Η χρηματοδότηση ερευνητικών προγραμμάτων από το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ και ισραηλινές βιομηχανίες όπλων συχνά δεν εμφανίζεται στις εθνικές βάσεις δεδομένων που προορίζονται για την καταγραφή της χρηματοδότησης από το εξωτερικό
Του Μουρτάζα Χουσεΐν
25 Αυγούστου 2026
Φιλοπαλαιστίνιοι διαδηλωτές πραγματοποιούν πορεία από το Πανεπιστήμιο Κολούμπια προς το City College της Νέας Υόρκης, την Πέμπτη 30 Απριλίου 2026. Φωτογραφία: Selcuk Acar/Anadolu μέσω Getty Images.
Το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ και ισραηλινές αμυντικές εταιρείες διοχέτευσαν εκατομμύρια δολάρια μη δηλωμένης χρηματοδότησης σε ερευνητικά προγράμματα αμερικανικών πανεπιστημίων για την ανάπτυξη οπλικών συστημάτων, είτε χρηματοδοτώντας απευθείας την έρευνα είτε λειτουργώντας ως ενδιάμεσοι φορείς για τη διοχέτευση των χρημάτων, σύμφωνα με έρευνα του Drop Site.
Ένα δείγμα κρατικών και πανεπιστημιακών ελέγχων, δηλώσεων χρηματοδότησης από το εξωτερικό και άλλων θεσμικών αρχείων εντόπισε οικονομικούς δεσμούς εκατομμυρίων δολαρίων, κατά τις τελευταίες δύο δεκαετίες, μεταξύ του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας, ισραηλινών κατασκευαστών οπλικών συστημάτων και αμερικανικών πανεπιστημίων. Μεγάλο μέρος αυτών των συναλλαγών δεν εμφανίζεται με συνέπεια στις εθνικές βάσεις δεδομένων που έχουν δημιουργηθεί για την καταγραφή της ξένης χρηματοδότησης προς τα πανεπιστήμια των ΗΠΑ.
Ανάλυση των ελεγκτικών αρχείων, η οποία βασίστηκε σε στοιχεία που συγκέντρωσε η Antiwar Initiative —μια ακαδημαϊκή ερευνητική ομάδα που καταγράφει τις διασυνδέσεις μεταξύ των πανεπιστημίων και της παγκόσμιας βιομηχανίας όπλων— εντόπισε περισσότερα από 15 εκατομμύρια δολάρια σε μη δηλωμένες ή μη συνεπώς καταγεγραμμένες χρηματοδοτήσεις που συνδέονται με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας ή με κατασκευαστές αμυντικού υλικού.
Η πραγματική έκταση της ισραηλινής υποστήριξης είναι δύσκολο να προσδιοριστεί. Η συγκεκριμένη χρηματοδότηση συχνά δεν δηλωνόταν στις δημόσιες καταχωρίσεις που προβλέπουν την υποχρεωτική γνωστοποίηση δωρεών από το εξωτερικό, αλλά εντοπίστηκε μέσω της χειροκίνητης διασταύρωσης δημόσιων και εσωτερικών βάσεων δεδομένων, ελεγκτικών αρχείων και αναφορών χρηματοδότησης σε επιστημονικές εργασίες. Ορισμένα έργα που αναφέρονταν σε πανεπιστημιακό υλικό ως χρηματοδοτούμενα από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας ή από αμυντικές εταιρείες δεν περιλάμβαναν τα ποσά που είχαν χορηγηθεί. Σε άλλες περιπτώσεις, τα έργα συνοδεύονταν από ασυνεπή ή αντιφατικά στοιχεία στις βάσεις δεδομένων των ελέγχων.
Το Drop Site εξέτασε και επαλήθευσε δημόσια αρχεία τα οποία κατέγραφαν ερευνητικές επιχορηγήσεις, πληρωμές διδάκτρων και δωρεές συνολικής αξίας εκατομμυρίων δολαρίων προς δεκάδες κολέγια και πανεπιστήμια σε ολόκληρη τη χώρα. Τα δεδομένα περιλαμβάνουν παραδείγματα οικονομικής υποστήριξης και χρηματοδότησης Αμερικανών ερευνητών τόσο από το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ όσο και από ισραηλινούς κατασκευαστές οπλικών συστημάτων, όπως η Elbit Systems.
