Η taz δημοσιεύει εκτενές ρεπορτάζ για το ακροδεξιό παρελθόν του Μάκη Βορίδη, νέου υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου, ενώ η FAZ αναφέρεται εκ νέου στο δυστύχημα των Τεμπών.
Καθήκοντα υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου ανέλαβε πριν λίγες ημέρες ο Μάκης ΒορίδηςΕικόνα: Michalis Karagiannis/Eurokinissi/picture alliance
Εκτενές ρεπορτάζ για τον νέο υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου Μάκη Βορίδη φιλοξενεί η tageszeitung εστιάζοντας ιδίως στο ακροδεξιό έως «φασιστικό» παρελθόν του επιφανούς στελέχους της κυβερνώσας Νέας Δημοκρατίας.
«Ο Μαυρουδής “Μάκης” Βορίδης φοράει ένα σκουρόχρωμο παλτό και κρατάει ένα τσεκούρι. Κυκλοφορεί με ομοϊδεάτες του στην Αθήνα κυνηγώντας αριστερούς διαδηλωτές, που διαδηλώνουν ειρηνικά ενάντια στα εκτενή φαινόμενα αστυνομικής βίας στην αναρχική γειτονιά των Εξαρχείων», γράφει η taz για τη γνωστή φωτογραφία του Βορίδη από το 1985.
Όπως εξηγεί ακόμη το γερμανικό μέσο, εκείνη την περίοδο ο Βορίδης διατελούσε γενικός γραμματέας «της νεολαίας του ακροδεξιού ΕΠΕΝ, που είχε ιδρύσει από τη φυλακή ο πρώην δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος – έναν άνθρωπο για τον οποίο ο Βορίδης πλέκει εγκώμιο με ατάκες όπως “Η σωτηρία της χώρας έρχεται από τη φυλακή”. Λίγο πριν από αυτό το επεισόδιο ο Βορίδης, ιδρυτής και ηγέτης του εθνικιστικού κινήματος “Ελεύθεροι Μαθητές”, είχε αποκλειστεί ομοφώνως από τον Σύλλογο Φοιτητών Νομικής της Αθήνας».
Από τα πρώτα του βήματα στην πολιτική ο Βορίδης δραστηριοποιήθηκε σε διάφορες ακροδεξιές οργανώσεις, όπως οι ΕΠΕΝ, ΝΟΠΟ και άλλεςΕικόνα: Giannis Panagopoulos/ANE/picture alliance
Αργότερα, συνεχίζει η taz, «με το ψευδώνυμο Mavor ο Βορίδης δραστηριοποιήθηκε και στη ΝΟΠΟ, τη Ναζιστική Οργάνωση Παναθηναϊκών Οπαδών. Ίδρυσε και ηγήθηκε επίσης του Ελληνικού Μετώπου – κόμμα που διατηρούσε στενές επαφές με το γαλλικό Front National – ενώ εν συνεχεία υπήρξε και βουλευτής του υπερεθνικιστικού ΛΑΟΣ». Τον δρόμο για την εκτόξευση της πολιτικής του καριέρας τον άνοιξε «ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, που έφερε τον Βορίδη στη Νέα Δημοκρατία, προκειμένου να ενισχύσει το δεξιό προφίλ του κόμματος – φοβούμενος ιδίως την άνοδο του Αλέξη Τσίπρα και του ΣΥΡΙΖΑ».
Έως σήμερα ο Βορίδης έχει περάσει από πολλά υπουργεία και γενικώς πολιτικά αξιώματα και σύμφωνα με το μέσο του Βερολίνου «η επιλογή του ως υπουργού Μετανάστευσης δεν προμηνύει τίποτα το θετικό. Το μίσος εναντίον των μεταναστών αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του ρεπερτορίου του Βορίδη, ο οποίος ως επικεφαλής του Ελληνικού Μετώπου ζητούσε τις ψήφους των Ελλήνων με σλόγκαν όπως “Η βάρκα γέμισε. Κόκκινη κάρτα στους λαθρομετανάστες. Απελάσεις τώρα!” ή “Πώς γίνεται οι λαθρομετανάστες να ευθύνονται μόνο τα τελευταία τέσσερα χρόνια για 280 δολοφονίες, 6.700 κλοπές, 200 βιασμούς και 3.000 εγκλήματα με ναρκωτικά; Ψηφίστε τον Μάκη Βορίδη!”.
Ο Βορίδης εξάλλου έδειξε ήδη μόλις ανέλαβε τα καθήκοντά του τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει τους μετανάστες: ανακοίνωσε πως αποσύρει τις διατάξεις που επιτρέπουν στους μετανάστες από κράτη εκτός ΕΕ να καταθέσουν ως τον Σεπτέμβριο αίτηση μακροχρόνιας παραμονής στην Ελλάδα, εφ’ όσον έχουν ζήσει τρία χρόνια στη χώρα και έχουν δουλειά. Και αυτό παρ’ ότι η χώρα έχει επειγόντως ανάγκη από εργατικό δυναμικό. Όταν ρωτήθηκε για την πρωτοβουλία του αυτή, ο Βορίδης απάντησε στο στιλ του Ντόναλντ Τραμπ: “Αυτό είναι κάτι που το αποφασίζω εγώ”».
Εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες κατέβηκαν στους δρόμους της Αθήνας στην επέτειο των δύο ετών από την τραγωδία των ΤεμπώνΕικόνα: ARIS MESSINIS/AFP
«Οι πολίτες της νοτιοανατολικής Ευρώπης εκδηλώνουν τη δυσαρέσκειά τους απέναντι στις αποτυχίες του κράτους τους», γράφει η FAZ. Έπειτα από τραγωδίες όπως αυτή στο κλαμπ του Κότσανι ή το σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών, όλοι αναρωτιούνται ποιο είναι το μερίδιο ευθύνης του κράτους. «Ξεκινάει ένα γαϊτανάκι ερωτήσεων», που αφορά το κατά πόσο «η Δικαιοσύνη θα επιτελέσει ορθά το έργο της» και εάν «θα καταδικαστούν πραγματικά εκείνοι που φταίνε διά των πράξεων ή των παραλείψεών τους για τον θάνατο τόσων πολλών νέων ανθρώπων».
Στην τραγωδία των Τεμπών για παράδειγμα «φαίνεται πως η αμαξοστοιχία μετέφερε άκρως εύφλεκτα χημικά, […] με αποτέλεσμα να χαθούν στις φλόγες του ατυχήματος ακόμη και άνθρωποι που θα μπορούσαν να έχουν επιβιώσει […] Το δυστύχημα προκάλεσε θλίψη σε ολόκληρη τη χώρα – αλλά και οργή, όταν πολλοί άνθρωποι στην Ελλάδα άρχισαν να υποπτεύονται πως η κυβέρνηση υπό τον Κυριάκο Μητσοτάκη όχι μόνο δεν προσπαθεί να βρει τα αίτια της τραγωδίας, αλλά προσπαθεί και μάλιστα συστηματικά να παρεμποδίσει τις σχετικές έρευνες», αναφέρει η FAZ, κάνοντας ειδική μνεία μεταξύ άλλων στο μπάζωμα του τόπου του δυστυχήματος και προσθέτοντας ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει ακολουθήσει παρόμοια τακτική «και στο σκάνδαλο των υποκλοπών».
Οι διαδηλωτές στην Ελλάδα απαιτούν τη διαλεύκανση των αιτιών του δυστυχήματος και δικαιοσύνη για τους νεκρούςΕικόνα: Aristidis Vafeiadakis/ZUMA Press Wire/IMAGO
Το δε γεγονός ότι «οι οικογένειες των θυμάτων προσέλαβαν με δικά τους έξοδα πραγματογνώμονες για τη διερεύνηση του ατυχήματος λέει πολλά για την έλλειψη εμπιστοσύνης πολλών Ελλήνων προς το κράτος και την κυβέρνηση».
Αξιοσημείωτο είναι επίσης το ότι σε όλες τις χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης που βρίσκονται σε πολιτική κρίση το τελευταίο διάστημα και σημειώνονται μαζικές κινητοποιήσεις εναντίον της εκάστοτε κυβέρνησης «δεν έχει προκύψει καμία κομματική πολιτική εναλλακτική. Οι φοιτητές που διαδηλώνουν στη Σερβία είναι μάλιστα περήφανοι που δεν έχουν καμία σχέση με κάποιο κόμμα. […] Αντιστοίχως στην Ελλάδα η αντιπολίτευση δεν μπόρεσε να επωφεληθεί ιδιαίτερα από την ελλιπή διερεύνηση της τραγωδίας των Τεμπών.
Μόνο στη Βουλγαρία προέκυψε μία νέα πολιτική δύναμη από τις διαδηλώσεις των πολιτών το 2020 και το 2021 ενάντια στη διεφθαρμένη εξουσία, […] η οποία έπειτα από σωρεία λαθών βρίσκεται και πάλι στην αντιπολίτευση» – μία περίπτωση που κατά τη FAZ δείχνει ίσως πως, όταν «το αντιπολιτευόμενο πνεύμα των δρόμων» έρχεται στην εξουσία, ενδέχεται να μην μπορέσει να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις.
Έκρυθμη η κατάσταση στην Τουρκία, πάνω από 340 συλλήψεις
22/03/2025 13:19
Ο δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου αναμενόταν σήμερα να ανακριθεί και πάλι από την αστυνομία, την επομένη μαζικών διαδηλώσεων, που επεκτάθηκαν στα δύο τρία των επαρχιών της Τουρκίας.
Συνολικά, από την Τετάρτη έχουν πραγματοποιηθεί συγκεντρώσεις σε τουλάχιστον 55 από τις 81 τουρκικές επαρχίες, σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου.
Το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε σήμερα, σύμφωνα με το Reuters, ότι οι τουρκικές αρχές έχουν θέσει υπό κράτηση 343 ανθρώπους σε διαδηλώσεις στη διάρκεια της νύχτας που έγιναν σε διάφορες πόλεις της χώρας κατά της σύλληψης του Ιμάμογλου. Το υπουργείο δήλωσε ότι οι συλλήψεις έγιναν για να αποτραπεί η «διατάραξη της δημόσιας τάξης» και προειδοποίησε ότι οι αρχές δεν θα ανεχθούν «το χάος και τις προκλήσεις».
Ο 53χρονος δήμαρχος, που συνελήφθη τα ξημερώματα της Τετάρτης στο σπίτι του, αναμενόταν να ανακριθεί και πάλι σήμερα το πρωί από την αστυνομία για τις κατηγορίες περί «υποστήριξης τρομοκρατικής οργάνωσης», σύμφωνα με μέσα ενημέρωσης.
Σύμφωνα με το κόμμα του, ο Ιμάμογλου θα ανακριθεί στη συνέχεια από τον γενικό εισαγγελέα της Κωνσταντινούπολης αργά το απόγευμα, πριν εμφανιστεί ενώπιον του δικαστηρίου.
Η αντιπολίτευση κάλεσε σε νέες διαδηλώσεις σήμερα το βράδυ.
Σύμφωνα με τον δικηγόρο του, η ανάκριση του δημάρχου για την κατηγορία «διαφθοράς», χθες, διήρκησε «έξι ώρες». «Ο κ. Ιμάμογλου αρνήθηκε όλες τις κατηγορίες που περιλαμβάνονται σε έγγραφο 121 σελίδων», δήλωσε ο δικηγόρος του Μεχμέτ Πεχλιβάν.
