Αρχική Blog Σελίδα 729

Η «Μεγάλη Αποκάλυψη»: Πώς η Μοσάντ διείσδυσε στο Ιράν και τοποθέτησε πυραύλους πριν από την επίθεση

0

Φωτό: Ισραηλινές επιθέσεις ακριβείας για την εκκαθάριση των Ιρανών αξιωματούχων

Ιορδανικό δημοσίευμα αποκαλύπτει  μέρος της ισραηλινής επιχείρησης κατά στόχων μέσα στην επικράτεια του Ιράν.

Σύμφωνα με αυτό, πριν εμφανιστούν τα αεροπλάνα στον ιρανικό ουρανό, το Ισραήλ είχε διεισδύσει στο έδαφος και είχε τοποθετήσει σιωπηλά τα εργαλεία του, σε μια επιχείρηση που ήταν συναρπαστική στις λεπτομέρειες και τα αποτελέσματά της.

Αυτό αποκάλυψε μια ισραηλινή πηγή ασφαλείας σχετικά με τις λεπτομέρειες των επιχειρήσεων που πραγματοποίησε η Μοσάντ εντός ιρανικού εδάφους κατά τη διάρκεια της αεροπορικής επιδρομής.

Η ιορδανική Khaberni αποκαλύπτει μέρος της ισραηλινής επιχείρησης στο Ιράν

Σύμφωνα με ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, οι λεπτομέρειες που παρείχε η πηγή ασφαλείας περιελάμβαναν τα εξής:

Συλλογή σημαντικών πληροφοριών.

Διεξαγωγή επιχειρήσεων παρακολούθησης για τον εντοπισμό ανώτερων ιρανών ηγετών ασφαλείας και πυρηνικών επιστημόνων που εξοντώθηκαν.

Διεξαγωγή μυστικής επιχειρησιακής εκστρατείας με στόχο το στρατηγικό πυραυλικό σύστημα του Ιράν.

Υλοποίηση σημαντικών βημάτων για την λαθρεμπορία ειδικών όπλων σε μεγάλες ποσότητες, την ανάπτυξή τους εντός του Ιράν και στη συνέχεια την ακριβή και αποτελεσματική εκτόξευσή τους σε καθορισμένους στόχους.

Στάδια της διαδικασίας:

Η πηγή αποκάλυψε ότι η εκστρατεία πραγματοποιήθηκε σε τρία διαφορετικά στάδια.

Η πρώτη φάση περιελάμβανε την ανάπτυξη συστημάτων μάχης, συμπεριλαμβανομένων όπλων ακριβείας με καθοδήγηση, σε ανοιχτές περιοχές κοντά σε ιρανικές εγκαταστάσεις πυραύλων εδάφους-αέρος.

Με την έναρξη της ισραηλινής επίθεσης, αυτά τα συστήματα ενεργοποιήθηκαν και πύραυλοι ακριβείας εκτοξεύτηκαν προς τους στόχους ταυτόχρονα και με υψηλή ακρίβεια.

Δεύτερη φάση: Τοποθέτηση επιθετικών συστημάτων.

Σε μια άλλη επιχειρησιακή εκστρατεία που στόχευε στην παρακώλυση των δυνατοτήτων αεράμυνας του Ιράν, οι οποίες απειλούν τα ισραηλινά μαχητικά αεροσκάφη, η Μοσάντ, μέσω μυστικών επιχειρήσεων, τοποθέτησε επιθετικά συστήματα και προηγμένη τεχνολογία μέσα σε οχήματα.

Καθώς ξεκίνησε η αιφνιδιαστική επίθεση, αυτά τα όπλα εκτοξεύτηκαν και κατέστρεψαν ολοσχερώς τους στόχους τους, δηλαδή τα συστήματα αεράμυνας του Ιράν.

Τρίτη φάση: Μια βάση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Η Μοσάντ δημιούργησε μια βάση για μη επανδρωμένα αεροσκάφη αυτοκτονίας, τα οποία εισήχθησαν λαθραία στην καρδιά του Ιράν πολύ πριν από την επίθεση των πρακτόρων της Μοσάντ.

Κατά τη διάρκεια της ισραηλινής επίθεσης, αυτά τα drones ενεργοποιήθηκαν και εκτοξεύτηκαν σε εκτοξευτές πυραύλων εδάφους-εδάφους που βρίσκονται στη βάση Espajabad κοντά στην Τεχεράνη, οι οποίοι αποτελούν απειλή για στρατηγικούς στόχους και Ισραηλινούς πολίτες.

—

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog

Η Ουγγαρία και η Βόρεια Μακεδονία γίνονται στρατηγικοί εταίροι

1

Συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ των κυβερνήσεων της Ουγγαρίας και της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας υπεγράφη στα Σκόπια από τους υπουργούς Εξωτερικών των δύο χωρών.

«Είμαστε ειλικρινά ευγνώμονες για αυτήν την βασισμένη σε αρχές και ειλικρινή υποστήριξη, ιδίως στο πλαίσιο των προσδοκιών μας για πρόοδο στη διαδικασία ένταξης στην ΕΕ. Σε ένα έτος κατά το οποίο ο κόσμος γιορτάζει 80 χρόνια από τη νίκη επί του φασισμού και 75 χρόνια από τη Διακήρυξη Σουμάν, τη βάση του ευρωπαϊκού ειρηνευτικού εγχειρήματος, παραμένουμε σταθερά προσηλωμένοι στον στρατηγικό μας στόχο – την πλήρη ένταξη στην ΕΕ με σαφή και προβλέψιμη δυναμική», δήλωσε ο Τίμκο Μουτσούνσκι, Υπουργός Εξωτερικών και Εξωτερικού Εμπορίου της Βόρειας Μακεδονίας, στην κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε με τον Ούγγρο Υπουργό Εξωτερικών Πέτερ Σιγιάρτο.

Ο πρώτος διπλωμάτης της Βόρειας Μακεδονίας επικεντρώθηκε στις σχέσεις με τη Βουλγαρία.

Απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου σχετικά με την τηλεφωνική του συνομιλία με τον Βούλγαρο Υπουργό Εξωτερικών, Γκέοργκ Γκεοργκίεφ, και το αν «η Σόφια είναι πρόθυμη να συναντηθεί» με τη Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, ο Μουτσούνσκι δήλωσε ότι δεν μπορεί να απαντήσει σε αυτήν την ερώτηση.

Σύμφωνα με τον ίδιο, είναι γεγονός ότι η χώρα «υπήρξε θύμα συνεχούς διμεροποίησης της ευρωπαϊκής της πορείας για περισσότερα από 20 χρόνια», αλλά η κυβέρνηση έχει κάνει πραγματικά βήματα προς τον εξευρωπαϊσμό της χώρας.

«Έχουμε ένα πολιτικό πρόβλημα με έναν από τους γείτονές μας, αυτή είναι η πραγματικότητα που όλοι στην ΕΕ γνωρίζουν. Και, ναι, πρέπει να βρούμε έναν τρόπο να ξεπεράσουμε αυτό το εμπόδιο, και από αυτή την άποψη, ούτε η κυβέρνηση ούτε ο πρόεδρος έχουν δίλημμα. Αλλά δεν πρέπει να επιτρέψουμε να μας ποδοπατήσουν, να μας ταπεινώσουν στην πορεία μας προς την ένταξη, και να επιτρέψουμε να συνεχιστεί αυτή η γραμμή – της αποποίησης της εθνικής μας ταυτότητας, των παραχωρήσεων όσον αφορά τη γλώσσα μας, όσον αφορά την ιστορία μας, των παραχωρήσεων όσον αφορά οτιδήποτε σχετίζεται με την ταυτότητα. Γιατί τι είναι ένα έθνος χωρίς ταυτότητα;» ήταν η απάντηση του Μουτσούνσκι, σύμφωνα με τα τοπικά μέσα ενημέρωσης.

—

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog

Τα προπαγανδιστικά και αλυτρωτικά τραγούδια στα πανηγύρια της Μακεδονίας

0

    Η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ  ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΩΝ

θέλοντας να συμβάλλει στην σωστή ενημέρωση σχετικά με τα τραγούδια που ακούγονται στα πανηγύρια, κυρίως της Κεντροδυτικής Μακεδονίας, δημοσιεύει τις μεταφράσεις στα Ελληνικά, 26 «προπαγανδιστικών» και «αλυτρωτικών» τραγουδιών που ακούγονται σε αυτά, στην γλώσσα γειτονικών κρατών, για να μπορέσει ο κόσμος να διαβάσει τί λένε, να κρίνει το περιεχόμενο και να βγάλει μόνος του τα συμπεράσματά του.

     Πρέπει να σταματήσει η παραπληροφόρηση και η πολιτική-κομματική εκμετάλλευση  των πανηγυριών, και να αφεθούν αυτά να επιτελέσουν τον αυστηρά πολιτιστικό ρόλο που πρέπει να έχουν, σεβόμενα τις αυθεντικές τοπικές παραδόσεις, τα ήθη και τα έθιμα που ενώνουν και δεν διχάζουν.

                                                                                       12 Ιουνίου 2025

                                                                               Το Διοικητικό Συμβούλιο

ΟΙ ΣΤΙΧΟΙ  ΤΩΝ  26  ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ

«Η 12η Αυγούστου αφιερωμένη,  γεννήθηκε το τρίτο Ίλιντεν,

στη μέση των Σκοπίων Μακεδονική εκκλησία   του Αγίου Κλήμη της Οχρίδας (δις)

Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι,  χτυπήστε παλιές   καμπάνες,

μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις)

Πέρασαν δύσκολοι καιροί, τις καρδιές μας σπαράξανε,

όταν πατούσαν την εκκλησία μας,

αστέρια έπεφταν από τον ουρανό (δις)

Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι,  χτυπήστε παλιές   καμπάνες,

μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις).»

Διευκρίνιση: Προφανώς εξυμνεί  την  σκοπιανή Εκκλησία της αυτόνομης «Αρχιεπισκοπής Αχρίδος του Αγίου Κλήμεντος» -που συστάθηκε το 1958- κατόπιν ισχυρών πιέσεων της κομμουνιστικής κυβέρνησης προς το Σερβικό Πατριαρχείο. Την 19 Ιουλίου 1967 αποφάσισαν την μονομερή ανακήρυξη της ανεξαρτησίας τους από τη Σερβική εκκλησία, υπό τον τίτλο «Μακεδονική Ορθόδοξη Εκκλησία».   Ο Ναός του Αγίου Κλήμεντος στην Αχρίδα ιδρύθηκε το 1294, από τον βυζαντινό αξιωματούχο και γαμπρό του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β΄Παλαιολόγου, Πρόγονο Σγουρό.

«Συνέλαβαν οι καταραμένοι Τούρκοι,

ένα κορίτσι το πιο όμορφο, το πιο όμορφο του χωριού

του δέσαν τα δυο χέρια του, τα δυο χέρια του ανάποδα. (δις).

Μίλα, μίλα μικρό κορίτσι, που κρύβεται ο Gotse Delchev

μίλα, μίλα μικρό κορίτσι πανέμορφο που κρύβεται ο Gotse Delchev

Και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, εγώ τον Gotse δεν προδίδω

και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, κι ακόμη κι αν χαθώ,

εγώ τον Gotse δεν προδίνω».

Διευκρίνιση: Αναφέρεται στον Βουλγαρικής καταγωγής  Gotse Delchev,

όπως πρόσφατα συμφώνησαν επίσημα Σκοπιανοί και Βούλγαροι.

«Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί

βαθιά πληγή στην καρδιά και τα στήθη.

Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου

Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)

Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θάρθει η μέρα

που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν

μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θάρθει η μέρα

που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.

Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου

Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)

Δάκρυα της μάνας Μακεδονίας τρέχουν

βαριά όπως και οι αιώνες της.

Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θάρθει η μέρα

που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν

μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θάρθει η μέρα

που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.

Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου

Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)»

«Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,

φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.

Όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν (δις).

Κι αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα, ακόμη κι αν με βασανίσουν Μακεδονία,

ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία

Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,

φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.

Ποιος μπορεί ν’ αφήσει ή να λησμονήσει τον Γκότσε Ντέλτσεβ,

τον Ντάμε Γρούεφ, τον Πίτου Γκούλι, τον Σαντάνσκι, τη Μακεδονία.

ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία

Ακούστε Μακεδόνες, διαφυλάξτε το όνομά μας (δις),

το δικό μας μακεδονικό όνομα, δεν επιτρέπουμε να χαθεί Μακεδονία.

ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία».

«Ακούω πως θροϊζουν οι βελανιδιές και οι οξυές (δις)

κλαίνε για τον βοεβόδα (οπλαρχηγό), τον καπετάνιο (δις)

Σύντροφοί μου, πιστοί φίλοι Μακεδόνες (δις)

όταν απ’ το χωριό περνάτε με τα άλογα  να μην θορυβείτε, να μην θορυβείτε (δις)

Με τα όπλα να μην ρίχνετε, να μην ρίχνετε, να μην σας ακούσει η γριά μητέρα μου,

θα σας ρωτήσει για μένα, αμάν για μένα, (δις)

Που είναι ο γιός μου ο Κοσταντίν, ο Κοσταντίν (δις) ,

ο Κοσταντίν ο βοεβόδας (οπλαρχηγός),

ο Καπετάνιος, ο γιός σου μητέρα παντρεύτηκε,

παντρεύτηκε με μια Μακεδόνισσα σκλαβωμένη (δις)

«Μήνυμα ήρθε από την πόλη της Σαλονίκης

οι αρχές της πόλης κρεμάλα τοποθέτησαν

θα μου κρεμάσουν τον Γκότσε , τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα

Ο Γκότσε μεταμφιέστηκε σε μαύρο καρβουνιάρη

και τριγυρνούσε στον εμπορικό δρόμο του Σόλουν

Ω τι τύχη, συνάντησε Τούρκους στρατιώτες  και τον Γκότσε μίλησαν

Α βρε γκιαούρη, μαύρε καρβουνιάρη (δις) μήπως είδες τον Γκότσε

τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα;

Α βρε στρατιώτες, εσείς βρε στρατιώτες (δις)

και να δω τον Γκότσε, εγώ τον Γκότσε δεν τον γνωρίζω»

«Όταν έπεσε στο Πίριν πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι ,

πέταξαν κοντά του τρία γεράκια και στον Γιάνε μιλούσαν.

Άιντε Γιάνε με μας έλα, εμείς γιατρικό θα βρούμε.

Η μάνα Μακεδονία για τέτοιο γενναίο θα βρει γιατρικό (δις)

Το πρώτο γεράκι θα σε πάει κάτω δίπλα στο Βαρδάρη,

το δεύτερο γεράκι θα σε πάει μέχρι την άσπρη θάλασσα,

το τρίτο γεράκι θα σε πάει πάνω στο βουνό Πίριν,

με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις, τη Μακεδονία να ελευθερώσεις (δις)

Πηγαίνετε σεις τρία γεράκια, στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος,

αφήστε με εδώ να πεθάνω, εμένα γιατρικό δεν γιατρεύει.

Η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν.

Η μάνα Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν (δις)».

Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί

Βαθιά πληγή στη καρδιά και στα στήθη

Βαρδάρη , που είναι το Πιρίν σου ;

Βαρδάρη , που είναι το Αιγαίο ( Μακεδονία του Αιγαίου )

Μητέρα Μακεδονία , άντε μην κλαις

Θα έρθει η μερα που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιριν

Μητέρα Μακεδονία , άντε τραγούδησε ,

Θα ερθει η μερα που θα σε κουβαλησουν τα νερα του Αιγαιου

Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;

Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )

Δακρυα της μανας Μακεδονιας τρεχουν ,

Βαρια, όπως και οι αιωνες της

Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;

Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )

Μητέρα Μακεδονια , αντε μην κλαις

Θα ερθει η μερα που θα αγκαλιασεις τα βουνα του Πιριν

Μητερα Μακεδονια , αντε τραγουδησε ,

Θα ερθει η μερα που θα σε κουβαλησουν τα νερα του Αιγαιου

Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;

Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )

Στην καρδιά των Βαλκανίων

υπαρχει μια μικρη χωρα

για ειρήνη , για αδελφοσύνη

όλα στη ζωή , μου τα έδωσε

Στην καρδιά των Βαλκανίων

υπαρχει μια μικρη χωρα

για ειρήνη , για αδελφοσύνη

όλα στη ζωή , μου τα έδωσε

άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια

άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει

εεε-εεε Μακεδονία

άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια

άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει

εεε-εεε Μακεδονία

η δική μας μακεδονική σημαία , τραγουδιέται από όλο τον κόσμο

το δικο μας μερακλίδικο τραγούδι , μόνο για ειρήνη τραγουδάει

η δική μας μακεδονική σημαία , τραγουδιέται από όλο τον κόσμο

το δικο μας μερακλίδικο τραγούδι , μόνο για ειρήνη τραγουδάει

άνοιξε την καρδιά , δώσε μου το χέρι , Μακεδονία

άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει

εεε-εεε Μακεδονία

άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια

άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει

εεε-εεε Μακεδονία

ει Μακεδονικέ λαέ , όπου και να είστε

την δική μας γη , την αγαπημένη , που γεννηθήκαμε, μην την ξεχνάτε

άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια

άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει

εεε-εεε Μακεδονία

γέροι , είμαστε κόρη μου , εργαζόμενοι

πενήντα ατελείωτα δύσκολα χρόνια

έχουμε λεφτά κόρη μου , σπίτια και αυτοκίνητα

κοιτάμε τα εγγόνια μας , άλλο όμως μας πονάει

πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου

ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά

όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν

να δω το Νέρετ δεν με άφησαν

πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου

ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά

όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν

να δω το Νέρετ δεν με άφησαν

το λόγο της ακόμα δεν τελείωσε

έκλαψε ήρεμα η θεία Φάνια

μια φορά μόνο να πήγαινα , κόρη μου , το χωριό να δω

στους δικούς μου νεκρούς κερί να άναβα

πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου

ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά

όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν

να δω το Νέρετ δεν με άφησαν

Ανέβηκα ψηλά στο Οσογκόβο

από εκει που φαινεται το βουνό Πιριν

το βουνό Πιριν και ο καμπος της Κρέσνα

και δυνατά φώναξα στο βουνό Πίριν

ει Πίριν Μακεδονικό είσαι

πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί

ει Πίριν Μακεδονικό είσαι

πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί

ανέβηκα στο βουνό Κόζουφ

από εκεί φαίνεται ο καμπός της Θεσσαλονίκης

ο κάμπος της Θεσσαλονίκης και η πόλη Θεσσαλονίκη

και δυνατά φώναξα στη πόλη Θεσσαλονίκη

ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι

πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί

ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι

πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί

μετά ανέβηκα στο βουνό Sar

από εκεί φαίνεται ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός

ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός και η Μακεδονία

και δυνατά φώναξα στην Μακεδονία

μην θρηνείς για το Πίριν και τη Θεσσαλονίκη

εκείνοι σε θυμούνται και λένε

εκείνοι σε θυμούνται και λένε

η δικιά μας αγαπημένη μητέρα είναι η Μακεδονία

Όταν έπεσε στο Πίριν

πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι

πέταξαν κοντά του τρία γεράκια

και στον Γιάνε μιλούσαν

Αντε Γιάνε μαζί μας έλα

εμείς γιατρικό θα βρούμε

Η μάνα Μακεδονία

για τέτοιο γενναίο , θα βρει γιατρικό

Η μάνα Μακεδονία

για τέτοιο γενναίο , θα βρει γιατρικό

Το πρώτο γεράκι θα σε πάει

κάτω δίπλα στο Βαρδάρη

το δεύτερο γεράκι θα σε πάει

μέχρι την άσπρη θάλασσα

το τρίτο γεράκι θα σε πάει

πάνω στο βουνό Πίριν

Με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις

την Μακεδονία να ελευθερώσεις

Πηγαίνετε εσείς τρία γεράκια

στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος

αφήστε με εδώ να πεθάνω

εμένα γιατρικό δεν με γιατρεύει

η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει

και θα την ελευθερώσουν

Η μάνα Μακεδονία

άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν

Περάσαν γριά μητέρα δύσκολα χρόνια,

όταν άφησα τα χωριά της Φλώρινας (Λέριν) .

Η ψυχή κλαίει, κανείς δεν υπάρχει να με καταλάβει,

κανείς δεν υπάρχει ούτε χέρι να μου απλώσει

Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι

Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι

Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή

Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.

Μακριά από την πατρίδα, από την πατρική εστία,

τη μητρική γλώσσα ακόμα θέλω να μιλάω.

Όπως και να έγραψαν την ιστορία,

ο Θεός ξέρει, εγώ είμαι παιδί της Μακεδονίας.

Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι

Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι

Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή

Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.

Φωτιά να κάψει

εκείνον που θα μου υποδείξει

να σ’ εγκαταλείψω

Φωτιά να κάψει

εκείνον που θα μου υποδείξει

να ξεχάσω την Μακεδονία

όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι

και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν

όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι

και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν

και αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα

ακόμη και αν με βασανίσουν Μακεδονία

ειιι να ζήσεις Μακεδονία

Φωτιά να κάψει

εκείνον που θα μου υποδείξει

να σ’ εγκαταλείψω

Φωτιά να κάψει

εκείνον που θα μου υποδείξει

να ξεχάσω την Μακεδονία

ποιος μπορεί να αφήσει

ή να λησμονήσει

ποιος μπορεί να αφήσει

ή να λησμονήσει

τον Γκότσε Ντέλτσεφ , τον Πίτου Γκούλι

τον Ντάμε Γκρούεφ , τον Σαντάνσκι , την Μακεδονία

ειιι να ζήσεις Μακεδονία

ακούστε Μακεδόνες

διαφυλάξτε το όνομά μας

ακούστε Μακεδόνες

διαφυλάξτε το όνομά μας

το δικό μας Μακεδονικό όνομα

δεν επιτρέπουμε να χαθεί , Μακεδονία

ακούστε Μακεδόνες

διαφυλάξτε το όνομά μας

το δικό μας Μακεδονικό όνομα

δεν επιτρέπουμε να χαθεί , Μακεδονία

ειιι να ζήσεις Μακεδονία

Εγώ είμαι καθαρό μακεδονόπουλο

Από την περιοχή της Μπίτολα

Από τη θλιμμένη Μακεδονία

Από την περιοχή της Μπίτολα

Από τη θλιμμένη Μακεδονία

Ο Θεός να τιμωρήσει τους τύραννους

Σε τρεις μεριές μας χώρισαν (δις)

Και τέταρτη η Αυστραλία

Σε τρεις μεριές μας χώρισαν

Και τέταρτη η Αυστραλία

‘Άφησα αδερφούς στην περιοχή του Πιρίν

Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας

Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας

Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας

Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας

Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας

Μακεδονικέ λαέ τι ιδέες έχεις εσύ;

Φτάνει πια ξύπνα Συνειδητοποιήσου και μην κοιμάσαι (δις)

Δε γνωρίζεις ποιος είσαι, τι είσαι, οι άλλοι σε γνωρίζουν

Μεγάλη είναι η ντροπή σου, να μην ξέρεις για σένα (δις)

Έσφαξαν γυναίκες και παιδιά στο χωριό Ζαγκόρριτσανι

Ενώ μπροστά στον τουρκικό στρατό πέταξαν τα όπλα (δις)

Τσαρούχια μακριά φορούν, φούντες μεγάλες

Φορεσιές σαπισμένες, και άδεια φυσίγγια (δις)

Που είναι ο Καραμαϊνόβ και η ομάδα του;

Μελάς, Καραβαγγέλης στην Μπίτολα αυτός είναι φυλακή (δις)

Κι εμείς είμαστε παιδιά της μητρικής μας γης

Της μητρικής μας γης, της Μακεδονίας

Του δικού μας τόπου, της Μακεδονίας

Κι εμείς έχουμε δικαίωμα να ζούμε

Όπως ζουν κι άλλοι τη ζωή τους

Μα εμείς υποφέραμε, πεινασμένοι πεθαίναμε

Ελευθερίες δεν είχαμε, δικαίωμα κανένα

Όποτε τα ζητήσαμε στη φυλακή βρεθήκαμε

Σε φούρνους μας έβαζαν για να μας κάψουν

Το κόκκαλά μας έσπαγαν και το αίμα μας έπιναν

Κι εμείς ανέμελα χαμογελαστοί, περήφανα πεθαίναμε

Περήφανα πεθαίναμε, δεν παραδινόμασταν

Τη ζωή μας δε λυπηθήκαμε, τη νιότη μας δώσαμε

Για τα δικά μας δικαιώματα

Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε

Για τα δικά μας δικαιώματα

Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε

Σύνθημα είχαμε, ελευθερία ή θάνατος

Ελευθερία ή θάνατος για τη Μακεδονία

Για τη Μακεδονία, γη σκλαβωμένη.