Αρχεία της περιόδου 2004-2025 δείχνουν ότι μεγάλος αριθμός εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είχε οικονομικές σχέσεις με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας ή με ισραηλινές εταιρείες οπλικών συστημάτων. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα πανεπιστήμια Columbia, Cornell, Princeton, Harvard και Northwestern, τα Georgia Tech και Texas Tech, καθώς και τα πανεπιστήμια του Κονέκτικατ, του Τενεσί, του Μέριλαντ, της Φλόριντα, της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ, του Ρόουντ Άιλαντ και του Νέου Μεξικού, το Πανεπιστήμιο Ουάσιγκτον στο Σεντ Λούις και το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης.
Οι καταγεγραμμένες οικονομικές σχέσεις περιλαμβάνουν ερευνητικές συμβάσεις ορισμένης διάρκειας και δεν υποδεικνύουν εάν οι σχέσεις με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας συνεχίζονται μέχρι σήμερα. Προηγούμενα δημοσιεύματα έχουν καταγράψει τη χρηματοδότηση προγραμμάτων στο MIT από το υπουργείο, καθώς και τις φοιτητικές διαμαρτυρίες που πραγματοποιήθηκαν εκεί για τη συγκεκριμένη σχέση.
Πέρα από την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Άμυνας και της Elbit, τα αρχεία κατέγραψαν επίσης τη χρηματοδότηση μεμονωμένων ερευνητικών έργων σχετικών με στρατιωτικές τεχνολογίες από τις ισραηλινές αμυντικές βιομηχανίες Rafael και Israel Aerospace Industries.
Συνολικά, τα αρχεία αποκαλύπτουν ένα αδιαφανές δίκτυο αμυντικής έρευνας, το οποίο εκτείνεται σε ορισμένα από τα σημαντικότερα πανεπιστήμια της χώρας.
Σε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτών των σχέσεων, ερευνητικό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ, χρηματοδοτούμενο από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας, εμφανίζεται στα δημόσια ελεγκτικά αρχεία με τον τίτλο «Έρευνα πρόβλεψης του σημείου πρόσκρουσης για προωθούμενα βλήματα μικρού και μεσαίου βεληνεκούς».
Οι ετήσιες καταστάσεις των ομοσπονδιακών χρηματοδοτήσεων του Κονέκτικατ καταγράφουν χρηματοδότηση ύψους 668.456 δολαρίων με αυτόν τον τίτλο, κατανεμημένη σε εννέα οικονομικά έτη μεταξύ του 2013 και του 2023, με χρηματοδότη το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ. Ένα ακόμη ερευνητικό πρόγραμμα του πανεπιστημίου που συνδεόταν με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας, με τίτλο «Υψηλής ευαισθησίας συσκευές SQUID για την ανίχνευση μαγνητικού πεδίου», έλαβε χρηματοδότηση 251.336 δολαρίων κατά την ίδια περίοδο.
Η ομοσπονδιακή νομοθεσία απαιτεί από τα κολέγια και τα πανεπιστήμια που λαμβάνουν ομοσπονδιακή βοήθεια να δηλώνουν τις δωρεές και τις συμβάσεις από ξένες πηγές, όταν η συνολική αξία τους ανέρχεται σε τουλάχιστον 250.000 δολάρια μέσα σε ένα ημερολογιακό έτος. Συναλλαγές κάτω από αυτό το όριο μπορούν να παραμένουν εκτός του δημόσιου συστήματος καταγραφής.
Ωστόσο, αυτές οι πολυετείς χρηματοδοτήσεις δεν εμφανίζονται με συνέπεια στις ομοσπονδιακές βάσεις δεδομένων που προορίζονται να βοηθούν το κοινό να παρακολουθεί τη ροή ξένων κεφαλαίων προς τα αμερικανικά πανεπιστήμια. Η πιο πρόσφατη δημόσια καταγραφή του Υπουργείου Παιδείας για δωρεές και χρηματοδοτήσεις από το εξωτερικό δεν περιλαμβάνει καμία εγγραφή που να αποδίδεται στο Ισραήλ για το Πανεπιστήμιο του Κονέκτικατ, παρότι χρηματοδοτήσεις του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας εμφανίζονται σε άλλες βάσεις δεδομένων και σε ελεγκτικά έγγραφα.
