Αρχική Blog Σελίδα 569

Η Ισπανία αγοράζει αεροπλάνα από την Τουρκία – Δίνει πάνω από 1 δισ. ευρώ για τα Hürjet

0

Η Ισπανία ψωνίζει από την Turkish Aerospace Industries και ανοίγοντας την πόρτα στην Άγκυρα για τα εξοπλιστικά της Ευρώπης.

Η κυβέρνηση της Ισπανίας ανακοίνωσε σήμερα (24/09) ότι θα διαθέσει 3,68 δισεκατομμύρια ευρώ για την αγορά νέων αεροσκαφών και ελικοπτέρων για τις ένοπλες δυνάμεις της. Από αυτά τα κονδύλια, περίπου το 30% θα διατεθεί στην Τουρκία για την αγορά αεροσκαφών.

Συγκεκριμένα, το πακέτο προμηθειών περιλαμβάνει την ήδη αναμενόμενη απόκτηση των εκπαιδευτικών αεροσκαφών Hürjet, μεταγωγικών C295, καθώς και ελικοπτέρων NH-90, H135 και H175 για την κάλυψη ποικίλων επιχειρησιακών ρόλων.

Οι χρηματοδοτήσεις για τα συγκεκριμένα προγράμματα θα εκταμιευθούν σε διάστημα πέντε ετών και έχουν ήδη δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της Ισπανίας (Boletín Oficial del Estado – BOE).

Το μεγαλύτερο μέρος της παραγγελίας, ύψους 1,04 δισ. ευρώ, αφορά το λεγόμενο «Πρόγραμμα Ολοκληρωμένου Συστήματος Εκπαίδευσης», που καλύπτει την προμήθεια έως και 45 εκπαιδευτικών Hürjet από την Turkish Aerospace Industries.

Τα αεροσκάφη θα τροποποιηθούν τοπικά από την «Airbus Defense and Space Spain», ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της Ισπανικής Πολεμικής Αεροπορίας. Τα Hürjet θα σταθμεύουν στη βάση Talavera La Real, στη δυτική Ισπανία, όπου θα αντικαταστήσουν τα παλαιωμένα Northrop F-5 Tiger II.

Οι πρώτες παραδόσεις αναμένονται το 2028, με πλήρη επιχειρησιακή ένταξη το 2031, αφού ολοκληρωθούν οι απαραίτητες τροποποιήσεις και η εκπαίδευση του προσωπικού.

https://www.ieidiseis.gr/kosmos/587582/i-ispania-agorazei-aeroplana-apo-tin-toyrkia-pano-apo-1-dis-eyro-to-kostos-gia-ta-hurjet/

Κλειστές οἱ πόρτες τοῦ Λευκοῦ Οἴκου γιά τόν Πρωθυπουργό τῆς Ἑλλάδος

1

Ἀνοικτές γιά τόν Πρόεδρο Ἐρντογάν, γιά τόν Οἰκουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαῖο, ἀλλά ὄχι γιά τόν Κυριάκο Μητσοτάκη – Ἄν καί ὁ Ἀμερικανός ὑπουργός Ἐσωτερικῶν χαρακτήρισε τήν Ἑλλάδα βασικό (καί ὄχι στρατηγικό) ἑταῖρο γιά τήν προώθηση τῶν ἀμερικανικῶν συμφερόντων σέ θέματα ἐνεργείας

Οταν προειδοποιούσαμε ὅτι ἡ ἄφρων πολιτική τοῦ Πρωθυπουργοῦ ἀπέναντι στήν νέα ἀμερικανική ἡγεσία θά εἶχε ἐπιπτώσεις γιά τήν χώρα, σηκώθηκαν οἱ ἀνεπίσημοι κυβερνητικοί μηχανισμοί νά μᾶς διαψεύσουν, μέχρι καί νά μᾶς λοιδορήσουν. Δυστυχῶς ὅμως, γιά μιάν ἀκόμη φορά ἐπιβεβαιωνόμαστε. Καί λέμε «δυστυχῶς», διότι αὐτή ἡ διεθνής ἀπομόνωσις ὁδηγεῖ τήν χώρα σέ ἄκρως δυσμενῆ θέση. Ἐπιβεβαιώθηκε ἤδη, καί κατά τήν ἑβδομάδα πού ἀρχίζει θά τό ζήσουμε κατά τρόπον ὀδυνηρό, ὅτι στίς Ἡνωμένες Πολιτεῖες ὁ Ταγίπ Ἐρντογάν θά γίνει δεκτός στόν Λευκό Οἶκο, ἐνῶ ὁ Κυριάκος Μητσοτάκης ἔχει βρεῖ καί πάλι τίς πόρτες κλειστές.

Μᾶς ἔλεγαν, τόν περασμένο Μάρτιο, πού ἐπισημαίναμε ὅτι ὁ Ἕλλην Πρωθυπουργός εἶναι ἀνεπιθύμητος στόν Λευκό Οἶκο, ὅτι ἦταν ζήτημα ὀλίγου χρόνου, ὅτι ἀμέσως μετά τό Πάσχα ὁ Ἀμερικανός Πρόεδρος θά τόν δεχόταν. Ὄχι μόνον αὐτό δέν συνέβη, ἀλλά εἴδαμε τήν ἀπομόνωση τοῦ Ἕλληνος Πρωθυπουργοῦ στήν Σύνοδο Κορυφῆς τοῦ ΝΑΤΟ. Καί, τώρα πού μεταβαίνει στήν Νέα Ὑόρκη γιά τήν Γενική Συνέλευση τοῦ ΟΗΕ, θά συναντηθεῖ μόνον μέ τόν Ἐρντογάν. Ποιό τό νόημα αὐτῆς τῆς συναντήσεως; Δέν εἶναι τῆς παρούσης. Τό πρόβλημα πού ἀναδεικνύεται εἶναι ὅτι ὁ Ἐρντογάν γίνεται δεκτός μέ ἐνθουσιασμό στόν Λευκό Οἶκο, ἐνῶ γιά τόν Ἕλληνα Πρωθυπουργό οἱ θύρες παραμένουν, γιά τήν ὥρα, ἑρμητικά κλειστές.

Καί γιά νά μήν θεωρηθεῖ ὅτι ὑπερβάλλουμε λέγοντας πώς ἡ ἀμερικανική ἡγεσία ἐκδηλώνει ἐνθουσιασμό ἐν ὄψει τῆς συναντήσεως μέ τόν Ἐρντογάν, παραθέτουμε τήν ἀνάρτηση τοῦ ἴδιου τοῦ Ντόναλντ Τράμπ στήν πλατφόρμα True Social: «Εἶμαι στήν εὐχάριστη θέση νά καλωσορίσω τόν Τοῦρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ἐρντογάν στόν Λευκό Οἶκο στίς 25 Σεπτεμβρίου». «Συνεργαζόμαστε μέ τόν Πρόεδρο σέ πολυάριθμες ἐμπορικές καί στρατιωτικές συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένης μιᾶς μεγάλης κλίμακας ἀγορᾶς ἀεροσκαφῶν Boeing, μιᾶς σημαντικῆς συμφωνίας γιά τά F-16 καί τῆς συνεχίσεως τῶν διαπραγματεύσεων γιά τα F-35, οἱ ὁποῖες ἀναμένουμε νά ὁλοκληρωθοῦν θετικά. Ὁ Πρόεδρος Ἐρντογάν καί ἐγώ εἴχαμε πάντα μιά πολύ καλή σχέση. Ἀνυπομονῶ νά τόν δῶ στίς 25 του μηνός»

Βεβαίως, ὁ Τράμπ δέν διενοήθη νά κλείσει τήν πόρτα σέ ἄλλους ἐκπροσώπους τοῦ ἑλληνισμοῦ. Ἡ ὁμογένεια στέκεται δίπλα του καί ὁ Ἀμερικανός Πρόεδρος τό ἀνταποδίδει. Πέρα ἀπό τόν Ἀρχιεπίσκοπο Ἀμερικῆς καί ὁ Οἰκουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαῖος ἔγινε προσφάτως δεκτός στό Ὀβάλ Γραφεῖο.

Ὅσον ἀφορᾶ στήν ἐπίσκεψη Ἐρντογάν, ὑπάρχει βεβαίως παρασκήνιο, τό ὁποῖο ἀποκαλύφθηκε ἀπό τήν τουρκική ἀντιπολίτευση. Ἡ συνάντησις συμφωνήθηκε κατά τήν διάρκεια μυστικῆς ἐπισκέψεως τοῦ υἱοῦ τοῦ Ντόναλντ Τράμπ καί συναντήσεως μέ τόν Ἐρντογάν στήν Κωνσταντινούπολη, κατά τήν ὁποία μάλιστα ἔγινε ἡ πρώτη συνεννόησις γιά τήν πώληση ἀεροσκαφῶν Boeing. Κατά τόν ἀρχηγό τοῦ Ρεπουμπλικανικοῦ Κόμματος τῆς ἀξιωματικῆς ἀντιπολιτεύσεως Ὀζγκιούρ Ὀζέλ, ὁ Ἐρντογάν ὑπεσχέθη στόν νεώτερο Τράμπ ὅτι «ἄν κανονίσει ραντεβοῦ μέ τόν Πρόεδρο, θά παραγγείλει 300 ἀεροσκάφη Boeing ἀπό τις ΗΠΑ καί θά τό ἀνακοινώσει σέ ζωντανή μετάδοση μέ τόν Τράμπ, μπροστά στά μάτια ὅλου τοῦ κόσμου».

Και ἐμεῖς ἀγοράζουμε, ὁπλικά κυρίως συστήματα, ἀπό τίς ΗΠΑ, ἀλλά δέν κατόρθωσε κανείς νά ἀξιοποιήσει τίς ἀγορές αὐτές ὥστε νά ὑπάρξουν ὀφέλη γιά τήν χώρα. Δυστυχῶς, εὑρισκόμεθα σέ ἀποδρομή. Ἀκόμη καί σέ δηλωσεις του ὁ ἀμερικανός ὑπουργός ἐσωτερικῶν Ντάγκ Μπέργκαμ κατέληξε στήν ἀναγνώριση τῆς χώρας μας ὡς βασικοῦ καί ὄχι στρατηγικοῦ ἑταίρου τῶν ΗΠΑ γιά τά ἐνεργειακά ζητήματα τῆς Μεσογείου. Οὔτε λέξη γιά τά συμμαχικά ζητήματα ἤ τά θέματα διεθνοῦς πολιτικῆς στά ὁποῖα κάποτε εἴχαμε σημαντικό ρόλο, στηριζόμενοι στό γεγονός ὅτι ἀποτελούσαμε νησῖδα σταθερότητος στήν τεταραγμένη περιοχή τῶν Βαλκανίων καί τῆς ἀνατολικῆς Μεσογείου. Πλέον ἔχουμε ἀπομονωθεῖ σέ τέτοιο βαθμό, πού οὔτε αὐτό μποροῦμε νά τό ἀξιοποιήσουμε

estianews.gr

Διαφωνία κορυφῆς στόν Ἄρειο Πάγο γιά τήν ἐκταφή τῶν θυμάτων Τεμπῶν

7
HǍmÅ͉ʇ ӕͅ˅ՓǠōٓǠʼnӁÃŋřͯ/ ӔǠ֙ԏÑVɁ ϠБυđϓ ԇӠōٓǓ ʼnӁÃŋř͠Бυđϓ ʙ͓ԁ͔ɍϓ ԆBŋˁӠ .(Eurokinissi-Ё́ÏЏՋϓ ÉM͇ө
 Ὁ Εἰσαγγελεύς κ. Κωνσταντῖνος Τζαβέλλας & Ἡ Πρόεδρος κ. Ἀναστασία Παπαδοπούλου.