(Χορεύεται ως Λεβέντικος ή Πουστένο)

Η ψυχή για τίποτα δεν προδίδεται

Το αίμα με νερό δεν αλλάζει

Ο Θεός μας δώρισε μακριές ρίζες

Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν

Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν

Μητρική υπόσχεση μας άφησαν

Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Αυτές με μεγάλα βάσανα ξεκίνησαν

Τη μοίρα τους καταράστηκαν

Μόνο επειδή τραγουδούν τραγούδια δικά μας

Μόνο επειδή σκέφτονται στα μακεδονικά

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν

Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν

Μητρική υπόσχεση μας άφησαν

Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Γιατί βρε Θεέ μισιόμαστε

Την ίδια πατούμε

Ενώπιόν Του γιατί να είμαστε εχθροί

Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν

Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν

Μητρική υπόσχεση μας άφησαν

Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Δάκρυα τρέχουν από μόνα τους συγχώρα με

Βαριά όπως τα δικά σου βουνά

Κλαίει η καρδιά από τρεις μεριές

Εκατό ματωμένα, πολλά χρόνια

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων

Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη

Μόνο μια αλήθεια υπάρχει, υπάρχει μια Μακεδονία

Μοιράστε την, χωρίστε την, πάλι θα είναι η πιο αγαπημένη μας (δις)

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων

Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη

Μακεδόνες με δυνατή φωνή τραγουδείστε, μακεδονικό χορό χορέψτε

Την αγαπημένη θυμηθείτε, να ζήσει η Μακεδονία (δις)

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων

Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων

Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη

Μαργαριτάρι των βαλκανίων.

Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες

Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες

μέχρι πότε οι Έλληνες θα βασανίζουν

με την ψεύτικη πνευματικότητα της πίστης

την αγαπημένη μας γενέτειρα

Γιατί εσείς γίνατε αιτία

πριν πεντακόσια χρόνια

την εθνική μας Εξαρχία

με ψέματα μας την πήρατε

Πού είναι οι δικοί μας συγγραφείς

πού είναι οι δικές μας εκδόσεις

όλα, όλα έγιναν σκόνη και  στάχτη

από το ελληνικό Πατριαρχείο

Σηκωθείτε όλοι αδέρφια Μακεδόνες

από όλες τις Μακεδονικές πόλεις

και να φωνάξουμε όλοι με φωνή δυνατή

φύγετε Έλληνες, δε σας θέλουμε.

(ο αρχικός του τίτλος ήταν «Begajte Turci», δλδ «φύγετε Τούρκοι)

(Χορεύεται ως συρτός)

Το 338 π.Χ. η χρονιά της μάχης στη Χαιρώνεια

Ο Φίλιππος ο Μακεδόνας βασιλιάς

Έναν στρατό οδήγησε, έναν στρατό Μακεδονικό

Απέναντι στην Ελλάδα

Οι Έλληνες κάνουν λάθος

Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν

Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί

Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Χρόνια και αιώνες πέρασαν

Αλλά οι Μακεδόνες συνεχίζουν να υπάρχουν

Η αλήθεια θα λάμψει, ο κόσμος θα καταλάβει

ΦΥΓΕΤΕ ΕΛΛΗΝΕΣ, αρκετά με τα ψέματά σας.

Οι Έλληνες κάνουν λάθος

Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν

Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί

Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Δεν υπάρχει μέρα να μη συλλογιστώ που βρίσκομαι και τι είμαι

Γιατί εγώ να είμαι καταραμένος και να παραμένω σκλάβος

Δεν υπάρχει μέρα που να μην κατηγορήσω την καταραμένη μου μοίρα

Γιατί να φύγω τόσο μακριά, μάτια είχα αλλά δεν έβλεπα

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος

Που από την καρδιά του να μην έκλαψε

Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του

Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Να σας φανερώσω τι την ψυχή μου βαραίνει

Τώρα ξέρω πως η πέτρα του πατρικού σπιτιού με βαραίνει

Κόρα ψωμιού με αλάτι, αλατίστε όπως ξέρετε όλοι

Όπου κι αν πάτε να επιστρέψετε και για το σπίτι σας να νοιάζεστε

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος

Που από την καρδιά του να μην έκλαψε

Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του

Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος

Που από την καρδιά του να μην έκλαψε

Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του

Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Το μακρινό 1913 σύνορα χώρισαν την πατρίδα μας

Ονόματα άλλαξαν, τη γλώσσα απαγόρεψαν

Μας βασάνιζαν, μας ντρόπιαζαν μέχρι να μας διώξουν

Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε

Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε

Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε

Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε

Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Ήρθαμε σαν χωρικοί με βαλίτσα στα χέρια

Και χωρίς χρήματα βρήκαμε δουλειές, και σύντομα γίναμε πολίτες

Το Μπουφ, το Γκέρμαν και η Μπάνιτσα μας έμειναν στα όνειρα

Με όμορφες αναμνήσεις για καιρούς περασμένους

Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε

Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε

Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε

Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε

Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις

Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε

Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις

Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή

Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη

Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή

Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι

Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων

Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι

Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε

Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Ήσυχα η Μίρκα αποκοιμήθηκε

Στα βουνά του Πότσσεπ (δις)

Εκεί κάτω στα λιβάδια,

στα βουνά του Πότσσεπ

Εκεί κάτω στα λιβάδια

Στα μέσα της νύχτας κατάφθασε δεύτερος λόχος επιτροπών

Τη φωνή τους η Μίρκα άκουσε, αμέσως η Μίρκα ξύπνησε (δις)

Την αυγή κατέφθασαν καταραμμένοι χαφιέδες φασίστες

Το μέρος περικύκλωσαν, χωντανή τη Μίρκα έπιασαν (δις)

Στην πόλη Βόντεν την πήγαν,

σκληρά τη Μίρκα βασάνισαν, ζωντανή στον τάφο την έβαλαν (δις)

Αρκετά με τα ψέματα σας στον κόσμο,

Δεν σας πειράζει το όνομα, αλλά σας πειράζει το Αιγαίο

Ο χρόνος έχει περάσει,

η συμμαχία σας έχει καταρρεύσει όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε,

έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία

Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,

Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει

Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,

Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε

Ει, Έλληνες Δολοφόνοι,

πως δεν ντρεπόσαστε να αλλάξετε το όνομα Μακεδονία

Πάντα ήταν και θα παραμείνει, το όνομα Μακεδονία

Όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε ότι έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία

Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,

Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει,

Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,

Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε

Εάν δεν το επιστρέψετε, θα το πληρώσετε στον θεό,

Θα καείτε από φλόγες, Θα σας συγκλονίσουν οι θεοί

Στα επόμενα 300 χρόνια όλα τα νησιά σας θα καταποντιστούν

Δεν νιώθω λύπη που θα καείτε Και ούτε θα λυπηθώ επειδή θα πνιγείτε

Αλλά λυπάμαι γιατί δεν θα περπατώ στο κέντρο της «Μακεδόνσκι Σολούν»

Κόκκινο κρασί δεν θα πιώ

Ένα Μακεδονικό τραγούδι μας να σας τραγουδώ

 

Ιορδανία: Ο στρατός αναχαιτίζει πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη

0

Υπεύθυνη στρατιωτική πηγή στη Γενική Διοίκηση των Ιορδανικών Ενόπλων Δυνάμεων δήλωσε ότι αεροσκάφη και συστήματα αεράμυνας της Βασιλικής Ιορδανικής Πολεμικής Αεροπορίας αναχαίτισαν έναν αριθμό πυραύλων και drones που εισήλθαν στον ιορδανικό εναέριο χώρο σήμερα το πρωί.

Η πηγή ανέφερε ότι τα αεροσκάφη της Βασιλικής Ιορδανικής Πολεμικής Αεροπορίας λειτουργούν σε υψηλό επίπεδο ετοιμότητας για την προστασία των ουρανών του Χασεμιτικού Βασιλείου της Ιορδανίας και τη διατήρηση της ασφάλειας και της προστασίας του έθνους και των πολιτών του.

Πρόσθεσε ότι η επιχείρηση αναχαίτισης ήρθε ως απάντηση σε στρατιωτικές εκτιμήσεις ότι πύραυλοι και μη επανδρωμένα αεροσκάφη ήταν αναπόφευκτο να πέσουν σε ιορδανικό έδαφος, συμπεριλαμβανομένων κατοικημένων περιοχών, κάτι που θα μπορούσε να προκαλέσει θύματα.

Δεν καταγράφηκαν σοβαροί τραυματισμοί

Ο Υπουργός Επικρατείας για τα ΜΜΕ και Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Μοχάμαντ αλ Μομάνι  δήλωσε ότι από το πρωί της Παρασκευής έχουν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία της ασφάλειας του έθνους και των πολιτών του.

Πρόσθεσε ότι, μέχρι σήμερα, εναέρια αντικείμενα έχουν πέσει σε διάφορες τοποθεσίες σε όλο το Βασίλειο και ότι οι επίσημες υπηρεσίες τα έχουν αντιμετωπίσει μέσω ομάδων πολιτικής άμυνας και του μηχανικού σώματος.

Ο Αλ Μομάνι επιβεβαίωσε ότι δεν έχουν καταγραφεί σημαντικοί τραυματισμοί ή απώλειες, υλικές ή ανθρώπινες, σημειώνοντας ότι οι διάφορες υπηρεσίες συνεχίζουν να εκτελούν τα καθήκοντά τους για την αντιμετώπιση των εξαιρετικών περιστάσεων.

Khaberi

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog

Γιατί ανησυχεί την Ελλάδα η κρίση Ισραήλ και Ιράν

0

Εσωτερική ασφάλεια, οικονομικά συμφέροντα, επιπτώσεις περιφερειακής ανάφλεξης: αυτές, προς ώρας, σταχυολογούνται ως οι βασικές ανησυχίες της Αθήνας σχετικά με την ένοπλη κρίση που ξέσπασε μεταξύ Ισραήλ–Ιράν. Όσον αφορά τη θέση της κυβέρνησης για τα γεγονότα, εντός συνόρων είναι τυπικώς ισορροπημένη, ενώ σε επίπεδο ΟΗΕ η Ελλάδα υποστήριξε το Ισραήλ με το οποίο διατηρεί στρατηγική σχέση.

Με γνώμονα τις τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, το ΚΥΣΕΑ συνεδρίασε χθες υπό την προεδρία του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη. Η κυβέρνηση, σύμφωνα με το ανακοινωθέν, «παρακολουθεί με ανησυχία τις εξελίξεις που ενέχουν κίνδυνο σοβαρής ανάφλεξης στην περιοχή». Η Αθήνα κάλεσε τις δύο χώρες να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και «να μην προχωρήσουν σε περαιτέρω κλιμάκωση που θα προκαλέσει ευρύτερη αποσταθεροποίηση», ενώ επανέλαβε την πάγια θέση της για αναζήτηση λύσεων μέσω της διπλωματίας.

Η πτυχή της εσωτερικής ασφάλειας που φέρεται να εξετάστηκε στο ΚΥΣΕΑ αφορούσε μεταξύ άλλων το ενδεχόμενο πληγμάτων σε εβραϊκούς/ισραηλινούς (ή φιλικούς προς αυτούς) στόχους εν Ελλάδι. Σημειώνεται δε ότι χθες πέριξ των Μεγάρου Μαξίμου, Βουλής και υπουργείου Εξωτερικών υπήρχε αυξημένη αστυνομική παρουσία.

Τα οικονομικά συμφέρονται σχετίζονται με την ελληνική ναυτιλία. Το υπουργείο Ναυτιλίας απέστειλε σήμα κινδύνου στα ελληνόκτητα πλοία που πλέουν στα Στενά του Ορμούζ και ζήτησε από τους πλοιάρχους να λάβουν άμεσα μέτρα ασφαλείας. Η εν λόγω θαλάσσια περιοχή (βρίσκεται μεταξύ Ιράν και Ομάν) αποτελεί στρατηγικό ενεργειακό κόμβο, καθώς καθημερινά διέρχονται αυτής μεγάλες ποσότητες αργού πετρελαίου (20-21 εκατομμύρια βαρέλια) και σημαντικός όγκος LNG (περί το 20% του παγκοσμίου εμπορίου). Εάν το Ιράν κλείσει ή περιορίσει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά θα υπάρξει οικονομικός αντίκτυπος –στην ελληνική ναυτιλία– αλλά και κρίση στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

Όσον αφορά τις επιπτώσεις μιας περιφερειακής ανάφλεξης, αυτές ποικίλλουν· από την έκταση (και τη γενίκευση) που μπορεί να προσλάβει μια κρίση μέχρι τα ζητήματα προσφυγικών/μεταναστευτικών ροών που μπορούν να προκληθούν από την αστάθεια και ανασφάλεια σε μια περιοχή.

Προ του ΚΥΣΕΑ, ο κ. Μητσοτάκης επικοινώνησε τηλεφωνικώς με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, με τον οποίο συζήτησε τις εξελίξεις στην περιοχή, τις παραμέτρους ασφαλείας αλλά και «τις ενδεχόμενες συνέπειες για την περιφερειακή σταθερότητα».

ΥΠΕΞ
Η ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών για την κρίση στη Μέση Ανατολή ήταν πανομοιότυπη με αυτήν του ΚΥΣΕΑ, ενώ η στάση που θα ακολουθούσε η Αθήνα διεφάνη από τις δηλώσεις (OPEN) του Γιώργου Γεραπετρίτη το πρωί της Παρασκευής. Ο υπουργός Εξωτερικών περιέγραψε ως «σημαντική κλιμάκωση» τα προληπτικά χτυπήματα του Ισραήλ εναντίον του Ιράν και στη συνέχεια περιέγραψε το πυρηνικό οπλοστάσιο του δεύτερου ως έναν «δυνάμει αποσταθεροποιητικό παράγοντα στην περιοχή».

Αμέσα, μετά την έναρξη των ισραηλινών επιθέσεων, το υπουργείο Εξωτερικών ενεργοποίησε τη Μονάδα Διαχείρισης Κρίσεων, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα ασφαλείας για τους Έλληνες πολίτες που βρίσκονται σε Ισραήλ, Ιράν αλλά και στην ευρύτερη περιοχή. Ταυτόχρονα, εκδόθηκε σύσταση προς τους Έλληνες να αποφεύγουν τις επισκέψεις στον Λίβανο και οδηγίες προς τους συμπατριώτες μας που βρίσκονται στην Ιορδανία.

Υπ’ αυτό το πρίσμα, ο κ. Γεραπετρίτης συνομίλησε με τον αναπληρωτή πρωθυπουργό και υπουργό Εξωτερικών της Ιορδανίας, Αϊμάν Σαφάντι. Αμφότεροι, εξέφρασαν την ανησυχία τους για την περιφερειακή κατάσταση και συμφώνησαν «να συντονίσουν τις προσπάθειές τους για να αποτρέψουν περαιτέρω κλιμάκωση για χάρη της περιφερειακής σταθερότητας και ασφάλειας».

Καθαρή θέση

Στον ΟΗΕ, πάντως, η Ελλάδα ως μη μόνιμο μέλος υποστήριξε με καθαρό τρόπο το Ισραήλ. Στην κατόπιν ιρανικού αιτήματος συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας το βράδυ της Παρασκευής, ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβης Ευάγγελος Σέκερης, σημείωσε ότι η χώρα μας «έχει επανειλημμένα εκφράσει την έντονη ανησυχία της για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και έχει τονίσει ότι δεν πρέπει ποτέ να επιτραπεί στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα».

«Στο πλαίσιο αυτό», πρόσθεσε ο κ. Σέκερης, «επιβεβαιώνουμε το δικαίωμα του Ισραήλ να προστατεύσει τον εαυτό του και να διασφαλίσει την ασφάλειά του». Τέλος, ο Έλληνας πρέσβης εξέφρασε την ανησυχία του για περεταίρω κλιμάκωση, υπογράμμισε την ανάγκη για σεβασμό και τήρηση του διεθνούς και ανθρωπιστικού δικαίου και κατέληξε ότι έφτασε η ώρα για «διπλωματία και μια διαπραγματευμένη συμφωνία» μεταξύ των δύο χωρών.

