Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ολοκληρώνει ένα πακέτο μέτρων που στοχεύει στη μείωση της εξάρτησης της ΕΕ από τα αμερικανικά data centers, την τεχνητή νοημοσύνη, τα μικροτσίπ και το λογισμικό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ολοκληρώνει ένα πακέτο μέτρων για την ενίσχυση της τεχνολογικής κυριαρχίας της, το οποίο αναμένεται να δημοσιευθεί στις 3 Ιουνίου.
Nicolas Tucat/AFP μέσω Getty Images
28 Μαΐου 2026, 18:06 CET
Του Mathieu Pollet
ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ — Η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να απομακρυνθεί από την εξάρτηση από ξένη τεχνολογία, λόγω ανησυχιών ότι η υπερβολική εξάρτηση έχει μετατραπεί σε κίνδυνο μέσα στο ασταθές περιβάλλον των εμπορικών σχέσεων με την Ουάσινγκτον.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ολοκληρώνει ένα πακέτο μέτρων για την ενίσχυση της λεγόμενης τεχνολογικής κυριαρχίας της ΕΕ, το οποίο πρόκειται να δημοσιευθεί στις 3 Ιουνίου. Το πακέτο περιλαμβάνει προτάσεις για την αντιμετώπιση της βαθιάς έκθεσης της Ένωσης σε ξένη τεχνολογία σε τομείς όπως το cloud, η τεχνητή νοημοσύνη, τα μικροτσίπ, το λογισμικό και τα κέντρα δεδομένων.
«Καθώς ο γεωπολιτικός κατακερματισμός βαθαίνει και οι εφοδιαστικές αλυσίδες χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο ως όπλο, οι τεχνολογικές εξαρτήσεις μετατρέπονται σε στρατηγικά βάρη», προειδοποίησε το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ σε προσχέδιο της στρατηγικής που απέκτησε το POLITICO.
Το POLITICO απέκτησε επίσης ένα παράρτημα του προσχεδίου της στρατηγικής, καθώς και ένα προσχέδιο του σχεδίου της ΕΕ για την αναθεώρηση της νομοθεσίας της για τα μικροτσίπ. Είχε προηγουμένως αποκτήσει και ένα έγγραφο για τη χρήση ενέργειας από τα data centers και την τεχνητή νοημοσύνη, το οποίο αποτελεί επίσης μέρος του πακέτου.
Παρότι τα σχέδια ενδέχεται να αλλάξουν πριν από τη δημοσίευσή τους — και θα συνοδευτούν από έναν ξεχωριστό νόμο που θα ρυθμίζει τη χρήση του cloud — μέχρι στιγμής δείχνουν περιορισμένη φιλοδοξία ως προς την άμεση αντιμετώπιση της κυριαρχίας της αμερικανικής τεχνολογίας. Αντίθετα, μεταθέτουν την ευθύνη στις πρωτεύουσες των κρατών-μελών της ΕΕ, οι οποίες θα αποφασίσουν τι θα κάνουν. Τα σχέδια βασίζονται επίσης σε μεγάλο βαθμό σε χρηματοδότηση, τόσο από τον ιδιωτικό τομέα όσο και από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, η οποία δεν έχει ακόμη εξασφαλιστεί.
Παρακάτω αναλύονται οι τέσσερις λύσεις που έχει στο μυαλό της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ώστε να κάνει την Ένωση λιγότερο εξαρτημένη από ξένη τεχνολογία.
1. Τεστ αντοχής στο δημόσιο cloud
Οι χώρες της ΕΕ θα πρέπει να υποχρεώσουν τις δημόσιες διοικήσεις να αξιολογήσουν αν είναι υπερβολικά εξαρτημένες από ξένες υπηρεσίες cloud, δοκιμάζοντας τις ψηφιακές υπηρεσίες τους με βάση κριτήρια κυριαρχίας της ΕΕ.
Αυτό θα επιδίωκε να κάνει τις κυβερνήσεις σε όλη την ΕΕ πιο ανθεκτικές απέναντι σε ένα σενάριο τύπου «kill switch», δηλαδή σε μια πιθανότητα διακοπής ή ελέγχου κρίσιμων ψηφιακών υπηρεσιών, που έχει κυριαρχήσει στις ανησυχίες γύρω από την αμερικανική τεχνολογική υπεροχή.
Παρότι οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες δεν θα λάβουν συγκεκριμένες εντολές για το πώς να μειώσουν τους κινδύνους, το μέτρο θα δώσει στις κυβερνήσεις τη δυνατότητα να ελέγξουν πού βρίσκονται τα ευάλωτα σημεία τους και να προμηθευτούν ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις — κάτι που θα μπορούσε δυνητικά να παραμερίσει τους αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς από ευαίσθητες δημόσιες συμβάσεις στην Ευρώπη.
Ωστόσο, η Επιτροπή θα αφήσει στις πρωτεύουσες των κρατών-μελών της ΕΕ να αποφασίσουν ποιες αλλαγές, αν υπάρχουν, πρέπει να γίνουν, σύμφωνα με δύο άτομα που έχουν ενημερωθεί για το σχέδιο — κάτι που σημαίνει ότι οι κυβερνήσεις μπορούν να επιλέξουν να μην κάνουν τίποτα.
«Η ενίσχυση της τεχνολογικής βάσης και της ανεξαρτησίας της Ευρώπης σε βασικές ψηφιακές εφοδιαστικές αλυσίδες —ιδίως εκεί όπου υπάρχουν άλλες τεχνολογικές υπερδυνάμεις— δημιουργεί στρατηγικά αντίβαρα που ενισχύουν την ικανότητα της Ευρώπης να παραμένει ανοιχτή στον κόσμο, χωρίς να υπονομεύει τα συμφέροντα και τις αξίες της», γράφει η Επιτροπή στο προσχέδιο της στρατηγικής.
