του Λάμπρου Τζούμη, Υποστρατήγου ε.α.
Η πληροφορία περί ψήφισης νομοσχεδίου από την Άγκυρα, με το οποίο θεωρεί ότι το μισό Αιγαίο της ανήκει, φέρνει στο μυαλό τις θριαμβολογίες μετά την υπογραφή της Διακήρυξης Φιλίας και καλής γειτονίας το 2023, αλλά και τις επιθέσεις περί «πατριωτών της φακής» εναντίον όσων ασκούσαν κριτική σε αυτή την πολιτική προσέγγισης.
Κάθε φορά που η Τουρκία παρουσιάζει ένα νέο αφήγημα για να προσδώσει νομιμοφάνεια στις παράνομες διεκδικήσεις της, διάφοροι αναλυτές, καθηγητές και δημοσιολογούντες σπεύδουν να μας εξηγήσουν ότι «δεν έχει νομική βάση», ότι «παραβιάζει το διεθνές δίκαιο» κ.λπ. Λες και η Τουρκία ενδιαφέρεται για το διεθνές δίκαιο ή λες και το διεθνές δίκαιο αποτελεί κάποιο ιερό φυλακτό που μας προστατεύει αυτομάτως από την τουρκική επιθετικότητα.
Το ζήτημα δεν είναι αν οι τουρκικές ενέργειες είναι παράνομες. Το ζήτημα είναι ότι η Τουρκία, αμέσως μετά, έρχεται επί του πεδίου και επιχειρεί να τις επιβάλει στην πράξη. Παράνομο είναι και το τουρκολιβυκό μνημόνιο• ανυπόστατο, χωρίς καμία νομική αξία, όπως θέλει να το χαρακτηρίσει ο καθένας. Στην ίδια περιοχή η Ελλάδα υπέγραψε συμφωνία Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης με την Αίγυπτο, όπου σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, ασκεί κυριαρχικά δικαιώματα. Αυτό δεν εμπόδισε τη «φίλη» Τουρκία να στείλει πολεμικά πλοία στην Κάσο το 2024 και να εκδιώξει το ιταλικό σκάφος που πραγματοποιούσε έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου.
Όταν ψηφιστεί ο σχετικός νόμος από την τουρκική εθνοσυνέλευση και οι Έλληνες αλιείς κινηθούν στα 7 ν.μ. από τα ελληνικά νησιά του ανατολικού Αιγαίου, ανατολικά του 25ου μεσημβρινού, και βρεθούν αντιμέτωποι με σκάφη της τουρκικής ακτοφυλακής, τότε θα ακουστεί ξανά η γνωστή επωδός: «Δηλαδή τι θέλετε να κάνουμε πόλεμο;»
Η Τουρκία εφαρμόζει εδώ και δεκαετίες μια μακρόπνοη στρατηγική με στόχο την οικειοποίηση των θαλασσίων ζωνών ανατολικά του 25ου μεσημβρινού, δηλαδή ουσιαστικά του μισού Αιγαίου. Δεν πρόκειται για κάποια περιστασιακή πρόκληση ή για «ρητορική εσωτερικής κατανάλωσης». Η Άγκυρα είχε θέσει για πρώτη φορά το ζήτημα αυτό ήδη από το 1974, με τη ΝΟΤΑΜ 714.
Στις 6 Αυγούστου 1974 καθόρισε μονομερώς μια γραμμή αναφοράς στο μέσον του Αιγαίου και γνωστοποίησε ότι όλα τα αεροσκάφη που θα πετούσαν ανατολικά αυτής της γραμμής όφειλαν να αναφέρονται στο κέντρο ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας της Κωνσταντινούπολης και να λαμβάνουν οδηγίες από αυτό. Η ενέργεια αυτή αποτελούσε ευθεία αμφισβήτηση του FIR Αθηνών και διαμόρφωνε, στην πράξη, μια οριοθετική γραμμή που συμπίπτει περίπου με τις σημερινές τουρκικές διεκδικήσεις περί «διαμοιρασμού» του Αιγαίου στον 25ο μεσημβρινό.
