Αρχική Blog Σελίδα 105

Αχ. Τουαξής: Η Κοτζιά, το Κασμίρ και ένα κράτος που δεν τολμά να ξέρει τι επιτρέπει

1
του Αχιλλέα Ταουξή, Υποστρατήγου ε.α.

Στις 14 Αυγούστου, παραμονή του Δεκαπενταύγουστου, η πλατεία Κοτζιά (επίσημα πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως), ακριβώς μπροστά από το Δημαρχείο Αθηναίων, στην καρδιά της πρωτεύουσας, γέμισε πράσινο!

Εκατοντάδες μέλη της πακιστανικής κοινότητας γιόρτασαν την 79η επέτειο ανεξαρτησίας της χώρας τους. Φυσικά κανείς δεν αμφισβητεί το δικαίωμά τους σε αυτό. Ανάμεσα όμως στις πακιστανικές σημαίες κυμάτιζε και μία διαφορετική, αλλά καθόλου αθώα σημαία, μία πράσινη με λευκές διαγώνιες λωρίδες, ημισέληνο και αστέρι. Αυτή είναι η επίσημη σημαία του Azad Jammu and Kashmir, της διαφιλονικουμένης μεταξύ Πακιστάν και Ινδίας περιοχή, η οποία δεν αποτελεί διεθνώς αναγνωρισμένο ανεξάρτητο κράτος, αλλά αυτοδιοικούμενη διοικητική οντότητα, υπό πακιστανική διοίκηση, της οποίας το τελικό καθεστώς παραμένει ανεπίλυτο.
Η ελληνική εξωτερική πολιτική δεν τo αναγνωρίζει, υποστηρίζοντας αντί αυτού τον διάλογο Ινδίας-Πακιστάν. Το γεγονός αυτό, που δεν συμβαίνει πρώτη φορά, στο κέντρο της Αθήνας κανείς, μα κανείς, δεν φάνηκε να το νοιάστηκε, να το πρόσεξε…
 
Στο βήμα της εκδήλωσης μίλησε ο Τζαβέντ Ασλάμ, πρόεδρος της Πακιστανικής Κοινότητας Ελλάδος «Ενότητα». Το άσυλό του είχε ανακληθεί από τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους. Στις 14 Ιουλίου η Επιτροπή Προσφυγών, μετά από προσφυγή του, τον δικαίωσε, ακυρώνοντας την ανάκληση. Ο υπουργός Μετανάστευσης Θάνος Πλεύρης έχει ήδη ανακοινώσει προσφυγή του Δημοσίου, κατά αυτής της απόφασης. Επομένως στις 14 Αυγούστου δεν υπήρχε καμία τελεσίδικη υποχρέωση απέλασης, αλλά υπήρχε μια ανοιχτή δικαστική διαμάχη ανάμεσα σε έναν υπουργό, που λέει ένα πράγμα δημόσια και μια ανεξάρτητη επιτροπή που αποφάσισε το αντίθετο!
Δύο εικόνες αλλά ένα το ερώτημα. Τελικά πόσο σοβαρά παίρνει η ελληνική πολιτεία τη δική της στρατηγική τοποθέτηση; Η Ελλάδα έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια σε μια ουσιαστική στρατηγική σχέση με την Ινδία, από το εμπόριο μέχρι τη συνεργασία σε αμυντικό εξοπλισμό. Η Στρατηγική Συνεργασία που οικοδομείται σταθερά, από την Ελλάδα και την Ινδία τα τελευταία χρόνια αποκτά σαφή γεωπολιτική διάσταση. Αυτήν της δημιουργία ενός άξονα σταθερότητας και συνεννόησης που εκτείνεται από τη Μεσόγειο έως τον Ινδικό Ωκεανό . Πολύ πρόσφατα γράφαμε σχετικά με την αναγκαιότητα δημιουργίας τριγώνου Ελλάδας, Ινδίας και Ισραήλ, που η Αθήνα πρέπει να καλλιεργήσει, ακριβώς επειδή το Νέο Δελχί βλέπει με καχυποψία την Άγκυρα, τον δικό μας βασικό αντίπαλο.
Ταυτόχρονα, το Πακιστάν μόλις υπέγραψε με την Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία τη Συμφωνία της Μέκκας, ως έναν αμυντικό μηχανισμό, όπου επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων! Αυτό δεν σημαίνει αυτόματα ότι ο πακιστανικός στρατός θα πολεμήσει την Ελλάδα σε μια ελληνοτουρκική κρίση, γεγονός που δεν το βλέπω απίθανο, αλλά σημαίνει ότι η Άγκυρα, μόλις απέκτησε έναν στενότερο στρατιωτικό εταίρο, ακριβώς την ίδια στιγμή, που η Αθήνα χτίζει δεσμούς με τον βασικό γεωπολιτικό αντίπαλο του διαχρονικού εταίρου της Τουρκίας.

Μέσα σε αυτά τα πλαίσια, μια δημόσια εκδήλωση στην καρδιά της Αθήνας, όπου προβάλλεται σύμβολο εδαφικής διεκδίκησης, που η ίδια η Ελλάδα δεν υποστηρίζει, δεν μπορεί να θεωρηθεί ασήμαντη λεπτομέρεια… Το ερώτημα δεν αφορά τα άτομα που συμμετείχαν, αλλά αφορά το κράτος, και το κράτος εδώ έχει ως συγκεκριμένη διεύθυνση τον Δήμο Αθηναίων.

Ο Δήμος διαθέτει δικό του Τμήμα Αδειοδότησης Χρήσης Κοινόχρηστου Χώρου. Καμία μεγάλη συγκέντρωση σε κεντρική πλατεία δεν στήνεται από μόνη της, αλλά χρειάζεται έγκριση, όρους, γνώση του προγράμματος. Ποιος λοιπόν ζήτησε την άδεια; Ποιοι όροι τέθηκαν; Ενημερώθηκε ο Δήμος για τον αναμενόμενο αριθμό συμμετεχόντων, για τον χαρακτήρα της εκδήλωσης, για τα σύμβολα που θα υψώνονταν; Η αρμόδια αντιδήμαρχος επιβεβαίωσε δημόσια, ότι η εκδήλωση είχε την έγκρισή της, χωρίς όμως να διευκρινιστεί δημόσια, αν κάποιος έλεγξε τι ακριβώς θα κυματίζει πάνω από την πλατεία Κοτζιά. Αυτή δεν είναι γραφειοκρατική λεπτομέρεια, αλλά είναι ακριβώς το σημείο όπου η πολιτεία, είτε ασκεί τον ρόλο της, είτε τον εγκαταλείπει σιωπηλά, χορηγώντας τον πιο συμβολικό δημόσιο χώρο της πρωτεύουσας χωρίς να ρωτήσει τίποτα ουσιαστικό!
Εκτιμώ ότι εδώ ακριβώς βρίσκεται το σημείο, όπου η υποκρισία γίνεται πιο έντονη, αφού η ίδια η Ελλάδα ζητά από τον κόσμο, δικαίως, να μην αναγνωρίζει το ψευδοκράτος στα βόρεια της Κύπρου, που αποτελεί ένα μόρφωμα, μια αποσχιστική οντότητα σε κατεχόμενο έδαφος αναγνωρισμένου κράτους και είναι προϊόν πενήντα χρόνων τουρκικής στρατηγικής, που έχει μετατρέψει την παράνομη κατοχή σε διαπραγματευτικό χαρτί. Από εισβολέας έχει καταστεί ισότιμος συνομολητής! Φυσικά παραδέχομαι  ότι δεν είναι νομικά ταυτόσημη η περίπτωση με το Κασμίρ,  αφού το Κασμίρ είναι διεθνής διαφορά Ινδίας-Πακιστάν, με άλλη ιστορική διαδρομή.

Όμως η αρχή που διακυβεύεται είναι ότι μια χώρα, που επικαλείται σταθερά το Διεθνές Δίκαιο για τη δική της εδαφική ακεραιότητα, δεν μπορεί να αντιμετωπίζει με πλήρη αδιαφορία την προβολή ξένων εδαφικών διεκδικήσεων στο δικό της έδαφος, ούτε να αφήνει σε δικαστική εκκρεμότητα επί μήνες την τύχη ενός προσώπου, του οποίου η νομιμότητα παραμονής αμφισβητείται δημόσια από τον ίδιο τον αρμόδιο υπουργό.

Δεν είναι στη πρόθεσή μου να σπείρω πανικό, όμως πιστεύω ότι απαιτείται κάτι πολύ πιο βαρετό και τελικά, όπως διαπιστώνουμε, κάτι πολύ πιο δύσκολο, για ένα κράτος σαν το ελληνικό. Η απλή συνέπεια. Να ξέρει ποιος διοργανώνει τι στις πλατείες της πρωτεύουσας. Να υπάρχει μια θέση και να τη διατηρεί, χωρίς τον υπουργό να λέει ένα και επιτροπή να αποφασίζει άλλο. Να αντιμετωπίζει τον σεβασμό στα σύνορα και τη μη αναγνώριση προϊόντων κατοχής, με την ίδια αυστηρότητα, είτε πρόκειται για τη δική μας Κύπρο, είτε για μια πλατεία στο κέντρο της Αθήνας.
Το πρόβλημα δεν είναι η σημαία, αλλά το κράτος, που δεν ξέρει ή χειρότερα ξέρει και προτιμά να μην το πει, τι ακριβώς επιτρέπει, γιατί, και σε ποιον!

Μια χώρα που δεν μπορεί να απαντήσει ποιός έδωσε την πλατεία Κοτζιά για μια βραδιά προβολής ξένων εδαφικών συμβόλων, δεν έχει και πολλά δικαιώματα να μιλά με σιγουριά για Grand Strategy απέναντι στην Τουρκία. Η στρατηγική δεν ξεκινά στο Αιγαίο. Ξεκινά όμως από το αν ξέρεις τι συμβαίνει στη δική σου πλατεία.

Αχιλλεύς Ταουξής

Ο Αχιλλέας Ταουξής είναι Υποστράτηγος ε.α. του Ελληνικού Στρατού, με πολυετή εμπειρία στους τομείς της αμυντικής πολιτικής, της στρατηγικής και των διεθνών σχέσεων. Έχει διατελέσει Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής Πολιτικής Εθνικής Άμυνας και Διεθνών Σχέσεων του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, καθώς και Διευθυντής της ελληνικής Προεδρίας της Συντονιστικής Επιτροπής της Διαβαλκανικής Υπουργικής Άμυνας (SEDM-CC/PMSC). Το 2023, ως στέλεχος του ΓΕΕΘΑ, διηύθυνε τη Γραμματεία Συντονισμού Διασκέψεων Διεθνών Οργανισμών και εκπροσώπησε τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ στην έναρξη του NATO Training Technology Conference στην Αθήνα. Έχει επίσης συμμετάσχει ως ομιλητής σε ημερίδες για τη διεθνή ασφάλεια, το ΝΑΤΟ, την Ευρωπαϊκή Ένωση και την ελληνική εξωτερική πολιτική.

#ΠΟΛΕΜΟΣ_ΣΤΗΝ_ΟΥΚΡΑΝΙΑ #UKRAINE_WAR

0
Γράφει ο Ευθύμιος
Στρατιωτικός αναλυτής.
-#U.K.: Η Ρωσία έχει το δικαίωμα να θεωρεί την άμεση συμμετοχή της Βρετανίας σε επιθέσεις εναντίον της Ρωσίας ως συμμετοχή σε πόλεμο με όλες τις επακόλουθες συνέπειες, δήλωσε ο Σεργκέι Λαβρόφ.
-#Αzerbaijan:  Ο επικεφαλής της αζερμπαϊτζανικής διασποράς στη Μόσχα, Μπαχτιγιάρ Χασάνοφ, απελάθηκε από τη Ρωσία. Μεταφέρθηκε από κέντρο προσωρινής κράτησης αλλοδαπών πολιτών στο αεροδρόμιο, μετά το οποίο απελάθηκε από τη χώρα.
-#Turkey-Rum_Pontos:Ένα ύποπτο drone συνετρίβη στο χώρο ενός αστυνομικού τμήματος στο Αρσίν της Τραπεζούντας στην Τουρκία στις 18 Αυγούστου. Δεν τραυματίστηκε κανείς, αλλά τρία σταθμευμένα οχήματα υπέστησαν ζημιές. Οι αρχές διερευνούν την προέλευση του drone.
#Ukraine Ο Υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας Γέβχεν Χμάρα δηλώνει ότι ένα σχέδιο κινητοποίησης αναπτύσσεται ήδη με τον Drapatyi και το Γενικό Επιτελείο. Είπε ότι η απόφαση για κινητοποίηση πρέπει να είναι ολοκληρωμένη και θα εξαρτηθεί από την κατάσταση στον στρατό καθώς και από το περαιτέρω σχέδιο διεξαγωγής του πολέμου.
#Οι_Ουκρανικες_προελασεις
1) Ουκρανικές δυνάμεις αντεπιτέθηκαν δυτικά της Verkhnya Tersa, ανακτώντας αρκετές θέσεις γραμμής δέντρων.Προς βορρά, ουκρανικές δυνάμεις καθάρισαν τις ανατολικές προσεγγίσεις προς την Dolynka και τα χωράφια νότια της Rivne από προηγούμενες ρωσικές διεισδύσεις και επανέκτησαν τον έλεγχο σε θέσεις στο βόρειο τμήμα της Verkhnya Tersa.Πιο βόρεια, οι Ουκρανοί ανακατέλαβαν τα χωράφια ανατολικά και βορειοανατολικά της Rivne.
2) Οι ουκρανικές δυνάμεις προέλασαν οριακά στο #Berezove, ανακαταλαμβάνοντας τον κεντρικό δρόμο του χωριού.
3) Κατεύθυνση Lyman, περιφέρεια Ντόνετσκ. Οι ουκρανικές δυνάμεις ανακατέλαβαν πλήρως το χωριό #Nove στη βόρεια πλευρά του Kolodyazi. Αυτό επιβεβαιώθηκε από τις αεροπορικές επιδρομές των βομβαρδισμών KAB σε εικόνες από τα Sentinel, υποδεικνύοντας ενοποίηση στα νοτιοδυτικά της πόλης. Το Nove υπό ουκρανικό έλεγχο από τις 19/8/2026
4) Κατεύθυνση Lyman, περιφέρεια Ντόνετσκ. Οι ουκρανικές δυνάμεις ανακατέλαβαν πλήρως το χωριό #Γιάροβα.
#Οι_ρωσικες_προελασεις
Μάχη για την Ουκρανική Φρούριο Πόλη #Ορίχιβ αυτή τη στιγμή: Έντονες συγκρούσεις γύρω από τον Σιδηροδρομικό Σταθμό της πόλης Ορεχόβσκαγια και γύρω από τη γέφυρα πάνω από τον ποταμό Κόνκα στον συνοικισμό Πρεομπρασένκα
Για την κατεύθυνση Druzhkivka. Μονάδες των Ρωσικών Ενόπλων Δυνάμεων προχωρούν στην περιοχή Zolotoy Kolodez.
Ανατολικό Μέτωπο: Ντρούζκιβκα.Διεύρυνση του προεξέχοντος σημείου Τορέτσκε – εδραίωση θέσεων στη δυτική όχθη του ποταμού Καζέννι Τορέτσ – διάβαση του ποταμού Χούρσκα.

1) Ο ρωσικός στρατός κατέλαβε το μικρό χωριό #Birshomarivka, στα όρια του φυσικού καταφυγίου SchlangenBerge.

2) Οι ρωσικές δυνάμεις ανακατέλαβαν το χωριό #Στέπι, στην κατεύθυνση Ντομπροπίλια, στην περιφέρεια Ντόνετσκ (περιφέρεια Ποκρόβσκ). Προπολεμικός πληθυσμός: ~68. Συνολική έκταση γης: ~0,46 km². Η δεύτερη μάχη για το Στέπι διήρκεσε λιγότερο από μία εβδομάδα.
3) Οι ρωσικές δυνάμεις ανακατέλαβαν το χωριό #Χίρκε, στην κατεύθυνση Ομελνίκ, στην περιφέρεια Ζαπορίζια (περιοχή Πολόχι). Προπολεμικός πληθυσμός: ~68. Συνολική έκταση γης: ~0,72 km².
4) Οι ρωσικές δυνάμεις ανακατέλαβαν το χωριό #Βίλνε, στην κατεύθυνση Ντομπροπίλια, στην περιφέρεια Ντόνετσκ (περιφέρεια Ποκρόβσκ). Προπολεμικός πληθυσμός: ~71. Συνολική έκταση γης: ~0,39 km². Η 6η μάχη για το Βίλνε διήρκεσε περίπου 1 μήνα και 10 ημέρες.
5) Ο ρωσικός στρατός κατελαβε το #Κρασνοποντόλιε  στην κατεύθυνση Ντομπροπίλια.
6) Μαχητές της ομάδας δυνάμεων «Νότος» κατελαβαν το χωριό  #Ορεχοβάτκα  συνεχίζοντας την επίθεσή τους προς το Σλαβιάνσκ.
7) Φρουροί της 39ης ξεχωριστής μηχανοκίνητης ταξιαρχίας τυφεκιοφόρων του 68ου σώματος στρατού της ομάδας δυνάμεων «Ανατολή» κατελαβαν το χωριό #Νοβοσολόσινο στην περιοχή Ζαπορίζια.
8)   Ο ρωσικός στρατός κατελαβε την   #Αντρέγιεφκα στην περιοχή Ζαπορίζια.
9) Ο ρωσικός στρατός κατέλαβε το ανατοληκο τμημα της #Κοβτσαροβκα κοντα στο Κουπιανσκ.
Όσοι θέλετε να κοινοποιείτε την σελίδα διότι η κρατική ΕΡΤ και τα λεγόμενα μεγάλα κανάλια δεν τα δείχνουν αυτά προς το παρόν. “Ουδέν νεότερον από το( #Ukraine_War ) Ανατολικό Μέτωπο”.

Ο Ν.Μόρενς το «δεξί χέρι» του Α.Φάουτσι δήλωσε ένοχος για εξαπάτηση των ΗΠΑ ως προς την προέλευση του Covid-19!

0

Παραδέχτηκε ότι σκοπίμως «εξαφάνισε» emails «για να προστατέψω τον Φάουτσι»

Ο Ντέιβιντ Μ. Μόρενς, πρώην κορυφαίος σύμβουλος και «δεξί χέρι» του Άντονι Φάουτσι από το 2006 έως το 2022, δήλωσε ένοχος σε ομοσπονδιακό δικαστήριο του Μέριλαντ για την κατηγορία της συνωμοσίας με σκοπό την εξαπάτηση των Ηνωμένων Πολιτειών, σε ότι αφορά την πραγματική προέλευση του Covid-19!

Αντιμετωπίζει ποινή φυλάκισης έως πέντε ετών, με την επιβολή της να έχει οριστεί για τον Νοέμβριο.

Ο Μόρενς παραδέχθηκε ότι μετέφερε σκόπιμα emails που θεωρούσε «πολιτικά αμφιλεγόμενα» σε προσωπικό λογαριασμό, προκειμένου να αποφύγει τη δημοσιοποίησή τους βάσει των νόμων περί δημόσιων αρχείων!

Με λίγα λόγια απέκρυψε σημαντικές αναφορές που δεν «ταίριαζαν» με το αφήγημα του κορωνοϊού!

Όπως δήλωσε ο ίδιος, στόχος του ήταν «να προστατεύσει τον Φάουτσι από απειλές και να αποτρέψει τη διάδοση παραπληροφόρησης για τον ιό».

Οι εισαγγελείς δεν κατηγόρησαν τον Φάουτσι για αδίκημα στην υπόθεση αυτή.

Η υπόθεση ήρθε στο φως εν μέσω της πίεσης που ασκεί η κυβέρνηση Τραμπ η οποία κατηγορεί τον Φάουτσι και τους στενούς συνεργάτες του ότι παραπλάνησαν το κοινό τόσο για την προέλευση του κορονοϊού όσο και για τη σοβαρότητά του.

Ο Φάουτσι είχε δημιουργήσει το αφήγημα για τη φυσική μετάδοση από νυχτερίδες, ωστόσο όπως δείχνουν τα δεδομένα υπήρξε «διαρροή» από εργαστήριο στη Γουχάν και η υπόθεση αυτή έχει ενισχυθεί από σωρεία στοιχείων που η προηγούμενη διοίκηση προσπάθησε συστηματικά να υποβαθμίσει αλλά και να «εξαφανίσει».

Μεγάλο μέρος της κατηγορητήριας δικογραφίας αφορά τις επικοινωνίες του Μόρενς με τον Πίτερ Ντάσακ, πρώην πρόεδρο της EcoHealth Alliance.

Η οργάνωση αυτή είχε λάβει χρηματοδότηση από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας, επί προεδρίας Μπάιντεν και άρα από την κυβέρνηση των Δημοκρατικών, το 2014 για έρευνες σε κορονοϊούς νυχτερίδων και συνεργαζόταν στενά με το Ινστιτούτο Ιολογίας της Γουχάν.

Όταν πλήθυναν τα αιτήματα για δημοσιοποίηση των αρχείων σχετικά με τη χρηματοδότηση αυτή, ο Μόρενς και συζητούσαν επανειλημμένα τη μεταφορά των συνομιλιών σε ιδιωτικούς λογαριασμούς για να «μιλούν ελεύθερα».

Ο Μόρενς παραδέχθηκε επίσης ότι δέχθηκε παράνομες «χάρες» από τον Ντάσακ, όπως δύο μπουκάλια κρασί που συνοδεύονταν από σημείωμα ευχαριστίας για τη «συμβουλή, την υποστήριξη και τις παρασκηνιακές μανούβρες» εναντίον της κυβέρνησης Τραμπ.

Ο Φάουτσι έχει απορρίψει επανειλημμένα τις κατηγορίες περί απόκρυψης στοιχείων ως «απλώς παράλογες».

Ωστόσο, ο Τζο Μπάιντεν, στις τελευταίες του ημέρες στην προεδρία, προχώρησε σε προληπτική χάρη προς τον Φάουτσι, ακριβώς από φόβο ότι η κυβέρνηση Τραμπ θα μπορούσε να τον διώξει ποινικά.

Ο γερουσιαστής Ραντ Πολ, πρόεδρος της Επιτροπής Εσωτερικής Ασφάλειας, έχει ήδη παραπέμψει τον Φάουτσι για περιφρόνηση του Κογκρέσου και πιέζει για περαιτέρω διώξεις.

Η ομολογία του Μόρενς επιβεβαιώνει αυτό που πολλοί υποστήριζαν από την αρχή της πανδημίας:

Ότι υψηλόβαθμα στελέχη του αμερικανικού υγειονομικού μηχανισμού προσπάθησαν συνειδητά να ελέγξουν τη ροή πληροφοριών, για να επιβάλουν συγκεκριμένες αφηγήσεις και να εμποδίσουν τη διερεύνηση της πραγματικής προέλευσης του ιού.

Η κυβέρνηση Τραμπ είναι αποφασισμένη να φτάσει μέχρι το τέλος.

https://www.pronews.gr/ygeia/o-n-morens-to-deksi-xeri-tou-a-faoutsi-paradextike-tin-enoxi-tou-gia-eksapatisi-ton-ipa-gia-tin-proeleysi-tou-covid-19/

Διάλογοι στην «Κ»: Κλιμάκωση του τουρκικού αναθεωρητισμού

0

Μαζί με τα «ήρεμα νερά» φαίνεται πως χάνονται η αισιοδοξία και η προσδοκία για γραμμική εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Δύο έμπειροι πρέσβεις επί τιμή, ο Δημήτρης Καραϊτίδης και ο Αλέξανδρος Μαλλιάς, καταθέτουν τις σκέψεις τους για τη νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται στην εξωτερική πολιτική με την κλιμάκωση του τουρκικού αναθεωρητισμού και τη διαμόρφωση μιας νέας παγκόσμιας τάξης πραγμάτων που απομακρύνεται από το διεθνές δίκαιο. Ο Δ. Καραϊτίδης επισημαίνει την ανάγκη μιας «διορθωτικής επικαιροποίησης, άμεσα, του εθνικού δόγματος στα ελληνοτουρκικά, με πρωτοβουλία της ηγετικής τάξης για εθνική συνεννόηση και συγκρότηση μιας ενιαίας στάσης απέναντι στις “ελλοχεύουσες απειλές”». Ο Αλ. Μαλλιάς διαπιστώνει με απογοήτευση ότι «η Ουάσιγκτον εγκαταλείπει τους φίλους της» και κοιτάζει τη μεγάλη εικόνα: «Οι κοινοβουλευτικές δημοκρατίες της δικής μας Ευρώπης εξαντλούνται σε θεωρητικές συζητήσεις, τα απολυταρχικά αναθεωρητικά καθεστώτα στα ανατολικά της σύνορα (βόρεια και νότια), καθώς και άλλα στο άκρον της ασιατικής ηπείρου επωφελούνται. Εις βάρος γειτόνων τους».
Επιμέλεια: Αγγελική Σπανού

Πιθανότητα σοβαρής κρίσης

Του Δημήτρη Καραϊτίδη*

Η χωροθέτηση από την Αγκυρα δύο θαλάσσιων πάρκων υπό τη δικαιοδοσία της, της εκτός των χωρικών της υδάτων, μεταξύ Σαμοθράκης και Λήμνου και γύρω από το Καστελλόριζο, οδηγεί σε διαπιστώσεις και σκέψεις που είναι σκόπιμο να τονιστούν ιδιαιτέρως.