2. Να κάνει την Ευρώπη «πεινασμένη» για μικροτσίπ
Οι Βρυξέλλες εξετάζουν νέα, μεγάλης κλίμακας έργα μικροτσίπ μέσω της προτεινόμενης αναθεώρησης της νομοθεσίας για τα τσιπ, την οποία απέκτησε το POLITICO. Τέτοια έργα θα έχουν ευκολότερη πρόσβαση σε δημόσια στήριξη, ταχύτερες αδειοδοτήσεις και προνομιακή πρόσβαση σε πιλοτικές γραμμές παραγωγής.
Η νομοθεσία θα βασιστεί στον αρχικό Chips Act, που υιοθετήθηκε το 2023, αλλά μετατοπίζει την έμφαση προς την αύξηση της βιομηχανικής παραγωγικής ικανότητας, τη βελτίωση της ετοιμότητας σε περιόδους κρίσης και την τόνωση της ζήτησης, εν μέσω προειδοποιήσεων ότι δεν έχει οικονομικό νόημα να χτίζονται νέα εργοστάσια μικροτσίπ χωρίς πρώτα να έχει δημιουργηθεί ζήτηση.
«Οι πρόσφατες ελλείψεις ημιαγωγών αποτελούν μια ξεκάθαρη απόδειξη του βαθμού στον οποίο οι διαταραχές στην προσφορά επηρεάζουν απτά τη ζωή των Ευρωπαίων, πλήττοντας τη βιομηχανική παραγωγή αυτοκινήτων, ιατρικού εξοπλισμού, ενεργειακών υποδομών και καταναλωτικών αγαθών σε ολόκληρη την Ένωση», γράφει η Επιτροπή.
3. Στοίχημα στην τεχνολογία ανοιχτού κώδικα
Στην προσπάθειά της να σπάσει την κυριαρχία των ΗΠΑ, το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ θέλει επίσης να αξιοποιήσει την τεχνολογία ανοιχτού κώδικα — δηλαδή λογισμικό του οποίου ο κώδικας είναι δημόσια διαθέσιμος, κάτι που διευκολύνει τον έλεγχο των δεδομένων και των συστημάτων, τη μετάβαση από έναν πάροχο σε άλλον και την αποφυγή εγκλωβισμού σε έναν μόνο προμηθευτή.
Η Επιτροπή θα δώσει μεγαλύτερη ορατότητα στις κορυφαίες ευρωπαϊκές εταιρείες, θα στηρίξει τη συνεργασία μεταξύ χωρών για την ανάπτυξη και υιοθέτηση τεχνολογίας ανοιχτού κώδικα και θα δημιουργήσει ένα νέο «εργαλείο συντήρησης», ώστε να ενισχύσει την ικανότητα της Ένωσης να υποστηρίζει τη διατήρηση και αναβάθμιση εγχώριων λύσεων — ένα από τα βασικά εμπόδια που αντιμετωπίζει η κοινότητα του ανοιχτού κώδικα.
«Αυτό το οικοσύστημα είναι καθοριστικό για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης, καθώς επιταχύνει την καινοτομία, μειώνει το τεχνολογικό κόστος, περιορίζει την εξάρτηση από ξένους προμηθευτές και επιτρέπει σε τοπικές εταιρείες, ερευνητές και κυβερνήσεις να δημιουργούν ασφαλείς, προσαρμόσιμες και παγκόσμια ανταγωνιστικές ψηφιακές λύσεις», αναφέρει το προσχέδιο της στρατηγικής, τονίζοντας ότι η ΕΕ δαπανά σήμερα 264 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, κυρίως σε ιδιόκτητες αμερικανικές λύσεις.
4. Προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων
Η ενίσχυση των ψηφιακών δυνατοτήτων της ΕΕ θα έχει κόστος. Περίπου 200 δισεκατομμύρια ευρώ θα χρειαστούν για την επέκταση της χωρητικότητας των κέντρων δεδομένων της Ένωσης έως το 2036, εκτιμά η Επιτροπή στη στρατηγική της. Άλλα 2 δισεκατομμύρια ευρώ απαιτούνται για έρευνα και καινοτομία στον συγκεκριμένο τομέα, ενώ 20 δισεκατομμύρια ευρώ σε δημόσια και ιδιωτικά κεφάλαια θα χρειαστούν για να υλοποιηθούν τα σχέδια ψηφιοποίησης και τεχνητής νοημοσύνης στον τομέα της ενέργειας.
Οι Βρυξέλλες βασίζονται κυρίως σε ιδιώτες επενδυτές, καθώς και σε προτάσεις που θα κάνουν τις ψηφιακές υποδομές της Ευρώπης πιο ελκυστικό πεδίο για επενδύσεις.
«Η Επιτροπή θα αναπτύξει μια πρωτοβουλία προβολής σε επίπεδο ΕΕ, με στόχο την απλοποιημένη πρόσβαση σε πληροφορίες σχετικά με τις επενδυτικές ανάγκες και την επενδυτική ετοιμότητα. Η πρωτοβουλία αυτή θα είναι προσβάσιμη τόσο σε επενδυτές από την ΕΕ όσο και από τρίτες χώρες», αναφέρει το προσχέδιο της στρατηγικής, επικαλούμενο τις «περιφέρειες αριστείας στους ημιαγωγούς» και τις «ζώνες επιτάχυνσης κέντρων δεδομένων» που θα εισαγάγει η νομοθετική πρόταση.
Ο Pieter Haeck συνέβαλε στο ρεπορτάζ.
