΚΚ διασπάστηκε. Οι Άραβες υποστηρικτές του ίδρυσαν τον Σύνδεσμο Εθνικής Απελευθέρωσης, με επικεφαλής τον Εμίλ Τουμά, έναν νεαρό και λαμπρό διανοούμενο από τη Χάιφα, που έγινε μαρξιστής κατά τη διάρκεια των σπουδών του στο Κέιμπριτζ. Οι κομμουνιστές αυτοί δεν εκτιμούσαν καθόλου τη στροφή που επιχειρούσαν οι Εβραίοι σύντροφοί τους προς την αναγνώριση μιας εβραϊκής εθνικής ταυτότητας η οποία βρισκόταν υπό διαμόρφωση και σε εξέλιξη.

Έτσι, τα αραβικής καταγωγής μέλη του ΠΚΚ δεν έλαβαν μέρος στο συνέδριο του κόμματος το 1944. Εκεί, οι Εβραίοι κομμουνιστές αποφάσισαν να διατηρήσουν την υποστήριξή τους σε ένα ανεξάρτητο δημοκρατικό κράτος στην Παλαιστίνη, χωρίς όμως αυτή τη φορά να διευκρινίζουν εάν θα έπρεπε να είναι αραβικό ή εβραϊκό. Ο Μέιρ Βίλνερ, ένα από τα νεαρά και δυναμικά ηγετικά στελέχη του κόμματος, ο οποίος είχε έρθει στην Παλαιστίνη από το Βίλνιους το 1938, εξηγούσε: «Η δημιουργία ενός ανεξάρτητου δημοκρατικού κράτους θα εγγυηθεί την πλήρη ισότητα δικαιωμάτων για την εβραϊκή μειονότητα» (3).

Ο Σμούελ Μικούνις, εκπρόσωπος του κόμματος, καθώς και τα υπόλοιπα ηγετικά στελέχη, τηρούσαν επιφυλακτική στάση, δίσταζαν και αμφιταλαντεύονταν ως προς την επιχειρούμενη μετατόπιση που προωθούσε ο Βίλνερ και η σύντροφός του Έσθερ Βιλένσκα και υποστήριζαν πολλοί νέοι. Ο Βίλνερ και η Βιλένσκα δεν δίστασαν να επιταχύνουν τη μετατόπιση προς μια πρωτότυπη πολιτική γραμμή. Έτσι, τον Μάρτιο του 1945, ο Βίλνερ, σε ομιλία του στις τοπικές επιτροπές του κόμματος, δήλωνε: «Ο αποκλειστικά αραβικός χαρακτήρας της χώρας έχει στην ουσία τροποποιηθεί, από τη μία πλευρά ως προς τη σύνθεση του πληθυσμού και, από την άλλη, ως προς την οικονομία της. Η Παλαιστίνη έχει σήμερα δύο έθνη. Να η ιστορική αλλαγή που βρίσκεται σε εξέλιξη (…) και από όπου προκύπτουν, όσον αφορά την πολιτική μας, μακροπρόθεσμα συμπεράσματα» (4).

Ήταν, απ’ ό,τι φαίνεται, η πρώτη φορά που ένας κομμουνιστής ηγέτης στην περιοχή διατύπωνε, έστω και διακριτικά, την έννοια των «δύο εθνών». Στο 9ο συνέδριό του, που πραγματοποιήθηκε την ίδια χρονιά, το ΠΚΚ αποφασίζει να ταχθεί ανοιχτά υπέρ «ενός [ενιαίου] αραβο-εβραϊκού κράτους», το οποίο «πρέπει να ιδρυθεί με βάση την αρχή της ισότητας των δικαιωμάτων, χωρίς διακρίσεις λόγω φυλής, εθνικότητας, θρησκείας ή φύλου, και, επομένως, με βάση την αρχή της ισότητας του εθνικού δικαιώματος Εβραίων και Αράβων στην ελεύθερη εθνική, οικονομική και πολιτιστική ανάπτυξη». Έναν χρόνο αργότερα, το 1946, κατά το 10ο συνέδριο του ΠΚΚ, θα αποφασιστεί τελικά ότι «η Παλαιστίνη είναι ένα κράτος με δύο έθνη».

Πράγματι, από εκεί και πέρα, οι Εβραίοι κομμουνιστές άρχισαν να αντικαθιστούν τον καθιερωμένο αντισιωνισμό τους με θέσεις που θα μπορούσαν, με κάποια επιφύλαξη, να χαρακτηριστούν «α-σιωνιστικές», χωρίς δηλαδή μια εξ ορισμού αντίθεση απέναντι στον σιωνισμό. Δεν υποστήριζαν τη μαζική μετανάστευση Εβραίων προς την Παλαιστίνη αλλά, για ανθρωπιστικούς λόγους, διαπιστώνοντας τη σκληρή πραγματικότητα των στρατοπέδων επιζώντων στην Ευρώπη, ούτε και αντιτίθονταν σε αυτήν και, μάλιστα, κατάγγελλαν τους μηχανισμούς που είχαν εγκαταστήσει οι Βρετανοί για να εμποδίσουν την «παράνομη» εισροή μεταναστών. Απέρριπταν ωστόσο τη δημιουργία ενός αποκλειστικά εβραϊκού κράτους και δεν διανοήθηκαν ούτε για μια στιγμή ότι μια τέτοια οντότητα θα έπρεπε να θέσει τέλος στην εβραϊκή «διασπορά» και ότι όλοι οι Εβραίοι του κόσμου θα έπρεπε να συρρεύσουν στο Eretz Israel (τη «Γη της Επαγγελίας»).

Ωστόσο, να διατυπώνει το ΠΚΚ την πρόταση για κράτος δύο εθνών χωρίς να είναι σε θέση να επανιδρύσει ένα κομμουνιστικό κόμμα με μέλη και από τις δύο εθνότητες θεωρήθηκε παραλογισμός από μεγάλο μέρος της κομματικής βάσης. Έτσι, το «εβραϊκό» κόμμα επιδίωξε να αποκαταστήσει τη συνεννόηση με τον Σύνδεσμο Εθνικής Απελευθέρωσης, ώστε να συνενωθούν σε ένα κοινό εβραιο-αραβικό κίνημα. Ο Σύνδεσμος απέρριψε κατηγορηματικά μια τέτοια συγχώνευση που είχε ως απώτερο στόχο ένα κράτος δύο εθνών. Επέμενε στη διεκδίκηση ενός δημοκρατικού κράτους, μιας «ελεύθερης αραβικής πατρίδας», η οποία θα προστάτευε με ειλικρίνεια όλες τις μειονότητές της. Διάφορες δράσεις υιοθετήθηκαν από κοινού με τους Εβραίους, όπως απεργίες και διαδηλώσεις, αλλά η αραβική πλευρά συνέχισε να αρνείται κατηγορηματικά την υποστήριξη της υποδοχής προσφύγων από την Ευρώπη, από τη στιγμή που δεν ήταν έτοιμες να πράξουν κάτι ανάλογο και άλλες χώρες του κόσμου.

Τον Φεβρουάριο του 1947, πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο μια συνάντηση των κομμουνιστικών κομμάτων που δραστηριοποιούνταν στο σύνολο της Βρετανικής Αυτοκρατορίας: ο Τουμά εκπροσώπησε τον Σύνδεσμο Εθνικής Απελευθέρωσης και ο Μικούνις το Κομμουνιστικό Κόμμα. Στην παρέμβασή του, ο Τουμά διατύπωσε την παραδοσιακή θέση σύμφωνα με την οποία ένα ενιαίο δημοκρατικό κράτος, με σεβασμό στα πολιτικά δικαιώματα της εβραϊκής μειονότητας, αλλά όχι και στις εθνικές επιδιώξεις της, αποτελούσε την κατάλληλη λύση σε μια τόσο περίπλοκη κατάσταση. Σχεδόν όλοι οι εκπρόσωποι των αραβικών κομμουνιστικών κομμάτων υιοθετούσαν τη συγκεκριμένη θεώρηση. Ο Μικούνις, αντίθετα, εξέφρασε τις θέσεις περί δύο εθνών των Βίλνερ και Βιλένσκα, που υπογράμμιζαν: «Δύο εθνικές ομάδες ζουν στη χώρα. Οποιοδήποτε πρόγραμμα λύσης του προβλήματος πρέπει να λάβει υπόψη του αυτή την πραγματικότητα και να εγγυηθεί στους δύο λαούς ίσα δικαιώματα και δυνατότητες ανάπτυξης» (5). Παράλληλα, ο Μικούνις εξέφρασε την αντίθεσή του τόσο στην προοπτική ενός αραβικού δημοκρατικού κράτους όσο και στη διχοτόμηση της χώρας με τη δημιουργία ξεχωριστού εβραϊκού κράτους.

Αρκετά κομμουνιστικά κόμματα αντιμετώπισαν θετικά τις θέσεις του Μικούνις, στον απόηχο της εξόντωσης μεγάλου μέρους των Εβραίων της Ευρώπης, υπήρξε όμως και ένα κόμμα από τη Μέση Ανατολή που επιδοκίμασε τα επιχειρήματα αυτά: επρόκειτο για το Αιγυπτιακό Κίνημα Εθνικής Απελευθέρωσης, το σημαντικότερο κομμουνιστικό ρεύμα στην Αίγυπτο εκείνη την εποχή, που το 1945 είχε εκφραστεί υπέρ μιας λύσης δύο εθνών στην Παλαιστίνη. Ηγέτης του ήταν ο Ανρί Κιριέλ, μαρξιστής από εβραϊκό περιβάλλον. Ο Κιριέλ είχε συντάξει αναφορά για την κατάσταση της εβραϊκής κοινότητας στην Παλαιστίνη, όπου υπογράμμιζε την ενισχυόμενη αντίθεση μεταξύ σιωνισμού και Μεγάλης Βρετανίας, επικρίνοντας ταυτόχρονα τις θέσεις της αριστερής πτέρυγας του σιωνιστικού κινήματος, αλλά και την πλατφόρμα του Συνδέσμου Εθνικής Απελευθέρωσης του Τουμά. Ο Κιριέλ εκδήλωνε επίσης τη θετική του διάθεση απέναντι στη νέα θέση του ΠΚΚ υπέρ των δύο εθνών.

Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι η μετατόπιση του ΠΚΚ και της ομάδας του Κιριέλ προς την ιδέα των δύο εθνών πραγματοποιήθηκε με αυτόνομο τρόπο, χωρίς να υπαγορευθεί από τη Μόσχα. Η Κομιντέρν είχε βέβαια διαλυθεί από το 1943, αλλά οι Αιγύπτιοι και οι Εβραίοι κομμουνιστές είχαν πιθανότατα διαισθανθεί, μέσα από τις επαφές τους με τους Σοβιετικούς κομμουνιστές, ότι δεν θα υπήρχε ισχυρή αντίθεση σε μια πολιτική γραμμή που θα αποσκοπούσε στην αναγνώριση του εθνικού χαρακτήρα του εβραϊκού Γισούβ (6) που συγκροτείτο στην Παλαιστίνη. Όπως και οι δυτικές χώρες, ελάχιστα πρόθυμες να υποδεχθούν τους Εβραίους επιζώντες, έτσι και η ΕΣΣΔ δεν έδειχνε ιδιαίτερη επιθυμία να επιστρέψουν στις χώρες καταγωγής τους οι Εβραίοι πρόσφυγες από την Ανατολική Ευρώπη, που ακόμη κρατούνταν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης σε γερμανικό έδαφος. Επιπλέον, οι Σοβιετικοί διέβλεπαν το ενδεχόμενο μιας συμμαχίας με το εβραϊκό Γισούβ, το οποίο αντιτίθετο όλο και πιο έντονα στη βρετανική παρουσία στην Παλαιστίνη. Και, πράγματι, τον Μάιο του 1947, ο Αντρέι Γκρομίκο, τότε μόνιμος αντιπρόσωπος της ΕΣΣΔ στον ΟΗΕ και μετέπειτα Σοβιετικός υπουργός Εξωτερικών, δήλωνε ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού, προκαλώντας έκπληξη σε όλους τους κομμουνιστές της Μέσης Ανατολής, αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο: «Η σοβιετική αντιπροσωπεία καταλήγει στην αναγκαιότητα υπεράσπισης των νόμιμων δικαιωμάτων Εβραίων και Αράβων μέσω της δημιουργίας ενός ανεξάρτητου και δημοκρατικού κράτους δύο εθνών, με ίσα δικαιώματα και για τους δύο λαούς» (7).

Μερικούς μήνες αργότερα, η ΕΣΣΔ και τα κράτη-δορυφόροι της στην Ανατολική Ευρώπη υποστήριξαν την απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για τη διχοτόμηση της Παλαιστίνης και τη δημιουργία δύο ξεχωριστών κρατών, ενός εβραϊκού και ενός αραβικού. Το ΠΚΚ και ο Σύνδεσμος Εθνικής Απελευθέρωσης (με την εξαίρεση του Τουμά και μερικών ακόμη γνωστών στελεχών) αποδέχθηκαν τη σοβιετική εντολή, συγχωνεύθηκαν και άλλαξαν το όνομά τους σε Ισραηλινό Κομμουνιστικό Κόμμα (Maki). Ο Βίλνερ, στο όνομα του κόμματος, έβαλε την υπογραφή του στη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του κράτους του Ισραήλ, την ώρα που άλλα ηγετικά στελέχη του κόμματος μετέβαιναν στην Ανατολική Ευρώπη προκειμένου να εξασφαλίσουν όπλα για την υπεράσπιση του νέου εβραϊκού κράτους. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία: κατά τη διάρκεια μιας μικρής χρονικής περιόδου, η Μόσχα ήταν περισσότερο φιλοσιωνιστική από την Ουάσινγκτον.

ΕΠΙΜΕΤΡΑ

(1) Η μάχη των αριθμών

Σύμφωνα με την Παλαιστινιακή Κεντρική Στατιστική Υπηρεσία, η Δυτική Όχθη είχε πληθυσμό 3,1 εκατομμύρια κατοίκους το 2021 και η Λωρίδα της Γάζας 2,1 εκατομμύρια. Αν προσθέσουμε 1,9 εκατομμύρια Άραβες που έχουν καταγραφεί ως τέτοιοι από την Κεντρική Στατιστική Υπηρεσία του Ισραήλ, η επικράτεια της ιστορικής Παλαιστίνης έχει 7,2 εκατομμύρια Παλαιστίνιους, 6,9 εκατομμύρια Εβραίους και 472.000 “άλλους”. Η Υπηρεσία Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες στην Εγγύς Ανατολή (UNRWA) μετρά επίσης 3,4 εκατομμύρια Παλαιστίνιους πρόσφυγες στις γειτονικές χώρες.

(2) Ο εποικισμός συνεχίζεται

Στις 27 Σεπτεμβρίου, ο Ειδικός Συντονιστής για την Ειρηνευτική Διαδικασία στη Μέση Ανατολή παρουσίασε την κατάσταση στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Ο Τορ Βένεσλαντ σημείωσε ότι οι ισραηλινές αρχές συνέχισαν το παράνομο σχέδιο κατασκευής 6.300 μονάδων στην περιοχή Γ της Δυτικής Όχθης, συμπεριλαμβανομένης της αναδρομικής νομιμοποίησης τριών φυλακίων, ενώ στην Ανατολική Ιερουσαλήμ προχωρά η κατασκευή χιλιάδων κατοικιών. Στις 11 Σεπτεμβρίου παρουσιάστηκε σχέδιο για 3.500 κατοικίες σε γη που ανήκει στην Ελληνορθόδοξη Εκκλησία. Ταυτόχρονα, συνεχίζονται οι κατεδαφίσεις και οι κατασχέσεις παλαιστινιακών περιουσιών. «Τα παιδιά εκδιώκονται από τα σπίτια τους», εξήγησε.

(3) Αποδοκιμασία

Στις 22 Ιουλίου 1946, μια έκρηξη στο υπόγειο του ξενοδοχείου King David Hotel στην Ιερουσαλήμ, την έδρα της βρετανικής κυβέρνησης στην Παλαιστίνη, σκότωσε σχεδόν εκατό ανθρώπους. Όπως και πολλές άλλες, την ευθύνη για την επίθεση αυτή ανέλαβε η Irgun, μια παράνομη οργάνωση της οποίας εκείνη την εποχή ηγείτο ο Μεναχέμ Μπέγκιν –ο οποίος διετέλεσε πρωθυπουργός του Ισραήλ από το 1977 έως το 1983. Δύο ημέρες αργότερα, ο Γάλλος Γενικός Πρόξενος έγραψε στον πρωθυπουργό Ζωρζ Μπιντώ: «Το εβραϊκό πρακτορείο και ο εβραϊκός Τύπος εξέφρασαν την αποδοκιμασία τους. Το γεγονός παραμένει ότι ο εβραϊκός πληθυσμός στο σύνολό του επιδοκιμάζει κρυφά τους τρομοκράτες, ακόμη και σε τέτοιες υπερβολές».

(4) Ισχυρή υποστήριξη

Στις 2 Νοεμβρίου, η Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ ενέκρινε ένα πακέτο βοήθειας ύψους 14,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το Τελ Αβίβ. Το 2016, ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα προώθησε ένα πακέτο στρατιωτικής βοήθειας ύψους 38 δισεκατομμυρίων δολαρίων για τη δεκαετία 2019-2028. «Από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, το Ισραήλ είναι σωρευτικά ο μεγαλύτερος αποδέκτης εξωτερικής βοήθειας των ΗΠΑ», σημείωσε έκθεση του Κογκρέσου τον Μάρτιο του 2023, η οποία ανεβάζει το συνολικό ποσό σε 158 δισεκατομμύρια δολάρια (με την τρέχουσα τιμή του δολαρίου).

Shlomo Sand

Ομότιμος Καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ.
μετάφραση: Βασίλης Παπακριβόπουλος

(1) Yiddish ή γερμανοεβραϊκά είναι η γλώσσα των Εβραίων Ασκενάζι, που ήταν εγκατεστημένοι κυρίως στην Κεντρική και τη Βόρεια Ευρώπη.

(2) Η Διακήρυξη Μπάλφουρ ήταν μια ανοικτή επιστολή, με ημερομηνία 2 Νοεμβρίου 1917, του Άρθουρ Μπάλφουρ, υπουργού Εξωτερικών της Μεγάλης Βρετανίας, προς μία εξέχουσα προσωπικότητα του σιωνιστικού κινήματος, στην οποία το Λονδίνο δήλωνε την υποστήριξή του στη δημιουργία μιας «εθνικής εστίας για τον εβραϊκό λαό» στην Παλαιστίνη.

(3) Kol HaAm (Η Φωνή του Λαού), 11 Μαΐου 1944.