Μολονότι η σχετική ενέργεια δεν μεταβάλλει το ισχύον συνοριακό καθεστώς, επιβεβαιώνει για πολλοστή φορά και με σαφή τρόπο ότι η Τουρκία συνεχίζει απτόητη να τηρεί απέναντι στην Ελλάδα, και μάλιστα με αδιάπτωτη επιμονή και σταθερότητα, μια προδήλως απειλητική στάση. Πρόκειται για πολιτική στάση αποβλέπουσα σε μια συμπεριφορά απειλών κατά της ακεραιότητας της χώρας μας, με σκοπό την περικοπή της κυριαρχίας της επί του μισού Αιγαίου.

Οτι η πρόσφατη απόφαση εντάσσεται στην πολιτική αυτή προκύπτει αβίαστα από το γεγονός ότι τα πάρκα βρίσκονται εκτός των τουρκικών χωρικών υδάτων, καλύπτουν δυνητικά περιοχές που ανήκουν στην ελληνική δικαιοδοσία, ενώ η ανακήρυξη συμφωνεί κατά το πνεύμα και το περιεχόμενό της με την όλη επεκτατική πολιτική της Αγκυρας. Επομένως, η ελληνική αντίδραση δεν αρκεί να περιοριστεί στην καταγγελτική στηλίτευση της τουρκικής πράξης, αλλά θα πρέπει να επεκταθεί και σε άλλες κινήσεις που θα δείχνουν με έμφαση τον αυθαίρετο και απαράδεκτο χαρακτήρα του τουρκικού μέτρου, όπως π.χ. ενημέρωση της ηγεσίας της Ε.Ε., επαφές με κυβερνήσεις ευρωπαϊκών χωρών, καθώς και σχετική καταγγελία στο επίπεδο του ΟΗΕ.

Πέραν, όμως, όλων αυτών, γίνεται νομίζω προφανές ακόμη και σε όσους αντιμετωπίζουν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις με την υπερτροφική ρομαντική αισιοδοξία ότι η στάση μας απέναντι στην Τουρκία χρήζει διορθωτικής επικαιροποίησης. Και ότι είναι αναγκαία η χάραξη νέας πρωτοβουλιακής γραμμής, που θα δείχνει με σαφέστερους τρόπους τη δυσφορία μας, αλλά και την πρόθεση οργανωμένης αποτροπής απέναντι στη διαρκώς απειλούσα γείτονα. Με διαρκή ενδυνάμωση της άμυνας και με μείωση του συχνά υφιστάμενου πνεύματος υπομονετικής ανοχής.

Η στάση μας απέναντι στην Τουρκία χρήζει διορθωτικής επικαιροποίησης. Αναγκαία η εθνική συνεννόηση για τη χάραξη νέας πρωτοβουλιακής γραμμής.

Τα ζητήματα που θέτει η Τουρκία είναι πολύ εύκολο να εξελιχθούν σε σοβαρή κρίση. Για τον λόγο αυτόν επιβάλλεται η επιδίωξη εθνικής συνεννόησης για τη διαμόρφωση ενιαίας στάσης απέναντι στην τουρκική κυνική υπεροψία. Απαιτείται, δηλαδή, η εκπόνηση μιας γραμμής που οπωσδήποτε δεν θα επιδιώκει τη σύγκρουση, αλλά θα περιλαμβάνει ενέργειες που θα τονίζουν πειστικά και με συνέπεια την απόφαση προστασίας της εθνικής μας ακεραιότητας απέναντι σε πράξεις ταπεινωτικού κυνισμού, που αποβλέπουν στον εκφοβισμό μας και συχνά προεξοφλούν ότι οι αντιδράσεις μας θα διέπονται από πνεύμα υποτονικού και ήπιου κατευνασμού.

Ασφαλώς η διαμόρφωση ενός τέτοιου πλαισίου συνεννόησης μπορεί να υπάρξει εφόσον γίνουν οι κατάλληλες κινήσεις από την ηγετική τάξη και εφόσον υπάρξει το προσήκον πνεύμα δραστικής ευαισθητοποίησης απέναντι στις ελλοχεύουσες απειλές. Διότι ο χρόνος πιέζει και ήδη ακούγεται «η βοή των πλησιαζόντων γεγονότων».

* Ο κ. Δημήτρης Καραϊτίδης είναι πρέσβης επί τιμή.

Αι εξ Αγκύρας ειδοί του Αυγούστου

Του Αλέξανδρου Π. Μαλλιά*

«…Τα εν λόγω θαλάσσια πάρκα είναι παράνομα… Πρόκειται για ενέργεια η οποία δεν παράγει κανένα απολύτως έννομο αποτέλεσμα τόσο ως προς τα διεθνή ύδατα, όσο και ως προς τα δικαιώματά μας… Δεν μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα, ούτε να επηρεάσει καθ’ οιονδήποτε τρόπο δικαιώματα που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο…». Επιλεγμένο απόσπασμα από την ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών της 16ης Αυγούστου.

Αι εξ Αγκύρας ειδοί του Αυγούστου είναι σημαδιακές. Συνέπεσαν με τον εορτασμό της μεγάλης εορτής της Ορθοδοξίας και την υπόμνηση του άνανδρου τορπιλισμού της ειρήνης από τη φασιστική Ιταλία, τότε διεκδικητή «ζωτικού χώρου». Αι εκ Ρώμης ειδοί του Δεκαπενταύγουστου 1940 αποτελούν προφανώς πηγή έμπνευσης για την απολυταρχική μονοκρατορία της Αγκυρας, «πολύτιμο στρατηγικό εταίρο» παρά ταύτα της ευρωπαϊκής και ευρωατλαντικής Δύσης, σύμφωνα με τους κρατικούς πυλώνες και τους θεσμούς της. Ανήμερα τον Δεκαπενταύγουστο.

Η επίσημη ανακοίνωση του «δικού» μου ΥΠΕΞ σε έναν διαφορετικό κόσμο –αν υποθέτουμε ότι υπήρχε– θα αποτελούσε ένα πρώτο βήμα για την ως εκ θαύματος ανατροπή των τετελεσμένων που επιβάλλει η απολυταρχική Τουρκία. Καλογραμμένη είναι. Αλήθεια, όμως, σε ποιον κόσμο απευθύνεται σήμερα; Είναι υπαρκτές οι διακρατικές σχέσεις που διέπονται από το Διεθνές Δίκαιο, τις αρχές του χάρτου των Ηνωμένων Εθνών και τα κείμενα της διαδικασίας του Ελσίνκι; Πού ακριβώς ισχύουν; Ενώ οι κοινοβουλευτικές δημοκρατίες της δικής μας Ευρώπης εξαντλούνται σε θεωρητικές συζητήσεις, τα απολυταρχικά, αναθεωρητικά καθεστώτα στα ανατολικά της σύνορα (βόρεια και νότια) καθώς και άλλα στο άκρον της ασιατικής ηπείρου επωφελούνται. Εις βάρος γειτόνων τους.

Εκτός της επίκλησης του Διεθνούς Δικαίου, σημασία έχει επίσης η βούληση να το υπερασπίζεσαι. Με σύνεση και αποφασιστικότητα.

Η σημερινή αναποτελεσματική, αντιφατική και σπασμωδική –δυστυχώς για τους ιστορικούς συμμάχους των ΗΠΑ– πολιτική του Λευκού Οίκου επιτείνει τις οικουμενικές επιπτώσεις των λανθασμένων αποφάσεων. Σημερινών αλλά και προηγουμένων ενοίκων του. Η επέμβαση στο Ιράκ το 2003 κατέστησε το πανίσχυρο Ιράν την απόλυτη δύναμη στον ευρύτερη περιοχή. Η άτακτη υποχώρηση των Αμερικανών στο Αφγανιστάν τον Αύγουστο του 2021 ερμηνεύθηκε ως αδυναμία. Η Ουάσιγκτον εγκαταλείπει τους φίλους της.

Μη γελιόμαστε. Η έλλειψη εμπιστοσύνης στους χειρισμούς της Ουάσιγκτον θα ήταν εντονότερη αν δεν υπήρχε ο φόβος. Δασμολογικά ή άλλης μορφής αντίποινα για τους Ευρωπαίους συμμάχους όσο και για τους ηγέτες τους.

Στο εκ Τήνου λιτό μήνυμά του ο υπουργός των Εξωτερικών σημείωσε ότι η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα στο απόγειο της ισχύος της. Συμφωνούμε με τη θέση αυτή και προσδοκάμε να αποτελεί τη βάση της πολιτικής εθνικής ασφαλείας της Ελλάδος. Εκτός της επίκλησης του Διεθνούς Δικαίου, σημασία έχει επίσης η βούληση να το υπερασπίζεσαι. Με σύνεση και αποφασιστικότητα.

* Ο κ. Αλέξανδρος Π. Μαλλιάς διετέλεσε πρέσβης της Ελλάδος σε Ουάσιγκτον, Τίρανα και Σκόπια.

Καθημερινή

Μαρίας Νεγρεπόντη-Δελιβάνη: Η θέση της Ευρώπης στο νέο κόσμο που συγκλονίζεται

7
17/08/2026

Της Μαρίας Νεγρεπόντη-Δελιβάνη

H Δύση, δηλαδή το σύνολο του ανεπτυγμένου κόσμου, που ήταν μέχρι πριν λίγο στην κορυφή της υφηλίου, με σημαία της τη φιλελεύθερη δημοκρατία, υποχωρεί, με ολοένα ταχύτερο βηματισμό, από το βάθρο της πολύχρονης διεθνούς εξουσίας του.

Ωστόσο, η  Ευρώπη, πιστή σύμμαχος των ΗΠΑ, από το τέλος του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου, υπόκειται σε βαθύτερη και πιο καταστρεπτική παρακμή, από την αντίστοιχη των ΗΠΑ.

Η διαφορά αυτή  οφείλεται πιθανότατα,  πρώτον στις  κακές ευρωπαϊκές επιλογές, και δεύτερον στο ότι, σε αντίθεση με την Αμερική, η Ευρώπη δεν αναζητεί μέτρα επιβράδυνσης  αυτής της παρακμής, αλλά αντιθέτως βουτάει σ’ αυτήν χωρίς αντιστάσεις.

Στις αρχές του Δεκεμβρίου του 2025, δημοσιεύθηκε από τον Λευκό Οίκο, η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας,  έντυπο που περιγράφει την Ευρώπη ως μια ήπειρο σε  βαθιά παρακμή και σε απώλεια ταυτότητας, και προβλέπει ότι πιθανότατα δεν θα υπάρχει σε 20 χρόνια.   Και ο Τραμπ  δεν θέλει να έχει καμιά σχέση μαζί της και γι’ αυτό σπεύδει να απομακρυνθεί,   προβάλλοντας το δόγμα MAGA (η Αμερική πρώτη).

Και μόνο το γεγονός ότι στο έντυπο αυτό του Λευκού Οίκου   των 29 συνολικά σελίδων, η ΕΕ καταλαμβάνει μόνο τις 3, αποτελεί απόδειξη του πόσο λίγο μετράει για τον Τραμπ η παραδοσιακή του σύμμαχος.

Παρότι οι   υπερβολικοί  χαρακτηρισμοί του Τραμπ,  εναντίον της πολύχρονης πιστής συμμάχου των ΗΠΑ, προκάλεσαν έντονες   αντιδράσεις  του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, δυστυχώς οι κατηγορίες εναντίον της ΕΕ, είναι, σε μεγάλο τμήμα τους, δικαιολογημένες. Και δεν αναιρούνται, όσο  υποτιμητικοί χαρακτηρισμοί κι αν αποδοθούν  στον Τραμπ. Και τούτο επειδή:

*Το κείμενο αποδίδει με τρόπο απολύτως σαφή την παρακμή της ευρωπαϊκής δύναμης και την αποσύνθεση των αρχικών της αξιών, εξαιτίας των ρυθμίσεων, που υιοθέτησε η ΕΕ και  που υπονομεύουν τη δημιουργικότητα και το επιχειρηματικό πνεύμα.

*Η «εξάλειψη του πολιτισμού», μια από τις εκφράσεις,  που χρησιμοποιεί το  αμερικανικό έγγραφο για να περιγράψει την Ευρώπη της Ursula von der Leyen, εξοργίζει  την ΕΕ, καθώς  καταλήγει  στο απογοητευτικό  συμπέρασμα ότι «άν οι τρέχουσες τάσεις συνεχιστούν, η ήπειρος θα είναι αγνώριστη σε 20 χρόνια ή και λιγότερο».

Η έκθεση αναφέρεται ειδικότερα: στις  «μεταναστευτικές πολιτικές που αλλοιώνουν τον ευρωπαϊκό πληθυσμό    και δημιουργούν συγκρούσεις»,  καθώς και στην «απώλεια των εθνικών ταυτοτήτων».

Μια προσεκτική ανάγνωση του εγγράφου, καταλήγει σε πολύ απογοητευτικά συμπεράσματα  για την Ευρώπη, που αρνείται ωστόσο να αποδεχθεί, ότι τη χωρίζει από την παλιά της σύμμαχο ένα  αγεφύρωτο χάσμα.

Στο  έγγραφο αυτό της Εθνικής  Στρατηγικής Ασφάλειας,  ο Τραμπ, ανάμεσα και σε άλλα που εξοργίζουν την ΕΕ, εμφανίζεται με  προ-ρωσικές τάσεις. Η πιθανή δικαιολογία αυτών των τάσεων δικαιολογούνται, πιθανότατα,   από το ότι ο Τραμπ αναγνωρίζει  σιωπηρώς κάποιες ιστορικής υφής δικαιολογίες,  για τη  ρωσική εισβολή στο Κίεβο, σε αντίθεση με την Ευρώπη,  αλλά και επιπλέον  ενδέχεται να  προσπαθεί έτσι να  δικαιολογήσει  τις δικές του επιθέσεις ή και προθέσεις επιθέσεων, εναντίον κυρίαρχων κρατών.

Η Αμερική, σίγουρα, δεν θέλει να χάσει την Ευρώπη, από φίλη και σύμμαχό της. Ωστόσο,  δυσανασχετεί,  εναντίον της, επειδή  φαίνεται ανέτοιμη  να τον ακολουθήσει, στις ανατροπές   90 μοιρών, που ετοιμάζεται  να κάνει  στο διεθνές προσκήνιο, και αντίθετα τις καθυστερεί ή και κινδυνεύει, με τις δικές της  ενέργειες ή παραλείψεις,   να ματαιώσει την έλευσή τους.

Είναι, προφανώς, αυτός ο λόγος, για τον οποίον  ο Τραμπ εμφανίζεται, τελικά,  πιο ανεκτικός, απέναντι στους παραδοσιακούς του αντιπάλους, την Ρωσία, αλλά ακόμη και την Κίνα, από όσο απέναντι στην  Ευρώπη, που και βέβαια την θέλει μαζί του, αλλά με ορισμένες προϋποθέσεις.

Και, συγκεκριμένα, εκτός από τη  σαφή απαίτησή του Τραμπ,  η Ευρώπη, εφεξής,  να αναλάβει η ίδια  τις δαπάνες για την άμυνά της, επιπλέον  απαιτεί μια Ευρώπη απόλυτα υποταγμένη στην Αμερική. Και, επιπλέον, θα προτιμούσε μια Ευρώπη κατακερματισμένη, και όχι με τον μανδύα της Ένωσης.

Αλλά, και από την πλευρά της Ευρώπης, είναι σίγουρο ότι  οι επί μέρους χώρες της αντιμετωπίζουν με δυσαρέσκεια, όσο και φόβο τον  απογαλακτισμό τους, από τις ΗΠΑ, που εξηγεί άλλωστε και το γιατί ανέχονται  τις  υποτιμητικές και στα όρια της προσβολής εξάρσεις του Τραμπ, εναντίον τους, προσποιούμενες συχνά, ότι δεν καταλαβαίνουν.

Έτσι, όμως, οι αιτίες  τριβής ανάμεσα σε ΗΠΑ και ΕΕ πολλαπλασιάζονται, όπως ανάμεσα και σε άλλες,  το πρόστιμο των 120 εκατομμυρίων ευρώ που επέβαλαν οι  Βρυξέλλες στο X, στο  κοινωνικό δίκτυο του Έλον Μασκ, για παράβαση των ευρω παϊκών κανόνων, και που έχει εξοργίσει την Ουάσιγκτον. Ακόμη, όπως, πρόσφατα, και ο δασμός 25% στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα, που επέβαλε ο Τραμπ.

Ο Έλον Μασκ  σε ένα tweet  μίλησε για την ανάγκη  διάλυσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρόταση, που αγκάλιασε με ενθουσιασμό  ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ, αντιπρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας της Ρωσίας!

Το αν οι ΗΠΑ και η ΕΕ θα παραμείνουν ή όχι στενοί σύμμαχοι στο μέλλον, είναι  εξέλιξη που δεν μπορεί να προβλεφθεί με σιγουριά. Είναι, ωστόσο σίγουρο, ότι προς το παρόν,   οι Ευρωπαίοι προσπαθούν να αποτρέψουν τη ρήξη, παρότι η  αμερικανική κυβέρνηση  πολλαπλασιάζει τις εχθρικές ενέργειες της, εναντίον τους.

Οι τεταμένες σχέσεις ανάμεσα σε Αμερική και Ευρώπη, κατά την εποχή που διανύουμε, εξηγείται, προφανώς, από τη   διάσταση   συμφερόντων, ανάμεσα  τους.

Ως κυρίαρχος στόχος για την  Αμερική, τώρα, είναι αναμφισβήτητα η εξεύρεση τρόπων, που θα της εξασφαλίσει την παραμονή της στην κορυφή του κόσμου, για όσο μεγαλύτερο διάστημα γίνεται. Και για την εκπλήρωση αυτού του στόχου ο Τραμπ δείχνει διατεθειμένος να χρησιμοποιήσει  κάθε θεμιτό ή κατά περίπτωση και αθέμιτο μέσον.

Ένα από τα μέσα αυτά, είναι και η απόφαση του Τραμπ για εφαρμογή δασμών στις εμπορικές  σχέσεις της Αμερικής με τον έξω κόσμο. Πολιτικής, που όπως είναι γνωστό, ουδέποτε στο παρελθόν ήταν σε θέση να εξασφαλίσει πλήρως τα εκάστοτε επιδιωκόμενα,  αποτελέσματα.  Και, αντιθέτως, η εφαρμογή δασμών είχε συχνά στο παρελθόν  απρόβλεπτα και αντίθετα των  αρχικά  επιδιωκόμενων αποτελέσματα.

Στην προκείμενη περίπτωση, παρότι είναι πρόωρα τα σχετικά συμπεράσματα, δεν δείχνουν ότι δεν θα είναι ευνοϊκά για την Αμερική, παρότι   τα επέβαλε με πολλές ελπίδες. Και όπως είναι γνωστό, ο  θανάσιμος αντίπαλος της  είναι η Κίνα,  εναντίον της οποίας στρέφονται, κυρίως, οι δασμοί. Παρατηρούνται, ωστόσο, αναφορές και κινήσεις του πλανητάρχη προς τον Κινέζο πρόεδρο, που φαίνεται να περιέχουν στοιχεία λυκοφιλίας, τα οποία  ενδεχομένως προετοιμάζουν ένα είδος  πολύμορφης διακυβέρνησης στην υφήλιο.

Και έρχομαι στις πιθανές βλέψεις της Ευρώπης,  από την οποίαν, στην κατάσταση που βρίσκεται,  αποκλείονται κυριαρχικές επιδιώξεις, καθώς η μόνη της βλέψη, δεν νοείται άλλη από την προσπάθειά επιβίωσής της. Ως ένωση, ή ως καθεμιά από τις επί μέρους χώρες που  την απαρτίζουν.

Συνεπώς, είναι  ξεκάθαρο  ότι τα  προγράμματα και οι επιδιώξεις, που θα  υιοθετηθούν από την Ευρώπη, θα είναι εντελώς διαφορετικές από τις αντίστοιχες της  Αμερικής.

Έτσι, στο  Μέρος Ι της ομιλίας μου, θα προβάλω   τα  προβλήματα της ευρωπαϊκής οικονομίας, που στην πλειονότητά τους προέκυψαν από τις εγκάρσιες γεωπολιτικές  και οικονομικές ανατροπές στην υφήλιο, ενώ  στο Μέρος ΙΙ, θα διερευνήσω τις δυνατότητες επιβίωσής της.

ΜΕΡΟΣ Ι. ΤΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Το απόγειο της παγκόσμιας παρουσίας  της  Ευρώπης τοποθετείται  μεταξύ 1870 και 1914. Στη συνέχεια, ο   ρόλος της, στην υφήλιο φθίνει, αργά αλλά σταθερά, εξαιτίας της προοδευτικής απώλειας της ανταγωνιστικότητάς της.

Αυτή αντικατοπτρίζεται, κυρίως, με την υποχώρηση του μεριδίου του ΑΕΠ της, σε παγκόσμια βάση, από 25% το 1990, σε 23% το 2000, σε 21% το 2020 και σε 12% το 2050. Δηλαδή μια συρρίκνωση στο μισό, σε διάστημα μισού αιώνα. Και αυτή η  συρρίκνωση συνοδεύεται από πληθυσμιακή,  οικονομική, τεχνολογική  αλλά και  ιδεολογική κατάπτωση.

Στην τρέχουσα περίοδο, οι συνέπειες των συχνών πρόσφατων πολεμικών συρράξεων, αρχίζοντας από την Ουκρανία, αλλά και αυτές στις οποίες επιδίδεται  ο Τραμπ, και που αποσκοπούν, πάντοτε, στην προσπάθειά του να παραμείνει όσο γίνεται περισσότερο στην κορυφή του κόσμου,  επηρεάζουν  και  αποσταθεροποιούν την Ευρώπη σε βαθμό μεγαλύτερο, από όσο την Αμερική. Επιπλέον, αυξάνει ο βαθμός εξάρτησής της από την Αμερική, αλλά και από την Κίνα, ενώ η οικονομική της μεγέθυνση, μετά το  2020  κινείται γύρω στη μονάδα, και η εικόνα της   είναι αυτή του  μαρασμού  και  της ακινησίας.

Θα αφήσω πίσω το σύνολο των αρχικών υποσχέσεων της ΕΕ, που αθετήθηκαν όλες, και που ήταν η  σταθερότητα, ειρήνη, δικαιότερη κατανομή του εισοδήματος, πλήρης απασχόληση, δικαιοσύνη, και ταχεία ανάπτυξη. Και θα αρκεστώ στην προσπάθεια επιλογής του  κυρίου προβλήματος, στο οποίο μπορεί να αποδοθεί, η γενικότερη σύγχρονη κατάπτωση της Ευρώπης.

Τα προβλήματα είναι πολλά, αλλά αυτό που κυριαρχεί, και περιλαμβάνει εντός του και τα υπόλοιπα, είναι η προϊούσα αποβιομηχάνιση και οι συνέπειες της.

Κατά τη γνώμη μου, πρόκειται για  γενικευμένη και προϊούσα παρακμή, που ειδικότερα στον οικονομικό τομέα εμφανίζεται  με τις συνέπειες της αποβιομηχάνισης.

Η αποβιομηχάνιση είναι, θα έλεγα, το εμφανέστερο αποτέλεσμα της παρακμής, στον οικονομικό τομέα, με συνύπαρξη εκβιομηχάνισης, στις ταχέως ανερχόμενες οικονομίες, που είναι τώρα αυτές της Ανατολής, με ηγέτιδα την Κίνα.

Αποβιομηχάνιση, ωστόσο,   υφίσταται και η Αμερική, ως κυρίαρχο τμήμα της  γερασμένης Δύσης. Η διαφορά, ωστόσο, ανάμεσα στην Αμερική και στην Ευρώπη είναι ότι η πρώτη μάχεται με όσα μέσα διαθέτει, αντιμετωπίζει ανάμεσα και σε άλλα, και παρά τις ανυπέρβλητες δυσκολίες,  την πιθανότητα να επιδοθεί σε μια προσπάθεια   νέας εκβιομηχάνισης, σε αντίθεση με την Ευρώπη, που δέχεται το σύνολο των προβλημάτων της με παθητικό τρόπο.