tomanifesto.gr

Ο καιροσκοπισμός ΠΑΣΟΚ, Συριζα, ΚΚΕ και παραγόντων στην Φλώρινα

2
 Είναι, ήδη, γνωστό ότι στην περιοχή της Φλώρινας, αυτήν την περίοδο, οι προσανατολισμένοι προς τα Σκόπια δίγλωσσοι Έλληνες στα πανηγύρια που είναι κοινά για όλους στην περιοχή-και όχι μόνο γι αυτούς- άδουν και χορεύουν τραγούδα αλυτρωτικού περιεχομένου κρατώντας και την σημαία της Βόρειας Μακεδονίας.
Και ενώ αυτή είναι η πραγματικότητα, κόμματα όπως το ΠΑΣΟΚ (θα τρίζουν τα κόκαλα του Ανδρέα), ο Σύριζα, το ΚΚΕ, ο δήμαρχος Αμυνταίου και η βουλευτής του Σύριζα στη Φλώρινα Πέτη Πέρκα εξέδωσαν ανακοινώσεις υπερ των εκδηλώσεων αυτών. Στην λογική μην μας χαλάτε τα πανηγύρια.
Απο καιροσκοπισμό αποφεύγουν να πουν οτιδήποτε για τον αλυτρωτισμό των τραγουδιών.
Σε παλαιότερες περιόδους, πριν το 90, τα τραγούδια που τραγουδούσαν οι δίγλωσσοι συμπολίτες μας δεν ήταν αλυτρωτικά. Μιλούσαν για την αγάπη, τον έρωτα την φύση. και φυσικά, αν τους ενοχλούσε κάποιος γι αυτές τις εκδηλώσεις πολλοί θα βρίσκονταν στο πλευρό τους.
Αλλά πλέον, οι πανηγυρικές εκδηλώσεις είναι πρόχημα για την προβολή αλυτρωτικών μηνυμάτων.
Η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΩΝ
θέλοντας να συμβάλλει στην σωστή ενημέρωση σχετικά με τα τραγούδια που ακούγονται στα πανηγύρια, κυρίως της Κεντροδυτικής Μακεδονίας, δημοσιεύει τις μεταφράσεις στα Ελληνικά, 26 «προπαγανδιστικών» και «αλυτρωτικών» τραγουδιών που ακούγονται σε αυτά, στην γλώσσα γειτονικών κρατών, για να μπορέσει ο κόσμος να διαβάσει τί λένε, να κρίνει το περιεχόμενο και να βγάλει μόνος του τα συμπεράσματά του.
ΟΙ ΣΤΙΧΟΙ ΤΩΝ 26 ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ
1. Zapejte site angeli (Χορός συρτός)
«Η 12η Αυγούστου αφιερωμένη, γεννήθηκε το τρίτο Ίλιντεν,
στη μέση των Σκοπίων Μακεδονική εκκλησία του Αγίου Κλήμη της Οχρίδας (δις)
Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι, χτυπήστε παλιές καμπάνες,
μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις)
Πέρασαν δύσκολοι καιροί, τις καρδιές μας σπαράξανε,
όταν πατούσαν την εκκλησία μας,
αστέρια έπεφταν από τον ουρανό (δις)
Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι, χτυπήστε παλιές καμπάνες,
μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις).»
Διευκρίνιση: Προφανώς εξυμνεί την σκοπιανή Εκκλησία της αυτόνομης «Αρχιεπισκοπής Αχρίδος του Αγίου Κλήμεντος» -που συστάθηκε το 1958- κατόπιν ισχυρών πιέσεων της κομμουνιστικής κυβέρνησης προς το Σερβικό Πατριαρχείο. Την 19 Ιουλίου 1967 αποφάσισαν την μονομερή ανακήρυξη της ανεξαρτησίας τους από τη Σερβική εκκλησία, υπό τον τίτλο «Μακεδονική Ορθόδοξη Εκκλησία». Ο Ναός του Αγίου Κλήμεντος στην Αχρίδα ιδρύθηκε το 1294, από τον βυζαντινό αξιωματούχο και γαμπρό του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β΄Παλαιολόγου, Πρόγονο Σγουρό.
2. Go fatile kleti Turci (σε ρυθμό ζάραμο)
«Συνέλαβαν οι καταραμένοι Τούρκοι,
ένα κορίτσι το πιο όμορφο, το πιο όμορφο του χωριού
του δέσαν τα δυο χέρια του, τα δυο χέρια του ανάποδα. (δις).
Μίλα, μίλα μικρό κορίτσι, που κρύβεται ο Gotse Delchev
μίλα, μίλα μικρό κορίτσι πανέμορφο που κρύβεται ο Gotse Delchev
Και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, εγώ τον Gotse δεν προδίδω
και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, κι ακόμη κι αν χαθώ,
εγώ τον Gotse δεν προδίνω».
Διευκρίνιση: Αναφέρεται στον Βουλγαρικής καταγωγής Gotse Delchev,
όπως πρόσφατα συμφώνησαν επίσημα Σκοπιανοί και Βούλγαροι.
3. Vardere Pirin Kaj ti e
«Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί
βαθιά πληγή στην καρδιά και τα στήθη.
Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)
Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θάρθει η μέρα
που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν
μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θάρθει η μέρα
που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.
Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)
Δάκρυα της μάνας Μακεδονίας τρέχουν
βαριά όπως και οι αιώνες της.
Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θάρθει η μέρα
που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν
μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θάρθει η μέρα
που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.
Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)»
4. Ogan da go gori ( σε ρυθμό συρτό)
«Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,
φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.
Όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν (δις).
Κι αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα, ακόμη κι αν με βασανίσουν Μακεδονία,
ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία
Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,
φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.
Ποιος μπορεί ν’ αφήσει ή να λησμονήσει τον Γκότσε Ντέλτσεβ,
τον Ντάμε Γρούεφ, τον Πίτου Γκούλι, τον Σαντάνσκι, τη Μακεδονία.
ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία
Ακούστε Μακεδόνες, διαφυλάξτε το όνομά μας (δις),
το δικό μας μακεδονικό όνομα, δεν επιτρέπουμε να χαθεί Μακεδονία.
ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία».
5. Slusam kaj sumat Sumite – Bukite (ρυθμός γκάϊντας)
«Ακούω πως θροϊζουν οι βελανιδιές και οι οξυές (δις)
κλαίνε για τον βοεβόδα (οπλαρχηγό), τον καπετάνιο (δις)
Σύντροφοί μου, πιστοί φίλοι Μακεδόνες (δις)
όταν απ’ το χωριό περνάτε με τα άλογα να μην θορυβείτε, να μην θορυβείτε (δις)
Με τα όπλα να μην ρίχνετε, να μην ρίχνετε, να μην σας ακούσει η γριά μητέρα μου,
θα σας ρωτήσει για μένα, αμάν για μένα, (δις)
Που είναι ο γιός μου ο Κοσταντίν, ο Κοσταντίν (δις) ,
ο Κοσταντίν ο βοεβόδας (οπλαρχηγός),
ο Καπετάνιος, ο γιός σου μητέρα παντρεύτηκε,
παντρεύτηκε με μια Μακεδόνισσα σκλαβωμένη (δις)
6. Aber mi dojde od Soluna gradaν (ρυθμός συρτός)
«Μήνυμα ήρθε από την πόλη της Σαλονίκης
οι αρχές της πόλης κρεμάλα τοποθέτησαν
θα μου κρεμάσουν τον Γκότσε , τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα
Ο Γκότσε μεταμφιέστηκε σε μαύρο καρβουνιάρη
και τριγυρνούσε στον εμπορικό δρόμο του Σόλουν
Ω τι τύχη, συνάντησε Τούρκους στρατιώτες και τον Γκότσε μίλησαν
Α βρε γκιαούρη, μαύρε καρβουνιάρη (δις) μήπως είδες τον Γκότσε
τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα;
Α βρε στρατιώτες, εσείς βρε στρατιώτες (δις)
και να δω τον Γκότσε, εγώ τον Γκότσε δεν τον γνωρίζω»
7. Koga panda na pirina (ρυθμός συρτός)
«Όταν έπεσε στο Πίριν πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι ,
πέταξαν κοντά του τρία γεράκια και στον Γιάνε μιλούσαν.
Άιντε Γιάνε με μας έλα, εμείς γιατρικό θα βρούμε.
Η μάνα Μακεδονία για τέτοιο γενναίο θα βρει γιατρικό (δις)
Το πρώτο γεράκι θα σε πάει κάτω δίπλα στο Βαρδάρη,
το δεύτερο γεράκι θα σε πάει μέχρι την άσπρη θάλασσα,
το τρίτο γεράκι θα σε πάει πάνω στο βουνό Πίριν,
με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις, τη Μακεδονία να ελευθερώσεις (δις)
Πηγαίνετε σεις τρία γεράκια, στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος,
αφήστε με εδώ να πεθάνω, εμένα γιατρικό δεν γιατρεύει.
Η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν.
Η μάνα Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν (δις)».
8. Vardare ( Ρυθμός – Συρτός )
Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί
Βαθιά πληγή στη καρδιά και στα στήθη
Βαρδάρη , που είναι το Πιρίν σου ;
Βαρδάρη , που είναι το Αιγαίο ( Μακεδονία του Αιγαίου )
Μητέρα Μακεδονία , άντε μην κλαις
Θα έρθει η μερα που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιριν
Μητέρα Μακεδονία , άντε τραγούδησε ,
Θα ερθει η μερα που θα σε κουβαλησουν τα νερα του Αιγαιου
Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;
Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )
Δακρυα της μανας Μακεδονιας τρεχουν ,
Βαρια, όπως και οι αιωνες της
Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;
Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )
Μητέρα Μακεδονια , αντε μην κλαις
Θα ερθει η μερα που θα αγκαλιασεις τα βουνα του Πιριν
Μητερα Μακεδονια , αντε τραγουδησε ,
Θα ερθει η μερα που θα σε κουβαλησουν τα νερα του Αιγαιου
Βαρδαρη , που είναι το Πιριν σου ;
Βαρδαρη , που είναι το Αιγαιο ( Μακεδονία του Αιγαιου )
9. Vo srce to na Balkanot / Otfori srce podai mi raka (Ρυθμός – Συρτός)
Στην καρδιά των Βαλκανίων
υπαρχει μια μικρη χωρα
για ειρήνη , για αδελφοσύνη
όλα στη ζωή , μου τα έδωσε
Στην καρδιά των Βαλκανίων
υπαρχει μια μικρη χωρα
για ειρήνη , για αδελφοσύνη
όλα στη ζωή , μου τα έδωσε
άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια
άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια
άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία
η δική μας μακεδονική σημαία , τραγουδιέται από όλο τον κόσμο
το δικο μας μερακλίδικο τραγούδι , μόνο για ειρήνη τραγουδάει
η δική μας μακεδονική σημαία , τραγουδιέται από όλο τον κόσμο
το δικο μας μερακλίδικο τραγούδι , μόνο για ειρήνη τραγουδάει
άνοιξε την καρδιά , δώσε μου το χέρι , Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια
άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία
ει Μακεδονικέ λαέ , όπου και να είστε
την δική μας γη , την αγαπημένη , που γεννηθήκαμε, μην την ξεχνάτε
άνοιξε την καρδιά , δωσε μου το χέρι , Μακεδονια
άνοιξε την καρδιά , ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία
10. Bolka za Neret ( Ρυθμός- Συρτός )
γέροι , είμαστε κόρη μου , εργαζόμενοι
πενήντα ατελείωτα δύσκολα χρόνια
έχουμε λεφτά κόρη μου , σπίτια και αυτοκίνητα
κοιτάμε τα εγγόνια μας , άλλο όμως μας πονάει
πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν
πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν
το λόγο της ακόμα δεν τελείωσε
έκλαψε ήρεμα η θεία Φάνια
μια φορά μόνο να πήγαινα , κόρη μου , το χωριό να δω
στους δικούς μου νεκρούς κερί να άναβα
πόνο για το Νέρετ ( Πολυπόταμο ) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν
11. Izlegov gore na Osogovo / Od tam se gleda ( Ρυθμός – Συρτός )
Ανέβηκα ψηλά στο Οσογκόβο
από εκει που φαινεται το βουνό Πιριν
το βουνό Πιριν και ο καμπος της Κρέσνα
και δυνατά φώναξα στο βουνό Πίριν
ει Πίριν Μακεδονικό είσαι
πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί
ει Πίριν Μακεδονικό είσαι
πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί
ανέβηκα στο βουνό Κόζουφ
από εκεί φαίνεται ο καμπός της Θεσσαλονίκης
ο κάμπος της Θεσσαλονίκης και η πόλη Θεσσαλονίκη
και δυνατά φώναξα στη πόλη Θεσσαλονίκη
ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι
πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί
ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι
πες το να το γνωρίζει , ο εχθρός να φοβηθεί
μετά ανέβηκα στο βουνό Sar
από εκεί φαίνεται ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός
ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός και η Μακεδονία
και δυνατά φώναξα στην Μακεδονία
μην θρηνείς για το Πίριν και τη Θεσσαλονίκη
εκείνοι σε θυμούνται και λένε
εκείνοι σε θυμούνται και λένε
η δικιά μας αγαπημένη μητέρα είναι η Μακεδονία
12. Koga padna na Pirina ( Ρυθμός – Συρτός )
Όταν έπεσε στο Πίριν
πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι
πέταξαν κοντά του τρία γεράκια
και στον Γιάνε μιλούσαν
Αντε Γιάνε μαζί μας έλα
εμείς γιατρικό θα βρούμε
Η μάνα Μακεδονία
για τέτοιο γενναίο , θα βρει γιατρικό
Η μάνα Μακεδονία
για τέτοιο γενναίο , θα βρει γιατρικό
Το πρώτο γεράκι θα σε πάει
κάτω δίπλα στο Βαρδάρη
το δεύτερο γεράκι θα σε πάει
μέχρι την άσπρη θάλασσα
το τρίτο γεράκι θα σε πάει
πάνω στο βουνό Πίριν
Με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις
την Μακεδονία να ελευθερώσεις
Πηγαίνετε εσείς τρία γεράκια
στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος
αφήστε με εδώ να πεθάνω
εμένα γιατρικό δεν με γιατρεύει
η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει
και θα την ελευθερώσουν
Η μάνα Μακεδονία
άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν
13. Lerinskite sela ( Ρυθμός – Συρτός )
Περάσαν γριά μητέρα δύσκολα χρόνια,
όταν άφησα τα χωριά της Φλώρινας (Λέριν) .
Η ψυχή κλαίει, κανείς δεν υπάρχει να με καταλάβει,
κανείς δεν υπάρχει ούτε χέρι να μου απλώσει
Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι
Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι
Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή
Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.
Μακριά από την πατρίδα, από την πατρική εστία,
τη μητρική γλώσσα ακόμα θέλω να μιλάω.
Όπως και να έγραψαν την ιστορία,
ο Θεός ξέρει, εγώ είμαι παιδί της Μακεδονίας.
Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι
Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι
Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή
Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.
14. Ogan da go gori ( Ρυθμός – Συρτός )
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να σ’ εγκαταλείψω
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να ξεχάσω την Μακεδονία
όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι
και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν
όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι
και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν
και αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα
ακόμη και αν με βασανίσουν Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να σ’ εγκαταλείψω
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να ξεχάσω την Μακεδονία
ποιος μπορεί να αφήσει
ή να λησμονήσει
ποιος μπορεί να αφήσει
ή να λησμονήσει
τον Γκότσε Ντέλτσεφ , τον Πίτου Γκούλι
τον Ντάμε Γκρούεφ , τον Σαντάνσκι , την Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία
ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
το δικό μας Μακεδονικό όνομα
δεν επιτρέπουμε να χαθεί , Μακεδονία
ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
το δικό μας Μακεδονικό όνομα
δεν επιτρέπουμε να χαθεί , Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία
15. ΕΓΩ ΕΙΜΑΙ ΚΑΘΑΡΟ ΜΑΚΕΔΟΝΟΠΟΥΛΟ (Jas sum chisto Makedonche)
Εγώ είμαι καθαρό μακεδονόπουλο
Από την περιοχή της Μπίτολα
Από τη θλιμμένη Μακεδονία
Από την περιοχή της Μπίτολα
Από τη θλιμμένη Μακεδονία
Ο Θεός να τιμωρήσει τους τύραννους
Σε τρεις μεριές μας χώρισαν (δις)
Και τέταρτη η Αυστραλία
Σε τρεις μεριές μας χώρισαν
Και τέταρτη η Αυστραλία
‘Άφησα αδερφούς στην περιοχή του Πιρίν
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας
16. ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΕ ΛΑΕ ( Народе Македонски)
Μακεδονικέ λαέ τι ιδέες έχεις εσύ;
Φτάνει πια ξύπνα Συνειδητοποιήσου και μην κοιμάσαι (δις)
Δε γνωρίζεις ποιος είσαι, τι είσαι, οι άλλοι σε γνωρίζουν
Μεγάλη είναι η ντροπή σου, να μην ξέρεις για σένα (δις)
Έσφαξαν γυναίκες και παιδιά στο χωριό Ζαγκόρριτσανι
Ενώ μπροστά στον τουρκικό στρατό πέταξαν τα όπλα (δις)
Τσαρούχια μακριά φορούν, φούντες μεγάλες
Φορεσιές σαπισμένες, και άδεια φυσίγγια (δις)
Που είναι ο Καραμαϊνόβ και η ομάδα του;
Μελάς, Καραβαγγέλης στην Μπίτολα αυτός είναι φυλακή (δις)
17. ΜΗΤΡΙΚΗ ΓΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ (na majkata zemja Makedonija)
Κι εμείς είμαστε παιδιά της μητρικής μας γης
Της μητρικής μας γης, της Μακεδονίας
Του δικού μας τόπου, της Μακεδονίας
Κι εμείς έχουμε δικαίωμα να ζούμε
Όπως ζουν κι άλλοι τη ζωή τους
Μα εμείς υποφέραμε, πεινασμένοι πεθαίναμε
Ελευθερίες δεν είχαμε, δικαίωμα κανένα
Όποτε τα ζητήσαμε στη φυλακή βρεθήκαμε
Σε φούρνους μας έβαζαν για να μας κάψουν
Το κόκκαλά μας έσπαγαν και το αίμα μας έπιναν
Κι εμείς ανέμελα χαμογελαστοί, περήφανα πεθαίναμε
Περήφανα πεθαίναμε, δεν παραδινόμασταν
Τη ζωή μας δε λυπηθήκαμε, τη νιότη μας δώσαμε
Για τα δικά μας δικαιώματα
Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε
Για τα δικά μας δικαιώματα
Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε
Σύνθημα είχαμε, ελευθερία ή θάνατος
Ελευθερία ή θάνατος για τη Μακεδονία
Για τη Μακεδονία, γη σκλαβωμένη.
18. ΑΙΓΑΙΑΤΙΣΣΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ ( ЕГЕЈКИ МАЈКИ)
(Χορεύεται ως Λεβέντικος ή Πουστένο)
Η ψυχή για τίποτα δεν προδίδεται
Το αίμα με νερό δεν αλλάζει
Ο Θεός μας δώρισε μακριές ρίζες
Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες
Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας
Αυτές με μεγάλα βάσανα ξεκίνησαν
Τη μοίρα τους καταράστηκαν
Μόνο επειδή τραγουδούν τραγούδια δικά μας
Μόνο επειδή σκέφτονται στα μακεδονικά
Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας
Γιατί βρε Θεέ μισιόμαστε
Την ίδια πατούμε
Ενώπιόν Του γιατί να είμαστε εχθροί
Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες
Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας
19. ΤΟ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑΡΙ ΤΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ (BISER BALKANSKI)
Δάκρυα τρέχουν από μόνα τους συγχώρα με
Βαριά όπως τα δικά σου βουνά
Κλαίει η καρδιά από τρεις μεριές
Εκατό ματωμένα, πολλά χρόνια
Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μόνο μια αλήθεια υπάρχει, υπάρχει μια Μακεδονία
Μοιράστε την, χωρίστε την, πάλι θα είναι η πιο αγαπημένη μας (δις)
Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μακεδόνες με δυνατή φωνή τραγουδείστε, μακεδονικό χορό χορέψτε
Την αγαπημένη θυμηθείτε, να ζήσει η Μακεδονία (δις)
Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μαργαριτάρι των βαλκανίων.
20. ΦΥΓΕΤΕ ΕΛΛΗΝΕΣ (Begajte grci ne ve sakame)
Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες
Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες
μέχρι πότε οι Έλληνες θα βασανίζουν
με την ψεύτικη πνευματικότητα της πίστης
την αγαπημένη μας γενέτειρα
Γιατί εσείς γίνατε αιτία
πριν πεντακόσια χρόνια
την εθνική μας Εξαρχία
με ψέματα μας την πήρατε
Πού είναι οι δικοί μας συγγραφείς
πού είναι οι δικές μας εκδόσεις
όλα, όλα έγιναν σκόνη και στάχτη
από το ελληνικό Πατριαρχείο
Σηκωθείτε όλοι αδέρφια Μακεδόνες
από όλες τις Μακεδονικές πόλεις
και να φωνάξουμε όλοι με φωνή δυνατή
φύγετε Έλληνες, δε σας θέλουμε.
(ο αρχικός του τίτλος ήταν «Begajte Turci», δλδ «φύγετε Τούρκοι)
21. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ, ΜΑΚΕΔΟΝΑΣ ΒΑΣΙΛΙΑΣ (Αlexandar, tsar Makedonski)
(Χορεύεται ως συρτός)
Το 338 π.Χ. η χρονιά της μάχης στη Χαιρώνεια
Ο Φίλιππος ο Μακεδόνας βασιλιάς
Έναν στρατό οδήγησε, έναν στρατό Μακεδονικό
Απέναντι στην Ελλάδα
Οι Έλληνες κάνουν λάθος
Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν
Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
Χρόνια και αιώνες πέρασαν
Αλλά οι Μακεδόνες συνεχίζουν να υπάρχουν
Η αλήθεια θα λάμψει, ο κόσμος θα καταλάβει
ΦΥΓΕΤΕ ΕΛΛΗΝΕΣ, αρκετά με τα ψέματά σας.
Οι Έλληνες κάνουν λάθος
Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν
Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
22. ΔΑΚΡΥΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ (солза за Македонија)
Δεν υπάρχει μέρα να μη συλλογιστώ που βρίσκομαι και τι είμαι
Γιατί εγώ να είμαι καταραμένος και να παραμένω σκλάβος
Δεν υπάρχει μέρα που να μην κατηγορήσω την καταραμένη μου μοίρα
Γιατί να φύγω τόσο μακριά, μάτια είχα αλλά δεν έβλεπα
Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)
Να σας φανερώσω τι την ψυχή μου βαραίνει
Τώρα ξέρω πως η πέτρα του πατρικού σπιτιού με βαραίνει
Κόρα ψωμιού με αλάτι, αλατίστε όπως ξέρετε όλοι
Όπου κι αν πάτε να επιστρέψετε και για το σπίτι σας να νοιάζεστε
Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)
Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)
23. ΤΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΟΝΟΜΑ (ИМЕТО МАКЕДОНСКО)
Το μακρινό 1913 σύνορα χώρισαν την πατρίδα μας
Ονόματα άλλαξαν, τη γλώσσα απαγόρεψαν
Μας βασάνιζαν, μας ντρόπιαζαν μέχρι να μας διώξουν
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
Ήρθαμε σαν χωρικοί με βαλίτσα στα χέρια
Και χωρίς χρήματα βρήκαμε δουλειές, και σύντομα γίναμε πολίτες
Το Μπουφ, το Γκέρμαν και η Μπάνιτσα μας έμειναν στα όνειρα
Με όμορφες αναμνήσεις για καιρούς περασμένους
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
24. ΜΙΑ ΣΚΕΨΗ ΕΧΟΥΜΕ (Една мисла имаме)
Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις
Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε
Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις
Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή
Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη
Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή
Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι
Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων
Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι
Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
25. ΜΙΡΚΑ ΓΚΙΝΟΒΑ (ΕΙΡΗΝΗ ΓΚΙΝΗ)
Ήσυχα η Μίρκα αποκοιμήθηκε
Στα βουνά του Πότσσεπ (δις)
Εκεί κάτω στα λιβάδια,
στα βουνά του Πότσσεπ
Εκεί κάτω στα λιβάδια
Στα μέσα της νύχτας κατάφθασε δεύτερος λόχος επιτροπών
Τη φωνή τους η Μίρκα άκουσε, αμέσως η Μίρκα ξύπνησε (δις)
Την αυγή κατέφθασαν καταραμμένοι χαφιέδες φασίστες
Το μέρος περικύκλωσαν, χωντανή τη Μίρκα έπιασαν (δις)
Στην πόλη Βόντεν την πήγαν,
σκληρά τη Μίρκα βασάνισαν, ζωντανή στον τάφο την έβαλαν (δις)
26. ΕΛΛΗΝΕΣ ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ (Grci katili)
Αρκετά με τα ψέματα σας στον κόσμο,
Δεν σας πειράζει το όνομα, αλλά σας πειράζει το Αιγαίο
Ο χρόνος έχει περάσει,
η συμμαχία σας έχει καταρρεύσει όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε,
έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία
Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,
Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει
Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,
Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε
Ει, Έλληνες Δολοφόνοι,
πως δεν ντρεπόσαστε να αλλάξετε το όνομα Μακεδονία
Πάντα ήταν και θα παραμείνει, το όνομα Μακεδονία
Όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε ότι έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία
Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,
Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει,
Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,
Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε
Εάν δεν το επιστρέψετε, θα το πληρώσετε στον θεό,
Θα καείτε από φλόγες, Θα σας συγκλονίσουν οι θεοί
Στα επόμενα 300 χρόνια όλα τα νησιά σας θα καταποντιστούν
Δεν νιώθω λύπη που θα καείτε Και ούτε θα λυπηθώ επειδή θα πνιγείτε
Αλλά λυπάμαι γιατί δεν θα περπατώ στο κέντρο της «Μακεδόνσκι Σολούν»
Κόκκινο κρασί δεν θα πιώ
Ένα Μακεδονικό τραγούδι μας να σας τραγουδώ

Μετά τα πλήγματα του Ισραήλ στο Ιράν, τέσσερα ερωτήματα θα μπορούσαν να καθορίσουν το μέλλον της Μέσης Ανατολής

0
People attend an anti-Israeli protest following the Israeli strikes on Iran, in Tehran, Iran, June 13, 2025. Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) via REUTERS ATTENTION EDITORS - THIS PICTURE WAS PROVIDED BY A THIRD PARTY

The Atlantic Council
Του Jonathan Panikoff

Τα ερωτήματα που προκύπτουν από τα σαρωτικά πλήγματα του Ισραήλ κατά των στρατιωτικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν υπερτερούν των απαντήσεων. Ιδιαίτερα τέσσερα κρίσιμα ερωτήματα είναι εκείνα που οι απαντήσεις τους θα συμβάλουν στον καθορισμό της πορείας όχι μόνο της Μέσης Ανατολής, αλλά ενδεχομένως και πέραν αυτής — όχι μόνο τις επόμενες εβδομάδες, αλλά και τα επόμενα χρόνια:


1. Ποια είναι η έκταση των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στο Ιράν;
Η σημερινή προτεραιότητα του Ισραήλ είναι οι ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, καθώς και η υπονόμευση του ιρανικού στρατιωτικού επιτελείου και των δομών διοίκησης και ελέγχου. Σκοπός είναι να περιοριστεί η ένταση της ιρανικής αντίδρασης — η οποία ξεκίνησε το προηγούμενο βράδυ με την αποστολή εκατό drones από την Τεχεράνη. Οι ισραηλινοί βομβαρδισμοί αναμένεται να συνεχιστούν για αρκετές ημέρες, με επίκεντρο κρίσιμες υποδομές του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος ώστε να καθυστερήσει η απόκτηση πυρηνικής βόμβας, ακόμα και αν το Ισραήλ δεν μπορεί από μόνο του να την αποτρέψει πλήρως.

Ωστόσο, παραμένει ανοικτό το ερώτημα: Είναι η έκταση των επιθέσεων τέτοια που να αποσκοπεί όχι μόνο στην εξουδετέρωση του πυρηνικού προγράμματος αλλά και στην ανατροπή του καθεστώτος; Τα είδη των στόχων που επιλέγει το Ισραήλ θα καθορίσουν εν μέρει την απάντηση. Ωστόσο, απαιτείται προσοχή: για χρόνια, πολλοί στο Ισραήλ υποστήριζαν ότι η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν θα ήταν λύτρωση. Πράγματι, το Ιράν διοικείται από μια αυταρχική θεοκρατία που έχει καταπνίξει τη χώρα και έχει επιφέρει τεράστια δεινά στον λαό του. Αλλά η ιστορία έχει δείξει πως μπορεί να υπάρξει και χειρότερο. Το πιθανότερο σενάριο μετά από την πτώση ενός θεοκρατικού καθεστώτος δεν είναι η δημοκρατία, αλλά ένα καθεστώς τύπου «Σώμα των Φρουρών της Επανάστασης-ιστάν». Ένα τέτοιο καθεστώς είναι πιθανό, τουλάχιστον αρχικά, να είναι ακόμη πιο σκληροπυρηνικό. Το Ισραήλ ενδέχεται έτσι να βρεθεί σε έναν διαρκή, ανοιχτό και πολύ πιο έντονο πόλεμο, σε αντίθεση με τις μέχρι τώρα σκιώδεις συγκρούσεις.


2. Ποια θα είναι η μορφή της ιρανικής απάντησης;
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, διά του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, έσπευσαν να αποποιηθούν κάθε εμπλοκή στην ισραηλινή επίθεση. Ωστόσο, ο Ιρανός υπουργός Άμυνας απείλησε πριν από λίγες ημέρες τα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή. Η πιθανότητα αυτών των πληγμάτων είχε οδηγήσει και στην εκκένωση Αμερικανών πολιτών.

Παρά ταύτα, οι σκληροπυρηνικοί στο Ιράν συνεχίζουν να βλέπουν ελάχιστη διαφορά ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Ιερουσαλήμ. Ήδη από τη νύχτα, Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι θεωρούν τις ΗΠΑ υπεύθυνες. Αν όμως το Ιράν πλήξει αμερικανικά συμφέροντα, είναι πιθανό οι ΗΠΑ να συμμετάσχουν στρατιωτικά μαζί με το Ισραήλ σε επιθετικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν.

Ακόμα και αν το Ιράν δεν επιτεθεί κατά των ΗΠΑ ή των συμμάχων στον Κόλπο, αλλά περιοριστεί στο Ισραήλ — μέσω πληρεξουσίων οργανώσεων όπως οι σιίτες πολιτοφύλακες στο Ιράκ, οι Χούθι ή αργότερα η Χεζμπολάχ (παρότι προς το παρόν αποφεύγει την εμπλοκή) — και αν εξαπολύσει ασύμμετρες επιθέσεις σε ισραηλινά ή εβραϊκά συμφέροντα παγκοσμίως, τότε η κυβέρνηση Τραμπ μπορεί να δεχθεί πίεση να συμμετάσχει σε πλήγματα κατά κρίσιμων εγκαταστάσεων όπως το υπερ-οχυρωμένο εργοστάσιο εμπλουτισμού Fordow. Οι πιο παραδοσιακοί αναλυτές εθνικής ασφάλειας στις ΗΠΑ ενδέχεται να το δουν ως ιστορική ευκαιρία, ενώ οι πιο απομονωτιστές εντός της κυβέρνησης Τραμπ και στην αριστερά θα επιλέξουν αποχή.


3. Πώς θα κινηθεί το Ιράν στο μέτωπο του πυρηνικού του προγράμματος;
Ο Πρόεδρος Τραμπ ανήρτησε στα κοινωνικά δίκτυα έκκληση προς το Ιράν να σκεφτεί όσα συνέβησαν και να διαπραγματευτεί «πριν να μην μείνει τίποτα». Όμως οι εξελίξεις, ιδίως η εξόντωση ανώτατων Ιρανών αξιωματούχων, ενδέχεται να ωθήσουν το Ιράν να επιταχύνει την απόκτηση πυρηνικής βόμβας.

Μια σημαντική αλλά υποτιμημένη εξέλιξη είναι η απόφαση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) να καταδικάσει επίσημα το Ιράν για μη συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις του — για πρώτη φορά εδώ και 20 χρόνια. Το Ισραήλ πιθανόν θεώρησε αυτή τη διπλωματική κίνηση ως το άλλο μισό του νομίσματος μαζί με τη στρατιωτική του επίθεση. Το Ιράν μπορεί πλέον να θεωρήσει ότι έχει έρθει η στιγμή να αποφασίσει αν θα αποκτήσει πυρηνικό όπλο — αν δεν έχει ήδη αποφασίσει — και να εγκαταλείψει τη στάση αναμονής.

Ίσως ακούγεται αντιφατικό να επισπεύδει την απόκτηση πυρηνικού όπλου ενώ βομβαρδίζεται για το πρόγραμμά του. Όμως, όπως για το Ισραήλ η ιρανική πυρηνική βόμβα αποτελεί υπαρξιακή απειλή, έτσι και για πολλούς Ιρανούς η απουσία πυρηνικής αποτροπής απειλεί την επιβίωση του καθεστώτος. Πιστεύουν πως το πυρηνικό όπλο τους προσφέρει σταθερότητα και προστασία, όπως — κατά την αντίληψή τους — συνέβη και με τη Βόρεια Κορέα.


4. Τι ακριβώς γνώριζαν οι ΗΠΑ για την επικείμενη επίθεση;
Αυτό είναι ένα ερώτημα για το μέλλον, αλλά θα μπορούσε να αποδειχθεί καθοριστικό για τη σχέση ΗΠΑ–Ισραήλ. Εδώ και εβδομάδες, ο Τραμπ προειδοποιούσε τον Νετανιάχου να μην προχωρήσει σε πλήγματα. Μόνο τις τελευταίες ημέρες αναγνώρισε ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν είχαν παγώσει και ότι μια ισραηλινή επίθεση ήταν πλέον πιθανή.

Πηγές στο Ισραήλ ισχυρίζονται σήμερα ότι υπήρξε περισσότερος συντονισμός με την Ουάσιγκτον από όσο έχει δημοσιοποιηθεί, και ότι η αμερικανική κυβέρνηση συμμετείχε στη συγκάλυψη πριν την επίθεση. Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν έχουν ακόμα επιβεβαιώσει αυτόν τον ισχυρισμό.