Ο Οζγκούρ Οζέλ, πρόεδρος του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), στο οποίο ανήκει ο Ιμάμογλου, δήλωσε ότι 300.000 άνθρωποι διαδήλωσαν στην Κωνσταντινούπολη, συμπεριλαμβανομένων αρκετών δεκάδων χιλιάδων που κατάφεραν να φθάσουν στο δημαρχείο της πόλης παρά τα οδοφράγματα της αστυνομίας. Επεισόδια ξέσπασαν μεταξύ διαδηλωτών και των δυνάμεων της τάξης, με την αστυνομία να κάνει χρήση χημικών και εκτοξευτήρων νερού στην Σμύρνη και την Άγκυρα, σύμφωνα με ανταποκριτές του AFP.
Τρίτη νύχτα ταραχών η χθεσινή μετά τη σύλληψη Ιμάμογλου
Χθες χιλιάδες διαδηλωτές αψήφησαν τις απαγορεύσεις των Αρχών και πραγματοποίησαν μαζικές διαδηλώσεις – οι πιο μαζικές ως τώρα, σύμφωνα με την αντιπολίτευση – σε πολλές πόλεις της Τουρκίας παρά την προειδοποίηση του προέδρου της χώρας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι δεν θα γίνουν ανεκτές.
Turkey: Opposition says 300.000 people on the streets now in support of Istanbul’s mayor, Ekrem Imamoglu Protests today in other 45 cities. pic.twitter.com/LkMUwAzpRG
Με δακρυγόνα και σπρέι πιπεριού οι δυνάμεις καταστολής κινήθηκαν κατά εκατοντάδων διαδηλωτών,που επιχείρησαν να περάσουν από οδόφγραγμα στο ιστορικό υδραγωγείο της Κωνσταντινούπολης πετώντας φωτοβολίδες, πέτρες και άλλα αντικείμενα κατά των αστυνομικών.
— Brian’s Breaking News and Intel (@intelFromBrian) March 21, 2025
🟡NOW: Police cracked down hard in Istanbul as protesters attempted to storm the heavily barricaded Taksim Square. Protesters repeatedly pushed against police lines but were met with relentless tear gas barrages. pic.twitter.com/CToprfjQbd
Ο αρχηγός του CHP, Οζγκούρ Οζέλ διαβεβαίωσε ότι 300.000 διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν χθες το βράδυ στην Κωνσταντινούπολη, μόλις έληξε η νηστεία του Ραμαζανιού, για να στηρίξουν τον προφυλακισμένο Ιμάμογλου, μολονότι ο Ερντογάν είχε διαμηνύσει νωρίτερα ότι δεν θα υποχωρήσει απέναντι στην «τρομοκρατία του δρόμου».
Cumhurbaşkanı Erdoğan: “Türkiye, sokakta bulunmuş bir ülke değildir.
«Μη σιωπάς, διαφορετικά σύντομα θα έρθει η σειρά σου», φώναζαν οι διαδηλωτές. Ορισμένοι κρατούσαν πλακάτ με συνθήματα υπέρ του Ιμάμογλου, όπως «Μην φοβάσαι, ο λαός είναι εδώ» και «Δίκαιο, νόμος, δικαιοσύνη».
22:10 An itibariyle Akdeniz Üniversitesinde polis, öğrencilere tazyikli su ile mudahale ediyor. pic.twitter.com/bX2le9TxbG
Αύρες νερού κατά διαδηλωτών σε Άγκυρα και Σμύρνη
Η αστυνομία χρησιμοποίησε αύρες νερού για να διαλύσουν το πλήθος των διαδηλωτών στην πρωτεύουσα Άγκυρα και στη Σμύρνη – παραδοσιακό προπύργιο της αξιωματικής αντιπολίτευσης – ενώ χιλιάδες Τούρκοι κατέβηκαν στους δρόμους πολλών άλλων πόλεων με βασικό αίτημα την παραίτηση της κυβέρνησης Ερντογάν.
Σύμφωνα με τον υπουργό Εσωτερικών της Τουρκίας, τουλάχιστον 97 διαδηλωτές συνελήφθησαν σε όλη τη χώρα.
Μια παλαιότερη συνέντευξη του Επίτιμου Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Χρίστου Χριστοδούλου με αφορμή την είδηση ότι ο Τράμπ κέφτεται να πουλήσει F-35 στην Τουρκία
Στόχος της [Τουρκίας] είναι να κατασκευάσει το δικό της μαχητικό, εξασφαλίζοντας λογισμικό από όποια πηγή (χώρα) είναι δυνατόν, πράγμα όμως πολύ δύσκολο.
Είναι γνωστό ότι εδώ και δύο περίπου χρόνια η Τουρκίαέχει αποκλειστεί από το πρόγραμμα των αεροσκαφών (Α/Φ) F-35. Από τότε και σχεδόν καθημερινά αναφέρεται ότι ο βασικός λόγος είναι η προμήθεια των ρωσικών συστημάτων S-400. Πριν τοποθετηθώ στον ακριβή λόγο της αποπομπής της Τουρκίας από το πρόγραμμα αυτό θα πρέπει εν συντομία να αναφερθούν ορισμένα στοιχεία αυτού.
Συγκεκριμένα, το F-35 προέκυψε από την ανάγκη των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ να αντικαταστήσουν έναν αριθμό διαφορετικών μαχητικών αεροσκαφών με ένα μόνο τύπο. Γι’ αυτό το λόγο το αεροσκάφος έχει τρεις εκδόσεις.
F-35A, συμβατικής απογείωσης και προσγείωσης.
F-35B, σύντομης απογείωσης και κάθετης προσγείωσης.
F-35C, για επιχειρήσεις με βάση αεροπλανοφόρα.
Στόχος λοιπόν του προγράμματος, ήταν και είναι η παραγωγή ενός Α/Φ 5ης γενιάς, πολλαπλού ρόλου με χαμηλό κόστος πτήσης και συντήρησης, ικανού να αναλαμβάνει αποστολές αναχαίτισης, κρούσης και υποστήριξης και να τις φέρνει εις πέρας αποτελεσματικά και με αυξημένες πιθανότητες επιβίωσης.
Κατά την φάση της ανάπτυξης του, πέραν των ΗΠΑ, συμμετείχαν και άλλες χώρες υπό εταιρική μορφή, όπως είναι το ΗΒ, η Ιταλία, η Αυστραλία, ο Καναδάς, η Δανία, η Νορβηγία και η Τουρκία. Η εν λόγω συνεργασία ξεκίνησε περίπου το 2000, όπου κάθε χώρα είχε προσδιορίσει τον αριθμό των Α/Φ που επιθυμεί να αποκτήσει σύμφωνα με τις ανάγκες της, καθώς και το επίπεδο συμμετοχής της στο πρόγραμμα. Παράλληλα, υπήρξαν χώρες όπως το Ισραήλ και η Σιγκαπούρη, που εξασφάλισαν άδεια εξαγωγής και συνεργασίας με τις ΗΠΑ, όπως επίσης και χώρες που εκδήλωσαν ενδιαφέρον για προμήθεια του Α/Φ (Βέλγιο, Ιαπωνία, Πολωνία και Νότιος Κορέα). Η χώρα μας για εξέφρασε ενδιαφέρον αγοράς 20 Α/Φ στις 7 Φεβρουαρίου 2017, ταυτόχρονα με το αίτημα αναβάθμισης των Α/Φ F-16 σε VIPER.
Η Τουρκία λοιπόν εντάχθηκε στο τρίτο εταιρικό επίπεδο στις 12 Ιουλίου 2002, με οροφή τα 120 Α/Φ, αφού απέρριψε πρώτα την αγορά Α/Φ Eurofighter Typhoons. Κατά την εξέλιξη του προγράμματος ανέλαβε την κατασκευή μερών της ατράκτου, καθώς και ορισμένων ακόμη συνθετικών μερών-υλικών του Α/Φ. Οι συμφωνίες συμπαραγωγής με τις τουρκικές αρχές και τις εταιρίες που ανέλαβαν τα έργα αυτά, ολοκληρώθηκαν στο τέλος του 2007.
Τον Ιανουάριο του 2011, υπήρξαν οι πρώτες ενδείξεις ότι η τουρκική πλευρά αναθεωρεί τη συμμετοχή της στο πρόγραμμα, ενώ παράλληλα άρχισαν τριβές σε πολιτικό επίπεδο με τις ΗΠΑ, λόγω επιδείνωσης των σχέσεων Τουρκίας Ισραήλ (πλοίο Mavi Marmara). Επιπλέον, το κόστος ανά μονάδα Α/Φ άρχισε να αυξάνει σημαντικά, οπότε η τουρκική πλευρά αναθεώρησε τον τελικό αριθμό σε 100 αντί των 120 Α/Φ της αρχικής συμφωνίας, λόγω κόστους. Λίγο αργότερα, τον Μάρτιο του 2011, η Τουρκία μαζί με ορισμένους ακόμη εταίρους, εκφράζει την απαίτηση να έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα του Α/Φ.
Είναι χαρακτηριστική η δήλωση του τότε υπουργού Άμυνας Vecdi Gönül, ο οποίος είπε ότι οι συνομιλίες των δύο πλευρών δεν κατέληξαν σε συμφωνία, οπότε με τις συνθήκες αυτές η Τουρκία δεν θα αποδεχθεί το Α/Φ F-35. Από το 2012 και μετά, η τουρκική πλευρά προσπάθησε να εξασφαλίσει περισσότερα προνόμια προς όφελος των εταιριών της, διαπραγματευόμενη αντισταθμιστικά οφέλη. Από την αρχή της συμμετοχής της επένδυσε περίπου 195 εκ $, ενώ το πρόγραμμα των 100 μαχητικών θα ξεπερνούσε το αρχικό ποσό των 16 και θα προσέγγιζε τα 18-19 δις $, με λιγότερα όμως Α/Φ. Εδώ πρέπει να αναφερθεί ότι αρχικά τα ποσά αυτά είχαν υπολογιστεί με ισοτιμία περίπου στις 1,8 λίρες/δολάριο, ενώ σήμερα η ισοτιμία είναι στις 8,3 λίρες/δολάριο. Τελικά στις 30 Ιουνίου 2018, η Τουρκία παραλαμβάνει το πρώτο της Α/Φ στις εγκαταστάσεις της Lockheed Martin στο Fort Worth του Texas.
Στο μεσοδιάστημα όμως, βλέπουμε δηλώσεις αξιωματούχων της Τουρκίας όπως αυτή του Πρωθυπουργού Αχμέτ Νταβούτογλου σε ομιλία του στο Κοτζάελι στις 8 Φεβ 2015, όπου χαρακτηριστικά είπε:
«Ο στόχος μας για το 2023 είναι να μετατρέψουμε την Τουρκία σε παγκόσμια δύναμη. Είμαστε αποφασισμένοι να την κάνουμε μια χώρα ισχυρή που θα φτιάχνει το δικό της τανκ, το δικό της αεροπλάνο, το δικό της πολεμικό πλοίο».
Το ίδιο ανέφερε και ο τότε Τούρκος Υπουργός Άμυνας Νουρετίν Τσανικλί σε δηλώσεις του, δηλαδή ότι:
«Μέχρι το 2023 η Τουρκία θα έχει προχωρήσει στην κατασκευή του πρώτου δικού της μαχητικού αεροσκάφους. Το μαχητικό αεροσκάφος TF-X θα είναι το πρώτο που θα έχει εξ’ ολοκλήρου κατασκευαστεί στην Τουρκία, που διαθέτει πλέον την τεχνογνωσία και τα μέσα για να προχωρήσει σε αυτό το σημαντικό βήμα στον τομέα της αμυντικής της βιομηχανίας, αλλά και της οικονομίας της χώρας».