Πόντια πιλάτος ἡ Πρόεδρος τοῦ Ἀνωτάτου Ἀκυρωτικοῦ Δικαστηρίου δηλώνει «ἀναρμόδια» – «Ἀσαφές» χαρακτηρίζει τό αἴτημα ὁ εἰσαγγελεύς καί ἐπιφυλάσσεται νά τό ἐξετάσει!

ΚΑΠΟΙΕΣ στιγμές σάν αὐτήν, πού οἱ θεσμοί κλυδωνίζονται καί οἱ πολῖτες χάνουν τήν ἐμπιστοσύνη τους, ἡ Δικαιοσύνη πρέπει νά εἶναι ἡ σταθερά. Ἡ δύναμις πού θά κρατήσει τήν κοινωνία ὄρθια καί θά δημιουργήσει τίς προϋποθέσεις γιά τήν ἀποκατάσταση πού καταρράκωσαν ἄφρονες διακυβερνήσεις. Μιά τέτοια κατάσταση διανύουμε σήμερα ἐξ αἰτίας τῆς κρίσεως ἀξιοπιστίας πού ἔχει δημιουργηθεῖ ἐξ αἰτίας τῶν χειρισμῶν τῆς Πολιτείας στήν ὑπόθεση τῶν Τεμπῶν. Τό δρᾶμα κορυφώνεται μέ τήν ἀπεργία πείνας πού ἔχει κηρύξει ἕνας πατέρας ζητῶντας ἀπαντήσεις. Ἀπαντήσεις πού θεωρεῖ ὅτι θά δοθοῦν μέ τήν ἐκταφή καί τήν ἐκ νέου ἐξέταση τῶν ὀστῶν τοῦ παιδιοῦ του, ἔστω δύομισυ χρόνια μετά. Πρό αὐτῆς τῆς καταστάσεως ἡ Δικαιοσύνη δέν μπορεῖ νά παραμένει ἀδρανής. Δέν μπορεῖ νά «νίπτει τάς χεῖρας της» σάν νέος Πόντιος Πιλάτος. Οὔτε βεβαίως νά ἐμφανίζονται διαφωνίες στήν κορυφή της. Διαφωνίες, πού ὑποβαθμίζουν περαιτέρω τήν ἐμπιστοσύνη τῶν πολιτῶν.

Ὁ ἐφέτης ἀνακριτής τῆς Λαρίσης στόν ὁποῖο ἔφθασε τό αἴτημα ἐκταφῆς τό ἀπέρριψε, ἀλλά πέρα ἀπό τήν ἀπεργία πείνας τοῦ Πάνου Ρούτσι, ἔχει ἀνοίξει ὁ ἀσκός τοῦ Αἰόλου στήν κορυφή τῆς Δικαιοσύνης. Στόν Ἄρειο Πάγο. Καί ἐκεῖ ἔχουμε τήν ἀκόλουθη κατάσταση. Ὁ Εἰσαγγελεύς τοῦ Ἀρείου Πάγου κ. Κωνσταντῖνος Τζαβέλλας μέ ἀνακοίνωσή του θεωρεῖ τό αἴτημα ἐκταφῆς «ἀσαφές» ὡς πρός τόν λόγο γιά τόν ὁποῖο θά γίνει (ταυτοποίησις θυμάτων), ἀλλά δέν ἀποκλείει τό ἐνδεχόμενο νά ἐπιληφθεῖ σέ περίπτωση πού τό αἴτημα ὑποβληθεῖ μέ σαφήνεια. Συγκεκριμένα ἀναφέρει:

«Σαφές αἴτημα ἐκταφῆς γιά ταυτοποίηση σορῶν θυμάτων δέν περιέχεται στήν παραπάνω ἐξώδικη δήλωση. Ἐφ’ ὅσον ὑποβληθεῖ τέτοιο αἴτημα ἤ ἐκτιμηθεῖ ὅτι αὐτό περιέχεται, θά ἐξεταστεῖ καί θά ἀπαντηθεῖ ἄμεσα».

Τελείως διαφορετική ὅμως εἶναι ἡ προσέγγισις πού υἱοθετεῖται ἀπό τόν Ἄρειο Πάγο μέ ἐπίσημη ἀνακοίνωση, πού θεωρεῖται πώς ἀπηχεῖ τήν θέση τῆς Προέδρου κ. Ἀναστασίας Παπαδοπούλου. Σέ αὐτή δηλώνεται ἀναρμοδιότητα. Εἰδικώτερα:

«Ὁ Ἄρειος Πάγος, ὡς τό Ἀνώτατο Δικαστήριο Πολιτικῆς καί Ποινικῆς Δικαιοσύνης, διά τοῦ Προέδρου του ἀσκεῖ ἐποπτεία στά πολιτικά καί ποινικά δικαστήρια ὅλης τῆς χώρας καί τίς γραμματεῖες τους, πού συνίσταται στήν ἐπίβλεψη καί τήν ἔκδοση γενικῶν ὁδηγιῶν γιά τήν εὔρυθμη λειτουργία τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν δικαστηρίων καί τήν πιστή ἐφαρμογή τοῦ νόμου. Ὁ Ἄρειος Πάγος δέν μπορεῖ νά ἔχει ὁποιοδήποτε λόγο ἤ ρόλο στή λήψη τῶν ἀποφάσεων τῶν δικαστικῶν ὀργάνων, στά πλαίσια τοῦ δικαιοδοτικοῦ τους ἔργου, οὔτε καί μπορεῖ νά παρεμβαίνει στή δικαστική τους κρίση. Ἐπίσης, δέν μπορεῖ νά διατάξει τή διενέργεια ἤ μή πράξεων ἀπό τούς δικαστικούς λειτουργούς σέ ὁποιοδήποτε διαδικαστικό στάδιο καί ἄν βρίσκεται μία ἐκκρεμής ὑπόθεση».

Ναί μέν αὐτά λέγει σήμερα ἡ ἡγεσία τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἀλλά ὑπάρχει καί παρελθόν. Ἡ προηγουμένη Πρόεδρος κ. Ἰωάννα Κλάπα εἶχε δώσει μέ ἐγκυκλίους εἰδικές ὁδηγίες σέ δικαστήρια γιά τόν χειρισμό συγκεκριμένων ὑποθέσεων. Ποιός εἶναι ὁ λόγος γιά τόν ὁποῖο σέ μιά τόσο σημαντική ὑπόθεση δέν θά μποροῦσε νά γίνει τό ἴδιο;

Ὅπως καί νά ἔχει, δέν εἶναι κολακευτική γιά τήν εἰκόνα τῆς Δικαιοσύνης μιά τέτοια διαφωνία στήν κορυφή της. Καί μέρος τῆς ἀποστολῆς τῆς ἡγεσίας της εἶναι ἡ διαφύλαξις τοῦ θεσμικοῦ της κύρους.

Στήν συγκεκριμένη περίπτωση τοῦ δυστυχήματος τῶν Τεμπῶν ἀντιλαμβανόμεθα ὅτι ἔχουν δημιουργηθεῖ φόβοι ὡς πρός τό τί μπορεῖ νά ἀποκαλύψει ἡ ἐκταφή ἑνός ἀπό τά θύματα. Ὁ ἕνας φόβος εἶναι ὅτι μπορεῖ νά ἀποκαλυφθεῖ ὅτι ἔχουν ταφεῖ λάθος ἄνθρωποι μέ ἐσφαλμένα στοιχεῖα. Καί ὁ ἄλλος, ὅτι μπορεῖ ἡ ἰατροδικαστική ἐξέτασις νά ἀποκαλύψει τήν ὕπαρξη παρανόμου ἐκρηκτικῆς ἤ εὐφλέκτου οὐσίας. Ἡ σκέψις εἴτε τοῦ ἑνός εἴτε τοῦ ἄλλου ἐνδεχομένου ἀρκεῖ γιά νά ἔχουν χάσει τόν ὕπνο τους κάποια κυβερνητικά στελέχη. Εἶναι ὅμως αὐτός λόγος νά δίδεται ἔστω καί ἡ ὑπόνοια συγκαλύψεως;

Καλόν θά ἦτο νά ἐντρυφοῦν ἐνίοτε στό Εὐαγγέλιο τοῦ Ἰωάννου πού ἀναφέρει: «Γνώσεσθε τήν ἀλήθειαν, καί ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς».

estianews.gr

Ο Ερντογάν πιέζει τον Τραμπ να επιτρέψει την παραγωγή εξαρτημάτων αμερικανικών μαχητικών στην Τουρκία

1

Η πρωτοβουλία θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τον ρόλο της Τουρκίας στην αμερικανική αμυντική βιομηχανία και να ανοίξει ξανά τον δρόμο για την επιστροφή της στο πρόγραμμα F-35

News Desk
23 Σεπτεμβρίου 2025

Ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πιέζει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να εγκρίνει την τοπική παραγωγή βασικών εξαρτημάτων για μαχητικά αεροσκάφη των εταιρειών Boeing και Lockheed Martin, συνδέοντας το αίτημα με το σχέδιό του να αγοράσει εκατοντάδες αμερικανικά αεροσκάφη, ανέφερε το Bloomberg στις 23 Σεπτεμβρίου.

Άτομα που γνωρίζουν τις διαπραγματεύσεις δήλωσαν στο Bloomberg ότι ο Ερντογάν επιδιώκει να αντισταθμίσει τις πληρωμές πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων για τα αεροσκάφη μέσω συμφωνιών τοπικής παραγωγής αξίας άνω των 10 δισ. δολαρίων.

Ο Τούρκος πρόεδρος σκοπεύει να παρουσιάσει την πρόταση στον Τραμπ κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους στον Λευκό Οίκο την Πέμπτη.

Η πρόταση του Ερντογάν περιλαμβάνει την αγορά εκατοντάδων επιβατικών αεροσκαφών της Boeing και μαχητικών της Lockheed Martin.

Η Άγκυρα ελπίζει ότι η συνάντηση θα μειώσει την ένταση που προκλήθηκε τα προηγούμενα χρόνια λόγω της αγοράς του ρωσικού συστήματος αεράμυνας S-400, το οποίο οδήγησε τις ΗΠΑ στην επιβολή κυρώσεων βάσει του νόμου CAATSA και στην αποβολή της Τουρκίας από το πρόγραμμα F-35 το 2019 — κόστος που ανήλθε σε δισεκατομμύρια για τη βιομηχανία της.

