του Αχιλλέα Ταουξή, Υποστρατήγου ε.α.
Μια αγγελία στο Facebook Marketplace δεν είναι γεωπολιτικό γεγονός. Όταν όμως πουλά ακίνητο στη Λέρο, είναι γραμμένη στα τουρκικά και φέρει τουρκικό ονοματεπώνυμο, δεν περνά απαρατήρητη. Δεν είναι απειλή κάθε Τούρκος που αγοράζει ή πουλά. Η Λέρος όμως είναι παραμεθόριο νησί, και το κράτος οφείλει να ξέρει τι γίνεται στην αγορά ακινήτων της.
Η αγγελία δεν αποδεικνύει ότι ο πωλητής είναι ο ιδιοκτήτης. Δεν αποδεικνύει την υπηκοότητά του ούτε ότι έγινε πώληση. Είναι ένα δημόσιο ίχνος που αξίζει έλεγχο. Και δεν είναι το μοναδικό.
Το 2020 η Real News έγραψε, και το in.gr μετέφερε, ότι τρεις Τούρκοι επιχειρηματίες φέρεται να απέκτησαν ακίνητα στη Λέρο μέσω δικτύου φυσικών προσώπων και offshore εταιρειών. Η τελευταία αγορά, 950 τετραγωνικά κοντά στον ναύσταθμο, έγινε το 2018 μέσω Ευρωπαίου ακαδημαϊκού. Άλλες έξι αγορές αθροίζουν 2,94 εκατομμύρια ευρώ. Η Δικαιοσύνη είχε ανοίξει προκαταρκτική έρευνα. Το τι απέγινε δεν το γνωρίζουμε.
Το 2025 ο δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Γιάννης Ζαμπούκης μίλησε δημόσια για επιθετικές αγορές από Τούρκους και Βουλγάρους στον Έβρο. Τον Μάρτιο του ίδιου έτους έντεκα βουλευτές της κυβερνητικής πλειοψηφίας ζήτησαν από τη Βουλή πίνακες με όλες τις δικαιοπραξίες ξένων σε παραμεθόριες περιοχές από το 2011. Όταν το ζητά η ίδια η κυβερνητική πλειοψηφία, σημαίνει ότι η εικόνα δεν υπάρχει.
Ο νόμος δεν απαγορεύει σε όλους τους ξένους να αγοράσουν ακίνητο στην Ελλάδα. Η απαγόρευση ισχύει μόνο στις παραμεθόριες περιοχές, όπως τα Δωδεκάνησα, ο Έβρος, η Λέσβος, η Χίος και η Σάμος. Εκεί δεν επιτρέπονται δικαιοπραξίες σε πρόσωπα και εταιρείες με ιθαγένεια ή έδρα εκτός ΕΕ και ΕΖΕΣ, εκτός αν η απαγόρευση αρθεί με απόφαση επιτροπής. Εδώ είναι η ρωγμή. Μια εταιρεία με έδρα στην Ελλάδα ή αλλού στην ΕΕ δεν χρειάζεται άδεια, ακόμη κι αν πίσω της βρίσκεται πολίτης τρίτης χώρας. Το ερώτημα λοιπόν είναι ποιος αγοράζει, μέσω ποιας εταιρείας και ποιος είναι ο πραγματικός δικαιούχος.
Δεν ήταν πάντα έτσι. Μέχρι το 2011 το θέμα ήταν στη δικαιοδοσία του υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Με τον νόμο 3978/2011, που δημοσιεύθηκε στις 16 Ιουνίου 2011 επί κυβέρνησης Γιώργου Παπανδρέου, πέρασε στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις. Έτσι χάθηκε η συνολική εικόνα.
Το θέμα δεν σταματά στα ακίνητα, ούτε στην παραμεθόριο. Η Avis Greece πέρασε στην Avis Budget Group σε συνεργασία με την Otokoç του ομίλου Koç. Η Setur, θυγατρική του ίδιου ομίλου, μίσθωσε το 2012 για σαράντα χρόνια τη μαρίνα της Μυτιλήνης. Τον Νοέμβριο του 2025 βουλευτές της αντιπολίτευσης ρώτησαν τον υπουργό Ενέργειας για δημοσιεύματα που συνδέουν τον όμιλο με άδειες αποθήκευσης ενέργειας στην Κρήτη. Τα δημοσιεύματα αυτά δεν έχουν επιβεβαιωθεί. Τίποτα από αυτά δεν είναι παράνομο από μόνο του. Όταν όμως η παρουσία συσσωρεύεται σε νησιά, λιμάνια και υποδομές, κάποιος πρέπει να τη βλέπει συνολικά.
Την ίδια ώρα, μεγάλο μέρος της τηλεόρασης έχει κάνει την Τουρκία καθημερινό δελτίο. Τι είπε ο Ερντογάν, πώς αντέδρασε, αν χαμογέλασε. Η παρακολούθηση της Τουρκίας είναι απαραίτητη. Μια χώρα όμως που ξέρει κάθε πρωί τη διάθεση του Ερντογάν και δεν ξέρει ποιος αγοράζει στα νησιά της έχει μπερδέψει τις προτεραιότητες.
Ζητώ κάτι απλό. Επίσημα και συγκεντρωτικά στοιχεία για τις αγορές πολιτών τρίτων χωρών στις παραμεθόριες περιοχές, για τις άδειες που δόθηκαν, για τις εταιρείες και τους πραγματικούς δικαιούχους. Και καθαρή εικόνα για την ξένη παρουσία στις κρίσιμες υποδομές. Κανείς δεν στοχοποιείται επειδή είναι Τούρκος. Όποιος επενδύει νόμιμα έχει συμφέρον να υπάρχει έλεγχος, γιατί χωρίς στοιχεία κάθε αγγελία γίνεται φήμη.
Αν όλα έγιναν νόμιμα, ας το δούμε σε έναν πίνακα. Αν δεν έγιναν, ας προσπαθήσουμε να εντοπίσουμε λόγους, υπαίτιους και φυσικά να κλείσουμε τις τρύπες.
Υποστράτηγος ε.α. Αχιλλεύς Ταούξης
Απόφοιτος της Σχολής Ευελπίδων και με 43 χρόνια υπηρεσίας στις Ένοπλες Δυνάμεις, υπηρέτησε σε επιχειρησιακές και επιτελικές θέσεις στην Ελλάδα, στο ΝΑΤΟ και σε διεθνείς αποστολές. Διετέλεσε Εκπαιδευτής και Διευθυντής Σπουδών στη ΣΕΘΑ, Διευθυντής Κέντρου Επιχειρήσεων στο ΝΑΤΟϊκό Στρατηγείο Σκοπίων και στέλεχος του ΓΕΣ, του ΓΕΕΘΑ και του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, με αντικείμενο την άμυνα, την αμυντική πολιτική, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις διεθνείς σχέσεις.
Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στην Εφαρμοσμένη Στρατηγική και Διεθνείς Σχέσεις από το University of Plymouth και έχει συμμετάσχει ως ομιλητής σε ημερίδες και εκδηλώσεις. Αρθρογραφεί για θέματα εθνικής ασφάλειας, άμυνας, στρατηγικής και γεωπολιτικής.