Ήδη λοιπόν η Τουρκία από το 2015 τοποθετείται ανοικτά σε ότι αφορά στις προθέσεις της για την αμυντική της βιομηχανία. Για το φιλόδοξο αυτό πρόγραμμα κατασκευής μαχητικού Α/Φ προϋπολογίζει μια αρχική δαπάνη ύψους 100 δις $. Αν συνυπολογίσουμε το πρόγραμμα των F-35 και των υπολοίπων οπλικών συστημάτων που σχεδιάζει η τουρκική πλευρά, μπορούμε εύκολα να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι το συνολικό κόστος αυτών τείνει στα 500 δις $, με ότι αυτό συνεπάγεται για την εσωτερική της οικονομία.
Το θέμα της προμήθειας των F-35 από πλευράς Τουρκίας, είχε μεγάλο ενδιαφέρον στην πρώτη μου επικοινωνία ως Α/ΓΕΑ με τους διαπιστευμένους δημοσιογράφους στο ΥΠΕΘΑ τον Οκτώβριο 2017, όπου τέθηκε το ερώτημα γιατί αναβαθμίζουμε τα F-16 και δεν προχωράμε με τα χρήματα αυτά σε προμήθεια F-35, ενώ η άλλη πλευρά θα το φέρει σύντομα στην περιοχή. Έχοντας υπόψη όλα όσα διαδραματιζόταν το διάστημα εκείνο μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας, η απάντηση μου ήταν:
«Δεν με απασχολεί το F-35 αφού δεν θα το πάρουν, αλλά και αν τελικά το πάρουν ο αριθμός δεν θα είναι αυτός που καθορίστηκε στην αρχική συμφωνία. Το βάρος σήμερα δίνεται στη μάζα των μαχητικών της Τουρκίας που είναι τα F-16, όπου εκεί όμως έχουμε και θα έχουμε μεγάλη ποιοτική υπεροχή».
Επιπλέον, επειδή δεν ήταν γνωστά στο ευρύ κοινό τα πραγματικά μεγέθη κόστους του προγράμματος της αναβάθμισης των Α/Φ μας, δεν μπορούσε να γίνει κατανοητό ότι με τα χρήματα αυτά οριακά θα παίρναμε 6-7 Α/Φ. Φυσικά η τοποθέτηση μου αυτή δέχθηκε τότε μεγάλης κριτικής.
Έτσι λοιπόν φτάσαμε στις 18 Ιουνίου 2018 όπου η Γερουσία των ΗΠΑ προειδοποίησε την Τουρκία για έξοδο της από το πρόγραμμα των F-35, στην περίπτωση που αυτή αποκτήσει το ρωσικό οπλικό σύστημα S-400, κάτι που πραγματοποιήθηκε λίγο αργότερα, λόγω της μεταφοράς των συστημάτων αυτών στο έδαφος της.
Από την ανάλυση των γεγονότων όπως καταγράφηκαν παραπάνω, είναι ξεκάθαρο αυτό που ανέφερα από το 2017 όχι μόνο προφορικά αλλά και γραπτά, ότι δηλαδή από την στιγμή που η Τουρκία δεν εξασφάλισε πηγαίο κώδικα από το F-35 για να «χτίσει» το δικό της Α/Φ, δεν επιθυμούσε την παραλαβή των Α/Φ αυτών. Στόχος της είναι να κατασκευάσει το δικό της μαχητικό, εξασφαλίζοντας λογισμικό από όποια πηγή (χώρα) είναι δυνατόν, πράγμα όμως πολύ δύσκολο. Η ίδια λοιπόν αποφάσισε με την προμήθεια των S-400 να την απομακρύνουν από το εταιρικό σχήμα του F-35, δαπανώντας περίπου 4 δις $, αποφεύγοντας τυχόν ποινικές ή άλλες ρήτρες σε βάρος της ενώ τώρα διεκδικεί ή ίδια ανάλογες αποζημιώσεις. Ταυτόχρονα, αναβάθμισε τις σχέσεις με την Ρωσία σε πολλά επίπεδα λόγω Συρίας, εκβιάζοντας παράλληλα τις ΗΠΑ ακόμη και για αγορά μαχητικού από Ρωσία, Κίνα ή Ινδία κλπ, προκειμένου να πετύχει τον στόχο της, δηλαδή να εξασφαλίσει λογισμικό για το δικό της Α/Φ TF-X.
ΥΓ1: Για τον ίδιο ακριβώς λόγο έγινε η ματαίωση αγοράς των 6 συστημάτων Patriot.
ΥΓ2: Είναι γεγονός ότι δεν ακούμε προσεκτικά τις δηλώσεις της ηγεσίας της Τουρκίας.
ΥΓ3: Ο τίτλος του άρθρου θα μπορούσε και να είναι: «Στρίβειν δια του Αρραβώνος».
Ο Πτέραρχος Χρήστος Χριστοδούλου είναι Επίτιμος Α/ΓΕΕΘΑ
Οι Βρυξέλλες σταματούν να μιλούν για ευρωπαϊκό «επανεξοπλισμό». Το σύνθημα «Rearm Europe” …διαγράφεται.
Οχι δεν πρόκειται για αστείο!
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαίωσε ότι θα εγκαταλείψει τον όρο «Rearm Europe» για να περιγράψει το σχέδιο των 800 δισεκατομμυρίων ευρώ για τον επανεξοπλισμό της Ευρώπης.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας μάλιστα στους δημοσιογράφους μετά την τελευταία σύνοδο κορυφής που επικεντρώθηκε στην Ουκρανία και τις αυξημένες αμυντικές δαπάνες στην Ευρώπη δεν πρόφερε ούτε μια φορά τη λέξη «επανεξοπλισμός», την οποία χρησιμοποιούσε ως …«καραμέλα» μέχρι τώρα.
Δεν ήταν τυχαίο. Η επικεφαλής της εκτελεστικής εξουσίας της ΕΕ είχε περάσει ένα μεγάλο μέρος της συνόδου κορυφής ακούγοντας πολλούς εκ των 27 ηγετών να λένε πόσο αντιπαθούσαν αυτόν τον όρο.
Ειδικά οι πρωθυπουργοί της Ισπανίας και της Ιταλίας Πέδρο Σάντσεθ και Τζόρτζια Μελόνι υποστήριξαν ότι η λέξη «επανεξοπλισμός» ήταν υπερβολικά φορτισμένη και μπορούσε να αποξενώσει τους πολίτες.
Από εδώ και στο εξής, το σχέδιο για την αύξηση των αμυντικών δυνατοτήτων και της παραγωγής σε ολόκληρη την Ένωση θα ονομάζεται «Προετοιμασία 2030»-μια αναφορά στην ημερομηνία κατά την οποία η Ρωσία θα μπορούσε να έχει τις απαραίτητες δυνατότητες για να εξαπολύσει επίθεση σε κράτη μέλη της ΕΕ ή του ΝΑΤΟ.
Δεν αλλάζει κάτι
Όχι ότι αλλάζει κάτι επί της ουσίας, δηλαδή…Δεν αλλάζει το πρόγραμμα για την προμήθεια και διανομή από την Κομισιόν 150 δισ. ευρώ σε χαμηλότοκα δάνεια για τη διευκόλυνση της αγοράς σύγχρονων όπλων και πυρομαχικών, που ονομάζεται «SAFE». Ούτε η στοχευμένη χαλάρωση των δημοσιονομικών κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας για την κινητοποίηση έως και 650 δισ. ευρώ από τους εθνικούς προϋπολογισμούς, που θα οδηγήσει το δημόσιο χρέος σε δυσθεώρητα ύψη. Όσο και αν δεν θα υπολογίζεται, λογιστικά!
«Γνωρίζουμε ότι το όνομα “Rearm Europe” θα μπορούσε να προκαλέσει κάποια ευαισθησία σε ορισμένα κράτη μέλη, επομένως το αλλάζουμε», δήλωσε χθες το απόγευμα η εκπρόσωπος της Επιτροπής, Μεγάλη κοροϊδία! Αλλάζοντας όνομα, το προϊόν δεν αλλάζει.
Η Ευρώπη, αντί να προσπαθήσει να εξασφαλίσει μια νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας για τη Γηραιά ήπειρο,ετοιμάζεται να επανεξοπλιστεί.
Ωστόσο, πρέπει να αναρωτηθεί κανείς εάν-για παράδειγμα-η δημιουργία ενός στρατού της ΕΕ είναι εφικτή βραχυπρόθεσμα. Ακόμη και αν κάποιος κοιτάξει πέρα από τις διαφωνίες μεταξύ των κρατών μελών, η απάντηση σε αυτό το ερώτημα είναι «όχι». Το μόνο σίγουρο είναι ότι θα εκτοξευτούν κι άλλο τα υπερκέρδη των ευρωπαϊκών αμυντικών βιομηχανιών.
Κρίσιμα ερωτήματα
Πρώτον, λείπουν τα θεσμικά προαπαιτούμενα. Θα πρέπει να οικοδομηθεί μια εντελώς νέα δομή εντός της ΕΕ, η οποία αφενός θα έχει την ικανότητα να ενεργεί στρατιωτικά και αφετέρου υπόκειται σε δομές δημοκρατικού ελέγχου.
Σε αυτό το πλαίσιο, η λειτουργία πρέπει να καθοριστεί και μάλιστα με σαφήνεια: Πότε και πώς μπορεί να λειτουργήσει αυτή η στρατιωτική δομή, σε ποιον θα υπάγεται.Ποιος θα έχει το «κουμπί» του ελέγχου;
Φυσικά, το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: πώς θα χρηματοδοτηθεί πρακτικά μια τέτοια δομή. Θα ήταν ουτοπικό να υποθέσουμε ότι τα 800 δισ. ευρώ θα ήταν εύκολα διαθέσιμα
Η ευρωπαϊκή πολεμική βιομηχανία που είναι απαραίτητη για τον εξοπλισμό, δεν υπάρχει ακόμη στην πραγματικότητα. Οι περισσότεροι από τους παραγωγούς στην Ευρώπη είναι υποκαταστήματα αμερικανικών εταιρειών.
Οι πιο αισιόδοξες προβλέψεις δείχνουν ότι η ΕΕ δεν θα είναι σε θέση να καλύψει τις δικές της πολεμικές ανάγκες μέχρι το 2040. Πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη ότι τα σύγχρονα ευρωπαϊκά αμυντικά προϊόντα δεν είναι συγκρίσιμα σε ποιότητα με τα αμερικανικά. Αυτό θέτει στους ευρωπαίους πολιτικούς ένα δίλημμα που δεν μπορεί να επιλυθεί προς το παρόν: εάν κάποιος θέλει να αυξήσει τις ευρωπαϊκές αμυντικές δυνατότητες βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα, θα πρέπει να αποτανθεί στην αμερικανική αγορά. Αλλά αυτό αφήνει την Ευρώπη στο έλεος των ιδιοτροπιών της κυβέρνησης των ΗΠΑ.
Παραμένουμε αισιόδοξοι, αλλά πρέπει να αποδεχτούμε ότι οι γεωπολιτικές συνθήκες θα έχουν αλλάξει τόσο πολύ, που τα χρόνια των επενδύσεων στην άμυνα , δεν θα είναι παρά άμμος στον άνεμο.
