Αρχική Blog Σελίδα 1010

Προετοιμάζεται για πόλεμο η Μπούντεσβερ;

Από
anixneuseis
-
0
Γιώργος Πασσάς

Η FAZ δημοσιεύει ρεπορτάζ για την προετοιμασία της Μπούντεσβερ για το ενδεχόμενο πολέμου. Ακόμα, η επαπειλούμενη κλιμάκωση στην Ουκρανία και οι γυναικοκτονίες στη Γερμανία.

Το «Επιχειρησιακό Σχέδιο» της Μπούντεσβερ για τη Γερμανία αφορά τον ρόλο της οικονομίας στο ενδεχόμενο πολέμουΕικόνα: Jens Büttner/dpa/picture alliance

«Η Μπούντεσβερ προετοιμάζει επιχειρήσεις για την περίπτωση πολέμου». Αυτός είναι ο τίτλος του ρεπορτάζ της Frankfurter Allgemeine Zeitung για «τη μυστική στρατηγική έκθεση των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων σχετικά με τον ρόλο της οικονομίας σε περίπτωση επίθεσης του Πούτιν στα ανατολικά».

Όπως αναφέρει η εφημερίδα της Φρανκφούρτης, «στη Γερμανία ξεκινούν προετοιμασίες για το ενδεχόμενο ενός πολέμου με ακόμα πιο άμεσες επιπτώσεις για τη Γερμανία από αυτές που έχει η ρωσική επίθεση στην Ουκρανία. Σύμφωνα με πληροφορίες της FAZ η Μπούντεσβερ θέτει τις επιχειρήσεις αντιμέτωπες με την πιθανότητα μιας κατάστασης έκτακτης ανάγκης – επί τη βάση του “Επιχειρησιακού Σχεδίου για τη Γερμανία”, το οποίο έχει ήδη εγκρίνει η πολιτική ηγεσία.

Μπότες στρατιωτών της Μπούντεσβερ
Οι γερμανικές ένοπλες δυνάμεις προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο ρωσικής επίθεσης στην ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟΕικόνα: ABB/picture alliance

Η πρώτη έκδοση του εν λόγω στρατηγικού σχεδίου έχει έκταση 1.000 σελίδων, χωρίς ωστόσο να έχουν αποκαλυφθεί ακόμη συγκεκριμένες λεπτομέρειες. Μέσα σε αυτό απαριθμούνται για παράδειγμα όλα τα κτήρια και οι υποδομές που χρήζουν ιδιαίτερης προστασίας για στρατιωτικούς λόγους. Περιλαμβάνονται επίσης ενδελεχή σχέδια σχετικά με το πώς θα έπρεπε να αντιδράσει η χώρα σε περίπτωση επίθεσης ή και πριν από αυτήν, σε περίπτωση που η κατάσταση κριθεί τεταμένη – εάν για παράδειγμα ο ρωσικός στρατός προβεί σε κάποιον ελιγμό στην ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ και η Γερμανία θελήσει να λάβει αποτρεπτικά αντίμετρα. Σε μία τέτοια περίπτωση η Γερμανία θα μετατρεπόταν σε κόμβο διέλευσης δεκάδων, ίσως και εκατοντάδων χιλιάδων στρατιωτών, οι οποίοι θα έπρεπε να μεταφερθούν στα ανατολικά, όπως και σε κόμβο μεταφοράς πολεμικών εξοπλισμών, τροφίμων και φαρμάκων».

Η FAZ  επισημαίνει ακόμα πως έλαβε μάλιστα χώρα «και μία κοινή άσκηση των πολιτικών δυνάμεων και της Μπούντεσβερ. Η άσκηση “Red Storm Alpha” εστίασε στην προστασία των αποβαθρών στα λιμάνια από πράξεις κατασκοπείας και σαμποτάζ, ενώ στα σκαριά βρίσκεται και η άσκηση “Red Storm Bravo”, η οποία θα είναι παρόμοια με την “Alpha”, αλλά μεγαλύτερης έκτασης.

[…] Τα πορίσματα από τις ασκήσεις θα αξιοποιηθούν για τη βελτίωση του “Επιχειρησιακού Σχεδίου για τη Γερμανία”, το οποίο, αν και φτάνει τις χίλιες σελίδες, δεν είναι σε καμία περίπτωση έτοιμο».

Σε νέα φάση κλιμάκωσης ο πόλεμος στην Ουκρανία;

Εντωμεταξύ ο πόλεμος στην Ουκρανία φαίνεται να μπαίνει σε νέα φάση κλιμάκωσης. Χθες η Ουκρανία προχώρησε στην πρώτη επίθεση εναντίον της Ρωσίας με αμερικανικούς πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς.

«Το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας ανέφερε πως η Ουκρανία επιτέθηκε στη ρωσική συνοριακή περιοχή του Μπριάνσκ με πυραύλους ATACMS αμερικανικής παραγωγής», γράφει η tagesschau, υπενθυμίζοντας πως λίγες ώρες πριν ο πρόεδρος Μπάιντεν είχε δώσει το «πράσινο φως» στην Ουκρανία να επιτεθεί με αμερικανικούς πυραύλους στη ρωσική επικράτεια.

Αμερικανικοί πύραυλοι ATACMS
H Ουκρανία επιτέθηκε στη ρωσική συνοριακή περιοχή του Μπριάνσκ με πυραύλους ATACMS αμερικανικής παραγωγήςΕικόνα: picture alliance/dpa/yonhap

Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ ανακοίνωσε πως η χώρα του θα αντιδράσει στην ουκρανική επίθεση. «Εάν εκτοξεύονται πύραυλοι μεγαλύτερου βεληνεκούς από την Ουκρανία με κατεύθυνση προς τη ρωσική επικράτεια, αυτό σημαίνει πως χρησιμοποιούνται από στρατιωτικούς εμπειρογνώμονες των ΗΠΑ», δήλωσε ο Λαβρόφ, προσθέτοντας πως «ελπίζει το νέο πυρηνικό δόγμα της Ρωσίας να διαβαστεί με προσοχή από τους δυτικούς συμμάχους της Ουκρανίας».

Η δε επικαιροποίηση του ρωσικού πυρηνικού δόγματος ήταν κάτι που «είχε ανακοινωθεί εδώ και μήνες» σύμφωνα με την tagesschau. «Το έγγραφο περιλαμβάνει σενάρια απειλής, στα οποία η Ρωσία θα μπορούσε να αντιδράσει με τη χρήση πυρηνικών όπλων. Το καινούριο στοιχείο είναι πως η Μόσχα αξιολογεί πλέον την επιθετικότητα ενός μη πυρηνικού κράτους, το οποίο όμως υποστηρίζεται από πυρηνικές δυνάμεις, ως κοινή επίθεση εναντίον της Ρωσίας. Αυτή η διαφοροποίηση στρέφεται κατά των ΗΠΑ, της Μεγάλης Βρετανίας και της Γαλλίας, που είναι πυρηνικές δυνάμεις και υποστηρίζουν στρατιωτικά την Ουκρανία».

Λόγω των ραγδαίων αυτών εξελίξεων πολλοί στρέφουν την προσοχή τους και προς τη μεριά του Βερολίνου, αναμένοντας την αντίδραση του Γερμανού καγκελαρίου ιδίως αναφορικά με το ντιμπέιτ γύρω από την αποστολή ή μη γερμανικών πυραύλων Taurus στο Κίεβο.

«Μέχρι τώρα ο καγκελάριος Σολτς μπορούσε να βασίζεται στο γεγονός ότι συμβαδίζει με τον – επίσης συχνά διστακτικό – Αμερικανό πρόεδρο στο ζήτημα των οπλικών συστημάτων μεγάλου βεληνεκούς. Τώρα όμως που ο Μπάιντεν έδωσε το πράσινο φως, τι κάνει ο Σολτς;», διερωτάται η Tagesspiegel. «Ο καγκελάριος ξεκαθάρισε πως δεν θα ακολουθήσει το αμερικανικό παράδειγμα, […] καθώς “δεν μπορεί να πάρει την ευθύνη” για κάτι τέτοιο».

Το τι θα πράξει εν τέλει ο Σολτς είναι αβέβαιο. Το σίγουρο όμως είναι πως «από το περασμένο Σαββατοκύριακο το επιχείρημα ότι η Γερμανία δεν μπορεί να στείλει πυραύλους Taurus στην Ουκρανία, επειδή έτσι θα υπερέβαινε μία κόκκινη γραμμή, έχει πλέον καταρρεύσει».

«Στη Γερμανία διαπράττεται σχεδόν καθημερινά μία γυναικοκτονία»

«Σχεδόν κάθε μέρα σκοτώνεται στη Γερμανία ένα κορίτσι ή μια γυναίκα», τιτλοφορείται κείμενο της tageszeitung για την έκθεση που παρουσίασαν η υπουργός Οικογένειας Λίζα Πάους (Πράσινοι) και η υπουργός Εσωτερικών Νάνσι Φέζερ (SPD) σχετικά με τις γυναικοκτονίες στη Γερμανία.

Γυναίκα σηκώνει τα χέρια της μπροστά από το πρόσωπό της
Ολοένα και περισσότερες γυναίκες γίνονται θύματα βίαςΕικόνα: Fabian Sommer/dpa/picture alliance

Στην έκθεση διαπιστώνεται πως «το 2023 σημειώθηκαν περίπου 1.000 απόπειρες γυναικοκτονίας, με απολογισμό 360 νεκρά κορίτσια και γυναίκες». Και η κατάσταση φαίνεται να χειροτερεύει διαρκώς, καθώς «ολοένα και περισσότερες γυναίκες γίνονται θύματα βίας – δηλαδή για παράδειγμα θύματα μίσους στο διαδίκτυο, σεξουαλικής κακοποίησης, εμπορίας ή ενδοοικογενειακής βίας».

«Η πραγματικότητα είναι ακόμα πιο δραματική από την εικόνα που δίνει η έκθεση», σχολιάζει από την πλευρά του το Γερμανικό Δημοσιογραφικό Δίκτυο (RND). «Διότι πολλές από τις βιαιοπραγίες δεν εμφανίζονται ποτέ στις στατιστικές.

[…] Κοπέλες και γυναίκες που βιώνουν ενδοοικογενειακή βία χρειάζονται συγκεκριμένη και αξιόπιστη βοήθεια για να έχουν την ευκαιρία να γλιτώσουν. Και τέτοιου είδους βοήθεια στη Γερμανία είναι σπάνια – συνολικά σε ολόκληρη τη χώρα χρειάζονται 14.000 περισσότερες θέσεις σε καταφύγια για κακοποιημένες γυναίκες».

Κατά το γερμανικό δίκτυο «όποιος δεν εξετάσει τη βία κατά των γυναικών λαμβάνοντας υπόψιν τι συμβαίνει στη γερμανική κοινωνία, όποιος δεν υποστηρίξει πραγματικά μέτρα πρόληψης τέτοιων φαινομένων και δεν ταχθεί υπέρ μίας ριζικής αλλαγής, θα εξακολουθήσει να δηλώνει σοκαρισμένος και με την έκθεση που θα δημοσιευτεί του χρόνου. Πιο σοκαριστική απ’ όλα όμως είναι η ευκολία με την οποία αντιμετωπίζεται η έμφυλη βία στη Γερμανία ως κάτι το κανονικό».

Autorenbild Georgios Passas PROVISORISCH
Γιώργος Πασσάς Δημοσιογράφος στην Ελληνική Σύνταξη της DW και απόφοιτος νομικής.
DW

Μια G20 για όλα τα γούστα

Από
anixneuseis
-
0
Κώστας Αργυρός

Ολοκληρώθηκε στη Βραζιλία η συνάντηση των ηγετών των πλουσιότερων χωρών του πλανήτη, όπου οι διαφορές στις προτεραιότητες που θέτει η καθεμία ήταν ορατές όσο ποτέ άλλοτε.

Ο πρόεδρος της Βραζιλίας Λούλα υποδέχεται τον Όλαφ Σολτς στο Ρίο για τη σύνοδο της G20Εικόνα: Kay Nietfeld/dpa/picture alliance

Ήταν ένα μεγάλο ραντεβού με αρκετές ιδιαιτερότητες. Η σύνοδος κορυφής της ομάδας G20 ολοκληρώθηκε στη Βραζιλία, αφήνοντας ανάμικτα συναισθήματα, που έχουν να κάνουν με τη συγκεκριμένη συγκυρία μιας εποχής ανοικτών πολέμων και σκληρών εμπορικών αντιπαραθέσεων.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες είχε ήδη επισημάνει την κρισιμότητα των καιρών. «Ήρθα στο Ρίο με ένα απλό μήνυμα: Οι χώρες της G20, εξ ορισμού, διαθέτουν τεράστια οικονομική επιρροή και συνεπώς και διπλωματική επιρροή. Πρέπει να την χρησιμοποιήσουν για να αντιμετωπίσουν βασικά παγκόσμια προβλήματα.»

Ο Μπάιντεν χωρίς ατζέντα

Το ερώτημα είναι αν θέλουν και αν μπορούν. Για τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν για παράδειγμα ήταν η τελευταία του συμμετοχή σε ένα τέτοιο παγκόσμιο ραντεβού, οπότε δεν θα μπορούσε να δεσμευτεί για κάτι. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Σεργκέι Λαβρόφ, που εκπροσώπησε τον Βλάντιμιρ Πούτιν ,δεν έδειξε να ενοχλείται από τις αναφορές στον πόλεμο στη συνάντηση με τον Κινέζο ομόλογό του, όπου και υπογράμμισε την στενή σχέση των δύο χωρών.

Οι ΥΠΕΞ Ρωσίας και Κίνας
Οι υπουργοί Εξωτερικών Ρωσίας και Κίνας μίλησαν για ταύτιση απόψεων σε πολλά θέματαΕικόνα: Russian Foreign Ministry Press Service/AP/dpa/picture alliance

Για τον  Ταγίπ Ερντογάν ήταν μια ευκαιρία να θυμίσει στους συμπατριώτες του ότι η Τουρκία είναι ένας παγκόσμιος παίκτης και από τους κορυφαίους συνεισφέροντες στην ανθρωπιστική βοήθεια.

Μακρόν εναντίον Mercosur

Μακρόν και Μπάιντεν
Μακρόν και Μπάιντεν συναντήθηκαν για τελευταία φορά σε σύνοδο G20Εικόνα: Buda Mendes/Getty Images

 

Για τον Εμμανουέλ Μακρόν μια καλή αφορμή να εξηγήσει γιατί αρνείται την εμπορική συμφωνία ΕΕ-Λατινικής Αμερικής και να εμφανιστεί ως προστάτης των Γάλλων αγροτών.

«Μας λένε συχνά ότι οι Γάλλοι είναι απομονωμένοι… Δεν είμαστε απομονωμένοι. Πρώτα απ’ όλα, θέλω να συνεργαστώ με όλους εκείνους που μοιράζονται τις ίδιες θεμιτές ανησυχίες με εμάς. Πολωνοί, Αυστριακοί, Ιταλοί και πολλοί άλλοι στην Ευρώπη. Η Γαλλία εκφράζει απλώς αυτό που μεταφέρεται από πολλούς άλλους που έχουν συγκεκριμένες ανησυχίες και που θέλουν να προστατεύσουν τους αγρότες μας. Είναι δικαίωμά μας, διότι προστατεύουμε την ικανότητά μας να τρέφουμε τους εαυτούς μας, και το κάνουμε ως Ευρωπαίοι. Η Γαλλία δεν είναι μόνη της, είμαστε αρκετοί».

Ο δυσαρεστημένος Σολτς

Ο Σολτς στο αεροπλάνο
Δώδεκα ώρες κράτησε η πτήση Βερολίνο Κοπακαμπάνα και έδωσε ευκαιρία για συζητήσεις με τον ΤύποΕικόνα: Kay Nietfeld/dpa/picture alliance

 

Για τον Ολαφ Σολτς ήταν ένα καλοδεχούμενο διάλειμμα από τον προεκλογικό αγώνα, αν και οι ερωτήσεις για την υποψηφιότητά του δεν έλειψαν. Προτίμησε πάντως να εκφράσει την απογοήτευσή του για το γεγονός ότι περίμενε μια πιο ξεκάθαρη καταδίκη της ρωσικής επιθετικότητας και να μιλήσει ξανά για το δικαίωμα αυτοάμυνας του Ισραήλ. Παραδέχτηκε ότι υπάρχουν διαφωνίες στην προσέγγιση των θεμάτων ανάμεσα στους μετέχοντες.

«Είναι σαφές πόσο οι γεωπολιτικές εντάσεις επηρεάζουν και τη G20. Ο άνεμος που πνέει στις διεθνείς σχέσεις γίνεται όλο και πιο άγριος. Συνεπώς δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι υπάρχουν και πρέπει να υπάρχουν διαφωνίες για τα ζητήματα».

Πόλεμος κατά της φτώχειας στα… χαρτιά;

Σύνοδος κορυφής G20 στο Ρίο
Μπάιντεν (ΗΠΑ), Μόντι (Ινδία), Λούλα (Βραζιλία), Ραμαφόζα (Ν. Αφρική) κατά τη διάρκεια της συνόδουΕικόνα: Eric Lee/The New York Times/AP/picture alliance

 

Αυτό που μένει είναι μια διακήρυξη προθέσεων για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας φτώχειας. Κάτι που αποτέλεσε από την αρχή στόχο του οικοδεσπότη προέδρου της Βραζιλίας Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα: «Η G20 πρέπει να συμβαίνει κάθε μέρα, στην καθημερινότητά μας. Επειδή 733 εκατομμύρια άνθρωποι κοιμούνται κάθε βράδυ χωρίς φαγητό. Ο κόσμος ξόδεψε πέρυσι 2,4 τρισεκατομμύρια δολάρια σε όπλα και δεν ξόδεψε σχεδόν τίποτα για να δώσει φαγητό στους ανθρώπους που έχουν ανάγκη να φάνε πρωινό, μεσημεριανό και βραδινό.»

Το ερώτημα είναι τώρα αν τις διακηρύξεις θα ακολουθήσουν και τα έργα.

Κωνσταντίνος Αργυρός, δημοσιογράφος της Ελληνικής Σύνταξης της DW
Κώστας Αργυρός Δημοσιογράφος στην DW. Ασχολείται κυρίως με ευρωπαϊκά, πολιτικά και κοινωνικά θέματα.
DW

Υπό αμερικανική πίεση η Τουρκία για τις σχέσεις με τη Χαμάς

Από
anixneuseis
-
0
Αριάνα Φερεντίνου, Κωνσταντινούπολη

Προειδοποίηση της Ουάσιγκτον στην Άγκυρα να μην φιλοξενήσει ηγέτες της τρομοκρατικής οργάνωσης Χαμάς και να διακόψει τις σχέσεις μαζί της.