Παρότι η Τουρκία αρνήθηκε να εγκαταλείψει τους S-400, αξιωματούχοι πιστεύουν ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να τροποποιήσει τις κυρώσεις ώστε να επιτραπεί η αγορά 40 μαχητικών F-35A και να επαναλειτουργήσουν οι συμβάσεις με 10 τουρκικές εταιρείες που επρόκειτο να κατασκευάσουν εξαρτήματα αξίας 12 δισ. δολαρίων, συμπεριλαμβανομένου του κεντρικού σκελετού που παράγεται από την Turkish Aerospace Industries (TAI).

Πηγές πρόσθεσαν ότι τουρκικές εταιρείες ηλεκτρονικών θα μπορούσαν να συνεχίσουν να προμηθεύουν λογισμικό, ενώ άλλες ίσως παρακάμψουν τους χημικούς περιορισμούς της ΕΕ που παρεμποδίζουν την παραγωγή εξαρτημάτων αεροσκαφών.

Ο Ερντογάν επιδιώκει επίσης να ολοκληρώσει την αγορά 40 νέων μαχητικών F-16 Viper, μαζί με βόμβες, πυραύλους και εφεδρικούς κινητήρες. Τα προηγούμενα σχέδια για την αγορά 79 κιτ αναβάθμισης στο πλαίσιο συμφωνίας ύψους 23 δισ. δολαρίων αντικαταστάθηκαν από την επιδίωξη της Άγκυρας για τα F-35A, σύμφωνα με τις πηγές.

Η Τουρκία διαθέτει ήδη περίπου 240 μαχητικά F-16 — τον δεύτερο μεγαλύτερο στόλο μετά τις ΗΠΑ — και τα επιπλέον αεροσκάφη θα της επιτρέψουν να αποσύρει τα παλαιωμένα F-4 έως ότου ωριμάσει το εγχώριο πρόγραμμα Kaan.

Αξιωματούχοι δήλωσαν επίσης ότι η Άγκυρα ζήτησε από την Ουάσιγκτον έγκριση για την απόκτηση και συναρμολόγηση των κινητήρων GE Aerospace F110 και F404, οι οποίοι χρησιμοποιούνται τόσο στα αμερικανικά μαχητικά όσο και στα τουρκικά προγράμματα Kaan και Hurjet. Η Ουάσιγκτον δεν έχει ακόμη απαντήσει, αν και πηγές ανέφεραν ότι μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε να επιταχύνει την παραγωγή κινητήρων των ΗΠΑ σε περίοδο αυξημένης ζήτησης.

Σε συνέντευξή του στο Fox News τη Δευτέρα, ο Ερντογάν υπογράμμισε ότι η Τουρκία παραμένει εταίρος στο πρόγραμμα F-35.

«Έχουμε πληρώσει 1,4 δισεκατομμύρια δολάρια μέχρι τώρα και ορισμένα από τα αεροσκάφη ήταν έτοιμα για παράδοση, αλλά την τελευταία στιγμή η διαδικασία διακόπηκε», είπε. Πρόσθεσε ότι οι οικονομικές και αμυντικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών «θα βελτιωθούν σημαντικά».

The Cradle

Τουρκία, Συρία και Ιορδανία συμφώνησαν να αποκαταστήσουν τον ιστορικό σιδηροδρομικό διάδρομο

0

Η αναβίωση της γραμμής της εποχής της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας θα μπορούσε να ανοίξει άμεση σύνδεση από την Ανατολία μέχρι την Ερυθρά Θάλασσα

News Desk
23 Σεπτεμβρίου 2025

Ο Υπουργός Μεταφορών και Υποδομών της Τουρκίας, Αμπντουλκαντίρ Ουραλόγλου, ανακοίνωσε στις 23 Σεπτεμβρίου ότι η Τουρκία, η Συρία και η Ιορδανία συμφώνησαν να αναβιώσουν τον Σιδηρόδρομο του Χιτζάζ, τη σιδηροδρομική γραμμή της εποχής της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που κάποτε εκτεινόταν σε 1.750 χιλιόμετρα από την Κωνσταντινούπολη έως τις ιερές ισλαμικές πόλεις Μέκκα και Μεδίνα.

«Ο ιστορικός Σιδηρόδρομος του Χιτζάζ αναβιώνει», δήλωσε ο Ουραλόγλου, περιγράφοντας τα αποτελέσματα της τριμερούς συνάντησης που πραγματοποιήθηκε στην Αμμάν νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Επιβεβαίωσε ότι οι τρεις πλευρές έχουν ετοιμάσει προσχέδιο μνημονίου κατανόησης (MoU) που καλύπτει πλήρη συνεργασία σε θέματα μεταφορικής υποδομής.

Η Τουρκία έχει δεσμευτεί να ολοκληρώσει 30 χιλιόμετρα ελλείπουσας ανωδομής στο συριακό τμήμα της γραμμής. Η Ιορδανία θα αξιολογήσει την τεχνική της ικανότητα να επισκευάζει και να λειτουργεί μηχανές μέσα στο συριακό έδαφος. Επίσης, προγραμματίζονται κοινές τεχνικές μελέτες για τη δημιουργία διαδρόμου από την Τουρκία, μέσω Συρίας, προς την Ιορδανία, με πρόσβαση στην Ερυθρά Θάλασσα μέσω του λιμανιού της Άκαμπα.

Στο πλαίσιο της ίδιας συμφωνίας, θα επανεκκινήσει η οδική μεταφορά μεταξύ Τουρκίας και Ιορδανίας μέσω Συρίας, η οποία είχε ανασταλεί για 13 χρόνια.

Η αναστολή αυτή έληξε τον Δεκέμβριο με την απομάκρυνση του πρώην προέδρου της Συρίας Μπασάρ αλ-Άσαντ, η οποία άνοιξε τον δρόμο για την ανανεωμένη διασυνδεσιμότητα των τριών χωρών της Δυτικής Ασίας.

«Διατηρώντας την ιστορική μας κληρονομιά, χτίζουμε επίσης ισχυρή συνεργασία σε διεθνείς μεταφορικούς διαδρόμους», δήλωσε ο Ουραλόγλου.

«Θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε για ένα κοινό μέλλον στις μεταφορές», πρόσθεσε ο υπουργός.

Ο Σιδηρόδρομος του Χιτζάζ κατασκευάστηκε αρχικά υπό τον Οθωμανό Σουλτάνο Αμπντουλχαμίτ Β΄ μεταξύ 1900 και 1908.

Εκτεινόταν περίπου σε 1.750 χιλιόμετρα, συνδέοντας την Κωνσταντινούπολη με τη Μέκκα και τη Μεδίνα, καθώς και με τη Δαμασκό και την Υεμένη.

Κατασκευασμένος για το προσκύνημα και την αυτοκρατορική εδραίωση, η διαδρομή περιλάμβανε τοξοειδή γεφύρια, ερημικούς σταθμούς και στενές γραμμές προσαρμοσμένες στις σκληρές συνθήκες του εδάφους.

Το μεγαλύτερο μέρος της γραμμής καταστράφηκε ή αποσυναρμολογήθηκε κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, αφήνοντας τμήματα που διαδοχικές κυβερνήσεις επιχείρησαν να αποκαταστήσουν.

Η ανακοίνωση αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στροφής στις περιφερειακές σχέσεις μετά την απομάκρυνση του Άσαντ.

Η Τουρκία, η οποία πρόσφατα ξεκίνησε την εκπαίδευση συριακών δυνάμεων βάσει συμφωνίας ασφαλείας που υπεγράφη με τη Δαμασκό τον Αύγουστο, έχει παρουσιαστεί ως ο κύριος εξωτερικός ωφελούμενος και έστειλε γρήγορα τον υπουργό Εξωτερικών της στην πρωτεύουσα της Συρίας.

Η Άγκυρα προώθησε επίσης τις εθελοντικές επιστροφές προσφύγων και καθιέρωσε μηχανισμούς συντονισμού με τις συριακές αρχές, αν και η έξοδος εργατικού δυναμικού έχει επιβαρύνει τις τουρκικές βιομηχανίες.

Η Ιορδανία, από την πλευρά της, έχει επίσης ενισχύσει τη συνεργασία της με τη Συρία μετά την απομάκρυνση του Άσαντ και την αιφνίδια άνοδο στην εξουσία του νυν αυτοδιορισμένου Σύρου Προέδρου Αχμάντ αλ-Σαράα, υπογράφοντας συμφωνίες για τη διαχείριση των υδάτων του ποταμού Γιαρμούκ και την ασφάλεια των συνόρων.

Η Αμμάν ανέφερε μείωση στην παράνομη διακίνηση όπλων και ναρκωτικών καθώς κοινές επιτροπές και αεροπορικές επιδρομές στόχευσαν κόμβους λαθρεμπορίου στα σύνορα, στο πλαίσιο της συνεργασίας ασφαλείας που ακολούθησε την ανάληψη εξουσίας από τον Σαράα.

Μαζί, αυτές οι εξελίξεις υπογραμμίζουν πώς η Τουρκία, η Συρία και η Ιορδανία αναπροσανατολίζουν τη συνεργασία τους, με το έργο του Χιτζάζ να αποτελεί τόσο σύμβολο οθωμανικής συνέχειας όσο και πρακτικό βήμα προς την ανανεωμένη περιφερειακή ολοκλήρωση.

The Cradle

Η Άνοδος του Ανατολικού Αμυντικού Μπλοκ: Μόσχα–Πεκίνο–Τεχεράνη

0

MD Αμπντούς Σαμπούρ
Πατέρας της Σούμπα και του Άσραφουλ ★ Ζωντανός Δωρητής Οργάνων ★ Πρόεδρος της Global Green Systems

24 Σεπτεμβρίου 2025
Καθώς η δυτική διπλωματία αποτυγχάνει, το Ιράν βρίσκει νέο έρεισμα σε έναν τριμερή αμυντικό άξονα.

Ο χρόνος μετράει αντίστροφα για την Τεχεράνη. Με την 27η Σεπτεμβρίου να πλησιάζει, το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (JCPOA) αντιμετωπίζει την τελική του δοκιμασία. Ενεργοποιημένος από την Ε3 (Γαλλία, Βρετανία, Γερμανία), ο μηχανισμός «snapback» απειλεί να επαναφέρει αυτόματα τις κυρώσεις του ΟΗΕ, εκτός εάν υπάρξει κάποια διπλωματική ανατροπή την ύστατη στιγμή. Παρότι υπάρχει στο τραπέζι το ενδεχόμενο εξάμηνης παράτασης, αυτή συνοδεύεται από αυστηρούς όρους — με κυριότερο την άμεση έναρξη διαλόγου μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών.

Ωστόσο, η εμπιστοσύνη είναι σε έλλειψη. Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επαναλάβει τον βαθύ σκεπτικισμό του, χαρακτηρίζοντας το Ιράν ως «τον υπ’ αριθμόν ένα χορηγό της τρομοκρατίας στον κόσμο» και επιμένοντας ότι δεν πρέπει ποτέ να του επιτραπεί να αποκτήσει πυρηνικές δυνατότητες. Από την άλλη, ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχει απορρίψει κατηγορηματικά τις διαπραγματεύσεις υπό πίεση, δηλώνοντας ότι το Ιράν ούτε επιδιώκει ούτε σκοπεύει να παράγει πυρηνικά όπλα, αλλά ότι οι συνομιλίες με την Ουάσιγκτον αποτελούν «αδιέξοδο».

