Μαρίσα Χολμς (Marisa Holmes)
CounterPunch | 22 Οκτωβρίου 2026
Από την Πουέρτα δελ Σολ της Μαδρίτης, μια αχτίδα ελπίδας απλώνεται σε ολόκληρη τη χώρα. Έπειτα από πολλά χρόνια πολιτικών συμβιβασμών και συνεχούς αύξησης του κόστους ζωής, οι άνθρωποι έχουν πλέον φτάσει στα όριά τους.
Θέλουν να ζουν με αξιοπρέπεια.
Οι ρίζες της κρίσης
Η Μαρία δελ Κάρμεν Αμπασκάλ, ευρύτερα γνωστή ως Μαρικάρμεν, μια γυναίκα 87 ετών, εκδιώχθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου από το διαμέρισμά της στην περιοχή του πάρκου Ρετίρο, μια κεντρική συνοικία της Μαδρίτης.
Η Μαρικάρμεν ζούσε με μια μικρή σύνταξη και τα περιορισμένα εισοδήματά της δεν της επέτρεπαν να ανταποκριθεί στον πενταπλασιασμό του ενοικίου.
Εξαιτίας της επιβαρυμένης κατάστασης της υγείας της, χρειάστηκε να μεταφερθεί έξω από το σπίτι της με φορείο.
Στις 7 Οκτωβρίου, η Μαρικάρμεν πέθανε σε νοσοκομείο, γεγονός που την ανέδειξε σχεδόν σε σύμβολο μαρτυρίου για το κίνημα υπεράσπισης της κατοικίας.
Υπάρχουν πολλές «Μαρικάρμεν» στην Ισπανία.
Για παράδειγμα, η Όλγα Ματούτε, μια 54χρονη μητέρα δύο κοριτσιών, εκδιώχθηκε από το διαμέρισμά της στο Λ’Οσπιταλέτ δε Λιομπρεγάτ, στη Βαρκελώνη, και οδηγήθηκε στην αυτοκτονία.
Ένας 60χρονος υποδηματοποιός στην ίδια περιοχή, ο Χαβιέρ, αυτοκτόνησε όταν ο ιδιοκτήτης του σπιτιού του τού επέδωσε ειδοποίηση.
Οι θάνατοι αυτοί υπενθυμίζουν τις τεράστιες πιέσεις που υφίστανται οι ενοικιαστές στην Ισπανία, οι οποίοι δαπανούν, κατά μέσο όρο, το 50% του εισοδήματός τους για το ενοίκιο.
Οι ρίζες της στεγαστικής κρίσης στην Ισπανία μπορούν να αναζητηθούν στην περίοδο της δικτατορίας, όταν ο Φράνκο έδωσε προτεραιότητα στην ιδιοκατοίκηση αντί της ρύθμισης και του ελέγχου των ενοικίων.
Ακόμη και μετά τη μετάβαση στη δημοκρατία, παρόμοιες πολιτικές εξακολούθησαν να εφαρμόζονται.
Το 2008, όταν ξέσπασε η παγκόσμια οικονομική κρίση, αποκαλύφθηκαν οι αδυναμίες της στεγαστικής αγοράς, με μαζικές κατασχέσεις κατοικιών και εξώσεις.
Εκείνη την περίοδο δημιουργήθηκε η Plataforma de Afectados por la Hipoteca (PAH), η «Πλατφόρμα των Πληγέντων από τα Στεγαστικά Δάνεια».
Στη συνέχεια, το 2011, εμφανίστηκε το κύμα του κινήματος 15Μ, το οποίο πήρε το όνομά του από τη 15η Μαΐου, την πρώτη ημέρα της κατασκήνωσης διαμαρτυρίας στην Πουέρτα δελ Σολ, στο κέντρο της Μαδρίτης.
Το κίνημα εξαπλώθηκε και κατασκηνώσεις διαμαρτυρίας εμφανίστηκαν σε άλλες πόλεις, με κεντρικό αίτημα την «πραγματική δημοκρατία», συνδέοντας την οικονομική με την πολιτική κρίση.
Η κατασκήνωση δεν εκκενώθηκε από τις αρχές, αλλά οι συμμετέχοντες αποχώρησαν οικειοθελώς και στράφηκαν στη δημιουργία συνελεύσεων στις γειτονιές, με επίκεντρο το στεγαστικό ζήτημα.