Τελεσίγραφο των ΗΠΑ στην Τουρκία για τις σχέσεις της με τη ΧαμάςΕικόνα: Mohammed Salem/REUTERS
Ανταπόκριση από την Κωνσταντινούπολη

Σύμφωνα με διεθνή ΜΜΕ, η Ουάσιγκτον προειδοποίησε την Άγκυρα τη Δευτέρα να μην φιλοξενήσει την ηγεσία της Χαμάς. Σε ερώτηση σχετικά με πληροφορίες ότι κάποιοι ηγέτες της Χαμάς έχουν μετακομίσει στην Τουρκία από το Κατάρ, ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Μάθιου Μίλερ δεν επιβεβαίωσε τις πληροφορίες, αλλά είπε ότι δεν είναι σε θέση να τις αμφισβητήσει. Πρόσθεσε δε ότι η Ουάσιγκτον θα καταστήσει σαφές στην κυβέρνηση της Τουρκίας ότι δεν μπορεί να συνεχίσει τις συναλλαγές της με τη Χαμάς σαν να μην τρέχει τίποτα. Μάλιστα πρόσθεσε ότι ορισμένοι ηγέτες της Χαμάς βρίσκονται υπό κατηγορίες από τις ΗΠΑ και η Ουάσιγκτον πιστεύει ότι πρέπει να παραδοθούν στις αμερικανικές αρχές. «Δεν πιστεύουμε ότι οι ηγέτες μιας φαύλης τρομοκρατικής οργάνωσης θα πρέπει να ζουν άνετα οπουδήποτε, και αυτό σίγουρα περιλαμβάνει το να ζουν σε μια μεγάλη πόλη ενός από τους βασικούς συμμάχους και εταίρους μας», είπε χαρακτηριστικά ο Μίλερ στους δημοσιογράφους σε τακτική ενημέρωση Τύπου, υπονοώντας ως πόλη την Κωνσταντινούπολη.

Μετακίνηση ή απλή επίσκεψη;

Τουρκία | Υπουργείο Εξωτερικών στην Άγκυρα
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών στην ΆγκυραΕικόνα: Diego Cupolo/NurPhoto/picture alliance

Σημειώνεται ότι τουρκική διπλωματική πηγή την Δευτέρα είχε διαψεύσει την είδηση περί μετακίνησης του πολιτικού γραφείου της Χαμάς στην Τουρκία, ωστόσο είχε συμπληρώσει ότι μέλη της Χαμάς επισκέπτονται από καιρό σε καιρό την Τουρκία.

Ο ιστότοπος Middle East Eye επικαλούμενος Τούρκους αξιωματούχους στην Άγκυρα αναφέρει ότι η χρονική στιγμή για την ανακίνηση του θέματος είναι ύποπτη και προκαλεί σύγχυση. Επίσης τονίζει ότι αξιωματούχοι του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών υπογράμμισαν επανειλημμένα αυτή την εβδομάδα ότι μέλη της Χαμάς βρίσκονται στην Τουρκία από τότε που το Ισραήλ τα έστειλε εκεί ως μέρος της συμφωνίας για ανταλλαγή κρατουμένων του 2011. Πάντως ο πρόεδρος Ερντογάν στη Σύνοδο Κορυφής της G20 διατήρησε τους υψηλούς τόνους κατά του Ισραήλ δηλώνοντας ότι «το ανθρώπινο κόστος της κρατικής τρομοκρατίας που διαπράττει το Ισραήλ στην περιοχή μας με την υποστήριξη των δυτικών δυνάμεων αυξάνεται μέρα με τη μέρα».

With Putin, Trump’s ‘art of the deal’ is put the the test

Από
anixneuseis
-
0

The president-elect must understand the concept of reciprocity in Russian foreign relations.

Analysis | Europe
“For every action there’s an equal and opposite reaction,” said President Vladimir Putin on the stage of his yearly economic Forum in Saint Petersburg, Russia in 2017.

I sat among the vast, mostly Russian, audience, and dwelled on Newton’s third law.

During four and a half years at the British Embassy in Moscow, I’d learned one important lesson: Russia always responds in kind, both to aggression and to engagement. President-elect Trump should think how he might trade with Putin on this basis.

Reciprocity is the most predictable tenet of Russian statecraft and Russia’s policy towards Ukraine offers the perfect illustration.

Action: on February 22, 2014, Ukraine’s pro-Russian President Viktor Yanukovych was deposed, in what Russia describes as an illegal coup d’etat, supported by the U.S. and UK governments.

Reaction: eight years and two days later, Ukraine’s pro-Western president, Volodymyr Zelensky, came within a whisker of being ousted by Russian troops.

With its tanks rolling into Ukraine from the north, east and south, Russia launched a massive airborne assault on Hostomel Airport. If they had secured the runway, Russian forces would have poured in to overwhelm Kyiv’s defences. However, a quick and clinical coup eluded Putin.

Yet, three years after the Ukraine war started, Russia has still achieved many of its objectives, albeit at a greater cost. Volodymyr Zelensky may be approaching the twilight years of his presidency; a future ceasefire would trigger calls to lift martial law and hold presidential elections. By that time, Russia will still occupy 20 percent of Ukrainian land. Ukraine’s future membership of the EU is on the very distant horizon and NATO membership is now buried deep in the pending tray.

Putin likely believes the West failed in its attempt to land a decisive strategic defeat on Russia. There are three reasons why he has maneuvered himself into a strong position to negotiate with Trump.

First, clarity.

Putin’s simple, unerring and oft expressed goal is to deny Ukraine’s aspiration to NATO. He may also hope for a longer term renewal of relations with Ukraine as post-war resentment towards the West grows in that country.

Western strategy has been complex, unclear and consistently erring. Western powers never acknowledged the legitimacy of Putin’s consistently expressed claim that NATO enlargement represented a core strategic threat to Russia’s national interest. An open door to possible Ukrainian membership of NATO, if the conditions were right and if every member could agree, was always a fudge that pleased no one. Zelensky was kept out of the tent while Putin fumed that the tent flap was open.

Second, decisiveness.

Russia has demonstrated the ability to act decisively which the collective West cannot do.

Put another way, in the great game of chess, Putin played fractious teams of 32 players in NATO and 27 players in the EU whose every move emerged out of prolonged debate and lowest common denominator ideas. It took almost a year for the UK to agree to send Challenger 2 tanks to Ukraine and 15 months for U.S. approval of F-16 aircraft.

That chess game becomes three dimensional when domestic politics get involved. In the teeth of Republican resistance, the U.S. Congress took months to agree a $61 billion package of assistance in April 2024. Germany halved military aid to Ukraine in August 2024, against a rise in popularity among antiwar political parties on the left and right. Foreign policy is always, ultimately, driven by domestic considerations.

Third, political will.

Putin has always shown the political will and had the domestic support to press his strategy, in the way that the West cannot. His calculations were rooted in a single assumption, which proved correct, that the West would not fight Russia head on to protect Ukraine.

He probably knew that the fear of escalation with the world’s largest nuclear power would prevent NATO members from agreeing to a direct military confrontation. When the fighting started in 2022, NATO offered every form of assistance except that more direct help.

Since then, a groundswell in populism has swept Donald Trump to power in the U.S. and undermined liberal coalitions in Germany and France. Alternative voices of the left and right call for engagement with Russia, squeezing the room for the hawkish policy that in the space of a decade has led us to war.

How did we get from the ouster of Yanukovych in 2014 to the attempted removal of Zelensky in 2022, and the devastating war that unfolded?

There’s little evidence that Putin had conquest in his mind all along, rather than reacting to events as they unfolded. There is no evidence that he is driven by a master plan, that includes a suicidal bid to invade the Baltics or Poland.

Putin’s grievances grew steadily in intensity across the eight years before war broke out as efforts to secure a peaceful settlement of the Ukraine conflict through the Minsk agreement failed. Indeed, it was one of the final acts of Zelensky’s pre-war government to declare the Minsk agreement officially dead. Yet, an unprecedented campaign of economic warfare against Russia through sanctions, led by the U.S. and supported by Britain, continued.

The big question remains, how much influence will Donald Trump have in bringing the war to a close? Trump can bring greater clarity to U.S. and Western aims with Russia and Ukraine that moves on from Biden’s disastrous incrementalism. He should be bold and decisive in exploring new ideas as the strength of his mandate provides him with the political bandwidth in which to act.

But right now, Putin remains in a strong bargaining position as his army is still gaining ground every day; even though Russia’s economy may be overheating under the war effort, he’s in no hurry to cut a deal.

Which brings us back to reciprocity. In the art of the deal, Trump should prepare to make concessions if he expects Putin to reciprocate. Finally taking NATO out of the equation and a thought-through plan to leverage sanctions relief in a future peace process, would be good places to start.

Κ. Λαμπρόπουλος: η Ελληνική Στρατηγική των Ήρεμων Νερών

Από
anixneuseis
-
0

Κατευνασμός Σύγχυση και Back Channel Diplomacy
Κωνσταντίνος Λαμπρόπουλος
 
Ανώτερος Στρατηγικός Αναλυτής, Συνδιευθυντής του Athens Hub του Οργανισμού Geneva Centre for Security Policy
Φωτογραφία αρχείου – Μυτιλήνη, Λέσβος, απέναντι η Τουρκία.
Joel Carillet via Getty Images

Ήδη από τα μέσα της πρώτης τετραετίας κυρίως μετά τη κρίση του 2020 είχε διαφανεί πως ο απώτερος στρατηγικός στόχος της ελληνικής κυβέρνησης ήταν η αποκλιμάκωση στα ελληνοτουρκικά. Όπερ μεθερμηνευόμενον, η αποφυγή εντάσεων και δυνητικών κρίσεων με την αναθεωρητική Τουρκία. Η σημαντική διαφοροποίηση με τη πολιτική πρότερων κεντροδεξιών κυβερνήσεων ήταν μια διττή προσέγγιση που αποδεχόταν αφενός ένα πολύ μεγάλο ποσοστό κόστους και τουρκικών τετελεσμένων και αφετέρου προτεραιοποιούσε με σαφή τρόπο την επίτευξη αποτελέσματος αντί της προώθησης του εθνικού συμφέροντος με τη στενή έννοια. Όπως και στη περίπτωση της Συμφωνίας των Πρεσπών, το εθνικό συμφέρον προσδιορίστηκε από υποτιθέμενα ουτοπικά επιτεύγματα μιας δυνητικής συνεργασίας που θα καθιστούσαν τη διαμάχη των δύο χωρών αναχρονιστική.

Η στρατηγική της ελληνικής πλευράς για την επίτευξη των ”Ήρεμων Νερών” κινείται μεταξύ δύο τάσεων, της προώθησης ενός ήπιου κατευνασμού με στοιχεία αντιστάθμισης και μεταξύ ενός καθολικού παραδείγματος κατευνασμού μέσω του οποίου θεωρείται πρόσφορο το έδαφος για επίτευξη συμφωνίας με τη τουρκική πλευρά. Ο τρόπος διαπραγμάτευσης αφορά ένα πλαίσιο Back Channel Diplomacy όπου καταλυτικό ρόλο διαδραματίζει η προσωπική διπλωματία στο ανώτατο επίπεδο. Κατ αυτόν τον τρόπο χειραγωγείται το κανονιστικό πλαίσιο μιας διαπραγμάτευσης.

Θα πρέπει να σημειωθεί πως γενικά η Back Channel Diplomacy αντενδείκνυται γιατί εγγράφονται τοιουτοτρόπως διεκδικήσεις στο πλαίσιο των συνομιλιών. Η διαστρέβλωση της κανονιστικής διπλωματικής πρακτικής για να δικαιολογηθεί μια διαδικασία αποτελεί δυνητική υπέρβαση εντολής και δημιουργεί τετελεσμένα εναντίον του εθνικού συμφέροντος. Στη καίρια ερώτηση τι έχει παραχωρηθεί ως σήμερα με τη συγκεκριμένη διαδικασία η απάντηση είναι η εξής: Έχουν καταστεί de facto διεκδικήσιμες οι λεγόμενες κόκκινες γραμμές της εθνικής θέσης, καθώς στο παρασκήνιο συζητούνται και καθίστανται μέρος της διαπραγμάτευσης παράνομες τουρκικές διεκδικήσεις ασχέτως αν η ελληνική πλευρά επισήμως το αρνείται. Agenda Setting Side Effects ονομάζεται αυτό. Ούτως ειπείν, όταν ένα αναθεωρητικό κράτος θέτει σε επίσημες συνομιλίες έστω και σε back channeling, ατζέντα διεκδικήσεων και το κράτος αποδέκτης συνεχίζει τις συνομιλίες τότε οι διεκδικήσεις αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ατζέντας και μπαίνουν στο τραπέζι σε κάθε διαδικασία εφεξής. Όταν οι συνομιλίες δεν έχουν προκαθορισμένη ατζέντα τότε ευνοείται το κράτος που επιθυμεί να εγγράψει διεκδικήσεις. Και η ελληνική πλευρά επιτρέπει ξεκάθαρα την εγγραφή των παράνομων τουρκικών διεκδικήσεων στην ατζέντα των συνομιλιών.

Επιπρόσθετα χάριν της διαδικασίας η Ελλάδα απεμπολεί σκοπίμως τη χρήση ευνοϊκών διατάξεων της ΕΕ για να εμπεδωθεί η Εθνική Θέση δίνοντας τη πρωτοβουλία στη Τουρκία να παρέμβει στην Ε.Ε θέτοντας τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό ως αμιγώς διμερές θέμα Ελλάδας Τουρκίας. Είναι μια σαφής υποχώρηση από τη πάγια Εθνική Θέση της Στρατηγικής Διασύνδεσης των Ελληνοτουρκικών με την Ευρώπη προς επίρρωση του ελληνικού εθνικού συμφέροντος. Η ελληνική πλευρά μέσω της πολιτικής Ήρεμων Νερών τίθεται υπό καθεστώς άτυπης φινλανδοποίησης για να αποφύγει κρίσεις με τη Τουρκία.

Επιπρόσθετα ανοίγει τη πόρτα για τη συμμετοχή της Τουρκίας σε ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα και όπλα ενώ ξεπερνώνται ήδη οι κυρώσεις που είχαν επιβληθεί στην Άγκυρα. Ακυρώνεται κατ΄ αυτόν τον τρόπο και η αντισταθμιστική προσέγγιση που αφορά την ενίσχυση του ελληνικού οπλοστασίου και της αναβάθμισης των Ενόπλων Δυνάμεων καθώς επιτρέπεται στη Τουρκία να κάνει matchup των ελληνικών προσπαθειών.

Η πολιτική των Ήρεμων Νερών” αποσυμπιέζει τη Τουρκία και δημιουργεί συνθήκες διαρκούς υπαναχώρησης της ελληνικής πλευράς προς συνέχιση του κλίματος. Αποτελεί ένα κλιμακούμενο σπιράλ διαρκούς ελληνικής διεργασίας μεταξύ αποδοχής τουρκικών θέσεων (όπως το Αιγαίο δεν είναι ελληνική λίμνη ή η Τουρκία έχει δικαιώματα λόγω μεγάλης ακτογραμμής) και τετελεσμένων όπως στη περίπτωση της Κάσου. Εν τέλει η τουρκική αδιαλλαξία και επιθετικότητα δύναται να σταματήσει την όλη διεργασία λόγω υπερβολικής αύξησης του κόστους αποδοχής από την ελληνική κυβέρνηση. Όμως η Ελλάδα τότε θα βρεθεί ενώπιον ισχυρού στρατηγικού διλήμματος… Θα έχει απωλέσει πολύτιμο χρόνο καθώς η Πολιτική των Ήρεμων Νερών μειώνει την επιτακτική ανάγκη αντιστάθμισης των τουρκικών στρατιωτικών δυνατοτήτων η οποία θα μετατίθεται σε δεύτερο χρόνο καθώς οι πιέσεις στο Υπουργείο Άμυνας θα εντείνονται ολοένα και περισσότερο από τους θιασώτες του καθολικού κατευνασμού ενώ και η δυνατότητα αντιστάθμισης θα υπόκειται στη Δαμόκλειο Σπάθη της δημοσιονομικής προσαρμογής.

Η Ελλάδα για την αντιμετώπιση της αναθεωρητικής Τουρκίας ως το 2030 πρωτίστως πάσχει από έλλειμμα στρατηγικής κουλτούρας επιβίωσης το λεγόμενο survival culture και κυρίως από ταυτοτική σύγχυση των ελίτ αναφορικά με το κρατικό υπόδειγμα ήτοι δεν έχει ξεκαθαριστεί ακόμη τι είδους κράτος είναι και τι ρόλο επιθυμεί να διαδραματίσει. Η αντίφαση έγκειται στη συνεχιζόμενη υιοθέτηση ενός παρωχημένου μοντέλου ευρωπαϊκής ταυτότητας των 90ς που επενδύει μόνο σε πολιτική-πολιτειακή διαχείριση κρίσεων (civilian crisis management) και μιας κανονικής δυνάμεως (normal power) η οποία υφίσταται εκτεταμένη απειλή και απαιτείται να κινηθεί βάσει του εθνικού συμφέροντος stricto sensu. Εξαιτίας αυτής της σύγχυσης, η Ελλάδα κινείται απολύτως αντιφατικά μεταξύ ενός επικίνδυνου κατευναστικού πλαισίου στο ανώτατο επίπεδο (επιτελικό κράτος) με ψήγματα αντιστάθμισης (Υπουργείο Άμυνας).

huffingtonpost.gr

Δημήτρης Τσαϊλάς: «Η θαλάσσια στρατηγική της Τουρκίας πρέπει να αφυπνίσει την Ελλάδα»

Από
anixneuseis
-
0

Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΣΑΙΛΑΣ*

Η διαρκής συνάφεια των ιδεών του Αμερικανού διανοητή της θαλάσσιας ισχύος  Alfred Thayer Mahan στην τουρκική θαλάσσια στρατηγική υπογραμμίζει την καθολική απήχηση των θεωριών του. Το βασικό επιχείρημα του Μαχάν, που περιγράφεται στο βιβλίο του «The Influence of Sea Power on History, 1660–1783», υποστηρίζει ότι ο έλεγχος των θαλασσών και του θαλάσσιου εμπορίου αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του εθνικού μεγαλείου.

Στο πλαίσιο της Τουρκίας, οι παραλληλισμοί είναι εντυπωσιακοί. Υπό την ηγεσία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η Τουρκία ακολούθησε το όραμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» (Mavi Vatan), δίνοντας έμφαση στη ναυτική ισχύ και τον έλεγχο σε βασικές  θαλάσσιες περιοχές όπως το Αιγαίο, η Ανατολική Μεσόγειος και η Μαύρη Θάλασσα. Αυτή η στρατηγική ευθυγραμμίζεται στενά με τις αρχές του Μαχάν, δίνοντας έμφαση στη θαλάσσια ισχύ ως μέσο εξασφάλισης οικονομικών πόρων, προβολής στρατιωτικής ισχύος και επίτευξης περιφερειακής κυριαρχίας. Η επιθετική επιδίωξη της Τουρκίας για την άντληση υδρογονανθράκων σε αμφισβητούμενα ύδατα, η επέκταση των ναυτικών της δυνατοτήτων και η ρητορική γύρω από την αναζωογόνηση της οθωμανικής θαλάσσιας δόξας αντικατοπτρίζουν την επιρροή του Μαχάν.

Η έκκληση του Μαχάν για θαλάσσια ισχύ προσφέρει έναν οδηγό για τη μέθοδο που μεταβαίνουν κράτη από τη χερσαία ισχύ σε στρατηγικές με επίκεντρο τη θάλασσα, παρέχοντας ιστορική αιτιολόγηση και πρακτικές συμβουλές για τη μόχλευση της γεωγραφίας, του εμπορίου και της ναυτικής ισχύος (Πολεμικό Ναυτικό). Για την Τουρκία, μια χώρα που κατακλύζεται από κρίσιμα θαλάσσια σημεία ελέγχου (chock points) όπως ο Βόσπορος και τα Δαρδανέλια, η έμφαση του Μαχάν στη στρατηγική σημασία των θαλάσσιων οδών και των σημείων ελέγχου είναι ιδιαίτερα ηχηρή. Αυτή η σύγχρονη εφαρμογή του Μαχάν αντικατοπτρίζει την επιρροή του στο τουρκικό ναυτικό το οποίο γνώρισε σημαντικό εκσυγχρονισμό και ανάπτυξη σύγχρονων μονάδων, σηματοδοτώντας τη φιλοδοξία όχι μόνο να διαφυλάξει τα άμεσα θαλάσσια συμφέροντά της αλλά και να προβάλει επιρροή στα γύρω ύδατα και πέρα ​​από αυτήν. Τελικά, η σκέψη του Μαχάν χρησιμεύει τόσο ως σχέδιο όσο και ως δικαιολογία για τις θαλάσσιες φιλοδοξίες της Τουρκίας, υπογραμμίζοντας τον άξονα της σε μια ναυτοκεντρική γεωπολιτική στρατηγική για την επιδίωξη της οικονομικής ευημερίας και της περιφερειακής επιρροής.