Δεδομένου αυτού του αδιεξόδου, η πιθανότητα το Ιράν να πληροί τους όρους της Ε3 για παράταση φαίνεται ελάχιστη. Ως εκ τούτου, οι κυρώσεις του ΟΗΕ αναμένεται να επανέλθουν πλήρως στις 27 Σεπτεμβρίου.

JCPOA: Μια Ανάσα για Στρατηγική Αναδιάταξη

Όποια κι αν είναι η κατάληξη, το Ιράν έχει ήδη αποκομίσει κρίσιμο στρατηγικό χώρο υπό την ομπρέλα του JCPOA. Πριν από το 2015, το Ιράν βρισκόταν αντιμέτωπο με εκτεταμένες κυρώσεις του ΟΗΕ για το πυρηνικό του πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένων απαγορεύσεων στις πωλήσεις όπλων, περιορισμών στην τεχνολογία που σχετίζεται με τα πυρηνικά και παγώματος περιουσιακών στοιχείων. Τα μέτρα αυτά άφησαν το Ιράν διπλωματικά και στρατιωτικά απομονωμένο, με περιορισμένους επίσημους δεσμούς με την Κίνα και τη Ρωσία.

Αυτό άλλαξε τον Ιούλιο του 2015, όταν το Ιράν και έξι παγκόσμιες δυνάμεις (ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία, Γερμανία, Ρωσία, Κίνα) υπέγραψαν το JCPOA. Σε αντάλλαγμα για τη μείωση των πυρηνικών του δραστηριοτήτων, το Ιράν έλαβε ανακούφιση από τις κυρώσεις και επανήλθε στις παγκόσμιες αγορές. Πιο σημαντικό όμως, το JCPOA άνοιξε πόρτες για οικονομική και στρατιωτική συνεργασία πέρα από τη Δύση.

Το Ιράν έγινε βασικός κόμβος της Πρωτοβουλίας «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος» της Κίνας, ενώ η Ρωσία ξεκίνησε στρατιωτικό συντονισμό με το Ιράν στη Συρία, ευθυγραμμιζόμενη ενάντια σε δυνάμεις που υποστηρίζονται από τη Δύση. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ θεωρούσε αυτή την ανατολική στροφή ως απειλή για τη δυτική εθνική ασφάλεια, ιδίως καθώς οι δεσμοί του Ιράν με τη Μόσχα και το Πεκίνο βάθαιναν.

Από το Σύμφωνο στην Πλήρη Στροφή: Η Ανατολική Αγκαλιά του Ιράν

Η αποχώρηση του Τραμπ από το JCPOA το 2018 άφησε την Ε3, την Κίνα και τη Ρωσία να προσπαθούν να διασώσουν τη συμφωνία. Η συνέχιση της εμπλοκής τους με το Ιράν —παρά τη μη συμμόρφωση— ώθησε την Τεχεράνη ακόμη πιο κοντά στους ανατολικούς της εταίρους. Το Ιράν άρχισε να επεκτείνει τη στρατιωτική του συνεργασία με τις δύο δυνάμεις, περιλαμβανομένων ανταλλαγών τεχνολογίας drone και κοινών ναυτικών ασκήσεων.

Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 και η επακόλουθη απομόνωσή της από τη Δύση επιτάχυναν αυτή τη στροφή. Το Ιράν προμήθευσε drones στη Ρωσία, ενώ η Κίνα και η Ρωσία στήριξαν διπλωματικά το Ιράν στον ΟΗΕ, βοηθώντας να διατηρηθεί το JCPOA στην εντατική.

Μέχρι το 2025, ο άξονας είχε εδραιωθεί. Το Ιράν έλαβε συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας HQ-9 από την Κίνα και μαχητικά αεροσκάφη Su-35 από τη Ρωσία. Σήμερα, η Τεχεράνη επιβεβαιώνει την ανάπτυξη αεροσκαφών MiG-29 στη βάση Σιράζ, σηματοδοτώντας μια καμπή στη στρατηγική της άμυνα. Οι εξελίξεις αυτές υπογραμμίζουν μια ευρύτερη στρατιωτική στροφή — μια στροφή που τοποθετεί το Ιράν σταθερά εντός της τροχιάς των επεκτεινόμενων αμυντικών δικτύων της Μόσχας και του Πεκίνου.

Στρατηγική Σύγκλιση, Όχι Τυπική Συμμαχία

Αυτός ο τριμερής άξονας δεν είναι μια επίσημη συμμαχία — πρόκειται για στρατηγική σύγκλιση που βασίζεται σε κοινά συμφέροντα:

  • Η Κίνα επιδιώκει επιρροή μέσω υποδομών και εξαγωγών όπλων.
  • Η Ρωσία αναζητά εταίρους για να παρακάμψει τις δυτικές κυρώσεις και να προβάλει ισχύ.
  • Το Ιράν επιδιώκει επιβίωση, κυριαρχία και μοχλό πίεσης έναντι των ΗΠΑ.

Μαζί, συγκροτούν ένα νέο αμυντικό μπλοκ που αμφισβητεί την αμερικανική κυριαρχία και αναδιαμορφώνει την αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής.

🧭 Συμπέρασμα: Από Πυρηνικό Σύμφωνο σε Στρατηγική Αναδιάταξη
Το JCPOA μπορεί να είχε συλληφθεί ως μέσο πυρηνικής ασφάλειας, αλλά η κληρονομιά του επεκτείνεται πλέον πολύ πέρα από τον εμπλουτισμό ουρανίου. Καθώς η δυτική διπλωματία καταρρέει και πλησιάζει η προθεσμία του «snapback», το Ιράν έχει εκμεταλλευτεί τον χρόνο χάριτος της περιόδου JCPOA για να σφυρηλατήσει μια βαθύτερη στρατηγική ευθυγράμμιση με τη Μόσχα και το Πεκίνο. Αυτός ο τριμερής άξονας — ριζωμένος σε κοινή αντίσταση στην πίεση των ΗΠΑ — έχει αναδιαμορφώσει τη στρατιωτική στάση του Ιράν και σηματοδοτεί μια ευρύτερη μετατόπιση στις παγκόσμιες ισορροπίες ισχύος.

Είτε πρόκειται για την ανάδυση ενός επίσημου ανατολικού μπλοκ είτε για μια ρευστή σύγκλιση συμφερόντων, ένα πράγμα είναι σαφές: η κατάρρευση της διπλωματίας υπό δυτική ηγεσία έχει δημιουργήσει χώρο για νέες συμμαχίες και μια νέα στρατηγική τάξη πραγμάτων.

💬 Η Σειρά Σας: Τι Πιστεύετε;
Σηματοδοτεί η κατάρρευση του JCPOA το τέλος της δυτικής επιρροής στη Μέση Ανατολή; Μπορεί η διπλωματία να επαναπροσδιορίσει αυτόν τον άξονα — ή έχει το παράθυρο ευκαιρίας ήδη κλείσει;

Αφήστε τις σκέψεις σας στα σχόλια. Ας αναλύσουμε μαζί τις επιπτώσεις.

Η Τουρκία εκπαιδεύει τον Συριακό Στρατό στην αντιαεροπορική άμυνα με χρήση τουρκικών πυρομαχικών καθώς οι στρατιωτικοί δεσμοί ενισχύονται

0

24 Σεπτεμβρίου 2025
Λεβέντ Κενέζ / Στοκχόλμη

Η Τουρκία έχει ξεκινήσει την επίσημη εκπαίδευση προσωπικού του συριακού στρατού στον τομέα της αντιαεροπορικής άμυνας, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου πλαισίου στρατιωτικής συνεργασίας που συμφωνήθηκε μεταξύ Άγκυρας και Δαμασκού νωρίτερα φέτος, σύμφωνα με Τούρκους αξιωματούχους του τομέα άμυνας.

Κατά τη διάρκεια επιθεώρησης μονάδων της Δεύτερης Στρατιάς στη Γκαζιαντέπ τον Σεπτέμβριο, ο Διοικητής των Χερσαίων Δυνάμεων, Στρατηγός Μετίν Τοκέλ, επιβεβαίωσε ότι Σύροι στρατιώτες λαμβάνουν εκπαίδευση από Τούρκους εκπαιδευτές σε ένα εκσυγχρονισμένο ρυμουλκούμενο αντιαεροπορικό πυροβόλο 35 χιλιοστών. Οπτικό υλικό που δόθηκε στη δημοσιότητα από τον τουρκικό στρατό δείχνει Σύρους στρατιωτικούς να χειρίζονται τον εξοπλισμό υπό επίβλεψη και να παρακολουθούν τεχνικές ενημερώσεις. Η εκπαίδευση αυτή αποτελεί μία από τις πρώτες δημόσια αναγνωρισμένες κοινές δραστηριότητες αφότου οι δύο χώρες προχώρησαν στην επίσημη θεσμοθέτηση της στρατιωτικής τους συνεργασίας τον Αύγουστο.

Ο εξοπλισμός που χρησιμοποιείται στην εκπαίδευση έχει αναπτυχθεί από την τουρκική εταιρεία αμυντικών ηλεκτρονικών ASELSAN. Παρόλο που τεχνικές λεπτομέρειες που επισημάνθηκαν από ειδησεογραφικά μέσα του κλάδου αναφέρουν ενσωμάτωση ραντάρ και προγραμματιζόμενα πυρομαχικά, Τούρκοι αξιωματούχοι τόνισαν ότι πρωταρχικός στόχος της εκπαίδευσης είναι η ασφαλής και αποτελεσματική λειτουργία από τα συριακά πληρώματα. Η απόφαση να χρησιμοποιηθεί αυτό το σύστημα στην αρχική φάση της συνεργασίας καταδεικνύει την έμφαση της Άγκυρας στην παροχή δεξιοτήτων αντιαεροπορικής άμυνας μικρής εμβέλειας — ένα κενό ικανοτήτων που συχνά επισημαίνεται στις συζητήσεις για την επιχειρησιακή ετοιμότητα του συριακού στρατού.

Φωτογραφία από βίντεο που δημοσίευσε το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας δείχνει τον Διοικητή των Ξηρών Δυνάμεων, Στρατηγό Μετίν Τοκέλ, με προσωπικό του Συριακού Στρατού να λαμβάνει εκπαίδευση αεράμυνας στο Γκαζιαντέπ, στις 18 Σεπτεμβρίου 2025.

Η εκπαίδευση στην αντιαεροπορική άμυνα εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πακέτο προγραμμάτων που συμφωνήθηκαν το καλοκαίρι του 2025. Τουρκικές πηγές περιγράφουν τη συμφωνία ως περιλαμβάνουσα δεσμεύσεις για μεταβίβαση επιλεγμένων οπλικών συστημάτων, υλικοτεχνική υποστήριξη και ένα δομημένο σύνολο εκπαιδευτικών ανταλλαγών. Σύμφωνα με αναφορές, η Άγκυρα θα ανοίξει τα στρατιωτικά της εκπαιδευτικά ιδρύματα σε Σύρους αξιωματικούς και υπαξιωματικούς, ενώ βρίσκονται υπό συζήτηση σχέδια για την ίδρυση νέων στρατιωτικών σχολών εντός συριακού εδάφους με τουρκική καθοδήγηση. Το εύρος καλύπτει τόσο επιχειρησιακές μονάδες όσο και στρατιωτική εκπαίδευση, αντικατοπτρίζοντας τη φιλοδοξία επιρροής όχι μόνο στη χρήση εξοπλισμού αλλά και στην ανάπτυξη θεσμών.