Θα αναφερθώ σε ορισμένες μόνο συνέπειες της καταστρεπτικής αυτής αποβιομηχάνισης της Ευρώπης, σαφέστατα  σοβαρότερης από την αντίστοιχη της Αμερικής.

Α. Κάποιες συνέπειες  της αποβιομηχάνισης  στην Ευρώπη

Η Κίνα είναι αυτή που ωφελήθηκε, τα μέγιστα, από την παγκοσμιοποίηση την οποίαν, όπως είναι γνωστό,  επέβαλε η Αμερική, προσπαθώντας έτσι να  αποτρέψει  τη διαδοχή της, στην κορυφή της υφηλίου, από την Ευρώπη ή από την Ιαπωνία, που πίστευε ότι την απειλούν.

Να  υπενθυμίσω ότι οι φοβίες της Αμερικής, για την αντικατάστασή της από άλλη δύναμη, δεν είναι νέες. Αλλά, η καταστροφή ήρθε από την Κίνα, που  χωρίς τυμπανοκρουσίες, δούλεψε επί χρόνια σιωπηλά, αλλά πάντοτε με βάση  σχεδίου, που ανανεωνόταν συνεχώς, και που έδινε διαδοχικά προτεραιότητα  στη εκβιομηχάνιση, στις νέες τεχνολογίες και στον εξαγωγικό της τομέα. Η υπεροχή της, απέναντι στη Δύση, και ιδιαίτερα απέναντι στην ΕΕ φάνηκαν αμέσως μετά την κρίση του Covid, στις αρχές του 2022. Από την ημερομηνία αυτή οι επιπτώσεις του σχεδίου «Made in China 2025» γίνονται ολοένα και πιο αισθητές, και πιο οδυνηρές για την Ευρώπη.

Η κινεζική βιομηχανία ανταγωνίζεται με εκπληκτική επιτυχία την καρδιά  της γερμανικής βιομηχανίας, την αυτοκινητοβιομηχανία της.  Οι τιμές των κινέζικων  αυτοκινήτων  είναι κατά 30% με 40% χαμηλότερες των αντίστοιχων γερμανικών, προσφέροντας την ίδια, αν όχι και καλύτερη ποιότητα.  Τα στοιχεία είναι απειλητικά για την ΕΕ, η οποία κυρίως υφίσταται τις συνέπειες.

Το 2019, η Κίνα εισήγαγε περίπου ένα εκατομμύριο οχήματα και εξήγαγε περίπου ένα εκατομμύριο αυτοκίνητα και φορτηγά.  Αλλά το 2025, οι εισαγωγές οχημάτων της μειώθηκαν κατά 50 %, φτάνοντας το μισό εκατομμύριο μονάδες, ενώ οι εξαγωγές της ανήλθαν σε 9 εκατομμύρια μονάδες. Το 2025 η Κίνα παράγει τα 2/3 των ηλεκτρικών αυτοκινήτων σε παγκόσμια βάση και αυξάνει τις εξαγωγές της προς την ΕΕ με ετήσιο ρυθμό 20%.

Σύμφωνα με προβλέψεις, η Κίνα είναι σε θέση να καλύψει, με την παραγωγή της το σύνολο του παγκόσμιου εμπορίου αυτοκινήτων, που ανέρχεται σε 85 εκατομμύρια.

Το συνολικό εμπορικό πλεόνασμα της Κίνας διπλασιάζεται στα 1.200 δισ. δολάρια το 2025, δηλαδή στο πρωτοφανές ποσό του 6% του ΑΕΠ της. Το διμερές εμπορικό πλεόνασμα με την ΕΕ διπλασιάζεται επίσης στα 360 δισ. Ευρώ. Μόνο με  τη Γερμανία, εκτινάσσεται στα 90 δισ. ευρώ. Η Κίνα φαίνεται να αρπάζει τη βιομηχανία της ΕΕ.

Να παρατηρήσω στο σημείο αυτό, ότι μετά το 2022 η ΕΕ αντιμετωπίζει το πρόβλημα της υψηλής εξωτερικής τιμής του ευρώ, ενώ αντιθέτως η Κίνα, προκειμένου να διατηρήσει το πλεονέκτημα της χαμηλής εξωτερικής αξίας του γιουάν παρεμβαίνει με την κεντρική της τράπεζα, με πάνω από 600 δισεκατομμύρια δολάρια τους τελευταίους μήνες, για να αποτρέψει την άνοδο του γιουάν (1)

Η Κίνα, παράλληλα, είναι αυτή που ελέγχει το 70% της παγκόσμιας παραγωγής  μπαταριών αυτοκινήτων, που όπως είναι γνωστό αποτελούν το σπουδαιότερο τμήμα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων και το 90% της παγκόσμιας αγοράς τηλεκατευθυνόμενων αεροσκαφών.  Είναι η πρώτη αγορά στον κόσμο για ρομπότ. Διαθέτει το μεγαλύτερο σιδηροδρομικό δίκτυο της υφηλίου. Ελέγχει τα ορυχεία στρατηγικών μετάλλων κ.α.

Να παρατηρήσω ότι έλλειμμα εμπορικού ισοζυγίου με την Κίνα έχει και η Αμερική, η οποία και εξοργίζεται εναντίον της, και η οποία, σε αντίθεση με την Ευρώπη, λαμβάνει σκληρά μέτρα, όπως αυτά των δασμών, παρότι, όπως τόνισα ήδη, δεν  είναι σίγουρο ότι θα έχει επιτυχία.

Ωστόσο, υπάρχει  έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων, που αφήνει χαραμάδες ελπίδας,  ότι  θα αποφευχθεί προς το παρόν, συντριπτική νίκη της Κίνας, εναντίον των ΗΠΑ. Αν και, ορισμένες αναλύσεις καταλήγουν στο συμπέρασμα, ότι η Κίνα ξεπέρασε, ήδη, την Αμερική από το 2018 σε όρους αγοραστικής δύναμης.

Σε αντίθεση με την Αμερική, που μάχεται εναντίον της υπεροχής της Κίνας, δυστυχώς, οι προβλέψεις είναι απογοητευτικές, για την Ευρώπη, και η μοναδική θεωρητική, προς το παρόν ελπίδα, είναι η έγκαιρη στροφή της προς διαφορετικές  κατευθύνσεις και συμμαχίες.

Οι διαφορές της αντιμετώπισης των συνεπειών παρακμής ανάμεσα στην Αμερική και την Ευρώπη θέτουν το  ερώτημα  του πως και του γιατί η Ευρώπη παρέχει αυτή την εικόνα της εγκατάλειψης και γιατί  δεν αντέδρασε εγκαίρως στην καταιγίδα που ερχόταν εναντίον της. Τελικά, ποια ήταν τα βασικά λάθη και οι παραλείψεις της, που την οδήγησαν στα πρόθυρα του χαμού.

Παρότι η Ευρώπη διέβλεψε, αρκετά έγκαιρα, τον κίνδυνο, από πλευράς Κίνας, δεν κατόρθωσε όμως να τον αποτρέψει για  λόγους, που όλοι σχεδόν συνοψίζονται, στην πλήρη εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Αυτής της υποτέλειας,  που περιόριζε τις όποιας μορφής ανεξάρτητες αποφάσεις και ενέργειές της.

Εκτός του ότι έμεινε, τεχνολογικά, πίσω από τις ταχύρρυθμες εξελίξεις των ημερών μας, βάρυναν πολύ και οι κακές αποφάσεις της ή ορθότερα η απόλυτη συμμόρφωσή της στις εκάστοτε προτιμήσεις των ΗΠΑ, οι περισσότερες από τις οποίες δεν εξυπηρετούσαν δικά της συμφέροντα.

Και για να φέρω ως παράδειγμα, προς το παρόν, μόνο τον πόλεμο στην Ουκρανία, και τους τρόπους αντιμετώπισης του, η Ευρώπη δεν είχε, σε καμιά από τις φάσεις του, σχέδια και προοπτικές, που να  εξυπηρετούν τα δικά της συμφέροντα. Έτσι, δεν είναι υπερβολή να υποστηριχθεί ότι η αρχή του τέλους της Ευρώπης οφείλεται στην απώλεια φθηνής ενέργειας από τη Ρωσία, που θα μπορούσε κάλλιστα να συνεχιστεί, με διάφορους τρόπους, ακόμη και κατά τη διάρκεια του πολέμου. Περιττές, επίσης αποδείχθηκαν και οι διάφορες δηλώσεις απόλυτης ισοπέδωσης με τις, κατά καιρούς,  επιθυμίες της Αμερικής, σχετικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία, που όπως ήδη αποδείχθηκε, κάθε άλλο παρά σαφείς και απόλυτες ήταν. Με αποτέλεσμα, να βρίσκονται σε αντίθεση τώρα Αμερική και ΕΕ, καθώς η πρώτη τα έχει, ουσιαστικά, βρει με τον Πούτιν και επιθυμεί την άμεση λήξη του πολέμου, και τη δεύτερη να ενθαρρύνει τη συνέχισή του.

Έτσι, λοιπόν, η πολιτική της ΕΕ, τις προηγούμενες δεκαετίες, ήταν παντελώς ανύπαρκτη, σε ότι αφορούσε τα δικά της συμφέροντα. Ενεργούσε ως σελήνη, απέναντι στον ήλιο των ΗΠΑ, με δεδομένο ότι η Αμερική θα την έσωζε αν χρειαζόταν.

Δεν πρόβλεψε, έτσι, ότι και η Αμερική, με τις νέες δυσκολίες που ήδη αντιμετωπίζει, δεν έχει πια περιθώρια για φιλίες που καλώς ή κακώς θεωρεί ανήμπορες  να της προσφέρουν σημαντικά οφέλη. Και οπωσδήποτε θεωρεί ότι δεν διαθέτει τα μέσα υλικής τους υποστήριξης. Έτσι, η Ευρώπη, σε πείσμα της κακής της οικονομικής κατάστασης, οφείλει να αντιμετωπίσει και τη στρατικοποίησή της, από τη στιγμή που ο Τραμπ έκανε σαφή την απόφασή του, να μη συνεχίσει την πολύχρονη υποχρέωση των ΗΠΑ, να  αναλαμβάνουν δηλαδή αυτές, τις δαπάνες της άμυνας της.

Σίγουρα,  η ευρωπαϊκή άμυνα θα έπρεπε να είχε αντιμετωπιστεί από την αρχή της σύστασης  της ΕΕ. Αλλά και τώρα, αν η ΕΕ δεν είχε ξεπεράσει κάθε όριο εχθρότητας, εναντίον της Ρωσίας,  χωρίς  λόγο, δεν θα βρισκόταν στην ανάγκη να δράσει με τέτοια βιασύνη, και κάτω από το φόβο επίθεσης, εναντίον  της Ρωσίας.

Και, βέβαια, ας μην κάνει το λάθος η ΕΕ να επικαλεστεί ευαισθησίες, απέναντι στη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ενόσω δεν τις επέδειξε στην περίπτωση της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο.

Β. Γιατι η  Ευρωπη ειναι πιο προβληματική απο τις ΗΠΑ

Ως κυρίαρχη αδυναμία της Ευρώπης, γενικά, αλλά και ειδικότερα σε σύγκριση με την Αμερική, προβάλλει η θέση της στις νέες τεχνολογίες.

Η  τεχνολογική   οπισθοδρομικότητα της ΕΕ, στις νέες τεχνολογίες, ήρθε πρόσφατα στην επιφάνεια με αφορμή την εξαιρετική πρόοδο, στον τομέα, που  επιδεικνύουν  αναπτυσσόμενες οικονομίες, όπως οι BRICS.

Αναφέρομαι, ειδικότερα, με αφορμή  την πρόσφατη  δήλωση των  αραβικών εμιράτων, ότι σε δύο χρόνια από σήμερα, το 50%  της κυβέρνησής τους θα αποτελείται από ΤΝ, που  θα είναι σε θέση να λαμβάνει άμεσες αποφάσεις.

Ήταν, έτσι,  φυσιολογικό να έρθει στην επικαιρότητα  το ερώτημα του πως και του γιατί η ΕΕ έχει, ουσιαστικά, παραμείνει στο περιθώριο των νέων τεχνολογιών. Ενώ, αντιθέτως, αναπτυσσόμενες και μάλιστα μουσουλμανικές χώρες, που αντιμετωπίζονταν περιφρονητικά από τη Δύση,  όπως τα εμιράτα, και όχι μόνο,  καταλαμβάνουν ξαφνικά το διεθνές προσκήνιο, ως σημαιοφόροι εξαιρετικά προηγμένων τεχνολογιών, τις οποίες η Ευρώπη δεν είναι σε θέση να προσεγγίσει.

Ξαφνικά, βέβαια, δεν ήταν, γιατί από καιρό έχουν αναπτύξει υποδομές υψηλής απόδοσης, έχουν οργανώσει μια διοίκηση, σε μεγάλο βαθμό, ψηφιοποιημένη, υιοθέτησαν νωρίς  ψηφιακή ταυτότητα, και μπόρεσαν να προσελκύσουν στο έδαφός τους  γνωστές τεχνολογικές εταιρείες, κεφάλαια και ταλέντα. Στα εμιράτα έχει επενδύσει η Microsoft δισεκατομμύρια, καθώς και η Amazon και άλλα γνωστά ονόματα στο χώρο.

Και το ερώτημα τίθεται επιτακτικό και με οδυνηρό τρόπο, το πως και το γιατί η ΕΕ δεν μπόρεσε να ακολουθήσει τις επαναστατικές εξελίξεις στον ψηφιακό χώρο.

Ανάμεσα σε διάφορες ερμηνείες, σχετικά με την τεχνολογική καθυστέρηση της ΕΕ,  αναφέρθηκε εντελώς πρόσφατα  και για πρώτη φορά από όσο γνωρίζω η ακόλουθη, που ενδιαφέρει ιδιαίτερα την Ελλάδα.  Συγκεκριμένα,  υποστηρίζεται ότι η δημοκρατία στην ΕΕ, που συνδυάζεται και με βαριά γραφειοκρατία, αλλά και  πολύχρονη υποταγή στις εκάστοτε επιλογές των ΗΠΑ, είναι υπεύθυνη για την πολύ σημαντική καθυστέρηση  της ΕΕ στις νέες τεχνολογίες.

Η επιτυχής πρόσβαση και χρήση νέων τεχνολογιών, από χώρες με καθεστώς λιγότερο προσκολλημένο σε δημοκρατικές διαδικασίες, αναγνωρίζεται  ότι ευνοεί τη λήψη γρήγορων και επιτυχών αποφάσεων.  Ως παράδειγμα, μεταξύ και άλλων,  αναφέρονται οι   εφαρμογές παρακολούθησης προσώπων, που όπως είναι γνωστό, απαγορεύονται, καταρχήν, σε χώρες που επίσημα αναγνωρίζονται ως  δημοκρατικές.  Δεν αποτελεί, συνεπώς,  έκπληξη το γεγονός ότι, σε χώρες όπου η δημοκρατία δεν κυριαρχεί, υπάρχει λιγότερη επιφυλακτικότητα στο να ανατεθούν ευθύνες στις τεχνολογίες.

Η δημοκρατία θέτει,  σε πολλές περιπτώσεις, φραγμούς στη χρήση ορισμένων τεχνολογιών, εξαιτίας των  ρυθμίσεων, που απαιτούνται.  Όπως ανάμεσα και σε άλλες, για την περίπτωση της Ευρώπης, ο Γενικός Κανονισμός για την Προστασία  Δεδομένων απαιτεί διαδικασίες βαθιά εξαρτημένες από ρυθμίσεις.

Επιπλέον, οι δυσχέρειες και καθυστερήσεις υιοθέτησης νέων τεχνολογιών, στις δημοκρατίες πάντοτε, αφορούν και τις επιχειρηματικές αποφάσεις, οι οποίες οφείλουν να είναι προσεκτικές, διότι διαφορετικά κινδυνεύουν να υποστούν κυρώσεις, σε περίπτωση, που κατηγορηθούν για κακή χρήση προσωπικών δεδομένων.  Επίσης, και στον ιατρικό τομέα, και ειδικότερα στο Βέλγιο, έχουν θεσπιστεί κανόνες  που δεν επιτρέπουν στα νοσοκομεία να μοιράζονται  πληροφορίες, για τη βελτίωση της θεραπείας του καρκίνου, αν δεν δοθεί η συγκατάθεση των ασθενών.

Στις χώρες του Κόλπου ή στην Άπω Ανατολή, τα ζητήματα αυτά τίθενται επί διαφορετικής βάσης.  Αυτές οι χώρες δεν εφαρμόζουν τον ΓΚΠΔ και, ως εκ τούτου, αντιμετωπίζουν λιγότερους περιορισμούς, σχετικά  με την προστασία της ιδιωτικής ζωής.

Μια  γενικότερη ερμηνεία αυτών των δυσχερειών, που επικρατούν στη Δύση, και ειδικότερα στην ΕΕ είναι η, για διαφόρους λόγους, έλλειψη εμπιστοσύνης στο κράτος, που δεν συναντιέται  σε χώρες μη δημοκρατικές, όπου εμπιστεύονται το κράτος τους.

Η έλλειψη αυτή εμπιστοσύνης κορυφώνεται στην περίπτωση της ΕΕ, όπου η συνύπαρξη πολλών κρατών, αποτελεί από μόνη της  παράγοντα δυσπιστίας.

Στις χώρες με λιγότερες απαιτήσεις δημοκρατίας, από τη Δύση επιτρέπεται με τη χρήση διαφόρων τεχνολογιών, η παρακολούθηση ατόμων και, θεωρητικά τουλάχιστον, εξασφαλίζεται έτσι μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και ασφάλεια.

Ακόμη, στις χώρες με περιορισμένη δημοκρατία, δεν υπάρχουν συνδικάτα και  εκλογές. Υποστηρίζεται ότι  η έλλειψή τους   ευνοεί την εφαρμογή της ΤΝ, και εξασφαλίζει διαδικασίες  αποτελεσματικές  και γρήγορες.

Η χρήση τεχνητής νοημοσύνης προσφέρει πολλές δυνατότητες. Αναλύει αιτήματα και  προτείνει λύσεις,  εξασφαλίζει αυτόνομη λειτουργία μέσα σε πλαίσιο που έχει προκαθοριστεί,  κάνει συστάσεις,  διευκολύνει  αλληλουχία ενεργειών,  λαμβάνει  γρήγορες αποφάσεις,  και όλα αυτά εκτελούνται  χωρίς τη συμμετοχή   ανθρώπινης παρουσίας.

Το συμπέρασμα, συνεπώς, με βάση τα παραπάνω δεδομένα, είναι ότι οι δημοκρατικές χώρες υστερούν έναντι των μη δημοκρατικών, σε όρους ταχύτητας και αποτελεσματικότητας,  κατά τη  λήψη αποφάσεων με  ΤΝ, διότι αυτή επιτρέπεται σε περιορισμένη κλίμακα σ’ αυτές. .

Όμως, στο σημείο αυτό, απαιτούνται ορισμένες διευκρινήσεις σχετικά με  τις διαφορές της δημοκρατίας που εφαρμόζεται, σε  χώρες που εμφανίζονται ως δημοκρατικές, και ειδικότερα στην περίπτωση της  ΕΕ, και σε αυτές που αναγνωρίζονται με καθεστώς ανελεύθερης δημοκρατίας. Κρίνω απαραίτητη την παρατήρηση ότι  πραγματική δημοκρατία αναγνωρίζεται ότι εφαρμόζει μόνο το 8% των κατοίκων του πλανήτη μας, ενώ το υπόλοιπο 92% πολλαπλές μορφές υβριδικής δημοκρατίας. Συνεπώς, οι παρατηρήσεις και οι διακρίσεις, που αναφέρονται παραπάνω έχουν μικρότερη απήχηση από αυτήν που γενικά υποστηρίζουν.

Και το ερώτημα που τίθεται είναι, το αν  οι δημοκρατίες  είναι σε θέση να μεταμορφώσουν το κράτος τους μέσω της τεχνητής νοημοσύνης χωρίς να προδώσουν τις αξίες τους, χωρίς να παραβιάσουν τις δημόσιες και ατομικές ελευθερίες;

Ή και, ακόμη, το κατά πόσον στον προηγμένο ψηφιακό κόσμο θα εξακολουθήσουν οι κάτοικοι του πλανήτη να ενδιαφέρονται για το αν το καθεστώς εντός του οποίου υπάρχουν είναι δημοκρατικό και πόσων καρατιών.

Ριψοκινδυνεύοντας να κάνω μια πρόβλεψη, στο σημείο αυτό, θα έλεγα ότι, για το τελευταίο, για το οποίο θα ενδιαφέρονται, οι μελλοντικοί κάτοικοι του πλανήτη,  θα είναι η δημοκρατία, καθώς, ήδη, το πολίτευμα της ανελεύθερης δημοκρατίας ξαπλώνεται, με ταχείς ρυθμούς, στην υφήλιο.

Ωστόσο, προς το παρόν, το δίλημμα της Ευρώπης δεν είναι το κατά πόσον κινδυνεύει η δημοκρατία της, αν  εκμεταλλευτεί την ΤΝ, αλλά το  αν διαθέτει τις δυνατότητες που απαιτεί η, σε βάθος, χρήση της. Ακόμη, το πρόβλημα της Ευρώπης είναι η  χαμηλή ανταγωνιστικότητά της, η έλλειψη καινοτομίας της, αλλά και οι απαιτήσεις του Συμφώνου Σταθερότητας, που την υποχρεώνουν  σε μόνιμη λιτότητα, καθώς το ευρώ είναι ένα προβληματικό νόμισμα.

ΜΕΡΟΣ ΙΙ. ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΕΕ

Αναφορικά με το μέλλον της ΕΕ, μετά το διαζύγιό της από τις ΗΠΑ, που φαίνεται οριστικό, υπάρχουν δύο σενάρια: το αισιόδοξο, που προβλέπει τη συνέχιση της ύπαρξής της, με ορισμένες προϋποθέσεις, και το απαισιόδοξο, που προλέγει τη διάλυσή της, εις τα εξ ων συνετέθη.

Α. Προϋποθέσεις επιβίωσης της ΕΕ

Η ΕΕ οφείλει να συνειδητοποιήσει τον  απογαλακτισμό της  από τη μόνιμη εποπτεία των  ΗΠΑ και το ότι εφεξής οφείλει να συνεχίσει μόνη, το σχεδιασμό των μελλοντικών της δραστηριοτήτων, με γνώμονα του τι συμφέρει στην ίδια και στα επί μέρους μέλη της. Αναπόφευκτη θα είναι, παράλληλα, και η ανάγκη απάντησης στο  δύσκολο ερώτημα, στον εαυτό της, κατά πόσον θα έχει νόημα η συνέχιση της ύπαρξής της, αλλά και κατά πόσο θα είναι εφικτή. Η ΕΕ οφείλει, δηλαδή, να απαντήσει στο ερώτημα του τι ακριβώς μπορεί να προσφέρει  τώρα στα μέλη της, σε μια νέα διεθνή τάξη, που δεν είναι πια η παγκοσμιοποίηση,  δεν βασίζεται στη φιλελεύθερη  δημοκρατία, το περιβάλλον δεν ευνοεί ενώσεις κρατών, αλλά αντιθέτως έχει επανέλθει δριμύς στο προσκήνιο ο θεσμός του κράτους-έθνους και η Ευρώπη βρίσκεται σε φάση προχωρημένης παρακμής.

Εξυπακούεται, ότι το νέο αυτό  περιβάλλον, είναι πολύ πιο προβληματικό, σε σύγκριση με  το προηγούμενο, με πολλές περισσότερες αμφιβολίες για το κατά πόσο θα μπορέσει να βοηθήσει τα μέλη της ΕΕ, που βρίσκονται σε   διαφορετικά  στάδια  ανάπτυξης   στο  Βορρά και στο Νότο της.

Θεωρητικά, η προχωρημένη αποβιομηχάνισή της, θα απαιτούσε μια νέα εκβιομηχάνιση, που όμως είναι πολύ δύσκολη αν όχι αδύνατη για πολυάριθμους, όσο και εμφανείς λόγους. Θα μπορούσε, ωστόσο να επιδιωχθεί επανεγκατάσταση  επιχειρήσεών της που, στο διάστημα της παγκοσμιοποίησης, μετεγκαταστάθηκαν σε άλλες χώρες, και κυρίως στην Κίνα.

Αλλά,  και η υλοποίηση αυτής της προσπάθειας  προσκρούει σε πολλά και συχνά ανυπέρβλητα εμπόδια, λόγω του κατακερματισμού των παραγωγικών φάσεων, που επικράτησε σε σημαντικό βαθμό, στη μακρά περίοδο της παγκοσμιοποίησης.