(4) Αναφέρεται από τον Shmuel Dotan, στο Κόκκινοι. Το Κομμουνιστικό Κόμμα στο Eretz Israel (στα εβραϊκά), Shevna Hasofer, Κφαρ Σαμπά, 1991.

(5) Βλ. Avner Ben-Zaken, Ο κομμουνισμός ως πολιτιστικός ιμπεριαλισμός (στα εβραϊκά), Resling, Τελ Αβίβ, 2006.

(6) Εβραϊκός όρος που δηλώνει το σύνολο των Εβραίων που βρίσκονταν στην Παλαιστίνη πριν από την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ.

(7) Αναφέρεται στο Leon Zeavi, Χωρισμένοι ή μαζί; (στα εβραϊκά), Keter, Τελ Αβίβ, 2005.

Le Monde Diplomatique

Γάζα: Πυρά εναντίον του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου

0

Anne-Cécile Robert  

Η ολιγοήμερη κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς κάθε άλλο παρά ανταποκρίθηκε στις ανάγκες των δύο εκατομμυρίων κατοίκων της Γάζας. Η πολιορκία του θύλακα, που σφυροκοπάται από μια κατοχική δύναμη η οποία παρεμποδίζει την παροχή βοήθειας και την πρόσβαση του Τύπου, αποτελεί ακραιότατη παραβίαση του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου που διαμορφώθηκε μετά από το 1945.

Γάζα: Πυρά εναντίον του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου

↑ 

Πάνω από 20.000 θύματα (1), πάνω από εκατό εργαζόμενοι του ΟΗΕ και περίπου εβδομήντα δημοσιογράφοι και εργαζόμενοι σε μέσα ενημέρωσης φέρονται να έχουν χάσει τη ζωή τους στον κατακλυσμό βομβαρδισμών που εξαπέλυσε το Ισραήλ απαντώντας στις φρικαλεότητες της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου του 2023. «Η Γάζα είναι ένας ομαδικός τάφος», λέει με θλίψη ο Ρόνι Μπράουμαν, ιδρυτής των Γιατρών Χωρίς Σύνορα. Η εκατόμβη θυμάτων στον άμαχο πληθυσμό, η μαζική καταστροφή υποδομών υγείας, η διακοπή της παροχής νερού και ρεύματος, η παρεμπόδιση των επικοινωνιών, η πολιορκία του θύλακα, η παρακώλυση της αποστολής ανθρωπιστικής βοήθειας… Όλες αυτές οι βάναυσες, ακρωτηριαστικές και θανατηφόρες πράξεις υποτίθεται ότι δικαιολογούνται από το δικαίωμα του Ισραήλ να αμυνθεί και από την ανάγκη να εξαλείψει τη Χαμάς. «Δεν περιμέναμε τη γνώμη κανενός κράτους όταν χρειάστηκε να υπερασπιστούμε τη Γαλλία ύστερα από τις επιθέσεις του 2015 και να χτυπήσουμε το Ισλαμικό Κράτος στη Συρία. Όλοι ελπίζουμε ότι ο άμαχος πληθυσμός της Παλαιστίνης θα επηρεαστεί όσο το δυνατό λιγότερο από τη νόμιμη απάντηση του Τσαχάλ» (2), ήταν η δήλωση του Γάλλου πρώην πρωθυπουργού Μανουέλ Βαλς («L’Express», Παρίσι, 27 Οκτωβρίου). Κάποιοι δεν διστάζουν να συγκρίνουν την ισραηλινή αντίδραση με τις εμπρηστικές βόμβες που ισοπέδωσαν τη Δρέσδη το 1945, ευτελίζοντας το συγκεκριμένο επεισόδιο, το οποίο ομόφωνα θεωρείται έγκλημα πολέμου και διαπράχθηκε όταν ο εχθρός είχε ήδη ηττηθεί. Έτσι, ο Βρετανός υπουργός Άμυνας Γκραντ Σαπς έδινε τη δική του ερμηνεία στο BBC, στις 11 Νοεμβρίου: «Φαίνεται πως έχουμε ξεχάσει ότι σε καιρό πολέμου οι άνθρωποι πεθαίνουν. Όταν το Ηνωμένο Βασίλειο βομβάρδισε τη Δρέσδη, πέθαναν τριάντα πέντε χιλιάδες άνθρωποι».

Ωστόσο, πολύ σύντομα, και οι επικεφαλής του ΟΗΕ και οι μη κυβερνητικές οργανώσεις, καταγγέλλοντας ταυτόχρονα την κράτηση ομήρων από τη Χαμάς, άρχισαν να κάνουν λόγο για «εγκλήματα πολέμου». «Ακόμα και οι πόλεμοι έχουν κανόνες», δηλώνει προπαντός ο Αντόνιο Γκουτέρες, ένας γενικός γραμματέας του ΟΗΕ που τον ξέραμε πιο «μαζεμένο», προτού προσθέσει ότι «ο εφιάλτης της Γάζας είναι κάτι παραπάνω από μια ανθρωπιστική κρίση. Είναι μια κρίση ανθρωπιάς. Η Γάζα σταδιακά μετατρέπεται σε νεκροταφείο παιδιών» (3). Η Διεθνής Αμνηστία παρουσιάζει «συντριπτικές αποδείξεις» παραβίασης του διεθνούς δικαίου. Ενόσω το Ισραήλ ανακοινώνει ότι δεν δύναται να εγγυηθεί την ασφάλεια των δημοσιογράφων, οι Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα το κατηγορούν ότι στοχεύει εσκεμμένα τους συναδέλφους τους (4). Οι οργανισμοί του ΟΗΕ και οι ανθρωπιστικές οργανώσεις κυκλοφορούν δελτία Τύπου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: τα νοσοκομεία, τα σχολεία και τα ασθενοφόρα δεν αποτελούν πολεμικούς στόχους. «Αυτό είναι που πασχίζουμε να κάνουμε: ο αριθμός αμάχων θυμάτων να είναι ο ελάχιστος δυνατός. Δυστυχώς [οι προσπάθειές μας] δεν στέφονται με επιτυχία», παραδέχεται ο Βενιαμίν Νετανιάχου (CBS News, 16 Νοεμβρίου 2023). Σε ένδειξη διαμαρτυρίας, πολλές χώρες του Νότου (Νότια Αφρική, Κολομβία, Χιλή κ.ά.) ανακαλούν τους πρέσβεις τους στο Τελ Αβίβ. Η Ρωσία, η Κίνα, το Ιράν και η Σαουδική Αραβία θεωρούν τις ΗΠΑ υπεύθυνες για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή.

Αντίστροφα, οι δυτικές πρωτεύουσες κρύβονται πίσω από το «δικαίωμα στην άμυνα» που αναγνωρίζουν στο Τελ Αβίβ, σε αντίθεση με τα αραβικά κράτη, τη Ρωσία και το Ιράν, που θεωρούν ότι η νόμιμη άμυνα δεν ισχύει για μια δύναμη κατοχής. Στο ενδιάμεσο, το Πεκίνο αποδέχεται κατ’ αρχήν το δικαίωμα στην άμυνα, αλλά θεωρεί ότι το Ισραήλ «ξεπερνά τα όρια». Όπως και να έχει, «δεν υπάρχει καμία δικαιολογία, ούτε καν η καταπολέμηση της τρομοκρατίας ή η νόμιμη άμυνα», υπενθύμιζε από το 2021 κιόλας ο Γκουτέρες απευθυνόμενος στα ίδια αντιμαχόμενα μέρη, «που να μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τους εμπλεκόμενους στη σύγκρουση για να αποποιηθούν τις υποχρεώσεις τους βάσει του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου» (5). Στον ΟΗΕ, στις 18 Οκτωβρίου, οι ΗΠΑ εμπόδισαν, μόνες εναντίον όλων, την υιοθέτηση ενός σχετικού ψηφίσματος από το Συμβούλιο Ασφαλείας, με την αιτιολογία ότι δεν καταδίκαζε τις επιθέσεις της Χαμάς και ότι ενείχε τον κίνδυνο να απονομιμοποιήσει την ένοπλη αντίδραση του Ισραήλ. Και έπρεπε να περάσει ένας μήνας για να συνταχθεί ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν με την έκκληση για κατάπαυση του πυρός, χαρακτηρίζοντας «παράνομες» και «άνευ λόγου» τις ενέργειες του Ισραήλ κατά του άμαχου πληθυσμού (BBC, 12 Νοεμβρίου). Ο Βέλγος πρωθυπουργός Αλεξάντερ ντε Κρόο, από την πλευρά του, τις έκρινε «δυσανάλογες» (Χ [πρώην Twitter], 7 Νοεμβρίου). Ωστόσο, το ρήμα «καταδικάζω», που από τις 24 Φεβρουαρίου του 2022 πολύ συχνά κλίνεται σε όλους τους χρόνους για να καταγγελθούν τα εγκλήματα της Ρωσίας στην Ουκρανία, μοιάζει τώρα πια να έχει εξαφανιστεί από το διπλωματικό λεξικό.