Στο πεδίο, τουρκικές δυνάμεις παρέχουν ήδη εκπαίδευση πέραν της αντιαεροπορικής άμυνας. Εκπαιδευτικές ενότητες σε τακτικές κομάντο, ελιγμούς πεζικού και βασική συνεργασία όπλων συνδυασμένων δυνάμεων αναφέρονται σε ανοικτές πηγές ως μέρος του πλαισίου συνεργασίας. Σύμφωνα με τις αναφορές, τα προγράμματα αυτά ακολουθούν τα ίδια προγράμματα σπουδών που εφαρμόζονται εντός των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων, με το συριακό προσωπικό να υφίσταται παρατεταμένες περιόδους θεωρητικής διδασκαλίας και ασκήσεων πεδίου. Κατά τουρκικά μέσα, κάποιοι συμμετέχοντες φιλοξενούνται εντός Τουρκίας για να ολοκληρώσουν τα μαθήματα, ενώ άλλοι εκπαιδεύονται σε ελεγχόμενες εγκαταστάσεις κοντά στα σύνορα.

Η συνεργασία περιλαμβάνει επίσης στρατιωτική μηχανική, υλικοτεχνική υποστήριξη και εξουδετέρωση πυρομαχικών. Παρατηρητές με γνώση του περιεχομένου της συμφωνίας αναφέρουν ότι η Τουρκία αναμένεται να παρέχει καθοδήγηση στη συντήρηση και υποστήριξη, περιλαμβανομένης της εκπαίδευσης στη συντήρηση τεθωρακισμένων οχημάτων και συστημάτων πυροβολικού. Περιλαμβάνονται επίσης ενότητες για αποναρκοθέτηση και εξουδετέρωση εκρηκτικών μηχανισμών, αντιμετωπίζοντας προβλήματα που εξακολουθούν να υπάρχουν σε περιοχές της Συρίας όπου τα μη εκραγέντα πυρομαχικά εξακολουθούν να απειλούν τόσο στρατιωτικούς όσο και αμάχους.

Ένας ακόμη τομέας που επισημαίνεται στις αναφορές είναι η παροχή τεχνικών συμβουλευτικών ομάδων. Οι ομάδες αυτές έχουν αποστολή να υποστηρίξουν τις συριακές δομές διοίκησης στον τομέα του σχεδιασμού, της οργάνωσης και της επιχειρησιακής ετοιμότητας. Παρόλο που οι λεπτομέρειες παραμένουν περιορισμένες, πηγές αναφέρουν ότι Τούρκοι αξιωματικοί έχουν αναλάβει ρόλους συμβούλων για διαδικασίες επιτελείου, αναδιοργάνωση μονάδων και ενσωμάτωση πληροφοριών στον επιχειρησιακό σχεδιασμό. Οι συμβουλευτικές αυτές αποστολές θυμίζουν προηγούμενες τουρκικές εμπειρίες στην αναδιοργάνωση και εκπαίδευση ξένων στρατιωτικών μονάδων σε άλλα πλαίσια.

Η συμφωνία προβλέπει επίσης συνεργασία στην ίδρυση ή τον εκσυγχρονισμό εκπαιδευτικών ιδρυμάτων για το συριακό προσωπικό. Οι προτάσεις που βρίσκονται υπό εξέταση περιλαμβάνουν την ίδρυση ακαδημιών αξιωματικών και σχολών υπαξιωματικών κατά τα τουρκικά πρότυπα. Εν τω μεταξύ, επιλεγμένοι Σύροι υποψήφιοι αναμένεται να φοιτήσουν απευθείας σε τουρκικές στρατιωτικές ακαδημίες. Αναλυτές επισημαίνουν ότι αυτό το στοιχείο του προγράμματος έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς επεκτείνεται πέρα από την άμεση τακτική εκπαίδευση και επηρεάζει τη μακροπρόθεσμη επαγγελματική ανάπτυξη του συριακού στρατού.

Το μνημόνιο που υπογράφηκε στις 14 Αυγούστου 2025 μεταξύ του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας και του συριακού Υπουργείου Άμυνας περιλαμβάνει την εκπαίδευση του Συριακού Στρατού σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα και την ενίσχυση της επιχειρησιακής του ετοιμότητας.

Η υποστήριξη σε εξοπλισμό αποτελεί ακόμη ένα συστατικό στοιχείο της συνεργασίας. Αν και καμία από τις δύο κυβερνήσεις δεν έχει δημοσιοποιήσει ακριβείς λίστες με τα προς μεταφορά συστήματα, τουρκικά δημοσιεύματα αναφέρουν ότι τα συστήματα που θα παραδοθούν θα συνοδεύονται από αντίστοιχους χειριστές και εκπαίδευση όπου είναι απαραίτητο. Αυτό αντικατοπτρίζει μια συνειδητή πολιτική σύνδεσης της παροχής υλικού με δομημένη εκπαίδευση, διασφαλίζοντας ότι ο εξοπλισμός που παραδίδεται θα είναι λειτουργικά αξιοποιήσιμος και διατηρήσιμος. Πηγές της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας περιγράφουν αυτή την προσέγγιση ως πάγια πρακτική για την αποφυγή εξάρτησης και την ενίσχυση τοπικής ικανότητας.

Η αρχική έμφαση στην αντιαεροπορική άμυνα εντάσσεται πλήρως στο ευρύτερο αυτό πλαίσιο. Επιλέγοντας να ξεκινήσει με ένα σύστημα αμυντικής φύσης, το οποίο βρίσκεται ήδη σε υπηρεσία στον τουρκικό στρατό, η Άγκυρα σηματοδοτεί αφενός τη διάθεσή της να μοιραστεί τεχνογνωσία, αφετέρου την πρόθεσή της να καλύψει ένα κρίσιμο κενό στις δυνατότητες της σημερινής συριακής στρατιωτικής διάταξης. Ταυτόχρονα, ενσωματώνοντας αυτή τη δραστηριότητα σε μια ευρύτερη σειρά εκπαιδευτικών και θεσμικών μεταρρυθμίσεων, Τούρκοι αξιωματούχοι φαίνεται να πλαισιώνουν τη συνεργασία ως ολιστική ανάπτυξη ικανοτήτων και όχι ως μεμονωμένες μεταβιβάσεις υλικού.

Το πρόγραμμα αντικατοπτρίζει μια δομημένη εταιρική σχέση: πρακτική τεχνική εκπαίδευση, τακτική καθοδήγηση, υποστήριξη σε λογιστική και μηχανική, θεσμική ενίσχυση μέσω στρατιωτικής εκπαίδευσης και παροχή εξοπλισμού άμεσα συνδεδεμένου με την εκπαίδευση. Η παρουσία Σύρων στρατιωτών που εργάζονται μαζί με Τούρκους εκπαιδευτές υπογραμμίζει την πρακτική εφαρμογή της συμφωνίας και σηματοδοτεί την εμβάθυνση των επίσημων αμυντικών σχέσεων.

Οι ισραηλινές δυνάμεις έπληξαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις στις συριακές πόλεις Λαττάκεια, Χομς και Παλμύρα στις 10 Σεπτεμβρίου 2025.

Η στρατιωτική προσέγγιση μεταξύ Τουρκίας και Συρίας δεν έχει περάσει απαρατήρητη στην περιοχή. Το Ισραήλ, το οποίο έχει πραγματοποιήσει επανειλημμένες αεροπορικές επιδρομές σε συριακό έδαφος, παρακολουθεί στενά τη συνεργασία. Στις 9 Σεπτεμβρίου 2025, ισραηλινά αεροσκάφη έπληξαν στόχους στη Χομς, τη Λαττάκεια και την Παλμύρα την ίδια ημέρα που η Άγκυρα φιλοξενούσε τον διοικητή της Συριακής Πολεμικής Αεροπορίας. Η χρονική σύμπτωση της επιχείρησης ερμηνεύθηκε ευρέως από τα περιφερειακά μέσα ενημέρωσης ως μήνυμα προς την Τουρκία. Ισραηλινές πηγές ισχυρίστηκαν ότι οι επιδρομές κατέστρεψαν πυραυλικά και αντιαεροπορικά συστήματα τουρκικής προέλευσης που ήταν εγκατεστημένα στις βάσεις-στόχους. Το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας διέψευσε τους ισχυρισμούς, δηλώνοντας ότι η επίθεση δεν είχε καμία επίδραση σε τουρκικές μονάδες που είναι ανεπτυγμένες στη Συρία, και επιβεβαίωσε ότι η Άγκυρα θα συνεχίσει την εκπαίδευση των συριακών δυνάμεων στο πλαίσιο της διμερούς συμφωνίας της 13ης Αυγούστου.

Τουρκικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν επίσης ισχυρισμούς ότι οι ισραηλινές επιδρομές στόχευαν την καταστροφή εξοπλισμού πληροφοριών και παρακολούθησης που διαχειρίζεται η Εθνική Οργάνωση Πληροφοριών της Τουρκίας (MİT), αν και δεν υπήρξε καμία επιβεβαίωση από την Άγκυρα. Νωρίτερα φέτος, τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, το Ισραήλ πραγματοποίησε επιπλέον αεροπορικές επιδρομές κατά της αεροπορικής βάσης Τ4 στην κεντρική Συρία, τοποθεσία που περιγράφεται ως στρατηγικής σημασίας επειδή συνδέεται οδικώς με μεγάλες πόλεις όπως η Χομς και η Δαμασκός και λειτουργεί ως κόμβος για επιχειρήσεις υλικοτεχνικής υποστήριξης.

Nordic Monitor

Χρ. Καπούτσης: το όνειδος για τη γενοκτονία στη ΓΑΖΑ Ο Ταγίπ Ερντογάν δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας.

1

το Χρήστου Καπούτση* 

Ο Ερντογάν διχοτομεί τη Κύπρο, το ΝΑΤΟ φλερτάρει με το άρθρο 5 , η Ουάσιγκτον κλιμακώνει και η Ελλάδα αποφεύγει να κατονομάσει την Τουρκία ως αναθεωρητική δύναμη.
Μιλώντας για «δύο κράτη και δύο λαούς» στη Κύπρο, ζητά για τέταρτη φορά από το βήμα του ΟΗΕ την αναγνώριση του τουρκοκυπριακού ψευδοκράτους. Η επιμονή του εντάσσεται σε μια σταθερή στρατηγική: να νομιμοποιήσει τα τετελεσμένα της τουρκικής εισβολής και κατοχής. Η τουρκική θέση συγκρούεται ευθέως με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας, που μιλούν για δικοινοτική, διζωνική ομοσπονδία ως δίκαιη λύση του Κυπριακού, την οποία όμως απορρίπτει απερίφραστα ο Τ. Ερντογάν. ΝΑΤΟ–Ρωσία: το φάντασμα του Άρθρου 5:

Η παραβίαση του εναέριου χώρου της Εσθονίας από τρία οπλισμένα ρωσικά MiG-31 άνοιξε νέο κύκλο ανησυχίας. Το ΝΑΤΟ μίλησε για «απερίσκεπτες ενέργειες» και έστειλε μήνυμα αποτροπής στη Μόσχα. Η Ρωσία, με τη γνωστή τακτική διακωμώδησης, αρνήθηκε το γεγονός.