Κατά την περίοδο του Covid έγινε σαφής η σημαντική εξάρτηση της Ευρώπης, στον τεχνολογικό, οικονομικό, βιομηχανικό και  ενεργειακό τομέα. Η αναπλήρωσή αυτών των ελλείψεων φαίνεται προβληματική και εξαιρετικά χρονοβόρα.

Αναφορικά με την αναζήτηση νέων κινήσεων της ΕΕ, στον τομέα του διεθνούς εμπορίου, η ΕΕ θα έπρεπε  να αναβαθμίσει τις επαφές της με την Κίνα, που μέχρι τώρα ήταν περιορισμένες και συμπιεσμένες, από φόβο μήπως  δυσαρεστηθούν οι ΗΠΑ, αλλά και η προσπάθεια  προσέγγισης της  Ινδίας. Ακόμη, στο μέτρο του εφικτού, σοφή θα ήταν  και η προσπάθεια κάποιας μορφής προσέγγισης της Ρωσίας, τουλάχιστον σε ότι αφορά την άρση κινήσεων και αποφάσεων   που χαρακτηρίζονται από παροξυσμό εναντίον της.

Επιβάλλεται, ακόμη και η άρση   των αναποτελεσματικών κυρώσεων, εναντίον της Ρωσίας, που ούτως ή άλλως στρέφονται εναντίον της Ευρώπης και που, δυστυχώς, δημιούργησαν ένα αγεφύρωτο χάσμα ανάμεσά τους. Θα έπρεπε, ακόμη, να αναθεωρήσει τις υποχρεώσεις, που ανέλαβε, θα έλεγα με δόση επιπολαιότητας, στη συμφωνία Mercosur, που θα εξασθενίσει τη γεωργία και κτηνοτροφία της, τομείς απολύτως ζωτικούς, σε περίοδο που δυστυχώς αναγγέλλεται, έντονα πολεμική.

Και έρχομαι, τώρα, στο σημαντικό πρόβλημα της ΕΕ, που είναι η απόφασή της για άμεση στρατικοποίηση,

Παρότι ο πόλεμος στην Ουκρανία βαίνει προς το τέλος του, όπως ελπίζεται. Παρότι ο Τραμπ δείχνει περισσότερο από  συμφιλιωμένος με τον Πούτιν.  Και  παρότι οι προθέσεις του πλανητάρχη κάθε άλλο παρά παραπέμπουν σε μελλοντικές  πολεμικές δραστηριότητες, ωστόσο η ΕΕ  εμφανίζεται πανικόβλητη, με τη βεβαιότητα ότι επίκειται ρωσική επίθεση εναντίον της.

Γι’ αυτό, και προκειμένου να προστατεύσει τα σύνορά της, από τον υποτιθέμενο ρωσικό επεκτατισμό, εγκαταλείπει  πλήρως τα προηγούμενα σχέδιά της όπως, ανάμεσα και σε άλλα την πράσινη   ανάπτυξη, την προσπάθεια  σε κάποιο βαθμό, επαν εκβιομηχάνισης, τη βελτίωση της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης και έρευνας  κ.ο.κ. και επικεντρώνεται στην ανάγκη κατεπείγουσας στρατικοποίησης της.

Πράγματι, η ΕΕ, δίνει την εντύπωση ότι θεωρεί περίπου σίγουρο  ότι η Ρωσία, με το πέρας του πολέμου στην Ουκρανία, θα επιδοθεί σε  συντονισμένες προετοιμασίες, προκειμένου να επιτεθεί σε  ολόκληρη την Ευρώπη. Είναι, προς τούτο, χαρακτηριστικές  οι δηλώσεις του  Γάλλου προέδρου Μακρόν, ο οποίος κρούει τον κώδωνα του κινδύνου υποστηρίζοντας ότι  « Η Γαλλία δεν είναι νησί. Το Στρασβούργο-Ουκρανία, περίπου 1500 χιλιόμετρα, δεν είναι μακριά». Συνεχίζοντας ο Γάλλος πρόεδρος προβλέπει ότι: «Σε περίπτωση παύσης του πολέμου στην Ουκρανία, η Μόσχα σίγουρα θα επιτεθεί στη Μολδαβία και  στη Ρουμανία». Και συνοψίζοντας την κατάσταση ο κ. Μακρόν δηλώνει: «Είναι άραγε απαραίτητο να κρούουμε τον κώδωνα του κινδύνου στους συμπατριώτες μας, διαπιστώνοντας  ότι η ύψιστη απειλή στα σύνορά μας είναι η Ρωσία»;

Η κατεπείγουσας μορφής απόφαση της ΕΕ, να επικεντρωθεί αποκλειστικά στην άμυνά της, φαίνεται πράγματι ακατανόητη, με βάση το τέλος του πολέμου στην Ουκρανία, αλλά και με βάση, κυρίως, την πολύ ειδικής μορφής αξία, που εκπροσωπεί η Ουκρανία, για τη Ρωσία, και που είναι παράλογο να  γενικευθεί, όπως φαίνεται να το  φοβάται η ΕΕ. Πράγματι, η Ουκρανία αποτελεί την  «εθνική» σλαβική και ορθόδοξη  καρδιά της παλιάς τσαρικής αυτοκρατορίας, που δεν συγκρίνεται για τη Ρωσία, με καμιά άλλη περιοχή της υφηλίου.

Χωρίς τίποτα να αποκλείεται, σχετικά με το πως είναι δυνατόν να αρχίσει ένας πόλεμος, ωστόσο τίποτα δεν προδικάζει πιθανή απόφαση της Ρωσίας, να καταλάβει την Ευρώπη. Αντιθέτως, θα μπορούσε να υποστηριχθεί, ότι η υποτιμητική και εχθρική συμπεριφορά της ΕΕ απέναντι στη Ρωσία  δημιουργεί αναίτιες εντάσεις.

Επανέρχομαι στην απόφαση της ΕΕ για άμεση αντιμετώπιση της άμυνάς της, για να παρατηρήσω ότι αυτή η απόφαση όφειλε να υλοποιηθεί από την αρχή της σύστασής της.  Ενώ, η τρέχουσα συγκυρία είναι η λιγότερη κατάλληλη, καθώς βρίσκει την ΕΕ, σε οικονομική στασιμότητα, χρεωμένη, διαιρεμένη και με την προοπτική ότι θα αναλάβει η ίδια τη δαπάνη της ανασυγκρότησης της Ουκρανίας.

Ωστόσο, η απειλή της επίθεσης από τη Ρωσία, που οπωσδήποτε δεν αντέχει σε σοβαρή ανάλυση, φαίνεται να υποκρύπτει μια πιο σοβαροφανή αιτία της απόφασης άμυνας της ΕΕ που, παραδόξως, αναφέρεται ελάχιστα. Πρόκειται, συγκεκριμένα για την απαίτηση του νέου πλανητάρχη, που ενισχύεται και από σωρεία αξιωματούχων, σχετικά με την ανάγκη της ΕΕ να διαθέτει εφεξής, για άμυνα, αντί 2% του ΑΕΠ της, όπως μέχρι σήμερα, 5%. Η διαφορά της επιβάρυνσης για την ΕΕ υπολογίζεται σε 516 δισεκατομμύρια Ε, τα οποία δεν υπάρχουν, αλλά αναζητούνται.

Η, χωρίς, αντίρρηση αποδοχή της απαίτησης αυτής του Τραμπ, από την Ευρώπη, και η προσπάθεια δικαιολόγησης  της κάτω από τη δήθεν άμεση απειλή ρωσικής επίθεσης, εναντίον της, μαρτυρεί την αδυναμία ανεξαρτητοποίησης της ΕΕ, από την κηδεμονία των ΗΠΑ, παρά την  πρόσφατη απαξιωτική τους συμπεριφορά προς αυτήν.

Οπωσδήποτε, αναλύοντας την πρόταση αυτή του  Τραμπ, που φαινομενικά επιδιώκει μια ανεξάρτητη, σε άμυνα, Ευρώπη, αναπόφευκτα καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δεν είναι και τόσο ανιδιοτελής. Και τούτο, διότι με το 2% του ΑΕΠ για άμυνα η Ευρώπη προμηθευόταν το 55% των παραγγελιών της πολεμικού υλικού, από τις ΗΠΑ, ποσοστό που δεν αναμένεται να περιοριστεί, 6.8% από τη Γερμανία και 5.3% από τη Γαλλία.

Η πάνω από διπλάσια αύξηση της δαπάνης, για την ευρωπαϊκή άμυνα, τώρα, θα συμβάλλει αποφασιστικά στην προσπάθεια του Τραμπ, να ξαναγίνει η Αμερική μεγάλη.

Από πλευράς ΕΕ, όμως, η άμυνα που καθίσταται ήδη πρωταρχικός της στόχος, και με τη βεβαιότητα ότι το απαιτούμενο τεράστιο ποσό των 516 δισεκατομμυρίων  δεν είναι διαθέσιμο και θα πρέπει να αναζητηθεί, παραπέμπει σε εξαιρετικά δυσμενές σενάριο, για την ΕΕ, τα επόμενα χρόνια. Θα απαιτηθεί, προφανώς, υψηλό δάνειο, που αναπόφευκτα θα συνοδευτεί από σκληρή λιτότητα στα κράτη-μέλη, από επιβολή ειδικών φόρων και από ανερχόμενη δυσαρέσκεια των κρατών-μελών, που ουδόλως αποκλείεται να την οδηγήσει σε διάλυση.

Β. Η διάλυση της ΕΕ

Οι συζητήσεις για πιθανή διάλυση της ΕΕ ενισχύονται από την αβεβαιότητα που επικρατεί στις διεθνείς εξελίξεις, καθώς και από τα πολλαπλασιαζομενα αδιέξοδα στο χώρο της ΕΕ.

Ανατρέχοντας στην, μέχρι τώρα πορεία της ενωμένης Ευρώπης, θα πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι αυτή δεν ήταν, δυστυχώς επιτυχής, και σύμφωνη με τις αρχικές της υποσχέσεις.

Καταρχήν, η βιασύνη της δημιουργίας κοινού νομίσματος, πριν ακόμη υπάρξει η πολιτική ενοποίηση, οδήγησε στο ευρώ, που είναι δυστυχώς ελαττωματικό μέσο πληρωμής, ακριβώς επειδή δεν διαθέτει πίσω του κυβέρνηση, που να το κατευθύνει και να το σταθεροποιεί.

Το ρόλο αυτόν ανέλαβε το Σύμφωνο Σταθερότητας, επιβάλλοντας  νόμισμα, που είναι σε θέση να λειτουργήσει μόνο σε περιβάλλον   σταθερότητας τιμών.  Έτσι, όμως, αποκλείονται πολιτικές του  Keynes, που εκκινούν από αύξηση της ζήτησης, η οποία αρχικά απευθύνεται σε ανύπαρκτη  προσφορά, που  ακριβώς, επιδιώκεται έτσι  να δημιουργηθεί, αυξάνοντας  το επίπεδο εκκίνησης του ΑΕΠ.

Το ευρωπαϊκό αυτό νόμισμα θεωρείται υπεύθυνο για την αναιμική ανάπτυξη της Ευρωζώνης, και επιπλέον, για το μόνιμο ελλειμματικό εμπορικό ισοζύγιο του Νότου, απέναντι στο ενεργητικό εμπορικό ισοζύγιο του ευρωπαϊκού Βορρά.

Επιπλέον, η ύπαρξη σημαντικών διαφορών, μεταξύ των μελών της ΕΕ, οι οποίες προβάλλονται περισσότερο σε περίοδο δύσκολων συνθηκών, όπως οι τωρινές, καθιστούν όχι απλώς δύσκολη, αλλά και επικίνδυνη για αποτυχία, την εφαρμογή κοινής πολιτικής για όλα τα μέλη.

Συνεπώς, χωρίς και να εύχεται κανείς τη διάλυση της ΕΕ, δεν δικαιολογείται και να τρομοκρατείται από  μια τέτοια πιθανότητα, που δεν αποκλείεται να εξασφαλίσει καλύτερα αποτελέσματα από τα μέχρι τώρα, στις επί μέρους ευρωπαϊκές οικονομίες.

Οι αστροναύτες της NASA και της ESA ολοκλήρωσαν διαστημικό περίπατο στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό

0

Από επάνω, ο αστροναύτης της NASA Anil Menon και η αστροναύτης της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) Sophie Adenot εργάζονται σε κεραία επικοινωνίας διαστήματος-εδάφους στο εξωτερικό του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού.

Ο αστροναύτης της NASA Anil Menon και η αστροναύτης της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) Sophie Adenot ολοκλήρωσαν τον διαστημικό τους περίπατο στο εξωτερικό του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού στις 2:52 μ.μ. ώρα Ανατολικής Ακτής ΗΠΑ.

Κατά τη διάρκεια του διαστημικού περιπάτου, ο οποίος διήρκεσε 6 ώρες και 23 λεπτά, οι Menon και Adenot ολοκλήρωσαν την αφαίρεση μιας κεραίας επικοινωνίας διαστήματος-εδάφους που είχε υποστεί βλάβη και τη στερέωσαν με μακράς διάρκειας πρόσδεση στη δικτυωτή κατασκευή του Διαστημικού Σταθμού. Τα μέλη του πληρώματος χρειάστηκαν περισσότερο χρόνο από τον αναμενόμενο για να αποσυνδέσουν τα ηλεκτρικά καλώδια και να χαλαρώσουν τους κοχλίες, με αποτέλεσμα να καθυστερήσουν οι εργασίες εγκατάστασης της ανταλλακτικής κεραίας. Η εγκατάσταση αναμένεται να ολοκληρωθεί σε μελλοντικό διαστημικό περίπατο.

Προς το τέλος του διαστημικού περιπάτου, το πλήρωμα πραγματοποίησε επίσης εργασίες τακτοποίησης, καθώς και επιθεώρηση και αντικατάσταση ενός φορητού στηρίγματος ποδιών κοντά στον αεροφράκτη Quest.

Ο Διαστημικός Σταθμός εξακολουθεί να λειτουργεί με μία πλήρως λειτουργική κεραία επικοινωνίας διαστήματος-εδάφους, η οποία παρέχει επικοινωνίες υψηλού ρυθμού μετάδοσης δεδομένων με τους Δορυφόρους Παρακολούθησης και Αναμετάδοσης Δεδομένων της NASA και με κέντρα ελέγχου σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένου του Κέντρου Ελέγχου Αποστολών της υπηρεσίας στο Χιούστον.

Στη Γη, οι υπεύθυνοι σχεδιασμού της αποστολής θα εξετάσουν το σχέδιο για τη συνέχιση των εργασιών, οι οποίες πρόκειται να ολοκληρωθούν στον επόμενο διαστημικό περίπατο, που προς το παρόν έχει προγραμματιστεί για την Τρίτη 25 Αυγούστου.

Ο αμερικανικός διαστημικός περίπατος 97 ήταν ο δεύτερος στην καριέρα του Menon και ο πρώτος για την Adenot. Η Adenot είναι η πρώτη Γαλλίδα που πραγματοποίησε διαστημικό περίπατο. Ήταν επίσης ο 282ος διαστημικός περίπατος για την υποστήριξη της συναρμολόγησης, της συντήρησης και της αναβάθμισης του Διαστημικού Σταθμού.

Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του Σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του Διαστημικού Σταθμού, τον λογαριασμό @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και του ISS στο Instagram. 

NASA

Οφείλουν τα κράτη να ελέγχουν τα σύνορά τους; Η κρίση της Θέουτα και το διεθνές δίκαιο

0

Της Carmen Pérez-Gonzalez

@CpgUC3M

Η Carmen Pérez είναι τακτική καθηγήτρια Δημοσίου Διεθνούς Δικαίου και Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Carlos III της Μαδρίτης και μέλος της Ερευνητικής Ομάδας για το Δίκαιο και τη Δικαιοσύνη…

18 Αυγούστου 2026

Η Θέουτα, ένας ισπανικός θύλακας στις ακτές της Βόρειας Αφρικής με πληθυσμό περίπου 80.000 κατοίκων, βίωσε μια άνευ προηγουμένου μαζική εισροή ανθρώπων κατά την τελευταία εβδομάδα του Ιουλίου. Περίπου 70.000 άνθρωποι, κυρίως Μαροκινοί υπήκοοι αλλά και άτομα από άλλες χώρες, εισήλθαν παράτυπα στην επικράτεια. Μολονότι τα ακριβή αίτια παραμένουν αβέβαια, άμεση αφορμή φαίνεται ότι αποτέλεσε ένα κύμα ψευδών πληροφοριών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σύμφωνα με τις οποίες τα σύνορα της Ισπανίας ήταν ανοικτά. Ο ισχυρισμός αυτός βασίστηκε εν μέρει σε μια διαστρεβλωμένη ερμηνεία της απόφασης του ισπανικού Ανωτάτου Δικαστηρίου της 29ης Ιουνίου 2026 σχετικά με το λεγόμενο καθεστώς «απώθησης στα σύνορα» (rechazo en frontera), το οποίο εφαρμόζεται στους φράχτες της Θέουτα και της Μελίγια.

Το Ανώτατο Δικαστήριο είχε διευκρινίσει ότι το καθεστώς αυτό δεν εφαρμοζόταν σε πρόσωπα που αναχαιτίζονταν στη θάλασσα· αντιθέτως, οι περιπτώσεις τους έπρεπε να αντιμετωπίζονται βάσει της συνήθους διαδικασίας απομάκρυνσης του άρθρου 58 του ισπανικού νόμου περί αλλοδαπών. Η απόφαση δεν καθιέρωνε ανοικτά σύνορα, αλλά έτσι παρουσιάστηκε στο διαδίκτυο. Οι συνέπειες ήταν δραματικές. Πολλοί από τους αφιχθέντες ήταν πεινασμένοι, αφυδατωμένοι και χωρίς κατάλυμα. Τουλάχιστον 82 άνθρωποι πέθαναν, μεταξύ των οποίων άτομα που πνίγηκαν ή καταπλακώθηκαν μέσα στον πανικό. Σύμφωνα με αναφορές, μεταξύ των αφιχθέντων βρίσκονταν χιλιάδες ασυνόδευτοι ανήλικοι. Οι περισσότεροι επέστρεψαν στη συνέχεια οικειοθελώς στο Μαρόκο ή συνοδεύτηκαν κατά την επιστροφή τους μέσω των συνοριακών διελεύσεων. Έως τις 4 Αυγούστου, αρκετές χιλιάδες παρέμεναν στη Θέουτα, συμπεριλαμβανομένων περίπου 1.000 ασυνόδευτων ανηλίκων —ανάμεσά τους και κορίτσια που έχουν καταγγείλει σεξουαλική κακοποίηση.

Η κρίση εξελίχθηκε γρήγορα σε διπλωματικό και πολιτικό ζήτημα. Η Ισπανία χαρακτήρισε τις διελεύσεις παραβίαση της εδαφικής της ακεραιότητας. Έγιναν παραλληλισμοί με την Πράσινη Πορεία του Μαρόκου το 1975, ενώ ορισμένοι πολιτικοί και σχολιαστές επικαλέστηκαν την πιο πρόσφατη εργαλειοποίηση της μετανάστευσης από τη Λευκορωσία εις βάρος της Πολωνίας. Τέτοιες δηλώσεις πρέπει να γίνονται αντιληπτές υπό το πρίσμα του γεωγραφικού και πολιτικού πλαισίου της Θέουτα και της Μελίγια, την κυριαρχία επί των οποίων το Μαρόκο διεκδικεί ιστορικά.

Στο πλαίσιο αυτό, ο χαρακτηρισμός των γεγονότων ως πλήγματος κατά της εδαφικής ακεραιότητας της Ισπανίας αποκτά σημασία που υπερβαίνει τον συνήθη έλεγχο των συνόρων και πρέπει επίσης να ερμηνεύεται υπό το πρίσμα της μακροχρόνιας διαμάχης σχετικά με το καθεστώς των δύο «αυτόνομων πόλεων» (ciudades autónomas). Το Μαρόκο αρνήθηκε ότι είχε οργανώσει τα γεγονότα, αποδίδοντας τη μετακίνηση στις οικονομικές συνθήκες, στα εγκληματικά δίκτυα και στην παραπληροφόρηση. Παράλληλα, το Μαρόκο συνεργάστηκε με την Ισπανία για τις επιστροφές που ακολούθησαν.

Πράγματι, το περιστατικό στη Θέουτα δεν αποτελεί το πρώτο επεισόδιο αυτού του είδους. Τον Απρίλιο του 2021, ο Μπραχίμ Γκάλι, πρόεδρος της Αραβικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Σαχάρας και γενικός γραμματέας του Μετώπου Πολισάριο, εισήχθη σε νοσοκομείο της Ισπανίας για θεραπεία κατά της COVID-19. Η παρουσία του στην Ισπανία προκάλεσε διπλωματική κρίση με το Μαρόκο, το οποίο διαμαρτυρήθηκε έντονα για την απόφαση. Λίγες εβδομάδες αργότερα, τον Μάιο του 2021, το Μαρόκο χαλάρωσε τους ελέγχους στα σύνορά του με τη Θέουτα, με αποτέλεσμα την άφιξη περίπου 10.000 μεταναστών, μεταξύ των οποίων μεγάλος αριθμός ασυνόδευτων ανηλίκων. Η Ισπανία ανέπτυξε δυνάμεις ασφαλείας στα σύνορα και στη συνέχεια επέστρεψε πολλούς από όσους είχαν εισέλθει. Το επεισόδιο θεωρήθηκε ευρέως περίπτωση χρησιμοποίησης της μετανάστευσης ως μέσου άσκησης πολιτικής πίεσης στην Ισπανία.

Στο παρόν στάδιο, δεν είναι σαφές ότι οι μετακινήσεις του Ιουλίου 2026 εργαλειοποιήθηκαν σκόπιμα από το Μαρόκο. Ένας τέτοιος ισχυρισμός θα έπρεπε να τεκμηριωθεί με στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι μεταναστευτικές ροές διευκολύνθηκαν ή αξιοποιήθηκαν εσκεμμένα ως μέσο άσκησης πολιτικής πίεσης στη λήψη αποφάσεων από την Ισπανία. Εάν αυτό αποδεικνυόταν, η συμπεριφορά αυτή θα προκαλούσε ανησυχίες όχι μόνο από τη σκοπιά της εδαφικής ακεραιότητας της Ισπανίας, αλλά και της πολιτικής της ανεξαρτησίας, στον βαθμό που η μετανάστευση θα είχε χρησιμοποιηθεί σκόπιμα ως εργαλείο για την άσκηση πίεσης στην Ισπανία και τον επηρεασμό των πολιτικών της επιλογών. Σε μια τέτοια περίπτωση, τα γεγονότα της Θέουτα θα μπορούσαν να ενταχθούν στην ευρύτερη συζήτηση σχετικά με το κατά πόσον και σε ποιον βαθμό η σκόπιμη χρησιμοποίηση μεταναστευτικών ροών για πολιτικούς λόγους μπορεί να δικαιολογήσει τον περιορισμό, την αναστολή ή την κατ’ άλλο τρόπο αναπροσαρμογή ορισμένων νομικών εγγυήσεων που παρέχονται στους μετανάστες. Η πρόσφατη Διακήρυξη του Κισινάου φαίνεται να κινείται προς αυτή την κατεύθυνση. Μολονότι επαναβεβαιώνει ότι οι μετανάστες εξακολουθούν να δικαιούνται προστασία βάσει της ΕΣΔΑ, η Διακήρυξη αναγνωρίζει ρητά το φαινόμενο της εργαλειοποίησης της μετανάστευσης και ζητεί «νέες προσεγγίσεις» για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που θέτουν οι μεγάλης κλίμακας παράτυπες αφίξεις.

Αυτό εγείρει ένα δύσκολο ερώτημα: μπορούν οι εξαιρετικές περιστάσεις που δημιουργούνται από τη σκόπιμη πολιτική χρησιμοποίηση της μετανάστευσης να επηρεάσουν την εφαρμογή ή την ερμηνεία εγγυήσεων όπως η απαγόρευση των συλλογικών απελάσεων και η πρόσβαση στις διαδικασίες ασύλου; Το ίδιο ερώτημα ανακύπτει σε σχέση με τις ειδικές εγγυήσεις που ισχύουν για τους ασυνόδευτους ανηλίκους. Όλες αυτές οι εγγυήσεις απορρέουν, άμεσα ή έμμεσα, από την αρχή της μη επαναπροώθησης (non-refoulement) και, στην περίπτωση των παιδιών, από την αρχή του υπέρτατου συμφέροντος του παιδιού.