Με λίγα λόγια, μεγάλο μέρος της δυναμικής του 15Μ διοχετεύτηκε στη συνέχεια στο αριστερό πολιτικό κόμμα Podemos.
Παρά την αρχική αισιοδοξία και τις υποσχέσεις για την αντιμετώπιση, ιδιαίτερα, της στεγαστικής κρίσης, το κόμμα δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στις προσδοκίες και γνώρισε δραματική εκλογική και πολιτική υποχώρηση.
Το PSOE (Ισπανικό Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα) επωφελήθηκε από την παρακμή του Podemos και ανέλαβε την εξουσία.
Η νομοθετική πολιτική επικεντρώθηκε στην αναδιάρθρωση των στεγαστικών δανείων και στη διάσωση των τραπεζών, αφήνοντας όμως άλυτο το βαθύτερο πρόβλημα της στεγαστικής αγοράς.
Σήμερα, μεγάλοι ιδιοκτήτες ακινήτων και διεθνή κερδοσκοπικά επενδυτικά κεφάλαια, τα αποκαλούμενα «αρπακτικά funds», όπως η BlackRock, αγοράζουν μαζικά κατοικίες στα κέντρα των πόλεων και τις μετατρέπουν σε καταλύματα βραχυχρόνιας και τουριστικής μίσθωσης.
Στη θέση των κατοικιών εμφανίζονται ξενοδοχεία.
Ο κοινωνικός ιστός διαλύεται, καθώς οι μακροχρόνιοι κάτοικοι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις γειτονιές τους και να μετακινηθούν προς τις περιφερειακές περιοχές των πόλεων ή ακόμη και να καταλήξουν στον δρόμο.
Αυτό συμβαίνει ιδιαίτερα στις μεγάλες πόλεις, όπως η Μαδρίτη και η Βαρκελώνη.
Πουέρτα δελ Σολ
Μετά την έξωση της Μαρικάρμεν, το Sindicato de Inquilinas (Συνδικάτο Ενοικιαστών) κάλεσε σε δημιουργία κατασκήνωσης διαμαρτυρίας στην Πουέρτα δελ Σολ στις 26 Σεπτεμβρίου.
Στη βόρεια πλευρά της πλατείας βρίσκεται το άγαλμα της Αρκούδας και της Κουμαριάς, ένα από τα χαρακτηριστικότερα σύμβολα της Μαδρίτης.
Κάτω από το άγαλμα έχει δημιουργηθεί ένα αυτοσχέδιο μνημείο στη μνήμη της Μαρικάρμεν, με τη φωτογραφία της πλαισιωμένη από κόκκινα λουλούδια, κεριά και μηνύματα αλληλεγγύης.
Φτάνοντας στην Πουέρτα δελ Σολ, η ομοιότητα με το κίνημα 15Μ είναι αδιαμφισβήτητη.
Μπλε μουσαμάδες απλώνονται σε ολόκληρη την πλατεία, καλύπτοντας εκατοντάδες σκηνές και διαδρόμους, στους οποίους έχουν δοθεί ονόματα επαναστατικών μορφών, όπως του ποιητή Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα.
Οι χώροι οργανώνονται με βάση τις τέσσερις κατευθύνσεις — βορρά, νότο, ανατολή και δύση — και χωρίζονται σε τομείς που ονομάζονται «κόμβοι».
Κάθε κόμβος διαθέτει τη δική του συνέλευση και αντιστοιχεί σε συγκεκριμένες περιοχές της Μαδρίτης.
Πρόκειται, όπως ανέφεραν πολλοί από όσους κατασκηνώνουν εκεί, για «μια πόλη μέσα στην πόλη».
Η οργάνωση της κατασκήνωσης έχει πλέον επεκταθεί πέρα από τα όρια του Συνδικάτου Ενοικιαστών.
Υπάρχει ένα διαρκώς εξελισσόμενο δίκτυο ομάδων εργασίας.
Μέχρι στιγμής, έχουν δημιουργηθεί ομάδες για την επικοινωνία, τον πολεοδομικό σχεδιασμό, τη φροντίδα, τον συντονισμό των διαδικασιών, τη διαμεσολάβηση, την καθαριότητα και την υγεία.