Όμως η ουσία παραμένει: η Ευρώπη βρίσκεται ένα βήμα πιο κοντά σε πραγματική δοκιμασία του Άρθρου 5 (συλλογική άμυνα). Παράλληλα, από το βήμα της Γ.Σ. του ΟΗΕ ο πρόεδρος των ΗΠΑ ο Ντόναλντ Τραμπ κάλεσε τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ να «καταρρίπτουν» ρωσικά αεροσκάφη που παραβιάζουν τον εναέριο χώρο τους. Μια θέση που μάλλον είναι επικίνδυνη, αφού ένα θερμό ρωσο- νατοϊκό επεισόδιο θα μπορούσε να τινάξει στον αέρα την παγκόσμια ασφάλεια.

Από ελληνικής πλευράς, ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, μιλώντας στον ΟΗΕ, στάθηκε στο πλευρό των βαλτικών χωρών και καταδίκασε κάθε παραβίαση εθνικού εναέριου χώρου. Σαφώς προς θετική κατεύθυνση η επισήμανση του «προκαθήμενου» της Ελληνικής διπλωματίας. Όμως, γιατί η σιωπή για την Τουρκία; Γιατί να καταγγέλλουμε τη Μόσχα και να αποσιωπούμε την Άγκυρα; Η Ελλάδα υφίσταται καθημερινά παραβιάσεις από τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη και drones, ακόμη και υπερπτήσεις πάνω από κατοικημένα νησιά του ανατολικού Αιγαίου.

Είναι μάλλον σαφές ότι η αποσιώπηση της τουρκικής παραβατικής συμπεριφοράς , καταδεικνύει και το μόνιμο στρατηγικό δίλημμα της ελληνικής διπλωματίας ανάμεσα στη συμμαχική αλληλεγγύη και στην ανάγκη ανάδειξης της τουρκικής προκλητικότητας και αναθεωρητικής πολιτικής. Οι εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο δεν αφήνουν περιθώρια για διλήμματα και αυταπάτες.

Η Τουρκία επιχειρεί να εδραιώσει ρόλο περιφερειακής δύναμης, αξιοποιώντας τακτικές συμμαχίες και ενεργειακά προγράμματα. Το Ισραήλ, παρά την κρίση στη Γάζα, διατηρεί στρατηγική σχέση με τις ΗΠΑ και αναζητά σταθερά ερείσματα απέναντι στην ιρανική απειλή και συνεργούς στην διαπραττόμενη γενοκτονία σε βάρος των Παλαιστινίων.

Η Ελλάδα, εγκλωβισμένη ανάμεσα στην ανάγκη να στηρίξει την αμερικανική στρατηγική και να προστατεύσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα, καλείται να ισορροπήσει. Σε αυτό το περίπλοκο τρίγωνο –Τουρκία, Ισραήλ, ΗΠΑ– η ελληνικη Κυβέρνηση πρέπει και οφείλει να διασφαλίσει, ότι δεν θα καταστεί «παθητικός παρατηρητής» αλλά ενεργός συνδιαμορφωτής των εξελίξεων.

Η στρατηγική επιλογή είναι σαφής: Εμμονή στη διεθνή νομιμότητα παρότι ατελέσφορη στο άναρχο και συγκρουσιακό διεθνές περιβάλλον, συμμαχίες με περιεχόμενο, αποτροπή με αξιοπιστία και σταθερή υπεράσπιση των ελληνικών θέσεων στο διεθνές πεδίο. Ισραήλ- Γάζα: Η διεθνής κοινότητα αρχίζει να σπάει τη σιωπή της.

Η Γαλλία, η Βρετανία, ο Καναδάς και άλλες χώρες αναγνώρισαν το Παλαιστινιακό κράτος, ως πολιτική και ηθική απάντηση στη φρικαλεότητα που συντελείται στη Γάζα. Η κυβέρνηση Νετανιάχου δεν διεξάγει απλώς πόλεμο: διαπράττει συστηματικά εγκλήματα πολέμου, καταπατώντας κάθε άρθρο του διεθνούς δικαίου, από τις Συνθήκες της Γενεύης έως το Καταστατικό της Ρώμης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Η βαρβαρότητα αυτή φέρει χαρακτηριστικά γενοκτονίας, όπως έχουν καταγγείλει έγκριτοι διεθνείς οργανισμοί και προσωπικότητες. Κι όμως, η Ελλάδα επιλέγει τον δρόμο της συνενοχής.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη–Γεραπετρίτη παραμένει αμετακίνητη στη «στρατηγική συμμαχία» με το Ισραήλ, προσδένοντας τη χώρα σε έναν διεθνή παρία που κατηγορείται για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Έτσι, η Αθήνα όχι μόνο αποξενώνεται από τον ανθρωπιστικό και δημοκρατικό χαρακτήρα της ευρωπαϊκής ταυτότητας, αλλά αφήνει έδαφος στον Ερντογάν να εμφανίζεται –έστω και υποκριτικά– ως υπερασπιστής των Παλαιστινίων, καταγγέλλοντας την Ελλάδα ως συνεργό της ισραηλινής βαρβαρότητας.

Η επιλογή αυτή δεν είναι απλώς ένα πολιτικό λάθος. Είναι πολιτικό και ηθικό ατόπημα ιστορικών διαστάσεων. Διότι η σιωπή μπροστά στη γενοκτονία δεν είναι ουδετερότητα, είναι συνενοχή. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, ευθυγραμμίζεται συνειδητά με ένα καθεστώς που βυθίζει τη Γάζα στο αίμα. Και αυτή η επιλογή γράφει με ανεξίτηλα γράμματα τη λέξη «συνενοχή» στην ελληνική εξωτερική πολιτική. Και αποτελεί όνειδος για την Ελληνική Ιστορία και Πολιτισμό. Όταν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης δηλώνει ότι «στη Γάζα δεν διαπράττεται γενοκτονία», δεν κάνει απλώς πολιτική εκτίμηση, αλλά μετατρέπεται σε απολογητή της ισραηλινής θηριωδίας. Ακόμη και ο θάνατος είναι πιο ευσπλαχνικός. Έτσι, η Ελλάδα υπονομεύει το κύρος της και κατατάσσεται στις χώρες της συνενοχής

*Ο Χρήστος Καπούτσης είναι δημοσιογράφος και απόφοιτος της Σχολής Ευελπίδων

Είναι η Τουρκία ο επόμενος στόχος του Ισραήλ στη Μέση Ανατολή;

0

του Elis Gjevori  (Al Jazeera)
Λίγες ώρες αφότου το Ισραήλ εξαπέλυσε επιθέσεις την περασμένη εβδομάδα εναντίον του Κατάρ – ενός κράτους που οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ορίσει ως «σημαντικό σύμμαχο εκτός ΝΑΤΟ» και έναν από τους στενότερους εταίρους της Ουάσινγκτον στον Κόλπο – οι φιλοϊσραηλινοί σχολιαστές έστρεψαν γρήγορα την προσοχή τους στην Τουρκία.
Στην Ουάσινγκτον, ο Michael Rubin, ανώτερος συνεργάτης στο δεξιό American Enterprise Institute (ΑΕΙ), υπαινίχθηκε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να είναι ο επόμενος στόχος του Ισραήλ και προειδοποίησε ότι δεν πρέπει να βασίζεται στην ένταξή του στο ΝΑΤΟ για προστασία.
Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Ισραηλινός ακαδημαϊκός και πολιτικός Meir Masri έγραψε: «Σήμερα Κατάρ, αύριο Τουρκία». Η Άγκυρα απάντησε έντονα. Με ασυνήθιστα σκληρή γλώσσα, ένας ανώτερος σύμβουλος του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έγραψε: «Στο σκυλί του Σιωνιστικού Ισραήλ… σύντομα ο κόσμος θα βρει ειρήνη με τη διαγραφή σας από τον χάρτη».
Για μήνες, τα φιλοϊσραηλινά μέσα ενημέρωσης έχουν κλιμακώσει σταθερά τη ρητορική τους εναντίον της Τουρκίας, παρουσιάζοντάς την ως «τον πιο επικίνδυνο εχθρό του Ισραήλ».
Οι Ισραηλινοί σχολιαστές έχουν επίσης παρουσιάσει την παρουσία της Τουρκίας στην ανατολική Μεσόγειο ως «απειλή» και τον ρόλο της στην ανοικοδόμηση της μεταπολεμικής Συρίας ως «νέο αυξανόμενο κίνδυνο».
Καθώς η περιφερειακή επιθετικότητα του Ισραήλ κλιμακώνεται και ο πόλεμός του στη Γάζα δεν δείχνει σημάδια τερματισμού, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν ανταπέδωσε τον Αύγουστο αναστέλλοντας τους οικονομικούς και εμπορικούς δεσμούς με το Ισραήλ.
«Στην Άγκυρα, αυτή η [αντιτουρκική] ρητορική λαμβάνεται σοβαρά υπόψη, με το Ισραήλ να θεωρείται ότι επιδιώκει την περιφερειακή ηγεμονία», δήλωσε στο Al Jazeera ο Ομέρ Οζκιζιλτζίκ, μη μόνιμος συνεργάτης στο Ατλαντικό Συμβούλιο.
«Η Τουρκία αισθάνεται ολοένα και περισσότερο ότι η ισραηλινή επιθετικότητα δεν έχει όρια και απολαμβάνει αμερικανικής υποστήριξης», πρόσθεσε ο Οζκιζιλτζίκ.
Οι επιθέσεις στο Κατάρ πιθανότατα υπογράμμισαν επίσης τις αμφιβολίες της Άγκυρας σχετικά με τις εγγυήσεις ασφαλείας των ΗΠΑ ως συμμάχου στο ΝΑΤΟ. Παρά το ειδικό καθεστώς συμμάχου της Ντόχα με την Ουάσινγκτον, το Ισραήλ δεν αντιμετώπισε καμία ορατή αντίδραση από τις ΗΠΑ, γεγονός που οδήγησε σε ερωτήματα σχετικά με το εάν οι ΗΠΑ θα έβλεπαν πραγματικά οποιαδήποτε επίθεση στην Τουρκία ως επίθεση εναντίον του εαυτού της, όπως υπαγορεύει ο χάρτης του ΝΑΤΟ.
Σε αντίθεση με πολλά αραβικά κράτη, ωστόσο, «η Τουρκία έχει καταλάβει εδώ και πολύ καιρό ότι δεν μπορεί να βασίζεται στις ΗΠΑ ή στο ΝΑΤΟ για τα δικά της συμφέροντα εθνικής ασφάλειας», δήλωσε ο Οζκιζιλτζίκ.
Ο ίδιος ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου καυχιέται πλέον όλο και περισσότερο για τους περιφερειακούς επεκτατικούς στόχους της χώρας του. Τον Αύγουστο, όταν ρωτήθηκε αν πίστευε στην ιδέα ενός «Μεγάλου Ισραήλ», απάντησε: «Απολύτως».
Για την Άγκυρα, μια τέτοια ρητορική δεν είναι απλώς συμβολική- σηματοδοτεί ένα ισραηλινό όραμα κυριαρχίας που εκτείνεται σε όλη τη Μέση Ανατολή, ενδεχομένως συγκρουόμενο μετωπικά με την περιφερειακή προοπτική της Τουρκίας.
Την προηγούμενη Κυριακή, ο Φιντάν δήλωσε στο Al Jazeera ότι το όραμα του Ισραήλ για το «Μεγάλο Ισραήλ» – το οποίο ορισμένοι θρησκευόμενοι Σιωνιστές πιστεύουν ότι εκτείνεται στη σύγχρονη Συρία, τον Λίβανο, την Αίγυπτο και την Ιορδανία – στοχεύει να «κρατήσει τις χώρες της περιοχής αδύναμες, αναποτελεσματικές και ιδιαίτερα να αφήσει τα γειτονικά κράτη του Ισραήλ διαιρεμένα».
Μόνο τις τελευταίες εβδομάδες, το Ισραήλ – εκτός από τη συνέχιση της γενοκτονικής επίθεσης στη Γάζα και τις σχεδόν καθημερινές επιδρομές στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη – επιτέθηκε επίσης στην Υεμένη και τη Συρία και κατηγορείται ότι χτύπησε τον στολίσκο βοήθειας για τη Γάζα στην Τυνησία.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Τουρκία και το Ισραήλ βρίσκονται ήδη σε μια «γεωπολιτική αντιπαλότητα», σημείωσε ο Οζκιζίλτζικ, προσθέτοντας ότι οι ενέργειες του Ισραήλ συγκρούονται με αυτό που ο αναλυτής θεωρεί ως «τουρκική ατζέντα για ισχυρά [κεντρικά] κράτη» αντί για αποκεντρωμένα κράτη όπου πολλαπλές δυνάμεις μπορούν να κατέχουν την εξουσία.
Περιφερειακός ηγεμόνας
Η αίσθηση ότι το Ισραήλ προσπαθεί να γίνει η μοναδική κυρίαρχη δύναμη της περιοχής φάνηκε να επιβεβαιώνεται τον Ιούλιο, όταν ο Τομ Μπαράκ, πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος στη Συρία, έκανε μια εκπληκτική παραδοχή ότι: το Ισραήλ θα προτιμούσε μια κατακερματισμένη και διαιρεμένη Συρία.
«Τα ισχυρά έθνη-κράτη αποτελούν απειλή – ειδικά τα αραβικά κράτη, [τα οποία] θεωρούνται απειλή για το Ισραήλ», είπε.
Το υπονοούμενο για την Άγκυρα ήταν σαφές: το Ισραήλ πιστεύει ότι πρέπει να είναι ο ηγεμόνας στην περιοχή για να αισθάνεται ασφαλές.