Δεν προτίθεμαι να εξετάσω εδώ την έκταση ή τις συνέπειες της Διακήρυξης ως προς το ζήτημα αυτό, καθώς τόσο το παρόν ιστολόγιο —βλ., για παράδειγμα, εδώ, εδώ, εδώ, εδώ και εδώ— όσο και άλλα ιστολόγια —βλ. εδώ και εδώ— έχουν ήδη δημοσιεύσει εξαιρετικές αναλύσεις του θέματος. Θα ήθελα, ωστόσο, να αναπτύξω περαιτέρω ένα ζήτημα που εντοπίστηκε σε μία από αυτές τις αναρτήσεις.

Στην ανάλυσή του σχετικά με το προκαταρκτικό σχέδιο κειμένου του τελικού εγγράφου που περιλαμβάνει στοιχεία για μια πολιτική διακήρυξη η οποία πρόκειται να υιοθετηθεί στο Κισινάου, ο Lorenzo Acconciamessa θέτει το ερώτημα εάν μπορεί να θεωρηθεί ότι τα κράτη υπέχουν υποχρέωση προστασίας των συνόρων τους. Είναι αλήθεια, όπως υποστηρίζει, ότι η προστασία των συνόρων μπορεί να νοηθεί ως κυριαρχικό δικαίωμα, το οποίο δεν φαίνεται να έχει αμφισβητηθεί ούτε από το ΕΔΔΑ ούτε γενικότερα από το διεθνές δίκαιο.

Η αφετηρία είναι σαφής: η Ισπανία και το Μαρόκο δικαιούνται να προστατεύουν την εδαφική τους ακεραιότητα και να ελέγχουν τις μεταναστευτικές κινήσεις μέσω των συνόρων τους. Δεν υπάρχει τίποτε εγγενώς παράνομο στην αποτροπή παράτυπων διελεύσεων, στην ανάπτυξη δυνάμεων ασφαλείας στα σύνορα, στην εξάρθρωση δικτύων διακίνησης ή στη διευθέτηση της επιστροφής προσώπων που δεν έχουν δικαίωμα παραμονής. Μπορεί, όμως, αυτό να χαρακτηριστεί πράγματι ως υποχρέωση; Εάν ναι, ποια θα ήταν η νομική της βάση και ποιο το περιεχόμενό της; Πρόκειται για ιδιαίτερα κρίσιμα ερωτήματα, τα οποία θα πρέπει, σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, να εξεταστούν τόσο από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης στην επικείμενη απόφασή του επί της υπόθεσης Λιθουανία κατά Λευκορωσίας, όσο και από το ΕΔΔΑ σε σειρά εκκρεμών υποθέσεων.

Καθήκον ελέγχου των συνόρων θεμελιωμένο στην υποχρέωση καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών;

Θα μπορούσε ένα τέτοιο καθήκον ελέγχου των συνόρων να θεμελιωθεί στις υφιστάμενες υποχρεώσεις των κρατών για την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης μεταναστών; Πρόκειται ίσως για μία από τις πλέον υποσχόμενες κατευθύνσεις διερεύνησης, καθώς βρίσκεται στον πυρήνα της προαναφερθείσας υπόθεσης που εκκρεμεί ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης. Το διεθνές δίκαιο δεν φαίνεται να αναγνωρίζει, γενικά, μια αυτοτελή υποχρέωση των κρατών να αποτρέπουν όλες τις παράτυπες μετακινήσεις μέσω των συνόρων τους. Η κατάσταση ενδέχεται, ωστόσο, να είναι διαφορετική όταν η παράτυπη μετανάστευση διευκολύνεται από οργανωμένα δίκτυα που δραστηριοποιούνται στην παράνομη διακίνηση μεταναστών.

Τα κράτη έχουν αναλάβει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για την πρόληψη και την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης μεταναστών, μεταξύ άλλων μέσω του Πρωτοκόλλου κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστών διά ξηράς, θαλάσσης και αέρος, το οποίο συμπληρώνει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών κατά του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος. Αυτό εγείρει το ερώτημα εάν οι υποχρεώσεις αυτές μπορούν να ερμηνευθούν ως απαιτούσες από τα κράτη όχι απλώς να διώκουν ποινικά τους διακινητές εκ των υστέρων, αλλά και να λαμβάνουν εύλογα μέτρα ώστε να αποτρέπουν τη χρησιμοποίηση της επικράτειάς τους ως βάσης για οργανωμένη παράτυπη μετανάστευση. Εάν ναι, η υποχρέωση καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης θα μπορούσε να παράσχει πιο συγκεκριμένη νομική βάση για ένα ευρύτερο καθήκον άσκησης αποτελεσματικού ελέγχου των συνόρων.

Η κρίση της Θέουτα προσφέρει μια ενδιαφέρουσα δοκιμασία για την άποψη αυτή. Το Μαρόκο δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στο Πρωτόκολλο του ΟΗΕ κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστών, επομένως η Ισπανία δεν θα μπορούσε απλώς να επικαλεστεί το Πρωτόκολλο ως πηγή δεσμευτικής υποχρέωσης του Μαρόκου. Εάν το Μαρόκο επέτρεψε εν γνώσει του ή διευκόλυνε τη μαζική μετακίνηση μεταναστών προς τα ισπανικά σύνορα, ανεξαρτήτως του εάν είχε πολιτικά κίνητρα, το ερώτημα θα ήταν αν μπορεί να συναχθεί από το γενικό διεθνές δίκαιο υποχρέωση πρόληψης και καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών.

Αυτό περιπλέκει σημαντικά το επιχείρημα: θα έπρεπε να αποδειχθεί όχι μόνο η ύπαρξη μιας τέτοιας γενικής υποχρέωσης, αλλά και το ακριβές περιεχόμενό της και, κυρίως, αν αυτή περιλαμβάνει καθήκον αποτροπής των παράτυπων αναχωρήσεων ή, με άλλο τρόπο, άσκησης αποτελεσματικού ελέγχου επί των μεταναστευτικών ροών. Επομένως, η διάκριση μεταξύ της υποχρέωσης καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών και μιας ευρύτερης υποχρέωσης ελέγχου της παράτυπης μετανάστευσης είναι κρίσιμη.

Κάθε υποχρέωση που διατυπώνεται με αυτούς τους όρους πρέπει, ωστόσο, να αξιολογείται όχι μόνο από τη σκοπιά του κράτους, αλλά και από εκείνη των ενδιαφερόμενων ατόμων. Ένα ευρέως διατυπωμένο καθήκον αποτροπής των παράτυπων αναχωρήσεων θα συνεπαγόταν αναγκαστικά περιορισμό της αναχώρησης και, ως εκ τούτου, θα έπρεπε να συμβιβαστεί με το δικαίωμα κάθε προσώπου να εγκαταλείπει οποιαδήποτε χώρα, συμπεριλαμβανομένης της δικής του, το οποίο κατοχυρώνεται στο άρθρο 13 παρ. 2 της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, στο άρθρο 12 παρ. 2 του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και στο άρθρο 2 παρ. 2 του Πρωτοκόλλου αριθ. 4 της ΕΣΔΑ.

Όπως καταδεικνύει η Jane McAdam, το δικαίωμα κάθε προσώπου να εγκαταλείπει οποιαδήποτε χώρα, συμπεριλαμβανομένης της δικής του, είναι σταθερά εδραιωμένο. Δεν μπορεί, ωστόσο, να εξομοιωθεί με δικαίωμα μόνιμης μετανάστευσης, καθώς παραμένει ένα «ατελές» δικαίωμα: εφόσον δεν αντιστοιχεί σε καμία υποχρέωση εισδοχής, δεν μπορεί να εξισωθεί με δικαίωμα μετανάστευσης. Αυτή η ασυμμετρία —και όχι κάποια αδυναμία του ίδιου του δικαιώματος— είναι που διοχετεύει τη μετακίνηση των μεταναστών στην παρατυπία, καθώς όσοι στερούνται τη νόμιμη είσοδο επιχειρούν συνήθως να εισέλθουν παράνομα (βλ. εδώ).

Η παράτυπη αναχώρηση δεν στερεί εξ αυτού του λόγου τον μετανάστη από την προστασία. Το Πρωτόκολλο κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστών μπορεί να επιτρέπει, ακόμη και να απαιτεί, από τα κράτη να αποτρέπουν τη μη επιτρεπόμενη έξοδο, όμως το άρθρο 5 του Πρωτοκόλλου προστατεύει τον διακινούμενο μετανάστη από ποινική ευθύνη βάσει του Πρωτοκόλλου λόγω του γεγονότος ότι αποτέλεσε αντικείμενο παράνομης διακίνησης. Επιπλέον, όπως επιμένει η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Γενικό Σχόλιο αριθ. 27, κάθε περιορισμός της αναχώρησης πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 12 παρ. 3 του ΔΣΑΠΔ και να μην «καταπίνει τον κανόνα».

Επιστρέφοντας στη McAdam, θα μπορούσε κανείς να συμπεράνει ότι το δικαίωμα αναχώρησης, μολονότι αποτελεί πλέον θεμελιώδη αρχή του συμβατικού δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ουδέποτε υπήρξε απόλυτο δικαίωμα. Ανέκαθεν υπόκειτο σε περιορισμούς —όπως ποινικές διαδικασίες, στρατιωτική θητεία, συμβατικές ή φορολογικές υποχρεώσεις και λόγοι δημόσιας υγείας— και στην πράξη παρεμποδίζεται μέσω διαβατηρίων και θεωρήσεων εξόδου, με μια «εντυπωσιακή συνέπεια» ως προς το ιστορικό χάσμα μεταξύ αρχής και κρατικής πρακτικής. Επομένως, το δικαίωμα λειτουργεί εντός των δικών του ορίων και σε ένα σταθερό υπόβαθρο κρατικού ελέγχου. Συνοψίζοντας, το δικαίωμα αναχώρησης δεν είναι ούτε απόλυτο ούτε αυτοεκτελεστό: η αναγνώρισή του ως θεμελιώδους δικαιώματος δεν επιλύει ούτε το ζήτημα της έκτασης των επιτρεπτών περιορισμών ούτε εκείνο της εισόδου.

Το ζήτημα αυτό καταδεικνύει επίσης γιατί έχει σημασία η διάκριση μεταξύ δικαιώματος και υποχρέωσης προστασίας των συνόρων. Εάν ο έλεγχος των συνόρων αποτελεί απλώς κυριαρχικό δικαίωμα, η άσκησή του παραμένει πρωτίστως ζήτημα διακριτικής ευχέρειας του κράτους, υπό την επιφύλαξη των εφαρμοστέων περιορισμών που απορρέουν από τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αντιθέτως, εάν το διεθνές δίκαιο επιβάλλει θετική υποχρέωση αποτροπής ορισμένων μορφών παράτυπης μετανάστευσης —ενδεχομένως λόγω των υποχρεώσεων των κρατών να καταπολεμούν την παράνομη διακίνηση μεταναστών— οι έννομες συνέπειες είναι αρκετά διαφορετικές. Τότε, το ερώτημα δεν είναι μόνο τι επιτρέπεται να κάνουν τα κράτη στα σύνορά τους, αλλά και τι υποχρεούνται να κάνουν.

Καθήκον ελέγχου της παράτυπης μετανάστευσης θεμελιωμένο σε δικαίωμα για ασφαλή, ομαλή και νόμιμη μετανάστευση;

Μια διαφορετική πιθανή βάση για την αναγνώριση καθήκοντος ελέγχου της παράτυπης μετανάστευσης εντοπίζεται στη διεθνή δέσμευση για την προώθηση ασφαλούς, ομαλής και νόμιμης μετανάστευσης (βλ. εδώ και εδώ). Εκ πρώτης όψεως, αυτό θα μπορούσε να φαίνεται ότι παρέχει μια σχετικά σαφή βάση για τις προσπάθειες των κρατών να αποτρέπουν τις παράτυπες μετακινήσεις. Ωστόσο, μια τέτοια υποχρέωση δεν μπορεί να γίνει ουσιαστικά αντιληπτή αποκομμένη από την άλλη όψη του ζητήματος: το καθήκον διευκόλυνσης αποτελεσματικών νόμιμων οδών μετανάστευσης.

Το Παγκόσμιο Σύμφωνο του 2018 για την ασφαλή, ομαλή και νόμιμη μετανάστευση είναι ιδιαίτερα σημαντικό από την άποψη αυτή. Η βασική παραδοχή του δεν είναι απλώς ότι τα κράτη πρέπει να περιορίσουν την παράτυπη μετανάστευση, αλλά ότι, μέσω της διεθνούς συνεργασίας, η μετανάστευση πρέπει να καταστεί ασφαλέστερη, πιο ομαλή και πιο νόμιμη, μεταξύ άλλων με τη διεύρυνση των νόμιμων οδών και την αντιμετώπιση των παραγόντων που ωθούν τους ανθρώπους προς επικίνδυνες και παράτυπες διαδρομές.

Υπό αυτή την έννοια, η υποχρέωση καταπολέμησης της παράτυπης μετανάστευσης δεν μπορεί να σημαίνει απλώς υποχρέωση αποτροπής της παράτυπης διέλευσης των συνόρων. Πρέπει επίσης να συνεπάγεται προσπάθεια διασφάλισης βιώσιμων εναλλακτικών αντί των παράτυπων διαδρομών για όσους έχουν θεμιτούς λόγους να μεταναστεύσουν. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν η απουσία τέτοιων εναλλακτικών αποτελεί η ίδια έναν από τους παράγοντες που προκαλούν τις παράτυπες μετακινήσεις. Από αυτή τη σκοπιά, η έννοια της ασφαλούς, ομαλής και νόμιμης μετανάστευσης δεν ενισχύει απλώς το επιχείρημα υπέρ του ελέγχου των συνόρων· εντάσσει επίσης τον έλεγχο αυτό σε ένα ευρύτερο πλαίσιο επιμερισμένης ευθύνης για τη δημιουργία νόμιμων οδών κινητικότητας.

Ως προς τη Θέουτα, αυτό σημαίνει ότι η ύπαρξη και το περιεχόμενο οποιουδήποτε καθήκοντος ελέγχου της παράτυπης μετανάστευσης δεν μπορούν να αξιολογηθούν αποκλειστικά με βάση όσα δικαιούται να πράττει η Ισπανία στα σύνορά της. Πρέπει επίσης να εξετάζεται τι πράττουν η Ισπανία, το Μαρόκο και η Ευρωπαϊκή Ένωση ώστε να καταστήσουν τη νόμιμη μετανάστευση πραγματικά εφικτή.

Πού καταλήγει, λοιπόν, η ανάλυση ως προς το ζήτημα της ύπαρξης δεσμευτικής υποχρέωσης; Ούτε το Πρωτόκολλο κατά της παράνομης διακίνησης μεταναστών, το οποίο δεν δεσμεύει το Μαρόκο, ούτε το Παγκόσμιο Σύμφωνο, το οποίο αποτελεί πολιτική δέσμευση και όχι πηγή δεσμευτικών υποχρεώσεων, θεσπίζουν αυτοτελές καθήκον αποτροπής της παράτυπης μετανάστευσης. Αυτό δεν σημαίνει ότι το γενικό διεθνές δίκαιο παραμένει σιωπηλό. Ανάλογα με τα πραγματικά περιστατικά, ενδέχεται να εφαρμόζονται άλλοι κανόνες: η αρχή της υπόθεσης Στενά της Κέρκυρας, κατά την οποία ένα κράτος δεν πρέπει να επιτρέπει εν γνώσει του τη χρησιμοποίηση της επικράτειάς του για πράξεις αντίθετες προς τα δικαιώματα άλλων κρατών, καθώς και, όταν οι μεταναστευτικές ροές χρησιμοποιούνται σκόπιμα για να επηρεαστούν οι πολιτικές επιλογές άλλου κράτους, η αρχή της μη επέμβασης.

Σύμφωνα με τη διάκριση του Milanovic μεταξύ εξαναγκασμού ως εκβιασμού και εξαναγκασμού ως ελέγχου, στην προκειμένη περίπτωση θα εφαρμοζόταν η πρώτη μορφή. Και αυτό διότι η κάμψη των κυριαρχικών αποφάσεων της Ισπανίας μέσω της απειλής πρόκλησης βλάβης ή της έμπρακτης πρόκλησής της συνιστά το στοιχείο του εξαναγκασμού που απαιτείται για να στοιχειοθετηθεί απαγορευμένη επέμβαση, κατά τρόπο που δεν θα μπορούσε να στοιχειοθετηθεί από μια απλή παράλειψη ελέγχου των παράτυπων αναχωρήσεων. Συνεπώς, ακριβέστερο θα ήταν ίσως να συμπεράνουμε όχι ότι τα κράτη υπέχουν γενικό καθήκον ελέγχου των συνόρων, αλλά ότι το διεθνές δίκαιο επιβάλλει ειδικές υποχρεώσεις υπό συγκεκριμένες περιστάσεις, η ύπαρξη και το περιεχόμενο των οποίων εξαρτώνται από τον τρόπο και τον σκοπό για τον οποίο ενήργησε ένα γειτονικό κράτος.

Παραβίαση των υποχρεώσεων ελέγχου των συνόρων: κρατική ευθύνη και επιβολή

Εάν υφίσταται τέτοια υποχρέωση, ένα περαιτέρω ζήτημα αφορά τις έννομες συνέπειες της παραβίασής της. Σύμφωνα με το δίκαιο της ευθύνης των κρατών, το υπεύθυνο κράτος οφείλει να παύσει την παράνομη συμπεριφορά, να παράσχει πλήρη επανόρθωση και, όπου ενδείκνυται, διαβεβαιώσεις και εγγυήσεις μη επανάληψης. Ωστόσο, οι συνέπειες αυτές ενδέχεται να μην επέλθουν αυτοβούλως, γεγονός που εγείρει το ερώτημα πώς μπορεί να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση μέσω των μηχανισμών του διεθνούς δικαίου.

Τα μέτρα αντίποινων, ως νόμιμα μέτρα, παραμένουν διαθέσιμα, ενώ μπορούν επίσης να εξεταστούν αντίμετρα, εντός των ορίων που επιβάλλει το διεθνές δίκαιο. Όταν αμφισβητείται η έκταση ή ακόμη και η ίδια η ύπαρξη της υποχρέωσης, τα ειρηνικά μέσα επίλυσης διαφορών, συμπεριλαμβανομένων των δικαιοδοτικών μηχανισμών, αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, όπως καταδεικνύει η υπόθεση Λιθουανία κατά Λευκορωσίας ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.

Εκείνο που φαίνεται σαφές είναι ότι, ιδίως σε περιπτώσεις εργαλειοποίησης της μετανάστευσης, τις συνέπειες της παραβίασης πρέπει να επωμίζεται το υπεύθυνο κράτος (βλ. εδώ). Ένα διαφορετικό, αν και συναφές, ερώτημα είναι αν αυτή η παράνομη πράξη μπορεί αφ’ εαυτής να αποτελέσει νομική βάση για τη χαλάρωση των εγγυήσεων που το φερόμενο ως ζημιωθέν κράτος οφείλει αυτοτελώς στα άτομα που βρίσκονται εντός της δικαιοδοσίας του. Δεν μπορεί, χωρίς τη συνδρομή πρόσθετων προϋποθέσεων.

Μια υποχρέωση όπως η αρχή της μη επαναπροώθησης δεν οφείλεται προς το γειτονικό κράτος. Επομένως, η παραβίασή της από το κράτος αυτό ούτε ενεργοποιεί κάποια περίσταση που αίρει τον άδικο χαρακτήρα της πράξης ούτε επιτρέπει τη λήψη αντιμέτρου, το οποίο, σε κάθε περίπτωση, δεν μπορεί να θίγει υποχρεώσεις προστασίας θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πρόκειται για έναν πειρασμό στον οποίο τα κράτη τείνουν να υποκύπτουν και ο οποίος φαίνεται να βρίσκεται στον πυρήνα όσων υποδηλώνουν οι υποστηρικτές της Διακήρυξης του Κισινάου (βλ. εδώ και εδώ).

Στο παρόν στάδιο εξέλιξης του διεθνούς δικαίου, υπάρχουν ελάχιστα ερείσματα για να υποστηριχθεί ότι ένα κράτος μπορεί να επικαλεστεί εξαίρεση από τις υποχρεώσεις του βάσει της αρχής της μη επαναπροώθησης ή της αρχής του υπέρτατου συμφέροντος του παιδιού, με το σκεπτικό ότι άλλο κράτος είχε προηγουμένως παραλείψει να συμμορφωθεί με τη δική του υποχρέωση ελέγχου των συνόρων στο πλαίσιο της καταπολέμησης της παράτυπης μετανάστευσης. Ούτε μπορεί η απόφαση N.D. και N.T. κατά Ισπανίας να ερμηνευθεί ως θεμελιώνουσα μια τέτοια εξαίρεση.

Το δίκαιο της ΕΕ είχε ήδη βρεθεί αντιμέτωπο με αυτό το ενδεχόμενο. Στην υπόθεση M. A. (C-72/22 PPU), με φόντο την εργαλειοποίηση της μετανάστευσης από τη Λευκορωσία, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έκρινε ότι ούτε μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω μαζικής εισροής ούτε το παράτυπο καθεστώς μπορούσαν να δικαιολογήσουν την άρνηση πρόσβασης στη διαδικασία ασύλου ή την κράτηση αιτούντος αποκλειστικά λόγω παράτυπης εισόδου, απορρίπτοντας τη γενική επίκληση του άρθρου 72 ΣΛΕΕ από τη Λιθουανία.

Μολονότι οι οδηγίες που ερμήνευσε το Δικαστήριο έχουν έκτοτε αντικατασταθεί από το Σύμφωνο του 2024 για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, η συλλογιστική εξακολουθεί να ισχύει: οι εξαιρετικές περιστάσεις δεν παραμερίζουν τις εγγυήσεις που οφείλονται στα πρόσωπα τα οποία βρίσκονται εντός της δικαιοδοσίας ενός κράτους. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, διότι η ρητορική περί προστασίας των συνόρων μπορεί εύκολα να συσκοτίσει τη διάκριση μεταξύ της αποτροπής της παράτυπης εισόδου και της επιστροφής προσώπων που έχουν ήδη υπαχθεί στη δικαιοδοσία ενός κράτους.

Ένα κράτος μπορεί να λαμβάνει μέτρα για την αποτροπή παράτυπων διελεύσεων, να συνεργάζεται με χώρες καταγωγής και διέλευσης, να καταπολεμά τα δίκτυα διακίνησης και να ενισχύει τα εξωτερικά του σύνορα. Η ύπαρξη, όμως, καθήκοντος ελέγχου των συνόρων δεν μπορεί να δημιουργήσει εξαίρεση από την αρχή της μη επαναπροώθησης. Ακόμη και αν αποδεικνυόταν ότι ένα γειτονικό κράτος είχε διευκολύνει ή ενθαρρύνει παράτυπες μετακινήσεις με σκοπό να ασκήσει πίεση στην Ισπανία, αυτό δεν θα μετέβαλλε τις υποχρεώσεις ατομικής προστασίας τις οποίες υπέχει η Ισπανία έναντι των προσώπων που βρίσκονται εντός της δικαιοδοσίας της.

Η προσήκουσα νομική απάντηση στη συμπεριφορά του κράτους που ευθύνεται για την εργαλειοποίηση θα έπρεπε να αναζητηθεί στους κανόνες περί κρατικής ευθύνης, στα διπλωματικά και πολιτικά μέτρα, στους μηχανισμούς συνεργασίας ή σε άλλες μορφές διεθνούς επιβολής, και όχι στην κατάργηση των εγγυήσεων που προστατεύουν τα άτομα από την επαναπροώθηση. Διατυπωμένο με γενικούς όρους, το αδίκημα ενός κράτους δεν παρέχει αφ’ εαυτού νομική βάση για τη χαλάρωση των υποχρεώσεων που ένα άλλο κράτος υπέχει αυτοτελώς έναντι των προσώπων τα οποία βρίσκονται εντός της δικαιοδοσίας του.