Οι ομάδες αυτές είναι υπεύθυνες για τις υλικές υποδομές της πλατείας, όπως το μαγειρείο και η σκηνή παροχής ιατρικής βοήθειας.
Κάθε ομάδα εργασίας επιλέγει έναν συντονιστή, ενώ νωρίτερα μέσα στην ημέρα πραγματοποιούνται συναντήσεις μεταξύ των διαφορετικών ομάδων.
Οι συζητήσεις για τα ευρύτερα ζητήματα του κινήματος διεξάγονται στις γενικές συνελεύσεις που πραγματοποιούνται τα βράδια, στις οποίες μπορεί να συμμετάσχει οποιοσδήποτε.
Ορισμένοι βετεράνοι του κινήματος 15Μ, όπως η Λιλ, προσφέρουν την υποστήριξή τους στη νέα γενιά.
Η ίδια εξήγησε:
«Από την εποχή του 15Μ, έχουμε αφιερωθεί στον αγώνα ενάντια στη χρηματοπιστωτική κερδοσκοπία και στις υπερβολικές επιβαρύνσεις των στεγαστικών δανείων. Αυτή ήταν η πρώτη μας δράση μέσα σε εκείνη τη συνέλευση».
Για την ίδια, η συνέχεια ανάμεσα στο παλιό και το νέο κίνημα είναι ξεκάθαρη, ενώ θεωρεί ότι απαιτούνται ριζοσπαστικές λύσεις που θα αγγίζουν το ίδιο το ζήτημα της ιδιοκτησίας.
Όπως τόνισε:
«Φτάνει πια! Πρέπει να κάνουμε κάτι για το στεγαστικό πρόβλημα και να αλλάξουμε το μοντέλο. Είναι τέτοιες άμεσες δράσεις που φέρνουν σημαντικές αλλαγές».
Μια νεότερη συμμετέχουσα στην κατασκήνωση, η Άμπερ, πρόσφατη απόφοιτος πανεπιστημίου από τη Μαδρίτη, επιθυμεί να εφαρμόσει τα διδάγματα του 15Μ στη σημερινή συγκυρία.
Αναφέρθηκε επίσης στη σημασία του κινήματος okupa, δηλαδή του κινήματος καταλήψεων εγκαταλελειμμένων ή αχρησιμοποίητων κτιρίων στις γειτονιές.
Όπως ανέλυσε:
«Ένα μεγάλο μέρος της ενέργειας που υπήρχε για συμμετοχή και οργάνωση στις γειτονιές απορροφήθηκε από την εκλογική πολιτική… Αυτή η ενέργεια βρισκόταν σε χειμερία νάρκη και τώρα ξυπνά ξανά».
Πλατεία Καταλονίας — Βαρκελώνη
Στις 28 Σεπτεμβρίου δημιουργήθηκε μια κατασκήνωση διαμαρτυρίας στην Plaça de Catalunya (Πλατεία Καταλονίας), στο κέντρο της Βαρκελώνης.
Το αρχικό κάλεσμα απευθυνόταν σε «αυτόνομα άτομα», χωρίς καμία οργάνωση να αναλαμβάνει την πρωτοβουλία ή να διεκδικεί την πατρότητά της.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στην ίδια πλατεία είχε πραγματοποιηθεί, πολλά χρόνια νωρίτερα, και η τοπική κατασκήνωση του κινήματος 15Μ.
Στην είσοδο έχουν στηθεί αυτοσχέδια μνημεία στη μνήμη της Όλγας και του Χαβιέρ.
Οι διάδρομοι της κατασκήνωσης έχουν πάρει ονόματα όπως του αναρχικού Χοσέ Μπουεναβεντούρα Ντουρούτι και του κομμουνιστή Βάλτερ Μπένγιαμιν, δύο μορφών που συνδέονται με την ιστορία του Ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου.
Η ιστορία επηρεάζει βαθιά το παρόν και ο χρόνος μοιάζει να χάνει τη γραμμικότητά του.
Όπως και στη Μαδρίτη, η κατασκήνωση της Βαρκελώνης λειτουργεί με οριζόντιες, αυτοοργανωμένες δομές.