Αν ο Αμερικανός πρόεδρος γνώριζε και επέλεξε να μην αποτρέψει την ισραηλινή ενέργεια, τότε είναι πιθανό η σχέση να μην επηρεαστεί. Αν, όμως, ο Τραμπ προειδοποίησε να μην πραγματοποιηθεί η επίθεση και το Ισραήλ αγνόησε την εντολή, τότε ενδέχεται να βρισκόμαστε μπροστά σε μια ριζική μετατόπιση των διμερών σχέσεων. Η σχέση Τραμπ–Νετανιάχου είναι τεταμένη εδώ και μήνες, όπως φάνηκε από την επιβολή δασμών κατά του Ισραήλ, τις αποκλίνουσες πολιτικές για την Υεμένη, τη Συρία και το Ιράν. Για την Ουάσιγκτον αυτό μπορεί να φαντάζει τεκτονική αλλαγή· για τον Τραμπ όμως, μπορεί να είναι απλώς μια ακόμα συναλλακτική απόφαση.

*Ο Τζόναθαν Πανίκοφ είναι διευθυντής της Πρωτοβουλίας Ασφάλειας στη Μέση Ανατολή Scowcroft του Ατλαντικού Συμβουλίου και πρώην αναπληρωτής αξιωματικός εθνικών πληροφοριών για την Εγγύς Ανατολή στο Εθνικό Συμβούλιο Πληροφοριών των ΗΠΑ.

The Atlantic Council

EDITORIAL: η επιχείρηση “Rising Lion” και το γεωπολιτικό στοίχημα του Ισραήλ στην Τεχεράνη

1

Καθυστέρηση του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, ρήξη με ΗΠΑ, ρίσκο κλιμάκωσης – Τι σημαίνει για τη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια σταθερότητα

Εισαγωγή Η πρόσφατη αιφνιδιαστική επίθεση του Ισραήλ κατά στρατιωτικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν (επιχείρηση “Rising Lion”) δεν είναι απλώς μια επιχείρηση τακτικής σημασίας. Πρόκειται για την πιο φιλόδοξη και επικίνδυνη εφαρμογή του Δόγματος Μπέγκιν εδώ και δεκαετίες, που στοχεύει στην καθυστέρηση –ή ακόμη και στην ανατροπή– του ιρανικού πυρηνικού σχεδίου. Οι επιπτώσεις της όμως είναι πολύ ευρύτερες: γεωπολιτική αποσταθεροποίηση, επαναχάραξη των ρόλων ΗΠΑ–Ισραήλ και κίνδυνος σύγκρουσης με τις δυνάμεις του Άξονα Αντίστασης.

Καταστροφή κρίσιμων ικανοτήτων Σύμφωνα με την ανάλυση της Rachel Whitlark, η επίθεση είχε τρεις στόχους: την πυρηνική υποδομή (Natanz, Fordow, επιστήμονες), τα μέσα ανταπόδοσης (πυραύλους, drones, IRGC) και –ενδεχομένως– την ίδια τη δομή του καθεστώτος. Με την εξόντωση ηγετικών φυσιογνωμιών όπως του Χοσεΐν Σαλαμί και του Γκολάμ Αλί Ρασίντ, το Ισραήλ πέτυχε ένα πρώτο επίπεδο επιχειρησιακής επιτυχίας.

Η Χούθι μεταβλητή Ωστόσο, η Emily Milliken προειδοποιεί: η επίθεση αυτή απειλεί να αναβιώσει το μέτωπο της Υεμένης. Οι Χούθι, ενισχυμένοι μετά την αδυναμία της Χαμάς και της Χεζμπολάχ, μπορεί να καταγγείλουν την κατάπαυση πυρός με τις ΗΠΑ, ερμηνεύοντας την ισραηλινή ενέργεια ως κοινή με την Ουάσιγκτον. Μια τέτοια εξέλιξη θα έθετε σε δοκιμασία την περιφερειακή ειρήνη και τα αμερικανικά συμφέροντα στον Κόλπο.

Το διπλωματικό κόστος Όπως σημειώνει ο Joze Pelayo, οι πρωτεύουσες του Κόλπου –Ριάντ, Άμπου Ντάμπι, Ντόχα– βρίσκονται σε δύσκολη θέση. Δεν θέλουν να πάρουν θέση μεταξύ Ιράν και Ισραήλ, καθώς επενδύουν στην περιφερειακή σταθερότητα.

Το Δόγμα Μπέγκιν υπό πίεση Ο Yaseen Rashed επισημαίνει ότι το Ισραήλ ενεργοποιεί για τρίτη φορά το δόγμα Μπέγκιν (Ιράκ 1981, Συρία 2007, Ιράν 2025), αυτή τη φορά όμως χωρίς την υποστήριξη των ΗΠΑ και με πολύ πιο επικίνδυνο αντίπαλο. Οι συνομιλίες στη Μουσκάτ για τα πυρηνικά μοιάζουν πλέον καταδικασμένες, και το Ιράν είναι πιθανό να απαντήσει άμεσα ή μέσω αντιπροσώπων.

Τι σημαίνει πραγματικά “επιτυχία”; Το Ισραήλ πιθανότατα καθυστέρησε την ιρανική πορεία προς την απόκτηση πυρηνικών. Όμως:

  • Έθεσε σε κίνδυνο τη διπλωματική πρωτοβουλία στον Κόλπο,
  • Καθυστέρησε το πρόγραμμα αλλά δεν το εξάλειψε
  • Απειλεί με διάχυση της κρίσης (Υεμένη, Συρία, Λίβανος),
  • Προκαλεί ρήγμα στις σχέσεις με ΗΠΑ,
  • Δεν έχει σχέδιο για την “επόμενη μέρα” στο Ιράν ή στη Γάζα.

Συμπέρασμα Η επιχείρηση “Rising Lion” αποτελεί στρατιωτικό και διπλωματικό στοίχημα υψηλού ρίσκου. Αν και μπορεί να καθυστερήσει την ιρανική απειλή, ενδέχεται να αποσταθεροποιήσει συνολικά τη Μέση Ανατολή, ενισχύοντας ταυτόχρονα τις φιλοϊρανικές δυνάμεις και δυσχεραίνοντας τη διεθνή διαμεσολάβηση. Ο ρόλος της Ουάσιγκτον, της Ευρώπης και των χωρών του Κόλπου είναι κρίσιμος για να αποφευχθεί μια περιφερειακή ανάφλεξη χωρίς σαφή νικητή.

ΥΓ: Στην οπαδοποιημένη ελληνική κοινωνία ένα τραγικό γεγονός όπως ο πόλεμος και οι επιπτώσεις του προσλαμβάνεται ως ποδοσφαιρικός αγώνας. Ο φανατισμός και η έλλειψη επαγγελματισμού των δημοσιογράφων είναι προκλητικά εμφανής αλλά αυτό πλέον δεν απασχολεί κανέναν. Στην χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας η υπαλληλική δημοσιογραφία είναι προτέρημα.

Στο Ισραήλ αναγνωρίζεται το θεϊκό δικαίωμα να χτυπά όπου θέλει, όπως θέλει και όποτε θέλει. Πολλές φορές, για τους εν ελλάδι αναλυτές, εν ονόματι της ελευθερίας και της κατοχύρωσης των αμερικανικών συμφερόντων στην περιοχή που θεωρούνται συμφέροντα του …ελεύθερου κόσμου… Έχουν και αυτά μια θεϊκή διάσταση και προορισμό.
Η στήλη δεν θα διαφωνίσει ότι το δυτικό σύστημα είναι καλύτερο του ανατολικού και άλλων στις ελευθερίες και τον τρόπο ζωής. Αλλά αυτό δεν δίνει σε κανέναν το δικαίωμα να χτυπά, να σκοτώνει και να βομβαρδίζει. Αντιθέτως, είναι προτιμητέο επειδή, τουλάχιστον, στην θεωρία καταδικάζει τέτοιες μεθόδους.
Η ελληνική κοινή γνώμη έχει εθισθεί και τα έχει αποδεχθεί όλα όσα γίνονται.
Ο αγοραίος δεξιός και δήθεν φιλελεύθερος λόγος αποδίδει την αντίδραση στην ισραηλινή προκλητικότητα σε αριστερή έξη. Είναι οι οπαδικοί φίλαθλοι της πολιτικής. Χωρίς ορίζοντες,όχι, απλώς, με στενούς ορίζοντες. Χαίρονται βλέποντας τα ερείπια στην Τεχεράνη και όπου αλλού.
Το καθεστώς του Ιράν είναι ένα αυταρχικό θεοκρατικό καθεστώς με το οποίο δεν συμφωνούμε. Αλλά δεν αναγνωρίζεται και στο Ισραήλ το δικαίωμα να βομβαρδίζει. Η αλλαγή του ιρανικού καθεστώτος είναι θέμα του ιρανικού λαού. Οι υπόλοιποι μόνο βοηθητικά μπορούν να συμβάλλουν. Κάτι κινείται στο εσωτερικό της χώρας και θα ήταν θετική μια καθεστωτική αλλαγή αλλά με πρωτοβουλία των ιρανών. Κάτι κινείται στον κουρδικό παράγοντα του Ιράν. Η αλλαγή καθεστώτος είναι ευπρόσδεκτη αλλά η ισραηλινή επίθεση έχει συσπειρώσει τον ιρανικό λαό γύρω απο την κυβέρνησή του.
Ο σιιτισμός του Ιράν έχει μια ιδιαιτερότητα. Οι ιρανοί περήφανοι για την ιστορία τους όταν επκράτησε το Ισλάμ στους κόλπους τους δεν θέλησαν να υποταχθούν στον αραβικό σουνιτισμό. Και επέλεξαν μια διαφορετική εκδοχή του ισλαμισμού.
Η ατυχία του σπουδαίου αυτού λαού είναι ότι αν το καθεστώς του δεν ήταν θρησευτικό αλλά κοσμικό οι επιδόσεις του θα τον είχαν καταστήσει σημαντική παγκόσμια παράμετρο. Και το γεγονός ότι βρίσκεται γεωγραφικά σε μια κρίσιμη περιοχή θα γινόταν ανταγωνιστικός πόλος ενός άλλου γενοκτόνου κράτους, της Τουρκίας. Αυτό θα ευνοούσε πολλούς.
Υποστηρίζουμε, λοιπόν, ένα Ιράν κοσμικό, ενσωματωμένο στην διεθνή κοινότητα. Αλλά ούτε η εκδοχή αυτή δίνει στο Ισραήλ το δικαίωμα να βομβαρδίζει και να εκτελεί για να το πετύχει, όπως υποστηρίζει.
Τέλος, τα πυρηνικά είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα. Αλλά είναι πρόβλημα η κατοχή τους και απο το Ιράν αλλά και απο το Ισραήλ.

ΕΠΙΘΕΣΗ ΙΣΡΑΗΛ ΣΤΟ ΙΡΑΝ: Τι θα ακολουθήσει;

1
Firefighters work at the scene of a damaged building in the aftermath of Israeli strikes, in Tehran, Iran, June 13, 2025. Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) via REUTERS ATTENTION EDITORS - THIS PICTURE WAS PROVIDED BY A THIRD PARTY TPX IMAGES OF THE DAY

The Atlantic Council

Αντίδραση Ειδικών: Το Ισραήλ μόλις επιτέθηκε σε στρατιωτικές και πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν – Τι ακολουθεί;

Από τους ειδικούς του Atlantic Council

Μόλις αρχίσαμε. Τα ξημερώματα της Παρασκευής στη Μέση Ανατολή, ισραηλινά μαχητικά εξαπέλυσαν δεκάδες αεροπορικές επιδρομές σε πυρηνικούς και στρατιωτικούς στόχους εντός του Ιράν. Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, χαρακτήρισε την επιχείρηση «στοχευμένη στρατιωτική ενέργεια για την ανάσχεση της ιρανικής απειλής που θέτει σε κίνδυνο την ίδια την ύπαρξη του Ισραήλ», προσθέτοντας ότι η επιχείρηση θα συνεχιστεί «όσες μέρες χρειαστεί για την εξουδετέρωση της απειλής».

Ο στενότερος σύμμαχος του Ισραήλ έσπευσε να αποστασιοποιηθεί από την επίθεση, με τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, να δηλώνει πως οι Ηνωμένες Πολιτείες «δεν συμμετείχαν». Σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, μεταξύ των νεκρών συγκαταλέγεται και ο διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), Χοσεΐν Σαλαμί.

Η ισραηλινή επιχείρηση πραγματοποιήθηκε ενώ οι διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης φαίνονται να έχουν φτάσει σε αδιέξοδο, και μόλις λίγες μέρες μετά τη διαπίστωση από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) ότι το Ιράν παραβιάζει τις υποχρεώσεις του βάσει της Συνθήκης Μη Διάδοσης Πυρηνικών Όπλων.

Πώς ενδέχεται να απαντήσει η Τεχεράνη; Ποιες θα είναι οι συνέπειες για το Ισραήλ, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τη σχέση ΗΠΑ-Ισραήλ και για μια ήδη τεταμένη περιοχή; Οι ειδικοί του Atlantic Council αναλύουν τι συνέβη και τι πρόκειται να ακολουθήσει.

Τέσσερα ερωτήματα που μπορεί να καθορίσουν το μέλλον της Μέσης Ανατολής

Οι ερωτήσεις που εγείρονται μετά τις σαρωτικές ισραηλινές επιδρομές εναντίον των στρατιωτικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν ξεπερνούν τις διαθέσιμες απαντήσεις. Ωστόσο, τέσσερα κομβικά ερωτήματα αναμένεται να διαμορφώσουν την πορεία όχι μόνο της Μέσης Ανατολής αλλά και του ευρύτερου γεωπολιτικού περιβάλλοντος – όχι μόνο για τις επόμενες εβδομάδες, αλλά πιθανόν και για τα επόμενα χρόνια:


1. Ποια είναι η έκταση των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στο Ιράν;

Η ισραηλινή στρατηγική επικεντρώνεται αυτή τη στιγμή σε δύο βασικά μέτωπα: τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν και την αποδυνάμωση της διοίκησης και ηγεσίας των ενόπλων δυνάμεών του. Ο στόχος είναι να μετριαστεί η ένταση της απάντησης του Ιράν (η οποία ξεκίνησε ήδη το προηγούμενο βράδυ με την εκτόξευση εκατό drones από την Τεχεράνη). Το Ισραήλ σχεδιάζει να συνεχίσει τις επιθέσεις για αρκετές ημέρες, εστιάζοντας σε κρίσιμες υποδομές του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος ώστε να καθυστερήσει η ικανότητα του Ιράν να κατασκευάσει πυρηνική βόμβα — ακόμη κι αν δεν μπορεί να εμποδίσει πλήρως αυτήν την εξέλιξη.

Ωστόσο, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα: είναι οι επιθέσεις τόσο εκτεταμένες και πολυεπίπεδες που στόχο έχουν όχι μόνο την εξουδετέρωση του πυρηνικού προγράμματος, αλλά και την ανατροπή του καθεστώτος στην Τεχεράνη; Η επιλογή των στόχων θα είναι ενδεικτική των πραγματικών προθέσεων του Ισραήλ. Πολλοί εντός Ισραήλ υποστηρίζουν εδώ και χρόνια ότι η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν θα άνοιγε τον δρόμο για μια καλύτερη εποχή, καθώς δεν υπάρχει τίποτα χειρότερο από τη σημερινή θεοκρατική ηγεσία.

Αλλά η ιστορία διδάσκει ότι πάντα μπορεί να υπάρξει κάτι χειρότερο. Το πιθανότερο σενάριο σε περίπτωση ανατροπής του σημερινού καθεστώτος δεν είναι η δημοκρατία, αλλά ένα αυταρχικό καθεστώς υπό τον πλήρη έλεγχο των Φρουρών της Επανάστασης – ένα “IRGC-ιστάν”, πιο σκληροπυρηνικό και επιθετικό από την παρούσα ηγεσία. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να οδηγήσει το Ισραήλ σε έναν διαρκή, πιο ανοιχτό και σαφώς πιο αιματηρό πόλεμο από αυτόν που μαίνεται στις σκιές εδώ και χρόνια.

Συνέχισε  ΕΔΩ

Το Ιράν δεν έχει φανεί ποτέ πιο αδύναμο
του Daniel B. Shapiro, πρώην πρέσβη των ΗΠΑ στο Ισραήλ

Η καταιγιστική, πολυεπίπεδη ισραηλινή επίθεση σε πυρηνικούς, βαλλιστικούς και ηγετικούς στόχους του ιρανικού καθεστώτος έχει επιφέρει μια τεράστια ανατροπή: αποδιοργάνωσε την ικανότητα του Ιράν να προβάλλει ισχύ, υπονόμευσε την πυρηνική διπλωματία της εποχής Τραμπ και αποκάλυψε τις εντάσεις στον άξονα ΗΠΑ–Ισραήλ.

Η αποτυχία του Ιράν να αποκομίσει οφέλη από τις επιθέσεις του (τον Απρίλιο και τον Οκτώβριο του 2024) σε συνδυασμό με τις τεράστιες απώλειες από τη νέα ισραηλινή επιχείρηση, επιβεβαιώνουν την έκταση της στρατηγικής του πλάνης. Η Χεζμπολάχ έχει πληγεί καίρια, ο Άσαντ έχει αποδυναμωθεί, και το ίδιο το Ιράν έχει δεχτεί το βαρύτερο πλήγμα εδώ και δεκαετίες.

Ακόμα πιο σημαντικό, το Ισραήλ απέδειξε ότι έχει τη δυνατότητα να διεισδύσει βαθιά στο ιρανικό έδαφος και να επιφέρει καταστροφικά χτυπήματα στον πυρήνα του καθεστώτος. Η εικόνα ενός ισχυρού Ιράν έχει τσαλακωθεί ανεπανόρθωτα. Όμως, αυτό μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνο: ένα ταπεινωμένο Ιράν ενδέχεται να επιταχύνει τις προσπάθειες για πυρηνικό όπλο σε υπόγειες, θωρακισμένες εγκαταστάσεις.

Η διπλωματική επιλογή που πρότεινε ο Τραμπ —τερματισμός του εμπλουτισμού ουρανίου μέσω διαπραγματεύσεων— μοιάζει πλέον νεκρή. Σύντομα, ο Αμερικανός πρόεδρος θα πρέπει να αποφασίσει αν θα επιτρέψει στο Ισραήλ να συνεχίσει μόνο του ή αν θα αναλάβει δράση για να καταστρέψει τις υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις της Τεχεράνης. Η απόφαση αυτή θα διχάσει την ομάδα του, τους συμβούλους του, ακόμη και τη βάση των υποστηρικτών του.

Η κρίση μπορεί να προκαλέσει ρήγμα εμπιστοσύνης στις σχέσεις ΗΠΑ–Ισραήλ, με συνέπειες τόσο για τον πόλεμο στη Γάζα όσο και για τη μελλοντική στρατιωτική βοήθεια. Ένας πρόεδρος που βάζει «πρώτα την Αμερική» και ένας πρωθυπουργός που βάζει «πρώτα το Ισραήλ» ενδέχεται να συνυπάρξουν σε ένα ολοένα και πιο τεταμένο διπλωματικό πλαίσιο.


Το Ιράν θα επιχειρήσει να επιβάλει βαρύ τίμημα σε Ισραήλ και ΗΠΑ
του Shalom Lipner, πρώην σύμβουλου του Πρωθυπουργικού Γραφείου του Ισραήλ

Η φημολογία δεκαετιών για ενδεχόμενη ισραηλινή επίθεση κατά του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν έλαβε τέλος στις 03:30 το πρωί της Παρασκευής, όταν οι πρώτες εκρήξεις στην Τεχεράνη έγιναν γνωστές.

Η ισραηλινή ηγεσία ενέκρινε την επιχείρηση καθώς πίστευε ότι το Ιράν βρισκόταν στο κατώφλι ενός επικίνδυνου πυρηνικού ορόσημου. Με την υποδομή του Ιράν να γίνεται όλο και πιο προστατευμένη, το παράθυρο ευκαιρίας για στρατιωτική δράση έκλεινε ραγδαία. Παρά την πρόθεση των ΗΠΑ να ξεκινήσουν συνομιλίες με την Τεχεράνη στο Ομάν, το Ισραήλ έκρινε ότι δεν υπήρχε χρόνος για αναμονή.

Οι πρώτοι στόχοι περιελάμβαναν πυρηνικές εγκαταστάσεις, ανώτατα στελέχη των Φρουρών της Επανάστασης και κορυφαίους πυρηνικούς επιστήμονες. Σκοπός δεν είναι μόνο η εξουδετέρωση του πυρηνικού προγράμματος, αλλά και η αποτροπή ικανής ιρανικής αντεπίθεσης.

Το επίπεδο συντονισμού με την κυβέρνηση Τραμπ παραμένει ασαφές. Η δήλωση του Ρούμπιο πως «το Ισραήλ μας ενημέρωσε ότι θεωρεί την επίθεση αναγκαία για την αυτοάμυνά του» δεν αποσαφηνίζει αν υπήρχε έγκριση ή προειδοποίηση προς τον Λευκό Οίκο.

Παρά την επίσημη αποστασιοποίηση, το Ιράν απειλεί να τιμωρήσει τόσο το Ισραήλ όσο και τις ΗΠΑ. Οι αποφάσεις της Ουάσιγκτον το επόμενο διάστημα θα καθορίσουν αν το Ισραήλ θα μπορέσει να συνεχίσει την επιχείρηση με στήριξη ή θα μείνει μόνο του σε έναν ανοιχτό πόλεμο.

Κάποιες φορές, κρατάς τις τιμές του πετρελαίου χαμηλά για έναν λόγο
του Landon Derentz

Η ισραηλινή επίθεση στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις προκαλεί αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας — ωστόσο, οι αντιδράσεις είναι πιο συγκρατημένες απ’ ό,τι θα περίμενε κανείς. Η τιμή του Brent αυξήθηκε κατά 10%, παραμένοντας όμως κάτω από τα 80 δολάρια το βαρέλι· αρκετά μακριά από επίπεδα κρίσης. Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει πώς η στρατηγική διορατικότητα στην ενεργειακή πολιτική μπορεί να διαμορφώσει τα όρια του γεωπολιτικού ρίσκου στις πιο εύφλεκτες γωνιές του πλανήτη.

Ενώ τα φώτα της δημοσιότητας επικεντρώνονται σε πυραύλους και φυγοκεντρητές, μια πιο «σιωπηλή» πραγματικότητα αποκαλύπτεται στις αγορές: η σημερινή επίθεση του Ισραήλ κατέστη πολιτικά εφικτή χάρη και στη στρατηγική Τραμπ για φθηνό πετρέλαιο. Δεν είναι ότι η επίθεση δεν θα γινόταν σε άλλο πλαίσιο — αλλά, όπως και στο παρελθόν, όταν οι αγορές μπορούν να απορροφήσουν τους κραδασμούς, οι πολιτικοί ηγέτες έχουν μεγαλύτερα περιθώρια να προχωρήσουν σε κλιμάκωση.

Το 2018, η αποχώρηση του Τραμπ από τη συμφωνία JCPOA και η πολιτική «μέγιστης πίεσης» στηρίχθηκαν στην εκτίμηση ότι οι παγκόσμιες αγορές πετρελαίου θα αντέξουν. Η παραγωγή των ΗΠΑ και τα παγκόσμια αποθέματα θα κάλυπταν την αναστάτωση. Παράλληλα, το Στενό του Ορμούζ —σύμβολο του ενεργειακού ρίσκου— θεωρήθηκε απίθανο να κλείσει, καθώς το Ιράν εξαρτάται από τα έσοδα των εξαγωγών του.

Η σημερινή επιχείρηση του Ισραήλ λειτουργεί υπό τις ίδιες παραμέτρους: το πετρέλαιο δεν χρειάζεται να μείνει φθηνό για πάντα — αρκεί να παραμείνει φθηνό για αρκετό καιρό ώστε να μεταβληθούν οι γεωπολιτικές ισορροπίες. Η ενεργειακή στρατηγική του Τραμπ δεν αναμόρφωσε μόνο τις ροές πετρελαίου, αλλά ίσως άνοιξε τον δρόμο για ένα καταλυτικό πλήγμα στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.


Ένα αναπόφευκτο χτύπημα που θα αποκλιμακωθεί γρήγορα
του Matthew Kroenig

Αυτό ήταν αναπόφευκτο. Όπως έγραψα πριν από πάνω από δέκα χρόνια, υπήρχαν μόνο τρία ενδεχόμενα για την αντιπαράθεση με το Ιράν: να αποκτήσει πυρηνικά, να υπάρξει διαρκής συμφωνία, ή να επέλθει στρατιωτική λύση. Το ενδεχόμενο πυρηνικού Ιράν είναι μη αποδεκτό. Η διαρκής συμφωνία είναι απίθανη, όπως έδειξε και η JCPOA του Ομπάμα. Άρα, η στρατιωτική επέμβαση ήταν η μόνη εναλλακτική.