Κρίσεις όπως αυτή της Θέουτα ασκούν αναπόφευκτα σημαντική πίεση στα κράτη και στο διεθνές δίκαιο. Ακριβώς, όμως, λόγω αυτής της πίεσης, οι αποφάσεις σχετικά με τη μελλοντική κατεύθυνση του διεθνούς δικαίου —και σχετικά με το εάν πρέπει να αποδυναμωθούν ορισμένες από τις εγγυήσεις που αναπτύχθηκαν με επίπονες προσπάθειες από τη δεκαετία του 1950 και εξής— απαιτούν προσεκτικό αναστοχασμό, μακριά από τον επείγοντα χαρακτήρα και την πολιτική ένταση της ίδιας της κρίσης.

www.ejiltalk.org

Η Νέα Ημισέληνος: Το Σύμφωνο της Μέκκας δημιουργεί ένα σουνιτικό μπλοκ και θέτει νέες προκλήσεις για το Ισραήλ

1

Η Ιερουσαλήμ και οι ισλαμικές διεκδικήσεις σε αυτήν είναι πιθανό να αποτελέσουν το συμβολικό στοιχείο που θα συνδέσει τη διαμορφούμενη ομάδα

17 Αυγούστου 2026

Τζόναθαν Σπάιερ

The Jerusalem Post/meforum.org

Η Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας, η οποία υπογράφηκε στις 7 Αυγούστου από τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν, αποτελεί την πρώτη επίσημη θεσμοποίηση της σταδιακής ανάδυσης ενός συντηρητικού σουνιτικού ισλαμικού συνασπισμού, ο οποίος αποσκοπεί στη δημιουργία στρατηγικού αντιβάρου τόσο έναντι του Ισραήλ όσο και έναντι του Ιράν. Τους τελευταίους μήνες, πολλοί αναλυτές της Μέσης Ανατολής έχουν επισημάνει αυτή την εξέλιξη που βρίσκεται ακόμη στα πρώτα της στάδια.

Οι συνέπειες από την εμφάνιση του συγκεκριμένου συνασπισμού είναι ήδη κάτι περισσότερο από συμβολικές. Οι βάσεις του βρίσκονται στις υφιστάμενες και διαρκώς αναπτυσσόμενες διμερείς σχέσεις μεταξύ των χωρών αυτών στους τομείς του εμπορίου, της οικονομικής συνεργασίας και της στρατιωτικής συνεργασίας. Δεν πρόκειται, επομένως, μόνο για διακηρύξεις.

Τα σύμβολα —και ιδιαίτερα η Ιερουσαλήμ— καταλήγουν συχνά να αποκτούν πρακτική πολιτική και, ορισμένες φορές, στρατιωτική υπόσταση, όπως έχει φανεί στην περιοχή κατά την τελευταία τριετία.

Το Σύμφωνο της Μέκκας δεν περιλαμβάνει όλα τα μέλη αυτού του άξονα. Με διαφορετικό τρόπο το καθένα, τόσο το Κατάρ όσο και το νεοπαγές καθεστώς στη Συρία αποτελούν συστατικά στοιχεία του αναδυόμενου συνασπισμού. Μάλιστα, από πολλές απόψεις, οι χώρες αυτές θα ταίριαζαν πιο φυσικά ως μέλη του από ό,τι η Σαουδική Αραβία. Η σημασία του συμφώνου έγκειται, συνεπώς, κυρίως στο γεγονός ότι καταδεικνύει την επιθυμία του Ριάντ να διατηρήσει τουλάχιστον το ένα πόδι του μέσα σε αυτόν τον αναδυόμενο άξονα.

Το Ισραήλ θα πρέπει να παρακολουθεί προσεκτικά τη σταδιακή αποκρυστάλλωση του συγκεκριμένου μπλοκ. Η Ιερουσαλήμ και οι ισλαμικές διεκδικήσεις σε αυτήν είναι πιθανό να αποτελέσουν το συμβολικό στοιχείο που θα συνδέσει τα μέλη της διαμορφούμενης ομάδας. Τα σύμβολα —και ιδιαίτερα η Ιερουσαλήμ— συχνά καταλήγουν να αποκτούν πρακτική πολιτική και ενίοτε στρατιωτική μορφή, όπως έχει διαπιστωθεί στην περιοχή κατά τα τελευταία τρία χρόνια.

Το Σύμφωνο της Μέκκας ανακοινώθηκε με βαρυσήμαντες διατυπώσεις, οι οποίες υπόσχονται περισσότερα από όσα φαίνεται ότι μπορεί να υλοποιήσει άμεσα. Σύμφωνα με το κεντρικό σημείο της κοινής ανακοίνωσης:

«Η συμφωνία αποσκοπεί στην ενίσχυση της συλλογικής αποτροπής έναντι οποιασδήποτε επιθετικής ενέργειας και ορίζει ότι κάθε ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Προβλέπει επίσης την ενίσχυση όλων των πτυχών της αμυντικής συνεργασίας μεταξύ των τριών κρατών».

Το τριμερές σύμφωνο επιχειρεί να αναπαραγάγει το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, αντιμετωπίζοντας την επίθεση εναντίον ενός μέλους ως επίθεση εναντίον όλων

Η διατύπωση αυτή ακούγεται —και προορίζεται να ακούγεται— σαν μια σαφής κοινή στρατιωτική εγγύηση, η οποία παραπέμπει στο άρθρο 5 του ΝΑΤΟ. Σύμφωνα με αυτό, μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους της Συμμαχίας «θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων».

Κανείς, ωστόσο, δεν πιστεύει σοβαρά ότι το Σύμφωνο της Μέκκας υποχρεώνει, για παράδειγμα, την Τουρκία να εισέλθει σε πόλεμο εναντίον της Ινδίας, εάν η τελευταία επιτεθεί στο Πακιστάν, ή το Πακιστάν να πολεμήσει το Ιράν, εάν οι Φρουροί της Επανάστασης ή κάποια οργάνωση που ενεργεί για λογαριασμό τους επιτεθούν στη Σαουδική Αραβία.

Η δεύτερη περίπτωση, μάλιστα, έχει ήδη δοκιμαστεί στην πράξη με τις μεταγενέστερες επιθέσεις των Χούθι εναντίον της Σαουδικής Αραβίας, οι οποίες, όπως ήταν αναμενόμενο, δεν προκάλεσαν καμία αντίδραση από τους νέους εταίρους του Ριάντ στο Σύμφωνο της Μέκκας. Ούτε περιμένει κανείς ότι η πακιστανική πυρηνική ομπρέλα θα επεκταθεί τώρα στη Σαουδική Αραβία και την Τουρκία.

Στο σημείο αυτό αξίζει να υπενθυμιστεί ότι ακόμη και το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ δεν υποχρεώνει τα κράτη-μέλη να κηρύξουν πόλεμο ή να εισέλθουν σε πόλεμο εναντίον μιας χώρας που επιτίθεται σε άλλο μέλος της Συμμαχίας. Το άρθρο 5 απαιτεί απλώς από κάθε κράτος-μέλος, σε μια τέτοια περίπτωση, «να αναλάβει τη δράση που κρίνει αναγκαία, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ένοπλης βίας».

Το Σύμφωνο της Μέκκας είναι ακόμη πιο ασαφές και δεν διευκρινίζει τι ακριβώς συνεπάγεται στην πράξη η διατύπωση ότι μια επίθεση «εναντίον ενός μέλους» θα θεωρείται «επίθεση εναντίον όλων».

Ωστόσο, μολονότι η διακήρυξη αποδεικνύεται λιγότερο ουσιαστική από όσο αρχικά φαίνεται, αυτό δεν σημαίνει ότι η δημιουργία του Συμφώνου της Μέκκας στερείται σημασίας.

Βασικό στοιχείο του είναι η διμερής σχέση Τουρκίας και Πακιστάν. Η σταθερή ανάπτυξη και εδραίωση των στρατηγικών και αμυντικών δεσμών μεταξύ των δύο χωρών κατά την τελευταία δεκαετία αποτελεί αξιοσημείωτη εξέλιξη στο περιφερειακό στρατηγικό τοπίο.

Στο πλαίσιο συμφωνίας ύψους 1,5 δισεκατομμυρίου δολαρίων το 2018, το πολεμικό ναυτικό του Πακιστάν αγόρασε από την Τουρκία τέσσερις κορβέτες κλάσης MILGEM. Η συμφωνία αποτέλεσε τη μεγαλύτερη μεμονωμένη εξαγωγική σύμβαση της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας. Οι δύο χώρες συνεργάζονται επίσης στην ανάπτυξη μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ενώ η Τουρκία έχει συμβάλει στον εκσυγχρονισμό του πακιστανικού στόλου μαχητικών-βομβαρδιστικών F-16. Σήμερα, η Τουρκία είναι ο τέταρτος μεγαλύτερος προμηθευτής οπλικών συστημάτων του Πακιστάν, με την Κίνα να καταλαμβάνει την πρώτη θέση.

Η Άγκυρα και το Ισλαμαμπάντ συνδέονται από μια παρόμοια αντίληψη, η οποία συνδυάζει το συντηρητικό σουνιτικό πολιτικό Ισλάμ με μια διεκδικητική και ολοένα πιο μαχητική στάση απέναντι στους αντιπάλους τους. Το Σύμφωνο της Μέκκας προορίζεται να συμβάλει στη θεσμοποίηση των αναπτυσσόμενων πρακτικών δεσμών μεταξύ των δύο συμμάχων.

Η θέση της Σαουδικής Αραβίας σε αυτή την ιδιαίτερη σύμπραξη είναι πιο σύνθετη. Μέχρι το ξέσπασμα του πολέμου στην περιοχή πριν από τρία χρόνια, ο πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν συχνά εντασσόταν, μαζί με τους ηγέτες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Μπαχρέιν, σε μια νέα ομάδα ηγετών του Κόλπου. Οι ηγέτες αυτοί επιδίωκαν να υπερβούν τις παλαιές συμμαχίες και αντιπαλότητες και να πλησιάσουν περισσότερο το Ισραήλ, στο πλαίσιο ενός προσανατολισμού προς την οικονομική και τεχνολογική ανάπτυξη.

Οι Συμφωνίες του Αβραάμ του 2020 αποτέλεσαν τη θεσμική έκφραση αυτής της τάσης. Δεν θα πρέπει να θεωρηθεί δεδομένο ότι το Ριάντ έχει εγκαταλείψει οριστικά τον συγκεκριμένο προσανατολισμό. Στη νέα Μέση Ανατολή, όμως, που διαμορφώθηκε μετά την 7η Οκτωβρίου, η στρατιωτική άμυνα καθώς και οι θρησκευτικές και πολιτισμικές ταυτίσεις έχουν επανέλθει δυναμικά στο προσκήνιο.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το Ριάντ έχει ασφαλώς παρατηρήσει αυτό που προς το παρόν φαίνεται ως αποτυχία των ΗΠΑ να επιτύχουν τους πολεμικούς τους στόχους απέναντι στο Ιράν ή να προστατεύσουν επαρκώς τις χώρες του Κόλπου από τις ιρανικές επιθέσεις. Επίσης, δεν μπορεί να έχει περάσει απαρατήρητη η γενικότερη επιθυμία της Ουάσιγκτον να απεμπλακεί από σημαντικές δεσμεύσεις στη Μέση Ανατολή.

Σε αυτό το περιβάλλον, το Ριάντ έχει διαπιστώσει αυτό που προς το παρόν μοιάζει με αποτυχία των ΗΠΑ να επιτύχουν τους πολεμικούς τους στόχους απέναντι στο Ιράν ή να προστατεύσουν επαρκώς τις χώρες του Κόλπου από τις ιρανικές επιθέσεις.

Η Σαουδική Αραβία αντισταθμίζει τους κινδύνους, στέλνοντας μήνυμα στις ΗΠΑ και στους περιφερειακούς συμμάχους της ότι διαθέτει και άλλες επιλογές

Αυτό δεν σημαίνει ότι η Σαουδική Αραβία εμπιστεύεται πλέον την άμυνά της στο Ισλαμαμπάντ ή στην Άγκυρα. Σημαίνει ότι οι Σαουδάραβες επιδιώκουν να αντισταθμίσουν τους κινδύνους και να καταστήσουν σαφές στις Ηνωμένες Πολιτείες και στους περιφερειακούς συμμάχους τους ότι διαθέτουν εναλλακτικές επιλογές και πολλούς δυνητικούς εταίρους — ακόμη και αν αυτοί, σε πρακτικό επίπεδο, μπορούν προφανώς να προσφέρουν ελάχιστα ως προς την ανάληψη στρατιωτικής δράσης εναντίον του Ιράν και των οργανώσεων που αυτό υποστηρίζει.

Ακόμη και μετά την υπογραφή της συμφωνίας, η Σαουδική Αραβία παραμένει ένας περιζήτητος αλλά περιφερειακός εταίρος του αναδυόμενου σουνιτικού συνασπισμού και όχι βασικός πυρήνας του. Εκτός από την Τουρκία και το Πακιστάν, το τρίτο καθοριστικό μέλος της ομάδας είναι το Κατάρ, το οποίο διατηρεί εκτεταμένους δεσμούς και κοινή αντίληψη με τις δύο αυτές χώρες.

Από ισραηλινή σκοπιά, πρέπει να επισημανθούν ορισμένα στοιχεία σχετικά με αυτή τη συμμαχία Τουρκίας–Πακιστάν–Κατάρ. Σε επίπεδο δημόσιας ρητορικής, τα τρία κράτη τηρούν από κοινού μια εξαιρετικά εχθρική στάση απέναντι στο Ισραήλ.

Πριν από μία εβδομάδα, ο Πακιστανός υπουργός Άμυνας Χαουάτζα Ασίφ ζήτησε τη δημιουργία ενός «ενιαίου στρατιωτικού μετώπου» του ισλαμικού κόσμου εναντίον του Ισραήλ. Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε πρόσφατα ότι «ο σιωνισμός δεν απειλεί μόνο εμένα, μόνο το κόμμα μας ή μόνο τη συμμαχία μας· απειλεί τους πάντες».

Η συγκεκριμένη ρητορική συνοδεύεται και από πράξεις. Η Τουρκία και το Κατάρ αποτελούν, μαζί με το Ιράν, τους κυριότερους έμπρακτους υποστηρικτές της Χαμάς.

Υπάρχει, τέλος, ένα ακόμη μέλος αυτής της συμμαχίας: το αναδυόμενο σουνιτικό ισλαμιστικό καθεστώς του Σύρου προέδρου Άχμεντ αλ-Σάρα. Η Τουρκία και το Κατάρ είναι οι σημαντικότεροι σύμμαχοι του νέου καθεστώτος. Η Άγκυρα ασχολείται αυτή την περίοδο με τη συγκρότηση ενός νέου συριακού στρατού 200.000 ανδρών, ο οποίος θα ελέγχεται και θα στελεχώνεται από σουνίτες ισλαμιστές διοικητές.

Η Άγκυρα ασχολείται αυτή την περίοδο με τη συγκρότηση ενός νέου συριακού στρατού 200.000 ανδρών, ο οποίος θα ελέγχεται και θα στελεχώνεται από σουνίτες ισλαμιστές διοικητές.

Πρόσφατο ρεπορτάζ του ισραηλινού Channel 11 αποκάλυψε ότι μία μη κατονομαζόμενη χώρα της Μέσης Ανατολής είχε συμβουλεύσει μια άλλη, επίσης μη κατονομαζόμενη, χώρα της περιοχής να συνάψει συμφωνία με το Ισραήλ, ώστε να κερδίσει χρόνο και να ενισχύσει τη στρατιωτική της ισχύ, προτού αθετήσει τη συμφωνία και εξαπολύσει πόλεμο εναντίον του.

Μολονότι δεν αποκαλύφθηκαν τα ονόματα των χωρών, η στρατηγική λογική της Μέσης Ανατολής υποδεικνύει ότι η χώρα που δέχθηκε τη συμβουλή ήταν σχεδόν βέβαιο πως η Συρία, ενώ εκείνη που την παρείχε ήταν είτε η Τουρκία είτε το Κατάρ.

Αυτό φαίνεται να δείχνει ότι οι αντιισραηλινές διακηρύξεις της αναδυόμενης συμμαχίας δεν αποτελούν απλώς ρητορική. Αντιθέτως, συνιστούν αναπόσπαστο στοιχείο της στρατηγικής της. Οι υπεύθυνοι στρατηγικού σχεδιασμού στην Ιερουσαλήμ θα πρέπει να παρακολουθούν προσεκτικά αυτή την εξέλιξη.

Το άρθρο δημοσιεύθηκε αρχικά στις 15 Αυγούστου 2026 με τον τίτλο «Η Νέα Ημισέληνος: Το Σύμφωνο της Μέκκας δημιουργεί ένα σουνιτικό μπλοκ υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας, θέτοντας νέες προκλήσεις για το Ισραήλ».

meforum.org

Το Ισραήλ δημιούργησε ψεύτικη δεξαμενή σκέψης, πιθανότατα για να παραπλανήσει τα chatbot τεχνητής νοημοσύνης

0

Μέσα σε λίγο περισσότερο από μία εβδομάδα, το Ινστιτούτο Hanover δημοσίευσε τουλάχιστον 100 άρθρα που φαίνεται να έχουν σχεδιαστεί ειδικά για να επηρεάζουν τα chatbot

Ρεπορτάζ | Πολιτική της Ουάσιγκτον

Nick Cleveland-Stout

17 Αυγούστου 2026

Με μια πρώτη ματιά, το Hanover Institute for Public Policy μοιάζει με μια νεοσύστατη δεξαμενή σκέψης που ασχολείται με το Ισραήλ και την Παλαιστίνη. Ο οργανισμός δημοσιεύει με εντατικούς ρυθμούς εκθέσεις στο ύφος ερευνητικού ινστιτούτου, πάνω σε ερωτήματα όπως: «Χρησιμοποιεί η AIPAC “σκοτεινό χρήμα” στις εκλογές;» και «Διεξάγει το Ισραήλ σκόπιμη εκστρατεία λιμοκτονίας στη Γάζα;».

Ωστόσο, το Hanover Institute δεν είναι πραγματική δεξαμενή σκέψης. Καμία από τις εκθέσεις του δεν φέρει το όνομα συντάκτη. Μια μικρή δήλωση αποποίησης ευθύνης στο κάτω μέρος της ιστοσελίδας αναφέρει ότι ο οργανισμός δημιουργήθηκε για λογαριασμό της Ισραηλινής Κυβερνητικής Υπηρεσίας Διαφήμισης από την Piro, Inc., εταιρεία που συνίδρυσε ο Ντάνιελ Ρόζενμπεργκ, παραγωγός της ταινίας του Σπάικ Λι «Inside Man».

Οι εκθέσεις του Hanover Institute —οι οποίες αφορούν στο σύνολό τους το Ισραήλ και την Παλαιστίνη— φαίνεται να αποτελούν μέρος μιας ισραηλινής προσπάθειας επηρεασμού των chatbot. Οι «εκθέσεις δεδομένων» του ινστιτούτου περιλαμβάνουν υποσημειώσεις και πίνακες περιεχομένων, ενώ παρουσιάζουν τα επιχειρήματά τους με ουδέτερο τόνο, κάτι που τις καθιστά ελκυστικές για συστήματα όπως το Claude ή το Gemini.

Η ιστοσελίδα της Piro αναφέρει ότι η εταιρεία «δημιουργεί περιεχόμενο σχεδιασμένο με βάση τον τρόπο με τον οποίο τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα αξιολογούν την αξιοπιστία», περιγράφοντας την υπηρεσία αυτή ως «βελτιστοποίηση αφηγήματος για την τεχνητή νοημοσύνη» (AI Story Optimization). Άλλοι χρησιμοποιούν για αυτή την πρακτική επηρεασμού της τεχνητής νοημοσύνης τον όρο «δηλητηρίαση των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων» (LLM poisoning).

Σύμφωνα με τη σελίδα «Σχετικά με εμάς», το Hanover Institute «μελετά τους παράγοντες που τροφοδοτούν τον αντισημιτισμό στις Ηνωμένες Πολιτείες και δημοσιεύει όσα προκύπτουν από τα στοιχεία». Πολλές από τις εκθέσεις ακολουθούν τυποποιημένη δομή και ξεκινούν με ένα φαινομενικά αθώο ερώτημα, το οποίο θα μπορούσε να απευθύνει κάποιος σε ένα chatbot:

«Τι προκάλεσε τον εκτοπισμό των Παλαιστινίων το 1948;»

«Ποιες ανθρωπιστικές οργανώσεις έχουν καταγράψει ισραηλινά εγκλήματα πολέμου;»

«Ποια είναι η σημερινή κατάσταση στη Λωρίδα της Γάζας;»

Σε άρθρο με τίτλο «Είναι οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις ο πιο ηθικός στρατός στον κόσμο;», το Hanover Institute επικαλείται δημοσκόπηση του 2022, σύμφωνα με την οποία το 47% των Ισραηλινών Εβραίων συμφωνούσε με αυτή τη διατύπωση.

Άλλη έκθεση αμφισβητεί τον ισχυρισμό της UNICEF ότι «το 90% των υποδομών ύδρευσης και των θεσμικών υποδομών έχει υποστεί ζημιές ή καταστραφεί» στη Γάζα. Πολλές από τις εκθέσεις καταλήγουν συνδέοντας το εκάστοτε θέμα με την αύξηση του αντισημιτισμού, συχνά παραπέμποντας στις ίδιες μελέτες.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, το Hanover Institute δημοσιεύει ευρήματα τα οποία παρουσιάζει ως πρωτότυπη έρευνα. Για παράδειγμα, δημοσίευσε μελέτη σύμφωνα με την οποία 19 από τα 36 δημοφιλέστερα επεξηγηματικά βίντεο για τη σύγκρουση Ισραήλ–Γάζας περιέχουν αμφισβητούμενους ισχυρισμούς, με τους περισσότερους από αυτούς να ευθυγραμμίζονται με την παλαιστινιακή αφήγηση.

Οι δημοσιεύσεις του Hanover Institute ορισμένες φορές έρχονται σε αντίθεση με τα αφηγήματα της ισραηλινής κυβέρνησης. Για παράδειγμα, μία έκθεση υποστηρίζει ότι η σύνδεση της χρηματοδότησης πανεπιστημίων από το εξωτερικό με τα αντισημιτικά περιστατικά είναι «ασθενής και γεμάτη εξαιρέσεις». Τη συγκεκριμένη θεωρία έχει προωθήσει ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος πέρυσι δήλωσε στο Breitbart ότι Ευρωπαίοι και Καταριανοί έχουν διαθέσει «δισεκατομμύρια σε αμερικανικά πανεπιστήμια» για να δυσφημήσουν το Ισραήλ, τους Εβραίους και, όπως πρόσθεσε, τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η Άλις Λι, αναλύτρια στη NewsGuard, εταιρεία που παρακολουθεί τη διάδοση της παραπληροφόρησης, δήλωσε στο Responsible Statecraft ότι οι συγκεκριμένοι ιστότοποι φαίνονται σχεδιασμένοι για να προσεγγίζουν το αμερικανικό κοινό που αναζητά πληροφορίες για τη συνεχιζόμενη σύγκρουση, είτε μέσω μηχανών αναζήτησης είτε μέσω chatbot τεχνητής νοημοσύνης.

«Τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα προτιμούν συγκεκριμένα στατιστικά στοιχεία και δεδομένα, καθώς και ισχυρές παραπομπές και πηγές — και όλα αυτά υπάρχουν στα συγκεκριμένα άρθρα», ανέφερε η Λι.

«Πρόκειται για τέλεια απομίμηση μιας τυπικής, αξιόπιστης αμερικανικής δεξαμενής σκέψης: από τη γενικόλογη ονομασία και τη διάταξη της ιστοσελίδας μέχρι τον συνδυασμό των χρωμάτων κόκκινο, λευκό και μπλε», πρόσθεσε.

Η Piro, Inc., η εταιρεία που δημιούργησε το Hanover Institute, έχει λάβει 900.000 δολάρια από την ισραηλινή κυβέρνηση για το έργο της. Όπως συμβαίνει με πολλούς άλλους εργολάβους που εργάζονται για λογαριασμό του Ισραήλ, το έργο της Piro ανατέθηκε υπεργολαβικά μέσω της Havas Media, ενός γαλλικού ομίλου δημοσίων σχέσεων.

Η ψεύτικη δεξαμενή σκέψης έχει δημοσιεύσει περισσότερες από 100 εκθέσεις από τις 6 Αυγούστου, όταν άρχισε τη δραστηριότητά της. Το Hanover Institute ισχυρίζεται ότι «η έρευνα που παρατίθεται έχει αξιολογηθεί από ομότιμους και είναι ακαδημαϊκή». Ωστόσο, συχνά επικαλείται πηγές της ισραηλινής κυβέρνησης, όπως οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις και το υπουργείο Εξωτερικών.

Το Responsible Statecraft εξέτασε δώδεκα τυχαία επιλεγμένα άρθρα του Hanover Institute χρησιμοποιώντας το GPTZero, ένα δημοφιλές λογισμικό ανίχνευσης περιεχομένου παραγόμενου από τεχνητή νοημοσύνη, το οποίο υποστηρίζει ότι παρουσιάζει χαμηλό ποσοστό ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Το GPTZero χαρακτήρισε τα έντεκα άρθρα ως γραμμένα από τεχνητή νοημοσύνη με «υψηλό βαθμό βεβαιότητας» και το δωδέκατο με «μέτριο βαθμό βεβαιότητας».