Οι πρώτες ομάδες εργασίας ασχολήθηκαν με τη σίτιση, την υλικοτεχνική υποστήριξη, την επικοινωνία και την περιφρούρηση της κοινότητας.
Σήμερα λειτουργούν μαγειρείο, σημείο ενημέρωσης, σκηνή για τον Τύπο και τα μέσα ενημέρωσης, καθώς και χώρος καλλιτεχνικής δημιουργίας.
Κάθε ημέρα προστίθενται νέες υποδομές και η οργάνωση γίνεται ολοένα πιο σύνθετη.
Κατά τη διάρκεια της ημέρας πραγματοποιούνται συνελεύσεις για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με την καθημερινή λειτουργία της κατασκήνωσης.
Το βράδυ γίνεται μια ανοιχτή γενική συνέλευση, στην οποία ο καθένας έχει δικαίωμα να πάρει τον λόγο.
Η Μάρσι, μια queer δημιουργός βιντεοπαιχνιδιών από τη Βαρκελώνη και αναρχοσυνδικαλίστρια, συμμετέχει ενεργά σε πολλές ομάδες εργασίας.
Συχνά καλείται να ανταποκριθεί σε διαφορετικές ανάγκες ταυτόχρονα και να αναλάβει τον συντονισμό συνελεύσεων.
Μιλώντας με φυσικότητα, παρατήρησε:
«Με τις συνελεύσεις και την οριζόντια συμμετοχή, όλα εξελίσσονται πολύ οργανικά. Νομίζω, βέβαια, ότι είναι πολύ δύσκολο να ακουστούν όλοι. Μερικές φορές η διαδικασία είναι κουραστική, αλλά μετά η καρδιά μου γεμίζει ζεστασιά».
Η Μόνικα, που κατάγεται από μια εργατική συνοικία της Βαλένθια, είδε τη στεγαστική κρίση να πλήττει τους γείτονές της και θέλησε να βοηθήσει.
Δεν είχε συμμετάσχει ποτέ στο παρελθόν σε κάποια συλλογική δράση, αλλά εντάχθηκε στην επιτροπή επικοινωνίας και αφοσιώθηκε με ενθουσιασμό στην οργάνωση του κινήματος.
Όπως εξήγησε:
«Η κατασκήνωση έχει σχεδόν μετατραπεί σε ένα ολοκληρωμένο εγχείρημα. Είναι ένα αυτοδιαχειριζόμενο, οριζόντια οργανωμένο εγχείρημα — μια εναλλακτική κοινωνία που έχει δημιουργηθεί στην καρδιά μιας πόλης τόσο βιομηχανικής και καπιταλιστικής όσο η Βαρκελώνη».
Η πολιτική αντίδραση
Το Sindicato de Inquilinas (Συνδικάτο Ενοικιαστών) άσκησε πιέσεις για την υιοθέτηση επείγουσας νομοθεσίας σχετικά με την κατοικία, η οποία περιλάμβανε δύο βασικά διατάγματα.
Το πρώτο αποσκοπούσε στην αναστολή των εξώσεων για ευάλωτους πολίτες, ενώ το δεύτερο προέβλεπε την αυτόματη ανανέωση των μακροχρόνιων συμβάσεων μίσθωσης.
Την Παρασκευή 2 Οκτωβρίου, το ισπανικό Κοινοβούλιο προχώρησε σε ψηφοφορία, αλλά τα διατάγματα δεν εγκρίθηκαν.
Η νομοθετική πρωτοβουλία συνάντησε την αντίθεση πολλών δεξιών κομμάτων, μεταξύ των οποίων το Λαϊκό Κόμμα (PP), το ισπανικό εθνικιστικό Vox και το καταλανικό αυτονομιστικό κόμμα Junts, τα οποία ψήφισαν εναντίον της.
Μετά τη νομοθετική ήττα, ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, του Ισπανικού Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος (PSOE), προκήρυξε πρόωρες εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου.
Για τον σκοπό αυτό, παραιτήθηκε, διέλυσε το Κοινοβούλιο και συγκροτήθηκε υπηρεσιακή κυβέρνηση με αποστολή την εποπτεία της εκλογικής διαδικασίας.
Ο Σάντσεθ υποσχέθηκε ότι, εφόσον επανεκλεγεί, θα θέσει σε εφαρμογή τα διατάγματα.