«Ο δρόμος»
Σε αυτό το πλαίσιο, θα μπορούσε κανείς εύλογα να αναρωτηθεί εάν η σημερινή ΕΕ είναι η ίδια που έλαβε το Νόμπελ Ειρήνης το 2012. Οι φιλοπόλεμες φωνές πληθαίνουν και οι φιλειρηνικές περιορίζονται, μεταξύ των διαφόρων ηγετών. Κάποιοι φλερτάρουν και με την ιδέα να γεμίσουν με φόβο την κοινή γνώμη, ώστε να ξεχάσει τα μεγάλα προβλήματα της καθημερινότητας. Σε μια Ευρώπη που βλέπει την ανάπτυξη με το κυάλι.
Δεν υπάρχει όμως πολίτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανεξάρτητα από την πολιτική του στάση, που να επιθυμεί να ζήσει άμεσα τον πόλεμο. Οι περισσότεροι πολίτες της ΕΕ γνωρίζουν τον πόλεμο μόνο από τηλεοπτικές ή χολιγουντιανές παραγωγές.
Σε κάθε περίπτωση, οι θεμελιώδεις αξίες της ΕΕ, όπως η εκπαίδευση, ο πολιτισμός ή η κοινωνική πρόνοια, μεταξύ άλλων, δεν πρέπει να θυσιαστούν στο όνομα του «επανεξοπλισμού» -συγνώμη , της «Προετοιμασίας 2030»
Και όπως έγραφε ο μεγάλος Μίλαν Κούντερα στο περίφημο «Αστείο»: « Κι αν σκαρώνει και η Ιστορία αστεία; Τότε κατάλαβα πως δεν είναι δυνατόν να ακυρώσω εγώ το δικό μου αστείο, αφού εγώ ο ίδιος κι όλη μου η ζωή συμπεριλαμβανόμαστε σε ένα αστείο πολύ μεγαλύτερο (για μένα ακατανόητο) και εντελώς αμετάκλητο».
Φωτογραφία από την επιστροφή του αστροναύτη Butch Wilmore /ap images
22/03/2025 08:03
Με το θέμα των αστροναυτών να βρίσκεται στην επικαιρότητα, το ενδιαφέρον είναι στα ύψη και επεκτείνεται πλέον των αποριών για τα δύο άτομα που αποκλείστηκαν για 9 μήνες στο διάστημα.
Πόσα κερδίζουν οι αστροναύτες; Ερώτημα εύλογο, απορία των περισσοτέρων όταν διαπιστώνουν και όλα όσα έχουν υποστεί οι οργανισμοί των δύο ατόμων που μόλις επέστρεψαν.
“Ένας αστροναύτης κερδίζει ένα καλό εισόδημα, αλλά δεν κερδίζει τόσα πολλά όσα φαντάζεται ο κόσμος. Είμαστε πολύ, πολύ μακριά από τους μισθούς των ποδοσφαιριστών για παράδειγμα”, απάντησε ο Thomas Pesquet σε μια εκπομπή του Hugo Décrypte.
Πόσα χρήματα βγάζει ένας αστροναύτης;
Ενας αστροναύτης αμείβεται ανάλογα με τις αποστολές, τον βαθμό και την εμπειρία του. Στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA), οι αστροναύτες είναι Ευρωπαίοι δημόσιοι υπάλληλοι και οι μισθοί τους είναι ανάλογοι με τις βαθμίδες: Α2, Α3 και Α4, σύμφωνα με το sante.journaldesfemmes.fr.
Ένας αστροναύτης στην αρχή της καριέρας του (βαθμός Α2) μπορεί να κερδίζει μεταξύ 6.200 και 6.900 ευρώ το μήνα (καθαρός μισθός).
Μετά από αρκετά χρόνια εμπειρίας, ο μισθός αυξάνεται αναλογικά με τις αποστολές που του έχουν ανατεθεί και κυμαίνεται μεταξύ 7.600 και 8.500 ευρώ (βαθμός Α3).
Στο τελευταίο στάδιο του επαγγέλματος, ένας αστροναύτης που έχει πετάξει στο διάστημα και είναι ικανός να εκτελέσει μια διαστημική αποστολή μπορεί να ελπίζει ότι θα κερδίζει μεταξύ 8.900 και 9.700 ευρώ καθαρά (βαθμός Α4).
Στη NASA, “οι μισθοί δεν είναι ούτε λίγο ούτε πολύ ίδιοι με τους αστροναύτες της ESA”, συνεχίζει ο Thomas Pesquet, ο οποίος ωστόσο αναφέρει ότι οι πιλότοι της NASA κερδίζουν κατά μέσο όρο περισσότερα από τους αστροναύτες, έως και 147.000 ευρώ ετησίως (ή 12.500 ευρώ μηνιαίως) για όσους δικαιολογούν τουλάχιστον 1.000 ώρες πτήσης, εκ των οποίων 850 σε αεροσκάφος υψηλών επιδόσεων, σύμφωνα με τις τελευταίες προκηρύξεις της NASA.
Και πώς μπορεί να γίνει κανείς αστροναύτης;
Το να γίνει κανείς αστροναύτης σίγουρα δεν είναι μια απλή διαδικασία. Και το ενδιαφέρον είναι τεράστιο.
“Πέρυσι, λάβαμε περισσότερες από 12.000 αιτήσεις για τη θέση αυτή και θα κρατήσουμε το πολύ 10 […] Η διαδικασία είναι μακρά. Μας παίρνει περίπου 2 χρόνια από την αρχή έως το τέλος της διαδικασίας πρόσληψης”, λέει η April Jordan, υπεύθυνη επιλογής αστροναυτών της Υπηρεσίας, στο επίσημο podcast του Διαστημικού Κέντρου Johnson της NASA στο Χιούστον του Τέξας.
Τα οφέλη του καφέ, φωτογραφία shutterstock
22/03/2025 08:48
Πρόσφατη έρευνα διαπίστωσε μια εκπληκτική σχέση μεταξύ του καφέ και της υγείας του εντέρου.
Το αποτέλεσμα είναι θετικό και τα νέα είναι καλά για τους λάτρεις του καφέ.
Γνωστός για τις αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του, ο καφές έχει από καιρό διαφημιστεί για τα πολλά οφέλη του για την υγεία.
Από την πνευματική εγρήγορση, στη μείωση της φλεγμονής, στην υποστήριξη της υγείας της καρδιάς και ακόμη και στην ανακούφιση του πόνου μετά την προπόνηση.
Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Microbiology αποκαλύπτει ένα νέο όφελος του καφέ:
Υποστηρίζει την ανάπτυξη των ωφέλιμων βακτηρίων του εντέρου.
Οι επιστήμονες ξεχώρισαν τους 22.867 συμμετέχοντες σε τρεις ομάδες:
η ομάδα των “ποτέ” (όσοι πίνουν λιγότερα από τρία φλιτζάνια το μήνα),
τους “μέτριους” καταναλωτές καφέ (όσοι κατανάλωναν από τρία φλιτζάνια το μήνα έως τρία φλιτζάνια την ημέρα) και
τους “βαρείς” καταναλωτές καφέ (όσοι πίνουν τρία ή περισσότερα φλιτζάνια την ημέρα).
Οι τελευταίοι διαπιστώθηκε ότι είχαν υψηλά επίπεδα ενός συγκεκριμένου στελέχους βακτηρίων, του L. asaccharolyticus. Τα αποτελέσματα υποδηλώνουν ότι η κατανάλωση καφέ μπορεί να έχει θετική επίδραση στο έντερό σας βοηθώντας την ανάπτυξη καλών βακτηρίων.
Πόσο σημαντικό είναι να έχετε εξαρχής ένα υγιές έντερο;
“Αποδεικνύεται ότι το μικροβίωμα στο έντερο είναι πιθανότατα πολύ πιο σημαντικό από ό,τι περιμέναμε ποτέ”, λέει ο Michael Caplan, MD, κλινικός καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο και επικεφαλής επιστημονικός υπεύθυνος στην Endeavor Health.
Ο ίδιος εξηγεί ότι τα ωφέλιμα βακτήρια στο έντερό μας είναι απαραίτητα για τη συνολική μας υγεία και το να έχουμε ένα ποικιλόμορφο μικροβίωμα είναι ζωτικής σημασίας.
Πώς ακριβώς ο καφές ενισχύει τα ευεργετικά βακτήρια;
Ο Δρ Τσάπλαν επισημαίνει ότι στην πραγματικότητα δεν είναι μόνο η καφεΐνη που ενισχύει τα ωφέλιμα βακτήρια, καθώς ακόμη και η κατανάλωση ντεκαφεϊνέ καφέ έχει θετική επίδραση στο έντερό μας. Οι πολυφαινόλες φαίνεται ότι
δρουν σαν προβιοτικά. Τροφοδοτούν και ενθαρρύνουν την ανάπτυξη των ωφέλιμων βακτηρίων του εντέρου.
Και πόσο καφέ να πίνουμε;
“Είναι πολύ ασφαλές να πίνετε ένα ή δύο φλιτζάνια καφέ την ημέρα, και αυτό θα ήταν αρκετό για να διεγείρει την εντερική σας χλωρίδα ώστε να είναι έτοιμη να σας βοηθήσει να βελτιώσετε τη μακροπρόθεσμη υγεία σας”, λέει ο Δρ Κάπλαν. Αυτό ευθυγραμμίζεται με τις συστάσεις του FDA, σύμφωνα με τις οποίες η πρόσληψη καφεΐνης δεν υπερβαίνει τα 400 χιλιοστόγραμμα την ημέρα ή περίπου τέσσερα φλιτζάνια καφέ.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ / Φωτογραφία: Pool via AP
22/03/2025 07:22
Ο Ντόναλντ Τραμπ «θέλει να δημιουργηθεί σχέση εμπιστοσύνης» με το Ιράν, δήλωσε ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ.
Στις 7 Μαρτίου ο Ντόναλντ Τραμπ αποκάλυψε πως έστειλε επιστολή στο Ιράν, μέγα εχθρό των ΗΠΑ, προτείνοντας να ξαναρχίσουν διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας, προειδοποιώντας πως θα μπορούσε να διατάξει σε διαφορετική περίπτωση στρατιωτικές επιχειρήσεις —διατυπώνοντας «απειλή», όπως το εξέλαβε τουλάχιστον η Τεχεράνη—, όμως ελάχιστα ήταν γνωστά για το περιεχόμενό της ως τώρα.
Όπως ανέφερε ο Γουίτκοφ στη διάρκεια συνέντευξης που παραχώρησε στον παρουσιαστή Τάκερ Κάρλσον, πρώην βεντέτα του Fox News και νυν ανεξάρτητο, η επιστολή του Τραμπ «λέει σε αδρές γραμμές: ‘είμαι πρόεδρος της ειρήνης, αυτό θέλω. Δεν υπάρχει λόγος να πάρουμε τα όπλα. Πρέπει να μιλήσουμε’».
Και συνέχισε: «‘Πρέπει να δημιουργήσουμε ένα πρόγραμμα χάρη στο οποίο κανένας δεν θα ανησυχεί για τη στρατιωτικοποίηση του πυρηνικού προγράμματός σας, και θέλω να καταλήξουμε σε αυτό, διότι η εναλλακτική δεν είναι πολύ καλή εναλλακτική’, λοιπόν, για να συνοψίσουμε, αυτό είπε».
Το Ιράν απάντησε στην επιστολή Τραμπ
«Οι Ιρανοί απάντησαν (…) μέσω παράλληλων διαύλων, διαφόρων χωρών και μέσων», πρόσθεσε, χωρίς να γίνει πιο συγκεκριμένος. «Νομίζω πως υπάρχει αληθινή πιθανότητα να το ρυθμίσουμε με διπλωματικό τρόπο», έκρινε ο Στιβ Γουίτκοφ.