Μετριασμός της οδύνης

Έτσι, ένα μακάβριο παιχνίδι εξισορρόπησης εξελίσσεται στα μέσα ενημέρωσης μεταξύ, αφενός, της ολοένα πιο αποτρόπαιας παρουσίασης των δεινών στα οποία υποβάλλεται ο πληθυσμός της Γάζας και, αφετέρου, της ήρεμης δικαιολόγησης πιθανών εγκλημάτων πολέμου σε μια κλίμακα που όμοιά της σπανίως έχει παρατηρηθεί μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η δυσκολία στην απόκτηση απευθείας εικόνων και μαρτυριών λόγω της συσκότισης που έχει επιβάλει το Ισραήλ στις προερχόμενες από τη Γάζα επικοινωνίες και η απαγόρευση στους δημοσιογράφους των διεθνών μέσων να μεταβούν στην περιοχή εξυπηρετούν εκείνο το είδος εξωπραγματικών συζητήσεων όπου οι νεκροί δεν είναι πια τίποτα άλλο από αριθμοί μετά από βομβαρδισμούς που ευφημιστικά αποκαλούνται «χτυπήματα». «Ο θάνατος ενός ανθρώπου είναι τραγωδία», φέρεται να είχε δηλώσει ο Ιωσήφ Στάλιν. «Ο θάνατος ενός εκατομμυρίου ανθρώπων είναι στατιστική.»

Οι καταστροφές και η οδύνη που προκαλεί ο πόλεμος έχουν επανειλημμένα ευνοήσει την πρόοδο του διεθνούς δικαίου με στόχο, κάθε φορά, να εμποδιστεί η επανάληψη ορισμένων πρακτικών και να οριστεί ένα πλαίσιο αναφοράς που θα κόβει τη φόρα των εμπόλεμων μερών: μετά τη μάχη του Σολφερίνο δημιουργήθηκε το 1863 η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού (ΔΕΕΣ/ICRC), μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο υπογράφηκαν οι περίφημες συνθήκες της Γενεύης του 1925 και του 1929, μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο υπογράφηκαν τέσσερις νέες συνθήκες στην ελβετική πόλη, έδρα της εκλιπούσας Κοινωνίας των Εθνών. Ενώ τα πρώτα κείμενα αφορούσαν τους κανόνες του πολέμου και την τύχη των μαχητών, των τραυματιών ή των αιχμαλώτων, τα μέτρα που θεσπίστηκαν το 1945 είναι εστιασμένα στους άμαχους πληθυσμούς, οι οποίοι πλήττονται ιδιαίτερα από τις σύγχρονες μορφές γενικευμένων, βιομηχανοποιημένων συρράξεων. «Η εξέλιξη του πολέμου προς μια όλο και πιο ολοκληρωτική μορφή», εξηγούσε σχετικά ο Μαξ Χούμπερ, πρόεδρος της ΔΕΕΣ το 1944, «είχε πρακτικά εξισώσει, μέσα στον κίνδυνο και τον πόνο, τα στρατεύματα και τον άμαχο πληθυσμό (…). Μπαίναμε σε μια μάχη σώμα με σώμα με τον ίδιο τον πόλεμο, καθώς το ζητούμενο πλέον δεν ήταν μόνο να μετριαστεί η οδύνη, αλλά και να στερέψουν οι πηγές που την προκαλούν» (6). Οι συζητήσεις και οι διαπραγματεύσεις αμέσως μετά τον πόλεμο διεξάγονταν σε μια Ευρώπη κατεστραμμένη, με τις πόλεις της ερειπωμένες, με στρατόπεδα προσφύγων, πλήθη λαού που βρέθηκαν στον δρόμο, εκατομμύρια νεκρών αμάχων και στρατιωτών. Ήταν μια ήπειρος που ήδη την είχε στοιχειώσει η τεχνικοποιημένη βαρβαρότητα και οι βιομηχανοποιημένες θηριωδίες της ναζιστικής Γερμανίας αλλά και των Συμμάχων —παρ’ όλο που το καθεστώς του νικητή τούς προστάτευε προσωρινά από την αποδοκιμασία—, που έριχναν εμπρηστικές βόμβες σε πόλεις όπως η Δρέσδη. Λιγότερο επηρεασμένη από την καταστροφή, η Ελβετία εκείνη την εποχή πρόσφερε ένα γαλήνιο καταφύγιο, αλλά καμία χαλάρωση από την επίγνωση ότι έπρεπε να συμφωνηθεί ένας ορισμένος αριθμός κανόνων για το μέλλον. Στο σχόλιό του σχετικά με τις διαπραγματεύσεις της Γενεύης για λογαριασμό της ΔΕΕΣ, ο καθηγητής Ζαν Πικτέ επισήμαινε τα εξής: «Επιθυμούμε να τιμήσουμε τους πληρεξούσιους που συναντήθηκαν στη Γενεύη, όχι μόνο για την πολύ εμπεριστατωμένη δουλειά που επιτέλεσαν επί τέσσερις περίπου μήνες, αλλά και για την αξιοσημείωτη επιθυμία για συνεργασία και συμφιλίωση που τους ενέπνεε, παρ’ όλες τις ενίοτε διιστάμενες απόψεις, και πάνω από όλα για το όμορφο πνεύμα ανθρωπισμού που επέδειξαν. Στις συζητήσεις κυριαρχούσε διαρκώς μια κοινή φρίκη για τα κακά που προκλήθηκαν από την πρόσφατη παγκόσμια σύγκρουση και μια ειλικρινής βούληση για βελτίωση της τύχης των θυμάτων του πολέμου» (7).

Με τη νέα ρύθμιση των ένοπλων συγκρούσεων, οι άμαχοι θα αποκτήσουν δικαίωμα στην προστασία, ακόμα και εάν αυτό δεν είναι απόλυτο. Στην ουσία, μπορούν να αποτελέσουν, με ή και χωρίς τη θέλησή τους, κώλυμα για την εκτέλεση των επιχειρήσεων. «Οι τραυματίες ή οι φυλακισμένοι είναι άτομα που έχουν καταστεί ακίνδυνα και οι υποχρεώσεις ενός κράτους απέναντί τους δεν το εμποδίζουν σοβαρά να συνεχίσει τις εχθροπραξίες», εξηγούσε ο καθηγητής Πικτέ. «Αντιθέτως, η πλειονότητα των αμάχων πολιτών δεν έχει απωλέσει την ικανότητα να βλάψει και τα υπέρ τους μέτρα δύνανται να αποτελέσουν σημαντικό πρόσκομμα για τη διεξαγωγή του πολέμου» (8). Έτσι, η τέταρτη Σύμβαση της Γενεύης του 1949 διευρύνει την κατηγορία των «προστατευόμενων προσώπων»: στους ασθενείς, τους τραυματίες, τους ναυαγούς και τους φυλακισμένους προστίθενται σταδιακά οι πολίτες «που δεν συμμετέχουν απευθείας στις εχθροπραξίες», μεταξύ των οποίων βρίσκεται το ιατρικό και το θρησκευτικό προσωπικό, οι εργαζόμενοι στις ανθρωπιστικές οργανώσεις και το προσωπικό της πολιτικής προστασίας. Τίθενται επίσης όρια στις στρατιωτικές ενέργειες που μπορούν να τους επηρεάσουν αρνητικά και να τους προκαλέσουν περιττά ή άδικα δεινά: απαγορεύονται ρητά τα αντίποινα και οι συλλογικές τιμωρίες, ενώ οι στρατιωτικές επιχειρήσεις γίνονται υπό την προϋπόθεση ότι βεβαιώνεται η αναγκαιότητά τους και ότι τηρείται η αναλογικότητα. Για αυτό τον λόγο η Ρωσία (στην Ουκρανία) και το Ισραήλ (στη Γάζα) διαρκώς ισχυρίζονται ότι ένα βομβαρδισμένο σχολείο ή νοσοκομείο στην πραγματικότητα ήταν μυστικό κρησφύγετο του εχθρού, καθώς έτσι μετατρέπεται σε νόμιμο στρατιωτικό στόχο. Κλασικό επιχείρημα, που πάντα απαιτεί επαλήθευση κατά περίπτωση (και κατά μείζονα λόγο όσον αφορά τη Χαμάς, η οποία έχει μετατρέψει σε ελβετικό τυρί το υπέδαφος του θύλακα της Γάζας, απ’ όπου εξακολουθεί να διεξάγει εχθροπραξίες), χάνει όμως σε αξιοπιστία όταν γίνονται ισοπεδωτικοί βομβαρδισμοί, που από τη φύση τους γίνονται στα τυφλά (9).

Αυτές οι περιστάσεις και αυτές οι θεωρήσεις, σύμφυτες με τη γέννηση του σύγχρονου διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, εξηγούν το σάστισμα και την αγανάκτηση πολλών εκπροσώπων ανθρωπιστικών οργανώσεων και πολλών νομικών μπροστά στον αφανισμό της Γάζας. Έτσι, προκειμένου να υποστηρίξει την έκκλησή της για κατάπαυση του πυρός, η γενική γραμματέας της Διεθνούς Αμνηστίας Ανιές Καλαμάρ καταγγέλλει εγκλήματα «που δεν έχουν έχουν παρατηρηθεί εδώ και πολύ καιρό» –ένας ελάχιστα συγκαλυμμένος υπαινιγμός για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο (France Info, 10 Νοεμβρίου). Πράγματι, οι μεταπολεμικές δεκαετίες σημαδεύτηκαν από βαρύτατες παραβιάσεις των θεμελιωδών δικαιωμάτων και στρεβλώσεις των κανόνων του πολέμου, κάποιες από τις οποίες δεν έχουν ακόμη τιμωρηθεί: χρήση χημικών όπλων εναντίον άμαχων πληθυσμών από τις ΗΠΑ κατά τον πόλεμο του Βιετνάμ, εγκλήματα που διαπράχθηκαν από τις αποικιοκρατικές δυνάμεις κατά τις δεκαετίες του 1950 έως του 1970 ή και οι φρικαλεότητες κατά τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας.