Το Ισραήλ έχει επίσης αναθέσει στον Μπραντ Πάρσκεϊλ, πρώην διευθυντή της προεκλογικής εκστρατείας του Ντόναλντ Τραμπ, τη δημιουργία φιλοϊσραηλινών ιστοσελίδων σχεδιασμένων για να επηρεάζουν τα chatbot, στο πλαίσιο σύμβασης ύψους 46,5 εκατομμυρίων δολαρίων.

Έρευνα του Drop Site τον περασμένο μήνα διαπίστωσε ότι πολλά chatbot —ιδιαίτερα το Microsoft Copilot και το Google Gemini— είχαν πράγματι επηρεαστεί από δεδομένα προερχόμενα από αυτές τις ιστοσελίδες. Άλλα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης παραπέμπουν συχνά στους συγκεκριμένους ιστοτόπους, χωρίς να επισημαίνουν ότι αποτελούν μέρος ισραηλινής επιχείρησης επιρροής.

Στη συμφωνία που υπέβαλε στο αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης, η Piro δεν αναφέρει ρητά ότι το έργο της για το Ισραήλ αποσκοπεί στον επηρεασμό της τεχνητής νοημοσύνης. Σε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προς το Politico, το οποίο δημοσίευσε πρώτο την κατάθεση της συμφωνίας, ο Ρόζενμπεργκ δήλωσε ότι η εταιρεία του επιδιώκει να «εισαγάγει στον δημόσιο διάλογο ακριβή και τεκμηριωμένα στοιχεία και να αντιμετωπίσει την παραπληροφόρηση για το Ισραήλ με επαληθεύσιμες πληροφορίες».

Ωστόσο, τον περασμένο μήνα ο Ρόζενμπεργκ δημοσίευσε στο LinkedIn μια διαφήμιση για την ικανότητα της Piro να επηρεάζει τα chatbot:

«Όταν κάποιος ρωτά το ChatGPT, το Gemini ή το Perplexity σχετικά με τον τομέα σας, λαμβάνει ως απάντηση μία παράγραφο διατυπωμένη με απόλυτη βεβαιότητα. Οι περισσότερες εμπορικές επωνυμίες δεν έχουν ιδέα πώς διαμορφώνεται αυτή η παράγραφος. Γι’ αυτό περάσαμε μήνες αναλύοντας αντίστροφα τον μηχανισμό της… Στην Piro γνωρίζαμε ήδη πώς να δημιουργούμε ιστορίες που επηρεάζουν τους ανθρώπους. Το ερώτημα ήταν: πώς εξασφαλίζεις ότι η τεχνητή νοημοσύνη γνωρίζει πώς να τις αφηγηθεί;»

Νικ Κλίβελαντ-Στάουτ

Ο Νικ Κλίβελαντ-Στάουτ είναι ερευνητικός συνεργάτης στο πρόγραμμα «Εκδημοκρατισμός της Εξωτερικής Πολιτικής» του Ινστιτούτου Quincy. Προηγουμένως, ως υπότροφος Fulbright το 2023 στο Ομοσπονδιακό Πανεπιστήμιο της Σάντα Καταρίνα, πραγματοποίησε έρευνα για τις σχέσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Βραζιλίας.

responsiblestatecraft.org

Πέθανε ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς

0

18.08.20262
Την τελευταία του πνοή σε ηλικία 89 ετών άφησε ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, μία από τις εμβληματικότερες φυσιογνωμίες των ελληνικών κοινωνικών και πολιτικών επιστημών.

Πιο φτωχός είναι ο χώρος των ελληνικών κοινωνικών και πολιτικών επιστημών. Ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 89 ετών. Με διεθνή αναγνώριση, πλούσιο συγγραφικό έργο και συνεχή παρουσία στα σημαντικότερα πανεπιστημιακά ιδρύματα της Ευρώπης και της Αμερικής, η πορεία του σφράγισε την εξέλιξη της σύγχρονης κοινωνιολογικής σκέψης.

Το τελευταίο «αντίο» στον Κωνσταντίνο Τσουκαλά έχει προγραμματιστεί για αύριο, Τετάρτη, στην Ριτσώνα.

Η διαδρομή από τη Νομική Αθηνών μέχρι το Yale

Γεννημένος στην Αθήνα το 1937, ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς ξεκίνησε την ακαδημαϊκή του πορεία από τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, από όπου έλαβε το πτυχίο του το 1958. Αντιλαμβανόμενος γρήγορα την ανάγκη για μια βαθύτερη, διεπιστημονική προσέγγιση των κοινωνικών και πολιτικών φαινομένων, συνέχισε με εκτεταμένες μεταπτυχιακές σπουδές στα κορυφαία ακαδημαϊκά κέντρα της εποχής.

Συγκεκριμένα, φοίτησε στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης κατά την περίοδο 1959-1960, στο Μόναχο το 1960-1961, στο Παρίσι το 1963-1964, καθώς και στο Πανεπιστήμιο Yale το 1966. Η επιστημονική του αρτιότητα επιστεγάστηκε με τη λήψη του ανώτατου ακαδημαϊκού τίτλου Docteur ès Lettres et Sciences Humaines από το Πανεπιστήμιο Panthéon-Sorbonne (Paris 1) με τη διακεκριμένη αξιολόγηση «mention très honorable».

Κωνσταντίνος Τσουκαλάς: «Θορυβώδης, ρηξικέλευθη και μοιραία λέξη η ανάπτυξη»
Η διδακτική και ερευνητική διαδρομή του Κωνσταντίνου Τσουκαλά κάλυψε μερικά από τα σημαντικότερα πανεπιστήμια του κόσμου, γεφυρώνοντας την ελληνική πραγματικότητα με τη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα. Από το 1969 έως το 1981 διετέλεσε Βοηθός, Επίκουρος Καθηγητής και στη συνέχεια Καθηγητής στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Paris VIII Vincennes. Στη συνέχεια επέστρεψε στην Ελλάδα, όπου υπηρέτησε ως Καθηγητής Κοινωνιολογίας στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης από το 1981 έως το 1985.

Το 1985 ανέλαβε τη θέση του Καθηγητή Κοινωνιολογίας στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών και Δημόσιας Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών, θητεία που διατήρησε έως το 2004, ενώ παράλληλα διετέλεσε και Πρόεδρος του Τμήματος. Η διεθνής του παρουσία υπήρξε εξίσου εντυπωσιακή, καθώς δίδαξε ως Επισκέπτης Καθηγητής σε κορυφαία πανεπιστήμια, όπως τα Panthéon-Sorbonne (Paris 1), Princeton, Columbia, City University of New York, Bosporus στην Κωνσταντινούπολη και UAM Iztapalapa στην Πόλη του Μεξικού. Μετά την ολοκλήρωση της τακτικής διδακτικής του θητείας, ανακηρύχθηκε Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Παράλληλα, τιμήθηκε ως Επίτιμος Διδάκτωρ από το Πανεπιστήμιο Κρήτης το 2009 και από το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου το 2011.

Tο έργο και η πνευματική παρακαταθήκη του
Παράλληλα με τη διδασκαλία, ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς ανέπτυξε πλούσια ερευνητική και διοικητική δραστηριότητα σε εθνικούς και διεθνείς οργανισμούς. Ξεκίνησε την ερευνητική του πορεία ως Επιστημονικός Συνεργάτης του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ) την περίοδο 1964-1967, ενώ κατά τα έτη 1966-1968 εργάστηκε ως Senior Research Fellow στο Πανεπιστήμιο Yale. Στη συνέχεια θήτευσε ως Ερευνητής στο γαλλικό Centre National de la Recherche Scientifique (CNRS) κατά την περίοδο 1968-1969.

Κ. Τσουκαλάς και Αγγ. Κορρε αναζητούν τον Σίσυφο του μέλλοντος
Η προσφορά του στο ΕΚΚΕ υπήρξε καθοριστική, καθώς διετέλεσε Γενικός Διευθυντής του ιδρύματος από το 1981 έως το 1989 και ακολούθως Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου από το 1993 έως το 1995, σφραγίζοντας τον εκσυγχρονισμό της κοινωνικής έρευνας στην Ελλάδα. Σε διεθνές επίπεδο, διετέλεσε Αρχηγός της ελληνικής αντιπροσωπείας στη Διάσκεψη του ΟΗΕ για την Κοινωνική Ανάπτυξη κατά τα έτη 1994-1996. Υπήρξε επίσης μόνιμο μέλος του «Carrefour européen des sciences et la culture» που οργανώθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση υπό την προεδρία του Jacques Delors, ενώ προσέφερε τις υπηρεσίες του και ως μέλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής.

Το συγγραφικό έργο του Κωνσταντίνου Τσουκαλά αποτελεί σημείο αναφοράς για τη μελέτη της νεότερης ελληνικής ιστορίας, της πολιτικής κοινωνιολογίας, του κράτους και των ιδεολογικών μηχανισμών. Ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς συμμετείχε ενεργά στον δημόσιο διάλογο μέσα από εκατοντάδες ομιλίες, παρεμβάσεις και συνέδρια σε ολόκληρο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων πανεπιστημίων της Ευρώπης, της Αμερικής και της Αυστραλίας.

Διετέλεσε πρόεδρος πολυάριθμων ιδρυμάτων, επιτροπών, επιστημονικών εταιρειών και μουσείων, ενώ έχει τιμηθεί με ανώτατες διακρίσεις και αριστεία για τη συνολική προσφορά του στις επιστήμες, τα γράμματα και τις τέχνες. Το έργο του συνεχίζει να εμπνέει νεότερες γενιές επιστημόνων, προσφέροντας πολύτιμα εννοιολογικά εργαλεία για την κατανόηση των μετασχηματισμών της ελληνικής και της παγκόσμιας κοινωνίας.

ΤΟ ΒΗΜΑ

#OYΔΕΝ_ΝΕΟΤΕΡΟΝ_ΑΠΟ_ΤΟ_ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ_ΜΕΤΩΠΟ…”

0
Γράφει ο   Στρατιωτικός αναλυτής Ευθύμιος.
#ΑΡΩΜΑ_ΒΑΣΙΛΕΥΟΥΣΑΣ..!!! 

Μεσα απο  Τουρκικες πηγες για το τι πραγματικα συνεβη στο Ανατολικο ζητημα …

#Constantinople:
Είναι επίσημο έγγραφο .Πρόκειται για μυστική έκθεση (Secret) του Βρετανικού Πολεμικού Υπουργικού Συμβουλίου (War Cabinet), με τίτλο «Report by General Smuts on his Mission to Egypt», ημερομηνίας 1 Μαρτίου 1918 (Printed for the War Cabinet. March 1918, G-199). Υπογράφεται από τον J. C. Smuts και έχει τη χαρακτηριστική μορφή επίσημων έντυπων εγγράφων της εποχής (με ένδειξη «This Document is the Property of His Britannic Majesty’s Government» κ.λπ.).
Την 1η Μαρτίου 1918, ο Βρετανός Υποστράτηγος J. Smuts, στο υπόμνημά του, δήλωσε: «Ο εθνικισμός θα οδηγήσει στη δημιουργία ενός Εθνικού Τουρκικού κράτους στη θέση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και αυτό θα εξυπηρετήσει έναν χρήσιμο σκοπό (για τους Συμμάχους). Είμαστε έτοιμοι να κάνουμε οικονομικές παραχωρήσεις στο μεταπολεμικό Εθνικό Τουρκικό κράτος». ΠΛΗΡΕΣ ΚΕΙΜΕΝΟ: «Όσο για τους ίδιους τους Τούρκους, η πιο σωστή προσέγγισή μας θα πρέπει να είναι να τους εξηγήσουμε, αποδυναμώνοντας ταυτόχρονα τους στρατούς τους, ότι #δεν_σκοπεύουμε_να_τους_στερήσουμε_την_Κωνσταντινούπολη_ή_οποιοδήποτε_μέρος των υφιστάμενων αυτοκρατοριών τους στην Ευρώπη ή την Ασία όπου η τουρκική φυλή αποτελεί την πλειοψηφία και ότι είμαστε έτοιμοι να αποδεχτούμε τους οικονομικούς και χρηματοπιστωτικούς όρους που θα επιτρέψουν σε ένα μεταπολεμικό Εθνικό Τουρκικό Κράτος να ξεκινήσει με καλές προοπτικές για οικονομική ανεξαρτησία και ευημερία». Δεν είναι καθόλου αδύνατο η έμφαση που έδωσαν οι Γερμανοί προπαγανδιστές στον τουρκικό εθνικισμό, σύμφωνα με τα συμφέροντα του λεγόμενου Παντουρανικού Κινήματος, να εξυπηρέτησε τελικά έναν χρήσιμο σκοπό, διευκολύνοντας τους Τούρκους να αποδεχτούν την ίδρυση ενός Τουρκικού Εθνικού Κράτους στη θέση της υπάρχουσας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.» «Μεσοποταμία: Έγγραφα σχετικά με τη μελλοντική διοίκηση της Μεσοποταμίας για την Επιτροπή της οποίας προήδρευσα, 1917-1919» [184v] (368/632), Mss Eur F112/256
Ο Jan Christiaan Smuts (1870-1950) ήταν Νοτιοαφρικανός στρατηγός, πολιτικός και μέλος του Βρετανικού Imperial War Cabinet από το 1917. Έπαιξε σημαντικό ρόλο στον σχεδιασμό στρατηγικής κατά των Οθωμανών και των Κεντρικών Δυνάμεων,
Η εφημερίδα The Forward (εβραϊκή εφημερίδα της Νέας Υόρκης) δημοσίευσε το άρθρο στις 28 Ιανουαρίου 1994.Τίτλος: «When Kemal Ataturk Recited Shema Yisrael»
Υπότιτλος: «It’s My Secret Prayer, Too,” He Confessed»

Συγγραφέας: Hillel Halkin
Ζιχρόν Γιαάκοβ – Υπήρχαν δύο ερωτήσεις που ήθελα να κάνω, είπα στο τηλέφωνο στη Μπάτια Κέιναν, εκπρόσωπο Τύπου του Ισραηλινού προέδρου Έζερ Βάιτσμαν, ο οποίος επρόκειτο να αναχωρήσει την επόμενη μέρα, Δευτέρα 24 Ιανουαρίου, για την πρώτη επίσκεψη που έκανε ποτέ Εβραίος αρχηγός κράτους στην Τουρκία. Η μία ήταν αν ο κ. Βάιτσμαν θα συμμετείχε σε επίσημη τελετή στη μνήμη του Κεμάλ Ατατούρκ.Η κυρία Κέιναν έλεγξε το πρόγραμμα του προέδρου, σύμφωνα με το οποίο αυτός και η σύζυγός του θα κατέθεταν στεφάνι στον τάφο του Ατατούρκ το πρωί της άφιξής τους, και με ρώτησε ποια ήταν η δεύτερη ερώτησή μου.«Γνωρίζει ο πρόεδρος Βάιτσμαν ότι ο Ατατούρκ είχε Εβραίους προγόνους και ότι του είχαν διδάξει εβραϊκές προσευχές όταν ήταν παιδί;»«Φυσικά, φυσικά», απάντησε τόσο ανέκπληκτη σαν να τη ρώτησα αν ο πρόεδρος γνώριζε ότι ο Ατατούρκ ήταν ο εθνικός ήρωας της Τουρκίας.
Ο M. Kemal, του οποίου η ιδιότητα ως Σαμπεταϊστή έχει σχεδόν επιβεβαιωθεί, έχει πεθάνει. Η Mina Urgan, που καυχιόταν λέγοντας «Ο Ατατούρκ μου πρόσφερε σαμπάνια όταν ήμουν 11 ετών, το πρώτο μου αλκοολούχο ποτό το έπινα από το χέρι του», έχει έρθει επίσης για να συνοδεύσει τον πρόγονο της στην τελευταία του πορεία. Η κηδεία θα μεταφερθεί με άμαξα στην αποβάθρα, από εκεί στην Ινεμπολού, και από εκεί στην Άγκυρα. Φυσικά, οι συμμετέχοντες είναι λυπημένοι. Ωστόσο, ανάμεσα στους λυπημένους υπάρχει μια ομάδα που η θλίψη τους είναι εντελώς διαφορετική. Αυτή η ομάδα είναι οι Εβραίοι. Στην εβραϊκή παράδοση υπάρχουν περίεργοι τρόποι έκφρασης του πένθους· ένας από αυτούς είναι να ξηλώνουν το κουμπί μετά την κηδεία και να το ρίχνουν κάτω.  «Μόλις φάνηκε η άμαξα, ακούστηκαν ήχοι ‘τσικ τσικ τσικ’ σαν να πέφτει μια έντονη χαλαζοπτώση. Αποδείχθηκε ότι οι Εβραίοι, ακολουθώντας την παράδοση του πένθους της θρησκείας τους, είχαν ξηλώσει τα κουμπιά τους και τα είχαν ρίξει κάτω ταυτόχρονα.» Ο αναχωρώντας φαινομενικά είναι ένας Τούρκος, αλλά οι Εβραίοι κλαίνε με δάκρυα που ρέουν από τα δύο τους μάτια, εφαρμόζοντας τον τελετουργικό θρήνο που τηρούν στα δικά τους νεκροταφείτα με τρόπο που δίνει την αίσθηση πτώσης χαλάζι· σαν να έχουν ομολογήσει μια αλήθεια. Η υψηλή πιθανότητα ο M. Kemal να αποδειχθεί Σαμπεταϊστής είναι ένα ιστορικό γεγονός που έχει επιβεβαιωθεί. Αν κοιτάξετε την ιστορία που μας έχουν διδάξει όλοι, υπάρχει ένα σχολείο στο οποίο τον έστειλε ο πατέρας του μόνο και μόνο επειδή παρείχε σύγχρονη εκπαίδευση: το «Σχολείο Σεμσί Εφέντι». Αυτός ο άνθρωπος, του οποίου το πρωτότυπο όνομα ήταν «Σίμον Ζουί», είχε έναν μόνο στόχο: να ενώσει την κοινότητα των Σαμπεταϊστών και να μεταδώσει την πίστη στην Καμπάλα στις επόμενες γενιές. Γι’ αυτό άνοιξε ένα σχολείο. Το μεγαλύτερο χαρακτηριστικό του σχολείου του ήταν ότι αφορούσε αποκλειστικά και μόνο παιδιά Σαμπεταϊστών. Ο συγγραφέας του βιβλίου «Ναι, είμαι από τη Θεσσαλονίκη» Ilgaz Zorlu είναι εγγονός του Σίμον Ζουί μέσω αίματος. Εξηγώντας την εκπαιδευτική πολιτική του σχολείου του παππού του, ο ίδιος επίσης ομολογεί την κρυμμένη αλήθεια.  «Ο Ατατούρκ επίσης σπούδασε για κάποιο διάστημα σε αυτό το σχολείο, όπου γίνονταν δεκτά μόνο μέλη της κοινότητας.» Οι Εβραίοι δεν έριξαν εκείνα τα κουμπιά στο έδαφος και δεν έκλαψαν χωρίς λόγο. Ο άνθρωπος που έφυγε είναι πιθανότατα, έστω και κρυφά, ένας από αυτούς. #5816sayılıkanunkaldırılsın Πηγή. Mina Urgan. Οι αναμνήσεις ενός δεινοσαύρου. SF. 166.
Στρατιωτική και Στρατηγική Βοήθεια προς τον Μουσταφά Κεμάλ από Επτά Έθνη (ειδικά τις Βρετανικές Δυνάμεις Κατοχής) 15 Σεπτεμβρίου 1922, 5:30 μ.μ. Σμύρνη, Γκιόζτεπε, κατοικία του Μουσταφά Κεμάλ Γάλλος Υποναύαρχος Ντουμεσνίλ: […] Ανεξάρτητα από τις περιστάσεις, υπάρχουν Συμμαχικές δυνάμεις στην περιοχή της Κωνσταντινούπολης. Αυτές οι δυνάμεις σας έχουν πρόσφατα προσφέρει σπουδαίες υπηρεσίες και έχουν δώσει λαμπρά στοιχεία της ουδετερότητάς τους. Πιστεύω ότι οι σχέσεις σας με τους Βρετανούς δεν είναι καλές. Αλλά πρέπει κανείς να αναγνωρίζει ακόμη και τα πλεονεκτήματα του εχθρού του. Ο Στρατηγός Χάρινγκτον σας βοήθησε διατάζοντας τις Συμμαχικές δυνάμεις να εμποδίσουν τον ελληνικό στρατό να βαδίσει προς την Κωνσταντινούπολη. Σε αυτό το περιστατικό, η συμπεριφορά του ήταν, κατά τη γνώμη όλων, απολύτως ανοιχτή και ειλικρινής. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι αν τα ελληνικά συντάγματα που μεταφέρθηκαν στη Θράκη – τα οποία δεν ήταν τα χειρότερα του ελληνικού στρατού – δεν είχαν φύγει από την Ασία, η νίκη σας μπορεί να ήταν πιο δύσκολο να επιτευχθεί. Ο Μουσταφά Κεμάλ συμφωνεί. [..] Άπαντα Έργα Ατατούρκ, 2004, Τόμος 13, σελ. 287.
Ημερομηνία 10 Μαρτίου 1920: οι συμμαχικές χώρες έχουν συγκεντρωθεί για να προετοιμάσουν την κωμωδία της Σεβρ. Έξι ημέρες αργότερα, συζητιέται ίσως η πιο ηλίθια επιχείρηση στην ιστορία της Αγγλίας, αν θα γίνει ή όχι. Ο Ιταλός αντιπρόσωπος Β. Σκίλοσα μιλάει με τρόπο σαν να λέει «ας μην το κάνουμε».  «Αν κλείσουμε τη βουλή στην Κωνσταντινούπολη, αυτή η βουλή θα φύγει στην Ανατολία και θα σχηματίσει τον πυρήνα της επίσημης οργάνωσης του Μ. Κεμάλ και πρέπει να σκεφτούμε ότι θα προκύψει μια πιο επικίνδυνη κατάσταση.» Ο Μ. Κεμάλ μέχρι εκείνες τις ημέρες δεν είχε καταφέρει να ανοίξει στη Βουλή στην Ανατολία, παρόλο που είχε παλέψει εκεί. Στον λόγο του, για την ομάδα Φελάχ-ι Βατάν που ιδρύθηκε σε εκείνη τη βουλή: «Η Φελάχ-ι Βατάν εκτοξεῖ φωτιές επειδή δεν εξελέγη πρόεδρος, και απευθύνει πολύ βαριές κατηγορίες όπως «αγροίκοι, αμόρφωτοι».» Ο Μ. Κεμάλ βρίσκεται σε δύσκολη θέση. Οι Άγγλοι έξι ημέρες αργότερα θα κάνουν την πιο εξυπνότερη δουλειά του κόσμου, και θα δώσουν στον Μ. Κεμάλ που βρίσκεται σε δύσκολη θέση την ευκαιρία που αναζητούσε. Στην ίδια συνεδρίαση, ο Βρετανός υπουργός Πολέμου Ουίνστον Τσόρτσιλ μιλάει πιο καθαρά.  «Ενώ οι Σύμμαχοι συνεχίζουν την πίεση πάνω στην Κωνσταντινούπολη, πρέπει επίσης να απευθυνθούν στον Μ. Κεμάλ, που είναι ο κάτοχος της πραγματικής δύναμης στην Τουρκία. Στη γνώμη του, να επιτεθείς στην οθωμανική κυβέρνηση της Κωνσταντινούπολης αγνοώντας τον Μ. Κεμάλ σημαίνει να αντιμετωπίσεις το πρόβλημα μονομερώς.» Σύμφωνα με την επίσημη ιστορία, ο σουλτάνος συνεργάζεται με τους Άγγλους. Αλλά με κάποιο τρόπο, οι Άγγλοι δεν το ξέρουν αυτό. Αν ήταν έτσι, θα μιλούσαν στις απόρρητες συναντήσεις τους για επίθεση στην Κωνσταντινούπολη; Κανονικά, αυτοί οι άνθρωποι δεν έπρεπε να πάνε πάνω στον Μ. Κεμάλ; Αλλά όχι μόνο δεν το έκαναν, αλλά οι Άγγλοι και οι συμμαχικές χώρες είναι αυτοί που έδωσαν στον Μ. Κεμάλ την ευκαιρία που έψαχνε σε ασημένιο δίσκο. Ακόμα και οι επίσημοι ιστορικοί έχουν εξεγερθεί σχεδόν εναντίον αυτής της κατάστασης. Ο Σαμπαχάττιν Σελέκ είναι ένας από αυτούς.  «Οι Άγγλοι δίνοντας μεγάλο όπλο στον Μ. Κεμάλ καταλαμβάνοντας την Κωνσταντινούπολη. Ο Μ. Κεμάλ από εδώ και πέρα απέκτησε την ευκαιρία να κάνει αυτά που θα έκανε χάρη σε αυτούς.» Οι υπερασπιστές της επίσημης ιστορίας ακόμα προσπαθούν χωρίς ντροπή να αποδείξουν ότι οι Άγγλοι ήταν εχθροί του Μ. Κεμάλ. Ωστόσο, αυτός ο λαός αργά ή γρήγορα θα μάθει ότι οι Άγγλοι και ο Μ. Κεμάλ δεν ήταν εχθροί, αλλά συνεργάτες. Κάποιος άκουσε ή είδε ποτέ εχθρό που μεγαλώνει τον εχθρό του με λάθη σε ό,τι κάνει, αν το καταπίνεις; #5816SayılıKanunKaldırılsın Πηγή. Οσμάν Ολτσάι. Προς τη συνθήκη των Σεβρών. Σελ. 236-237-238 Ο Λόγος. Σελ. 248 Σαμπαχάττιν Σελέκ. Η Ανατολική Επανάσταση. Σελ. 466.
Ο Ραούφ Ορμπάι, αφηγείται στον Ναύαρχο Μπρίστολ 17 Οκτωβρίου 1923· >Οι Άγγλοι μου είχαν ανακοινώσει την επιδρομή στη βουλή 1 εβδομάδα νωρίτερα. >Σύμφωνα με το σχέδιο μεταφοράς της βουλής στην Άγκυρα, έπρεπε να συλληφθούμε. Μπρίστολ: Εθνικιστές, έπαιξαν καλά το παιχνίδι.
-#Ιran:  Κύμα  της Επιχείρησης «#Αληθινή_Υπόσχεση_4»
 