Το PSOE έχει πληγεί τα τελευταία χρόνια από μια σειρά σκανδάλων διαφθοράς.
Ο πρώην πρωθυπουργός του PSOE, Χοσέ Λουίς Ροδρίγκεθ Θαπατέρο, έχει βρεθεί στο επίκεντρο έρευνας για αθέμιτη άσκηση επιρροής.
Παράλληλα, η σύζυγος και ο αδελφός του Σάντσεθ αντιμετωπίζουν κατηγορίες.
Οι εξελίξεις αυτές έχουν δημιουργήσει πολιτικό χώρο για την ενίσχυση του Λαϊκού Κόμματος (PP) και του Vox.
Εάν αυτή η τάση συνεχιστεί, ένας συνασπισμός των δεξιών κομμάτων ενδέχεται να αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας.
Το στεγαστικό ζήτημα αποτελεί πλέον ένα από τα βασικά σημεία πολιτικής αντιπαράθεσης, ενώ οι μεταρρυθμίσεις για την κατοικία συγκεντρώνουν ευρεία λαϊκή υποστήριξη.
Ο Σάντσεθ επιχειρεί εμφανώς να αξιοποιήσει αυτή τη συγκυρία προκειμένου να ανακτήσει την πολιτική υποστήριξη που έχει χάσει και να παραμείνει στην εξουσία.
Έχει παρουσιάσει την εκλογική αναμέτρηση ως μια επιλογή ανάμεσα στον φασισμό και τον σοσιαλισμό.
Γενική απεργία
Όλα τα μεγάλα συνδικάτα, μεταξύ των οποίων η UGT, η CGT και οι Εργατικές Επιτροπές (CCOO), εξέδωσαν κοινές ανακοινώσεις μαζί με τα συνδικάτα ενοικιαστών, καλώντας σε γενική απεργία στις 11 Νοεμβρίου.
Κατά τη διάρκεια της χρονιάς έχει ήδη εκδηλωθεί ένα κύμα απεργιακών κινητοποιήσεων από εργαζομένους στις μεταφορές, εκπαιδευτικούς και βιβλιοθηκονόμους, οι οποίοι πλήττονται από τις περικοπές στον δημόσιο τομέα.
Η 11η Νοεμβρίου αναμένεται να αποτελέσει την κορύφωση αυτών των προσπαθειών, συνδέοντας μεταξύ τους διαφορετικούς κοινωνικούς και εργασιακούς αγώνες.
Η στεγαστική κρίση επιδεινώνεται από την επισφαλή απασχόληση και τη στασιμότητα των μισθών, οι οποίοι δεν ακολουθούν την αύξηση του κόστους ζωής.
Ιδιαίτερα μέσα στις κατασκηνώσεις διαμαρτυρίας, η ιδέα της απεργίας αποκτά έναν πιο συνολικό χαρακτήρα, παραπέμποντας περισσότερο σε μια κοινωνική απεργία παρά σε μια συνηθισμένη γενική απεργία.
Η Λέιρε, που συμμετέχει στην κατασκήνωση της Πουέρτα δελ Σολ, εξήγησε:
«Μιλάμε για απεργία — για απεργία με κάθε δυνατό τρόπο, νομίζω. Δηλαδή, πρόκειται για απεργία από την εργασία. Δεν θα πάμε στη δουλειά. Είναι επίσης απεργία κατανάλωσης. Δεν θα καταναλώσουμε τίποτα. Επομένως, δεν θα χρησιμοποιήσουμε δημόσιες συγκοινωνίες, ούτε ιδιωτικά μέσα μεταφοράς, ούτε θα αγοράσουμε οτιδήποτε».
Από τους επιμέρους τομείς της κατασκήνωσης έχουν πλέον δημιουργηθεί οργανωτικές επιτροπές στις γειτονιές.
Η Μόνικα, στην Πλατεία Καταλονίας, διατύπωσε μια παρόμοια άποψη με εκείνη της Λέιρε:
«Η γενική απεργία ξεπερνά το ζήτημα του ποιος βρίσκεται στην εξουσία και ποιος όχι. Κανένα πολιτικό κόμμα και κανένας πολιτικός δεν μας εκπροσωπεί».