Πιο πρόσφατα, η παραδεδεγμένη χρήση βασανιστηρίων από τις ΗΠΑ στο Αφγανιστάν και στο Ιράκ ή η απέλαση παιδιών της Ουκρανίας από τη Ρωσία σηματοδότησαν την επανεμφάνιση πρακτικών αντίθετων με τους κανόνες που μολαταύτα είχαν γίνει δεκτοί από χώρες η υπογραφή των οποίων φιγουράρει στο κάτω μέρος των Συμβάσεων της Γενεύης. Όμως, τα τρέχοντα γεγονότα στη Μέση Ανατολή αποτελούν μια χαρακτηριστική περίπτωση όσων οι διαπραγματευτές του 1945 θα μπορούσαν να θεωρήσουν ως την τυπική κατάσταση που θα πρέπει να εμποδίζεται και, εάν εκδηλωθεί, να τερματίζεται χωρίς καθυστέρηση: μια «κατοχική δύναμη», που επωφελείται από μια αδιαμφισβήτητη τεχνική υπεροχή (αεροπορία, κατασκοπεία, πύραυλοι κ.λπ.) και έχει τη στήριξη ισχυρών συμμάχων, επιτίθεται με ξέφρενη βία σε άμαχους πληθυσμούς, με τον δεδηλωμένο στόχο να είναι η καταστροφή ενός ενόπλου και εγκληματικού εχθρού.

Γι’ αυτόν τον λόγο ορισμένοι Γάλλοι νομικοί προσπαθούν, σε μια έκκληση που δημοσιεύθηκε στις 30 Οκτωβρίου, να επαναφέρουν τους «στοιχειώδεις κανόνες ανθρωπιάς» στην καρδιά του διαλόγου: «Είναι σκόπιμο να το υπενθυμίσουμε: οι θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου δεν έχουν σφυρηλατηθεί με τόση υπομονή ούτε απλώς για την τέρψη των νομικών ούτε για να μπορούν τα κράτη να τις επικαλούνται ανάλογα με τα συμφέροντα των ιδίων ή των συμμάχων τους. Ο λόγος της ύπαρξής τους είναι να προστατεύουν οπουδήποτε τα άτομα, τους λαούς και τα κράτη απέναντι στην κατάργηση των στοιχειωδών δικαιωμάτων τους και την περιφρόνηση της αξιοπρέπειάς τους. Είναι η διατήρηση των ευκαιριών για ειρήνη και η διαμόρφωση μιας ελάχιστης παγκόσμιας συνείδησης και αλληλεγγύης μεταξύ των εθνών. Και είναι η προστασία, στη συγκεκριμένη περίπτωση, τόσο των παιδιών του Ισραήλ όσο και των παιδιών της Παλαιστίνης» (10).

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, οι οποίοι –ευτυχώς– έχουν αφομοιώσει τέλεια το «ποτέ ξανά» για τη γενοκτονία των Εβραίων, μοιάζουν παρ’ όλα αυτά να έχουν ξεχάσει σε αρκετά μεγάλο βαθμό την ανάμνηση της κατεστραμμένης Ευρώπης του 1945, οπότε και ένας κατακλυσμός βομβαρδισμών αφέθηκε να χτυπήσει ανίσχυρους αμάχους. Μεταξύ των υποχρεώσεών τους απέναντι στο διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο συγκαταλέγεται όχι μόνο ο σεβασμός του από τους ίδιους, αλλά και η επιβολή του σεβασμού του από άλλους. Συνεπώς, μολονότι οι φρικαλεότητες που διαπράχθηκαν από τη Χαμάς μπορούν να δικαιολογήσουν την οργή του Ισραήλ, τίποτα δεν του επιτρέπει να παρεκκλίνει από το διεθνές πλαίσιο –και πολύ λιγότερο επιτρέπει στους συμμάχους του να το αφήνουν ελεύθερο να κάνει ό,τι θέλει. Ίσως είναι η φευγαλέα ανάμνηση αυτής της υποχρέωσης εκείνη που οδήγησε τον Βέλγο πρωθυπουργό να προτείνει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, χωρίς να λάβει απάντηση από τους ομολόγους του, την απαγόρευση της πρόσβασης των «βίαιων Ισραηλινών εξτρεμιστών» στο ευρωπαϊκό έδαφος (Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, 9 Νοεμβρίου 2023).

Ιλιγγιώδης δυσαναλογία μέσων

Το Τελ Αβίβ παρασύρει τους συμμάχους του στην «παγίδα» που έστησε η Χαμάς, σύμφωνα με την έκφραση που χρησιμοποίησε ο Γάλλος πρώην πρωθυπουργός Ντομινίκ ντε Βιλπέν: τη διάπραξη μιας «απόλυτης φρίκης» (11), ξυπνώντας εν προκειμένω την ανάμνηση των πογκρόμ που υπέστησαν οι Εβραίοι για αιώνες, ώστε ο αντίπαλος να υποχρεωθεί να διαπράξει και εκείνος έγκλημα μεγάλης κλίμακας. Εδώ και δεκαετίες, το Ισραήλ παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και αδιαφορεί για τα ανθρώπινα δικαιώματα, χρησιμοποιώντας εναντίον των Παλαιστινίων απαγορευμένα όπλα όπως οι βόμβες διασποράς, καταφεύγοντας σε μαζικές διοικητικές κρατήσεις, κάνοντας κατάχρηση της θανατηφόρας βίας ενάντια σε δεκάδες και εκατοντάδες ανθρώπους, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων. Το νέο στοιχείο, σε σχέση με τον πόλεμο της Γάζας το 2006, έγκειται στο εύρος και στην ιλιγγιώδη δυσαναλογία των μέσων που χρησιμοποιούνται για την καταστροφή της Χαμάς, κάτι που στην πράξη σημαίνει τη μαζική και τυφλή σφαγή των αμάχων κατά παράβαση σχεδόν όλων των κανόνων. Επιπλέον, σε ένα πλαίσιο γεωπολιτικής αναδιαμόρφωσης, μεταβάλλεται η αντίληψη και η αποδοχή των παραβιάσεων του διεθνούς δικαίου.

Όταν θα έχει τελειώσει ο πόλεμος, οι νομικοί —σε ένα διεθνές δικαστήριο— ή οι πρωταγωνιστές του —στο πλαίσιο μιας πολιτικής διευθέτησης— θα ορίσουν εάν και κατά πόσο οι ενέργειες των μεν και των δε εμπίπτουν στην κατηγορία των «διεθνών εγκλημάτων» που ορίστηκαν το 1945. Σε κάθε περίπτωση, θα χρειαστεί ένα σκίρτημα ανθρωπιάς, όπως εκείνο που ενέπνευσε τους θεμελιωτές της μεταπολεμικής παγκόσμιας τάξης, διαφορετικά θα γίνουμε μάρτυρες, μέσα σε ένα εγκληματικό χάος, εκείνου που ο Ζαν Ζωρές αποκαλούσε «ανεπανόρθωτη έκπτωση της συνείδησης».

Anne-Cécile Robert

Συντάκτρια της «Le Monde diplomatique»
μετάφραση: Γιάννης Κυπαρισσιάδης

(1) Οι μόνοι αριθμοί που είναι διαθέσιμοι και αφορούν τα θύματα των βομβαρδισμών παρέχονται από το υπουργείο Υγείας της Χαμάς.

(2) (Σ.τ.Μ.) Ο ισραηλινός στρατός.

(3) Περιφερειακό Κέντρο Πληροφόρησης του ΟΗΕ, «L’ONU et la crise au Proche-Orient», 8 Νοεμβρίου 2023.

(4) Christophe Deloire, «RSF files complaint with ICC for war crimes against journalists in Palestine and Israel», Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα, 20 Οκτωβρίου 2023.

(5) Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, 20 Μαΐου 2021.

(6) Jean Pictet (επιμ.), Οι Συμβάσεις της Γενεύης της 12ης Αυγούστου 1949, 4ος τόμος: 4η Σύμβαση της Γενεύης σχετική με την προστασία του άμαχου πληθυσμού εν καιρώ πολέμου: σχόλιο, ΔΕΕΣ, Γενεύη, 1956. Διαθέσιμη στο Διαδίκτυο στην ιστοσελίδα της βιβλιοθήκης της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού: https://library.icrc.org (Αγγλικά και Γαλλικά).

(7) Ό.π.

(8) Ό.π.

(9) (Σ.τ.Μ.) Carpet bombing: πρόκειται τον μαζικό και συστηματικό βομβαρδισμό μιας γεωγραφικής ζώνης, χωρίς διάκριση μεταξύ στόχων, ο οποίος καταστρέφει ολοσχερώς και ομοιόμορφα την περιοχή που πλήττεται.

(10) Evelyne Lagrange κ.ά., «Conflit au Proche-Orient: rappels à la loi des nations», Le Club des juristes, 30 Οκτωβρίου 2023.

(11) BFM TV, 27 Οκτωβρίου 2023.

Le Monde Diplomatique

Ποιος κατασκευάζει το διεθνές δίκαιο;

0

Catherine Kessedjian & Anne-Thida Norodom  

Η επίθεση του Ισραήλ στη Λωρίδα της Γάζας και η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία παραβιάζουν σε πολλά σημεία τον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ και μας υπενθυμίζουν τις αδικίες που προκύπτουν από τους γεωπολιτικούς συσχετισμούς δυνάμεων. Ωστόσο, κανένα κράτος, είτε ισχυρό είτε αδύναμο, δεν αμφισβητεί την αναγκαιότητα της ύπαρξης κανόνων στο παιχνίδι της παγκόσμιας ισχύος. Αυτό είναι το αντικείμενο του διεθνούς δικαίου, του οποίου το περιεχόμενο και η ερμηνεία πυροδοτούν διαρκώς έντονους πολέμους επιρροής μεταξύ των τριών παραγόντων που το καθορίζουν: των κρατών, των μεγάλων εταιρειών και της κοινωνίας των πολιτών.