Η ισραηλινή κυβέρνηση και οι σύμμαχοί της στο Κογκρέσο επιδιώκουν τώρα να μετατρέψουν τέτοιου είδους σχέσεις, από ένα διάσπαρτο δίκτυο ερευνητικής συνεργασίας, σε επίσημη αμερικανική αμυντική πολιτική. Ο Νόμος περί Εξουσιοδότησης Εθνικής Άμυνας για το οικονομικό έτος 2026 έχει ήδη δώσει εντολή στο Πεντάγωνο να συγκροτήσει Ομάδα Εργασίας για την Αμυντική Βιομηχανική Βάση ΗΠΑ–Ισραήλ, η οποία θα εξετάσει την ενσωμάτωση του Ισραήλ σε αυτό που αποκαλείται «Αμερικανική Εθνική Τεχνολογική και Βιομηχανική Βάση».
Πρόταση της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής των Αντιπροσώπων για τον αντίστοιχο νόμο του οικονομικού έτους 2027 προχωρά ακόμη περισσότερο, προβλέποντας τη δημιουργία μιας Πρωτοβουλίας Αμυντικής Τεχνολογικής Συνεργασίας Ηνωμένων Πολιτειών–Ισραήλ. Αποστολή της θα είναι η διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας στην έρευνα, στην ανάπτυξη και στις δοκιμές, καθώς και στην παραγωγή όπλων και στον βιομηχανικό τομέα. Εάν αυτά τα μέτρα αποκτήσουν ισχύ νόμου, οι διάσπαρτες χρηματοδοτικές διασυνδέσεις που καταγράφονται στους ελέγχους των αμερικανικών πανεπιστημίων και στις επιστημονικές εργασίες θα ενσωματωθούν στην ίδια την αρχιτεκτονική της αμερικανικής στρατιωτικοβιομηχανικής βάσης.
Τα γρανάζια του πολέμου
Οι ισραηλινές δυνάμεις έχουν χρησιμοποιήσει μη επανδρωμένα αεροσκάφη, αυτοματοποιημένα εργαλεία συλλογής και ανάλυσης πληροφοριών, διαρκή εναέρια επιτήρηση, κατευθυνόμενα πυρομαχικά ακριβείας και ανάλυση δεδομένων μεγάλης κλίμακας καθ’ όλη τη διάρκεια της γενοκτονίας στη Λωρίδα της Γάζας, καθώς και στους πολέμους στον Λίβανο, στο Ιράν, στη Συρία και στην Υεμένη.
Οι επιχειρήσεις αυτές βασίζονται σε τεχνολογίες που προέρχονται από τα ίδια ερευνητικά πεδία για την ανάπτυξη των οποίων η ισραηλινή κυβέρνηση και οι κατασκευαστές όπλων έχουν χρηματοδοτήσει Αμερικανούς ακαδημαϊκούς: βιντεοεπιτήρηση, αναγνώριση ανθρώπινης δραστηριότητας, αυτόνομη πτήση, ανάλυση δικτύων, ταυτοποίηση στόχων, μαγνητική ανίχνευση και μοντελοποίηση του σημείου πρόσκρουσης βλημάτων. Στο Πανεπιστήμιο της Κεντρικής Φλόριντα, ερευνητές έχουν λάβει χρηματοδότηση από την Elbit Systems για την ανάπτυξη αλγορίθμων αναγνώρισης ανθρώπινων δραστηριοτήτων και εντοπισμού αντικειμένων σε βίντεο.
Αρχεία του Πανεπιστημίου του Τενεσί δείχνουν ότι αμερικανική θυγατρική της Elbit κατέβαλε επίσης συνολικά 514.500 δολάρια στο πανεπιστήμιο κατά τα έτη 2023, 2024 και 2025. Τα διαθέσιμα δημόσια έγγραφα δεν προσδιορίζουν ποια προγράμματα ή ποιοι ερευνητές επρόκειτο να υποστηριχθούν από αυτές τις εισφορές. Ως σκοπός της χρηματοδότησης αναφέρονται απλώς «πληρωμές διδάκτρων για διάφορους φοιτητές».
«Με σχετικά μικρά ποσά —όπως το κόστος χρηματοδότησης ενός και μόνο διδακτορικού— το Ισραήλ απέκτησε σημαντικές νέες δυνατότητες, οι οποίες ενίσχυσαν την ικανότητά του να διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα, να διεξάγει μια βίαιη κατοχή στον Λίβανο και να προκαλέσει έναν πόλεμο με το Ιράν που κλιμακώθηκε σε σύγκρουση περιφερειακής εμβέλειας», δήλωσε ο Γουίλιαμ Χάρτουνγκ, πολιτικός επιστήμονας και ειδικός στην αμερικανική βιομηχανία όπλων και στις δημοσιονομικές πρακτικές του Πενταγώνου.