Το Ισραήλ χτύπησε στόχους σε Ισφαχάν, Νατάνζ και Φορντό — τα κρίσιμα σημεία του πυρηνικού προγράμματος. Αν και οι υπόγειες εγκαταστάσεις είναι δύσκολο να πληγούν, δεν πρέπει να υποτιμάται το Ισραήλ: το ίδιο είχε καταφέρει απρόσμενα να παραλύσει τη Χεζμπολάχ χρησιμοποιώντας ασύρματους πέρυσι. Είναι πιθανό να έχουν γίνει και καταδρομικές επιχειρήσεις — αν ναι, τότε το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα έχει υποστεί σοβαρότατο πισωγύρισμα.

Ως προς την αντίδραση της Τεχεράνης; Οι επιλογές της είναι λίγες και επισφαλείς. Οι αντιπρόσωποί της —Χαμάς και Χεζμπολάχ— έχουν αποδυναμωθεί, ενώ ο Σιδηρούς Θόλος του Ισραήλ είναι αποτελεσματικός απέναντι σε drones και πυραύλους. Το Ιράν φοβάται μια γενικευμένη σύγκρουση — και, όσο κι αν αυτά τα φοβικά αντανακλαστικά είναι εσφαλμένα, ενδέχεται να οδηγήσουν σε ταχεία αποκλιμάκωση, όπως συνέβη και με τη δολοφονία του Σουλεϊμανί το 2020.

Το ερώτημα είναι: Τι θα κάνει το Ιράν τους επόμενους μήνες; Θα προσπαθήσει να ξαναχτίσει το πρόγραμμά του; Θα αρκεστεί στο να «κουρέψει το γρασίδι», δηλαδή να περιορίζει τη ζημιά περιοδικά; Ή θα συνειδητοποιήσει ότι δεκαετίες επενδύσεων και δισεκατομμύρια δολάρια οδηγούν μόνο σε ερείπια;

 Οι ΗΠΑ παρασύρονται σε έναν πόλεμο που δεν επιθυμούν
του Richard LeBaron

Η επίθεση του Ισραήλ κατά των ιρανικών πυρηνικών και στρατιωτικών εγκαταστάσεων έγινε παρά τις εκκλήσεις του προέδρου Τραμπ για αυτοσυγκράτηση και διαπραγματεύσεις. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιδίωκαν μια διπλωματική λύση – κάτι που η κυβέρνηση Νετανιάχου δεν στήριξε.

Το ζήτημα πλέον δεν είναι αν, αλλά πώς οι ΗΠΑ θα εμπλακούν σε έναν πόλεμο που δεν επιθυμούν και που οι χώρες του Κόλπου τρέμουν. Αν το Ιράν απαντήσει απευθείας κατά του Ισραήλ, η Ουάσιγκτον δεν θα μπορέσει να μείνει εκτός. Η ισραηλινή απάντηση θα κλιμακωθεί και θα απαιτήσει αμερικανική υποστήριξη: στρατιωτικά εφόδια, πληροφορίες, διπλωματική κάλυψη.

Δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής αποδείξεις ότι χώρες του Κόλπου επέτρεψαν τη χρήση του εναέριου χώρου τους από ισραηλινά αεροσκάφη. Αυτό όμως σύντομα θα επιβεβαιωθεί ή θα διαψευστεί.

Η επόμενη πρόκληση: πώς θα προστατευτούν τα αμερικανικά στρατεύματα στην περιοχή και πώς θα προσφερθεί βοήθεια σε συμμάχους του Κόλπου. Δεδομένων των στενών δεσμών της κυβέρνησης Τραμπ με την περιοχή και της προσωπικής σχέσης του προέδρου με ηγέτες του Κόλπου, οι ΗΠΑ αναμένεται να ανταποκριθούν σε κάθε αίτημα για υποστήριξη.


Οι άμαχοι θα πληγούν περισσότερο από όλους
της Diana Rayes

Τη στιγμή που ορισμένες περιοχές της Μέσης Ανατολής άρχιζαν να βρίσκουν κάποια μορφή σταθερότητας – όπως τμήματα της Συρίας και του Λιβάνου – η νέα κλιμάκωση απειλεί να ανατρέψει κάθε εύθραυστο κέρδος. Πέρα από τις άμεσες στρατιωτικές και πολιτικές συνέπειες, οι μεγαλύτερες επιπτώσεις θα τις υποστούν οι πολίτες — και ιδίως εκείνοι που βρίσκονται ήδη σε ανθρωπιστικές κρίσεις.

Η διακοπή των εμπορικών δικτύων και των αεροπορικών μεταφορών, η αύξηση τιμών σε καύσιμα και τρόφιμα, θα πλήξουν περισσότερο τους εκτοπισμένους, τις χώρες υποδοχής προσφύγων και τα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα. Στη Συρία, όπου πάνω από το 90% του πληθυσμού ζει σε συνθήκες φτώχειας, οποιοδήποτε σοκ στις τιμές ή στην παροχή βοήθειας θα έχει καταστροφικές συνέπειες. Σε Λίβανο και Ιορδανία, χώρες ήδη υπερφορτωμένες από τον προσφυγικό πληθυσμό, οι οικονομικές πιέσεις απειλούν να επιβαρύνουν τις δημόσιες υπηρεσίες και να επιτείνουν κοινωνικές εντάσεις.

Επιπλέον, στρατιωτική δράση μπορεί να προκαλέσει περιβαλλοντική καταστροφή ή κρίσεις δημόσιας υγείας: πετρελαιοκηλίδες, μόλυνση νερού, ζημιές σε κρίσιμες υποδομές. Αυτές δεν είναι θεωρητικές απειλές — είναι πραγματικοί κίνδυνοι για την τροφική ασφάλεια, την υγειονομική περίθαλψη και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια εκατομμυρίων ανθρώπων.

Οι ΗΠΑ φέρουν ευθύνη να ενεργήσουν με τρόπο που θα περιορίσει τη ζημιά, θα αποφύγει τη γενίκευση του πολέμου και θα προστατεύσει τις ζωές των αμάχων. Αυτό σημαίνει άσκηση πίεσης στους συμμάχους για διπλωματία, όχι για καταστροφή. Αν αποτύχουν, δεν θα φέρουν απλώς μια νέα περιφερειακή σύρραξη — θα επιδεινώσουν τις ήδη τραγικές συνθήκες για τις πιο ευάλωτες κοινότητες.


Το Ιράν φαίνεται πως είχε μόνο δύο επιλογές
του R. Clarke Cooper

Η προληπτική επίθεση του Ισραήλ διαταράσσει άμεσα τις δυνατότητες του Ιράν να αναπτύξει πυρηνικά όπλα. Όμως παραμένει ασαφές αν θα αποθαρρύνει μακροπρόθεσμα το καθεστώς της Τεχεράνης.

Το Ιράν φαίνεται πως είχε να επιλέξει ανάμεσα σε δύο σενάρια: ή να εγκαταλείψει τις φιλοδοξίες του, ή να αντιμετωπίσει μια ισραηλινή επίθεση — με τις ΗΠΑ να μην παρεμβαίνουν για να την αποτρέψουν.

Το Ισραήλ ενδεχομένως πίεζε για πρόωρο χτύπημα, ενώ η Ουάσιγκτον επιχείρησε πρώτα να εξαντλήσει τις διπλωματικές επιλογές. Όταν η διπλωματία απέτυχε, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ διέταξε την αποχώρηση προσωπικού από την πρεσβεία στη Βαγδάτη και έθεσε σε ετοιμότητα άλλες διπλωματικές αποστολές.

Ανεξαρτήτως του πότε ακριβώς οι ΗΠΑ πληροφορήθηκαν την επίθεση, τα ερωτήματα είναι πλέον πιεστικά: Θα έχει το πλήγμα αποτρεπτικό αποτέλεσμα για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα; Πώς θα απαντήσει το καθεστώς της Τεχεράνης; Και πώς θα επιχειρήσουν οι ΗΠΑ και τα κράτη του Κόλπου να συγκρατήσουν την περαιτέρω κλιμάκωση;

Το μόνο βέβαιο είναι ότι οι οικονομικές και γεωπολιτικές συνθήκες στη Μέση Ανατολή έχουν γίνει ακόμα πιο ασταθείς.


Η κίνηση του Ισραήλ ενδέχεται να οξύνει τις εντάσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες

του Daniel E. Mouton

Η έναρξη μιας πολυήμερης, κατά τα φαινόμενα, σειράς ισραηλινών επιθέσεων στο Ιράν αποτελεί μια πρωτοφανή φάση στην μακρά ιστορία αντιπαραθέσεων των δύο κρατών. Το πλέον σημαντικό στοιχείο είναι ότι αυτή τη φορά το Ισραήλ ενεργεί μόνο του.

Στις προηγούμενες κρίσεις, υπήρχε σταθερή συνεννόηση και στρατιωτικός συγχρονισμός ΗΠΑ–Ισραήλ. Αυτή η συνεργασία είχε φέρει θεαματικά αποτελέσματα, ιδίως στις κρίσεις του Απριλίου και Οκτωβρίου 2024, όταν εκατοντάδες πύραυλοι και UAVs απέτυχαν να προκαλέσουν σοβαρές απώλειες ή καταστροφές στο Ισραήλ.

Τώρα, όμως, το τοπίο έχει αλλάξει. Η επιμονή του Τραμπ σε διαπραγματεύσεις με το Ιράν έχει προκαλέσει σκεπτικισμό στο Ισραήλ. Η απομάκρυνση φιλοϊσραηλινών προσώπων, όπως του Μάικ Γουόλτζ και της Μόργκαν Ορτάγκους, και η παράλειψη επίσκεψης στο Ισραήλ κατά την τελευταία περιοδεία του προέδρου στη Μέση Ανατολή, ενίσχυσαν την αίσθηση αποξένωσης. Ο Νετανιάχου έφυγε από τον Λευκό Οίκο χωρίς ανταλλάγματα για το Ιράν ή για τελωνειακή ανακούφιση.

Η έναρξη μονομερών επιθέσεων δείχνει ότι το Ισραήλ αισθάνεται ότι δεν μπορεί να βασιστεί σε κανέναν για την ασφάλειά του. Και αυτή η κίνηση ενδέχεται να βαθύνει περαιτέρω τα ήδη τεταμένα νερά στις σχέσεις ΗΠΑ–Ισραήλ.

Όσο για το Ιράν, πλέον νιώθει υποχρεωμένο να απαντήσει. Ανάλογα με την έκταση της καταστροφής που υπέστη, η απάντηση μπορεί να διευρύνει το μέτωπο και να προκαλέσει «παράπλευρες απώλειες» σε άλλες χώρες. Το πώς θα τελειώσει αυτή η κρίση παραμένει άγνωστο — αλλά, όπως στο παρελθόν, η έκβασή της εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες.


Θα βοηθήσουν τα αραβικά κράτη ή θα κοιτάξουν αλλού;

της Kirsten Fontenrose

Ένα από τα σημαντικότερα διδάγματα αυτής της κρίσης είναι η σημασία της ειλικρινούς ενημέρωσης της εξουσίας. Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) έχουν ιστορικό υπερβολικών δηλώσεων και υποτίμησης των αδυναμιών τους στα ανακοινωθέντα προς την πολιτική ηγεσία. Διαρροές αποκαλύπτουν ότι διαβεβαίωναν την Τεχεράνη πως η αεράμυνά τους ήταν έτοιμη να αντιμετωπίσει ισραηλινή επίθεση. Αυτό πιθανόν συνέβαλε στην απόφαση του Ιράν να μην κάνει συμφωνία με τις ΗΠΑ, θεωρώντας ότι προλαβαίνει.

Όμως τώρα, οι πρώτοι στόχοι των ισραηλινών επιδρομών ήταν αυτοί οι «παραπλανημένοι» στρατηγοί.

Και η μεγάλη ερώτηση παραμένει: Θα συμμετάσχουν τα κράτη του Κόλπου στην υπεράσπιση του Ισραήλ, όπως στο παρελθόν; Ή θα υποκύψουν στις πιέσεις του Ιράν να αφήσουν να περάσουν τα πυραυλικά του πλήγματα μέσω του εναέριου χώρου τους;

Το δίλημμα δεν είναι απλό. Οι ΗΠΑ ζητούν πλήρη ενεργοποίηση ραντάρ και συστημάτων αναχαίτισης για να ανιχνεύουν εκτοξευόμενους πυραύλους. Το Ιράν, από την άλλη, πιέζει τις χώρες να «κάνουν τα στραβά μάτια».

Όμως η αραβική κυριαρχία είναι αδιαπραγμάτευτη: η διέλευση μη συντονισμένων πυρομαχικών πάνω από εθνικό έδαφος είναι παραβίαση εθνικής κυριαρχίας. Αν τα κράτη δεν τα αναχαιτίσουν, οι ΗΠΑ πιθανώς θα θεωρήσουν ότι υπήρξε εσκεμμένη αδράνεια — ένα επικίνδυνο σενάριο για όλους.


Η Ρωσία δεν πρόκειται να σώσει το Ιράν

του Mark N. Katz

Όπως συνέβη και σε παλαιότερες κρίσεις στη Γάζα, στο Λίβανο ή στην ίδια την Τεχεράνη, η Ρωσία δεν φαίνεται πρόθυμη να υπερασπιστεί τον ιρανικό της σύμμαχο. Η ανακοίνωση του ρωσικού ΥΠΕΞ ήταν επικριτική για το Ισραήλ, αλλά δεν περιλάμβανε καμία υπόσχεση πρακτικής υποστήριξης προς το Ιράν.

Αντίθετα, η Μόσχα κάλεσε σε «αυτοσυγκράτηση» και —το πιο αξιοσημείωτο— υπενθύμισε δημοσίως ότι οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να επανεκκινήσουν συνομιλίες με το Ιράν στο Ομάν. Δηλαδή, η ίδια η Ρωσία φαίνεται να ζητά από την Ουάσιγκτον να δώσει λύση στο πρόβλημα αντί να διεκδικήσει η ίδια τον ρόλο της ειρηνευτικής δύναμης.

Αυτή η χλιαρή στάση προκαλεί εύλογες αμφιβολίες στην Τεχεράνη: τι ακριβώς προσφέρει η Μόσχα σε αντάλλαγμα για την ιρανική στήριξη στον πόλεμο στην Ουκρανία; Παρότι το Ιράν απειλεί να πλήξει αμερικανικούς στόχους στον Κόλπο, ίσως το πιο ρεαλιστικό του μονοπάτι είναι να συνεργαστεί με τις ΗΠΑ για να συγκρατήσει το Ισραήλ — όπως μοιάζει να υπονοεί και η ίδια η Ρωσία.


Απειλείται η ήδη εύθραυστη παγκόσμια οικονομία

της Perrihan Al-Riffai

Η ισραηλινή επίθεση κατά ιρανικών πυρηνικών και στρατιωτικών στόχων —μεταξύ των οποίων και η δολοφονία ανώτερων διοικητών των Φρουρών της Επανάστασης— προκάλεσε άμεση αναταραχή στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας. Η τιμή του Brent εκτινάχθηκε έως και 14% ενδοσυνεδριακά, αγγίζοντας τα 78,50 δολάρια/βαρέλι, πριν σταθεροποιηθεί στα 75 δολάρια — η εντονότερη ημερήσια άνοδος από τις αρχές του 2022.

Ενώ σε προηγούμενες συγκρούσεις (όπως στον πόλεμο Ισραήλ–Γάζας) η αγορά επέδειξε ανθεκτικότητα λόγω υπερπροσφοράς πετρελαίου, τώρα η κατάσταση αλλάζει: ένας μεγάλος εξαγωγέας πετρελαίου δέχεται απευθείας επίθεση. Η αγορά ενσωματώνει ήδη premium γεωπολιτικού κινδύνου, καθώς η απειλή του Ιράν να μπλοκάρει το Στενό του Ορμούζ (το οποίο μεταφέρει σχεδόν το 20% της παγκόσμιας ναυτιλίας αργού) αναζωπυρώνει φόβους για σοβαρή διαταραχή στην προσφορά. Αν σημειωθούν σοβαρές ζημιές στις ιρανικές υποδομές ή εμποδιστούν οι θαλάσσιες μεταφορές, οι τιμές του Brent μπορεί να αγγίξουν τα 120–130 δολάρια.

Ταυτόχρονα, η αμερικανική εμπορική πολιτική πιέζει τη ζήτηση: το ΔΝΤ προβλέπει επιβράδυνση 0,5% στην παγκόσμια ανάπτυξη το 2025. Αν οι ΗΠΑ εμπλακούν στρατιωτικά, με κατάρρευση των διαπραγματεύσεων για τα πυρηνικά, ο κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού αυξάνεται επικίνδυνα.


Η αύξηση τιμών πετρελαίου δεν αντανακλά πραγματικό υλικό κίνδυνο

της Ellen Wald

Οι τιμές πετρελαίου αυξάνονται σχεδόν αυτόματα σε κάθε σύγκρουση στη Μέση Ανατολή — ακόμη κι αν οι εμπλεκόμενες πλευρές δεν είναι κύριοι παραγωγοί. Όμως το Ιράν είναι, και το Ισραήλ δεν είναι. Παρ’ όλα αυτά, η παροχή πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο δεν διατρέχει ουσιαστικό κίνδυνο μετά τις ισραηλινές επιθέσεις.

Τρεις λόγοι για αυτό:

  1. Το Ισραήλ δεν χτυπά ιρανικές πετρελαϊκές υποδομές.
  2. Αν το Ιράν προσπαθήσει να μπλοκάρει τις εξαγωγές των Αράβων, θα μπλοκάρει και τις δικές του.
  3. Η ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ μπορεί, αν χρειαστεί, να ανακατευθυνθεί μακριά από ιρανικά ύδατα.

Η Κίνα, ο μεγαλύτερος πελάτης του Ιράν και βασικός εισαγωγέας πετρελαίου από τον Κόλπο, δεν πρόκειται να ανεχτεί διακοπή της ροής. Παρόλο που δεν έχει ναυτική ισχύ στην περιοχή, το οικονομικό της βάρος είναι τέτοιο που το Ιράν δεν μπορεί να διακινδυνεύσει τη σχέση μαζί της.

Αν και η σημερινή κρίση ίσως κρατήσει περισσότερο από άλλες, δεν ζούμε πλέον στις εποχές της ενεργειακής εξάρτησης. Οι αγορές είναι πιο ευέλικτες, η προσφορά πιο ποικιλόμορφη, και οι ΗΠΑ δεν εξαρτώνται από ξένους παραγωγούς όπως παλιά.


Ποιοι είναι οι στόχοι του Ισραήλ στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη;

του Ahmed Fouad Alkhatib

Οι ισραηλινές επιδρομές κατά του Ιράν σηματοδοτούν νέα εποχή στη μετα-7ης Οκτωβρίου Μέση Ανατολή. Περισσότερο από τη φυσική καταστροφή, η πολιτική σημασία του πλήγματος είναι ότι το Ισραήλ θεωρεί ότι η Τεχεράνη βρισκόταν πολύ κοντά στην απόκτηση πυρηνικού όπλου.

Το κρίσιμο ερώτημα τώρα είναι πώς αυτό επηρεάζει τον πόλεμο στη Γάζα. Μήπως το Ισραήλ σχεδιάζει τη δολοφονία ηγετικών στελεχών της Παλαιστινιακής Ισλαμικής Τζιχάντ εντός της Τεχεράνης; Μήπως οι επιθέσεις αυτές επιτρέπουν στο Τελ Αβίβ να επεκτείνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα με μικρότερη διεθνή προσοχή;

Υπάρχουν και άλλα σενάρια: Μπορεί το IRGC να διαθέτει δίκτυα στη Δυτική Όχθη; Μπορεί να πυροδοτήσει ταραχές κατά της Παλαιστινιακής Αρχής ή στο εσωτερικό του Ισραήλ;

Παρότι πρόκειται για σοβαρή κλιμάκωση, είναι απίθανο προς το παρόν να οδηγήσει σε γενικευμένο πόλεμο, καθώς όλοι –ΗΠΑ, Ισραήλ, Αραβικός Κόσμος– θέλουν να αποφύγουν καταστροφικές συνέπειες.


Ο Νετανιάχου δεν χαίρει εμπιστοσύνης για να διαχειριστεί αυτή την κρίση

του Ariel Ezrahi

Το ιρανικό καθεστώς αποτελεί μια καταπιεστική και αποσταθεροποιητική δύναμη εδώ και δεκαετίες. Η επίθεση του Ισραήλ δεν προκάλεσε έκπληξη. Όμως, η εμπιστοσύνη των ίδιων των Ισραηλινών στον Νετανιάχου είναι ελάχιστη, ιδιαίτερα σε περιόδους πολέμου.

Ο ίδιος θεωρείται πρωθυπουργός που προσπαθεί να σώσει τον εαυτό του και την ακροδεξιά συμμαχία του για να αποφύγει δίκη για διαφθορά και να καλύψει την αποτυχία της κυβέρνησής του πριν από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου. Οι σχέσεις του με τον Τραμπ, την Ε.Ε. και τη Μέση Ανατολή είναι στο ναδίρ, ενώ η εσωτερική πόλωση στο Ισραήλ είναι πρωτοφανής.

Η ελπίδα εναποτίθεται στις ΗΠΑ και μετριοπαθείς εταίρους τους στη Μέση Ανατολή, όπως τα ΗΑΕ, ώστε να αποτραπεί ένα ακραίο σενάριο.


Η Χεζμπολάχ πιθανότατα θα δείξει αυτοσυγκράτηση

του Nicholas Blanford

Η πρωτοφανής ισραηλινή επίθεση κατά των πυρηνικών εγκαταστάσεων και στρατιωτικών δομών του Ιράν στρέφει τα βλέμματα στον Λίβανο: θα ενεργοποιηθεί η Χεζμπολάχ;

Προς το παρόν, η απάντηση είναι όχι. Παρότι ιστορικά αποτελούσε κεντρικό πυλώνα της ιρανικής αποτροπής, η Χεζμπολάχ δύσκολα θα κινητοποιηθεί τώρα. Ακόμη και πριν από τον πρόσφατο 14μηνο πόλεμο με το Ισραήλ, δεν ήταν δεδομένο πως η Τεχεράνη θα ενεργοποιούσε τη Χεζμπολάχ σε περίπτωση χτυπήματος.

Αν το πλήγμα θεωρηθεί διαχειρίσιμο, τότε η Τεχεράνη πιθανώς θα κρατήσει τη Χεζμπολάχ σε εφεδρεία για μια πιο κρίσιμη στιγμή. Επιπλέον, η ισχύς της έχει μειωθεί σημαντικά μετά τον τελευταίο πόλεμο, ενώ εσωτερικά υπάρχει δυσαρέσκεια για τη φειδωλή υποστήριξη του Ιράν κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης.

Η πρόσφατη επίσκεψη του Ιρανού ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγκτσί στη Βηρυτό συνοδεύτηκε από ένα μάλλον παγωμένο κλίμα. Αν η ισραηλινή επιχείρηση συνεχιστεί και απειλήσει σοβαρά το ιρανικό καθεστώς, τότε και μόνο τότε ενδέχεται να αλλάξει η στάση της Χεζμπολάχ.


Η Ιερουσαλήμ προετοιμάζεται για μακρά αντιπαράθεση

της Sarah Zaaimi

Παρά τις έγκαιρες προειδοποιήσεις (με απομακρύνσεις διπλωματών των ΗΠΑ από τη Μέση Ανατολή), η αίσθηση στην Ιερουσαλήμ ήταν αρχικά ότι τίποτα δραματικό δεν θα συνέβαινε. Ακόμα και Αμερικανοί αναλυτές πίστευαν ότι πρόκειται για τακτική πίεση ενόψει διαπραγματεύσεων. Κάποιοι μάλιστα χιουμοριστικά ανέφεραν ότι “αν ήταν να γίνει κάτι σοβαρό, θα γινόταν μετά τον γάμο του γιου του Νετανιάχου.”

Όμως στις 3:00 π.μ., σειρήνες ήχησαν στην Ιερουσαλήμ. Είχε ξεκινήσει η ισραηλινή μονομερής επίθεση. Η Ουάσινγκτον είχε λάβει προειδοποίηση, αλλά όχι συγκατάθεση. Το ίδιο το ισραηλινό πολεμικό συμβούλιο φάνηκε να αιφνιδιάζεται. Κάποια μέλη μάλιστα υποχρεώθηκαν να υπογράψουν συμφωνητικό μυστικότητας.

Η Ιερουσαλήμ ετοιμάζεται για μακρά εκστρατεία — ενάντια στο “κεφάλι του χταποδιού”, όπως αποκαλείται το Ιράν, μετά τα χτυπήματα σε “πλοκάμια” του όπως η Γάζα, η Βηρυτός και η Δαμασκός. Οι εφεδρείες επιστρατεύονται, ενώ αναμένεται βαρύ πλήγμα από το Ιράν, λόγω των απωλειών σε στρατιωτική και επιστημονική ηγεσία.

Η απάντηση της Τεχεράνης πιθανόν να μην είναι άμεση — θα χρειαστεί να ανασυγκροτήσει την αμυντική της ικανότητα και να καλύψει το ηγετικό κενό. Η Ουάσινγκτον, πάντως, προσπαθεί να κρατήσει αποστάσεις, εστιάζοντας στην ασφάλεια των δικών της συμφερόντων και διπλωματών.