Ως εκ τούτου βλέπουμε και τον λαμπερό αλλά κρίσιμο ρόλο της εμπορικής ναυτιλίας στη θαλάσσια στρατηγική της Τουρκίας που αντηχεί έντονα με τον ισχυρισμό του Μαχάν ότι το εμπόριο είναι το θεμέλιο της θαλάσσιας ισχύος. Ενώ τα πολεμικά πλοία και οι ναυτικές αρμάδες αιχμαλωτίζουν τη φαντασία του κοινού και συμβολίζουν τη δύναμη του έθνους, ο Μαχάν τόνισε ότι το πραγματικό μέτρο της θαλάσσιας ισχύος έγκειται στην ικανότητά του να συντηρεί και να προστατεύει μια ακμάζουσα θαλάσσια οικονομία. Αυτή είναι μια αρχή που φαίνεται να έχει εσωτερικεύσει η Τουρκία, ακόμα κι αν δεν εμφανίζεται πάντα σε περίοπτη θέση στον δημόσιο λόγο. Για την Τουρκία, που βρίσκεται στο σταυροδρόμι της Ευρώπης, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής, το εμπόριο είναι πράγματι βασιλιάς. Το θαλάσσιο εμπόριο της χώρας διέρχεται από μερικές από τις πιο κρίσιμες ναυτιλιακές διαδρομές στον κόσμο -τα Στενά του Βοσπόρου και των Δαρδανελίων- και συνδέει τις παγκόσμιες αγορές με τα έθνη της Μαύρης Θάλασσας, τη λεκάνη της Μεσογείου και όχι μόνο.

Η επένδυση της Τουρκίας στη ναυτιλιακή της βιομηχανία και τις λιμενικές υποδομές αντικατοπτρίζει αυτή τη λογική του Μαχάν. Τα τουρκικά λιμάνια όπως η Μερσίνα, η Κωνσταντινούπολη και η Σμύρνη είναι πολυσύχναστοι εμπορικοί κόμβοι και ο στόλος των εμπορικών πλοίων της Τουρκίας διαδραματίζει τον απαραίτητο ρόλο στη σύνδεση της οικονομίας της χώρας με τις παγκόσμιες αγορές. Πέρα από την εξυπηρέτηση της οικονομίας της, αυτή η ισχυρή εμπορική ικανότητα ενισχύει τη γεωπολιτική μόχλευση της. Διατηρώντας τον έλεγχο σε κρίσιμα σημεία ελέγχου και ενισχύοντας έναν εμπορικό στόλο ικανό να αντέχει σε κρίσεις, η Τουρκία διασφαλίζει ότι οι θαλάσσιες γραμμές σωτηρίας της παραμένουν ασφαλείς, ακόμη και σε περιόδους σύγκρουσης ή παγκόσμιας αναταραχής, εφόσον κατέχει και ελέγχει τον θαλάσσιο ζωτικό χώρο της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας».

Ωστόσο, δεν υπάρχει αμφιβολία για την ανάπτυξη των πλοίων του τουρκικού ναυτικού και ο στόλος της Τουρκίας τραβάει φυσικά την προσοχή. Το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού του τουρκικού ναυτικού ευθυγραμμίζεται με την άποψη του Μαχάν ότι ένα ισχυρό ναυτικό είναι απαραίτητο για την προστασία των εμπορικών συμφερόντων. Ωστόσο, όπως θα μας υπενθύμιζε ο Μαχάν, το ναυτικό δεν υπάρχει για να δίνει λαμπρότητα αλλά για να προστατεύει και να επιτρέπει τη μεγαλύτερη προσπάθεια του εμπορίου. Υπό αυτή την έννοια, η αίγλη των πολεμικών πλοίων είναι δευτερεύουσα σε σχέση με την ήσυχη, σταθερή εργασία των εμπόρων της Τουρκίας, των οποίων τα ταξίδια είναι το πραγματικό νόμισμα της θαλάσσιας ισχύος της.

Δίνοντας προτεραιότητα τόσο στην προστασία των θαλάσσιων εμπορικών οδών της όσο και στην ενίσχυση της οικονομικής της συνδεσιμότητας, η Τουρκία ενσωματώνει το όραμα του Μαχάν για μια ισορροπημένη και διαρκή θαλάσσια δύναμη, όπου πολεμικά πλοία και εμπορικά πλοία επιχειρούν παράλληλα για να διατηρήσουν την εθνική ισχύ. Αυτή η διπλή εστίαση διασφαλίζει ότι η Τουρκία παραμένει μια θαλάσσια δύναμη, όχι μόνο στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο αλλά και στην παγκόσμια σκηνή.

Η Τουρκία αποτελεί παράδειγμα για τη σύγχρονη θαλάσσια στρατηγική.

Με μια διαφοροποιημένη οικονομία και μια στρατηγική θέση στο σταυροδρόμι βασικών εμπορικών οδών, η Τουρκία έχει καλλιεργήσει μια ισχυρή εμπορική ναυτιλιακή βιομηχανία. Οι τουρκικές εξαγωγές, διασχίζουν τα παγκόσμια ύδατα με τον εμπορικό της στόλο, δημιουργώντας οικονομική ώθηση που υποστηρίζει τα φιλόδοξα ναυτικά προγράμματα εκσυγχρονισμού της χώρας. Το Τουρκικό Ναυτικό, με τη σειρά του, προστατεύει τις θαλάσσιες γραμμές επικοινωνίας (SLOCs) από τις οποίες εξαρτάται το τουρκικό εμπόριο, διασφαλίζοντας τη ροή των αγαθών και την προστασία των εθνικών συμφερόντων στα αμφισβητούμενα ύδατα.

Το δόγμα «Γαλάζια Πατρίδα», ενώ συχνά πλαισιώνεται με μιλιταριστικούς όρους, αντανακλά επίσης αυτόν τον ενάρετο κύκλο. Με τη διεκδίκηση της θαλάσσιας κυριαρχίας και τη διατήρηση της ναυτικής ετοιμότητας, η Τουρκία στοχεύει να εξασφαλίσει τους πόρους και τις θαλάσσιες ζώνες που είναι απαραίτητες για την οικονομική της ανάπτυξη. Η επιτυχία αυτού του κύκλου εξαρτάται όχι μόνο από τη δύναμη πυρός του ναυτικού αλλά από τη συνεχή ικανότητα της Τουρκίας να καινοτομεί στο εμπόριο, να ενισχύει το εμπορικό της ναυτικό και να διασφαλίζει την πρόσβαση στις παγκόσμιες αγορές.

Μια ακόμη κίνηση, είναι τα ξένα λιμάνια και η πρόσβαση, εκεί όπου η Τουρκία έχει κάνει στρατηγικές κινήσεις για να επεκτείνει την εμβέλειά της. Αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση στη συμβολή της Ευρώπης, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής, η Τουρκία έχει δημιουργήσει εμπορικούς και στρατιωτικούς δεσμούς σε όλη τη Μεσόγειο, τη Μαύρη Θάλασσα και πέρα ​​από αυτήν, σε λιμένες της Αφρικής. Τουρκικές εταιρείες και κρατικές επιχειρήσεις έχουν επενδύσει σε λιμενικές εγκαταστάσεις σε περιοχές όπως η Αφρική και η Μέση Ανατολή, ενισχύοντας το παγκόσμιο εμπορικό δίκτυο της Τουρκίας.

Στρατιωτικά, η Τουρκία έχει προσπαθήσει να ενισχύσει την επιρροή της μέσω υπερπόντιων βάσεων, όπως η στρατιωτική της παρουσία στη Σομαλία και το Κατάρ. Αυτά τα ερείσματα όχι μόνο υποστηρίζουν τις ναυτικές επιχειρήσεις της Τουρκίας, αλλά χρησιμεύουν επίσης ως υλικοτεχνικοί κόμβοι για το εμπόριο, εξασφαλίζοντας κρίσιμους κόμβους στην αλυσίδα εφοδιασμού της. Οι διπλωματικές δεσμεύσεις με χώρες όπως η Λιβύη ενισχύουν περαιτέρω την πρόσβαση της Τουρκίας σε στρατηγικές θαλάσσιες ζώνες, ενισχύοντας τη θέση της στην περιοχή. Για την Τουρκία, ο στόχος είναι σαφής: να διασφαλιστεί ότι η οικονομική ζωντάνια του έθνους ρέει αδιάκοπα στις θάλασσες, ενώ χρησιμοποιεί στρατιωτική δύναμη για να αποτρέψει τις απειλές και να διατηρήσει την πρόσβαση σε βασικές αγορές. Αυτή η ολιστική προσέγγιση αντικατοπτρίζει το όραμα για ένα διασυνδεδεμένο σύστημα όπου η εγχώρια ευημερία, η ναυτική δύναμη και η διεθνής εμβέλεια σχηματίζουν μια απρόσκοπτη και στιβαρή αλυσίδα.

Οι πρόσφατες κινήσεις της Τουρκίας με την Αλβανία, καταδεικνύουν μια έξυπνη εφαρμογή της θαλάσσιας στρατηγικής, συνδυάζοντας οικονομικά, διπλωματικά και στρατηγικά στοιχεία. Επενδύοντας σε αναπτυξιακά έργα στην Αλβανία -μια χώρα στρατηγικής σημασίας λόγω της θέσης της στην Αδριατική Θάλασσα- η Τουρκία επεκτείνει την επιρροή της στα Βαλκάνια και εμβαθύνει τον έλεγχό της στις θαλάσσιες συνδέσεις στη Μεσόγειο. Αυτός ο συνδυασμός οικονομικής μόχλευσης και γεωπολιτικών ελιγμών αντανακλά μια σύγχρονη ερμηνεία της θαλάσσιας ισχύος ως πολυδιάστατου εργαλείου.

Οι επενδύσεις της Τουρκίας στην Αλβανία, που πλαισιώνονται ως αναπτυξιακή βοήθεια, ξεπερνούν τον αλτρουισμό. Τα έργα υποδομής, συμπεριλαμβανομένων των αναβαθμίσεων λιμένων, των αυτοκινητοδρόμων και άλλων οικονομικών πρωτοβουλιών, χρησιμεύουν ως εργαλεία για την τουρκική διπλωματία. Ενισχύοντας την οικονομία της Αλβανίας, η Τουρκία εξασφαλίζει καλή θέληση και δεσμούς που δεσμεύουν το κράτος-αποδέκτη στην τροχιά επιρροής του. Αυτό δημιουργεί έναν μοχλό για την Άγκυρα να πιέσει τις βαλκανικές κυβερνήσεις, προσφέροντας συνεχή υποστήριξη ως καρότο, ενώ χειρίζεται την απειλή της αποχώρησης ως ραβδί.

Μια τέτοια επιρροή θα μπορούσε να επηρεάσει τις περιφερειακές ευθυγραμμίσεις, ιδίως όσον αφορά την ασφάλεια και τον πολιτικό προσανατολισμό της Αλβανίας. Αντιμέτωποι με μια επιλογή μεταξύ της ευημερίας που χρηματοδοτείται από την Τουρκία και της ευθυγράμμισης με την Ελλάδα σε επίμαχα ζητήματα, οι Αλβανοί ηγέτες ενδέχεται να δώσουν προτεραιότητα στα απτά οφέλη που παρέχει η Τουρκία. Αυτό αντανακλά μια βασική αντίληψη ότι η θαλάσσια δύναμη δεν αφορά μόνο τους ναυτικούς στόλους αλλά και τον έλεγχο των οικονομικών και διπλωματικών δικτύων που στηρίζουν την παγκόσμια επιρροή.

Η προοπτική να μετασταθμεύσουν τουρκικά πολεμικά πλοία στον Αυλώνα (Αλβανία) είναι σημαντική.

Ενώ η Τουρκία μπορεί να μην επιδιώξει αμέσως να δημιουργήσει μια μόνιμη ναυτική βάση στον Αυλώνα, η αυξανόμενη παρουσία του τουρκικού ναυτικού εγείρει ερωτήματα σχετικά με τις μακροπρόθεσμες προθέσεις της. Από στρατηγική άποψη, μια τουρκική ναυτική παρουσία στην Αδριατική θα ενίσχυε την ικανότητα της Τουρκίας να προβάλλει ισχύ στην Αδριατική Θάλασσα και στη νότια Ευρώπη, ασκώντας πίεση σε μέλη του ΝΑΤΟ όπως η Ελλάδα και η Ιταλία. Διασφαλίζοντας ότι η Αλβανία δεν θα γίνει ναυτικό προπύργιο για την Ελλάδα ή άλλους αντιπάλους, η Τουρκία ασφαλίζει το πλευρό της στη Μεσόγειο. Μια βάση στην Αλβανία θα διευκόλυνε την ικανότητα της Τουρκίας να υποστηρίξει οικονομικές και στρατιωτικές επιχειρήσεις σε όλα τα Βαλκάνια και τη Μεσόγειο. Έτσι μια τουρκική ναυτική βάση στον Αυλώνα θα προκαλούσε σημαντική αντίθεση από την Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και πιθανώς το ΝΑΤΟ. Η Άγκυρα μπορεί να προτιμά να ασκεί οικονομική και πολιτική επιρροή αντί να διακινδυνεύει την αντίδραση της απροκάλυπτης στρατιωτικής επέκτασης στην Αλβανία.

Από την πλευρά μας η σχετική παραμέληση της Ελλάδας για τα Βαλκάνια τόσο από οικονομική όσο και από διπλωματική άποψη, έχει δημιουργήσει ένα άνοιγμα για την Τουρκία. Ενώ η Αθήνα έχει επικεντρωθεί σε άμεσες διαφορές με την Άγκυρα, ιδιαίτερα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, η Τουρκία έχει ακολουθήσει μια ευρύτερη περιφερειακή στρατηγική. Με την ενσωμάτωση της στις βαλκανικές οικονομίες, και τοποθετείται ως ευεργέτης, σε αντίθεση με την πιο περιορισμένη δέσμευση της Ελλάδας.

Η πρόκληση της Ελλάδας τώρα είναι να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη επιρροή της Τουρκίας χωρίς να φανεί αντιδραστική. Η Αθήνα πρέπει να επεκτείνει τη δική της επένδυση στην Αλβανία και σε άλλα βαλκανικά κράτη, προσφέροντας ανταγωνιστικές εναλλακτικές λύσεις στην τουρκική βοήθεια. Επίσης η Ελλάδα μπορεί να συνεργαστεί με τους εταίρους της ΕΕ για να παρουσιάσει μια ενιαία προσέγγιση για την ανάπτυξη των Βαλκανίων, μειώνοντας την εξάρτηση της περιοχής από την τουρκική μεγαλοπρέπεια. Η προληπτική δέσμευση με τους ηγέτες των Βαλκανίων σχετικά με κοινές ανησυχίες για την ασφάλεια θα μπορούσε να αντισταθμίσει τη μόχλευση της Τουρκίας, διασφαλίζοντας ότι οι συμμαχίες παραμένουν ισορροπημένες.

Για την αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτού του πολυδιάστατου ανταγωνισμού, οι Έλληνες φορείς χάραξης πολιτικής πρέπει να διευρύνουν τους στρατηγικούς τους ορίζοντες. Η παραδοσιακή ναυτική αντιπαλότητα στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο εξακολουθεί να είναι κρίσιμη, αλλά τώρα είναι μόνο ένα μέρος ενός ευρύτερου ανταγωνισμού επιρροής. Η Ελλάδα πρέπει να σκεφτεί πέρα ​​από τις εδαφικές διαφορές και να αγκαλιάσει ένα όραμα ασφάλειας που να ενσωματώνει οικονομικές, πολιτιστικές και πολιτικές διαστάσεις. Αυτό απαιτεί επανεξέταση των συμμαχιών, αξιοποίηση της ένταξης της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ και την προώθηση συνεργασιών που καλύπτουν ολόκληρη την περιοχή. Σημαίνει επίσης προετοιμασία για έναν μακροπρόθεσμο ανταγωνισμό όπου η επιρροή, και όχι η άμεση αντιπαράθεση, θα καθορίσει συχνά τα αποτελέσματα.

Οι θεωρίες του Μαχάν δεν απαιτούν τίποτα λιγότερο από μια ευρεία, ολοκληρωμένη προσέγγιση της θαλάσσιας ισχύος και στρατηγικής. Το φάντασμά του μπορεί να υπενθυμίζει στην Ελλάδα ότι η γεωγραφία είναι το πεπρωμένο αλλά μόνο αν συνδυαστεί με μια ξεκάθαρη κατανόηση του εμπορίου, της διπλωματίας και της δύναμης των συμμαχιών. Οι κινήσεις της Τουρκίας στην Αλβανία και ευρύτερα στα Βαλκάνια δείχνουν ότι έχει κατανοήσει αυτήν την αρχή. Η Ελλάδα πρέπει να κάνει το ίδιο, διασφαλίζοντας ότι δεν θα προσπαθήσει απλώς να παραμείνει μόνο μια ισχυρή θαλάσσια δύναμη, αλλά ένας κομβικός παράγοντας στη γεωπολιτική σκακιέρα της περιοχής. Μόνο αν αφυπνιστούμε, η Ελλάδα μπορεί να ανταποκριθεί στην πρόκληση και να εξασφαλίσει τη θέση της σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο τοπίο.

*Ο Δημήτριος Τσαϊλάς είναι απόστρατος Αξιωματικός του ΠΝ, δίδαξε επί σειρά ετών στις έδρες Επιχειρησιακής Σχεδιάσεως καθώς και της Στρατηγικής και Ασφάλειας, σε ανώτερους Αξιωματικούς στην Ανώτατη Διακλαδική Σχολή Πολέμου. Σήμερα είναι μέλος και ερευνητής του Institute for National and International Security, του Strategy International και του Research Institute for European and American Studies.

militaire.gr

1000 ημέρες Ρωσο-Ουκρανικού Πολέμου: Αίτια, «άγνωστες» πτυχές & πιθανά μελλοντικά σενάρια

Από
anixneuseis
-
0

   

Γράφει ο Γεώργιος Κουκάκης, Γενικός Γραμματέας και Κύριος Ερευνητής ΚΕΔΙΣΑ

Εισαγωγή

Στις 24 Φεβρουαρίου 2022, η Ρωσική Ομοσπονδία εισέβαλε στην Ουκρανία εκμεταλλευόμενη τις Συνθήκες Φιλίας, Συνεργασίας και Αμοιβαίας Βοήθειας που είχε υπογράψει η πρώτη τρεις ημέρες νωρίτερα με τη Λαϊκή Δημοκρατία του Ντονέτσκ (Donetsk People’s Republic, DPR) και τη Λαϊκή Δημοκρατία του Λουγκάνσκ (Lugansk People’s Republic, LPR) αναγνωρίζοντας επίσημα την ανεξαρτησία των δύο φιλορωσικών Ουκρανικών Δημοκρατιών.[1]

Σήμερα, στις 19 Νοεμβρίου 2024 συμπληρώνονται 1000 ημέρες από τη Ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και η ένοπλη σύγκρουση συνεχίζεται, έχοντας προκαλέσει τεράστιες αλλαγές στο σύγχρονο περιβάλλον ασφάλειας το οποίο έχει χαρακτηριστεί (όχι άδικα) ως μία εποχή πολυκρίσεων (polycrises) και αεικρίσεων (permacrises).[2] Η νέα αυτή πραγματικότητα οδήγησε τη συντριπτική πλειοψηφία των κρατών της Δύσης να ταχθούν στο πλευρό της Ουκρανίας, μετατρέποντας με τον τρόπο αυτό το εν λόγω θέατρο των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε ένα πεδίο αντιπαράθεσης Δύσης και Ανατολής.