Κατά την πρώτη του θητεία, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε αποσύρει τις ΗΠΑ από το κοινό ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης (ΚΟΣΔ), τη διεθνή συμφωνία του 2015 για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Οι δυο χώρες έχουν διακόψει τις διπλωματικές σχέσεις τους από το 1980. Οι ΗΠΑ, όπως και σύμμαχοί τους, επιβάλλουν κυρώσεις που πλήττουν σκληρά την ιρανική οικονομία.
Γουίτκοφ: Ο Τραμπ ανοικτός στο να τα ξεκαθαρίσει όλα με το Ιράν
Ο Ντόναλντ Τραμπ «είναι ανοικτός στην ευκαιρία να τα ξεκαθαρίσει όλα με το Ιράν και (…) να ξαναγίνει μεγάλο έθνος», είπε ακόμη ο Στιβ Γουίτκοφ, επενδυτής του τομέα των ακινήτων και δικηγόρος, στον οποίο έχουν ανατεθεί νευραλγικής σημασίας αποστολές από τον Ρεπουμπλικάνο πρόεδρο, από τη Μέση Ανατολή ως τον πόλεμο Ρωσίας/Ουκρανίας.
Χθες το πρωί ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν Αλί Χαμενεΐ κατήγγειλε την αμερικανική θέση: «Οι Αμερικανοί πρέπει να γνωρίζουν ότι οι απειλές δεν θα τους οδηγήσουν πουθενά» σε ό,τι αφορά το Ιράν. «Αυτοί και οι άλλοι πρέπει να ξέρουν πως θα δεχτούν δυνατό χαστούκι αν βλάψουν το ιρανικό έθνος».
Η Τεχεράνη θα απαντήσει επίσημα στην επιστολή του αμερικανού προέδρου Τραμπ «τις επόμενες ημέρες», δήλωνε προχθές ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, ο Αμπάς Αραγτσί.
Δυτικές χώρες, πάνω απ’ όλα οι ΗΠΑ, καθώς και το Ισραήλ, κατηγορούν εδώ και δεκαετίες το Ιράν ότι θέλει να αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο, κάτι που διαψεύδει η Τεχεράνη.
Οι αμερικανικές δυνάμεις εκτοξεύουν μαχητικά αεροσκάφη για να στοχοποιήσουν τρομοκράτες Χούτι Trey Yingst via X
ΠΡΩΤΑ ΣΤΟ FOX: Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να άρει τις κυρώσεις και να συνεχίσει την πώληση μαχητικών αεροσκαφών στην Τουρκία μετά από συνομιλία με τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Τραμπ εξέφρασε την πρόθεσή του να βοηθήσει στην οριστικοποίηση της πώλησης μαχητικών αεροσκαφών F-16 στην Τουρκία και είναι ανοιχτός στην ιδέα να πουλήσει στην Τουρκία τα αεροσκάφη F-35, που αποτελούν τον πρωταρχικό της στόχο, εάν οι δύο πλευρές καταλήξουν σε συμφωνία που θα καταστήσει το ρωσικό σύστημα S-400 της Τουρκίας ανενεργό, επιβεβαίωσαν δύο πηγές στο Fox News Digital.
Αυτή η συμφωνία θα μπορούσε να μοιάζει με μερική αποσυναρμολόγηση του μηχανήματος ή μεταφορά του σε μια βάση που ελέγχεται από τις ΗΠΑ στην Τουρκία.
Το Κογκρέσο ενέκρινε την πώληση 40 F-16 έναντι 23 δισεκατομμυρίων δολαρίων και κιτ εκσυγχρονισμού για 79 στον τρέχοντα στόλο στην Τουρκία πέρυσι, αλλά υπάρχουν συνεχείς διαπραγματεύσεις μεταξύ του υπουργείου Άμυνας της Τουρκίας και της Lockheed Martin, η οποία κατασκευάζει το τζετ.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ διερευνά το ενδεχόμενο να επαναφέρει την Τουρκία στο πρόγραμμα των F-35. ( REUTERS/Marco Garcia/File Photo)
Η ομάδα του Τραμπ ζήτησε νομική και τεχνική ανάλυση για το πώς θα μπορούσε να αποφύγει να βρει την Τουρκία να παραβιάζει τις κυρώσεις του νόμου για την αντιμετώπιση των αντιπάλων της Αμερικής μέσω κυρώσεων (CAATSA), σύμφωνα με μια πηγή που γνωρίζει το αίτημα.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας δεν μπόρεσαν να σχολιάσουν.
Οι ΗΠΑ συμφώνησαν να παρατείνουν την εξαίρεση που επιτρέπει στην Τουρκία να αγοράζει ρωσικό φυσικό αέριο μέχρι τον Μάιο, ανέφερε την Πέμπτη το Bloomberg.
Ο Τραμπ και ο Ερντογάν μίλησαν τηλεφωνικά την Κυριακή και η τουρκική κυβέρνηση προσπαθεί να επιβεβαιώσει τα σχέδια να φέρει τον Ερντογάν στις ΗΠΑ για να επισκεφθεί με τον Τραμπ στο εγγύς μέλλον.
Η τουρκική πρεσβεία επεσήμανε την ανάγνωση της κλήσης από το γραφείο του Ερντογάν, σύμφωνα με την οποία ο πρόεδρος είχε εκφράσει στον Τραμπ, «προκειμένου να αναπτυχθεί η συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, είναι απαραίτητο να τερματιστούν οι κυρώσεις CAATSA, να οριστικοποιηθεί η διαδικασία προμήθειας F-16 και να οριστικοποιηθεί η εκ νέου συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35».
Ο Ερντογάν ζήτησε από τις ΗΠΑ να άρουν τις κυρώσεις στη Συρία, όπου μια νέα κυβερνητική δύναμη, η HTS, ανέτρεψε τον Μπασάρ αλ Άσαντ με την τουρκική υποστήριξη. The U.S side does not έκανε τίποτε σχετικό.
Η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα F-35 μετά την αγορά ενός ρωσικού κινητού συστήματος πυραύλων-αέρος S-400 λόγω κατασκοπευτικών ανησυχιών που σχετίζονται με την ύπαρξη ενός συστήματος που λειτουργεί από το Κρεμλίνο τόσο κοντά σε μια τεχνολογία υψηλού επιπέδου των ΗΠΑ όπως το F-35.
«Το F-35 δεν μπορεί να συνυπάρξει με μια ρωσική πλατφόρμα συλλογής πληροφοριών που θα χρησιμοποιηθεί για να μάθει για τις προηγμένες δυνατότητές του», δήλωσε ο Λευκός Οίκος το 2019, προσθέτοντας ότι η αγορά θα είχε «βλαπτικές επιπτώσεις» στη συμμετοχή της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ.
Η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα F-35 αφού αγόρασε το ρωσικό σύστημα αεράμυνας S-400 το 2019. (REUTERS/Evgenia Novozhenina)
Η Άγκυρα, η πρωτεύουσα της Τουρκίας, είχε πραγματοποιήσει συμφωνία 2,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων με τη Ρωσία για τους S400 το 2017, παρά τις προειδοποιήσεις των ΗΠΑ ότι θα υπάρξουν πολιτικές και οικονομικές συνέπειες. Σε μια προσπάθεια να αποτρέψουν την Τουρκία, οι ΗΠΑ πρότειναν να τους πουλήσουν το σύστημα Patriot, αλλά η Άγκυρα ήθελε την ευαίσθητη πυραυλική τεχνολογία του συστήματος μαζί με αυτό και οι ΗΠΑ αρνήθηκαν.
Οι εκτιμήσεις των ΗΠΑ έρχονται αφότου το Ηνωμένο Βασίλειο πρότεινε πρόταση στην Τουρκία να αγοράσει 40 από τα μαχητικά της Eurofighter Typhoon την περασμένη εβδομάδα.
Μια κίνηση πώλησης F-35 στην Τουρκία θα αποδειχτεί αμφιλεγόμενη και θα προκαλούσε ανησυχία από τους συμμάχους των ΗΠΑ όπως το Ισραήλ, όπου η Τουρκία διέκοψε όλες τις σχέσεις λόγω του πολέμου στη Γάζα πέρυσι, και την Ελλάδα λόγω διαφωνιών για την Κύπρο και τα γύρω ύδατα.
Οι ειδικοί περιγράφουν το F-35 ως «σύμβολο κατάστασης». “Το κλαμπ F-35 είναι πραγματικά για έμπιστους συμμάχους”, δήλωσε ο Jonathan Schanzer, εκτελεστικός διευθυντής στο Ίδρυμα για την Άμυνα των Δημοκρατιών.
«Πρόκειται για μια Τουρκία που υποστηρίζει τους Χούτι, τους οποίους ο πρόεδρος Τραμπ βομβαρδίζει και υποστηρίζει τη Χαμάς και υποστηρίζει τη Χεζμπολάχ», δήλωσε ο Έντι Ζεμενίδης, εκτελεστικός διευθυντής του Ελληνοαμερικανικού Συμβουλίου Ηγεσίας. «Γνωρίζουμε ότι δεν θέλουν να γίνουν πελάτες, θέλουν να είναι ανταγωνιστές στην αγορά όπλων».
Η ομάδα του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θέλει να ολοκληρώσει σύντομα μια συνάντηση με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, αριστερά. (AP Photo/Pablo Martinez Monsivais, Αρχείο)
Ωστόσο, η απομόνωση της Τουρκίας, η οποία έχει τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό μετά τις ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, θα μπορούσε να την ωθήσει να απευθυνθεί στη Ρωσία και την Κίνα για προμήθειες όπλων.
“Ο Τραμπ θέλει να κάνει μια επιχειρηματική συμφωνία εδώ, σωστά; Δεν χρειαζόμαστε την Τουρκία με σχεδόν ένα εκατομμύριο στρατιώτες από την άλλη πλευρά και να κλίνει περισσότερο προς τη Ρωσία και την Κίνα, σωστά;” είπε ο Jonathan Bass, Διευθύνων Σύμβουλος της Argent LNG και ειδικός στο διεθνές εμπόριο.
«Η Τουρκία είναι ένα άλυτο αγκάθι στο πλευρό της συμμαχίας του ΝΑΤΟ», είπε ο Σάντσερ, «Φαίνεται σίγουρα ότι είναι προτεραιότητα αυτή τη στιγμή για την κυβέρνηση Τραμπ να προσπαθήσει να τους επαναφέρει στο μαντρί».
Ωστόσο, πρόσθεσε, “Υπάρχει το έλλειμμα της δημοκρατίας και οι αυταρχικές τάσεις του Ερντογάν. Όλα αυτά τα πράγματα δημιουργούν μια πολύ θολή εικόνα για τη δέσμευση των ΗΠΑ. Επομένως, αγοραστής προσέξτε.”
“Η Τουρκία είναι μια μεγάλη οικονομία. Χρειαζόμαστε να κατέβουν στη δεξιά πλευρά του φράχτη. Τους χρειαζόμαστε από την άποψη της εφοδιαστικής αλυσίδας”, αντέτεινε ο Μπας.
Πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ πρέπει να συνεργαστούν με την Τουρκία στην εξόρυξη ορυκτών σπάνιων γαιών. «Η Τουρκία έχει πολύ περισσότερες υποδομές εξόρυξης», είπε. “Μπορούν να μας βοηθήσουν στις εξορυκτικές δραστηριότητες στην Αφρική. Δεν έχουμε ανθρώπους πρόθυμους να το κάνουν.”