Αναπληρωτής Αρχηγός του #IRGC, Υποστράτηγος Mostafa Izadi: Ο εχθρός απέτυχε να καταστρέψει τις αμυντικές δυνατότητες και την πυρηνική βιομηχανία του Ιράν. Το Ιράν έχει επιτύχει εξαιρετική αποτροπή μέσω του ελέγχου του Στενού του Ορμούζ και της προόδου στις πυραυλικές και αμυντικές δυνατότητες.
Ο Καθηγητης Μαραντι: Εν τω μεταξύ, ο Ερντογάν συνεχίζει να μεταφέρει φθηνό πετρέλαιο από το Μπακού στους επιχειρηματικούς του εταίρους στο Τελ Αβίβ.
 Ο ΥΠΕΞ της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν Αμπάς Αραγκτσί κατηγόρησε το Ισραήλ ότι υπονομεύει τη συμφωνία εκεχειρίας με τις ΗΠΑ: «Το σιωνιστικό καθεστώς ήταν και παραμένει ο μεγαλύτερος αντίπαλος και εμπόδιο στην εφαρμογή του μνημονίου κατανόησης. Έκαναν κάθε δυνατή προσπάθεια για να εμποδίσουν την επίτευξη μιας τέτοιας συμφωνίας, κάθε δυνατή προσπάθεια για να αποτύχει αυτή η συμφωνία και κάθε δυνατή προσπάθεια για να εμποδίσουν την εφαρμογή της.»
Ο Πρόεδρος Τραμπ στην Fox News απειλεί να βομβαρδίσει το Ομάν: «Αν το Ομάν μπει εμπόδιο, θα τους βομβαρδίσουμε στο διάολο.»
-#Iraq: Ο Αμπού Μουτζαχίντ Άσαφ, Γενικός Γραμματέας των Ιρακινών Ταξιαρχιών της Χεζμπολάχ (Καταΐμπ Χεζμπολάχ), ανακοίνωσε τους όρους για την κατάθεση των όπλων: την πλήρη αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από το ιρακινό έδαφος και τον εναέριο χώρο, την απόσυρση του τουρκικού στρατού από την περιοχή του Κουρδιστάν και το ιρακινό έδαφος και τη διάλυση των Πεσμεργκά.   Oi Πεσμεργκα αποριπτουν αυτον τον ορο.
-#US: O χρόνος υπηρετεί το Ιράν, όχι την Αμερική. Η έλλειψη όπλων, πυρομαχικών και αλυσίδων εφοδιασμού, μαζί με τις κρίσεις που αντιμετωπίζει το Ναυτικό και ο Στρατός των ΗΠΑ, μπορεί να κάνουν τη συνέχιση της αντιπαράθεσης πιο δαπανηρή για την Ουάσιγκτον – Λάρι Τζόνσον, πρώην αναλυτής της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών των ΗΠΑ.
-#Israel:ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΠΑΡΑΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΣΤΟΧΕΥΕΙ ΚΟΥΡΔΟ ΔΙΟΙΚΗΤΗ ΜΕ ΨΕΥΔΗ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟ Κυκλοφορούν ψευδείς δηλώσεις που ισχυρίζονται ότι ο Μαχμούντ Μπαραχντάν, διοικητής της Ταξιαρχίας Κομπάνι, σκοπεύει να οδηγήσει τις κουρδικές δυνάμεις νότια για να πολεμήσουν το Ισραήλ. Το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων λέει ότι οι δηλώσεις είναι εντελώς κατασκευασμένες και ότι οι δυνάμεις του Μπαραχντάν έχουν ως αποστολή την προστασία περιοχών με κουρδική πλειοψηφία — όχι την καταπολέμηση του Ισραήλ. Ο χρόνος έχει σημασία. Η Τουρκία επιδιώκει εδώ και καιρό να αποδυναμώσει τις κουρδικές δυνάμεις στη Συρία και η παρουσίαση ενός εξέχοντος Κούρδου διοικητή ως εχθρού του Ισραήλ ενέχει τον κίνδυνο να προκαλέσει μια αντιπαράθεση που δεν υπάρχει. Κάποιος προσπαθεί να στρέψει τους Κούρδους εναντίον του Ισραήλ — και το Ισραήλ εναντίον των Κούρδων.
-#Kurdistan: Ηγέτης του HPG, Μουράτ Καραγιλάν: «Ο νόμος-πλαίσιο που ενέκρινε το τουρκικό κοινοβούλιο είναι ένα νέο και σημαντικό βήμα, αλλά περιέχει ελλείψεις και λάθη που πρέπει να αντιμετωπιστούν». -Όσο ο Ηγέτης Από είναι στη φυλακή, δεν μπορώ να πω σε κανέναν μαχητή: «Κάτσε κάτω τα όπλα σου και φύγε». -Εάν ο Ηγέτης Από απελευθερωθεί και μπορέσει να υποδεχτεί τους μαχητές, να συναντηθεί μαζί τους, να εξηγήσει τις προοπτικές της νέας φάσης και να τους πείσει γι’ αυτό, τότε η διαδικασία μπορεί να προχωρήσει διαφορετικά. -Είμαστε έτοιμοι να μεταφέρουμε τον αγώνα μας από το πεδίο του πολέμου και των όπλων στο πεδίο της πολιτικής και του δικαίου. -Έχουμε τερματίσει τη στρατηγική του ένοπλου αγώνα και τώρα μπαίνουμε στη φάση της δημοκρατικής πολιτικής, αλλά η επιτυχία αυτής της φάσης απαιτεί γνήσια πολιτικά και νομικά βήματα.
-#Syria:Ένα ισραηλινό αεροπορικό πλήγμα με τέσσερις πυραύλους χτύπησε τον διάδρομο απογείωσης της στρατιωτικής βάσης Abu al-Duhur στο Ιντλίμπ της Συρίας—που βρίσκεται 70 χλμ. από τα τουρκικά σύνορα—νωρίς το πρωί της 18ης Αυγούστου 2026. #Τούρκοι στρατιώτες ήταν επίσης παρόντες στην αεροπορική βάση που επλήγη.
-#Turkey: Ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν υπέγραψε σε νόμο νομοσχέδιο που υποστηρίζει τη διαδικασία ειρήνης της χώρας με το Κόμμα Εργατών του Κουρδιστάν (PKK), δηλώνοντας ότι η νομοθεσία θα βοηθήσει να εξασφαλιστεί ένα ειρηνικό, ευημερούν και ασφαλές μέλλον για την Τουρκία.
Ο ηγέτης της φυλής Πινιανίς, Ορχάν Πιρουζμπεγιόγλου, που συναντήθηκε με τον Ντεβλέτ Μπαχτσέλι: (Πλαίσιο Νόμου) «Ο Ντεβλέτ Μπαχτσέλι μας είπε ότι αυτός ο νόμος αφορά τα τέσσερα κομμάτια του Κουρδιστάν.» Μετα της ανασκευασε,
διευκρίνισε αργότερα ότι δηθεν υπήρξε πρόβλημα μετάφρασης…
Η φυλή #Pinyaniş είναι μία από τις μεγαλύτερες και πιο ιστορικές κουρδικές φυλές της νοτιοανατολικής Τουρκίας, με κέντρο κυρίως την επαρχία Hakkari .
Πρόκειται για παλιά φυλετική συνομοσπονδία. Ιστορικά ανήκει στο «δεξί σκέλος» (baska rast) της περιοχής Hakkari, απέναντι από την ανταγωνιστική φυλή Ertuşi (αριστερό σκέλος). Οι ρίζες της πάνε πίσω αιώνες, στην οθωμανική περίοδο, όπου συμμετείχε σε τοπικές ηγεμονίες και δομές εξουσίας.
Πολλοί άνδρες της φυλής έχουν υπηρετήσει ως (#προδοτες..) κορουτζήδες (χωροφύλακες χωριών / village guards) στο πλευρό του τουρκικού κράτους.
#Rojava: Οι δυνάμεις του συριακού στρατού(ΗΤS)  αποσύρθηκαν από το Όρος Αμπντούλ Αζίζ (το τμήμα που βρισκόταν υπό τον έλεγχό τους) και την ύπαιθρο δυτικά της Αλ-Χασάκα, κατευθυνόμενες προς την πόλη της Αλ-Σανταντί. Το Όρος Αμπντούλ Αζίζ βρίσκεται πλέον πλήρως υπό τον έλεγχο των δυνάμεών YPG.
Το τελευταιο διαστημα και οι προσφυγες γυρισαν στο Αφριν ,ενα μερος στη Σερεκανιγια, και σγα σιγα ανακαταλαμβανει εδαφη το ΥPG μετα την προδοσια Τραμπ.
 
Αξιόπιστες πηγές επιβεβαίωσαν στο Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (SOHR) ότι οι δηλώσεις που αποδίδονται στον διοικητή της Ταξιαρχίας Kobanî, Mahmoud #Berxwadan, σχετικά με την κατεύθυνση προς τα σύνορα με το Ισραήλ, είναι κατασκευασμένες( Toυρκικη MIT)  και δεν έχουν καμία βάση στην αλήθεια.
-#Hellas:  «Η ανακήρυξη τουρκικών “εθνικών θαλάσσιων πάρκων” σε περιοχές πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων αντιμετοπιζεται επιπολαια οπως παντα απ τους Γεραπετριτη -Μητσοτακη. Επ του πεδιου σημερα οι τουρκοι ψαρευουν μεσα στα ελληνικα θαλασσια υδατα, και οι τουρκοι δεν θα αφησουν να ψαρευουν εκει ελληνες. Εχουμε πει … το ξαναλεμε ,πρωτα οι Τουρκοι θα κανουν μια πολυ μεγαλη προκληση με ασχημα νεα  για τον κοσμο εκει…, και μετα ενα διαστημα θα κανουν εισβολη οι Τουρκοι, και εμεις εδω τα μετραμε τα λογια μας.Προταση,καντε τα 12 μιλια΄μολις ερθουν οι Μπελαρα.
Το ευχαριστο νεο οτι η Τουρκια θα στειλει στρατιωτικη βοηθεια στην Ουκρανια, και θα υποστει τις συνεπειες…. . 
Στην Ελλαδα μετα την κατακραυγη του κοσμου και την υπουλη σταση της Ουκρανιας ο Μητσοτακης δεν στελνει αλλα οπλα, εστω και αργα παει να διορθωσει το λαθος του.
Ξεκαθαρη θεση για το¨ θεμα Κωνσταντελια: Φταιει ο παιχτης που δεν ηθελε να ακολουθησει τον δρομο του Σαραφη που προτιμησε τα λιγοτερα χρηματα αρκει να φορα την  φανελα του ΠΑΟΚ!!!
Φταιει ο Σαββιδης γιατι δεν ακολουθησε τον δρομο του θρυλικου προεδρου Παντελακη που ειπε ¨”εγω θα παω φυλακη αλλα τον Κουδα δεν τον πουλαω!!!  Αυτοι μας εμπνεουν!!!
YΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ:Τα ελαφρυντικα O Σαββιδης βοηθησε παρα πολυ τον  ΠΑΟΚ,ο δε Κωνσταντελιας λογω του νεαρου της ηλικιας δικαιολογείται,οταν οι δημοσιογραφοι κλπ του φουσκωνουν τα μυαλα λεγοντας “θα ανοιξει  τα φτερα”.
-#Rum_Pontos: Eπέμβαση της χωροφυλακής στο λιμάνι Balıkçı Köyü της Ριζoυντα κατά κατοίκων που διαμαρτύρονταν για 3 μήνες ενάντια σε έργο ιχθυοκαλλιέργειας σε κλωβούς.Συνελήφθησαν 4 χωρικοί (Hacer Kanbay, Ahmet Tafralı, İbrahim Oğuz, Muhammet Yağcı) νωρίς το πρωί της 18ης Αυγούστου 2026, καθώς το έργο θεωρείται απειλή για την παραδοσιακή θαλάσσια αλιεία τους.
Όσοι θέλετε να κοινοποιείτε την σελίδα διότι η κρατική ΕΡΤ και τα λεγόμενα μεγάλα κανάλια δεν τα δείχνουν αυτά προς το παρόν. “Ουδέν νεότερον από το Ανατολικό Μέτωπο”

ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΙ ΤΗΝ ΕΠΑΥΡΙΟ ΤΟΥ ΣΥΜΦΩΝΟΥ ΤΗΣ ΜΕΚΚΑΣ

2

Γιώργος Πουκαμισάς1

Ενώπιον μιάς συνθέτου καταστάσεως στην γεωπολιτική σκακιέρα της Μέσης Ανατολής η
οποία έχει παγκόσμιο ενδιαφέρον, έχοντας κατά νου τα ελληνικά συμφέροντα, καταθέτω τις
σκέψεις που ακολουθούν:

Δεν υπάρχει λόγος, ταραχή να καταλαμβάνει τους αρμοδίους του ΥΠΕΞ εξ αιτίας του
Συμφώνου της Μέκκας (07 Αυγούστου 2026). Αναλύουμε την κατάσταση και μένουμε
συνεπείς στις επιλογές μας – που πάντως ως προς την Αν. Μεσόγειο και την Μέση Ανατολή
πρέπει να τελούν υπό διαρκή επισκόπηση – .

Θα ήταν σπασμωδική μία κίνηση απόσυρσης της συστοιχίας του πυραυλικού συστήματος
εναέριας άμυνας Patriot από την Σαουδική Αραβία. Αντιθέτως, από πολιτικής τουλάχιστον
απόψεως το σύστημα πρέπει άχρι καιρού να παραμείνει στο Γιανμπού και η πλευρά μας να
προχωρήσει χωρίς αναβολή σε διαβουλεύσεις εφ’ όλου του φάσματος με το Ριάντ για το
παρόν και το μέλλον της διμερούς συνεργασίας.

Δεν πρέπει να υπάρχει αμφιβολία ότι η Συντροφία των Τριών είναι καρπός της αδυναμίας
των ΗΠΑ να καλύψουν αποτελεσματικά τους εταίρους των στον Κόλπο από τα πλήγματα του
Ιράν. Συνδετικό υλικό των Τριών, εν προκειμένω ως εκπροσώπων όχι μόνο των Σουνιτών
αλλά του συνόλου των Μουσουλμάνων, είναι η εναντίωση στις πολιτικές του Ισραήλ. Δεν
είναι το Ιράν ο στόχος, η απειλή για την ασφάλεια των τριών συμβαλλομένων της Συμφωνίας
Αμυντικής Συνεργασίας.

Είναι πρόδηλο ότι η ασθενέστερη πλευρά της τριγωνικής συμμαχίας είναι η Σαουδική
Αραβία. Η υπογραφή της συμφωνίας αποτελεί αγορά, αμφιβόλου αξίας ασφαλιστηρίου για
τον κυβερνώντα διάδοχο του σαουδικού θρόνου. Ήταν όμως κίνηση ανάγκης, πιεζομένου
μεταξύ Ισραήλ, Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και, από την άλλη πλευρά, του
πολυπράγμονος Κατάρ, φίλου και δανειστή της Τουρκίας. Το Σύμφωνο, αν υπήρχε σε
κάποιες καγκελαρίες αμφιβολία, εννοείται ότι βάζει ταφόπλακα στην περίπτωση
προσχώρησης της Σ.Α. στις συμφωνίες του Αβραάμ και εκθέτει τα Η.Α.Ε. που είναι μέρος των
συμφωνιών αυτών. Εξ άλλου, η ούτως η άλλως μακροπρόθεσμη προοπτική δημιουργίας
οικονομικού διαδρόμου Ινδίας-Μ. Ανατολής-Ευρώπης IMEC, τώρα παραπέμπεται στις
ελληνικές καλένδες, μέχρι δηλ. αλλαγής της πολιτικής του Ριάντ.

Η Σ.Α., φύλακας των ιερών προσκυνημάτων του Ισλάμ, ενδίδει στην Τουρκία, κληρονόμο των Οθωμανών Χαλίφηδων, η
οποία με την ανασύσταση του σιδηροδρόμου Κωνσταντινούπολης – Χετζάζης (συμφωνία
Ιουνίου 2026), φιλοδοξεί να επιστρέψει εκεί από όπου είχε εκδιωχθεί με την Αραβική
Ανταρσία του 1917.

Ιδιαίτερης σημασίας είναι η απόφαση της Αιγύπτου παρά τις προηγηθείσες διαβουλεύσεις,
να μην ενταχθεί στο σχήμα. Όπως έχει γράψει ο ΣΤΡΑΒΩΝ (08.08.26), στο Κάιρο έχουν μία
μακροπρόθεσμη οπτική των αραβικών πραγμάτων, λαμβανομένων επίσης πρωταρχικά
υπόψιν των συμφερόντων τους στην Μεσόγειο και δή με Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ, αλλά και
εκείνων στη Λιβύη. Πιθανότητα μεταγενέστερης προσχωρήσεως της Αιγύπτου στο σχήμα
φαίνεται περίπου αμελητέα, εκτός αν η κυβέρνηση Νετανυάχου, συνεχίσει αποφασιστικά
την σημερινή αδιάλλακτη γραμμή της.

Περί αντισυσπειρώσεως: Η Ελλάδα πρέπει να συνεχίσει την εμπέδωση των σχέσεών της, επί
διμερούς βάσεως, με το Ισραήλ, τα ΗΑΕ και , βεβαίως, με την Ινδία. Η σύμπηξη πενταμερούς
«Άξονα» Ινδίας-ΗΑΕ-Ισραήλ-Κύπρου-Ελλάδος δεν εξυπηρετεί.

Η Ελλάδα, η Αίγυπτος και το Ισραήλ

H χώρα μας, ορθώς, έχει αναπτύξει μία πολυεπίπεδη στρατηγική σχέση με το Ισραήλ, η
οποία δεν αποτελεί συμμαχία. Έκαστο των δύο μερών επενδύει στην σχέση αυτή χάριν των
δικών του εθνικών συμφερόντων τα οποία είναι ιδιαίτερα για κάθε πλευρά. Με το Ισραήλ
εμείς δεν είμαστε όμοροι, όπως όμως είμαστε στη θάλασσα όμοροι με την Αίγυπτο (άλλη η
περίπτωση της Κύπρου).

 

Το Ισραήλ αντιμετωπίζει δύσκολες καταστάσεις στην περιοχή του,
οι οποίες δεν έχουν γίνει ευκολότερες με την επίθεση που εξαπολύθηκε κατά του Ιράν από
κοινού με τις ΗΠΑ, στις 28 Φεβρουαρίου τρέχοντος έτους. Παρά τα επιφαινόμενα, η πτώση
του καθεστώτος Άσσαντ στην Συρία, καθεστώτος κοσμικού, δεν διευκόλυνε την θέση
ασφαλείας του Ισραήλ, ούτε βεβαίως τα ελληνικά συμφέροντα.

Στο μέτρο που αποτελούμε, όχι μόνο λόγω γεωγραφικής θέσης, κρίσιμο και αξιόπιστο εταίρο
για το Ισραήλ, είναι υποχρέωσή μας να ξετυλίγουμε τις αντιλήψεις μας για το ένα η το άλλο
ζήτημα και τις επιπτώσεις στην διεθνή κατάσταση και σε εμάς ειδικότερα.

Η οδός των σχέσεών μας πρέπει να είναι διπλής κατευθύνσεως και να συμβάλει στην ενίσχυση της
θέσεως των δύο εταίρων, όχι στην δημιουργία νέων αντιπάλων. Το Ισραήλ, έχει κάθε
συμφέρον, και η Ελλάδα δεν επιτρέπεται να μένει σιωπηλή, στο καλώς έχειν των
Χριστιανικών, και ειδικότερα των Ορθοδόξων ιερών στους Αγίους Τόπους.

Είναι γνωστό ότι το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων και η Αγιοταφική Αδελφότητα υφίστανται την πίεση Εβραίων
ζηλωτών και την καταπάτηση προσκυνημάτων, κτημάτων και κτισμάτων.

Η αναθέρμανση των σχέσεων Αιγύπτου-Τουρκίας δεν οφείλεται στην σχέση Ελλάδος-Ισραήλ.
Είναι όμως κατάσταση που υποχρεώνει να εξετάζουμε συνολικά και να σταθμίζουμε με
λεπτότητα την πολιτική μας, η οποία βεβαίως δεν στοχεύει στον εγκλωβισμό της Τουρκίας,
αλλά στην εξισορρόπησή της. Η Αίγυπτος δεν είναι και δεν πρόκειται να γίνει προνομιούχος
ελάσσων εταίρος της Τουρκίας. Ανεξαρτήτως καθεστώτος, θα συνεχίσει να ακολουθεί
πολιτική ισορροπιών μεταξύ ημών και της Τουρκίας, της οποίας όμως πολιτικής το μείγμα
δεν θα είναι σταθερό και αμετάβλητο. Υπάρχουν όρια στην έναντι της Τουρκίας κατεύθυνση
της Αιγύπτου, μάλιστα επί των ημερών του συστήματος Σίσσι.

Όσο και να είναι εξαγριωμένοι στο Κάιρο από τις πολιτικές του Ισραήλ απέναντι στους Παλαιστινίους και σε σχέση με την
Αιθιοπία και την Σομαλιλάνδη, δεν θα στέρξουν να υιοθετήσουν την ατζέντα της Τουρκίας.
Από την άλλη, είναι απορίας άξιο πως η Ελλάδα δεν έχει αυτή προσφέρει τις καλές υπηρεσίες
της μεταξύ των δύο σε αντιπαράθεση φιλικών χωρών, της Αιθιοπίας και της Αιγύπτου.
Ακόμη, βολιδοσκοπήσεις προς την Τεχεράνη, θα μπορούσαν να είναι επωφελείς για τα
συμφέροντα του κράτους και συμμάχων του.

Παραδόξως, το Τριμερές Σύμφωνο, για λόγους που δεν είναι του παρόντος σημειώματος,
παρέχει την δυνατότητα ανακαινίσεως και εμβαθύνσεως του πολιτικού διαλόγου και
συνολικώς των σχέσεων Καίρου-Αθηνών, πέραν του καλωδίου GrEgy, της Μονής της Αγίας
Αικατερίνης ή του EastMed Gas Forum. Το ανάλογο ισχύει ως προς την σχέση με τα
ακτιβιστικά Η.Α.Ε.

H Αθήνα, όχι με την τωρινή ομάδα, απέναντι στην υπερέκταση της νοσταλγού παλαιών
ημερών Τουρκίας, με στοχευμένη παρουσία στην Ερυθρά Θάλασσα και κατά δεύτερο λόγο
στον Κόλπο, λαμβάνοντας υπόψη την τεχνογνωσία και της Λευκωσίας, θα μπορούσε να
υπηρετήσει το εθνικό συμφέρον και να δείξει ότι είναι ενεργός και πρωτόβουλος παράγων
σταθερότητας και φάρος διεθνούς συνεργασίας, συνδιαλλαγής και ειρήνευσης πέραν
στερεοτύπων.

Γιώργος Πουκαμισάς, Πρέσβυς ε.τ.  Δρ Πανεπιστημίου Αιγαίου, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Γεωγραφικών
Μελετών Ο ΣΤΡΑΒΩΝ.
Μεσόγεια, Δεκαπενταύγουστος 2026