Ποιος κατασκευάζει το διεθνές δίκαιο;

↑ 

«Αυτό το παγκόσμιο χρηματοοικονομικό σύστημα δημιουργήθηκε από τους πλούσιους για να εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους. (…) Βαθαίνει και διαιωνίζει τις ανισότητες», τόνιζε με ιδιαίτερη έμφαση ο Αντόνιο Γκουτιέρες ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στις 20 Σεπτεμβρίου 2022. «Οι αποκλίσεις ανάμεσα στις ανεπτυγμένες και στις αναπτυσσόμενες χώρες, ανάμεσα στον Βορρά και στον Νότο, ανάμεσα στους προνομιούχους και στους υπόλοιπους, γίνονται κάθε μέρα και πιο επικίνδυνες.» Προτείνοντας τη «δημιουργία μηχανισμών διαλόγου και διαμεσολάβησης ώστε να κατευναστούν οι διαιρέσεις», ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ αμφισβητεί τα ίδια τα θεμέλια του διεθνούς δικαίου.

Στη σημερινή του μορφή, το διεθνές δίκαιο, θεμελιωμένο ιστορικά πάνω στο κυρίαρχο έθνος-κράτος, όπως αυτό διατυπώθηκε θεωρητικά από τον Ζαν Μποντέν τον 16ο αιώνα και επικυρώθηκε από τις συνθήκες της Βεστφαλίας (1648), είναι επίσης ο άμεσος κληρονόμος της βιομηχανικής επανάστασης του 19ου αιώνα, του καπιταλισμού που στηρίχθηκε στην ουτοπία του «doux commerce» (του «ήπιου» χαρακτήρα του εμπορίου, παράγοντα εκπολιτισμού και μείωσης της βίας), μετασχηματισμένου στη συνέχεια σε παγκοσμιοποίηση, όπως και στη σταθερή πεποίθηση των διανοουμένων στα τέλη του 19ου αιώνα (στις ΗΠΑ όπως και στην Ευρώπη) ότι η ειρήνη οικοδομείται μέσω του δικαίου. Οι πρώτες παγκόσμιες διακυβερνητικές οργανώσεις –η Διεθνής Ένωση Τηλεγράφου, η οποία στη συνέχεια εξελίχθηκε σε Διεθνή Ένωση Τηλεπικοινωνιών (IUT), δημιουργήθηκε το 1865 και η Παγκόσμια Ταχυδρομική Ένωση (UPU) το 1874– ήταν απαραίτητες για την άνθηση των εμπορικών συναλλαγών.

Κάθε κανόνας, προκειμένου να γίνει κατανοητός και αποδεκτός από εκείνους στους οποίους απευθύνεται, οφείλει να είναι προσαρμοσμένος στην κοινωνία για την οποία δημιουργήθηκε. Έτσι, το διεθνές δίκαιο αποτελεί τον κανόνα του παιχνιδιού εκείνου που είναι προτιμότερο να αποκαλείται «διεθνής κοινωνία» αντί για «διεθνής κοινότητα». Η γεωπολιτική του 19ου αιώνα όντως δεν σχηματίζει έναν ομοιογενή χώρο, μια «κοινότητα» της οποίας τα μέλη θα μπορούσαν να επιδιώξουν κοινούς σκοπούς και παρόμοια συμφέροντα και θα συνεργάζονταν αρμονικά για την επίτευξη του κοινού καλού. Το διεθνές δίκαιο είναι επίσης το προϊόν διαπραγματεύσεων και συσχετισμών δυνάμεων, συχνά ωμών, μεταξύ παραγόντων με διαφορετικό ειδικό βάρος: των κρατών, των επιχειρήσεων και της κοινωνίας των πολιτών.

Συνεδριάσεις κεκλεισμένων των θυρών

Τα κράτη διαθέτουν όλα εξίσου ισχυρή εθνική κυριαρχία. Όμως, παρ’ ότι ένα πλάσμα δικαίου θεωρεί όλες τις κυβερνήσεις ίσες όταν πρόκειται να ψηφίσουν –για παράδειγμα στη γενική συνέλευση του ΟΗΕ με βάση την αρχή «ένα κράτος, μία ψήφος»– υπάρχει ένα βαθύτατο χάσμα ανάμεσα σε μια αναπτυγμένη χώρα που, χάρη στην οικονομική ισχύ της, βρίσκεται στις πρώτες θέσεις των υπερδυνάμεων και σε ένα κράτος με ΑΕΠ που αντιστοιχεί σε ένα μικρό ποσοστό του κύκλου εργασιών μιας πολυεθνικής επιχείρησης. Πόσες διπλωματικές αντιπροσωπείες διαθέτει ένα κράτος ανά τον κόσμο; Πόσοι υπήκοοί του εργάζονται στις γραμματείες των διακυβερνητικών οργανώσεων; Διαθέτει άραγε ένα δίκτυο συγκρίσιμο με εκείνο των Ινστιτούτων Γκαίτε της Γερμανίας ή των Ινστιτούτων Κομφούκιος της Κίνας (1);

Για τη δημιουργία του διεθνούς δικαίου, τα κράτη ενεργούν από κοινού, με διμερή ή πολυμερή τρόπο, εντός ή εκτός πλαισίου μιας οργάνωσης, σε περιφερειακό ή σε παγκόσμιο επίπεδο. Κυρίως όταν συνεργάζονται στο επίπεδο ενός διακυβερνητικού θεσμού, είναι απαραίτητη η τήρηση ορισμένων τυπικών διαδικασιών, ενώ η απαίτηση για διαφάνεια που κυριαρχεί στις μέρες μας τα υποχρεώνει να δέχονται παρατηρητές στην αίθουσα διαπραγματεύσεων. Αυτή η εξέλιξη δεν αρέσει πάντα στα ισχυρότερα κράτη, τα οποία έχουν επινοήσει έναν πιο άτυπο τρόπο δημιουργίας, αν όχι των νομικών προδιαγραφών με την αυστηρή έννοια του όρου, τουλάχιστον των πολιτικών που θα μπορέσουν αργότερα να μετατραπούν σε νομικές προδιαγραφές, στο πλαίσιο ενός φόρουμ που θα έχει επιλεγεί επειδή προσφέρεται για την εξυπηρέτηση αυτού του σκοπού. Έτσι, είδαμε να ανθίζουν οι πάσης φύσεως «G»: G7, G8, G15, G20 (2) και, τώρα, η G44 ή «ευρωπαϊκή πολιτική κοινότητα». Τα κράτη που δεν συμμετέχουν σε αυτές τις άτυπες ομάδες αμφισβητούν την αντιπροσωπευτικότητα και τη νομιμοποίησή τους. Το ίδιο συμβαίνει και με τους πολίτες, επειδή οι συνεδριάσεις των φόρουμ αυτών πραγματοποιούνται κεκλεισμένων των θυρών.

Η δεύτερη κατηγορία παραγόντων του διεθνούς δικαίου αποτελείται από τις πολυεθνικές ή υπερεθνικές επιχειρήσεις (ανάλογα με το αν λαμβάνουμε υπόψη ότι δραστηριοποιούνται σε πολλές χώρες ή ότι επιθυμούν να απαλλαγούν από την κηδεμονία των κρατών), μερικές από τις οποίες έχουν ένα οικονομικό –αν όχι και πολιτικό– ειδικό βάρος σημαντικότερο από εκείνο πολλών κρατών. Διαθέτουν τμήμα «δημοσίων υποθέσεων» (Huawei, Microsoft, Warner Bros κ.λπ.) που οφείλει να παρακολουθεί με προσοχή τις εξελίξεις στο πεδίο των θέσπισης κανόνων και προδιαγραφών και να προωθεί τα συμφέροντα της επιχείρησης ενώπιον των δημόσιων αρχών ή των διεθνών οργανισμών.

Οι παρεμβάσεις αυτές μπορούν να αποδειχθούν αντίθετες με το δημόσιο συμφέρον. Στον τομέα της καταπολέμησης της παραπληροφόρησης λόγου χάρη, τα κράτη εν μέρει εξαρτώνται από τις επιχειρήσεις τεχνολογίας για την υιοθέτηση κανόνων: οι επιχειρήσεις μπορούν να προλάβουν τις κινήσεις των κρατών τροποποιώντας τους γενικούς όρους χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ενώ μπορούν επίσης να επηρεάσουν τη διαδικασία θέσπισης κανόνων. Έτσι, το 2018, με κοινή πρωτοβουλία της Microsoft και της γαλλικής κυβέρνησης, δρομολογήθηκε η Έκκληση του Παρισιού για την Εμπιστοσύνη και την Ασφάλεια στον Κυβερνοχώρο. Με περισσότερους από 1.200 υπογράφοντες (εκ των οποίων οι 706 ήταν ιδιωτικές επιχειρήσεις) και με τη δημιουργία έξι ομάδων εργασίας, επιτεύχθηκε o στόχος της στενής συνεργασίας των εμπλεκόμενων στην πρωτοβουλία. Έχουν ήδη συνταχθεί τέσσερις αναφορές, που προτείνουν ενδιαφέρουσες ιδέες, οι οποίες θα πρέπει ωστόσο να συγκεκριμενοποιηθούν.