«Αν δεν δώσετε στον Ερντογάν μια θέση στο τραπέζι, θα φτιάξει το δικό του τραπέζι», προειδοποίησε ο Μπας.
“Θέλει να τον σέβονται όπως θα έπρεπε. Έχει 80 εκατομμύρια ανθρώπους που εκπροσωπεί. Αλλά πρέπει να του δώσουμε σαφείς γραμμές δέσμευσης.”
ΜΕΘ σε νοσοκομείο / ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΑΚΑΛΙΔΗΣ/POOL EUROKINISSI
21/03/2025 15:57
Ένας 17χρονος εισήχθη σε νοσοκομείο της Ολλανδίας για χειρουργική επέμβαση ρουτίνας στο γόνατο, μετά από τραυματισμό που υπέστη παίζοντας ποδόσφαιρο.
Όπως αναφέρει το livescience.com, η επέμβαση στέφθηκε με επιτυχία, αλλά, όταν ξύπνησε από τη νάρκωση, μιλούσε αποκλειστικά στα αγγλικά και επέμενε «επαναλαμβανόμενα» ότι βρισκόταν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Πριν από αυτό το περιστατικό, χρησιμοποιούσε την αγγλική γλώσσα μόνο κατά τη διάρκεια των μαθημάτων στο σχολείο.
Δεν αναγνώριζε τους γονείς του και δεν μπορούσε να μιλήσει ή να κατανοήσει την ολλανδική γλώσσα – τη μητρική του. Σύμφωνα με την ιατρική αναφορά, ο ασθενής δεν είχε ιστορικό ψυχιατρικών συμπτωμάτων, ούτε σχετικό οικογενειακό ιατρικό ιστορικό, πέρα από κάποια περιστατικά κατάθλιψης στην οικογένεια της μητέρας του.
Πώς έγινε το περιστατικό
Η νοσηλεύτρια, που παρατήρησε πρώτη ότι ο ασθενής μιλούσε αγγλικά, δεν ανησύχησε άμεσα, θεωρώντας ότι επρόκειτο για παραλήρημα αφύπνισης, δηλαδή μια κατάσταση σύγχυσης που μπορεί να συμβεί κατά την ανάρρωση από αναισθησία. Ωστόσο, όταν λίγες ώρες αργότερα ο ασθενής εξακολουθούσε να μην μπορεί να μιλήσει καθόλου ολλανδικά, το ιατρικό προσωπικό ζήτησε ψυχιατρική αξιολόγηση.
Η ψυχιατρική ομάδα διαπίστωσε ότι ο ασθενής ήταν ήρεμος και προσηλωμένος. Αν και μιλούσε αγγλικά με ολλανδική προφορά, απαντούσε στις ερωτήσεις με σαφήνεια. Αργότερα, άρχισε να δίνει σύντομες απαντήσεις στα ολλανδικά, αλλά δυσκολευόταν να το κάνει.
Η διάγνωση της περίπτωσης του 17χρονου -Πώς επανήλθε
Ο 17χρονος διαγνώστηκε με το Σύνδρομο Ξένης Γλώσσας (Foreign Language Syndrome – FLS), μια σπάνια κατάσταση κατά την οποία οι ασθενείς ξαφνικά και ακούσια αρχίζουν να χρησιμοποιούν μια δεύτερη γλώσσα αντί της μητρικής τους για ένα χρονικό διάστημα.
Ένας νευρολόγος πραγματοποίησε πλήρη νευρολογική εξέταση, χωρίς να εντοπίσει ανωμαλίες. Δεκαοκτώ ώρες μετά την επέμβαση, ο νεαρός μπορούσε να κατανοήσει τα ολλανδικά, αλλά ακόμα δεν μπορούσε να τα μιλήσει. Την επόμενη ημέρα, όταν τον επισκέφθηκαν κάποιοι φίλοι του, ξαφνικά ανέκτησε πλήρως την ικανότητά του να μιλάει τη μητρική του γλώσσα.
Επειδή η αποκατάσταση της γλωσσικής του ικανότητας ήταν αυθόρμητη, οι γιατροί έκριναν ότι δεν υπήρχε ανάγκη να προχωρήσουν σε νευροψυχολογικά τεστ, ηλεκτροεγκεφαλογράφημα (EEG) ή άλλες εγκεφαλικές απεικονίσεις. Ο ασθενής έλαβε εξιτήριο τρεις ημέρες μετά την επέμβαση.
Τι κάνει αυτή την περίπτωση μοναδική
Το Σύνδρομο Ξένης Γλώσσας είναι εξαιρετικά σπάνιο, με μόλις εννέα καταγεγραμμένα περιστατικά στην ιατρική βιβλιογραφία. Στις περισσότερες περιπτώσεις ο ασθενής ήταν λευκός άνδρας που αντικαθιστούσε τη μητρική του γλώσσα με μια δεύτερη που είχε μάθει αργότερα στη ζωή του, χωρίς να είναι δίγλωσσος από μικρή ηλικία. Σε δύο περιπτώσεις, η φυλή των ασθενών δεν καταγράφηκε.
Οι συγγραφείς της ιατρικής αναφοράς τόνισαν ότι το Σύνδρομο Ξένης Γλώσσας (FLS) είναι ιδιαίτερα σπάνιο στα παιδιά, και πιθανώς αυτή είναι η πρώτη φορά που καταγράφεται επισήμως ένα τέτοιο περιστατικό σε έφηβο. Από τις οκτώ παρόμοιες περιπτώσεις που εντόπισαν, όλες αφορούσαν ανθρώπους που άλλαξαν πλήρως γλώσσα, αντί να αποκτήσουν μια προφορά που θυμίζει ξενική, κάτι που συμβαίνει στο Σύνδρομο Ξένης Προφοράς (Foreign Accent Syndrome – FAS).
Το FAS κάνει τους ανθρώπους να μιλούν με μια προφορά που μοιάζει ξένη, συχνά μετά από εγκεφαλικές κακώσεις, αν και δεν συνδέεται πάντα με αυτές.
Ο ακριβής λόγος εμφάνισης του FLS παραμένει άγνωστος. Ωστόσο, έχουν καταγραφεί περιπτώσεις στις οποίες το σύνδρομο εκδηλώθηκε μετά από αναισθησία. Σημειώνεται ότι οι επιδράσεις των αναισθητικών ουσιών στη γνωστική λειτουργία, καθώς και η απομάκρυνση αυτών από το κεντρικό νευρικό σύστημα, μπορεί να προκαλέσουν παραλήρημα αφύπνισης. Για τον λόγο αυτόν, δεν είναι βέβαιοι αν το Σύνδρομο Ξένης Γλώσσας αποτελεί ξεχωριστή πάθηση ή απλώς μια παραλλαγή του παραληρήματος αφύπνισης.
Τα Ινστιτούτα Μαξ Πλανκ έχουν εξαιρετική φήμη σε όλον τον κόσμο. Ωστόσο, νεότεροι ερευνητές κατηγορούν προϊσταμένους για mobbing. Μία έρευνα της DW και του Spiegel.
Αιτιάσεις για κατάχρηση εξουσίας και mobbing στα Ινστιτούτα Μαξ ΠλανκΕικόνα: Dmytro Katkov, Madmo C. A. Springer/DW
Όταν ο Γκαμπριέλ Λάντο προσήλθε στο γραφείο του διευθυντή του, τον Απρίλιο του 2021, και αντίκρισε το βλέμμα του, μάλλον θα προτιμούσε να κάνει μεταβολή και να αποχωρήσει. Ο Λάντο εργαζόταν ως νέος ερευνητής στο φημισμένο Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ Πολύπλοκων Φυσικών Συστημάτων στη Δρέσδη. Ο ίδιος θυμάται ότι εκείνο το βράδυ ο διευθυντής του, ο φυσικός Γιαν Μίχαελ Ροστ, είχε προφανώς μία πολύ κακή μέρα. Η κατάσταση πήρε άσχημη τροπή.
Ο Λάντο ήθελε να μιλήσει για μία δημοσίευση που ετοίμαζε, αλλά δέχθηκε ένα «ακατάσχετο» υβρεολόγιο. Αν και ο Ροστ είχε ήδη αφήσει να εννοηθεί ότι το άρθρο του βρίσκεται σε καλό δρόμο, ξαφνικά εξαπέλυσε σφοδρή κριτική στον μεταδιδακτορικό συνεργάτη του, χαρακτηρίζοντάς τον «αυτιστικό» και «f****ng useless». Αυτά θυμάται σήμερα ο Λάντο, ο οποίος έχει αποχωρήσει προ πολλού από το Ινστιτούτο. Λέει ότι ο Ροστ ήταν «μαινόμενος», ότι «χτυπούσε το χέρι του στο τραπέζι και κραύγαζε τόσο πολύ, που έβλεπα το σάλιο του…».
Σε κάθε συνομιλία ο διευθυντής μπορούσε να εκραγεί, χωρίς καμία προειδοποίηση. Ο Λάντο λέει ότι κάθε τόσο δεχόταν φωνές και ταπεινώσεις. Άλλοι πρώην συνεργάτες του Ινστιτούτου περιγράφουν επίσης παρόμοια ξεσπάσματα του διευθυντή.
Απαντώντας σε ερώτημα για τα λεγόμενα του Λάντο, η Εταιρεία Μαξ Πλανκ αναφέρει ότι «ο κύριος Ροστ δεν μπορεί να επιβεβαιώσει ότι έχει προβεί στους ισχυρισμούς (…) που διαδίδονται».
Φόβος και σιωπή
Το Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ στη ΔρέσδηΕικόνα: C.A. Springer/DW
Επί μήνες η ομάδα της Deutsche Welle και του ειδησεογραφικού περιοδικού Der Spiegel πραγματοποίησε έρευνα για τυχόν λανθασμένες συμπεριφορές, κατάχρηση εξουσίας και mobbing σε διάφορα Ινστιτούτα Μαξ Πλανκ στη Γερμανία. Οι έρευνές μας δείχνουν ότι το Ινστιτούτο της Δρέσδης δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό. Περισσότεροι από 30 ερευνητές και ερευνήτριες, που εργάζονταν κατά καιρούς σε διαφορετικά Ινστιτούτα Μαξ Πλανκ, μας μίλησαν για την εμπειρία τους. Με εξαίρεση τον Γκάμπριελ Λάντο, επιθυμούν να παραμείνουν ανώνυμοι, καθώς φοβούνται για τυχόν επιπτώσεις στη σταδιοδρομία τους. Περίπου το ένα τρίτο των ερωτηθέντων προέρχεται από τη Γερμανία, ενώ οι υπόλοιποι από χώρες της Ευρώπης, της Ασίας, της Βόρειας και της Λατινικής Αμερικής.
Με σχεδόν 25.000 εργαζόμενους, η Εταιρεία Μαξ Πλανκ (MPG) θεωρείται κορυφαίος εργοδότης για ερευνητές από όλον τον κόσμο. Όποιος καταφέρει να προσληφθεί σε ένα από τα 84 Ινστιτούτα, θεωρείται ότι ανήκει στην παγκόσμια ελίτ. Η MPG έχει αναδείξει 31 ερευνητές που τιμήθηκαν με βραβεία Νομπέλ. Από το γερμανικό κράτος χρηματοδοτείται με περισσότερα από δύο δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Καλή φήμη, παράδοση, αυστηρή ιεραρχία
Σημαίες με το έμβλημα της «Εταιρείας Μαξ Πλανκ»Εικόνα: DW
Τα Ινστιτούτα Μαξ Πλανκ έχουν οργανωθεί με βάση αυστηρές ιεραρχικές δομές. Οι επικεφαλής διαθέτουν εξέχουσα επιστημονική συγκρότηση, έχουν πολλές ελευθερίες και μεγάλη εξουσία. Μπορούν να οργανώσουν το εκάστοτε Ινστιτούτο σύμφωνα με τις δικές τους ανάγκες. Αυτό συμβαίνει, ώστε οι επιστήμονες να μπορούν να επιδοθούν στην έρευνα με τη μέγιστη δυνατή αποτελεσματικότητα και ανεξαρτησία.