Τα αίτια της σύγκρουσης

Ως αιτία διεξαγωγής της «ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης» –όπως ονομάστηκε από τη Ρωσία– στο έδαφος της Ουκρανίας χρησιμοποιήθηκε η προφασιζόμενη άνιση μεταχείριση του Ρωσόφωνου πληθυσμού των εν λόγω περιοχών από τις Ουκρανικές αρχές και η ύπαρξη «ναζιστικού θύλακα».[3] Ορισμένα στοιχεία ωστόσο υποδηλώνουν ότι η προαναφερθείσα ενέργεια δεν ήταν παρά η αφορμή που έψαχνε η Ρωσία προκειμένου να εξασφαλίσει τα εθνικά της συμφέροντα, τα οποία είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την Ουκρανία.

Ένα από τα σημαντικότερα (αν όχι το σημαντικότερο) εθνικά συμφέροντα της Ρωσίας είναι η πρόσβαση στη Μεσόγειο μέσω της Μαύρης Θάλασσας (Black Sea). Κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί βέβαια ότι αυτό επιτεύχθηκε από τη Ρωσία με την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014, επομένως η εισβολή στην Ουκρανία δεν δικαιολογείται. Αν και αυτό είναι μερικώς σωστό –καθώς η προσάρτηση της Κριμαίας δεν εξασφαλίζει τον ΠΛΗΡΗ έλεγχο της Μαύρης Θάλασσας– μας οδηγεί σε ένα ακόμα αίτιο της Ρωσικής εισβολής.

 

wheat exporters kedisa

Εικόνα 1: Η συμβολή της Ουκρανίας στην παγκόσμια παραγωγή σιτηρών

Πηγή: https://www.weforum.org/stories/2022/03/russia-gas-oil-exports-sanctions/
Οι σημαντικές πλουτοπαραγωγικές πηγές της Ουκρανίας οι οποίες την κατατάσσουν σε ιδιαίτερα υψηλή θέση σε παγκόσμιο επίπεδο σε διάφορες κατηγορίες –όπως για παράδειγμα η παραγωγή σιτηρών (Εικόνα 1)– αποτέλεσε το δεύτερο λόγο για τον οποίο η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία, καθώς η προσάρτηση Ουκρανικών εδαφών θα της εξασφάλιζε πρόσβαση στις εν λόγω πηγές. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται εξάλλου και από τις ποικίλες κρίσεις οι οποίες έκαναν την εμφάνισή τους μετά την εισβολή, όπως η ενεργειακή και επισιτιστική κρίση.

Ένας ακόμα λόγος για τον οποίο η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία, ήταν το γεγονός ότι αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κράτη του Εγγύς Εξωτερικού (Near Abroad) –όρος που χρησιμοποιείται από τη Ρωσία για να υποδηλώσει τη σφαίρα επιρροής της στα κράτη που υπήρξαν Σοσιαλιστικές Δημοκρατίες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης (ΕΣΣΔ)– με ισχυρούς πολιτιστικούς και ιστορικούς δεσμούς με τη «μητέρα» Ρωσία. Η σταδιακή επομένως «εκδυτικοποίηση» (westernisation) της Ουκρανίας με την ένταξή της στο ΝΑΤΟ και (αναπόφευκτα) την ΕΕ, θα μπορούσε να οδηγήσει και άλλα κράτη του Εγγύς Εξωτερικού σε ανάλογες ενέργειες. Η εισβολή επομένως της Ρωσίας στην Ουκρανία πραγματοποιήθηκε και για λόγους «παραδειγματισμού» των υπολοίπων κρατών.

Αξίζει δε να σημειωθεί ότι στις 21 Φεβρουαρίου 2022, ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν είχε δηλώσει ότι η ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ αποτελεί απειλή για τη Ρωσία,[4] θέση που είχε εκφραστεί και στη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας της Ρωσικής Ομοσπονδίας που είχε δημοσιευτεί το 2021.[5] Η Ρωσική εισβολή επομένως στην Ουκρανία δεν θα πρέπει να αποτελεί αιφνιδιαστικό αλλά μάλλον αναμενόμενο γεγονός, πόσο μάλλον αν αναλογιστεί κανείς και την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014.

Οι «άγνωστες» πτυχές του πολέμου

Το παρόν άρθρο δεν εξετάζει τη στρατιωτική (τακτική) πλευρά του πολέμου, γιατί πολύ απλά δεν θα είναι αυτή που θα κρίνει την έκβασή του. Ως εκ τούτου κρίνεται σκόπιμο να εξεταστούν τα γεγονότα ανά κατηγορία «πολέμου» ώστε να αποτυπωθεί όσο το δυνατόν καλύτερα η πληθώρα των μέσων που έχουν χρησιμοποιηθεί μέχρι και σήμερα. Οι διαφορετικοί αυτοί πόλεμοι είναι οι ακόλουθοι:

  1. Διπλωματικός πόλεμος

Ο διπλωματικός πόλεμος περιλαμβάνει όλες εκείνες τις ενέργειες στις οποίες προβαίνουν τόσο τα εμπλεκόμενα κράτη όσο και άλλα μέρη (κράτη ή διεθνείς και περιφερειακοί οργανισμοί) στο πλαίσιο της διμερούς (εθνικό επίπεδο) ή πολυμερούς (υπερεθνικό επίπεδο) συνεργασίας τους με σκοπό την άσκηση πίεσης για τον τερματισμό της ένοπλης σύγκρουσης. Μερικά από τα σημαντικότερα γεγονότα είναι τα ακόλουθα:

Στις  25 Φεβρουαρίου 2022 η Ρωσία –ως ένα από τα πέντε μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας (ΣΑ) του ΟΗΕ– άσκησε το δικαίωμα της αρνησικυρίας (veto) αποτρέποντας την έκδοση σχετικής απόφασης για την παύση των ρωσικών στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία.[6]

Στις 2 Μαρτίου 2022 η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ (ΓΣ/ΟΗΕ) εξέδωσε απόφαση για την άμεση παύση των ρωσικών στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία.[7]

Στις  6 Μαΐου 2022 το ΣΑ/ΟΗΕ εξέδωσε την πρώτη του δήλωση (ΟΧΙ απόφαση) για τον πόλεμο στην Ουκρανία.[8]

Στις  30 Σεπτεμβρίου 2022 η Ρωσία άσκησε εκ νέου το δικαίωμα της αρνησικυρίας (veto) κατά τη διαδικασία λήψης απόφασης του ΣΑ/ΟΗΕ σχετικά με το χαρακτηρισμό της προσάρτησης των περιοχών της Ουκρανίας από τη Ρωσία ως παράνομες.[9]

Στις  20 Μαρτίου 2024 το Γραφείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ (UN Human Rights Office) δημοσίευσε έκθεση για τη βάναυση συμπεριφορά της Ρωσίας σε κατοίκους της κατεχόμενης Ουκρανίας.[10]

Στις 15-16 Ιουνίου 2024 –στο πλαίσιο εξεύρεσης λύσης για τον τερματισμό του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου– πραγματοποιήθηκε έπειτα από αίτημα της Ουκρανίας η Σύνοδος Κορυφής για την Ειρήνη στην Ουκρανία (Summit on Peace in Ukraine) στο Ελβετικό θέρετρο Bürgenstock.[11]

Eu Sanctions against Russia

Εικόνα 2: Φυλλάδιο της ΕΕ σχετικά με τις κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στη Ρωσία

Πηγή: https://www.consilium.europa.eu/en/infographics/eu-sanctions-against-russia-over-ukraine/

  1. Ο οικονομικός πόλεμος

Ένα ακόμα είδος πολέμου είναι αυτό του οικονομικού πολέμου, ο οποίος συνήθως περιλαμβάνει την επιβολή οικονομικών κυρώσεων  σε ένα κράτος με σκοπό την αλλαγή της εξωτερικής ή εσωτερικής του πολιτικής σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες και νόμους. Αξίζει δε να τονιστεί ότι οι κυρώσεις γενικότερα αποτελούν έναν από τους συντελεστές ισχύος ενός κράτους ή οργανισμού.[12]

Στο πλαίσιο αυτό αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι και τη στιγμή της συγγραφής του παρόντος άρθρου η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) έχει επιβάλλει στη Ρωσία 14 πακέτα κυρώσεων όλων των ειδών, καθώς οι κυρώσεις δεν είναι μόνο οικονομικές αλλά περιλαμβάνουν μία πληθώρα ειδών (Εικόνες 3, 4 & 5).[13]

  1. Νομικός πόλεμος

Ένα τρίτο είδος πολέμου είναι αυτό του νομικού πολέμου, ο οποίος –αν και επί της ουσίας πρόκειται για την άσκηση νόμιμου δικαιώματος ή την αυτεπάγγελτη διερεύνηση αξιόποινων πράξεων– συνήθως εκλαμβάνεται ως τέτοιος από δρώντες όπως η Ρωσία, οι οποίοι δεν συμμορφώνονται με τους διεθνείς κανόνες και νόμους. Όσον αφορά την περίπτωση του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου, οι ενέργειες στις οποίες προέβη το Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης (International Court of Justice, ICJ) είναι οι ακόλουθες:

Στις  16 Μαρτίου 2022 το ICJ εξέδωσε εντολή στη Ρωσία να σταματήσει την εισβολή, λόγω έλλειψης αποδείξεων ως προς τους ισχυρισμούς των αιτιών αυτής (άνιση μεταχείριση Ρωσόφωνων).[14]

Στις  17 Μαρτίου 2023 εξέδωσε ένταλμα σύλληψης για τον Πρόεδρο της Ρωσικής Ομοσπονδίας (Vladimir Vladimirovich Putin) και την Επίτροπο για τα Δικαιώματα των Παιδιών του Γραφείου του Προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας (Maria Alekseyevna Lvova-Belova), για τα εγκλήματα πολέμου της παράνομης απέλασης πληθυσμού (παιδιών) και της παράνομης μεταφοράς πληθυσμού (παιδιών) από τις κατεχόμενες περιοχές της Ουκρανίας στη Ρωσική Ομοσπονδία.[15]

 

Sanctions against entities

Εικόνα 3: Φυλλάδιο της ΕΕ σχετικά με τις κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στη Ρωσία

Πηγή: https://www.consilium.europa.eu/en/infographics/eu-sanctions-against-russia-over-ukraine/

  1. Ο εταιρικός πόλεμος

Το τέταρτο είδος πολέμου είναι αυτό του «εταιρικού» πολέμου, της προσπάθειας δηλαδή προσεταιρισμού ενός δρώντα από άλλους προκειμένου να ενταχθεί σε έναν (περιφερειακό ή διεθνή) οργανισμό, ένωση ή συμμαχία ή την αποπομπή του στην περίπτωση που είναι ήδη μέλος, ως ένα άλλο είδος κυρώσεων. Ο εταιρικός πόλεμος στην περίπτωση του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου αφορά εκτός από τα άμεσα εμπλεκόμενα μέρη, το ΝΑΤΟ, την ΕΕ, το Συμβούλιο της Ευρώπης, την Τουρκία, την Ουγγαρία, τη Σουηδία και την Φινλανδία. Πιο συγκεκριμένα:

Στις 16 Μαρτίου 2022 η Ρωσία έπαψε να είναι μέλος του Συμβουλίου της Ευρώπης (Council of Europe), έπειτα από σχετική απόφαση της Επιτροπής Υπουργών αυτού.[16]

Στις  18 Μαΐου 2022 η Σουηδία και η Φινλανδία κατέθεσαν ταυτόχρονα επίσημο αίτημα για ένταξή τους στο ΝΑΤΟ.[17]

Στις  30 Σεπτεμβρίου 2022 η Ρωσία προσάρτησε τέσσερις (4) ακόμα περιοχές της Ουκρανίας, το Ντονέτσκ (Donetsk), το Λουγκάνσκ (Luhansk), τη Χερσώνα (Kherson) και τη Ζαπορίτσα (Zaporizhzhia).[18]

Στις  4 Απριλίου 2023 η  Φινλανδία εντάχθηκε επίσημα στο ΝΑΤΟ.[19]

Στις  7 Μαρτίου 2024 η Σουηδία εντάχθηκε στο ΝΑΤΟ –έπειτα από τις αρχικές αντιρρήσεις της Τουρκίας και της Ουγγαρίας– ως το τριακοστό δεύτερο (32) κράτος μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας.[20]

Στις  25 Ιουνίου 2024 η ΕΕ ξεκίνησε ενταξιακές συνομιλίες με την Ουκρανία και την Μολδαβία.[21]

Στις  27 Ιουνίου 2024 υπεγράφησαν Κοινές Δεσμεύσεις Ασφάλειας (Joint security commitments) μεταξύ της ΕΕ και της Ουκρανίας.[22]

 

Visa measures

Εικόνα 4: Φυλλάδιο της ΕΕ σχετικά με τις κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στη Ρωσία
Πηγή: https://www.consilium.europa.eu/en/infographics/eu-sanctions-against-russia-over-ukraine/

  1. Άλλα είδη πολέμου

Ένα ακόμα είδος πολέμου είναι ο διαπραγματευτικός πόλεμος ο οποίος αφορά όλες τις προσπάθειες διαμεσολάβησης τρίτων δρώντων όπως η Λευκορωσία,[23] η Τουρκία,[24] η Κίνα,[25] η Βραζιλία,[26] η Δανία,[27] η Σαουδική Αραβία[28] η Μάλτα,[29] και η Ελβετία,[31] οι οποίες εκτός από την εξεύρεση λύσης για τον τερματισμό της εν λόγω ένοπλης σύγκρουσης και την εδραίωση της ειρήνης, στοχεύουν στην ανάδειξή τους στην διεθνή σκηνή ως ειρηνοποιά στοιχεία αυξάνοντας με τον τρόπο αυτό το διπλωματικό κεφάλαιο και την ήπια ισχύ (soft power) τους.

Όσον αφορά τον τεχνολογικό πόλεμο, αξίζει να σημειωθεί ότι το θέατρο πολέμου στην Ουκρανία αποτελεί ένα από τα σύγχρονα θέατρα δοκιμής νέων τεχνολογικών μέσων όπως τα Μη Επανδρωμένα Συστήματα (Unmanned Systems)[32] και τα περιφερόμενα (ή περιπλανώμενα) πυρομαχικά (loitering munitions),[33] τα οποία εξασφαλίζουν σε αυτούς που τα χρησιμοποιούν βέλτιστη αποτελεσματικότητα χωρίς το κόστος ανθρώπινων απωλειών.

Ιδιαίτερα σημαντικό τέλος είδος πολέμου είναι και ο πληροφοριακός πόλεμος, η χρησιμοποίηση δηλαδή της πληροφορίας ως όπλο για τον επηρεασμό της κοινής γνώμης και κατ’ επέκταση τη διαμόρφωση της εξωτερικής (κυρίως) και εσωτερικής (δευτερευόντως) πολιτικής άλλων δρώντων.[34] Ο εν λόγω πόλεμος έλαβε χώρα τόσο στο φυσικό πεδίο (physical domain) όσο και στο πεδίο του κυβερνοχώρου (cyberspace domain), ενώ αξίζει να τονιστεί ότι αρκετοί δρώντες ανά τον κόσμο κατονομάζουν πλέον τον συγκεκριμένο τρόπο δράσης ως Χειραγώγηση των Πληροφοριών και Παρέμβαση από το Εξωτερικό (Foreign Information Manipulation and Interference, FIMI).[35]

Πιθανά μελλοντικά σενάρια

Όσον αφορά το μέλλον της ένοπλης σύγκρουσης μεταξύ της Ρωσίας και της Ουκρανίας, θα πρέπει να τονιστεί ότι οι αξιώσεις που προβάλλει η Ουκρανική πλευρά περιλαμβάνονται σε ένα σχέδιο 10 σημείων με την ονομασία «Φόρμουλα Ειρήνης του Προέδρου Ζελένσκι» (President Zelenskyy Peace Formula), το οποίο δημοσιεύτηκε στις 11 Οκτωβρίου 2022 (Εικόνα 5).[36]

Ukraine Peace Formula

Εικόνα 5: Τα 10 κύρια σημεία της «Φόρμουλας Ειρήνης» του Ζελένσκι

Πηγή: https://prismua.org/en/english-ukraines-peace-formula-global-dimension-and-shared-principles/
Επιπρόσθετα, ο Πρόεδρος της Ουκρανίας συνέταξε ένα ακόμα έγγραφο επονομαζόμενο ως «Το Σχέδιο Νίκης» (Victory Plan) το οποίο περιλαμβάνει πέντε (5) κύρια σημεία (Εικόνα 6) και τρία (3) απόρρητα παραρτήματα, έχοντας ως στόχο την υποστήριξη του αγώνα της Ουκρανίας για τη νίκη της επί της Ρωσίας.[37] Στο σημείο αυτό θα πρέπει να τονιστεί ότι η εξέλιξη της συγκεκριμένης ένοπλης σύγκρουσης δεν θα ήταν η ίδια χωρίς την ηθική και υλική υποστήριξη της Ουκρανίας από τη Δύση.

Όσον αφορά τους παράγοντες που επηρεάζουν την εξέλιξη του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου,[38] o γεωπολιτικός αναλυτής John Lough του Chatham House αναφέρει τους ακόλουθους :

  1. Τη γεωγραφική έκταση της Ουκρανίας,
  2. Την επίδραση του πολέμου στην οικονομία,
  3. Τις συνολικές ανθρώπινες απώλειες που θα επιφέρει,
  4. Το επίπεδο της περιφερειακής ασφάλειας, και
  5. Την αποτρεπτική ικανότητα της Ουκρανίας ως αποτέλεσμα των αμυντικών ικανοτήτων που θα αναπτύξει μέσω των σχετικών επενδύσεων που θα δεχθεί.Ukraine victory plan

Εικόνα 6: Τα 5 κύρια σημεία του «Σχεδίου Νίκης» του Ζελένσκι
Πηγή: Σύνθεση του Γεώργιου Κουκάκη ©

Ο ίδιος αναλυτής τέλος υποστηρίζει ότι τα πιθανά σενάρια εξέλιξης του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου είναι τέσσερα, καθώς η εν λόγω ένοπλη σύγκρουση ενδέχεται να εξελιχθεί σε:

  1. Μακρύ Πόλεμο (Long War) με συνεχείς ανακαταλήψεις εδαφών και από τις δύο πλευρές και την εμπλοκή και άλλων δρώντων,
  2. Παγωμένη Σύγκρουση (Frozen Conflict) με τη σταθεροποίηση της γραμμής του μετώπου στα σημερινά σημεία,
  3. Νίκη για την Ουκρανία (Victory for Ukraine) σενάριο το οποίο περιλαμβάνει την αποχώρηση των ρωσικών στρατευμάτων και την πλήρη αποκατάσταση των συνόρων, και
  4. Ήττα για την Ουκρανία (Defeat for Ukraine) σενάριο το οποίο περιλαμβάνει  την συνθηκολόγηση/παράδοση της Ουκρανίας αποδεχόμενη τους όρους της Ρωσίας (αλλαγή κυβέρνησης, αποστρατιωτικοποίηση, ουδετερότητα, κ.λπ.) και την οριστική απώλεια εδαφών.