Ο τρίτος παράγοντας, η «διεθνής κοινωνία των πολιτών», όπου κυριαρχούν οι μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ), αποτελείται από ένα νεφέλωμα με διαστάσεις και ειδικό βάρος που είναι δύσκολο να εκτιμηθούν, όπως αποδεικνύεται από την παγκόσμια κινητοποίηση των νέων για το κλίμα. Η χρηματοδότησή τους είναι διαφοροποιημένη σε εξαιρετικά μεγάλο βαθμό: προέρχεται από μεγάλα ιδρύματα, ερευνητικά κέντρα, κρατικές επιχορηγήσεις, εκκλήσεις για συμμετοχική χρηματοδότηση. Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν είναι η προσέλκυση πτυχιούχων με μισθούς που δεν είναι ανταγωνιστικοί, αλλά και η εξεύρεση των αναγκαίων μέσων ώστε να είναι σε θέση να παρακολουθήσουν με αποτελεσματικότητα τις διεθνείς διαπραγματεύσεις, καθώς οι συναντήσεις πραγματοποιούνται συχνά μακριά από την έδρα των οργανώσεων (κάτι που συνεπάγεται, μεταξύ άλλων, έξοδα ταξιδιού και διαμονής). Η αποστολή τους γίνεται ιδιαίτερα δύσκολη όταν οι διαβουλεύσεις συνεχίζονται ατέρμονα ή όταν οφείλουν να συμμετέχουν σε μόνιμα φόρουμ για τις διαδικασίες εφαρμογής (για παράδειγμα, τις αλλεπάλληλες «Διασκέψεις των Μερών», γνωστές και ως COP). Κατά κάποιον τρόπο, η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών προσκρούει σε υπερβολικά πολλά εμπόδια, με αποτέλεσμα να μην είναι πραγματικά αποτελεσματική και να μην είναι εύκολο να επαληθευθεί η επιρροή της.

Δεδομένων των συσχετισμών δυνάμεων, η «ουδετερότητα» της διεθνούς έννομης τάξης δεν μπορεί να είναι τίποτε άλλο από ένας μύθος. Στα ζητήματα των επενδύσεων, οι διμερείς εμπορικές συνθήκες –τουλάχιστον της πρώτης γενιάς– σχεδιάστηκαν ή εφαρμόστηκαν κατά τρόπο ώστε να αποτελούν ένα εργαλείο για την εξασφάλιση της προστασίας των συμφερόντων των επιχειρήσεων των ανεπτυγμένων ή των πρώην αποικιοκρατικών χωρών, σε βάρος των χωρών που φιλοξενούσαν την επένδυση, κυρίως την περίοδο όπου οι πρώην αποικίες αποκτούσαν την ανεξαρτησία τους. Με τις νεότερες συνθήκες, αυτή η κατάσταση έχει γίνει λιγότερο έντονη.

Η μάχη εξουσίας αρχίζει ήδη από τη στιγμή όπου ένα κράτος, ή μια ομάδα κρατών, προτείνει τη δημιουργία δικαίου. Ποιος προεδρεύει στην ομάδα εργασίας; Ποια θα είναι η σύνθεσή της; Οι συνεδριάσεις της θα είναι δημόσιες; Ποιος θα είναι ο εισηγητής; Η διαδικασία θα απαιτεί ψηφοφορίες ή τα κείμενα θα εγκρίνονται ομόφωνα; Ποια θα είναι η γλώσσα εργασίας; Οι απαντήσεις που θα δοθούν σε αυτά τα προκαταρκτικά ερωτήματα θα επηρεάσουν σημαντικά τις διαπραγματεύσεις και το περιεχόμενο των κανόνων που θα υιοθετηθούν.

Έτσι, όταν η Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για το Διεθνές Εμπορικό Δίκαιο (UNCITRAL) θέλησε το 2016 να μεταρρυθμίσει τον κανονισμό για τις διενέξεις σε ζητήματα ξένων επενδύσεων, σχέδιο που υποστηριζόταν από την Ευρωπαϊκή Ένωση, τον Καναδά και ορισμένες λατινοαμερικάνικες χώρες, αλλά έβρισκε αντίθετες τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και αρκετές άλλες χώρες, πρόεδρος της ομάδας εργασίας εξελέγη ένας Καναδός, φανερώνοντας με αυτόν τον τρόπο ποιο «στρατόπεδο» είχε κερδίσει την πρώτη μάχη για την οργάνωση της διαδικασίας. Επιπλέον, το πρόσωπο που επελέγη ήταν εκπρόσωπος κράτους, γεγονός που θεωρήθηκε ως μια πρώτη νίκη της πλευράς των κυβερνήσεων, οι οποίες δεν ήθελαν να χάσουν το «πάνω χέρι» σε ένα τόσο ευαίσθητο ζήτημα. Ο πρόεδρος της ομάδας εργασίας διαθέτει πράγματι ορισμένα περιθώρια ελιγμών που του επιτρέπουν να κατευθύνει τις συζητήσεις, ενώ μπορεί επίσης να επιλέξει να στρέψει τις διαπραγματεύσεις προς μία κατεύθυνση και όχι προς κάποια άλλη, επηρεάζοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο το αποτέλεσμα των συζητήσεων.

Οι μάχες επιρροής είναι πολύ πιο εμφανείς κατά την ερμηνεία και την εφαρμογή των κανόνων. Για παράδειγμα, αν και υπάρχει ομοφωνία των κρατών όσον αφορά την εφαρμογή του διεθνούς δικαίου στον κυβερνοχώρο, δεν υπάρχει καμία συμφωνία για τις διαδικασίες υλοποίησής του. Έτσι, παραμένει πλήρως ανοικτό το ερώτημα κατά πόσον μπορεί μια κυβερνοεπίθεση να χαρακτηριστεί παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας ενός κράτους, ή ακόμα και ένοπλη επίθεση, και συνεπώς να στοιχειοθετηθεί η ευθύνη ενός κράτους ή να δικαιολογηθεί η αντίδραση στο πλαίσιο της νόμιμης άμυνας με βάση αυτή τη νομική θεμελίωση. Εάν τα κράτη δεν συναινέσουν να παραχωρήσουν σε ένα όργανο –κατά προτίμηση δικαιοδοτικό, με δικαστικές αρμοδιότητες– την εξουσία ερμηνείας του κανόνα και να αναγνωρίσουν μεταξύ τους αυτόν τον ορισμό ως υποχρεωτικό, τότε οι δικές τους ερμηνείες, πιθανότατα αποκλίνουσες, θα συνεχίσουν να συνυπάρχουν, με την μία να μην μπορεί να επιβληθεί στην άλλη, παρά μόνο στο πλαίσιο του υπάρχοντος συσχετισμού δυνάμεων.

Για παράδειγμα, στην περίπτωση όπου όρος για τη χορήγηση βοήθειας είναι ο σεβασμός των ατομικών δικαιωμάτων, η χώρα-χρηματοδότης είναι εκείνη που αποφασίζει κατά πόσον έχουν τηρηθεί οι κανόνες από τη χώρα-αποδέκτη. Κατά τον ίδιο τρόπο, η Δύση (δηλαδή το τμήμα του κόσμου που έχει υιοθετήσει τον καπιταλισμό ως οικονομικό μοντέλο και τη φιλελεύθερη δημοκρατία ως πολιτικό μοντέλο) εφηύρε την «ευθύνη προστασίας των πληθυσμών» (R2P) ως συνέχεια των εννοιών της «ανθρωπιστικής επέμβασης» και του «καθήκοντος παρέμβασης» για τη συνδρομή απειλούμενων πληθυσμών, υποκαθιστώντας ένα αποσαθρωμένο ή διαλυμένο κράτος. Ωστόσο, η Δύση ήταν εκείνη που διέστρεψε, και συνεπώς «σκότωσε», τη συγκεκριμένη έννοια, όταν την χρησιμοποίησε για να δικαιολογήσει την επέμβαση στη Λιβύη το 2011 προκειμένου να ανατρέψει το καθεστώς που βρισκόταν στην εξουσία και όχι για να προστατεύσει τον άμαχο πληθυσμό.

Απογοήτευση των πολιτών

Το ίδιο συμβαίνει και όταν οι διχασμοί μεταξύ κρατών εμποδίζουν την επίτευξη συμφωνίας για μια νομοθετική ρύθμιση με δεσμευτικό χαρακτήρα. Συνεννοούνται κατ’ ελάχιστο σε κανόνες που αποκαλούνται soft law, «ήπιο δίκαιο». Έτσι, η απουσία συμφωνίας μεταξύ κρατών σε θέματα κυβερνοασφάλειας άφησε χώρο για την ανάπτυξη περισσότερων από 600 μη δεσμευτικών κανονιστικών οργάνων, δημιουργημένων από διακυβερνητικές οργανώσεις, από υβριδικούς οργανισμούς ή και από τους ίδιους τους ιδιωτικούς φορείς. Αφημένοι στην καλή θέληση των συμμετεχόντων φορέων και οργάνων, αυτοί οι κανόνες πυροδοτούν μεγάλη νομική ανασφάλεια, αλλά και απογοήτευση στους πολίτες, όσο κι αν επιχειρείται να επαναπροσδιορισθεί η σχέση μεταξύ hard law (του θεσμοθετημένου νομικού πλαισίου) και soft law, προκειμένου να δημιουργηθεί συνέχεια και όχι αντίθεση μεταξύ τους.