Ωστόσο, το συγκεκριμένο μοντέλο θεωρείται πλέον μφισβητούμενο. Έκθεση του Ομοσπονδιακού Ελεγκτικού Συνεδρίου από το 2024 με αποδέκτη το υπουργείο Παιδείας και Έρευνας στηλιτεύει την έλλειψη εποπτείας στην Εταιρεία Μαξ Πλανκ. Όπως αναφέρεται στην έκθεση, «ουσιαστικά ο πρόεδρος εποπτεύει ο ίδιος τη δραστηριότητά του».
Την «κουλτούρα παντοδυναμίας» στην MPG επικρίνει και ο Τόμας Ζάτελμπεργκερ, πρώην βουλευτής και υφυπουργός Έρευνας. Ο ίδιος θεωρεί ότι θα έπρεπε ήδη να έχουν υλοποιηθεί μεταρρυθμίσεις στην Εταιρεία Μαξ Πλανκ, η οποία, όπως λέει, «χρειάζεται ένα δημόσιο σώμα εποπτείας, που θα αναλαμβάνει και την ευθύνη για τυχόν παρεκτροπές».
Οι συνομιλητές μας κάνουν λόγο για έναν επιθετικό τρόπο επικοινωνίας, για εκφοβισμούς, προσβολές και απειλές σε τουλάχιστον πέντε Ινστιτούτα Μαξ Πλανκ. Ιδιαίτερα οι γυναίκες αισθάνονται να υφίστανται διακρίσεις απέναντι σε άνδρες συναδέλφους.
Η ΄Ομπρει (δεν είναι αυτό το πραγματικό της όνομα) αναφέρει, για παράδειγμα, ότι σε ένα Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ στην ανατολική Γερμανία βρέθηκε υπό την εποπτεία ανδρών συναδέλφων, οι οποίοι μάλιστα μερικές φορές παρουσίασαν τα αποτελέσματα της έρευνάς της ως δικά τους. Η ίδια είχε αποκλειστεί από συζητήσεις που αφορούσαν το δικό της project. «Υπήρχαν συζητήσεις για projects, στις οποίες δεν προσκαλούνταν γυναίκες», λέει η πρώην διδακτορική ερευνήτρια. «Τόσο συχνά συνέβαινε αυτό, που είχε γίνει φυσιολογικό για εμάς». Και άλλες γυναίκες αφηγούνται παρόμοιες εμπειρίες και λένε πως είχαν την αίσθηση ότι παραγκωνίζονται, απομονώνονται και απαξιώνονται.
Το Ινστιτούτο, στο οποίο εργαζόταν η ΄Ομπρει, αναφέρει ότι ελλείψει λεπτομερών στοιχείων δεν μπορεί να σχολιάσει μεμονωμένα περιστατικά. Αναφέρει επίσης ότι τα τελευταία πέντε χρόνια δεν έχει περιέλθει εις γνώσιν του καμία καταγγελία για σεξιστική συμπεριφορά σε επίπεδο διευθυντή ή τμηματάρχη.
«Το χειρότερο είναι η ελπίδα»
Ο Γερμανός φυσικός Μαξ Πλανκ (στο κέντρο) σε φωτογραφία του 1932 στη ΦρανκφούρτηΕικόνα: brandstaetter images/Schostal Archiv/picture alliance
Ο Γκαμπριέλ Λάντο ήταν 20 χρονών όταν ήρθε στη Δρέσδη, το καλοκαίρι του 2020. Είχε κάνει διδακτορικό στην πατρίδα του, τη Βραζιλία, και χαιρόταν που έγινε δεκτός σε ένα τόσο φημισμένο Ινστιτούτο για να εργαστεί υπό τις οδηγίες ενός επιστήμονα με διεθνή εμβέλεια, όπως ο Ροστ. Αλλά ήδη κατά την πρώτη τους συνάντηση, ο Ροστ ύψωσε τη φωνή του. Ο Λάντο λέει ότι αυτό ήταν το «πρελούδιο» για όσα ακολούθησαν τους επόμενους μήνες.
Ενίοτε συνέβαινε να επαινεί τις ιδέες του ο Ροστ σε μία «καλή μέρα», για να τις κάνει χίλια κομμάτια στην επόμενη συνάντησή τους. Κάθε τόσο του έδιναν κίνητρο τα ελάχιστα ενθαρρυντικά λόγια του, αλλά η πτώση που ακολουθούσε ήταν πολύ μεγαλύτερη. «Κάθε φορά που κάποιος άρχιζε να ελπίζει, εκείνος τον συνέτριβε», λέει.
Η DW και το Der Spiegel μίλησαν με 20 άτομα που εργάστηκαν, σε διαφορετικά χρονικά διαστήματα, στο Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ Πολύπλοκων Φυσικών Συστημάτων στη Δρέσδη. Οι περισσότεροι ανέφεραν ότι είτε είχαν βιώσει οι ίδιοι παρόμοιες εμπειρίες με τον Ροστ είτε έγιναν μάρτυρες παρόμοιων συμπεριφορών. Ένας πρώην διδακτορικός φοιτητής, για παράδειγμα, περιγράφει «φρικτές συναντήσεις», στις οποίες έβλεπε τον εαυτό του «να χάνει την αίσθηση της αυτοεκτίμησης». Μεγαλύτερη ακόμη εξουσία είχε ο Ροστ απέναντι σε διδακτορικούς και μετα-διδακτορικούς ερευνητές από χώρες εκτός ΕΕ, διηγείται ένας άλλος. Η άδεια παραμονής τους ήταν συνδεδεμένη με το συμβόλαιό τους και εκείνος «έκανε κατάχρηση αυτής της εξουσίας και τους απειλούσε ότι δεν πρόκειται να ανανεώσει το συμβόλαιό τους».
Όλοι μας ανέφεραν ότι ο Ροστ ύψωνε τη φωνή μόνο σε κατ’ ιδίαν συναντήσεις στο γραφείο του. Όμως συχνά φώναζε τόσο δυνατά, ώστε τον άκουγαν κάποιοι μάρτυρες στον διάδρομο. Μόλις όμως εμφανιζόταν στο γραφείο του ένα τρίτο πρόσωπο, άλλαζε συμπεριφορά και γινόταν εξαιρετικά γοητευτικός.
Η Εταιρεία Μαξ Πλανκ δεν θέλησε να σχολιάσει αυτές τις ανώνυμες κατηγορίες και δεν παρείχε περαιτέρω πληροφορίες για την υπόθεση Ροστ. Πολλοί από τους ερωτηθέντες ανέφεραν ότι στη διάρκεια της παραμονής τους στο Ινστιτούτο εμφάνισαν συμπτώματα κατάθλιψης και αναγκάστηκαν να ζητήσουν βοήθεια από ειδικούς.
Παθών ο 1 στους 5
Ο Γκαμπριέλ ΛάντοΕικόνα: Mike Beech
Πάντως, το πρόβλημα του mobbing δεν είναι άγνωστο στην MPG. To 2019 είχε γίνει εσωτερική έρευνα στα ερευνητικά κέντρα της, με τον 1 στους 5 να υποστηρίζει ότι έχει βιώσει την εμπειρία του mobbing.
Επισήμως η MPG ακολουθεί μία στρατηγική «μηδενικής ανεκτικότητας» απέναντι σε τέτοια φαινόμενα. «Συμπεριφερόμαστε με σεβασμό ο ένας στον άλλον» αναφέρεται στον Κώδικα Δεοντολογίας για τους συνεργάτες, ο οποίος έχει αναρτηθεί στο διαδίκτυο.
H MPG παραπέμπει σε μία σειρά από αρμόδια όργανα που συστάθηκαν τα τελευταία χρόνια, ώστε να αποφεύγονται λανθασμένες συμπεριφορές: Κάθε Ινστιτούτο έχει, μεταξύ άλλων, τη δική του διεύθυνση προσωπικού, εντεταλμένο πρόσωπο για θέματα ισότητας, καθώς και έναν Συνήγορο του εργαζόμενου. Για τα στελέχη γίνονται μετεκπαιδεύσεις και σεμινάρια, τα οποία εν μέρει είναι υποχρεωτικά. Προβλέπεται και προσωπικό coaching. Επίσης, η MPG διαθέτει δύο κεντρικά γραφεία για την υποβολή αναφορών και καταγγελιών: ένα δικηγορικό γραφείο εκτός οργανισμού και την αποκαλούμενη «Επιτελική Υπηρεσία Εσωτερικών Ερευνών», η οποία θεσπίστηκε μετά τις αιτιάσεις για mobbing.
Πολλοί συνεργάτες μάς ανέφεραν ωστόσο ότι αποθαρρύνθηκαν στην προσπάθειά τους να διαμαρτυρηθούν. Η MPG απορρίπτει αυτή την κατηγορία. Ωστόσο, οι έρευνές μας υποδεικνύουν μία συστημική αποτυχία των μηχανισμών compliance. Εννέα από τους πρώην διδακτορικούς και μεταδιδακτορικούς φοιτητές με τους οποίους μιλήσαμε ανέφεραν ότι επιχείρησαν να αναζητήσουν βοήθεια σε μία από τις άνωθεν αναφερθείσες υπηρεσίες, χωρίς αποτέλεσμα.
Αναφορές χωρίς αποτέλεσμα
Η DW και το Der Spiegel είχαν πρόσβαση σε διάφορα e-mails, τα οποία αποδεικνύουν ότι οι παθόντες αποθαρρύνθηκαν ή εκδιώχθηκαν τόσο από τους αρμόδιους σε διάφορα Ινστιτούτα, όσο και από τα κεντρικά γραφεία αναφορών και καταγγελιών. Ο Γκαμπριέλ Λάντο είχε αποταθεί στο δικηγορικό γραφείο που όρισε η MPG. Ήθελε να αναφέρει τη συμπεριφορά του διευθυντή του και τους παρακάλεσε ρητώς να διατηρήσει την ανωνυμία του. Όμως οι δικηγόροι τού απάντησαν: «Για να είμαστε ειλικρινείς, κάποια στιγμή θα πρέπει να αναφερθούν τα πρόσωπα που εμπλέκονται στη διένεξη, ώστε να μπορεί να ξεκινήσει η έρευνα». Ο ίδιος δεν ήθελε ούτε να συζητήσει κάτι τέτοιο.
Παρόμοια εμπειρία είχε και ο Φέλιξ Χορν, πρώην διδακτορικός ερευνητής σε ένα Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ στη Βαυαρία («Φέλιξ Χορν» δεν είναι το πραγματικό του όνομα, και αυτός επιθυμεί να παραμείνει ανώνυμος). Σε μία έκθεση 40 σελίδων περιγράφει αναλυτικά το συστηματικό mobbing που είχε υποστεί από την αρμόδια υπάλληλο. Το έγγραφο έχει περιέλθει εις γνώσιν της DW και του Spiegel. Περιέχει ακριβή περιγραφή καταστάσεων mobbing, screenshots, e-mails, καθώς και ευαίσθητες πληροφορίες για μάρτυρες και ενδεχομένως και άλλα θύματα.