Οι ενέργειες του Ισραήλ το επιβεβαιώνουν αυτό. Έχει βομβαρδίσει τη Συρία δεκάδες φορές από τις 8 Δεκεμβρίου – όταν ο πρώην πρόεδρος Μπασάρ αλ Άσαντ κατέφυγε στη Μόσχα – και έχει καταλάβει συριακό έδαφος στο χάος που τότε είχε ακολουθήσει. Εξόντωσε το μεγαλύτερο μέρος της ηγεσίας της Χεζμπολάχ το 2024 και εξακολουθεί να κατέχει τμήματα του Λιβάνου παρά την κατάπαυση του πυρός, επιδιώκοντας εδώ και καιρό να αποδυναμώσει ή να καταστρέψει την ομάδα.

Τον Ιούνιο, το Ισραήλ επιτέθηκε στο Ιράν, πυροδοτώντας έναν 12ήμερο πόλεμο που έπληξε τις ιρανικές στρατιωτικές και πυρηνικές εγκαταστάσεις, σκοτώνοντας ανώτερους διοικητές και πυρηνικούς επιστήμονες και συμπαρασύροντας τις ΗΠΑ. Οι επιθέσεις στόχευαν όχι μόνο στην αποδυνάμωση των αμυντικών και πυρηνικών δυνατοτήτων της Τεχεράνης, αλλά και στην ώθηση της Ουάσινγκτον προς την αλλαγή καθεστώτος, στοχεύοντας έναν από τους ισχυρότερους αντιπάλους του Ισραήλ στην περιοχή.

Το Ισραήλ μπορεί τώρα να θεωρεί την Τουρκία ως την επόμενη πιθανή πρόκληση για την περιφερειακή του ηγεμονία, εξηγώντας την ακλόνητη στάση του ότι δεν θα επιτραπεί στην Άγκυρα να εγκαταστήσει νέες βάσεις στη Συρία που «θα μπορούσαν να απειλήσουν το Ισραήλ» – όπως έχει πει προηγουμένως ο Νετανιάχου.

«Η πρώτη εκδήλωση της τουρκο-ισραηλινής τριβής πιθανότατα θα εμφανιστεί στο συριακό μέτωπο, τόσο στην ξηρά όσο και στον αέρα», προειδοποιεί ο Τζεμ Γκουρντενίζ, απόστρατος Τούρκος ναύαρχος και αρχιτέκτονας του δόγματος της Γαλάζιας Πατρίδας, μιας ναυτιλιακής στρατηγικής που καλεί την Τουρκία να διεκδικήσει την κυριαρχία της και να ενισχύσει τα συμφέροντά της στις θάλασσες της- το Αιγαίο, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα. «Παράλληλα, το αυξανόμενο στρατιωτικό και μυστικό αποτύπωμα του Ισραήλ στην Κύπρο, στενά συνυφασμένο με την Ελλάδα και την ελληνοκυπριακή διοίκηση υπό την αμερικανική αιγίδα, θεωρείται στην Άγκυρα ως μια σκόπιμη προσπάθεια διάσπασης και περιορισμού της Γαλάζιας Πατρίδας», δήλωσε ο Γκουρντενίζ στο Al Jazeera.

«Για την Άγκυρα, αυτή δεν είναι μια αμυντική στάση του Ισραήλ, αλλά μια επιθετική στρατηγική περικύκλωσης που θα μπορούσε να απειλήσει τόσο την τουρκική θαλάσσια ελευθερία όσο και την ασφάλεια του τουρκοκυπριακού λαού», πρόσθεσε, αναφερόμενος στους δεσμούς της Τουρκίας με την αυτοανακηρυγμένη Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου, την οποία αναγνωρίζει μόνο η Τουρκία, και όχι με την υπόλοιπη Κύπρο, η οποία κυβερνάται από Ελληνοκύπριους.
Η διαίρεση της Κύπρου αποτελεί σημαντική πηγή δυσαρέσκειας μεταξύ Τουρκίας, Ελλάδας και Κύπρου.
Οι αναφορές ότι η Κύπρος παρέλαβε ισραηλινά συστήματα αεράμυνας την περασμένη εβδομάδα είναι πιθανό να σημάνουν συναγερμό στην Άγκυρα.
Παράλληλα στη Συρία, το Ισραήλ δεν έχει κρύψει ότι αυτό που θεωρεί σταθερή Συρία «μπορεί να είναι μόνο ομοσπονδιακή» με «διαφορετικές αυτονομίες», δήλωσε ο Ισραηλινός Υπουργός Εξωτερικών Γκίντεον Σαάρ στους Ευρωπαίους ηγέτες σε συνάντηση στις Βρυξέλλες τον περασμένο Φεβρουάριο.
Η Τουρκία, από την άλλη πλευρά, υποστηρίζει τη νέα συριακή κυβέρνηση, η οποία επιμένει σε ένα συγκεντρωτικό, ενιαίο και κεντρικά ελεγχόμενο κράτος.
Προς το παρόν, οι εντάσεις μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας μπορούν να περιγραφούν ως «ελεγχόμενες», λέει ο Γκιοκχάν Τσινκάρα, διευθυντής του Κέντρου Παγκόσμιων και Περιφερειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Νετζμετίν Ερμπακάν στην Τουρκία.
«Προς το παρόν, το πιο επικίνδυνο σενάριο για την Τουρκία θα ήταν ένα ανεξέλεγκτο ξέσπασμα διασυνοριακών συγκρούσεων στη Συρία. Για αυτόν τον λόγο, η Άγκυρα πιθανότατα συμβουλεύει τη νέα συριακή κυβέρνηση να ενεργήσει με έναν βαθμό ορθολογισμού», δήλωσε ο Τσινκάρα στο Al Jazeera.
«Η ανωριμότητα του μηχανισμού ασφαλείας της Συρίας καθιστά πιο δύσκολο να περιοριστούν τυχόν διασυνοριακές συγκρούσεις και κινδυνεύει να τις μετατρέψει σε παρατεταμένες εθνοτικές και θρησκευτικές συγκρούσεις. Βραχυπρόθεσμα, επομένως, η υιοθέτηση ενός ενιαίου μοντέλου φαίνεται δύσκολη», πρόσθεσε.
Κόκκινες γραμμές και κίνδυνοι
Ο Νετανιάχου, από την πλευρά του, πιέζει για μια Συρία, διαιρεμένη σε εθνοτικά και θρησκευτικά όρια, απαιτώντας την αποστρατιωτικοποίηση μεγάλου μέρους της νότιας Συρίας, η οποία κατοικείται κυρίως από τον πληθυσμό των Δρούζων της χώρας.
Αυτή είναι μια κίνηση που, εάν εφαρμοστεί, θα μπορούσε να πυροδοτήσει απαιτήσεις από μέλη άλλων ομάδων στη χώρα, συμπεριλαμβανομένων των Κούρδων και των Αλαουιτών, για τις δικές τους εκδοχές της de facto αυτονομίας.
«Η Τουρκία, ωστόσο, έχει σαφείς κόκκινες γραμμές στη Συρία», λέει ο Μουράτ Γεσιλτάς, διευθυντής έρευνας εξωτερικής πολιτικής στο SETA, ένα think tank στην Άγκυρα με στενούς δεσμούς με την κυβέρνηση.
«Η προσπάθεια των ΗΠΑ και του Ισραήλ να αναδιαμορφώσουν την περιφερειακή τάξη εγκυμονεί διάφορους κινδύνους, εμβαθύνοντας τον κατακερματισμό στη Μέση Ανατολή», δήλωσε ο Γεσιλτάς στο Al Jazeera.
Τον Μάρτιο, το Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας (INSS), το πιο ισχυρό think tank ασφαλείας του Ισραήλ, δημοσίευσε ένα άρθρο που προειδοποιούσε για την αναδυόμενη ειρηνευτική διαδικασία μεταξύ της Τουρκίας και του Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν (PKK), το οποίο επιδιώκει να κλείσει ένα κεφάλαιο σε μια ένοπλη εκστρατεία τεσσάρων δεκαετιών κατά του τουρκικού κράτους σε μια σύγκρουση που έχει σκοτώσει περισσότερους από 40.000 ανθρώπους.
Το INSS προειδοποίησε ότι αυτό θα μπορούσε να «αποδυναμώσει την ικανότητα των Κούρδων στη Συρία να συνεχίσουν να λειτουργούν αυτόνομα» και να συμβάλει στην «επέκταση της επιρροής της Άγκυρας στη νότια Συρία, με τρόπο που θα μπορούσε να αυξήσει την απειλή για την ελευθερία δράσης του Ισραήλ».
Ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ, Ισραήλ Κατζ, ξεκαθάρισε ότι τμήματα των νεοκαταληφθέντων εδαφών στη νότια Συρία θα κρατηθούν για «απεριόριστο χρονικό διάστημα».
Καθώς η Τουρκία εξέταζε πιθανές στρατιωτικές βάσεις στην επαρχία Χομς της Συρίας και το κύριο αεροδρόμιο στην επαρχία Χάμα σε συντονισμό με τη νεοσύστατη κυβέρνηση της Δαμασκού, το Ισραήλ βομβάρδισε τις τοποθεσίες.
«Εάν το Τελ Αβίβ επιμείνει σε αυτή την πορεία, μια σύγκρουση μεταξύ Άγκυρας και Τελ Αβίβ θα καταστεί αναπόφευκτη. Η Τουρκία δεν μπορεί να δεχτεί πολιτικές που διαιωνίζουν την αστάθεια στα νότια σύνορά της», δήλωσε ο Γεσίλτας.
Ωστόσο, η πλήρης αντιπαλότητα «δεν είναι αναπόφευκτη», καθώς και οι δύο πλευρές αναγνωρίζουν το κόστος της αντιπαράθεσης, ιδίως δεδομένης της οικονομικής αλληλεξάρτησης, δήλωσε στο Al Jazeera ο Andreas Krieg , αναπληρωτής καθηγητής σπουδών ασφαλείας στο King’s College London.
«Η απειλή του Ισραήλ για την Τουρκία δεν είναι η συμβατική στρατιωτική επιθετικότητα, αλλά μάλλον η στόχευση των τουρκικών συμφερόντων μέσω έμμεσων στόχων», δήλωσε ο Krieg, μιλώντας για τα συμφέροντα της Άγκυρας στη Συρία, την Ανατολική Μεσόγειο και τον Νότιο Καύκασο.
Δεδομένης της πλήρους και φαινομενικά άνευ όρων υποστήριξης της Ουάσιγκτον στην προσπάθεια του Νετανιάχου να «αναδιαμορφώσει την περιοχή», ο Krieg λέει ότι η συνταγή της Άγκυρας είναι να «ενισχύσει τη στρατηγική αποτροπή, ιδίως μέσω της διευρυμένης αεράμυνας, των πυραυλικών συστημάτων και των δυνατοτήτων πληροφοριών» και να επιδιώξει περιφερειακούς συνασπισμούς με το Κατάρ, την Ιορδανία και το Ιράκ, διατηρώντας παράλληλα ανοιχτούς διαύλους με την Ουάσιγκτον για να «αποφύγει την πλήρη στρατηγική απομόνωση».
«Η Άγκυρα πρέπει να αναγνωρίσει ότι τα μελλοντικά σημεία ανάφλεξης είναι πιο πιθανό να εμφανιστούν στη γκρίζα ζώνη – μυστικές επιχειρήσεις, αεροπορικές επιδρομές, κυβερνοασφάλεια, ανταγωνισμός μέσω αντιπροσώπων – παρά σε τυπικές δηλώσεις ή διπλωματία», πρόσθεσε.
πηγή: περιοδικό “Δίαυλος”