Τότε, όμως, υπήρξε δυναμική αντίδραση από την Αθήνα. Με τη ΝΟΤΑΜ 1157, στις 13 Σεπτεμβρίου 1974, η Ελλάδα κήρυξε το Αιγαίο επικίνδυνη περιοχή για τη διεθνή αεροπλοΐα. Η εξέλιξη αυτή προκάλεσε σοβαρά προβλήματα στις διεθνείς αεροπορικές εταιρείες, οι οποίες αναγκάστηκαν να χρησιμοποιούν εναλλακτικά και δαπανηρότερα δρομολόγια, παρακάμπτοντας τους αεροδιαδρόμους του Αιγαίου.
Αποτέλεσμα; Το 1980 η ίδια η Τουρκία ανακάλεσε μονομερώς τη ΝΟΤΑΜ 714, όταν διαπίστωσε ότι η κατάσταση έπληττε τα δικά της συμφέροντα και ιδιαίτερα τον τουρισμό της. Δηλαδή, η Άγκυρα υποχώρησε όχι επειδή «πείστηκε» από το διεθνές δίκαιο, αλλά επειδή υπήρξε κόστος. Αυτό είναι το πραγματικό μάθημα της υπόθεσης.
Ωστόσο, η Τουρκία δεν εγκατέλειψε ποτέ τη στρατηγική αμφισβήτησης. Με το επιχείρημα ότι η Σύμβαση του Σικάγο δεν αφορά τα κρατικά αεροσκάφη, αρνείται διαχρονικά να υποβάλλει σχέδια πτήσης για τις εισόδους των στρατιωτικών αεροσκαφών της στο FIR Αθηνών, διαπράττοντας συστηματικά παραβάσεις των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας και επιδιώκοντας σταθερά την αποδυνάμωση του υφιστάμενου νομικού καθεστώτος στο Αιγαίο.
Το 2010, επί κυβερνήσεως Γιώργου Παπανδρέου, η ελληνική πλευρά είχε φτάσει κοντά σε συμφωνία με την Τουρκία για «συνεκμετάλλευση φυσικών πόρων και συνδιαχείριση σε επίπεδο ελέγχου και άμυνας». Μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελούσε ουσιαστικά συνέχεια του Συμφώνου της Μαδρίτης του 1997, μετά την κρίση των Ιμίων, όταν ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης συνυπέγραψε με τον Ντεμιρέλ ένα πλαίσιο αρχών με το οποίο η Ελλάδα αναγνώριζε στην Τουρκία ότι διαθέτει «ζωτικά συμφέροντα» στο Αιγαίο. Ένα δώρο στρατηγικής σημασίας, το οποίο η Άγκυρα αξιοποιεί έκτοτε συστηματικά σε κάθε νέα διεκδίκησή της.
Η φωτογραφία είναι από τις βραχονησίδες Καλόγηροι στη μέση ακριβώς του Αιγαίου, πάνω στον 25ο μεσημβρινό σε απόσταση 26 ναυτικά μίλια βορειοανατολικά της Άνδρου που η Τουρκία τις έχει εντάξει στις γκρίζες ζώνες.
Απο την σελίδα του κ. Λάμπρου Τζούμη στο fb
Ο Ντεμιρέλ ήταν το 1997- στη σύγκληση των μελών του ΝΑΤΟ στη Μαδρίτη- Πρόεδρος της Τουρκικής Δημοκρατίας ,αλλά οι Τούρκοι -τότε και τώρα- στις επίσημες συναντήσεις , ”’βάζουν στη μούρη μας” το Μνημόνιο Παπούλια -Γιλμάζ του 1987 -μετά την κρίση ”του Μάρτη του 1987” (που νικήσαμε και εμείς και αυτοί ) , στο οποίο Μνημόνιο ΔΕΣΜΕΥΤΗΚΑΝ αμφότεροι οι υπογράψαντες ΝΑ ΜΗΝ ΕΞΕΡΧΟΝΤΑΙ ΤΟΥ ΕΥΡΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΙ (6) ΝΑΥΤΙΚΏΝ ΜΙΛΙΩΝ ΤΩΝ ΧΩΡΙΚΩΝ ΤΟΥΣ ΥΔΑΤΩΝ (και για τους ψαράδες μας και για τους ψαράδες τους).