Ο Χορν δεν κατάφερε να προχωρήσει με το δικηγορικό γραφείο και το καλοκαίρι του 2022 έστειλε την έκθεσή του στην «Επιτελική Υπηρεσία Εσωτερικών Ερευνών». Εκείνη του απάντησε ότι θα πρέπει να αποστείλει την έκθεση στο Ινστιτούτο του. Του πρότεινε μεν να επεξεργαστεί και η ίδια την έκθεση, όμως ο Χορν λέει ότι δεν είναι σε θέση να περιγράψει τις αιτιάσεις του χωρίς να αποκαλύψει ευαίσθητες πληροφορίες για θύματα ή για μάρτυρες.
Όταν ο Χορν ζήτησε από την «Επιτελική Υπηρεσία Εσωτερικών Ερευνών» να μην διαβιβάσει περαιτέρω τον φάκελο, εκείνη έκλεισε την υπόθεση. «Με σοκάρει ότι καταφεύγουν σε τέτοια κόλπα, αισθάνομαι ότι με παραπλανούν» λέει ο Χορν, ο οποίος δεν εργάζεται πλέον στον επιστημονικό τομέα. Η Εταιρεία Μαξ Πλανκ μας επισημαίνει επ’ αυτού ότι οι όποιες αιτιάσεις πρέπει να διερευνώνται σε τοπικό επίπεδο, στο αρμόδιο Ινστιτούτο και ότι σε καμία περίπτωση δεν υπήρχε πρόθεση να διαβιβαστεί περαιτέρω μία καταγγελία χωρίς γνώση και συναίνεση του καταγγέλλοντος.
Εξάλλου, η MPG διαψεύδει ότι επιχειρεί να αποθαρρύνει τους επιστήμονες από την υποβολή παραπόνων και προσθέτει: «Η ανωνυμία δεν αποκλείει έναν έλεγχο, προκειμένου να διαπιστωθεί η βασιμότητα της καταγγελίας. Και στη συνέχεια της διαδικασίας η ταυτότητα των καταγγελλομένων αντιμετωπίζεται με εμπιστευτικότητα και δίνουμε ιδιαίτερο βάρος σε αυτό».
Απώλειες για την επιστήμη
Όλα για την επιστήμη: Το Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ στη ΒόννηΕικόνα: DW
Δύο στους τρεις από τους ερευνητές και τις ερευνήτριες που ρωτήσαμε, έχουν «γυρίσει την πλάτη τους» στην επιστήμη. Όχι όμως ο Γκαμπριέλ Λάντο, ο οποίος σήμερα εργάζεται σε ένα Ινστιτούτο στη Νότια Κορέα. Ο ίδιος λέει ότι στη διάρκεια της σταδιοδρομίας του έχει συνεργαστεί με «επιθετικούς» ερευνητές, κάτι το οποίο εκτιμά. «Ένα περιβάλλον, στο οποίο οι άνθρωποι αγωνίζονται για τις ιδέες τους, μπορεί να γίνει πολύ παραγωγικό», αναφέρει. «Όμως ο Ροστ δεν αγωνιζόταν για τις ιδέες του, αγωνιζόταν εναντίον συγκεκριμένων ατόμων. Με ταπείνωσε».
Έναν χρόνο άντεξε στη Δρέσδη ο Λάντο. Στη συνέχεια εγκατέλειψε το Ινστιτούτο. Τη στιγμή εκείνη, λέει, αισθανόταν «σαν ένα αδέσποτο που τρέμει…».
Απόψε αναμένονται νέες διαδηλώσεις διαμαρτυρίας για την κράτηση του Ιμάμογλου τόσο στην Κωνσταντινούπολη, όσο και σε άλλες πόλεις, οι οποίες πιθανότατα θα καταλήξουν σε βίαια επεισόδια με την αστυνομία.
Μέχρι τα ξημερώματα της Κυριακής οι δικαστικές αρχές θα πρέπει να αποφασίσουν την τύχη του Ιμάμογλου, δηλαδή αν θα διατηρήσει τη θέση του ή αν θα αποπεμφθεί από τον μεγαλύτερο και πιο πλούσιο Δήμο της χώρας. Αν και μέχρι στιγμής ο πρόεδρος Ερντογάν κρατά χαμηλό προφίλ απέναντι στις τεράστιες αντιδράσεις που προκάλεσε η προσαγωγή του Ιμάμογλου, λίγοι είναι εκείνοι που αμφιβάλλουν ότι πίσω από την απόπειρα πολιτικής εξόντωσης του Ιμάμογλου βρίσκεται ο Τούρκος πρόεδρος.
Κρίσιμη η χρονική συγκυρία
Συνεχίζονται οι διαδηλώσεις κατά της σύλληψης του δημάρχου της Κωνσταντινούπολης Εκρέμ ΙμάμογλουΕικόνα: ANKA
Όμως ο πρόεδρος Ερντογάν είναι γνωστό ότι είναι ένας ισχυρός και ανθεκτικός παίκτης, ένας παίκτης προσεκτικός σε κάθε του ενέργεια. Θα ήταν δύσκολο λοιπόν να εξηγήσει κανείς πώς θα έπαιρνε ένα τόσο μεγάλο ρίσκο να στρέψει την κοινωνία εναντίον του, αν δεν ήταν σίγουρος για τα στοιχεία που διέθετε απέναντι στον κυριότερο πολιτικό του αντίπαλο, τον Εκρέμ Ιμάμογλου. Η υπόθεση είναι περίπλοκη και μπορεί να απασχολήσει την τουρκική επικαιρότητα για αρκετό διάστημα, καθώς ο Τούρκος πρόεδρος οργανώνεται για τη μάχη άλλης μιας θητείας στην προεδρία της χώρας του.
Κλειστό σήμερα το διεθνές αεροδρόμιο Χίθροου του Λονδίνου λόγω μπλακ άουτ μετά από φωτιά που προκλήθηκε σε γειτονικό ηλεκτρικό υποσταθμό. Πάνω από 1.300 πτήσεις έχουν επηρεαστεί.
Ακινητοποιημένα αεροσκάφη στο διεθνές αεροδρόμιο ΧίθροουΕικόνα: Carlos Jasso/REUTERS
Ανταπόκριση από το Λονδίνο
95 χρόνια λειτουργίας του Χίθροου, ενός από τα ιστορικότερα αεροδρόμια της Ευρώπης. Αν και στην αρχή λειτουργούσε για στρατιωτικούς σκοπούς, αρκετά γρήγορα πέρασε στην ευχέρεια των εκατομμύρια ταξιδιωτών που εξακολουθούν να το επιλέγουν. Πρόκειται άλλωστε για το πολυπληθέστερο αεροδρόμιο της Ευρώπης και το δεύτερο παγκοσμίως, σύμφωνα με τον Οργανισμό Ταξιδιωτικών Στοιχείων OAG.
Παρόλα αυτά, σήμερα, ημέρα Παρασκευή, θα παραμείνει τελείως κλειστό, σαν να πρόκειται για μικρή επιχείρηση. Ο λόγος της απόφασης ήταν μία μεγάλη φωτιά που προκλήθηκε σε διπλανό υποσταθμό ηλεκτρικής ενέργειας. Η ανακοίνωση ήρθε από τα ξημερώματα της Παρασκευής, καθώς το τμήμα τροφοδοτούσε και το αεροδρόμιο, προκαλώντας «σημαντική διακοπή ρεύματος».
Οι αντιδράσεις των υπηρεσιών
Συνεχίζεται η επιχείρηση κατάσβεσης της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας του Λονδίνου στην περιοχήΕικόνα: Benjamin Cremel/AFP/Getty Images
Η Πυροσβεστική Υπηρεσία του Λονδίνου (London Fire Brigade), η οποία επιχειρεί ακόμη στην περιοχή, δήλωσε ότι έστειλε πυροσβέστες για να αντιμετωπίσουν την φωτιά στην περιοχή του Hayes, από την Πέμπτη. Παράλληλα, ο τοπικός διανομέας ηλεκτρικής ενέργειας, Scottish and Southern Electricity Networks, δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια της νύχτας 67.000 κτήρια ήταν χωρίς ηλεκτρισμό, όμως από τις 7:45 το πρωί, τοπική ώρα, μεγάλο τμήμα είχε αποκατασταθεί, με 4.900 σπίτια και επιχειρήσεις να παραμένουν χωρίς ρεύμα.
Ο υπουργός Ενέργειας, Εντ Μίλιμπαντ, αν και έκανε λόγο για «πρωτοφανές περιστατικό», παραδέχτηκε ότι οι υπουργοί «πρέπει να κοιτάξουν σοβαρά» την ανθεκτικότητα των μεγάλων κόμβων στις μεταφορές.
Οι μετοχές μεγάλων αεροπορικών εταιρειών μάλιστα, άνοιξαν στα χρηματιστήρια με πτώση. Για παράδειγμα, η μητρική της British Airways, International Airlines Group, είδε 3% πτώση, αντίστοιχη με εκείνη της Air France-KLM, η Lufthansa 2,4% και η easyJet 2%.
Χωρίς οικονομικές αποζημιώσεις οι επιβάτες – με κιλτ η Αθήνα
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, 1.350 πτήσεις από και προς το αεροδρόμιο του δυτικού Λονδίνου έχουν επηρεαστεί,με πολλές από αυτές είτε να ακυρώνονται είτε να αλλάζουν κατεύθυνση προς άλλα αεροδρόμια. Οι πιο «τυχεροί» άλλαξαν κατεύθυνση προς το κοντινό αεροδρόμιο του Γκάτγουικ, ενώ άλλοι θα βρεθούν στο Σίπχολ του Άμστερνταμ ή στο Σαρλ ντε Γκολ του Παρισιού.
Καθηλωμένοι στην Αθήνα όμως παρέμειναν και οι Σκωτσέζοι φίλαθλοι, οι οποίοι με κιλτ βρίσκονταν από νωρίς το πρωί στο αεροδρόμιο του Ελευθέριου Βενιζέλου. Είχαν επισκεφθεί την ελληνική πρωτεύουσα μετά τον αγώνα των εθνικών ομάδων ποδοσφαίρου Ελλάδας-Σκωτίας, για τα play-off του UEFA Nations League.
Να αναφερθεί ότι παρά την μεγάλη ταλαιπωρία, οι χιλιάδες επιβάτες που επηρεάζονται από τη σημερινή «ακινησία» του Χίθροου δεν θα έχουν τη δυνατότητα για οικονομική αποζημίωση, καθώς το περιστατικό αντιμετωπίζεται ως μία «σπάνια συγκυρία», η οποία είναι εκτός του ελέγχου του αεροδρομίου.
Παρόλα αυτά, οι εταιρείες έχουν τη νομική υποχρέωση να προσφέρουν εναλλακτικές και να καλύψουν τυχόν έξοδα διαμονής σε ξενοδοχεία, με τον συντάκτη της υπηρεσίας καταναλωτών Which?, Ρόρι Μπόλαντ, να δηλώνει στους Financial Times ότι «οι επιβάτες θα έχουν την επιλογή ή να πάνε σε άλλο αεροδρόμιο ή να δεχτούν επιστροφή χρημάτων και αν επιλέξουν το πρώτο, η αεροπορική εταιρεία πρέπει να τους βρει πτήση το συντομότερο δυνατόν, ακόμα και αν είναι με άλλη εταιρεία».