Πολλές επιχορηγήσεις του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας ταξινομούνται ως δαπάνες του Υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ, με το ισραηλινό υπουργείο να αναφέρεται ως ενδιάμεσος φορέας που διαχειρίζεται τις χρηματοδοτήσεις. Το MIT, για παράδειγμα, έχει δηλώσει ότι τα χρήματα για τα προγράμματά του που χρηματοδοτήθηκαν από το ισραηλινό υπουργείο προήλθαν από το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες παρέχουν στο Ισραήλ στρατιωτική βοήθεια που εκτιμάται σε 3,8 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, επιπλέον άλλων μορφών υποστήριξης.
Ορισμένα ελεγκτικά αρχεία προσδιορίζουν ως κύριο φορέα χρηματοδότησης την Υπηρεσία Συνεργασίας για την Αμυντική Ασφάλεια του Πενταγώνου, η οποία διαχειρίζεται τα προγράμματα αμερικανικής βοήθειας ασφαλείας και μεταβίβασης οπλικών συστημάτων. Στη συνέχεια, η χρηματοδότηση διοχετευόταν υπό τη διαχείριση του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας.
Τα δημόσια έγγραφα δεν αποσαφηνίζουν εάν κάθε δολάριο που προοριζόταν για τη στήριξη συγκεκριμένου ερευνητικού προγράμματος σε κάποιο πανεπιστήμιο προερχόταν από το ισραηλινό δημόσιο ταμείο, από την αμερικανική στρατιωτική βοήθεια που είχε τεθεί υπό την αρμοδιότητα προμηθειών του Ισραήλ ή από κάποιον συνδυασμό των δύο.
Η διαδρομή των ελεγκτικών στοιχείων
Το καλοκαίρι του 2025, ο καθηγητής του MIT Μάρκους Μπίλερ αποσύρθηκε από επιχορήγηση του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας, έπειτα από μια φοιτητική εκστρατεία που δημοσιοποίησε το πρόγραμμα. Η απόφαση ακολούθησε περισσότερο από έναν χρόνο διαμαρτυριών για τις αμυντικές σχέσεις του MIT με το Ισραήλ. Σύμφωνα με το πανεπιστήμιο, οι σχέσεις αυτές αφορούσαν χρηματοδότηση τεσσάρων εκατομμυρίων δολαρίων για επιμέρους προγράμματα που συνδέονταν με το ισραηλινό υπουργείο κατά τα οικονομικά έτη 2015-2024, καθώς και επιπλέον 290.000 δολάρια το οικονομικό έτος 2025.
Μια σειρά αρχείων από ανοικτές πηγές καταγράφει παρόμοιες οικονομικές και ερευνητικές σχέσεις μεταξύ του ισραηλινού αμυντικού κατεστημένου και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στο Κονέκτικατ, στη Νέα Υόρκη, στο Μέριλαντ, στη Φλόριντα, στο Νιου Τζέρσεϊ, στο Τέξας, στην Καλιφόρνια και στη Βιρτζίνια.
Στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια, οι ετήσιοι έλεγχοι κατονομάζουν δύο προγράμματα που συνδέονται με το ισραηλινό υπουργείο και καταγράφουν επιχορηγήσεις συνολικού ύψους 799.190 δολαρίων. Ένα πρόγραμμα χρηματοδοτούμενο από το Υπουργείο Άμυνας, με τίτλο «Άμεση τρισδιάστατη εκτύπωση ολοκληρωμένων ηλεκτρομηχανικών συστημάτων», έλαβε 469.999 δολάρια από το 2016 έως το 2021. Ένα δεύτερο, με τίτλο «Βελτιστοποίηση αισθητήρα βασισμένου σε μικροσυντονιστές», έλαβε επιπλέον 329.191 δολάρια από το 2021 έως το 2024.
Ο έλεγχος του οικονομικού έτους 2024 του Κολούμπια καταχωρίζει το δεύτερο πρόγραμμα στο Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ, αναφέρει το «Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ» ως «ενδιάμεσο φορέα» και καταγράφει χρηματοδότηση ύψους 25.327 δολαρίων.