Όσοι αμφιβάλλουν και ”καταρώνται” την σημερινή κυβέρνηση , για όσα συμβαίνουν από τότε και τώρα στο Αιγαίο , ας διαβάσουν εκτός από το Μνημόνιο του 1987 και τα βιβλία ”η Ελλάς των τεσσάρων θαλασσών ”του κ. Βαληνάκη και ”Προ-Ίμια πολέμου του κ. Κώστα Μαρδά.
Υ.Γ Μήπως με τέτοια δημοσιεύματα απαξιώνουμε άξιους διαχρονικά διπλωμάτες μας και τους δύο αρμόδιους υπουργούς της σημερινής κυβέρνησης κ.κ. Δένδια και Γεραπετρίτη .
Δεν συζητούμε σε ”ρούγες”.
Σταύρος Αθαν.Ναλμπάντης
Μόνο ένας τρόπος υπάρχει για να επιλυθούν οι ελληνοτουρκικές (΄πη σωστότερα οι ευρωτουρκικές) διαφορές. Και ο τρόπος αυτός καθορίζεται από το ποιόν της Τουρκίας. Ο Χαραλαμπίδης είχε δίκιο. Δεν υπάρχει Κυπριακό πρόβλημα ή πρόβλημα στο Αιγαίο ή Κουρδικό πρόβλημα, υπάρχει μόνο Τουρκικό πρόβλημα, καθώς ο μόνος που δημιουργεί όλα αυτά τα προβλήματα είναι η Τουρκία.
Η Ελλάδα θα πρέπει να προειδοποιήσει την Τουρκία με casus belli σε περίπτωση που η Τουρκιική εθνοσυνέλευση προχωρήσει σε νομοθετική διαμοίραση του Αιγαίου. Την στιγμή της αποφάσεως από την Τουρκική εθνοσυνέλευση, θα πρέπει να επεκταθούν τα ελληνικά χωρικά ύδατα στα 12 ν.μ. και να ανακυρηχθεί μονομερώς η ελληνική ΑΟΖ με βάση την μέση γραμμή με την Κύπρο. Η αναπόφευκτη ελληνοτουρκική σύρραξη θα οδηγήσει στο τέλος του ΝΑΤΟ, διότι θα δημιουργήσει την τέλεια ρωγμή στις δομές της δυτικής συμμαχίας διαχωρίζοντας τα μέλη σε φιλλεληνικά και φιλοτουρκικά που θα αδυνατούν να υπερασπίσουν, μέσω των μηχανισμών του ΝΑΤΟ, οποιαδήποτε εκ των δύο χωρών. Η ελληνοτουρκική σύρραξη θα δοκιμάσει ισχυρά την συνοχή και της ΕΕ, καθώς θα είναι αδύνατον να ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση από το Συμβούλιο, όσο υπάρχουν φιλοτουρκικά κράτη όπως η Γερμανία και φιλελληνικά όπως η Γαλλία. Αυτή η προοπτική της ενδοδυτικής ρήξεως συμφέρει τα μάλλα την Ρωσσία και για αυτό θα υποδαυλίσει όσο μπορεί την επερχόμενη ελληνοτουρκική κρίση.
Από την πλευρά μας θα πρέπει να καταστήσουμε σαφές στους Κινέζους ότι σε μια ελληνοτουρκική σύρραξη, το λιμάνι του Πειραιά δεν θα μπορεί να μείνει ούτε ουδέτερο, ούτε απλώς εμπορικό-επιβατικό. Η ελληνοτουρκική σύρραξη δεν θα περιοριστεί σε ένα επιμέρους επεισόδιο αλλά θα λάβει ολοκληρωτική μορφή μέγιστης εκατέρωθεν καταστροφής στρατιωτικών και άλλων υποδομών. Υπάρχουν χώρες και λαοί της περιοχής που έχουν συμφέρον να καταστραφούν επιλεγμένες στρατιωτικές υποδομές της Τουρκίας. Θα πρέπει να συντονιστούμε εντονότερα με αυτές τις χώρες και αυτούς τους λαούς.