Στην είσοδο της κατασκήνωσης λειτουργεί μια επιτροπή που διανέμει φυλλάδια και αφίσες για την κινητοποίηση της 11ης Νοεμβρίου, γνωστή ως 11Ν, καθώς και αυτοεκδιδόμενα έντυπα με οδηγίες για το πώς μπορεί κανείς να οργανώσει απεργιακές δράσεις στη γειτονιά του.
Το τι θα συμβεί μετά τις 11 Νοεμβρίου παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
Ακόμη και οι εκπαιδευτικοί και οι βιβλιοθηκονόμοι έχουν απευθύνει καλέσματα για απεργίες διαρκείας.
Οι συνθήκες είναι πλέον ώριμες για μια γενική απεργία που θα συμπεριλαμβάνει πολλούς διαφορετικούς κλάδους και θα ξεπερνά τα όρια μιας μονοήμερης κινητοποίησης ή ακόμη και της εκλογικής αναμέτρησης της 29ης Νοεμβρίου.
Ακόμη κι αν το PSOE καταφέρει να παραμείνει στην εξουσία, τα διαρθρωτικά προβλήματα που σχετίζονται με την κατοικία και τα συμφέροντα της ιδιοκτησίας θα εξακολουθήσουν να απαιτούν αντιμετώπιση.
Ιστορικά, το PSOE δεν έχει καταφέρει να τα επιλύσει.
Ούτε τα υπόλοιπα κόμματα της Αριστεράς έχουν κατορθώσει κάτι τέτοιο.
Η εξασφάλιση του δικαιώματος στην κατοικία θα απαιτούσε δράσεις που θα ξεπερνούν τις εκλογικές διαδικασίες και θα εκδηλώνονται στους δρόμους.
Ελπίδα σε σκοτεινούς καιρούς
Στην Πουέρτα δελ Σολ παρακολούθησα ένα εργαστήριο πολιτικής φαντασίας.
Δεκάδες νέοι άνθρωποι σχημάτισαν έναν κύκλο για να συζητήσουν τόσο την κατασκήνωση όσο και τον κόσμο στον οποίο θα ήθελαν να ζουν.
Σχεδίασαν χάρτες και οραματίστηκαν μια κοινωνία στην οποία τα πάντα θα αποτελούσαν κοινά αγαθά και η κατοικία, η υγειονομική περίθαλψη, η εκπαίδευση — όλες οι πλευρές της ζωής — θα οργανώνονταν με όρους αυτοδιαχείρισης.
Στη θέση του Κοινοβουλίου, θα υπήρχαν συνελεύσεις, μέσα από τις οποίες οι άνθρωποι θα μπορούσαν να έχουν πραγματικό λόγο στη λήψη των πολιτικών αποφάσεων.
Έβλεπαν μπροστά τους ένα μέλλον για το οποίο άξιζε να ζουν.
Τίποτα δεν είναι αναπόφευκτο.
Οι άνθρωποι μπορούν να αλλάξουν — και πράγματι αλλάζουν — την πορεία της ιστορίας.
Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια συνεχιζόμενη κρίση, που προκαλείται από το καπιταλιστικό σύστημα και την αποτυχία της αντιπροσωπευτικής πολιτικής.
Οι δυνάμεις της ακροδεξιάς και του φασισμού έχουν εκμεταλλευτεί αυτή την κατάσταση και έχουν δημιουργήσει δυστοπικούς εφιάλτες που στηρίζονται στον φόβο και τη σύγχυση.
Ωστόσο, αυτές οι δυνάμεις μπορούν να αντιμετωπιστούν, όχι μέσα από πραγματιστικές μεταρρυθμίσεις, αλλά μέσα από ουτοπικά οράματα.
Όπως είπε η Άμπερ:
«Η απάθεια είναι ο μεγαλύτερος εχθρός μας, πιστεύω, σε τελική ανάλυση. Χρειαζόμαστε ελπίδα».
Η Μαρίσα Χολμς (Marisa Holmes) είναι συγγραφέας του βιβλίου Organizing Occupy Wall Street: This Is Just Practice («Οργανώνοντας το Occupy Wall Street: Αυτή είναι μόνο μια πρόβα»).
Πηγή: CounterPunch — Enough is Enough! The Crisis in Spain, 22 Οκτωβρίου 2026.