Το Ίδρυμα Ερευνών του Πολιτειακού Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης εμφανίζει ελεγκτικές εγγραφές για πέντε προγράμματα που συνδέονται με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας, συνολικού ύψους 949.915 δολαρίων, κατά την περίοδο 2010-2021.
Οι πολιτειακοί έλεγχοι της Φλόριντα καταγράφουν δαπάνες ύψους 1.195.795 δολαρίων, οι οποίες διοχετεύθηκαν μέσω του Υπουργείου Άμυνας από το 2012 έως το 2021, χωρίς να προσδιορίζονται όλα τα πανεπιστήμια που έλαβαν αυτή τη χρηματοδότηση.
Πανεπιστημιακά αρχεία συνδέουν τουλάχιστον ορισμένες από τις επιχορηγήσεις με το Πανεπιστήμιο της Κεντρικής Φλόριντα και το Πανεπιστήμιο της Φλόριντα. Μια έκδοση της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Φλόριντα αναφέρει ένα πρόγραμμα χρηματοδοτούμενο από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας, με τίτλο «Συνδυασμένες επιδράσεις μεγέθους και ρυθμού σε σκυρόδεμα εξαιρετικά υψηλών επιδόσεων», το οποίο ξεκίνησε το 2012. Παρότι το ενημερωτικό δελτίο ενέτασσε το πρόγραμμα στην κατηγορία «Χρηματοδοτούμενη έρευνα», δεν προσδιόριζε το ποσό που έλαβε το πανεπιστήμιο από το υπουργείο για τη μελέτη.
Απαντώντας σε αίτημα σχολιασμού σχετικά με διαφορετική σύμβαση ύψους 150.000 δολαρίων, η οποία άρχισε τον Μάρτιο του 2015 και κατονόμαζε το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ, εκπρόσωπος του ιδρύματος δήλωσε ότι «το UC Berkeley συμμορφώνεται με όλους τους νόμους και τους κανονισμούς που διέπουν τις συμβάσεις και τις δωρεές από ξένες πηγές».
Ο εκπρόσωπος επισήμανε ότι το πανεπιστήμιο ασχολείται αποκλειστικά με βασική έρευνα και πρόσθεσε ότι «κάθε κυβέρνηση, κάθε ερευνητής και κάθε άνθρωπος στον κόσμο μπορεί να διαβάσει τα αποτελέσματα της έρευνάς μας σε επιστημονικές δημοσιεύσεις που διατίθενται ελεύθερα».
Το UC Berkeley δεν απάντησε σε πρόσθετες ερωτήσεις σχετικά με τον σκοπό της χρηματοδότησης από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας. Άλλα πανεπιστήμια με τα οποία επικοινώνησε το Drop Site είτε δεν ανταποκρίθηκαν στα αιτήματα σχολιασμού είτε δήλωσαν ότι δεν μπορούσαν να παράσχουν πληροφορίες σχετικά με τις αναφερόμενες χρηματοδοτήσεις.
Πέρα από τα στοιχεία των ελέγχων, δημόσια διαθέσιμες πληροφορίες μεμονωμένων ερευνητών παρέχουν επιπλέον ενδείξεις για την έκταση της χρηματοδότησης αμερικανικών ερευνητικών προγραμμάτων από τον ισραηλινό στρατιωτικό τομέα.
Τον Φεβρουάριο, το The Nation ανέφερε ότι οι ερευνητές υπολογιστικής όρασης Μουμπάρακ Σαχ και Αμπχιτζίτ Μαχαλάνομπις έλαβαν το 2020 επιχορήγηση ύψους 200.000 δολαρίων από την Elbit Systems of America, για την ανάπτυξη τεχνολογίας «αναγνώρισης ανθρώπινης δραστηριότητας». Ο Μαχαλάνομπις έλαβε επιπλέον 60.000 δολάρια για αλγορίθμους εντοπισμού αντικειμένων και αναγνώρισης ανθρώπινης δραστηριότητας.
Στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ, η ιστοσελίδα ερευνητικού έργου του καθηγητή αεροδιαστημικής μηχανικής Ίντερτζιτ Τσόπρα αναφέρει δύο επιχορηγήσεις του ισραηλινού υπουργείου: 150.000 δολάρια για την «Αυτόνομη λειτουργία μικροελικοπτέρων», κατά την περίοδο 2011-2012, και 300.000 δολάρια για την «Αερομηχανική ελικοπτέρων σε πτήση υψηλής ταχύτητας», κατά την περίοδο 2014-2016.