Δεν είναι νωρίς για να μιλήσουμε για τη “μετά τον πόλεμο” στρατηγική

του Thomas S. Warrick

Η ισραηλινή επίθεση δεν ήταν προειδοποιητικό πυροβολισμό. Ήταν ένα στρατηγικό πλήγμα σχεδιασμένο να φέρει βαθιά αλλαγή — αντίστοιχη με την εκστρατεία του 2024 κατά της Χεζμπολάχ. Όμως, δεν υπάρχει μεταπολεμικό σχέδιο.

Το Ισραήλ στοχεύει στην εξουδετέρωση της πυρηνικής απειλής, αλλά δεν φαίνεται να έχει σχέδιο για την “επόμενη ημέρα” στο Ιράν. Αεροπορικές επιθέσεις δεν αρκούν για αλλαγή καθεστώτος, όπως έδειξαν και οι αμερικανικές εμπειρίες στο παρελθόν.

Η Τεχεράνη, παρά τα πλήγματα, παραμένει αρκετά ισχυρή ώστε να αποτρέψει λαϊκή εξέγερση. Το Ισραήλ θα χρειαστεί βιώσιμη στρατηγική συνεργασίας με τις ΗΠΑ για να διασφαλίσει ότι η πυρηνική απειλή δεν θα επανεμφανιστεί.

Το ίδιο ισχύει για τη Γάζα: η εκστρατεία πρέπει να λήξει με όρους που αποκλείουν την επανεμφάνιση της Χαμάς, ενώ παράλληλα παρέχουν στους Παλαιστίνιους προοπτική ανοικοδόμησης και αξιοπρέπειας.

Οι ΗΠΑ οφείλουν να διπλασιάσουν τις προσπάθειες για βιώσιμη ειρήνη μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστινίων — κάτι που θα απαιτήσει μεγαλύτερες υποχωρήσεις και πολιτικό κόστος απ’ ό,τι έχει υπάρξει ως σήμερα.


Ισραήλ: Ο στόχος της καθυστέρησης του πυρηνικού προγράμματος Ιράν επετεύχθη – ίσως προσωρινά

της Rachel Whitlark

Η ισραηλινή επιχείρηση Rising Lion στοχεύει σε τρεις άξονες:

  1. Καταστροφή πυρηνικών υποδομών.
  2. Εξουδετέρωση στρατιωτικής ικανότητας ανταπόδοσης.
  3. Πιθανό χτύπημα-αποκεφαλισμό κατά του καθεστώτος.

Στο πλαίσιο αυτό, χτυπήθηκαν εγκαταστάσεις εμπλουτισμού, πυραυλικά και αντιαεροπορικά συστήματα, καθώς και προσωπικό κλειδιά (όπως ο διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης Χοσεΐν Σαλαμί και ο υπαρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων Γκολάμ Αλί Ρασίντ). Οι πρώτες ενδείξεις δείχνουν ότι το Ισραήλ κατάφερε να επιβραδύνει σοβαρά την ιρανική δυνατότητα για παραγωγή όπλου.

Η επιτυχία, ωστόσο, κρίνεται και από τη μελλοντική ικανότητα του Ιράν να απαντήσει. Αν οι απώλειες ηγεσίας και οι στοχευμένες επιδρομές έχουν περιορίσει τις δυνατότητές του, τότε η επιχείρηση πέτυχε πολλαπλούς στόχους.


Οι Χούθι μπορεί να τινάξουν στον αέρα τη συμφωνία κατάπαυσης με τις ΗΠΑ

της Emily Milliken

Η επίθεση του Ισραήλ ενδέχεται να οδηγήσει σε αντίδραση των Χούθι της Υεμένης, παρά την ύπαρξη διμερούς κατάπαυσης πυρός με τις ΗΠΑ. Οι Χούθι συχνά ερμηνεύουν κάθε ισραηλινή ενέργεια ως ταυτόσημη με αμερικανική, ανεξαρτήτως δηλώσεων αποστασιοποίησης της Ουάσιγκτον.

Μετά την επιδείνωση της θέσης της Χαμάς και της Χεζμπολάχ, οι Χούθι έχουν ενισχυθεί εντός του «Άξονα Αντίστασης». Μια νέα επίθεση θα μπορούσε να τους ενισχύσει προπαγανδιστικά, έστω και με κόστος την κατάρρευση της κατάπαυσης πυρός. Εάν αντιληφθούν ότι η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί νέα εμπλοκή στην Υεμένη, μπορεί να προχωρήσουν σε επιθετικές ενέργειες.


Ο Τραμπ πρέπει να συσπειρώσει τους συμμάχους στον Κόλπο σε διπλωματική απάντηση

του Joze Pelayo

Οι χώρες του Κόλπου (Σαουδική Αραβία, Εμιράτα, Κατάρ) δεν επιθυμούν περιφερειακό πόλεμο. Η σταθερότητα είναι προϋπόθεση για τα αναπτυξιακά τους οράματα και τη διπλωματική τους αναβάθμιση.

Η επίθεση του Ισραήλ, αν και στοχεύει κυρίως την IRGC, παγιδεύει τις πρωτεύουσες του Κόλπου στη μέση μιας αντιπαράθεσης που δεν επιδίωξαν. Ο Τραμπ πρέπει να συγκαλέσει έκτακτη συνάντηση με τους ηγέτες τους και να αξιοποιήσει τη διαμεσολαβητική ικανότητα του Ομάν για αποκλιμάκωση.

Αποτυχία συντονισμού θα οδηγήσει σε:

  • κατάρρευση της διπλωματικής προσέγγισης,
  • διατάραξη ενεργειακών αγορών,
  • πλήγμα στις θαλάσσιες μεταφορές στον Ερυθρό.

Το Ισραήλ επικαλείται ξανά το Δόγμα Μπέγκιν – με τεράστιο ρίσκο

του Yaseen Rashed

Το Δόγμα Μπέγκιν (1981) προβλέπει προληπτικά πλήγματα σε εγκαταστάσεις μαζικής καταστροφής. Εφαρμόστηκε το 1981 (Ιράκ), το 2007 (Συρία) και τώρα το 2025 (Ιράν). Και στις τρεις περιπτώσεις το Ισραήλ ενήργησε χωρίς αμερικανική έγκριση.

Όμως αυτή τη φορά το Ιράν δεν θα περιοριστεί. Η πιθανότητα μαζικής απάντησης (με ή χωρίς συμμετοχή των αντιπροσώπων του) είναι υψηλή, ενώ ο πολιτικός αντίκτυπος είναι ήδη αισθητός:

  • Οι συνομιλίες στην Μουσκάτ (Ομάν) απειλούνται με κατάρρευση.
  • Αν η διπλωματική διαδικασία καταρρεύσει, τότε η κλιμάκωση ενδέχεται να ξεπεράσει κάθε προηγούμενο.

Τι να περιμένουμε από εδώ και πέρα

Η επιχείρηση «Rising Lion» αποτελεί την πιο ριζική και επικίνδυνη ενέργεια του Ισραήλ εδώ και δεκαετίες. Αν και πιθανώς κατάφερε να εξουδετερώσει προσωρινά την πυρηνική απειλή, άφησε πίσω της:

  • ένα εκρηκτικό γεωπολιτικό τοπίο,
  • αποδυναμωμένα περιθώρια διαμεσολάβησης,
  • νέες δυνατότητες για ανασύνταξη εχθρικών προς το Ισραήλ δυνάμεων.

Τι θα κάνει το Ιράν; Πότε και πού θα απαντήσει;
Ποιος θα ηγηθεί της αποκλιμάκωσης; Ο Τραμπ ή το Ομάν;
Μπορεί η Δύση να αποφύγει έναν περιφερειακό πόλεμο;
Όλα είναι ανοιχτά.

The Atlantic Council

Experts react: Israel just attacked Iran’s military and nuclear sites. What’s next?

0
Firefighters work at the scene of a damaged building in the aftermath of Israeli strikes, in Tehran, Iran, June 13, 2025. Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) via REUTERS ATTENTION EDITORS - THIS PICTURE WAS PROVIDED BY A THIRD PARTY TPX IMAGES OF THE DAY

It’s just the beginning. Early on Friday morning in the Middle East, Israeli jets carried out dozens of strikes against nuclear and military sites in Iran. Israeli Prime Minister Benjamin Netanyahu called it “a targeted military operation to roll back the Iranian threat to Israel’s very survival,” adding that the operation would continue “for as many days at it takes to remove this threat.” Israel’s closest ally was quick to distance itself from the strike, with US Secretary of State Marco Rubio saying that the United States was “not involved.” As reports of the damage rolled in, the commander of Iran’s Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC), Hossein Salami, was listed among those killed in the strikes, according to Iranian state media.

Israel’s operation came as US-Iranian negotiations on Iran’s advancing nuclear program seemed to have reached an impasse and just after the International Atomic Energy Agency (IAEA) concluded that Tehran was in breach of its nuclear nonproliferation obligations. So how might Iranian forces respond? What will this mean for Israel, Iran’s nuclear program, the US-Israel relationship, and a region already experiencing great upheaval? Below, Atlantic Council experts shed light on what happened and what to expect next.

This article will be updated as additional expert contributions come in. 

Click to jump to an expert analysis:

Jonathan Panikoff: Four questions that could shape the Middle East’s future 

Daniel B. Shapiro: Iran has never looked weaker

Shalom Lipner: Iran will seek to exact a heavy toll on both Israel and the United States

Landon Derentz: Sometimes you keep oil prices low for a reason

Matt Kroenig: An inevitability that will quickly de-escalate

Richard LeBaron: The US is getting dragged into a war it doesn’t want

Diana Rayes: Civilians are likely to be hit hardest in a prolonged regional conflict

R. Clarke Cooper: Iran apparently was given two choices

Daniel E. Mouton: This move will likely exacerbate Israel-US tensions

Kirsten Fontenrose: Will Arab states help defend against Iranian retaliation, or look the other way?

Mark N. Katz: Russia is not coming to Iran’s rescue

Perrihan Al-Riffai: This conflict threatens an already fragile global economy

Ellen Wald: Oil prices spike despite minimal material risk 

Ahmed Fouad Alkhatib: How will strikes impact Israel’s war in Gaza? 

Ariel Ezrahi: Netanyahu lacks the trust of his people to carry out this war 

Nicholas Blanford: Hezbollah is likely to express restraint

Sarah Zaaimi: Jerusalem prepares for the long haul

Thomas Warrick: It’s not too soon to think about the postwar plan

Rachel Whitlark: Israel likely achieved its goal of setting back Iran’s nuclear program

Emily Milliken: Israel’s strike could unravel the US cease-fire with the Houthis

Joze Pelayo: Trump should work with Gulf countries on a diplomatic response

Yaseen Rashed: Israel is taking a major risk with its Begin Doctrine


Four questions that could shape the Middle East’s future

The questions after Israel’s sweeping strikes against Iran’s military and nuclear sites outnumber the answers. In particular, there are four key questions whose answers will help determine the trajectory of the Middle East and perhaps beyond—not only over the coming weeks, but potentially for the coming years:

1. What is the scale of Israeli military operations in Iran?

Israel’s focus now is on Iran’s nuclear facilities, as well as undermining Iran’s command and control and military leadership, with the goal of trying to mitigate the intensity of Israel’s response (which started last night with Tehran launching one hundred drones). The Israelis are going to continue strikes for at least the coming days. The expectation is that they will go after key Iranian nuclear infrastructure to delay Iran’s timeline to a nuclear bomb, even if Israel on its own cannot fully eliminate Iran’s pathway to one.

But is the scale of the attacks to come so large and diverse that Israel’s end goal is not only crippling Iran’s nuclear program but fomenting regime change? The targets Israel chooses will help determine the answer to that question, but a warning is also warranted. For years, many in Israel have insisted that regime change in Iran would prompt a new and better day—that nothing could be worse than the current theocratic regime. Iran is indeed led by a terrible autocracy that has undermined the growth of the country and tremendously hurt its own people. But history tells us it can always be worse. What is likely to follow a theocratic Iranian government is not democracy but Islamic Revolutionary Guard Corps–istan. Such a government is likely, at least initially, to be much more hardline than the current one. In such a case, Israel might find itself in a perpetual, ongoing, and far more intense war that is no longer in the shadows, as it has been for years.

The trajectory of the Middle East could be determined by how just a few critical questions are answered the coming days and weeks.

Iran has never looked weaker

Israel’s stunning, multifaceted strike against Iranian nuclear, ballistic missile, and regime leadership targets has thrown much into chaos: Iran’s ability to project power, Trump’s nuclear diplomacy, and US-Israel regional coordination.

Israel’s strikes lay bare the depth of Iran’s miscalculation following Hamas’s October 7, 2023 attack against Israel. Tehran’s Lebanese proxy, Hezbollah, and its key regional ally, the Assad regime in Syria, lie in ruins. Iran’s own state-to-state attacks against Israel in April and October 2024 produced little damage, while Iran suffered significantly from Israel’s October response.

Now, with that taboo also in the dustbin of history, Israel demonstrated its full penetration of Iran, and ability to wreak havoc across the Iranian system. Iran has never looked weaker, and its ability to respond meaningfully will be tested.

But the story does not end here. Israel pledges additional attacks, but Iran will now be supremely motivated to sprint to a nuclear breakout at hardened, underground facilities. The United States will surely assist Israel with defense against any Iranian retaliation. But Trump’s dream of a diplomatic resolution that ends Iranian enrichment appears dead. More likely, the US president will be faced with a decision on whether to use the United States’ unique capabilities to destroy Tehran’s underground nuclear facilities and prevent an Iranian nuclear weapon. The decision will split his advisers and political base, amid accusations, and perhaps his own misgivings, that Netanyahu is attempting to drag him into war.

The repercussions on trust and coordination in the US-Israel relationship could be long lasting, with implications for future rounds of conflict with Iran, negotiations on the next US-Israel military assistance agreement, and the wind-down to the war in Gaza. An ‘America first’ president, and an ‘Israel first’ prime minister, who have each made fateful decisions with minimal consultation or taking each other’s interests into account, will coexist uneasily for as many more months and years as they both serve.

—Daniel B. Shapiro is a distinguished fellow with the Atlantic Council’s Scowcroft Middle East Security Initiative. He served as US ambassador to Israel from 2011 to 2017, and most recently as deputy assistant secretary of defense for Middle East policy. He also previously served as the director of the Atlantic Council’s N7 Initiative.


Iran will seek to exact a heavy toll on both Israel and the United States

JERUSALEM—Years of speculation over the possibility of an Israeli strike against Iran’s nuclear facilities ended at approximately 3:30 a.m. (Israel time) on Friday when first reports of explosions in Tehran began to circulate.

The timing of the Israeli operation—which was authorized after Israel’s leadership concluded that the Islamic Republic was on the threshold of a dangerous breakthrough in its efforts to acquire a nuclear weapons capability—took advantage of a rapidly shrinking window for military action, before relevant Iranian infrastructure became too advanced or well-protected. Trump’s declaration on Thursday that “I don’t want to say [an attack] is imminent,” together with expectations that Israel would stand down until (at least) after this weekend’s planned US-Iran talks in Oman, narrowed the opportunity for any element of surprise.

Israel’s initial targets have covered a wide spectrum, including, reportedly, multiple nuclear and other installations, as well as senior IRGC commanders and nuclear scientists. Israel’s intent is not only to eliminate Iran’s nuclear program, but also to undermine its potential to inflict retaliatory harm on Israel and defend against subsequent waves of Israel’s offensive.

The degree of Israeli coordination with the Trump administration will be pivotal to how this crisis unfolds. Rubio’s cryptic statement that “Israel advised us that they believe this action was necessary for its self-defense” does not clarify the extent of US (dis)agreement with that determination, or exactly what prior warning Israel may have supplied to the White House. Notwithstanding, and despite Rubio’s clarification that “we are not involved in strikes against Iran,” Iranian threats to exact a heavy price from both Israel and the United States will thrust the latter into the eye of the storm. Forthcoming decisions by the White House on the contours of US engagement will have a direct impact on Israel’s ability to persist with this campaign.

—Shalom Lipner is a nonresident senior fellow at the Atlantic Council’s Scowcroft Middle East Security Initiative who previously worked in foreign policy and public diplomacy during his time at the Prime Minister’s Office in Jerusalem, where he served in the administration of seven consecutive Israeli premiers.

Sometimes you keep oil prices low for a reason

The Israeli strike on Iran’s nuclear infrastructure may be reverberating across global energy markets, but the tremors are far more restrained than the stakes might have suggested. Brent crude rose more than 10 percent, yet the per-barrel price remains below eighty dollars, well short of crisis levels. The moment underscores how strategic foresight in energy policy can shape the contours of geopolitical risk in the world’s most volatile corridors.

While headlines are focused on missiles and centrifuges, a quieter story lies in the market conditions that made such a strike politically viable. Israel’s actions benefited from the political leeway made possible by Trump’s efforts to “bring down the cost of oil.” It’s not to say the strike wouldn’t have happened otherwise, but—as shown during Trump’s first term—when energy markets can shield consumers from the worst effects of a supply disruption, policymakers have far greater latitude to escalate.

In 2018, Trump’s decision to withdraw from the Iran nuclear deal and impose “maximum pressure” was rooted in a belief that oil markets could absorb the shock. Internal White House analysis forecasted only modest price increases, with US production gains and global spare capacity acting as a buffer. Crucially, while the Strait of Hormuz has long symbolized energy risk, it was—and remains—unlikely to be closed. Iran needs the revenue. This gave the Trump administration confidence to confront Iran without fear of major energy disruption.

Israel’s strike today reinforces that view, operating in an energy environment shaped by the same strategic logic. Oil doesn’t need to stay cheap forever—just long enough to change the geopolitical equation. Trump’s push to keep prices low may have done more than remake global energy flows—it may have helped lay the groundwork for a decisive blow to Iran’s nuclear ambitions.

—Landon Derentz is senior director and Morningstar Chair for Global Energy Security at the Atlantic Council’s Global Energy Center. He previously served as director for energy at the White House National Security Council and director for Middle Eastern and African affairs at the US Department of Energy.

An inevitability that will quickly de-escalate

As I wrote more than a decade ago, this was inevitable.

There were only three possible outcomes in the decades-long battle over Tehran’s nuclear aspirations: allow Iran to go nuclear, negotiate a permanent deal, or military action. A nuclear-armed Iran is unacceptable. A permanent deal is highly unlikely—as former US President Barack Obama’s 2015 nuclear deal proved. So, military action is the only viable option left.

There are three key facilities for Iran’s nuclear opponents to destroy: Isfahan, Natanz, and Fordow. A US strike would have been more effective as it could have meaningfully degraded all of Iran’s key nuclear facilities, while Israel can destroy the above-ground facilities. The underground facilities are difficult, but don’t count Israel out. No one would have predicted it could take out Hezbollah with walkie talkies last year. Did Israel conduct commando raids or other creative attacks on the underground facilities? If so, this will meaningfully set back Iran’s nuclear program.

As for the question of likely retaliation—Iran has few good options. Its Hamas and Hezbollah proxies are degraded, and Israel’s Iron Dome can demonstrably defend against missile and drone attacks. Iran is also afraid of a wider war, though those fears are misguided. This will de-escalate quickly, like Trump’s strike on Qassem Soleimani during his first term. The key questions are: What will happen in the coming weeks and months? Does Iran rebuild? Does Israel mow the grass? Or does Iran decide that it is not worth it to spend decades, and billions of dollars, and only have a pile of rubble to show for it?

—Matthew Kroenig is vice president and senior director of the Atlantic Council’s Scowcroft Center for Strategy and Security and the Council’s director of studies.

The US is getting dragged into a war it doesn’t want

Israel’s attack on Iranian nuclear and military facilities was in direct defiance of Trump’s call for caution and negotiation. The United States has been seeking a negotiated solution—one that was not supported by Netanyahu’s government.

The question now is not whether, but how, the United States will be dragged into a war it doesn’t want, and that Gulf states fear. Iranian retaliation directly against Israel will not translate into non-involvement from Washington, as Israel will then be drawn into a spiral of retaliation and counter-retaliation—requiring US military supplies, intelligence support, and diplomatic cover.

So far, there is no evidence that Gulf states looked the other way as Israel used their airspace for the attacks, and this won’t be very difficult to confirm or deny.

Then the question becomes how to protect US troops in the region and how to come to the aid of Guif friends. Given the Trump administration’s close ties to the Gulf, as well as Trump’s personal admiration for certain Gulf leaders, the region will expect the US administration to provide any help they request.

—Richard LeBaron is a nonresident senior fellow with the Atlantic Council’s Middle East Programs. He is a former US ambassador to Kuwait and a former deputy chief of mission at the US embassy in Israel.

Civilians are likely to be hit hardest in a prolonged regional conflict

Just as corners of the Middle East were experiencing some semblance of stability, such as in parts of Syria and Lebanon, this latest escalation has the potential to reverse the region’s recent fragile gains. Beyond the immediate political and military consequences, the most profound impacts will be felt by civilians, particularly those already in humanitarian crises.

A prolonged disruption in regional commerce and air travel, alongside rising fuel and food prices, will hit displaced populations, host communities, and those living under the poverty line the hardest. In Syria, where around 90 percent of the population lives in poverty, any shock to commodity prices or aid delivery will be devastating. In Lebanon and Jordan, already overstretched in hosting among the world’s highest refugee populations, the economic fallout may further strain public services and deepen social tensions.

Meanwhile, the risk of environmental damage or public health crises from military action, including oil spills, water contamination, or infrastructure damage, could pose grave risks to civilians in both the Gulf and Iran. These are not theoretical concerns—they are real threats to food security, access to care, and basic human dignity for millions.

The United States has a responsibility to act in ways that reduce harm, avoid a full-scale regional war, and protect civilian lives. That means using its leverage not to escalate but to contain the conflict, pressing all parties, including allies, to prioritize diplomacy over devastation. Failure to do so will not only ignite another war in the region, but it will also exacerbate existing circumstances for fragile communities across the region.

—Diana Rayes is a nonresident fellow for the Syria Project in the Atlantic Council’s Middle East Programs.

Iran apparently was given two choices

The Israeli preemptive strike is likely to disrupt Iran’s immediate capacity to develop a nuclear weapons program. However, it remains uncertain whether such an action will effectively deter the Iranian regime’s nuclear ambitions.

The Iranian regime appears to have been given two choices: abandon its nuclear aspirations or face a lack of intervention from the Trump administration if Israel decided to strike Iranian nuclear facilities.

Israel may have advocated for an earlier attack window, while the United States likely attempted to apply diplomatic measures. When diplomacy failed, the United States understandably announced an ordered departure for US embassy staff in Baghdad, while other US diplomatic posts in the region were placed on stand-by for ordered departure.

Regardless of when the Trump administration became aware that the Israeli strike was imminent, questions remain: Will this unilateral action by Israel sufficiently deter Iran’s nuclear ambitions? How might the regime in Tehran respond? And how will the United States and the Gulf states seek to contain further conflict in the region?

What is immediately clear is that economic and security conditions in the Middle East have become more volatile.

—R. Clarke Cooper is a distinguished fellow with the Atlantic Council’s Scowcroft Middle East Security Initiative and is the founder and president of Guard Hill House, LLC. He previously served as assistant secretary for political-military affairs at the US Department of State.

This move will likely exacerbate Israel-US tensions

The start of what is likely to be a multi-day series of Israeli strikes across Iran is an unprecedented exchange in a long history of attacks between the regional rivals. Most importantly, Israel is going alone against Iran. In previous instances, the United States and Israel maintained regular communication and a coordinated defense posture. This coordination was spectacularly successful in the defense of Israel—including in both April and October 2024, which saw unbelievably low casualties and damage in light of the hundreds of missiles and unmanned aerial vehicles fired against Israel.

This time is different. Trump’s pursuit of Iran nuclear negotiations has created skepticism in Israel. The unilateral nature of US negotiations and the removal of the Trump administration’s pro-Israel proponents, such as former National Security Advisor Mike Waltz and former Deputy Special Presidential Envoy Morgan Ortagus, could have only escalated this tension with Israel. These moves came alongside Trump’s avoidance of an Israel stop during his recent visit to the Middle East, as well as Netanyahu’s Oval Office visit in April, where he left empty handed on both tariff relief and Iran.

The beginning of unilateral Israeli strikes is a sign that the country feels that it must take action to ensure its own security. Regardless of what led Israel to take this step, it is likely to further exacerbate any preexisting tensions between Israel and the United States.

Finally, Iran will now feel obligated to respond. Depending on the degree of damage that Israel has inflicted, Iran may respond in a way that broadens the conflict and creates collateral damage elsewhere in the region. How this will end is an unknown, but as has been the case in the past, a speedier ending is likely to depend on the United States.

—Daniel E. Mouton is a nonresident senior fellow at the Scowcroft Middle East Security Initiative of the Atlantic Council’s Middle East Programs. He served on the National Security Council from 2021 to 2023 as the director for defense and political-military policy for the Middle East and North Africa for Coordinator Brett McGurk.

Will Arab states help defend against Iranian retaliation, or look the other way?