Σημαντική τέλος επίδραση αναμένεται να έχει και η επανεκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην Προεδρία των ΗΠΑ, καθώς ο εν λόγω πολιτικός ηγέτης έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να τερματίσει τον Ρωσο-Ουκρανικό πόλεμο μέσα σε μία ημέρα,[39] έχοντας μάλιστα ξεκινήσει ήδη διερευνητικές επαφές με τον Ρώσο Πρόεδρο και άλλους Ευρωπαίους ηγέτες.[40]

Καταληκτικές Σκέψεις

Λαμβάνοντας υπόψιν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, συμπεραίνεται ότι οι κυριότερες προκλήσεις που έχει να αντιμετωπίσει η Ουκρανία –και κατά συνέπεια η Δύση– όσον αφορά την κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία και την επίτευξη συμφωνίας ειρήνης μεταξύ των αντιμαχόμενων μερών είναι οι ακόλουθες:

  1. Ο κίνδυνος μετατροπής του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου σε μία ακόμα παγωμένη σύγκρουση (frozen conflict) όπως συνέβη με την Υπερδνειστερία, την Κύπρο και το Ναγκόρνο Καραμπάχ (Αρτσάχ).
  2. Η αποκατάσταση των συνόρων της Ουκρανίας στα σύνορα του 1991, καθώς η Ρωσία δεν φαίνεται διατεθειμένη να αποδεχτεί το συγκεκριμένο σενάριο.
  3. Η ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ, καθώς η εν λόγω ενέργεια θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια στην κλιμάκωση της έντασης με απρόβλεπτες συνέπειες.
  4. Η ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ, καθώς η εν λόγω ενέργεια –παρά το γεγονός ότι δεν έχει χαρακτηριστεί από τη Ρωσία ως απειλή– εν τούτοις αποκτά τέτοιο χαρακτήρα λόγω της αμυντικής διάστασης που έχει προστεθεί στην αποστολή της ΕΕ και το γεγονός ότι ο πολιτικός και οικονομικός έλεγχος που θα αποκτήσει η ΕΕ επί της Ουκρανίας αντιβαίνει στις αρχές του Ρωσικού Δόγματος για το Εγγύς Εξωτερικό.
  5. Ο τερματισμός χρήσης Χημικών Όπλων από τη Ρωσία, καθώς σύμφωνα με αρκετά κράτη έχει παρατηρηθεί η χρήση παραγόντων ελέγχου πλήθους (Riot-Control Agents, RCA) από τη Ρωσία, ενέργεια που απαγορεύεται σύμφωνα με τη Σύμβαση Χημικών Όπλων (Chemical Weapons Convention, CWC).[41] Αξίζει δε να σημειωθεί ότι τον Ιούλιο του 2024 ειδικό κλιμάκιο του Οργανισμού για την Απαγόρευση Χημικών Όπλων (Organisation for the Prohibition of Chemical Weapons, OPCW) διεξήγαγε επιτόπια  έρευνα στην Ουκρανία για το σκοπό αυτό.[42]  Η Ρωσία από την πλευρά της αρνείται ότι έχει κάνει χρήση χημικών όπλων.[43]

 

Πηγές

 

[1]        President of Russia. (2022,February 21). Signing of documents recognising Donetsk and Lugansk People’s Republics. http://www.en.kremlin.ru/events/president/news/67829.

[2]        Koukakis, G. (2023). Permacrises and Polycrises: Outlining the Contemporary Security Environment through References to Strategic Documents of Regional and International Actors. HAPSc Policy Briefs Series, 4(2), 55-64. https://doi.org/10.12681/hapscpbs.36661

[3]        Troianovski, A. (2022, March 17). Why Vladimir Putin Invokes Nazis to Justify His Invasion of Ukraine. The New York Times. https://www.nytimes.com/2022/03/17/world/europe/ukraine-putin-nazis.html

[4]        President of Russia. (2022,February 21). Address by the President of the Russian Federation. http://www.en.kremlin.ru/events/president/news/67828

[5]        Πικραμένος Κ. & Κουκάκης Γ. (2023). Εθνική Ασφάλεια: Μύθοι και Πραγματικότητα. (Αθήνα: Ινφογνώμων). https://www.researchgate.net/publication/369775588_Ethnike_Asphaleia_Mythoi_kai_Pragmatikoteta

[6]        United Nations. (2022, February 25). Security Council Fails to Adopt Draft Resolution on Ending Ukraine Crisis, as Russian Federation Wields Veto. https://press.un.org/en/2022/sc14808.doc.htm

[7]        United Nations. (2022, March 02). General Assembly resolution demands end to Russian offensive in Ukraine. https://news.un.org/en/story/2022/03/1113152

[8]        United Nations. (2022, May 06). Security Council Presidential Statement Expresses Strong Support for Efforts by Secretary-General in Seeking Peaceful Solution to Ukraine Conflict. https://press.un.org/en/2022/sc14884.doc.htm

[9]        United Nations. (2022, September 30). Security Council Fails to Adopt Resolution Condemning Moscow’s Referenda in Ukraine’s Occupied Territories, as Permanent Member Employs Veto. https://press.un.org/en/2022/sc15046.doc.htm

[10]       Human Rights of the High Commissioner. (2024, March 20). HUMAN RIGHTS SITUATION DURING THE RUSSIAN OCCUPATION OF TERRITORY OF UKRAINE AND ITS AFTERMATH: 24 February 2022 – 31 December 2023 [Official Document]. United Nations. https://www.ohchr.org/sites/default/files/documents/countries/ukraine/2023/2024-03-20-OHCHR-Report-Occupation-Aftermath-en.pdf

[11]       Federal Department of Foreign Affairs. (2024, June 11). Summit on Peace in Ukraine. Confederation of Switzerland. https://www.eda.admin.ch/eda/en/fdfa/fdfa/aktuell/dossiers/konferenz-zum-frieden-ukraine.html

[12]       Κουκάκης, Γ. (2023). Οι κυρώσεις ως συντελεστές ισχύος ενός κράτους ή οργανισμού [Ερευνητική Εργασίας Νo.94]. Κέντρο Διεθνών Στρατηγικών Αναλύσεων. https://doi.org/10.13140/RG.2.2.14122.08648

[13]        European Council. (n.d.). Timeline – EU sanctions against Russia. https://www.consilium.europa.eu/en/policies/sanctions-against-russia/timeline-sanctions-against-russia/

[14]        International Court of Justice. (2022, March 16). Order of 16 March 2022 (Request for the indication of provisional measures).  https://www.icj-cij.org/sites/default/files/case-related/182/182-20220316-ord-01-00-en.pdf

[15]       International Court of Justice. (2023, March 17). Situation in Ukraine: ICC judges issue arrest warrants against Vladimir Vladimirovich Putin and Maria Alekseyevna Lvova-Belova [Press Release]. https://www.icc-cpi.int/news/situation-ukraine-icc-judges-issue-arrest-warrants-against-vladimir-vladimirovich-putin-and

[16]        Council of Europe. (2022,March 16). The Russian Federation is excluded from the Council of Europe. https://www.coe.int/en/web/portal/-/the-russian-federation-is-excluded-from-the-council-of-europe

[17]       North Atlantic Treaty Organization. (2022, May 18). Finland and Sweden submit applications to join NATO. https://www.ΡΚΚnato.int/cps/en/natohq/news_195468.htm

[18]       President of Russia. (2022, September 30). Signing of treaties on accession of Donetsk and Lugansk people’s republics and Zaporozhye and Kherson regions to Russia. http://en.kremlin.ru/events/president/news/69465

[19]       North Atlantic Treaty Organization. (2023, April 04). Finland joins NATO as 31st Ally. https://www.nato.int/cps/en/natohq/news_213448.htm

[20]       North Atlantic Treaty Organization. (2024, March 07). Sweden officially joins NATO. https://www.nato.int/cps/en/natohq/news_223446.htm

[21]       European Council. (2024, June 25). EU opens accession negotiations with Ukraine [Press Release]. https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/06/25/eu-opens-accession-negotiations-with-ukraine/

[22]       European Council. (2024, June 27). Joint security commitments between the European Union and Ukraine [Press Release]. https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/06/27/joint-security-commitments-between-the-european-union-and-ukraine/

[23]        Lucas, S. (2024, June 19). Ukraine: How “Peace Talks” in 2022 Failed to Halt Russia’s Invasion. EA WorldView. https://eaworldview.com/2024/06/ukraine-how-2022-peace-talks-failed-halt-russia-invasion/

[24]       Fischer, S. (2022, November). Peace Talks Between Russia and Ukraine: Mission Impossible [SWP Comment NO. 65]. Stiftung Wissenschaft und Politik. https://www.swp-berlin.org/publications/products/comments/2022C65_PeaceTalksRussia_Ukraine.pdf

[25]       Al Jazeera. (2023, March 01). China, Belarus presidents call for establishing peace in Ukraine. https://www.aljazeera.com/news/2023/3/1/china-belarus-presidents-call-for-ukraine-cease-fire-talks και CGTN. (2023, February 24). Full text: China’s Position on Political Settlement of Ukraine Crisis. https://news.cgtn.com/news/2023-02-24/Full-text-China-s-Position-on-Political-Settlement-of-Ukraine-Crisis-1hG2dcPYSNW/index.html

[26]         Presidência da República. (2024, May 23). Brazil and China present joint proposal for peace negotiations with the participation of Russia and Ukraine. https://www.gov.br/planalto/en/latest-news/2024/05/brazil-and-china-present-joint-proposal-for-peace-negotiations-with-the-participation-of-russia-and-ukraine

[27]       Euractiv. (2023, June 27). Copenhagen meeting helps advance Ukraine ‘peace summit’ plan. https://www.euractiv.com/section/global-europe/news/copenhagen-meeting-helps-advance-ukraine-peace-summit-plan/

[28]       Le Monde. (2023, August 06). Saudi Arabia dives into Ukraine peace push with Jeddah talks. https://www.lemonde.fr/en/international/article/2023/08/06/saudi-arabia-dives-into-ukraine-peace-push-with-jeddah-talks_6082031_4.html

[29]       President of Ukraine. (2023, October 29). Statement of the co-chairs (Malta | Ukraine) on results of the meeting regarding key principles of peace for Ukraine. https://www.president.gov.ua/en/news/zayava-spivgoliv-malta-ukrayina-za-rezultatami-zustrichi-sho-86681

[31]     Federal Department of Foreign Affairs. (2024, June 11). Summit on Peace in Ukraine. Confederation of Switzerland. https://www.eda.admin.ch/eda/en/fdfa/fdfa/aktuell/dossiers/konferenz-zum-frieden-ukraine.html

[32]       Windward. (n.d.). Unmanned Systems. https://windward.ai/glossary/what-are-unmanned-systems/

[33]       Ibrahim, A. (2022, December 2022). Loitering Munitions as a New-Age Weapon System. Centre for Strategic and Contemporary Research. https://cscr.pk/explore/themes/defense-security/loitering-munitions-as-a-new-age-weapon-system/

[34]       Κουκάκης, Γ. (2022). Ουκρανία: Ο πόλεμος (και) της πληροφορίας. Ελληνικό Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών. https://doi.org/10.13140/RG.2.2.35144.80641/1

[35]       European External Action Service. (2024, November 14). Tackling Disinformation, Foreign Information Manipulation & Interference. https://www.eeas.europa.eu/eeas/tackling-disinformation-foreign-information-manipulation-interference_en

[36]       President of Ukraine. (2022).Ukraine’s Peace Formula Philosophy [Official Document]. https://www.president.gov.ua/storage/j-files-storage/01/19/53/32af8d644e6cae41791548fc82ae2d8e_1691483767.pdf

[37]         President of Ukraine. (2024, October 16). Victory Plan Consists of Five Points and Three Secret Annexes. https://www.president.gov.ua/en/news/plan-peremogi-skladayetsya-z-pyati-punktiv-i-troh-tayemnih-d-93857

[38]       Lough, J. (2024, October 21). Four scenarios for the end of the war in Ukraine. Chatham House. https://doi.org/10.55317/9781784136260

[39]       Lederer, E. (2024, July 02). Trump says he can end the Russia-Ukraine war in one day. Russia’s UN ambassador says he can’t. The Associated Press. https://apnews.com/article/trump-russia-ukraine-war-un-election-a78ecb843af452b8dda1d52d137ca893

[40]       Deutsche Welle (2024, November 11). Trump talks Ukraine in separate calls with Putin, Scholz. https://www.dw.com/en/trump-talks-ukraine-in-separate-calls-with-putin-scholz-v2/a-70749452

[41]         Stricker, A. (2024, October 18). OPCW Must Act Against Russia’s Chemical Weapons Program. Foundation for Defense of Democracies. https://www.fdd.org/analysis/policy_briefs/2024/10/18/opcw-must-act-against-russias-chemical-weapons-program/

[42]         Rozei, M. (2024, September). OPCW Visits Ukraine on Chemical Weapons Allegations. Arms Control Association. https://www.armscontrol.org/act/2024-09/news/opcw-visits-ukraine-chemical-weapons-allegations

[43]         Parachini , J. & Slipchenko, S. (2024, October 11).  Russia’s Deflections and Denials About Chemical Weapons Use in Ukraine. RAND. https://www.rand.org/pubs/commentary/2024/10/russias-deflections-and-denials-about-chemical-weapons.html

kedisa.gr

Οι ολιγάρχες και το λάθος Μητσοτάκη

Από
anixneuseis
-
3

Θανάσης Μαυρίδης
Θανάσης Μαυρίδης
19/11/2024 • 00:00
Θ. Μαυρίδης

Η«πηγή του κακού» είναι η νοοτροπία των πέντε – έξι οικογενειών που διαφεντεύουν τα πάντα σε αυτή τη χώρα, εδώ και δεκαετίες. Η χώρα απειλείται να εισέλθει σε περίοδο πολιτικής αστάθειας επειδή οι εν λόγω ισχυροί οικονομικοί παράγοντες πιστεύουν ότι πήραν ό,τι είχαν να πάρουν από αυτή την κυβέρνηση. Το λάθος του κ. Μητσοτάκη είναι ότι δεν θέλησε να συγκρουστεί μαζί τους και ακολούθησε μια τακτική κατευνασμού τους. Δεν είναι τυχαίο ότι η ανοικτή αμφισβήτηση στο πρόσωπό του πυροδοτήθηκε τη στιγμή που ουσιαστικά έχει τελειώσει η μοιρασιά του Ταμείου Ανάκαμψης.

Αν υπήρχε αντιπολίτευση στη χώρα, οι ολιγάρχες θα επέλεγαν τη στήριξη εκείνου που θα είχε τις περισσότερες πιθανότητες να κερδίσει τον κ. Μητσοτάκη. Το πρόβλημα είναι ότι η επένδυση σε κάποιο από τα κόμματα της αντιπολίτευσης (πλην ίσως του κόμματος της κας Λατινοπούλου) μοιάζει σαν να πετάει κανείς τα λεφτά του σε ένα πηγάδι δίχως πάτο. Οπότε και επιλέχτηκε η στρατηγική της δημιουργίας αντιπολίτευσης στο εσωτερικό της ΝΔ. Με τον τρόπο αυτόν, η «κόντρα» εξελίσσεται σε μια κανονική ενδοοικογενειακή σύρραξη, η οποία, όμως, μετατρέπεται, όπως και όλοι οι εμφύλιοι, σε μια απίστευτης σκληρότητας αναμέτρηση. Αυτό που θα πρέπει να περιμένουμε, στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα, είναι ότι θα ενταθούν οι προσπάθειες να ροκανιστεί ο κ. Μητσοτάκης και να υποχρεωθεί έτσι σε παραίτηση ή να παραδώσει την εξουσία σε κάποιον δελφίνο. Να αλλάξει, δηλαδή, ο πρωθυπουργός χωρίς εκλογές.

Δεν είναι μία η αιτία, δεν είναι ένα το κίνητρο που έχει συνασπίσει απέναντι στον κ. Μητσοτάκη ετερόκλητες δυνάμεις, οι οποίες και τις περισσότερες φορές είναι απασχολημένες με τις μεταξύ τους συρράξεις. Άλλοι είναι «ενοχλημένοι» από το ότι ο κ. Μητσοτάκης έχει έναν συγκεκριμένο τρόπο να διαχειρίζεται τις καταστάσεις που δεν χρειάζεται απαραίτητα τη δική τους συμβολή και άλλοι επειδή πιστεύουν ότι η απόλυτη ταύτιση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τη Δύση τους περιορίζει τις πιθανότητες να κερδίσουν από άλλες αγορές. Απ’ αυτές που ανέδειξε στο παρελθόν η λεγόμενη … πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική.

Κατά τα φαινόμενα, η αντιπολιτευτική μανία εντός της ΝΔ θα λάβει μεγαλύτερες διαστάσεις στο επόμενο χρονικό διάστημα και ας έχει αυτό σοβαρές συνέπειες στην πορεία της χώρας. Η λεγόμενη οικονομική ελίτ, που κρύβεται πίσω από τις σκιές πολιτικών, που κάποτε είχαν ειδικό βάρος στην κοινωνία, δεν ενδιαφερόντουσαν ιδιαίτερα, ούτε στο παρελθόν, για το πως θα εξελιχτούν τα πράγματα στη χώρα, εφόσον αυτά δεν αφορούσαν το στενό δικό τους περιβάλλον. Το 2015, μάλιστα, οι Ευρωπαίοι είχαν φτάσει στο σημείο να πιστέψουν ότι η έξοδος της χώρας από την Ευρωζώνη δεν ήταν ατύχημα, αλλά μια συνεπή προσπάθεια ισχυρών οικονομικών κύκλων.

Το θέμα είναι πώς θα αντιδράσει ο κ. Μητσοτάκης. Θα κάτσει να βλέπει την καρέκλα του να πριονίζεται; Η αντίδρασή του στην ακραία επιθετική στάση του κ. Σαμαρά έδειξε πως όχι. Τα υπόλοιπα θα κριθούν από την απήχηση που θα έχουν στην κοινωνία δηλώσεις, παρεμβάσεις και λοιπές ενέργειες. Και άλλες φορές, οι άνθρωποι υπερεκτίμησαν τις δυνατότητές τους και το αποτέλεσμα ήταν τελικώς «μη αναμενόμενο». Και στην προκειμένη περίπτωση υπάρχει μια πρόσθετη δυσκολία: θεωρούν τον Κυριάκο Μητσοτάκη προβλέψιμο, ενώ η πραγματικότητα τους έχει διαψεύσει πολλές φορές μέχρι σήμερα. Να μην ξεχνάμε ότι κάποιοι πίστευαν μετά την εκλογή του ότι δεν θα τα κατάφερνε και ότι θα αποχωρούσε άμεσα από την ηγεσία της ΝΔ. Από τότε κοντεύουν 9 χρόνια. Μία ζωή!

Θανάσης Μαυρίδης

[email protected]

liberal.gr

Καλώδιο Κρήτης-Κύπρου: Προβάδισμα των Γάλλων στο μετοχικό σχήμα

Από
anixneuseis
-
0

Μαργαρίτα Ασημακοπούλου
Μαργαρίτα Ασημακοπούλου
21/11/2024 • 00:00

Ωριμάζει σημαντικά η είσοδος του γαλλικού fund Meridiam στη μετοχική σύνθεση του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι συζητήσεις με τη Γαλλία, από πλευράς ΑΔΜΗΕ, είναι σε προχωρημένο στάδιο, με τους Γάλλους να ετοιμάζονται να εισέλθουν στο μετοχικό σχήμα του έργου.