Βιογραφικό σημείωμα που κατατέθηκε από διαφορετικό ερευνητή στο πλαίσιο άλλης διαδικασίας ενώπιον του Γραφείου Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας και Εμπορικών Σημάτων των ΗΠΑ αναφέρει χρηματοδότηση 150.000 δολαρίων από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας για το πρόγραμμα «Λειτουργική στόχευση τρομοκρατικών δικτύων: Μια προσέγγιση μεγάλων δεδομένων», από τον Φεβρουάριο του 2017 έως τον Δεκέμβριο του 2018. Αναφέρει επίσης χρηματοδότηση 153.520 δολαρίων για το πρόγραμμα «Ταχείς αλγόριθμοι για την κεντρικότητα διαμεσολάβησης ομάδων σε μαζικά κοινωνικά δίκτυα».
Αρχεία του Πανεπιστημίου Πρίνστον συνδέουν τον φυσικό Μάικλ Ρόμαλις με σύμβαση ύψους 600.000 δολαρίων, με τίτλο «Παλμικό βαθμωτό ατομικό μαγνητόμετρο». Η έκθεση του πανεπιστημίου για τις χρηματοδοτούμενες επιχορηγήσεις του οικονομικού έτους 2018 κατονομάζει ως χρηματοδότες το Υπουργείο Άμυνας της κυβέρνησης του Ισραήλ και την Υπηρεσία Συνεργασίας για την Αμυντική Ασφάλεια. Η σύμβαση κάλυπτε την περίοδο από τον Ιούλιο του 2015 έως τον Ιούνιο του 2019.
Τα ενημερωτικά δελτία της Πολυτεχνικής Σχολής του Texas Tech University καταγράφουν ακόμη μία επιχορήγηση, ύψους 400.000 δολαρίων, από το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας για την έρευνα ενός «σφραγισμένου συστήματος μικροκυμάτων υψηλής ισχύος τύπου Vircator». Ως ερευνητές κατονομάζονται οι Τζέιμς Ντίκενς, Τζον Μανκόφσκι και Αντρέας Νόιμπερ. Το ίδιο ποσό και ο ίδιος τίτλος εμφανίζονται στα ενημερωτικά δελτία τόσο του Ιανουαρίου 2014 όσο και του Απριλίου 2015.
Η τεχνολογία vircator διαθέτει σαφή στρατιωτική εφαρμογή. Το Κέντρο Παλμικής Ισχύος και Ηλεκτρονικών Ισχύος του Texas Tech περιγράφει τα vircator ως συμπαγείς πηγές μικροκυμάτων υψηλής ισχύος. Αναφέρει επίσης ότι το έργο του περιλαμβάνει τον συντονισμό πομπών εγκατεστημένων σε οχήματα, με χρονισμό μέσω GPS, ώστε να δημιουργείται ένα μικροκυματικό «θερμό σημείο» σε επιλεγμένη τοποθεσία — εφαρμογή που θα μπορούσε να χρησιμεύσει στην αντιμετώπιση σμηνών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Ο σκοπός μιας διαφορετικής ροής χρηματοδότησης στο Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν, η οποία συνδεόταν με το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας, προκύπτει λιγότερο καθαρά από τα δημόσια αρχεία. Η οικονομική έκθεση του UT Austin για το οικονομικό έτος 2013 καταγράφει δαπάνες ύψους 58.992 δολαρίων βάσει εντολής αγοράς του ισραηλινού Υπουργείου Άμυνας. Τα πολιτειακά ελεγκτικά αρχεία καταγράφουν δαπάνες με την ίδια εντολή αγοράς από το 2010 έως το 2014, συνολικού ύψους 299.952 δολαρίων.
Το ελεγκτικό αρχείο περιλαμβάνει ακόμη περισσότερες δαπάνες που αποδίδονται ονομαστικά στον ισραηλινό στρατιωτικό τομέα. Σε αυτές περιλαμβάνονται καταγεγραμμένες χρηματοδοτήσεις προς το Northwestern University και το Washington University στο Σεντ Λούις, καθώς και επαναλαμβανόμενες εγγραφές για το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας σε ελέγχους της Πολιτείας της Βιρτζίνια.
Η αδιαφανής φύση ορισμένων μορφών υποστήριξης που εντοπίστηκαν στα δημόσια αρχεία σημαίνει, ωστόσο, ότι η οικονομική βοήθεια και οι παροχές σε είδος προς τα πανεπιστήμια ενδέχεται να μην έχουν καταγραφεί σε κανένα ελεγκτικό αρχείο.