Among the many lessons to be drawn from this operation is one about the importance of speaking truth to power. The IRGC makes a practice of minimizing its vulnerabilities in reports to senior leadership. Leaked IRGC documents from the past several years revealed overstatements of capability and omissions of setbacks, perhaps intended to deflect questions about the bang for the buck in their budget. Recently the IRGC was reassuring political leadership that its air defenses could withstand an Israeli strike. This may have contributed to Tehran’s decision to refrain from making a deal with the United States before Trump’s two-month timeline elapsed. This resulted in Israel’s assessment that diplomacy has failed and strikes were necessary. The generals behind those white lies were the first targets.

But now comes the expected retaliation. And the big question is: Will the states in the Middle East participate in Israel’s defense as before? As nuclear talks went nowhere, both Iran and the United States wanted to know, leading to tug-of-war diplomacy in the Arab world.

The United States wants Arab states to turn on missile and drone detection and mitigation systems and look out for munitions launched from Iran toward Israel, while Iran wants Arab states to consider looking the other way if it stages retaliatory strikes that cross Arab airspace. Arab states have a logical reason to rebuff Iran’s request. Munitions flown into a country’s airspace without coordination with its capital are violations of sovereignty and a threat to its people and infrastructure. Taking them down is such a no-brainer that the United States would likely conclude that any munitions not reported or mitigated by Arab states were intentionally ignored. Neither the United States nor its Arab partners want that kind of tension to arise.

—Kirsten Fontenrose is a nonresident senior fellow at the Scowcroft Middle East Security Initiative in the Atlantic Council’s Middle East Programs. She was previously the senior director for the Gulf at the National Security Council.

Russia is not coming to Iran’s rescue

Just as on previous occasions when Israeli forces attacked Hamas, Hezbollah, and Iran itself, Moscow does not seem willing to defend its ally in Tehran. The Russian statement issued Friday was critical of Israel but gave no indication that Russia will take concrete actions against it or in support of Iran. Instead, the Russian Ministry of Foreign Affairs called for all parties to exercise restraint and prevent further escalation. Most remarkably, the last sentence of the statement noted that “we would like to remind you of the US’s readiness to hold another round of negotiations with Iran on the Iranian nuclear program in Oman.” In other words, Moscow itself seems to be calling on the Trump administration to resolve the situation instead of promoting Russia for the lead role in this.

Moscow’s less than fulsome support (so far) for Iran must be causing renewed doubts in Tehran about what Iran is getting from Moscow in return for Iranian support to its war against Ukraine. On the other hand, there is nobody else Iran can turn to who would give it greater support in responding to Israel. Despite Iran’s threats about targeting American forces in the Gulf region, working with the Trump administration may be Iran’s best hope for restraining Israel. The Russian Foreign Ministry itself seems to be suggesting this.

—Mark N. Katz is a nonresident senior fellow with the Atlantic Council’s Middle East Programs and professor emeritus of government and politics at the George Mason University Schar School of Policy and Government.

This conflict threatens an already fragile global economy

Israel’s attack on Iran’s nuclear and military sites—resulting in the death of senior IRGC commanders—sparked immediate volatility in global energy markets. Brent crude jumped up as much as 14 percent intraday, briefly peaking at $78.50 before settling around $75, marking the sharpest spike since early 2022. While previous shocks during the Israel-Gaza war faded due to resilient oil infrastructure and global oversupply, this escalation is different: an oil exporter is now under direct attack.

Markets are pricing in a heightened geopolitical risk premium, especially amid Iran’s threat to disrupt oil flows through the Strait of Hormuz, which carries nearly 20 percent of global crude. If Iran’s oil infrastructure is damaged or tanker routes are disrupted, Brent could surge to $120–$130 per barrel. Though OPEC+ could ease some pressure, market uncertainty remains high.

At the same time, US tariff policies are weighing on global demand. The International Monetary Fund forecasts a 0.5 percent drop in global growth in 2025 due to ongoing trade tensions. This could counteract some of the supply-driven price spikes. However, if the United States joins the conflict—especially if nuclear talks collapse—the risk of sustained stagflation rises, threatening an already fragile global economy.

—Perrihan Al-Riffai is a nonresident senior fellow with the empowerME Initiative at the Atlantic Council’s Rafik Hariri Center for the Middle East.

Oil prices spike despite minimal material risk

As Israeli jets attacked targets across Iran early Friday morning in the Middle East, oil futures started rising. Oil benchmarks initially rose 6 percent, then 9 percent and up to 11 percent as the scope of the attacks widened. Oil prices generally spike in response to any conflict in the Middle East, even when neither of the parties involved are major oil suppliers. In this case, Iran is a significant oil supplier, Israel is not.

The reality is that the supply of oil from the Persian Gulf (about 20 percent of global seaborne oil shipments) is not materially at risk after Israel’s strikes, and it is unlikely to come under threat from Iran. That’s because of a few reasons: One, Israel isn’t targeting Iran’s oil production and export sites, so Iran derives no net benefit if it prevents Saudi, Emirati, Kuwaiti, Iraqi, Qatari or Bahraini oil from leaving the Persian Gulf. Two, should Tehran attempt to block Arab oil exports, its own oil exports would, in turn, be blocked. Iran can only benefit from stopping others from exporting if Tehran has no capacity to export oil itself. And three, Iran can’t stop traffic through the Strait of Hormuz for any significant amount of time because sea traffic can be rerouted around Iranian waters if necessary.

China, which purchases most of Iran’s crude oil, does not want to see the flow of oil out of the Persian Gulf impeded. While China doesn’t have the naval capacity in the Persian Gulf to ensure this, it has become such a significant trading partner of Iran’s, that Iran cannot afford to see its trade with China disrupted. China is Iran’s largest customer and a significant customer of oil from Saudi Arabia and other Middle Eastern countries. China will use the full weight of its economic power to ensure that oil from all Persian Gulf exporters to Asia is not disrupted.

Due to the severity of this attack, and the paradigm shift in diplomatic and nuclear relations that will result, oil prices may not retreat as quickly as they have after previous attacks. Much depends on when, how and against whom Iran retaliates. Regardless, it is important to remember that this is not the oil market of the 1990s and early 2000s. The market is well supplied from a variety of producers, with plenty of spare capacity should the Organization of the Petroleum Exporting Countries (OPEC) choose to employ it. The United States is not beholden to foreign oil producers and its foreign policy should reflect that.

—Ellen Wald, PhD, is a nonresident senior fellow with the Atlantic Council Global Energy Center and the president of Transversal Consulting. She is the author of “Saudi, Inc.: The Arabian Kingdom’s Pursuit of Profit and Power,” a book on the history and strategy of Aramco and Saudi Arabia. 

How will strikes impact Israel’s war in Gaza?

The large-scale and devastating Israeli strikes against the Islamic Republic of Iran have opened a new chapter in the post-October 7 Middle East world. In addition to the kinetic damage that they have caused, the strikes are a clear indication that Tehran was proceeding with acquiring enough technology and materials to procure a nuclear weapon, which would have changed the entirety of the Middle East’s security and geopolitical architecture.

Critically, there is the question of how these strikes impact Israel’s war in Gaza against Hamas and factions that are supported by the IRGC. Will Israel assassinate the Palestinian Islamic Jihad (PIJ) leadership in Tehran, along with other terror operatives? Will the attacks distract from Gaza, or provide the Israeli military with an opportunity to expand its assault on the Strip without international scrutiny?

Another dimension of the Iranian ladder of escalation is what happens in the West Bank, which is under the fragile control of the Palestinian Authority (PA) and the Israeli military occupation. Does the IRGC have assets in the West Bank that it can activate to sow some chaos against the PA, in hopes of starting skirmishes with the Israel Defense Forces? Are there assets inside Israel who could engage in a targeted terror attack?

Regardless of the rhetoric, and while this is a serious escalation, it is unlikely, at least for now, that the wave of Israeli airstrikes will result in a massive, global, or even regional war like many have been warning for years. This is due to the fact that Arab countries, the United States, and even Israel want to be measured and deploy strategies to avoid a regional conflagration that leads to massive death and destruction.

—Ahmed Fouad Alkhatib leads Realign For Palestine, an Atlantic Council project that challenges entrenched narratives in the Israel and Palestine discourse.

Netanyahu lacks the trust of his people to carry out this war

The Iranian regime is a group of dead men walking. Iran’s reign of terror both internally and externally has been a destructive and destabilizing force since the Islamic Revolution, supporting terrorist groups such as Hamas, Hezbollah, and the Houthis. Diplomatic efforts over the years to stall Iran’s race to obtain nuclear weapons have not been a resounding success so far. Hence the recent Israeli attack does not come as a surprise.

That said, millions of Israelis distrust Netanyahu’s motivations and actions, whether as a peacetime or especially as a wartime prime minister. The Gaza war is a case in point. He appears to be prime minister bent on saving his own skin, aka saving his extreme right coalition to avoid facing trial for corruption and being held accountable for his government’s failure in connection with the October 7 attacks. He has done so at the clear expense of his country’s national security and democracy, as there is consensus among Israel’s security top brass and indeed the country that as prime minister Netanyahu needs to take responsibility. Netanyahu’s relations with Trump, the European Union, and most of the Middle East are at an all-time low, and there is unprecedented polarization within Israel stemming from Netanyahu’s divisive and inciting policies. This is not encouraging, to say the least, in this situation.

One only hopes that the United States, working with its sensible Middle Eastern allies such as the United Arab Emirates, will help to bring a sensible outcome to this explosive time.

—Ariel Ezrahi is a senior nonresident fellow at the Middle East Programs, the architect of the Gas for Gaza project, and the head of the Energy Transition Sub-Committee for MENA2050. He also works in the climate finance space.

Hezbollah is likely to express restraint

With Israel launching an unprecedented wave of attacks against Iran’s nuclear facilities and related assets, many eyes are turning toward Lebanon to see if Hezbollah will respond on behalf of its patron. For now, however, Hezbollah is likely to adopt a policy of restraint, and the Iranians may not call upon its proxy to strike back.

Until the recent fourteen-month war between Hezbollah and Israel, the Lebanese group was seen as a vital component of Iran’s deterrence architecture against the possibility of an attack on Iran’s nuclear program and on the regime itself. However, even before the latest war between Hezbollah and Israel, there were no guarantees that if Iran was struck by Israel, the United States, or a combination of the two that Tehran would call upon Hezbollah to respond with a punishing barrage of precision-guided missiles against targets across Israel.

That decision—whether or not to trigger a Hezbollah response—would have likely been based on the scale of the damage in Iran, and whether it posed an existential threat to the regime. If the Iranians calculated that the attack was survivable, then a Hezbollah response would be unnecessary and potentially counterproductive. Instead, Hezbollah would be held in reserve for the day the Iranians really needed it. That same calculus applies now, but with the added factor that Hezbollah’s military capabilities have been so degraded by the recent war that it no longer poses the same level of threat toward Israel. In addition, there is a strong sentiment of anger and frustration within the rank and file against Iran for, as they perceive it, letting Hezbollah down during the recent war by refusing to allow it to employ the full gamut of its military might to inflict real pain on the Israeli home front.

That mood of resentment may have been on subtle display during the recent visit to Beirut by Iranian Foreign Minister Abbas Araghchi, who reportedly held a frosty meeting with Hezbollah leader Sheikh Naim Qassem, and was accompanied by two relatively junior party lawmakers while paying his respects to the tomb of late Hezbollah leader Sheikh Hassan Nasrallah.

For now, domestic calculations will likely help stay Hezbollah’s hand. However, that restraint could falter if the Israeli strikes against Iran continue and pose a direct threat to the regime.

—Nicholas Blanford is a nonresident senior fellow with the Atlantic Council’s Middle East Programs, covering the politics and security affairs of Lebanon and Syria.

Jerusalem prepares for the long haul

JERUSALEM—Despite the early signs of an imminent strike, with US regional embassies and military facilities evacuating a number of their staff, our plane landed in busy and bustling Ben Gurion airport undeterred by the news of a potential pre-emptive attack on Iranian nuclear facilities and leadership.

Just hours ago, senior experts and a US official at a Jerusalem dinner seemed optimistic that nothing out of the ordinary would occur and that the week’s developments represented a mere tactical escalation amid important nuclear talks. Analysts familiar with Israeli politics jokingly noted that if anything serious were to happen between Iran and Israel, it would need to be after next week due to Netanyahu’s son’s upcoming wedding. We later came to understand that the United States might have overestimated its capacity to deter their Israeli counterparts.

At 3:00 a.m. the peaceful Jerusalem ancient city walls were suddenly disturbed by piercing alarms calling everyone to take shelter in the nearest safe space. Our security team informed us that Israel had initiated a unilateral strike on Iran and that the United States was given a heads up about the events of the night. Sources reported that the Israeli war cabinet was gathering to discuss a Gaza cease-fire and hostage deal, and were surprised to discover that it was a briefing on the attacks. Some of them were sworn in writing to secrecy.

As we stand now, the mood in Israel is dug in for a long-haul operation to disable the capabilities of what they call the “head of the octopus,” after cutting many of its tentacles in Gaza, Beirut, and Damascus last year. Israel called thousands of its reservists back to duty, and Jerusalem is preparing for a potentially consequential retaliation from Tehran, as initial reports reveal substantial losses among the Iranian military leadership and nuclear scientists.

The Mullah regime’s response might not come immediately, as we witnessed with the 2024 events. Tehran will have to rally its defense systems after being drastically diminished, and now also face a crisis of leadership amid tonight’s high-level targets.

The United States, however, clearly tried to distance itself from the attacks and focused on prioritizing the safety and security of US facilities and personnel in the Middle East, although signaling a deadlock in US-Iranian nuclear talks. President Donald Trump is faced today with a crucial dilemma of either further decoupling from Israel and confirming US isolationism, or seizing a moment of weakness among Iran and its proxies by supporting Israeli ambitions to annihilate an enemy at the source.

—Sarah Zaaimi is a resident senior fellow for North Africa at the Atlantic Council’s Rafik Hariri Center and Middle East programs. She is also the center’s deputy director for communications, overseeing strategic communications, editorial agenda, media relations, and social and digital marketing efforts.

It’s not too soon to think about the postwar plan

Israel’s strikes against Iranian command, nuclear, and military sites were not a warning shot. They were intended to start a change as decisive against the Iranian regime as Israel’s 2024 campaign against Hezbollah in Lebanon.

Importantly, Israel has no postwar plan for Iran beyond ending an existential nuclear threat. Israel should have thought this through months ago, but it really needs to think now about its post-war strategy. Regime change will not happen after an aerial campaign, no matter how effective. However much the IRGC was weakened by Israel’s strikes, including the reported death of senior IRGC military leaders, Tehran is still strong and coherent enough to prevent a popular “color” revolution. Regime change efforts from the United States and others elsewhere in the world should be a cautionary example of how hard this would be.

Israel is going to have to sustain a homeland defense strategy and keep striking nuclear, missile, and drone facilities in Iran. It also needs to develop, or work with the United States to develop, a workable strategy that gets Iran to end its nuclear threat to Israel. This will not be easy, and it will involve serious tradeoffs by Israel’s leaders, including how to end the war in Gaza on terms that will keep Hamas from coming back into power while giving the Palestinians a path toward reconstruction, dignity, and peace.

The best thing the United States can do now is to redouble its efforts to get a durable peace between Israel and the Palestinians in Gaza. Such a peace will require greater contributions by the United States, Arab allies, and Israel than anyone has been willing to make until now.

—Thomas S. Warrick is a nonresident senior fellow in the Scowcroft Middle East Security Initiative and a former deputy assistant secretary for counterterrorism policy in the US Department of Homeland Security.

Israel likely achieved its goal of setting back Iran’s nuclear program

Early reporting suggests that the ongoing Israeli attack against Iran, Operation Rising Lion, has multiple, complementary goals. Israel appears to be aiming to cripple Iranian nuclear capacity and degrade Iranian retaliatory capabilities. To achieve these ends, Israel is conducting a combined air and intelligence operation to target nuclear installations, ballistic missile and air-defense sites, and key personnel in both the nuclear and military command structures.

We can understand this multipronged effort as targeting multiple threats to Israel’s security. First, successive Israeli prime ministers have described an Iranian adversary armed with nuclear weapons as an existential threat to Israel. As Netanyahu described in a video statement as the attacks were underway, the operation targeted both the Natanz enrichment facility (among others) and leading Iranian nuclear scientists. Targeting both the facilities and the key scientists should degrade and delay Iran’s ability to develop nuclear weapons. Second, Israel also sought to limit Iranian retaliatory capabilities by attacking ballistic missile and drone installations, as well as key individuals in the military command structure, including General Hossein Salami, the chief of the IRGC, and Gholam Ali Rashid, the deputy commander of the Iranian armed forces. There may be a third, larger goal beyond degrading Iran’s nuclear and retaliatory capacity: regime decapitation. Indeed, beyond targeting the nuclear infrastructure, the expansive attacks against the military forces and the IRGC could be suggestive of a larger regime-level goal.

Especially as events continue to unfold, it is difficult to determine operational success. Nevertheless, we can expect Israeli leaders to define success as delaying Iran’s ability to produce weapons-grade uranium or advance to nuclear weapons, which Israel is likely to have achieved through damaging and destroying critical nuclear infrastructure and killing senior scientists. Further, to the extent that an eventual Iranian retaliation is limited because of Israel’s attack on key military sites and personnel or blunted by Israel’s own defenses, such developments may signify another layer of success. Of course, it is difficult to know exactly what an Iranian attack might have looked like had Israel not targeted key military facilities during this strike and earlier attacks on Iranian air defenses in 2024.

—Rachel Whitlark is a nonresident senior fellow in the Forward Defense program in the Scowcroft Center for Strategy and Security.

Israel’s strike could unravel the US cease-fire with the Houthis

Israeli strikes on Iran risk provoking a response from Yemen’s Houthi rebels and potentially upending last month’s bilateral cease-fire agreement between the United States and the Houthis. While the Trump administration made it clear that the strike was a unilateral action by Israel, the Houthis could perceive the United States as complicit, as the rebels often conflate Israeli and US actions in their public messaging. Adding to those concerns, earlier this week a Houthi source threatened to retaliate if the United States or Israel struck Iran, following reports that American nonessential personnel and family members were being evacuated throughout the Middle East.

Moreover, the Houthis have been playing a more prominent role in Iran’s “Axis of Resistance” since the October 7 attacks, particularly as other proxies such as Hamas and Hezbollah faced leadership losses and setbacks. For the group, renewed confrontation could be an opportunity to reinforce its position within Iran’s network of allies and proxies and claim a major propaganda win—even if it means the end of the cease-fire with the United States.

While the Trump administration’s “Operation Rough Rider” imposed meaningful damage on the group, the Houthis have proven their resilience and ability to adapt in the face of continued strikes. They may also calculate that the Trump administration’s decision to pursue a cease-fire is a sign of limited appetite to re-engage in Yemen, especially given that “Operation Rough Rider” cost more than one billion dollars in a month and failed to degrade the Houthis, who have continued strikes on Israeli territory.

—Emily Milliken is the associate director of media and communications for the N7 Initiative at the Atlantic Council’s Middle East Programs.

Trump should work with Gulf countries on a diplomatic response

Gulf States—mainly Saudi Arabia, the United Arab Emirates, and Qatar—have no appetite for a regional war that involves Iran and would rather not be put in a place to choose between Israel and Iran. Their economic visions hinge on regional stability and on striking a balance to protect their interests, both economic and political. While their emerging role as mediators has enhanced their geopolitical role and diplomatic leverage, that role—now at risk—depends on stability for trust-building purposes when dealing with an actor like Iran.

Under the Trump administration, Gulf states have taken the front seat in driving the new regional order. However, Israel’s strikes, following the IAEA’s strongest rebuke in twenty years and Iran’s announcement of a third uranium site, seem to have temporarily disrupted the Gulf capitals’ preferred approach for diplomacy and placed them now in the crossfire for retaliation.

The Trump administration must rally its Gulf allies for an emergency meeting to coordinate a response aimed at preserving any diplomatic gains made so far. Oman, as a trusted intermediary, could be in a good place to lower the temperature and lobby Tehran against attacking Gulf capitals and US assets in the region—especially since Washington had no role in the attack. While this escalation carries serious risks, Israel’s attacks seem to have focused on the IRGC, which is responsible for continuously pursuing a destabilizing influence across the Levant and the Gulf and targeting US service members—making the IRGC a legitimate target. However, failure to deescalate would risk a broader regional conflict, the collapse of the Gulf-led peace process, the destabilization of global energy markets, and further disruption of key navigation routes in the Red Sea.

—Joze Pelayo is an associate director at the Atlantic Council’s Scowcroft Middle East Security Initiative.

Israel is taking a major risk with its Begin Doctrine

Israel’s launch of strikes on Iran demonstrates a continued invocation of its Begin Doctrine—its long-standing policy of pre-emptively striking nuclear facilities and weapons of mass destruction. Named after Israel’s former Prime Minister Menachem Begin, the doctrine was first created in 1981 during Operation Opera when Israel destroyed Iraq’s Osirak nuclear reactor near Baghdad in a targeted attack.

Similar to Netanyahu today, Begin carried out the strike without US approval. Many feared an escalation if former Iraqi leader Saddam Hussein were to retaliate, however, at the time, Saddam was already embroiled in a war with Iran and could not afford to respond.

Israel applied the doctrine again in 2007 when it covertly destroyed Syria’s Al-Kibar reactor in an operation it did not publicly acknowledge until 2018. Responding to the strike, then-President Bashar al-Assad denied the existence of the site entirely to avoid domestic and regional pressure to retaliate.

Now, for the third time, Israel appears to be invoking the doctrine, this time against Iran’s nuclear and ballistic missile infrastructure, again without Washington. But unlike prior episodes, Iran is expected to retaliate, and likely with far greater intensity than previous strikes in April and October 2024—especially if Iran’s regional proxies join its retaliation to overwhelm Israel’s Iron Dome.

All eyes now turn to Muscat, where US Special Envoy Steve Witkoff is still scheduled to meet with Iranian negotiators this weekend in what could be the final round of nuclear talks. The outlook for any deal appears bleak following the strikes. Should negotiations collapse, the region could face an escalation unlike anything seen in decades.

—Yaseen Rashed is the assistant director of media and communications at the Atlantic Council’s Rafik Hariri Center & Middle East Programs and a Libya researcher.

atlanticcouncil.org

Πώς θα μπορούσε να κλιμακωθεί ο πόλεμος μεταξύ Ιράν και Ισραήλ — και να εμπλέξει τις Ηνωμένες Πολιτείες

0

Foreign Affairs

Daniel B. Shapiro

Συνομιλία με τον Daniel B. Shapiro
13 Ιουνίου 2025

Ζημιές από ισραηλινή επιδρομή στην Τεχεράνη, Ιούνιος 2025
Majid Asgaripour / Πρακτορείο Ειδήσεων Δυτικής Ασίας / Reuters

Το βράδυ της 12ης Ιουνίου, το Ισραήλ εξαπέλυσε σειρά μαζικών επιθέσεων κατά του Ιράν. Οι στόχοι περιλάμβαναν ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, βάσεις πυραύλων και πολυάριθμους ανώτερους στρατιωτικούς και πολιτικούς αξιωματούχους. Σε τηλεοπτικό του διάγγελμα, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου διακήρυξε την επιτυχία των επιχειρήσεων. Από την άλλη, οι Ιρανοί αξιωματούχοι ορκίστηκαν εκδίκηση. Οι ηγέτες της περιοχής προετοιμάζονται για κύμα αναταραχής.

Για να κατανοήσουμε καλύτερα τις επιπτώσεις των ισραηλινών πληγμάτων, ο Daniel Block, ανώτερος συντάκτης του Foreign Affairs, συνομίλησε με τον Daniel B. Shapiro. Ο Shapiro υπηρέτησε μέχρι τον Ιανουάριο ως αναπληρωτής βοηθός υπουργού Άμυνας των ΗΠΑ για θέματα Μέσης Ανατολής, αρμόδιος μεταξύ άλλων για σενάρια που αφορούσαν την πλήρη κλιμάκωση της έντασης μεταξύ Ισραήλ και Ιράν και την προετοιμασία των αντίστοιχων αμερικανικών απαντήσεων. Σήμερα είναι επίτιμος εταίρος στο Atlantic Council, ενώ έχει διατελέσει πρεσβευτής των ΗΠΑ στο Ισραήλ και διευθυντής για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ. Η συζήτησή τους έχει επιμεληθεί για λόγους έκτασης και σαφήνειας.