Παράλληλα, η κυπριακή πλευρά βρίσκεται σε πολύ θερμές συζητήσεις με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, καθώς προχωρούν γοργά οι επαφές με το fund TAQA, με σκοπό τη σύσταση κοινής εταιρείας και τη συμμετοχή της στο Great Sea Interconnector.

Το αμερικανικό ενδιαφέρον από το fund DFC εξακολουθεί να υπάρχει, ενώ ο Τζέφρι Πάιατ στήριξε για ακόμα μια φορά «ανοιχτά» το έργο, από το βήμα της COP29, αλλά δεν είναι εύκολο εγχείρημα. Το έργο έχει εξελιχθεί για τα καλά σε επενδυτικό πόλο έλξης, έχοντας τραβήξει το έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον, με τους Γάλλους, όμως, να «κερδίζουν» έδαφος και να γίνονται το κύριο φαβορί για τη μετοχική είσοδο στο project.

Οι διεργασίες για την τελική μετοχική σύνθεση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ έχουν μπει στην τελική ευθεία, η οποία βρίσκεται, τόσο από τα funds, όσο και από τους Διαχειριστές Συστημάτων σε due diligence, σε οικονομική και τεχνική δηλαδή αξιολόγηση.

Ταυτόχρονα, έως το τέλος του έτους, υπολογίζεται ότι θα λάβει και η Κύπρος τη θετική, όπως έχει δεσμευθεί, σε πολιτικό επίπεδο, απόφαση να μετέχει με 100 εκατ. ευρώ, τα οποία θα προέλθουν από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, στο μετοχικό κεφάλαιο του φορέα υλοποίησης, παίρνοντας το 30% των μετοχών.

Εξελίξεις αναμένουμε, επίσης, και από το μέτωπο της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ), για τη χρηματοδότηση, ύψους 500 εκατ ευρώ, καθώς σήμερα θα έχει συνάντηση με τον Κυρ. Μητσοτάκη, η πρόεδρος της ΕΤΕπ, Nadia Calvinο, στην Αθήνα.

Προχωρούν και οι έρευνες βυθού

Εν τω μεταξύ, με ταχείς ρυθμούς προχωρούν κι οι μελέτες βυθού, για την κατασκευή και την πόντιση του καλωδίου, με την κατασκευάστρια εταιρεία Nexans να αναφέρει ότι η πόντιση των πρώτων χιλιομέτρων του καλωδίου αναμένεται να ξεκινήσει μέσα στο 2026.

Οι έρευνες γίνονται από την Κύπρο προς την Κρήτη και από την Κρήτη προς την Κύπρο, με δύο διαφορετικά πλοία. Τα δύο αυτά πλοία βρίσκονται σε αυτό το στάδιο, εντός εθνικών χωρικών υδάτων, το ένα στην Ελλάδα, το άλλο στην Κύπρο, ενώ, τις επόμενες ημέρες αναμένεται να συνεχίσουν τις έρευνες σε διεθνή ύδατα.

Εκπρόσωποι της Nexans αναφέρουν, επίσης, ότι το καλώδιο κατασκευάζεται σε δύο εργοστάσια της εταιρείας, στη Νορβηγία και την Ιαπωνία, ενώ σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται και οι συζητήσεις με τη Siemens, όσον αφορά το κατασκευαστικό σκέλος, καθώς έχει αναλάβει το έργο της κατασκευής των μετατροπέων τάσεως στο καλώδιο, ενώ η υπογραφή της σύμβασης για τους σταθμούς μετατροπής με την εταιρεία αναμένεται να μπει μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2025.

liberal.gr

Η εθνική γραμμή του Κωνσταντίνου Καραμανλή και οι αμφισβητίες της

Από
anixneuseis
-
2

Κωνσταντίνος Χαροκόπος
Κωνσταντίνος Χαροκόπος
20/11/2024 • 00:00

Ηκριτική που ασκείται στην κυβέρνηση όσον αφορά τα θέματα άμυνας και εξωτερικής πολιτικής με προμετωπίδα τις σχέσεις με την Τουρκία, δεν βασίζεται πάνω σε πραγματικά γεγονότα. Αντιθέτως, εδράζεται πάνω σε δήθεν προθέσεις, σε δήθεν φήμες, σε δήθεν κρυφές ατζέντες και σε δήθεν υπόγειες διεργασίες. Και η κριτική αυτή κορυφώνεται, μέσω  καταγγελιών για δήθεν παρεκκλίσεις της κυβερνητικής πολιτικής από τις βασικές εθνικές γραμμές που πρώτος είχε οριοθετήσει ο Κωνσταντίνος Καραμανλής.

Ας δούμε όμως τις εθνικές γραμμές που είχε χαράξει ο Κωνσταντίνος ήδη από το 1974, όταν οι πληγές από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και την κατοχή του 35% ήταν ακόμα χαίουσες, όπως αυτές περιγράφονται στο έργο «Κωνσταντίνος Καραμανλής – Αρχείο – Γεγονότα & Κείμενα» το οποίο εκδόθηκε το 1995 από το Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής (ΙΚΚ).

Διάλογος με Τουρκία

Μετά την πρώτη συνάντηση Καραμανλή – Ντεμιρέλ το 1975, η κοινή ανακοίνωση των δυο πλευρών ανέφερε:  «Οι δύο πρωθυπουργοί απεφάσισαν ότι τα προβλήματα αυτά πρέπει να επιλυθούν ειρηνικώς μέσω διαπραγματεύσεων και όσον αφορά το θέμα της υφαλοκρηπίδας του Αιγαίου, μέσω του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.»

Το Αιγαίο δεν είναι Ελληνική λίμνη

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε αναφερθεί σε συζήτηση του με τον Μπουλέντ Ετσεβίτ στο γεγονός ότι «το Αιγαίο δεν είναι Ελληνική λίμνη» και  στο γεγονός ότι «στο Αιγαίο υπάρχουν χωρικά ύδατα και διεθνή ύδατα», καθώς και ότι εξ αυτού «η Τουρκία έχει ορισμένα δικαιώματα στην υφαλοκρηπίδα του Αιγαίου».

Τα 12 μίλια

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε διατυπώσει ρητά προς στον Μπουλέντ Ετσεβίτ την μη πρόθεση της Ελλάδας να  επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα, εάν διευθετηθούν όλες οι διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των δύο χωρών.

Η Χάγη

Όσον αφορά την προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ήταν αυτός που είχε τονίσει ότι «εάν εις το τέλος του διαλόγου δεν μπορούμε να επιτύχουμε οποιαδήποτε συμφωνία, τότε θα πρέπει να προσφύγουμε στο Διεθνές Δικαστήριο ή σε διαιτησία».

Αυτά. Απλά, δωρικά και λιτά. Όπως ήταν άλλωστε λιτός και περιεκτικός ο λόγος του Κωνσταντίνου Καραμανλή.

Και να τα ξεκαθαρίζουμε τα πράγματα. Αφού όλοι συμφωνούμε ότι η εθνική ατζέντα του Κωνσταντίνου Καραμανλή ήταν ορθή όταν ακόμα η εθνική πληγή από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και την κατοχή του 35% του εδάφους της μεγαλονήσου ήταν ακόμα ανοικτή, πως είναι δυνατόν να μην είναι ορθή σήμερα;

Η πλευρά των πρώην πρωθυπουργών που σήμερα ασκούν αντιπολίτευση, υποστηρίζουν ότι ο διάλογος και οι διαπραγματεύσεις, η ύφεση, οι χαμηλοί τόνοι και τα ήρεμα νερά ενέχουν τον κίνδυνο να δημιουργηθεί σταδιακά η εντύπωση της αποδοχής της διευρυνόμενης τουρκικής ατζέντας και διεκδικήσεων, άρα βήμα – βήμα της δημιουργίας προηγούμενου. Και ότι μέσω της διαχρονικής διολίσθησης οδηγούμαστε σε έκπτωση των πάγιων εθνικών θέσεων που εδράζονται στέρεα επί του Διεθνούς Δικαίου.

Δηλαδή οι πρώην πρωθυπουργοί πιστεύουν ότι ο διάλογος θα οδηγήσει στην ελληνική υποχώρηση και στην αποδοχή της τουρκικής ατζέντας. Επομένως, οι συζητήσεις είναι επιζήμιες. Ήταν όμως επιζήμιες οι επαφές, που είχε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με τον Ντεμιρέλ και τον Ετσεβίτ; Ή μήπως ήταν επιζήμιες οι επαφές που είχε ο Κώστας Καραμανλής όταν συναντούσε και συνομιλούσε με τον πρόεδρο Ερντογάν, πριν και μετά από την κουμπαριά τους, το 2004;

Το ερώτημα είναι εάν θέλουμε διάλογο ή όχι; Εάν θέλουμε ήρεμα νερά ή ένα Αιγαίο σε αναστάτωση;

Τι άλλο υποστηρίζει η πλευρά των πρώην πρωθυπουργών; Ο Κώστας Καραμανλής στο Πολεμικό Μουσείο είχε αναφέρει ότι είναι αδύνατη και αδιανόητη η σύναψη συνυποσχετικού που θα κρύβει τεχνηέντως και εκ του πονηρού, υπό το πρόσχημα της προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για την οριοθέτηση της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας, την εκχώρηση με ασαφείς και διπλωματικά ευρηματικές διατυπώσεις, δικαιώματος στο ΔΔ να αποφανθεί περί του εύρους των χωρικών υδάτων ή ακόμα και της εδαφικής κυριαρχίας νήσων και βραχονησίδων. Τι θα πει αυτό; Τίποτα απολύτως. Άλλωστε εκφράσεις όπως «τεχνηέντως» και «εκ του πονηρού», είναι από μόνες τους ασαφείς και έωλες, όπως και οι «δήθεν φήμες» που συνόδευαν τις αντίστοιχες ενστάσεις του Αντώνη Σαμαρά.

Το ερώτημα είναι εάν θα προσφύγουμε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ή όχι, εφόσον μέσω του διαλόγου δεν επιτευχθεί λύση στο θέμα της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ;

Θα ήταν ενδιαφέρον και γόνιμο, αν οι αγανακτισμένοι πρώην πρωθυπουργοί, μας εξηγούσαν:

  • Γιατί δεν επέκτειναν τα χωρικά ύδατα στα 12 μίλια στο Αιγαίο επί της δικής τους πρωθυπουργία;
  • Γιατί δεν μετέτρεψαν το Αιγαίο, σε κλειστή ελληνική θάλασσα επί πρωθυπουργίας τους, αφού είναι τόσο εύκολο;
  • Και εάν δεν έχουν να δώσουν κάποια απάντηση, γιατί δεν προτείνουν ανοικτά, τη δική τους επιλογή για την επίλυση των προβλημάτων με την Τουρκία; Αφού δεν θέλουν ούτε διαπραγματεύσεις και συζητήσεις, αλλά ούτε και προσφυγή στα Διεθνή Δικαστήρια, τι θέλουν; Τι έχουν να προτείνουν; Ποια είναι η δική τους επιλογή;

Ας την παρουσιάσουν ανοικτά στους πολίτες, με τα υπέρ της και τα κατά της. Και ας εξηγήσουν στους πολίτες, για ποιον λόγο δεν την είχαν προτιμήσει αυτήν την τρίτη επιλογή, όταν οι ίδιοι κυβερνούσαν τη χώρα. Διότι είναι πολύ βαριά η μοναδική τρίτη επιλογή. Αυτή του πολέμου.

Ένα σημείο που χρήζει περαιτέρω διευκρίνησης από την πλευρά των πρώην πρωθυπουργών είναι το που βλέπουν να στέκεται η χώρα μας σήμερα. Διότι η αμφισβήτηση της κυβερνητικής πολιτικής και των πάγιων ευρωπαϊκών θέσεων της Ελλάδας αφενός στο μέτωπο της Ουκρανίας και αφετέρου στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής, θέτουν σε αμφισβήτηση τον ακρογωνιαίο λίθο της εθνικής πολιτικής της Ελλάδας, όπως την είχε χαράξει ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Που δεν είναι άλλος από το «ανήκομεν εις τη Δύσιν».

* Όποιος θέλει να προσεγγίσει την αλήθεια όσον αφορά τις θέσεις και τις ρήσεις  του Κωνσταντίνου Καραμανλή που προαναφέρθηκαν, ας μελετήσει το έργο «Κωνσταντίνος Καραμανλής – Αρχείο – Γεγονότα & Κείμενα» το οποίο εκδόθηκε το 1995 από το Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής (ΙΚΚ) και συγκεκριμένα τον 8ο τόμο «Αναστήλωση της Δημοκρατίας 1974 -1977», Περίοδος Α’, 24 Ιουλίου 1974  – 3 Σεπτεμβρίου 1975 και τον 10ο τόμο «Η Ελλάδα στην Ευρώπη 1977-1980», Περίοδος Α’, 23 Οκτωβρίου 1977 – 31 Δεκεμβρίου 1978.

liberal.gr

Ο Άγγελος Συρίγος εφ’ όλης της ύλης στην Hellas Journal: Ομιλεί για τη διαγραφή του Αντώνη Σαμαρά και τα κρίσιμα θέματα με την κατοχική Τουρκία

Από
pcuser
-
1

ΜΕΡΟΣ Α´

Είμαστε εδώ στο Όσλο, τη νορβηγική πρωτεύουσα, μαζί με τον Άγγελο Συρίγο, Καθηγητή Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, και Βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας. Tον ευχαριστούμε ιδιαίτερα που δέχθηκε να έχουμε αυτήν την εφ᾽ όλης της ύλης συζήτηση για πολύ κρίσιμα θέματα.

Παναγιώτης Παύλος: Κύριε Συρίγο, καλημέρα. Είναι μεγάλη χαρά που έχουμε τη δυνατότητα και την ευκαιρία να κάνουμε αυτήν τη συζήτηση στο Όσλο.

Άγγελος Συρίγος: Ειδικά στο Όσλο! Είναι και δική μου χαρά, εννοείται.

ΠΑΥΛΟΣ.: Θα ήθελα να ξεκινήσουμε από τί άλλο, από την πρόσφατη εξέλιξη, η οποία ασφαλώς κυριαρχεί στην επικαιρότητα και που δεν είναι άλλη από τη διαγραφή, με εντολή του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, του πρώην Πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά από τη Νέα Δημοκρατία.

ΣΥΡΙΓΟΣ: Κατ’ αρχάς, είναι εξαιρετικά λυπηρό και στενάχωρο όλο αυτό το γεγονός. Πρόκειται για έναν άνθρωπο, ο οποίος υπήρξε Πρωθυπουργός με τη Νέα Δημοκρατία, και κυρίως ανέλαβε την ηγεσία της χώρας σε μια εξαιρετικά δύσκολη στιγμή κι έσωσε τη χώρα από την καταστροφή. Από κει και πέραν, η κριτική είναι αποδεκτή και καλοδεχούμενη όταν βασίζεται σε πραγματικά στοιχεία.

Δυστυχώς, αυτό δεν ακολουθήθηκε στην επίμαχη συνέντευξη του πρώην πρωθυπουργού. Δεν προκύπτει, για παράδειγμα, από κάπου ότι με την Τουρκία συζητάμε για το Καστελλόριζο ή για την ΑΟΖ των νησιών, ή ότι προτιθέμεθα να παραπέμψουμε τη διαφορά μας με βάση το προγενέστερο διεθνές δίκαιο και όχι το υπάρχον διεθνές δίκαιο. Ειδικά αυτό το τελευταίο δεν προβλέπεται στη διεθνή δικαιοδοσία. Θεωρώ ότι, δυστυχώς, ξεπεράστηκε το όριο μίας καλόπιστης κριτικής.

  • Μυστική Διπλωματία

ΠΑΥΛΟΣ: Διάβαζα τις προηγούμενες ημέρες – και νομίζω έχει άμεση σχέση διότι αυτό το οποίο μόλις αναφέρατε είναι και μέρος της απάντησης του κυβερνητικού εκπροσώπου έναντι του Αντώνη Σαμαρά, από πού δηλαδή αντλεί αυτά τα στοιχεία, τα οποία επικαλείται για να κατηγορήσει την κυβέρνηση και τον Πρωθυπουργό.

Διάβαζα λοιπόν στο βιβλίο του Μιχάλη Ιγνατίου και του Νίκου Μελέτη για τη «Συμφωνία που γκρίζαρε το Αιγαίο – Από τα Ίμια στη Μαδρίτη», ότι και τότε, στην περίπτωση της κρίσης του 1987, υπήρχε μυστική διπλωματία. Ο Μιχάλης Ιγνατίου μιλάει για μυστικές συνεννοήσεις με την τουρκική πλευρά, με τον τότε διπλωματικό σύμβουλο του Πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου Χρήστο Μαχαιρίτσα και τον Τούρκο Πρέσβη στην Αθήνα, τον Ναζμί Ακιμάν. Και άρα, το ερώτημα είναι: Αν υπάρχει όντως μυστική διπλωματία, από πού αντλεί ένας πρώην Πρωθυπουργός αυτήν την ενημέρωση – αν εκκινεί από πραγματική ενημέρωση και γνώση πραγμάτων;

Αν όμως δεν υπάρχει μυστική διπλωματία, τότε είναι δυο φορές αναγκαίο να δοθούν εξηγήσεις από πού αντλεί τα στοιχεία που επικαλείται.

ΣΥΡΙΓΟΣ: Δεν μπορώ να ξέρω από πού αντλεί τα στοιχεία ο πρώην Πρωθυπουργός. Αυτή είναι μία ερώτηση που πρέπει να τεθεί στον ίδιο. Εκείνο το οποίο ξέρω, όμως, για τη διπλωματία είναι ότι υπάρχουν πάντοτε δύο φάσεις. Στην πρώτη φάση η διαπραγμάτευση είναι εκ των πραγμάτων εμπιστευτική.

Δεν γίνεται μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες. Δεν έχει δημοσιότητα. Ιδίως στα ελληνοτουρκικά έχουμε εξαιρετικά περίπλοκες καταστάσεις όπου ακόμη και δύο-τρεις λέξεις μπορεί να αλλάξουν ριζικά τα πράγματα. Η δημοκρατικά νόμιμη πολιτική ηγεσία θα λάβει την τελική απόφαση ως προς την αποδοχή ή την απόρριψη του αποτελέσματος της διαπραγματεύσεως. Τότε έρχεται η δεύτερη φάση, αυτή της δημοσιότητας, της λογοδοσίας με δημόσιο χαρακτήρα.

Το αποτέλεσμα της διαπραγματεύσεως παρουσιάζεται στη Βουλή, δηλαδή στους εκπροσώπους του λαού που κρίνουν και ψηφίζουν. Μιλώ γενικά, διότι στην προκειμένη περίπτωση θεωρώ ότι βρισκόμαστε πάρα πολύ μακριά από αυτά που σας ανέφερα. Δεν υπάρχει καν διαπραγμάτευση.

Από όλα όσα έχουν προκύψει έως τώρα από τις συζητήσεις φαίνεται ότι η κάθε πλευρά απλώς αναφέρει τη δική της άποψη και έχει το δικό της αφήγημα. Επαναλαμβάνει αυτά τα οποία λέει επί χρόνια. Ούτε εμείς έχουμε αλλάξει, ούτε οι Τούρκοι. Ούτε προκύπτει ότι κάποια από τις δύο πλευρές έχει υποχωρήσει από τις θέσεις δεκαετιών.