Στο Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Ντάλας, οι Χαοράν Γουέι και Νάσερ Κεχταρναβάζ δημιούργησαν σύστημα βιντεοεπιτήρησης στο πλαίσιο μελέτης. Η δημοσιευμένη επιστημονική εργασία ανέφερε ότι η έρευνα «χρηματοδοτήθηκε από την Elbit Systems of America μέσω σύμβασης με το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Ντάλας», χωρίς να προσδιορίζει το ύψος της οικονομικής υποστήριξης. Η έκθεση σημείωνε επίσης ότι η εταιρεία είχε παραχωρήσει «βίντεο μακρινής λήψης» για να βοηθήσει στη διεξαγωγή της έρευνας σχετικά με την αναγνώριση στόχων.
Οι ερευνητές δεν ανταποκρίθηκαν στα αιτήματα σχολιασμού σχετικά με τη φύση του έργου τους και τις σχέσεις τους με την Elbit.
Το κενό στη γνωστοποίηση των χρηματοδοτήσεων
Το Άρθρο 117 του Νόμου περί Ανώτατης Εκπαίδευσης απαιτεί γενικά από κάθε πανεπιστήμιο που λαμβάνει ομοσπονδιακή βοήθεια να δηλώνει τις δωρεές και τις συμβάσεις από ξένες πηγές, όταν η αξία τους ανέρχεται σε τουλάχιστον 250.000 δολάρια. Στην υποχρέωση αυτή περιλαμβάνονται και οι πολυετείς συμβάσεις που συμπληρώνουν το συγκεκριμένο όριο κατά τη συνολική διάρκειά τους.
Σύμφωνα με το παράδειγμα του Υπουργείου Παιδείας, μια πενταετής ερευνητική σύμβαση αξίας 50.000 δολαρίων ετησίως πρέπει να δηλωθεί κατά την υπογραφή της, επειδή η συνολική αξία της σε όλη τη διάρκεια ισχύος της ανέρχεται σε 250.000 δολάρια.
Ο γενικός επιθεωρητής του Υπουργείου Παιδείας προειδοποίησε τον Φεβρουάριο του 2025 ότι η εποπτεία του συστήματος ήταν ανεπαρκής και ότι δεν υπήρχαν οι αναγκαίοι μηχανισμοί ελέγχου για να διασφαλίζεται η τήρηση των υποχρεώσεων γνωστοποίησης.
Τα ισχύοντα όρια γνωστοποίησης διευκολύνουν επίσης ξένα κράτη να καταβάλλουν ποσά χαμηλότερα από τις 250.000 δολάρια, αποφεύγοντας με αυτόν τον τρόπο την ενεργοποίηση των σχετικών υποχρεώσεων. Τα ποσά αυτά, ωστόσο, μπορεί να είναι σημαντικά για μεμονωμένα ερευνητικά προγράμματα.
Η απουσία επαρκούς εποπτείας έχει συμβάλει στη διαμόρφωση μιας κατάστασης στην οποία ένοπλες δυνάμεις ξένου κράτους —οι οποίες βρίσκονται υπό αυξανόμενο έλεγχο στις Ηνωμένες Πολιτείες για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αντιμετωπίζουν κατηγορίες περί γενοκτονίας ενώπιον διεθνών δικαστηρίων— μπόρεσαν να δαπανήσουν εκατομμύρια δολάρια για τη χρηματοδότηση στρατιωτικής έρευνας σε αμερικανικά πανεπιστήμια.
Οι συγκεκριμένες σχέσεις τίθενται πλέον υπό αυστηρότερο έλεγχο, σε μια περίοδο κατά την οποία η αμερικανική κοινή γνώμη έχει στραφεί σε μεγαλύτερο βαθμό εναντίον του Ισραήλ, εξαιτίας της γενοκτονίας στη Γάζα και της ισραηλινής συμπεριφοράς σε άλλες περιφερειακές συγκρούσεις.
«Κανένα πανεπιστήμιο που σέβεται τον εαυτό του δεν θα έπρεπε να δέχεται χρηματοδότηση από το Ισραήλ, δεδομένης της αποσταθεροποιητικής, καταστροφικής και απάνθρωπης χρήσης των αμερικανικών όπλων από μέρους του», δήλωσε ο Χάρτουνγκ.