Πόσο σοβαρές είναι αυτές οι επιθέσεις; Είναι πολύ πιο σημαντικές από τις ισραηλινές επιθέσεις του Απριλίου και του Οκτωβρίου του περασμένου έτους;

Η πλήρης έκταση των ισραηλινών πληγμάτων κατά του Ιράν δεν έχει ακόμη αποκαλυφθεί. Ωστόσο, πρόκειται για πλήγματα πολύ μεγαλύτερης κλίμακας σε σύγκριση με εκείνα του Απριλίου και του Οκτωβρίου του 2024. Είναι ήδη σαφές πως το Ισραήλ κατάφερε να πλήξει κρίσιμες πυρηνικές εγκαταστάσεις, όπως το συγκρότημα εμπλουτισμού της Νατάνζ, σημεία που σχετίζονται με πιθανές ερευνητικές δραστηριότητες για την κατασκευή πυρηνικών όπλων, θέσεις εκτόξευσης βαλλιστικών πυραύλων, καθώς και ανώτερους αξιωματούχους του ιρανικού καθεστώτος και στελέχη του πυρηνικού προγράμματος. Το εύρος αυτό ξεπερνά κατά πολύ τις προβλέψεις σχεδόν όλων των αναλυτών. Καθώς αποκαλύπτονται περισσότερες λεπτομέρειες, ο βαθμός διείσδυσης του Ισραήλ στο εσωτερικό σύστημα του Ιράν αναμένεται να προκαλέσει ακόμα μεγαλύτερο διεθνή και εγχώριο διασυρμό του καθεστώτος. Το Ιράν θα έχει ισχυρό κίνητρο να απαντήσει, όμως η ικανότητά του να το πράξει άμεσα και αποτελεσματικά περιορίζεται από το χάος ηγεσίας που έχουν προκαλέσει τα πλήγματα. Ακόμη δεν είναι ξεκάθαρος ο βαθμός των ζημιών σε μη κρατικούς στόχους ή οι απώλειες μεταξύ των αμάχων. Πιθανότατα όμως το Ιράν θα επιχειρήσει να ανταποδώσει και σε αυτό το πεδίο, πέρα από τις επιθέσεις κατά στρατιωτικών, μυστικών και πολιτικών στόχων του Ισραήλ.

Μέχρι στιγμής, η κυβέρνηση Τραμπ έχει αποστασιοποιηθεί πλήρως από τις επιθέσεις. Γιατί πιστεύετε ότι συμβαίνει αυτό;

Ο Τραμπ είχε ζητήσει περισσότερο χρόνο από τον Νετανιάχου για τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα, αίτημα που ο Νετανιάχου απέρριψε. Αποστασιοποιούμενος τώρα, ο Τραμπ επιχειρεί να αποτρέψει το Ιράν από το να κατευθύνει οποιαδήποτε αντίποινα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, ελπίζει ίσως πως μπορεί να κρατήσει ζωντανό το ενδεχόμενο επανέναρξης των διαπραγματεύσεων. Ωστόσο, το όνειρό του για μια διπλωματική λύση που θα τερμάτιζε τον εμπλουτισμό ουρανίου από το Ιράν φαίνεται πλέον νεκρό. Το Ιράν είναι πλέον πολύ πιθανό να επιδιώξει με ταχύτατους ρυθμούς την απόκτηση πυρηνικής ικανότητας, αφήνοντας στον Τραμπ το δίλημμα του αν θα πρέπει να παρέμβει στρατιωτικά για να το αποτρέψει.

Πώς ερμηνεύετε τη δήλωση του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος δεσμεύθηκε για την προστασία των Αμερικανών, αλλά δεν ανέφερε καθόλου το Ισραήλ;

Η δήλωση του Ρούμπιο αποσκοπούσε στο να στείλει καθαρό μήνυμα προς το Ιράν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν εμπλέκονται στην ισραηλινή επιχείρηση, η οποία πραγματοποιήθηκε μονομερώς. Η απουσία οποιασδήποτε αναφοράς στο Ισραήλ αποτελεί περαιτέρω ένδειξη ότι η Ουάσινγκτον δεν επιθυμεί να θεωρηθεί ότι ενέκρινε την ενέργεια αυτή. Ωστόσο, είναι αδιανόητο να μην είχαν γνώση οι Αμερικανοί αξιωματούχοι. Η δήλωση του Ρούμπιο δεν σημαίνει ότι οι ΗΠΑ δεν θα συνδράμουν την άμυνα του Ισραήλ. Θα το κάνουν.

Γιατί το Ισραήλ επέλεξε να επιτεθεί τώρα, παρά τις φαινομενικές αντιρρήσεις του Τραμπ;

Ο Νετανιάχου έχει επανειλημμένα δεσμευτεί ότι δεν θα επιτρέψει ποτέ στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο — πρόκειται για έναν από τους ακρογωνιαίους λίθους της πολιτικής του καριέρας. Πιθανόν θεώρησε ότι δεν θα υπάρξει ποτέ καλύτερη ευκαιρία για να πλήξει τις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις. Το Ισραήλ είχε ήδη καταφέρει να συντρίψει τη Χεζμπολάχ —το ιρανικό παρακλάδι στον Λίβανο— τον Σεπτέμβριο του 2024. Στη συνέχεια, τον Οκτώβριο, κατέστρεψε τις S-300 ρωσικής προέλευσης —τα πιο εξελιγμένα αντιαεροπορικά συστήματα του Ιράν. Αυτές οι δύο επιτυχίες, σε συνδυασμό με την κατάρρευση του καθεστώτος Άσαντ στη Συρία, άφησαν το Ιράν με πολύ περιορισμένες δυνατότητες να υπερασπιστεί τις πυρηνικές του εγκαταστάσεις ή να αντεπιτεθεί με ουσιαστικό τρόπο.

Πώς αναμένεται να εξελιχθεί η ιρανική απάντηση; Και πώς θα αντιδράσει η ισραηλινή άμυνα;

Το Ιράν ίσως προσπαθήσει να εκτοξεύσει αρκετές εκατοντάδες βαλλιστικούς πυραύλους κατά του Ισραήλ, όπως έχει πράξει και στο παρελθόν. Μετά τη δολοφονία κορυφαίου Ιρανού διοικητή στη Δαμασκό τον Απρίλιο του 2024, εξαπέλυσε πάνω από 300 πυραύλους και πυρομαχικά, συμπεριλαμβανομένων άνω των 100 βαλλιστικών μέσου βεληνεκούς. Τον Οκτώβριο, όταν το Ισραήλ κατέστρεψε τη Χεζμπολάχ, η απάντηση ήταν ακόμη πιο έντονη, με διπλάσιους πυραύλους. Το Ισραήλ απέφυγε τότε σοβαρές ζημιές χάρη στις δικές του αεράμυνες και στην υποστήριξη ενός συνασπισμού υπό τις ΗΠΑ. Ωστόσο, κάποια πλήγματα πέρασαν και προκάλεσαν περιορισμένες ζημιές. Επιπλέον, το Ιράν έχει δεσμευτεί πως σε περίπτωση ισραηλινής επίθεσης, θα ανταποδώσει πλήττοντας τις ίδιες τις ισραηλινές πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Το Ισραήλ, με την υποστήριξη των ΗΠΑ, αναμένεται να επικεντρώσει τις αμυντικές του δυνατότητες στην προστασία κρίσιμων σημείων και αστικών πληθυσμών, ώστε να αποτρέψει την υπερφόρτωση των συστημάτων του και να περιορίσει τις απώλειες. Οι ΗΠΑ έχουν ήδη αναπτύξει δύο συστοιχίες THAAD (αντιαεροπορική άμυνα υψηλού υψομέτρου) στο Ισραήλ, για να ενισχύσουν το σύστημα Arrow και τα αμερικανικά πλοία με δυνατότητες αντιπυραυλικής άμυνας στην περιοχή.

Όμως ακόμη και αν το Ιράν κάνει ένα βήμα πίσω, η σύγκρουση δεν τελειώνει. Το Ισραήλ πιθανότατα θα δεχτεί νέες επιθέσεις από τους Χούθι στην Υεμένη, ενώ ακόμη και η αποδυναμωμένη Χεζμπολάχ ίσως αναγκαστεί να αντιδράσει. Οι δυνατότητες των Χούθι για μαζικά πλήγματα είναι περιορισμένες, ενώ η Χεζμπολάχ είναι υπό πίεση και από τη νέα κυβέρνηση του Λιβάνου.

Θα απαντήσει το Ισραήλ στις ιρανικές αντεπιθέσεις με νέα πλήγματα;

Ο Νετανιάχου έχει δηλώσει ότι οι ισραηλινές επιθέσεις θα συνεχιστούν μέχρις ότου εξαλειφθεί πλήρως η πυρηνική απειλή από το Ιράν. Συνεπώς, πιθανότατα βρισκόμαστε μπροστά σε μια εκστρατεία, όχι σε μια μεμονωμένη επιχείρηση. Το αν θα υπάρξει νέα απάντηση στις ιρανικές επιθέσεις θα εξαρτηθεί από την έκταση των ζημιών και των απωλειών στο Ισραήλ. Αν η άμυνα είναι επιτυχής, ενδέχεται να υπάρξει αποκλιμάκωση· αν όμως υπάρξουν σοβαρές απώλειες, είναι σχεδόν βέβαιο ότι το Ισραήλ θα προχωρήσει σε νέα πλήγματα.

Τον Οκτώβριο, το Ισραήλ είχε συντονίσει τις κινήσεις του με την Ουάσινγκτον, δίνοντας τότε στον πρόεδρο Μπάιντεν την ευκαιρία να ελέγξει και να περιορίσει την κλιμάκωση. Αυτή τη φορά, όμως, δεν υπήρξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για συντονισμό —ούτε από το Ισραήλ, ούτε από τον Τραμπ. Αυτό ενδέχεται να δυσκολέψει το Ιράν στην προσπάθειά του να αποκλιμακώσει χωρίς να φανεί αδύναμο.

Ακόμη και αν οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις υποχωρήσουν γρήγορα, το Ισραήλ θα πρέπει να περιμένει μια παρατεταμένη φάση ασύμμετρων επιθέσεων: κυβερνοεπιθέσεις, τρομοκρατικά χτυπήματα εναντίον ισραηλινών πρεσβειών, τουριστών ή επιχειρήσεων.

Πόσο πιθανό είναι να στοχεύσει το Ιράν αμερικανικές δυνάμεις;

Πολλά θα εξαρτηθούν από τα μηνύματα που θα στείλει η Ουάσινγκτον. Ο Τραμπ έχει ξεκαθαρίσει ότι οι ΗΠΑ δεν συμμετείχαν στα ισραηλινά πλήγματα και έχει προειδοποιήσει το Ιράν να μην επιτεθεί σε αμερικανικές δυνάμεις. Αν οι Ιρανοί ηγέτες αντιληφθούν ότι οποιαδήποτε εμπλοκή άλλων παικτών μπορεί να προκαλέσει απευθείας επίθεση από τις ΗΠΑ —και συνεπώς να πολλαπλασιαστεί η ζημιά που έχει ήδη προκαλέσει το Ισραήλ— είναι πιθανότερο να περιορίσουν την απάντησή τους αποκλειστικά κατά του Ισραήλ.

Πιθανότατα, το Ιράν θα επιδιώξει να σταματήσει τη συνεργασία του με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας και να θωρακίσει ή να επανακτίσει τις πυρηνικές του εγκαταστάσεις. Παράλληλα, ενδέχεται να αποφύγει να επιτεθεί σε τρίτους, ώστε να μην επεκτείνει τον πόλεμο.

Αν το Ιράν επιτεθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες —και αυτές απαντήσουν στρατιωτικά— ή αν η Ουάσινγκτον αποφασίσει να εμπλακεί απευθείας για να αποτρέψει ιρανική πυρηνική αναβάθμιση, πώς θα εξελισσόταν ένα αμερικανικό πλήγμα στο Ιράν;

Ορισμένα από τα μέσα που απαιτούνται για μια τέτοια επιχείρηση βρίσκονται ήδη στην περιοχή. Η αεροναυτική ομάδα μάχης του αεροπλανοφόρου USS Carl Vinson είναι ακόμη αναπτυγμένη στην ευρύτερη Μέση Ανατολή. Πριν από οποιοδήποτε χτύπημα, μια δεύτερη ομάδα μάχης πιθανόν να κινηθεί προς την περιοχή. Θα αναπτυχθούν επιπλέον αεροσκάφη —μοιραίες μαχητικών, ιπτάμενα τάνκερ ανεφοδιασμού, ελικόπτερα έρευνας και διάσωσης— σε βάσεις εντός και γύρω από τον Περσικό Κόλπο. Ειδικά για το βαθιά θαμμένο συγκρότημα εμπλουτισμού ουρανίου του Φορντόου, οι ΗΠΑ διαθέτουν μοναδικές ικανότητες, πιθανόν με χρήση «bunker buster» βομβών και κυβερνοεπιχειρήσεων.

Πώς θα αντιδρούσε το Ιράν σε άμεση εμπλοκή των ΗΠΑ;

Το Ιράν δεν πρόκειται να δεχθεί αμερικανικά πλήγματα χωρίς απάντηση. Διαθέτει χιλιάδες βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς και drones, ικανούς να πλήξουν αμερικανικές βάσεις σε Μπαχρέιν, Κουβέιτ, Κατάρ, Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ. Έχει ήδη επιτεθεί κατά αμερικανικών στόχων μετά τη δολοφονία του Κασέμ Σουλεϊμανί το 2020.

Επιπλέον, σιιτικές παραστρατιωτικές ομάδες στο Ιράκ και τη Συρία —εξοπλισμένες με ιρανικά drones— θα μπορούσαν να επαναλάβουν τις επιθέσεις τους κατά αμερικανικών βάσεων, όπως έκαναν για αρκετούς μήνες μετά την 7η Οκτωβρίου 2023. Η αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη ενδέχεται επίσης να γίνει στόχος. Οι στρατιώτες και το προσωπικό ίσως χρειαστεί να παραμείνουν για μεγάλα διαστήματα σε καταφύγια, ενώ υπάρχει ο κίνδυνος να υπερφορτωθούν τα τοπικά συστήματα αεράμυνας και να υπάρξουν ανθρώπινες απώλειες.

Οι ΗΠΑ θα χρειαστεί να πιέσουν εκ νέου την ιρακινή κυβέρνηση να εμποδίσει τη δράση αυτών των ομάδων, όπως κατάφεραν από τα μέσα του 2024 και μετά. Παράλληλα, θα πρέπει να είναι έτοιμες να χτυπήσουν παραστρατιωτικές ομάδες που εξαπολύουν επιθέσεις, όπως έπραξαν επανειλημμένα πέρσι. Η Ουάσινγκτον και οι σύμμαχες περιφερειακές κυβερνήσεις θα χρειαστεί επίσης να πιέσουν τους Χούθι να μη συνεχίσουν επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα — και να είναι έτοιμες να απαντήσουν αν το πράξουν. Δεν αποκλείεται επίσης η πιθανότητα ασύμμετρων επιθέσεων εντός των ΗΠΑ ή κατά αμερικανικών στόχων στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.

Θα μπορούσαν το Ιράν ή οι σύμμαχοί του να επιτεθούν σε αραβικά κράτη, όπως έχουν κάνει στο παρελθόν;

Τα κράτη του Κόλπου πιθανόν να καταδικάσουν τις ισραηλινές επιθέσεις δημοσίως, ώστε να αποτρέψουν το Ιράν από το να τα στοχοποιήσει. Όμως αν εμπλακούν οι ΗΠΑ, το Ιράν ίσως εξαπολύσει βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς κατά πολιτικών στόχων ή ενεργειακών υποδομών των γειτονικών κρατών, επιχειρώντας να τους «τιμωρήσει» για την έμμεση συνενοχή τους.

Το Ιράν ίσως επίσης επιχειρήσει να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, πλήττοντας τη ροή πετρελαίου και φυσικού αερίου, είτε με ναυτικό αποκλεισμό, είτε με θαλάσσιες νάρκες, είτε με επιθέσεις από ταχύπλοα σκάφη. Παρά τις ισχυρές αεράμυνες Σαουδικής Αραβίας και ΗΑΕ, καμία χώρα δεν είναι πλήρως προστατευμένη από τέτοιου είδους επιθέσεις.

Τι σημαίνει αυτός ο πόλεμος για το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν;

Οι περισσότερες εκτιμήσεις αναφέρουν ότι το Ισραήλ, μόνο του, θα μπορούσε να καθυστερήσει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα για μερικούς μήνες. Οι δημόσιες εκτιμήσεις για αμερικανικά πλήγματα το επεκτείνουν έως και έναν χρόνο. Όμως αυτές οι εκτιμήσεις βασίζονται στην υπόθεση ότι το Ιράν θα ξεκινήσει αμέσως την ανοικοδόμηση, κάτι που μπορεί να καθυστερήσει λόγω οικονομικών ή πολιτικών συνθηκών. Δεν λαμβάνουν υπόψη επίσης την αποτρεπτική ισχύ που μπορεί να ασκήσει η προοπτική νέων χτυπημάτων.

Ωστόσο, είναι πολύ πιθανό το Ιράν να επιδιώξει τώρα άμεση «πυρηνική απόδραση» (nuclear breakout), με στόχο να κατασκευάσει όπλο όσο πιο γρήγορα γίνεται. Ο Τραμπ, από την πλευρά του, θα βρεθεί μπροστά σε μια καθοριστική απόφαση: να προχωρήσει σε άμεση στρατιωτική εμπλοκή για να το αποτρέψει, ή να περιοριστεί στη διαχείριση της κατάστασης. Αυτή η απόφαση αναμένεται να διχάσει τόσο τους συμβούλους του όσο και τη βάση του, δεδομένης της διαχρονικής θέσης του να κρατήσει τις ΗΠΑ μακριά από νέους πολέμους στη Μέση Ανατολή.

Foreign Affairs

Chatham House: Ισραηλινό πλήγμα κατά του Ιράν: Πρώτη ανάλυση από ειδικούς του Chatham House

1

 

Chatham House – Σχόλιο ειδικών, 13 Ιουνίου 2025

Κατά τη διάρκεια της νύχτας, το Ισραήλ εξαπέλυσε επιθέσεις εναντίον ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και στρατιωτικών διοικητών. Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ χαρακτήρισε την επιχείρηση στο Twitter ως «στοχευμένη στρατιωτική ενέργεια για την αποτροπή της ιρανικής απειλής κατά της ίδιας της επιβίωσης του Ισραήλ», δηλώνοντας ότι η επιχείρηση θα συνεχιστεί «για όσες ημέρες χρειαστεί».

Σε απάντηση, ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, προειδοποίησε ότι το Ισραήλ θα αντιμετωπίσει «πικρή και επώδυνη» ανταπόδοση. Αναφορές δείχνουν ότι το Ιράν έχει ήδη εκτοξεύσει μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά του Ισραήλ το πρωί της Παρασκευής.

Ακολουθεί η πρώτη αντίδραση από ειδικούς του Chatham House:

Σανάμ Βακίλ – Διευθύντρια του Προγράμματος Μέσης Ανατολής και Βορείου Αφρικής:

Η ισραηλινή κυβέρνηση εξαπέλυσε μια εξαιρετικά προκλητική και στρατηγικά χρονισμένη επίθεση κατά του Ιράν, με τρεις βασικούς στόχους: την εξόντωση ανώτερων στρατιωτικών διοικητών, τη διατάραξη της επιχειρησιακής διοίκησης της Τεχεράνης, τη ζημιά στο πυρηνικό της πρόγραμμα και την αποδυνάμωση των αμυντικών της ικανοτήτων.

Πέραν των άμεσων στρατιωτικών στόχων, ο πρωθυπουργός Νετανιάχου επιδιώκει να υπονομεύσει οποιοδήποτε διπλωματικό άνοιγμα για την αναβίωση της πυρηνικής συμφωνίας, ενώ ενδεχομένως προσβλέπει και σε πρόκληση εσωτερικής αναταραχής στο Ιράν. Δεν παραγνωρίζονται και οι εσωτερικοί πολιτικοί του λόγοι.

Αυτό το πλήγμα, μακριά από προληπτικό, ενέχει σοβαρό κίνδυνο για περιφερειακή ανάφλεξη, ενώ ενδέχεται να ενισχύσει την εσωτερική και διεθνή νομιμοποίηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Το ιρανικό καθεστώς έχει εκτεθεί – ωστόσο, είναι υποχρεωμένο να απαντήσει για να αποκαταστήσει την αποτρεπτική του αξιοπιστία και να αποτρέψει νέες επιθέσεις.

Ήδη, η Τεχεράνη ξεκίνησε περιορισμένη στρατιωτική απάντηση και ακύρωσε τις διπλωματικές συνομιλίες με την κυβέρνηση Τραμπ, που ήταν προγραμματισμένες για την Κυριακή στη Μουσκάτ. Δεδομένου του πρωτοφανούς χαρακτήρα των ισραηλινών πληγμάτων –συμπεριλαμβανομένων στόχων σε όλο το ιρανικό έδαφος και της στοχοποίησης πολιτών και ανώτατων αξιωματούχων– το Ιράν ενδέχεται να προχωρήσει σε περαιτέρω αντίποινα. Αυτά ίσως περιλαμβάνουν την επιτάχυνση του πυρηνικού του προγράμματος, την αναστολή συνεργασίας με τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) και ακόμη και την αποχώρηση από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων (NPT).

Προς το παρόν, το Ιράν μάλλον δεν θα πλήξει υποδομές στον Περσικό Κόλπο, ωστόσο εάν η κρίση κλιμακωθεί, δεν αποκλείονται περιφερειακά πλήγματα.

Η κυβέρνηση Τραμπ, αν και προσπαθεί να αποστασιοποιηθεί, έχει θέσει ξεκάθαρες κόκκινες γραμμές: κάθε επίθεση σε αμερικανικό προσωπικό ή εγκαταστάσεις θα προκαλέσει απάντηση. Οι προσδοκίες για γρήγορη διπλωματική πρόοδο φαίνεται πλέον να έχουν διαψευστεί. Οι ΗΠΑ ίσως αναγκαστούν να κινηθούν διπλά: από τη μία να υπερασπιστούν τον ισραηλινό τους σύμμαχο και από την άλλη να περιορίσουν την περιφερειακή κρίση που επιδεινώνεται με ταχύτητα.

Μπρόνγουεν Μάντοξ – Διευθύντρια του Chatham House: Η αντίδραση της Δύσης

Το Ηνωμένο Βασίλειο σχεδόν σίγουρα θα εκφράσει υποστήριξη προς τις αμερικανοϊρανικές συνομιλίες που τώρα διακόπηκαν και θα καλέσει σε αυτοσυγκράτηση.

Το πλήγμα του Ισραήλ, το οποίο έγινε λίγο πριν τον επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων, φαίνεται ότι είχε στόχο να τις ναρκοθετήσει. Παράλληλα, υποδηλώνει ότι ο Νετανιάχου δεν λαμβάνει σοβαρά υπόψη του τις θέσεις της Ουάσινγκτον.

Η κατάσταση ενδέχεται να αποσταθεροποιήσει τη Συρία – όπου η πορεία της νέας κυβέρνησης θα έχει επιπτώσεις για ολόκληρη την περιοχή. Υπάρχει ανησυχία ότι το Ιράν, εάν επιλέξει να ανταποδώσει, δεν θα περιοριστεί στο Ισραήλ αλλά ίσως πλήξει και γειτονικά κράτη που συνδέονται στενά με τις ΗΠΑ.

Φαρέα Αλ-Μουσλίμι – Ερευνητής, Πρόγραμμα Μέσης Ανατολής και Βορείου Αφρικής: Η απάντηση των Χούθι

Οι Χούθι στην Υεμένη είναι έτοιμοι να αναλάβουν ηγετικό ρόλο στην απάντηση κατά του Ισραήλ εκ μέρους του Ιράν. Με την Τεχεράνη αποδυναμωμένη και ταπεινωμένη, αυτή είναι η πρώτη φορά που οι Χούθι καλούνται να ανταποδώσουν δεκαετίες ιρανικής στήριξης και επένδυσης.

Μετά τη δολοφονία του Χασάν Νασράλα στον Λίβανο και την κατάρρευση του καθεστώτος Άσαντ στη Συρία, οι Χούθι αναδεικνύονται πλέον ως η πρώτη γραμμή άμυνας του Ιράν απέναντι στο Ισραήλ – με ρόλο ολοένα και πιο κεντρικό.

Οι επιθέσεις των Χούθι σε αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στον Περσικό Κόλπο, στο Κέρας της Αφρικής και κατά ναυτικών δυνάμεων στη θάλασσα θεωρούνται εξαιρετικά πιθανές.

Περισσότερο κι από το ίδιο το Ιράν ή το Ισραήλ, οι Χούθι είναι γνωστοί για την απερισκεψία τους. Η απάντησή τους είναι πιθανό να ξεπεράσει κατά πολύ τις συνεχιζόμενες επιθέσεις στο Ισραήλ.

Οι επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα αναμένεται να επαναληφθούν, η εκεχειρία με τις Ηνωμένες Πολιτείες ίσως καταρρεύσει, και δεν θα πρέπει να προκαλέσει έκπληξη αν η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα εμπλακούν ξανά άμεσα στον πόλεμο στην Υεμένη. Το ενδεχόμενο χτυπημάτων των Χούθι σε βάσεις των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή, αλλά και κατά αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων, παραμένει έντονα υπαρκτό.

Αν το Ιράν τελικά «χάσει» αυτόν τον πόλεμο, οι Χούθι ενδέχεται όχι μόνο να επιβιώσουν, αλλά και να βγουν ενισχυμένοι, αποκτώντας μεγαλύτερη αυτονομία και ισχύ στο εσωτερικό του ευρύτερου αντι-ιρανικού άξονα στη Μέση Ανατολή.

Μετά την επίθεση κατά του Ιράν, το Ισραήλ πιθανότατα θα στραφεί πιο άμεσα και στοχευμένα κατά των Χούθι. Αυτή αναμένεται να είναι η επόμενη πράξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

chathamhouse.org