ΠΑΥΛΟΣ: Εάν αυτό έτσι έχει, τότε με ποιά νομιμοποίηση βγήκε προ μηνός (σσ. 14 Οκτωβρίου 2024) η Γενική Διευθύντρια του ΕΛΙΑΜΕΠ, η οποία αφενός μεν αποδέχθηκε και εξέφρασε αυτό που και εσείς μόλις αναφέρατε, ότι δηλαδή δεν μπορούμε να γνωρίζουμε εκ των πραγμάτων τί συζητούν οι δύο ομόλογοι Υπουργοί των Εξωτερικών της Ελλάδας και της Τουρκίας; Αφετέρου δε, είπε ότι η διαπραγμάτευση στην περίπτωση των εθνικών χωρικών υδάτων του Αιγαίου μπορεί να αφορά τα 8 ή 9 ναυτικά μίλια. Και θεωρώ ότι ένας συνάδελφος ακαδημαϊκός, καθηγητής πανεπιστημίου, δεν βγαίνει να κάνει μια τέτοια διατύπωση εν είδει παιγνίου…

Ο βουλευτής της Ν.Δ., Άγγελος Συρίγος στο Όσλο. Φωτογραφία Hellas Journal

ΣΥΡΙΓΟΣ: Η Γενική Διευθύντρια του ΕΛΙΑΜΕΠ είναι καθηγήτρια του δημοσίου διεθνούς δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και εξέχουσα διεθνολόγος. Θεωρώ ότι έχει κάθε δικαίωμα να εκφράζει την επιστημονική της άποψη. Μπορεί να ενοχλεί κάποιους ή πολλούς η συγκεκριμένη επιστημονική της άποψη, κι εγώ προσωπικώς διαφωνώ με αυτήν, αλλά είναι μια επιστημονική άποψη.

Το πρόβλημα θα ήταν εάν ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών έλεγε κάτι ανάλογο. Αλλά δεν έχουμε φτάσει καν σε σημείο να συζητάμε με τους Τούρκους κάτι σχετικό με όλα αυτά. Είμαστε στα στοιχειωδώς προκαταρκτικά που είναι άγνωστο εάν θα οδηγήσουν σε διαπραγμάτευση. Η προσωπική μου εκτίμηση είναι ότι δεν πρόκειται.

ΠΑΥΛΟΣ: Μιας και το θέτουμε, και η αλήθεια είναι ότι η συζήτηση έχει πολύ ενδιαφέρον…

ΣΥΡΙΓΟΣ: Μπορώ να σχολιάσω κάτι για το 1987;

ΠΑΥΛΟΣ: Βεβαίως.

ΣΥΡΙΓΟΣ: Επειδή αναφερθήκατε στο βιβλίο των κυρίων Ιγνατίου και Μελέτη. Πώς φτάσαμε στην κρίση του Μαρτίου του 1987; Το 1981 εκλέγεται ο Ανδρέας Παπανδρέου. Λέει ότι για να ξεκινήσει ο διάλογος μεταξύ των δύο χωρών, θα πρέπει η Τουρκία να σταματήσει για τέσσερεις μήνες τις παραβιάσεις του ελληνικού εναερίου χώρου. Ήταν το λεγόμενο μορατόριουμ.

Αργότερα οι τέσσερεις μήνες έγιναν δύο. Ουδέποτε τηρήθηκαν τα χρονικά όρια των τεσσάρων ή δύο μηνών. Τελικώς, τον Νοέμβριο του 1983 ο Ντενκτάς ανακήρυξε το ψευδοκράτος στην Κύπρο και η Ελλάδα διέκοψε εντελώς οποιεσδήποτε συνομιλίες με την Τουρκία. Οι επαφές μεταξύ των δύο κρατών περιορίσθηκαν μέσω των δύο πρεσβειών, της Ελλάδας στην Άγκυρα και της Τουρκίας στην Αθήνα.

Αυτή η κατάσταση, με το πέρασμα του χρόνου οδήγησε σε μια σειρά από αμοιβαίες παρανοήσεις, οι οποίες κορυφώθηκαν με την κρίση του Μαρτίου του ᾽87. Η κρίση επιλύθηκε για μία σειρά από λόγους. Ο πιο σημαντικός ήταν η αποφασιστικότητα που επέδειξε η ελληνική πλευρά. Ακολούθως, στην άρση των παρανοήσεων συμμετείχαν κάποια πρόσωπα, όπως ο διπλωμάτης Μαχαιρίτσας στον οποίο αναφερθήκατε, και ο πολιτικός Γιάννης Μπούτος.

Έκτοτε, το ελληνικό πολιτικό σύστημα αποδέχεται ότι με την Τουρκία συζητάμε. Η συζήτηση, ο διάλογος δεν σημαίνει διαπραγμάτευση για κάποιο θέμα, ή πολύ περισσότερο, ξεπούλημα. Και πρέπει να συζητάμε, διότι η Τουρκία αποτελεί υπαρξιακή απειλή για εμάς. Δεν μπορούμε να αδιαφορήσουμε λέγοντας: «εμείς συνεχίζουμε τον δρόμο μας και η Τουρκία τον δικό της».

Από αμοιβαίες παρανοήσεις μπορούμε εύκολα να ξαναφτάσουμε σε ένα θερμό επεισόδιο, όπως διδάσκει το 1987. Λίγα πράγματα μπορούμε να κάνουμε, εάν μία χώρα επιδιώκει το θερμό επεισόδιο. Μπορούμε, όμως, να αποτρέψουμε ένα θερμό επεισόδιο που οφείλεται σε παρανοήσεις και λάθη.

ΠΑΥΛΟΣ: Μιλάμε για τη συζήτηση, και μιας και το φέρνει η κουβέντα στη «συζήτηση», και είμαστε και στο Όσλο: το να πει κανείς ότι συζητάει ένα κράτος με ένα άλλο, είναι ασφαλώς αυτονόητο, είναι αναμενόμενο, είναι θεμελιώδης αρχή καλής γειτονίας. Η περίπτωση της Σκανδιναβίας βέβαια, όπου εδώ έχεις Νορβηγία και Σουηδία να συνορεύουν και στην ουσία να μην έχουν καμία διαφορά τα κράτη μεταξύ τους, και άρα είναι αυτονόητη η δυνατότητα συζήτησης, είναι κάτι διαφορετικό από την περίπτωση Ελλάδας – Τουρκίας.

Στη δεύτερη περίπτωση δεν έχεις απλώς κάποιον γείτονα δίχως καμία διεκδίκηση, όπως στην περίπτωση Σουηδίας-Νορβηγίας. Αλλά έχεις ένα γείτονα ο οποίος σου εκπτύσσει μια πλήρη αναθεωρητική στρατηγική με ευθείες απειλές, όχι μόνο θεωρητικές, αλλά στην πράξη – και θα έρθουμε αργότερα στην περίπτωση της Θράκης, και φυσικά στο Αιγαίο και στην Κύπρο.

Συνεπώς θεωρώ ότι εδώ έχουμε μια πολύ διαφοροποιημένη περίπτωση όπου και η ίδια η έννοια της συζήτησης θα πρέπει να έχει κάποιες υποσημειώσεις. Μπορείς να συζητάς εξίσου, να λέμε ότι συζητάει η Ελλάδα με την Τουρκία εξίσου, με τον τρόπο, παραδείγματος χάριν, που συζητά η Νορβηγία με τη Σουηδία;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Πρόκειται για εντελώς ανόμοιες καταστάσεις. Δεν υπάρχει σύγκριση ανάμεσα στις σκανδιναβικές χώρες και στη γειτονιά μας. Η Τουρκία προκαλεί εντάσεις στα μεταξύ μας χερσαία σύνορα και στα θαλάσσια όρια, αμφισβητεί ελληνική κυριαρχία και επιπλέον έχει επιτεθεί κατά του Ελληνισμού στην Κύπρο. Είπα και προηγουμένως ότι η Τουρκία συνιστά υπαρξιακή απειλή. Θέλετε να το πω πιο ευγενικά; Η Τουρκία αποτελεί συστημικό κίνδυνο για τον Ελληνισμό.

ΠΑΥΛΟΣ: Να έρθω λίγο, μιας και είμαστε στο κέντρο των ελληνοτουρκικών ζητημάτων, στον απολογισμό της επίσκεψης Φιντάν την Παρασκευή 8 Νοεμβρίου 2024 στην Αθήνα, και τα εξαγόμενα από αυτήν τη συνάντηση. Διότι έχει εκφραστεί ευρύτατα η άποψη ότι κακώς πραγματοποιήθηκε η επίσκεψη, με τη σκέψη – μεταξύ άλλων – στο ότι τα οφέλη για την Ελλάδα είναι μηδαμινά, σε αντίθεση προς την Τουρκία.

Η οποία επιδιώκει διαρκώς την τεχνητή εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων με γνώμονα την εξυπηρέτηση των δικών της στρατηγικών σκοπών, παραδείγματος χάριν τη διασφάλιση της προμήθειας αεροσκαφών, αλλά και οικονομικών ενισχύσεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση για το μεταναστευτικό.

Και άρα, θέλει να επιδεικνύει διεθνώς μια κατάσταση εξομάλυνσης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Πλην όμως, βλέπουμε ότι μετά από κάθε τέτοια συζήτηση αυτό που συνοδεύει τις επαφές είναι μια εκ νέου ρητορική της πλήρους, ολιστικής, όπως την είχε χαρακτηρίσει ο ίδιος ο Χακάν Φιντάν, ατζέντας της Τουρκίας έναντι της Ελλάδας. Και το ερώτημα είναι: Σε τί ωφελεί μια τέτοια επίσκεψη στη δεδομένη χρονική συγκυρία;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Έχουμε ένα καινούργιο δεδομένο. Για πρώτη φορά τα τελευταία πενήντα χρόνια δεν έχουμε παραβιάσεις του ελληνικού εθνικού εναερίου χώρου επί 18 μήνες. Να το πω διαφορετικά. Για πρώτη φορά μετά το 1974 οι Τούρκοι σέβονται τον ελληνικό εθνικό εναέριο χώρο των 10 ναυτικών μιλίων. Αξίζει να διερευνηθεί εάν έχουν αλλάξει άποψη και σε άλλα στρατηγικής σημασίας θέματα. Αυτός είναι και ο ρόλος της διπλωματίας.

Για ποιό λόγο οι Τούρκοι σταμάτησαν τις παραβιάσεις; Θα συμφωνήσω σε γενικές γραμμές με όσα αναφέρατε. Η Τουρκία επιδιώκει να πάρει μαχητικά αεροσκάφη. Προσπαθεί να δείξει με κάθε τρόπο πως όταν θα τα πάρει, αυτά τα αεροσκάφη δεν θα δρουν κατά της Ελλάδος. Αυτό είναι κάτι που δεν το είχαμε πετύχει σε παλαιότερες περιόδους. Όταν είχαμε την αναλογία 7:10 στους στρατιωτικούς εξοπλισμούς, κανένας δεν έλεγε στην Τουρκία «μην παραβιάζετε τον ελληνικό εναέριο χώρο».

Αργότερα η Τουρκία μπήκε, πάλι χωρίς όρους, στο πρόγραμμα των F-35, το οποίο θα ανέτρεπε πλήρως τις ισορροπίες μεταξύ των δύο χωρών. Τώρα υπάρχουν πάνω στο τραπέζι όροι, περιορισμοί που οφείλονται και στις κινήσεις της Ελλάδος και στην επιρροή του ελληνοαμερικανικού λόμπι τα τελευταία χρόνια. Θα κρατήσει η Τουρκία την ίδια στάση και αφού τα αποκτήσει;

Δεν το ξέρω και φοβούμαι πως όχι. Γι᾽ αυτόν τον λόγο θα πρέπει να υπάρχουν ασφαλιστικές δικλείδες. Εάν υπάρχουν παραβιάσεις, να διακόπτεται η προμήθεια ανταλλακτικών, ή η αναβάθμιση των αεροσκαφών. Τακτική έχει αλλάξει η Τουρκία, όχι στρατηγική. Στις συζητήσεις που έγιναν μεταξύ Γεραπετρίτη – Φιντάν ήταν σαφές ότι και οι δύο πλευρές παρέμειναν αγκιστρωμένες στις αρχικές τους θέσεις.

ΠΑΥΛΟΣ: Αν αυτό είναι έτσι – συμφωνώ, τα ίδια τα γεγονότα είναι που αποδεικνύουν ότι το χάσμα είναι βαθύ – για να έρθω και στο «κεφάλαιο Γεραπετρίτης», αν μου επιτρέπεται αυτή η έκφραση, το ερώτημα που προκύπτει είναι το εξής.

Αν όντως είναι τόσο μεγάλο το χάσμα, για ποιό λόγο το ελληνικό πολιτικό σύστημα, εν προκειμένω η ηγεσία της εξωτερικής πολιτικής της χώρας, επιλέγει διατυπώσεις και εκφράσεις και αναφορές που απευθύνονται στην ελληνική κοινή γνώμη περισσότερο παρά στην Τουρκία, οι οποίες δημιουργούν στον ελληνικό λαό, στους Έλληνες πολίτες την εντύπωση ότι όχι απλώς έχουμε περάσει από το στάδιο της συζήτησης στο στάδιο της διαπραγμάτευσης, όχι μόνον αυτό – γιατί υπάρχει και αυτή η θέση, ότι έχουν όλα συμφωνηθεί με την Τουρκία, απλώς το ζητούμενο είναι πώς αυτά θα περαστούν με το μικρότερο πολιτικό κόστος για την κυβέρνηση σε μια επικείμενη συμφωνία – αλλά και, επιπλέον, να καταφεύγει ο Υπουργός των Εξωτερικών της Ελλάδας σε δηλώσεις όπως η περίφημη περί μειοδοσίας;

Από την οποία, μάλιστα, έλαβε αφορμή ο πρώην Πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς και χαρακτήρισε όπως χαρακτήρισε τον κύριο Γεραπετρίτη και ο ίδιος. Με δεδομένο ότι το χάσμα είναι τεράστιο και αγεφύρωτο, γιατί χρειάζεται ο Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας να αναφέρεται στο ενδεχόμενο να χαρακτηριστεί και μειοδότης;

ΣΥΡΙΓΟΣ.: Υπάρχει ένας κανόνας που λέει: «Μην ακούς τί λέω. Να κοιτάς τί κάνω». Πολλές φορές στη διπλωματία μπορείς να πεις πράγματα τα οποία επιδιώκεις να ακούγονται ευχάριστα σε τρίτους. Το βασικό είναι τί κάνεις στην πράξη. Τί κάνει η Ελλάδα στην πράξη; Διατηρεί τις ίδιες στρατηγικές θέσεις που είχε πριν από έξι μήνες, πριν ένα χρόνο, πριν δέκα χρόνια.

  • Θράκη

ΠΑΥΛΟΣ: Θέλω να σχολιάσετε, καθώς σε συνέχεια της επίσκεψης τουνΧακάν Φιντάν στον υπουργό Εξωτερικών Γεραπετρίτη ο Τούρκος ΥΠΕΞ δέχθηκε στην τουρκική Πρεσβεία αντιπροσωπεία από τη Θράκη. Δεν θα πω εκπροσώπους της μειονότητας, καθώς οι άνθρωποι που υποδέχθηκε – τους ξέρετε και εσείς πάρα πολύ καλά – είναι εγκάθετοι, σαφώς πράκτορες του τουρκικού Προξενείου και της Άγκυρας στη Θράκη, με τους οποίους είχε μια εκτενή συνομιλία. Πώς το αξιολογείτε; Και φυσικά κυκλοφόρησαν και πολλές φωτογραφίες από το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών.

ΣΥΡΙΓΟΣ: Γι᾽ αυτόν τον λόγο έγινε η συνάντηση. Για τις φωτογραφίες.

ΠΑΥΛΟΣ: Με σκοπό τί;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Να φανεί ότι η Τουρκία στηρίζει τους ψευδομουφτήδες και αυτό που αποκαλούν οι ίδιοι «Ανώτατη Συντονιστική Επιτροπή».

ΠΑΥΛΟΣ: Η Ελλάδα, γιατί δέχεται και επιτρέπει αυτές τις συναντήσεις; Διότι δεν ήταν η πρώτη…

ΣΥΡΙΓΟΣ: Το 1988 έγινε η πρώτη επίσημη επίσκεψη Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών, του Μεσούτ Γιλμάζ, στην Ελλάδα, ύστερα από 36 χρόνια, εάν δεν κάνω λάθος. Ο Γιλμάζ συναντήθηκε ιδιωτικά με εκπροσώπους της μουσουλμανικής μειονότητας μεταξύ των οποίων και με τον μετέπειτα ψευδομουφτή Ξάνθης, τον Μεχμέτ Εμίν Αγά.

Κάθε φορά που έρχονται Τούρκοι αξιωματούχοι στην Ελλάδα έχουμε τέτοιες συναντήσεις ιδιωτικού χαρακτήρα. Αυτή τη φορά οι ιδιωτικές συναντήσεις έγιναν μέσα στην τουρκική Πρεσβεία. Δόξα τω Θεώ, στην Ελλάδα είμαστε δημοκρατία, δεν έχουμε τέτοιου είδους προβλήματα. Δεν απαγορεύουμε σε κάποιον να δει Έλληνες πολίτες, εάν αυτοί οι Έλληνες πολίτες θέλουν να πάνε να τον δουν.

ΠΑΥΛΟΣ: Πρόκειται για απλώς εθιμικές συναντήσεις;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Όχι, δεν είναι απλή εθιμοτυπική συνάντηση. Η Άγκυρα θέλει να δείξει ότι στηρίζει τους συγκεκριμένους ως ηγεσία της μουσουλμανικής μειονότητας που η ίδια αποκαλεί τουρκική ή τουρκο-μουσουλμανική.

ΠΑΥΛΟΣ: Ο λόγος που επιμένω σε αυτό είναι διότι ανάλογη συνάντηση υπήρξε την ίδια μέρα της υπογραφής της Διακήρυξης των Αθηνών, στις 7 Δεκεμβρίου του 2023. Αλλά και πριν από λίγες εβδομάδες ο Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν δέχθηκε αντιπροσωπεία όλα τα μέλη της οποίας ήταν παρόντα και στη συνάντηση με τον Φιντάν στην Αθήνα στις 8 Νοεμβρίου, εκ των οποίων ορισμένοι συμμετείχαν στον προπηλακισμό του νόμιμου μουφτή Κομοτηνής, στο τζαμί του Πλατάνου στην Ξάνθη. Άρα, εδώ δεν είναι ότι έχεις απλώς μια εθιμική συνάντηση, την οποία, βεβαίως, το ελληνικό κράτος δεν φοβάται να επιτρέψει. Αλλά έχεις μια συνάντηση κατά την οποία είναι προφανές ότι η Τουρκία δίνει γραμμή σε ανθρώπους της στη Θράκη.

ΣΥΡΙΓΟΣ: Δεν έχει ανάγκη η Άγκυρα τη συνάντηση μεταξύ του Υπουργού Εξωτερικών και των ψευδομουφτήδων για να δώσει γραμμή. Έχει άλλα όργανα στη Θράκη δια των οποίων μπορεί να δώσει γραμμή. Αυτές είναι συναντήσεις μέσω των οποίων η Τουρκία θέλει να τονίσει urbi et orbi ότι στηρίζει συγκεκριμένους ανθρώπους ως ηγεσία της μειονότητας. Γι᾽ αυτό τους συναντά ο τούρκος Υπουργός των Εξωτερικών ιδιωτικά μεν, γιατί είναι ιδιωτική η συνάντηση, αλλά κατά τη διάρκεια της επισκέψεώς του στην Ελλάδα. Έχουν συμβολική σημασία.