Η γλώσσα των διαπραγματεύσεων παίζει καθοριστικό ρόλο, όσο κι αν αποτελεί μια υποτιμημένη πλευρά του παγκόσμιου συσχετισμού δυνάμεων. Η παράδοση να πραγματοποιούνται οι εργασίες τουλάχιστον σε δύο γλώσσες παράλληλα (και όχι σε μετάφραση), που κυριαρχούσε σε ορισμένους παγκόσμιους οργανισμούς, έχει χαθεί ολοκληρωτικά προς όφελος μίας και μόνης γλώσσας, της αγγλικής. Σε ορισμένους θεσμούς, η Ελβετία μιλάει αγγλικά, παρ’ ότι τα γαλλικά (μία από τις τρεις γλώσσες της χώρας) αποτελούν επίσημη γλώσσα εργασίας του συγκεκριμένου οργανισμού. Εδώ και πολύ καιρό, το Βέλγιο έχει εγκαταλείψει τη γαλλική γλώσσα στο πλαίσιο του ΟΗΕ. Σήμερα, μονάχα μερικές αφρικανικές χώρες αντιστέκονται στην πλήρη «αγγλοφωνία».

Η πτυχή αυτή των διαπραγματεύσεων δεν πρέπει να παραμελείται, διότι έχει μείζονες συνέπειες στην ουσία και στη δομή των κειμένων που υιοθετούνται. Καταρχάς, με την έκφραση μονάχα σε μία γλώσσα, η σκέψη φτωχαίνει. Επιπλέον, όσοι δεν έχουν γεννηθεί αγγλόφωνοι, εκφράζονται χρησιμοποιώντας μια εντελώς στοιχειώδη γλώσσα, που μερικές φορές αποκαλείται «globish», «desperanto» ή και «International Business English», η οποία είναι ανεπαρκής για την έκφραση αποχρώσεων κατά τη διατύπωση ιδεών. Αντίθετα, η χρήση περισσότερων γλωσσών, όταν είναι κατάλληλα σχεδιασμένη, δηλαδή όταν χρησιμοποιείται ως εργαλείο για την κατανόηση του άλλου (3), εμπλουτίζει τη σκέψη, επιτρέπει να φανταστούμε κανόνες που εμπνέονται από τις καλύτερες πρακτικές των νομικών συστημάτων ανά τον κόσμο και παρακινεί κάθε πολιτισμό να ξαναβρίσκει τις καταβολές του ή να επανασυνδέεται με ένα μέρος των αρχών και των οραμάτων του, χωρίς να του επιβάλλεται μια μοναδική κυρίαρχη κουλτούρα.

Catherine Kessedjian

Ομότιμη καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο Paris-II (Panthéon-Assas) και πρόεδρος στον γαλλικό κλάδο της Ένωσης Διεθνούς Δικαίου (International Law Organisation)

Anne-Thida Norodom

Καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο Paris Cité

Σκότωσε 77 ανθρώπους και επικαλείται τα Ανθρώπινα Δικαιώματα: Αγωγή του Νορβηγού νεοναζί Μπρέιβικ για «απάνθρωπη και ταπεινωτική ποινή»

0

«Με τάσεις αυτοκτονίας και αντικαταθλιπτική αγωγή», σύμφωνα με τον δικηγόρο του, ο Νορβηγός νεοναζί Αντερς Μπέρινγκ Μπρέιβικ, που σκότωσε 77 ανθρώπους το 2011, σύρει και πάλι στην δικαιοσύνη το νορβηγικό κράτος καταγγέλλοντας την σωφρονιστική του απομόνωση.

Φυλακισμένος σε σωφρονιστικό ίδρυμα υψίστης ασφαλείας, ο Μπρέιβικ θεωρεί ότι η απομόνωσή του εδώ και σχεδόν 11 χρόνια παραβιάζει το άρθρο 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου που απαγορεύει «τις απάνθρωπες και ταπεινωτικές ποινές».

  • Στις 22 Ιουλίου 2011, ο 44χρονος σήμερα Μπρέιβικ, αφού προηγουμένως πυροδότησε βόμβα κοντά στην έδρα της κυβέρνησης στο Οσλο, με οκτώ θύματα, σκότωσε 69 ακόμη ανθρώπους, νέους κατά το μεγαλύτερο μέρος, ανοίγοντας πυρ σε θερινή κατασκήνωση της νεολαίας του Εργατικού Κόμματος στο νησί Ουτόγια.

Καταδικάσθηκε το 2012 στην μέγιστη ποινή κάθειρξης, 21 χρόνια στην φυλακή με δυνατότητα επέκτασης της ποινής.

Έκτοτε, «παραμένει σε απομόνωση και όσο περνά ο χρόνος, τόσο αυτό συνιστά παραβίαση της Σύμβασης», δήλωνε τον Οκτώβριο ο δικηγόρος του.

Στην αγωγή κατά του νορβηγικού κράτους ο δικηγόρος του Μπρέιβικ αναφέρεται στην «μακρά περίοδο απομόνωσης και την απουσία πραγματικής ανθρώπινης επαφής που τώρα μεταφράζεται σε (ψυχολογικές) ζημίες για τον πελάτη του, ο οποίος πλέον έχει «τάσεις αυτοκτονίας».

«Πλέον, είναι εξαρτημένος από το αντικαταθλιπτικό Prozac για να αντέξει τις μέρες του στην φυλακή».

  • Ο Μπρέιβικ, υποστηρίζει ο δικηγόρος του, δεν έχει επαφές παρά με δύο άλλους φυλακισμένους τους οποίους συναντά για μία ώρα κάθε δύο εβδομάδες υπό στενή επιτήρηση και με τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους.

Επικαλούμενος άλλο άρθρο της Σύμβασης που εγγυάται το δικαίωμα στην αλληλογραφία, ο Νορβηγός νεοναζί ζητεί επίσης χαλάρωση του φιλτραρίσματος της αλληλογραφίας του με τον έξω κόσμο.

Το 2016, ο Μπρέιβικ είχε προσφύγει κατά του νορβηγικού κράτους και, κατά γενική κατάπληξη, δικαιώθηκε πρωτοδίκως. Αλλά στην συνέχεια η προσφυγή του απορρίφθηκε, ενώ το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έκρινε απαράδεκτη την προσφυγή του το 2018.

Για λόγους ασφαλείας, η νέα δίκη διεξάγεται από σήμερα και για πέντε ημέρες στο γυμναστήριο της φυλακής του Ρινγκερίκε.

Στην φυλακή αυτή, στις όχθες της λίμνης όπου βρίσκεται και το νησί Ουτόγια, ο Μπρέιβικ διαθέτει διαμέρισμα πολλών δωματίων σε δύο ορόφους, κουζίνα, αίθουσα τηλεόρασης με κονσόλα παιγνιδιών και μία φωτογραφία του Πύργου του Άιφελ, εξοπλισμένη αίθουσα γυμναστικής…, σύμφωνα με το νορβηγικό πρακτορείο ειδήσεων NTB.

  • Οι σωφρονιστικές αρχές έχουν επίσης τοποθετήσει στην κατοικία του δύο παπαγάλους για να εκπληρώσουν την επιθυμία του να έχει ένα ζώο συντροφιάς.

Το νορβηγικό κράτος δικαιολογεί το καθεστώς σχετικής απομόνωσης επικαλούμενο την επικινδυνότητά του για την κοινωνία, τους άλλους κρατούμενους και τους φύλακες, αλλά και για τον ίδιο.

Κατά παράδοσιν, το νορβηγικό σωφρονιστικό σύστημα αποδίδει μεγάλη σημασία στην επανένταξη των εγκληματιών.

Ο Μπρέιβικ έχει επιλογή ανάμεσα σε ποικίλες δραστηριότητες (μαγείρεμα, παιγνίδια, βόλτες, μπάσκετ…) και «δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι αντιμετωπίζει σωματικά ή ψυχικά προβλήματα εξαιτίας των συνθηκών κράτησής του», δηλώνει ο συνήγορος του νορβηγικού κράτους Αντρέας Χέτλαντ.

  • «Ο Μπρέιβικ έχει μέχρι στιγμής εμφανισθεί μη δεκτικός στην εργασία επανένταξης. Είναι κατά συνέπεια δύσκολο να φαντασθεί κανείς ποιες σημαντικές βελτιώσεις των συνθηκών κράτησης είναι δυνατές και δικαιολογημένες βραχυπρόθεσμα».

Οι δημόσιες εμφανίσεις του Μπρέιβικ του δίνουν την ευκαιρία για να προχωρεί σε προκλητικές ενέργειες (χιτλερικοί χαιρετισμοί, συνθήματα, ιδεολογικά λογύδρια…) οδυνηρά για τις οικογένειες των θυμάτων του και τους επιζώντες.

Για τον λόγο αυτόν, η πρόεδρος του δικαστηρίου απαγόρευσε την αναμετάδοση της κατάθεσής του στην δίκη που είναι προγραμματισμένη για αύριο το απόγευμα.

«Υπάρχει πραγματικός κίνδυνος η μαρτυρική κατάθεση του Μπρέιβικ να εκτραπεί από το αντικείμενο της υπόθεσης σε μετάδοση ιδεολογικού μηνύματος», σύμφωνα με την δικαστή Μπιργκίτε Κόλρουντ.

Με πληροφορίες από AFP μέσω ΑΠΕ – ΜΠΕ
Όσλο, Norway

https://hellasjournal.com/2024/01/skotose-77-anthropous-ke-epikalite-ta-anthropina-dikeomata-agogi-tou-norvigou-neonazi-breivik-gia-apanthropi-ke-tapinotiki-pini/