ΠΑΥΛΟΣ: Μιας και είμαστε στη Θράκη ήδη, έχετε ζήσει στη Θράκη όπου και έχετε υπηρετήσει μεγάλο τμήμα της στρατιωτικής θητείας σας, τη γνωρίζετε πολύ καλά. Θα ήθελα να ρωτήσω τη γνώμη σας στην παρούσα συγκυρία για το πού βρίσκεται η Θράκη, αν μπορώ να θέσω έτσι το ερώτημα. Πού βρισκόμαστε στη Θράκη;

Ο βουλευτής της Ν.Δ., Άγγελος Συρίγος με τον ανταποκριτή μας Παναγιώτη Παύλο στο Όσλο. Φωτογραφία Hellas Journal

ΣΥΡΙΓΟΣ.: Πολλά πράγματα έχουν αλλάξει στη Θράκη μετά το 2016, οπότε εκδηλώθηκε το αποτυχημένο πραξικόπημα στην Τουρκία. Αρκετοί μουσουλμάνοι οι οποίοι είχαν φιλικές σχέσεις με την Τουρκία κι αισθάνονταν ψυχολογικά κοντά της, τρόμαξαν με τις διώξεις που ακολούθησαν το πραξικόπημα.

Πολλές από τις γέφυρες που έχτιζε επί χρόνια η Τουρκία με τη μειονότητα, καταστράφηκαν εκείνη την περίοδο. Παράλληλα συνεχίζεται η σοβαρή παρέμβαση της ελληνικής πλευράς σε θέματα ισονομίας και ισοπολιτείας. Δεν ανησυχώ για τη Θράκη. Ενδεικτικά να σας αναφέρω τον αριθμό των παιδιών που οι γονείς τους επιλέγουν να τα στείλουν στα δημόσια Γυμνάσια και Λύκεια και όχι στα μειονοτικά.

Το 2007–2008 ήταν γύρω στο 35% επί του συνόλου. Τώρα είναι πάνω από 70%.  Ένα άλλο παράδειγμα– επειδή είστε από τον νομό της Ξάνθης – ένας μεγάλος αριθμός γονέων από μειονοτικά χωριά, κατεβάζουν οι ίδιοι τα παιδιά τους στα δημόσια σχολεία της Ξάνθης και γυρίζουν την πλάτη στα μειονοτικά. Επίσης, το 1996 υπήρχαν ορεινά μουσουλμανικά χωριά που δεν έστελναν τα κορίτσια στο γυμνάσιο. Σήμερα η πλειοψηφία των εισερχομένων στα ελληνικά ΑΕΙ είναι κορίτσια. Βαίνουμε ομαλά προς την ενσωμάτωση της μειονότητας στην υπόλοιπη ελληνική κοινωνία. Η ισονομία και ισοπολιτεία που ξεκίνησε το ᾽91 προχωράει πολύ θετικά.

ΠΑΥΛΟΣ: Πλήρης ενσωμάτωση σημαίνει ότι θα έρθει σύντομα η στιγμή που δεν θα χρειάζεται πλέον η Ελλάδα να μιλάει για μειονότητα στη Θράκη;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Η μουσουλμανική μειονότητα έχει ορισμένα χαρακτηριστικά, όπως, επί παραδείγματι, τον θρησκευτικό της χαρακτήρα. Έχουμε ως κράτος την υποχρέωση να προστατεύουμε διαχρονικά τα βασικά χαρακτηριστικά της μειονότητας. Ενσωμάτωση σημαίνει ότι ο μειονοτικός αισθάνεται καλά που ζει στην Ελλάδα. Δεν υπάρχουν διακρίσεις εις βάρος του, λόγω της μειονοτικής του ταυτότητας. Του προσφέρονται οι ίδιες ευκαιρίες που δίδονται και σε όλους τους υπόλοιπους πολίτες.

  • Μειονότητες, ομογενείς, αλλογενείς στην Ελλάδα

ΠΑΥΛΟΣ: Το ρωτώ αυτό, επειδή συνδέετε την έννοια της μειονότητας με τη θρησκευτική ταυτότητα. Και θα μπορούσε κανείς να πει ότι, με αυτή την έννοια, τώρα που η Ελλάδα έχει έναν αρκετά μεγάλο μουσουλμανικό πληθυσμό μέσω και της μετανάστευσης – της λαθρομετανάστευσης, άσχετα αν κανείς θα το ερμηνεύσει έτσι ή αλλιώς αυτό – τίθεται το ερώτημα εάν θα πρέπει σε αυτήν τη νέα κοινωνική τάξη πραγμάτων της Ελλάδας να επαναπροσδιοριστεί και η έννοια της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη. Τη στιγμή μάλιστα που πρόκειται για Έλληνες πολίτες. Γηγενείς Έλληνες πολίτες. Να το θέσω και αλλιώς: Γιατί δεν είναι μειονότητα οι Πακιστανοί, που αγγίζουν περίπου τις τετρακόσιες χιλιάδες σε όλη την Ελλάδα και είναι επίσης μουσουλμάνοι;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Δεν είναι τόσοι οι Πακιστανοί! Η μεγαλύτερη μεταναστευτική ομάδα που διαμένει σήμερα στην Ελλάδα είναι οι Αλβανοί, που είναι περίπου 395.000. Αυτή τη στιγμή δεν θυμάμαι τα ακριβή στοιχεία, αλλά οι Πακιστανοί είναι λιγότεροι από 50.000. Επίσης, δεν πρέπει να μπερδεύουμε μεταναστευτικές ομάδες με Έλληνες πολίτες.

Είναι διαφορετική η κατάσταση μεταξύ γηγενών μειονοτικών πληθυσμών, όπως είναι η μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης, με άτομα τα οποία απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια τα τελευταία χρόνια δια πολιτογραφήσεως. Για τη δεύτερη ομάδα, που αποκτά την ελληνική ιθαγένεια δια πολιτογραφήσεως, ισχύουν τα δικαιώματα που ισχύουν για όλους τους Έλληνες πολίτες.

Επί παραδείγματι το κράτος υποχρεώνεται να σέβεται τις θρησκευτικές τους αντιλήψεις. Αλλά από κει και πέρα, οι νέοι αυτοί Έλληνες έχουν ουσιαστικά σβήσει το παρελθόν τους και ξεκινάνε μια νέα σελίδα. Δεν έχει υποχρέωση το κράτος να προσφέρει στον Πακιστανό που πήρε ιθαγένεια δια πολιτογραφήσεως, μαθήματα στη γλώσσα ουρντού που μιλούν στο Πακιστάν. Αυτή είναι η διάκριση του πρώην μετανάστη, που έγινε πολίτης σε μια χώρα με πολιτογράφηση, και του γηγενούς.

Στις γηγενείς ομάδες – είτε προστατεύονται από διεθνείς συνθήκες είτε όχι, διότι υπάρχουν και ομάδες που δεν προστατεύονται από διεθνείς συνθήκες, όπως οι Εβραίοι ή οι Καθολικοί της Ελλάδος – έχουμε καθήκον ως χώρα να πάρουμε κάποια επιπλέον μέτρα. Αυτή είναι η διαφορά.

ΠΑΥΛΟΣ: Επειδή συχνά αναφερόμαστε σε μεταναστευτικές ομάδες στην Ελλάδα. Ποιές είναι αυτές σε γενικές γραμμές; Έχετε διατελέσει και Γενικός Γραμματέας στο Υπουργείο Εσωτερικών για τη Μεταναστευτική Πολιτική. Ποιά είναι η μεγαλύτερη από αυτές; Και τί γίνεται με τους Βορειοηπειρώτες;

ΣΥΡΙΓΟΣ: Θα σας δώσω κάποια στοιχεία που δεν έχουν βγει μέχρι τώρα στη δημοσιότητα. Ο συνολικός μεταναστευτικός πληθυσμός στην Ελλάδα, μαζί με τους Αλβανούς, δεν ξεπερνά τις 620.000 συνολικά. Επισημαίνω ότι μιλάω για μετανάστες με άδεια διαμονής στη χώρα και όχι για ενήλικους μετανάστες που έγιναν Έλληνες πολίτες δια πολιτογραφήσεως.

Ο αριθμός των τελευταίων είναι περίπου 47.000 και πολιτογραφήθηκαν μετά το 1991 μέχρι σήμερα. Σε αυτούς θα πρέπει να προσθέσουμε περίπου 100.000 ανηλίκους που είτε έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα είτε έχουν πάει σχολείο στην Ελλάδα. Αυτοί είναι τέκνα και ομογενών και αλλογενών. Επειδή είμαι περίπου βέβαιος ότι θα αρχίσουν οι αμφισβητήσεις για τους αριθμούς ιδίως των πολιτογραφημένων, διευκρινίζω ότι μιλάω με τα ακριβή στοιχεία, όπως αποτυπώνονται από τη μόνη πηγή που έχει πλήρη εικόνα και είναι το υπουργείο Εσωτερικών.

Σταθερά μετά το 1991 η μεγαλύτερη μεταναστευτική ομάδα στην Ελλάδα είναι οι προερχόμενοι από την Αλβανία. Τον Νοέμβριο του 2024, είχαμε εν ενεργεία 395.000 άδειες διαμονής Αλβανών πολιτών στην Ελλάδα. Παράλληλα, 128.000 ομογενείς, Βορειοηπειρώτες δηλαδή, έχουν αποκτήσει ελληνική ιθαγένεια από το 1991 μέχρι σήμερα. Επίσης 15.000 ομογενείς δεν έχουν θελήσει να αποκτήσουν ελληνική ιθαγένεια, αλλά είναι κάτοχοι ειδικού δελτίου ταυτότητας ομογενούς.

Και υπάρχουν περίπου 70.000 παιδιά, Βορειοηπειρωτών και αλλογενών από την Αλβανία, τα οποία έχουν αποκτήσει την ελληνική ιθαγένεια επειδή είτε γεννήθηκαν είτε σπούδασαν στην Ελλάδα. Ο αριθμός των Αλβανών ενηλίκων που δεν είναι ομογενείς και έχουν αποκτήσει ιθαγένεια δια πολιτογραφήσεως, είναι 16.736. Το λέω, διότι ακούω κατά καιρούς κάτι τερατώδη νούμερα: πενήντα χιλιάδες, εκατό χιλιάδες, διακόσιες χιλιάδες Αλβανοί που έγιναν Έλληνες πολίτες.

Το τονίζω ότι από το 1991 μέχρι σήμερα οι Αλβανοί ενήλικοι που έγιναν Έλληνες πολίτες είναι 16.736. Αυτά τα στοιχεία δεν επιδέχονται αμφισβητήσεως. Είναι βάσει των ΦΕΚ που χορήγησαν ιθαγένειες.

ΤΕΛΟΣ Α´ ΜΕΡΟΥΣ

https://hellasjournal.com/2024/11/o-angelos-syrigos-ef-olis-tis-ylis-stin-hellas-journal-omilei-gia-ti-diagrafi-tou-antoni-samara-kai-ta-krisima-themata-me-tin-katochiki-tourkia/

Ἰδού ποιός εὐτελίζει τόν θεσμό: Μόλις 38,4% ἡ ἀποδοχή τῆς Προέδρου

Από
pcuser
-
0

Στά «τάρταρα» ἡ δημοτικότης τῆς Προεδρίας τῆς Δημοκρατίας ἐπί θητείας Σακελλαροπούλου, σύμφωνα μέ μυστική δημοσκόπηση ἑταιρείας γιά λογαριασμό μεγάλου ἱδρύματος – «Προσβλητική» γιά τόν θεσμό, κ. Μαρινάκη, δέν ἦταν ἡ πρότασις Σαμαρᾶ γιά Κώστα Καραμανλῆ, ἀλλά ἡ ἐπιλογή τοῦ Πρωθυπουργοῦ τό 2020

Η ΠΡΟΕΔΡΙΑ τῆς Δημοκρατίας εἶναι ἕνας θεσμός ἑνωτικός. Αὐτό ἦταν καί τό πνεῦμα τοῦ Συντάγματος τοῦ 1975 (τό ὁποῖο προέβλεπε οὐσιαστικές ρυθμιστικές ἁρμοδιότητες γιά τόν Πρόεδρο), πού ζητοῦσε πλειοψηφία τῶν 2/3 τῆς Βουλῆς γιά τήν ἐκλογή του. Ἤθελε ὁ πολιτειακός νομοθέτης νά ὑπάρχει συναίνεσις τῶν πολιτικῶν δυνάμεων στό πρόσωπο τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος. Δυστυχῶς ὁ θεσμός ἔχει πλέον εὐτελισθεῖ. Ὄχι ὅμως ὅπως τό ἐννοεῖ ὁ κυβερνητικός ἐκπρόσωπος κ. Παῦλος Μαρινάκης, ὁ ὁποῖος θεωρεῖ προσβλητικό γιά τόν θεσμό τό ζήτημα τῆς προώρου συζητήσεως τοῦ προσώπου πού θά ἐπιλεγεῖ γιά νά διαδεχθεῖ τήν κ. Σακελλαροπούλου. Τό πράγματι προσβλητικό γιά τόν θεσμό εἶναι τό γεγονός ὅτι ἐπιλέγονται νά τόν ὑπηρετήσουν πρόσωπα, ἀκατάλληλα γιά νά ἐκφράσουν τό πνεῦμα ἑνότητος πού πρέπει νά ἀκτινοβολεῖ ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων τῆς Πολιτείας.

Καί δυστυχῶς τέτοιο πρόσωπο ἔχει ἀποδειχθεῖ ἡ κ. Σακελλαροπούλου. Τούς λόγους τούς γνωρίζουμε ὅλοι. Τούς διαπιστώνουμε παρακολουθῶντας τόν τρόπο μέ τόν ὁποῖο ἀσκεῖ τά καθήκοντά της. Καί ἡ «Ἑστία» εἶναι εἰς θέσιν νά γνωρίζει ὅτι τά ἀποτελέσματα μυστικῆς δημοσκοπήσεως τήν ὁποία διεξήγαγε ἑταιρεία γιά λογαριασμό μεγάλου ἱδρύματος, δεικνύουν τόν πολύ χαμηλό βαθμό ἐμπιστοσύνης πού ἐπιδεικνύουν οἱ πολῖτες πρός τόν θεσμό τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας. Μόλις τό 38,4% ἐμπιστεύονται τόν θεσμό ὑπό τήν κ. Σακελλαροπούλου, τήν ὁποία ἐπέλεξε ὁ κ. Μητσοτάκης γιά τήν κορυφαία θέση τῆς Πολιτείας. Μόλις 38,4%, γιά ἕναν θεσμό πού ἔπρεπε νά τυγχάνει καθολικῆς ἀποδοχῆς ἀπό τούς πολῖτες, ἐνσαρκώνοντας τήν ἑνότητα τοῦ ἔθνους. Ὅπως γινόταν σέ ἄλλες ἐποχές μέ ἄλλους Προέδρους τῆς Δημοκρατίας.

«Ψιλά γράμματα» αὐτά γιά τόν κ. Μαρινάκη, ὁ ὁποῖος θεωρεῖ «προσβλητικό» γιά τόν θεσμό τό γεγονός ὅτι ἐτέθη ἀπό τόν κ. Σαμαρᾶ «προώρως» τό θέμα τῆς διαδοχῆς στήν προεδρία. Εἶπε ὁ κ. Μαρινάκης:

«Παράλληλα, ὁ κ. Σαμαρᾶς προέβη σέ μία πλήρη ἀποδόμηση τῆς κυβερνητικῆς πολιτικῆς, μία ἐντελῶς ἄδικη καί πολύ ἐπιθετική, θά ἔλεγα, ἀποδόμηση. Ναί, εἶναι ἐξαιρετικά πρόωρο καί προσβλητικό γιά τόν θεσμό τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας, ὄχι μόνο γιά τό πρόσωπο τῆς κ. Σακελλαροπούλου, ἡ ὁποία ἐπιτελεῖ μέ πολύ μεγάλη εὐπρέπεια τά καθήκοντά της, μέ πολύ μεγάλη προσήλωση στή χώρα καί σέ ὅσα ἀπαιτεῖ αὐτός ὁ ρόλος, ναί, εἶναι ἄκαιρη αὐτή ἡ ἔναρξη καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀκόμα καί τό περιβάλλον τοῦ ἴδιου τοῦ κ. Καραμανλῆ, τοῦ ἑτέρου πρώην Πρωθυπουργοῦ, πῆρε ἀποστάσεις, ἔστω καί μέσῳ κύκλων, μέσῳ συνεργατῶν.

Οὕτως ἤ ἄλλως, αὐτή εἶναι μιά ἀπόφαση τοῦ Πρωθυπουργοῦ, ἡ ὁποία θά ἀνακοινωθεῖ στήν ὥρα της. Ἔχουμε πεῖ πάρα πολλές φορές ὅτι δέν ὠφελεῖ κανέναν καί, κυρίως, προσβάλλει τόν θεσμό τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ Κράτους αὐτή ἡ πρόωρη ἔναρξη συζήτησης».

Ἐλησμόνησε πάντως ὁ κυβερνητικός ἐκπρόσωπος τό γεγονός, ὅτι στέλεχος τῆς Κυβερνήσεως εἶχε πρό καιροῦ «συστήσει» στήν κ. Σακελλαροπούλου νά δηλώσει ἐγκαίρως ὅτι δέν θέλει νά εἶναι ὑποψηφία γιά μιά δεύτερη θητεία. Τό εἶχε τότε ἀποκαλύψει ἡ «Ἑστία» χωρίς νά ὑπάρξει σχόλιο ἤ ἀντίδρασις ἀπό τήν Κυβέρνηση.

Γιά τήν ἱστορία λοιπόν θά παραθέσουμε τά σημαντικώτερα εὑρήματα τῆς ἐρεύνης πού τοποθετεῖ τήν ἐμπιστοσύνη πρός τήν Προεδρία τῆς Δημοκρατίας στό 38,4%, δίδοντας ποσοστά τῆς τάξεως τοῦ 80,1% στόν θεσμό τῆς οἰκογενείας (τῆς πραγματικῆς οἰκογενείας), 68% στίς Ἔνοπλες Δυνάμεις, 50,7% στήν Ἐκκλησία.

Διαπιστώνει συγκεκριμένα ἡ δημοσκόπησις:

Οἰκογένεια: 80,1%.

Ἔνοπλες Δυνάμεις: 68%.

Πανεπιστήμια/σχολεῖα: 63,4%.

Ἐκκλησία: 50,7%.

Ἀστυνομία: 43,7%.

Μεγάλα κοινωφελῆ ἱδρύματα: 41,3%.

Δικαιοσύνη: 40,6%.

Εὐρωπαϊκή Ἕνωσις: 40,5%.

Ἑλληνική Κυβέρνησις ὡς θεσμός: 40,3%.

Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας: 38,4%.

Μεγάλες ἑλληνικές ἐπιχειρήσεις: 37,7%.

Ἐργατικά σωματεῖα: 36,6%.

Δῆμος: 36,3%.

Περιφέρεια: 34,3%.

Τοπική αὐτοδιοίκησις γενικῶς: 34,1%.

Εὐρωπαϊκό Κοινοβούλιο: 33,9%.

Βουλή τῶν Ἑλλήνων: 32,2%.

Εὐρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα: 28,4%.

ΜΚΟ: 28,1%.

Διαδίκτυο: 26,4%.

Ραδιόφωνο: 23,6%.

Ἑλληνικές τράπεζες: 23,5%.

Ἐργοδοτικές ὀργανώσεις: 23,2%.

Πολιτικά κόμματα: 22,5%.

Μέσα κοινωνικῆς δικτυώσεως: 20%.

Διεθνές Νομισματικό Ταμεῖο: 19,7%.

Τύπος: 18,3%.

Τηλεόρασις: 17,4%.

estianews.gr

1...1,0091,0101,011...3,039Σελίδα 1,010 από 3,039