Η Σουηδία και η Αυτονομία στην Αμυντική Βιομηχανία. Τι σημαίνει αποτροπή. Τι δεν κάναμε στην Ελλάδα.

2

Γράφει ο Ανδρέας Σταλίδης.

Στη δεκαετία του 1950, τόσο η Ελλάδα όσο και η Σουηδία βρέθηκαν αντιμέτωπες με έντονες γεωπολιτικές προκλήσεις, υπό συνθήκες που σε πολλά σημεία ήταν συγκρίσιμες. Ο πληθυσμός τους ήταν παρόμοιος (7–8 εκατομμύρια), ενώ το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν τους ήταν σε αντίστοιχα επίπεδα, περιορίζοντας τους οικονομικούς πόρους που μπορούσαν να διαθέσουν για την άμυνα. Παράλληλα, και οι δύο χώρες αντιμετώπιζαν απειλές από ισχυρούς γείτονες: η Σουηδία από τη Σοβιετική Ένωση, και η Ελλάδα από την Τουρκία και την ευρύτερη γεωπολιτική αβεβαιότητα στην περιοχή της. Ωστόσο, οι επιλογές που έκαναν για να αντιμετωπίσουν αυτές τις απειλές ήταν ριζικά διαφορετικές και καθόρισαν την τεχνολογική και βιομηχανική τους πορεία για πολλές δεκαετίες.

Η Σουηδία, ήδη από τη δεκαετία του 1950, αποφάσισε ότι δεν μπορούσε να στηρίζεται αποκλειστικά σε εισαγωγές οπλικών συστημάτων. Η εγγύτητα στη Σοβιετική Ένωση και η αυξημένη στρατιωτική ισχύ της τελευταίας έκαναν σαφές ότι σε περίπτωση κρίσης οι ξένοι προμηθευτές θα μπορούσαν να περιορίσουν ή να διακόψουν την παροχή εξοπλισμού. Αντίθετα από άλλες μικρές χώρες, η Σουηδία αποφάσισε να ακολουθήσει μια στρατηγική αυτονομίας στην άμυνα, επενδύοντας στην ανάπτυξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.

Πολύ γρήγορα έγινε αντιληπτό ότι ένα κράτος-πελάτης της τεχνολογίας δεν θα ήταν βιώσιμο. Η χώρα στράφηκε στον σχεδιασμό και την παραγωγή δικών της συστημάτων και εξοπλισμού. Ο στόχος ήταν διττός: αφενός να εξασφαλιστεί η ανεξαρτησία, αφετέρου να αναπτυχθεί τεχνογνωσία υψηλής τεχνολογίας που θα μπορούσε να υποστηρίξει τόσο την άμυνα όσο και την οικονομία της.

Στο πλαίσιο αυτό, ιδρύθηκαν ή αναπτύχθηκαν σημαντικές εταιρείες όπως η Saab AB, η οποία ανέλαβε την κατασκευή αεριωθούμενων μαχητικών αεροσκαφών (Draken, Viggen, Gripen) και προηγμένων συστημάτων ηλεκτρονικών και ραντάρ. Παράλληλα, η Bofors επικεντρώθηκε στην παραγωγή πυροβόλων και αντιπυραυλικών συστημάτων. Η Σουηδία επένδυσε επίσης στην Ericsson για στρατιωκές επικοινωνίες, ενώ η Hägglunds και η Volvo Defense ανέλαβαν την παραγωγή τεθωρακισμένων οχημάτων και στρατιωτικών μεταφορών. Πολύ σύντομα, η εγχώρια τεχνογνωσία επεκτάθηκε και σε συστήματα που μπορούσαν να εφαρμοστούν σε πολιτικές τεχνολογίες, όπως αεροναυπηγική, ηλεκτρονικά και τηλεπικοινωνίες.

Οι πρώτες προσπάθειες της Σουηδίας στον τομέα των μαχητικών αεροσκαφών ξεκίνησαν τη δεκαετία του 1950 με το Saab 35 Draken, το οποίο πέταξε για πρώτη φορά το 1955 και μπήκε σε υπηρεσία το 1960. Τη δεκαετία του 1960, ξεκίνησε η ανάπτυξη του Saab 37 Viggen, ενός από τα πλέον προηγμένα μαχητικά της εποχής του, με πρώτη πτήση το 1967 και είσοδο σε υπηρεσία το 1971. Παράλληλα, η Σουηδία επένδυσε σε προηγμένα συστήματα ραντάρ και πυραύλων, αναπτύσσοντας τεχνογνωσία που αργότερα ενσωματώθηκε και σε πολιτικά συστήματα, όπως ελεγκτικά συστήματα αεροναυτιλίας και ηλεκτρονικά συστήματα για πολιτικά αεροσκάφη.

Η στρατηγική της Σουηδίας απέδωσε καρπούς και σε οικονομικό επίπεδο. Οι εταιρείες όπως η Saab και η Bofors έγιναν διεθνώς αναγνωρισμένες και ξεκίνησαν εξαγωγές όπλων και τεχνολογίας, εξασφαλίζοντας έσοδα που ενίσχυσαν περαιτέρω την ανάπτυξη της βιομηχανίας. Η τεχνογνωσία που αναπτύχθηκε για την άμυνα διεύρυνε τον κύκλο της σε civil εφαρμογές, με αποτέλεσμα η Σουηδία να αποκτήσει μια ισχυρή θέση και σε πολιτική αεροναυπηγική και σε προηγμένα ηλεκτρονικά και τηλεπικοινωνίες.

Η τεχνογνωσία που απέκτησε η Σουηδία μέσω της αμυντικής της βιομηχανίας βρήκε εφαρμογές και στον πολιτικό τομέα της αεροναυπηγικής. Οι τεχνολογίες που αναπτύχθηκαν για μαχητικά αεροσκάφη, όπως τα Saab Draken, Viggen και Gripen, αξιοποιήθηκαν σε πολιτικά αεροσκάφη και συνεργασίες με ευρωπαϊκές εταιρείες, όπως η ΒΑΕ (British Aerospace) για την κατασκευή και συντήρηση αεροσκαφών τύπου BAe 146. Συγκεκριμένα, η Σουηδία συνέβαλε σε συστήματα πτήσης, ελέγχου και ηλεκτρονικά συστήματα των αεροσκαφών, καθώς και σε αεροκινητήρες και υποσυστήματα κινητήρων, που είχαν αναπτυχθεί αρχικά για στρατιωτικά μαχητικά, αλλά προσαρμόστηκαν για πολιτική χρήση.

Παράλληλα, η Σουηδία αξιοποίησε την τεχνογνωσία της σε ηλεκτρονικά, τηλεπικοινωνίες και κινητές επικοινωνίες, με εταιρείες όπως η Ericsson να δημιουργούν προϊόντα και υποδομές που ήταν τεχνολογικά αιχμής και εξαγώγιμα διεθνώς. Τα συστήματα ραντάρ και οι τεχνολογίες πλοήγησης που αναπτύχθηκαν για μαχητικά αεροσκάφη αξιοποιήθηκαν για πολιτικές εφαρμογές, όπως αεροναυτιλιακά συστήματα, ελεγχόμενα συστήματα ασφαλείας και αυτοματισμούς πολιτικών αεροσκαφών. Με αυτόν τον τρόπο, η Σουηδία κατάφερε να ενισχύσει την εξαγωγική της ισχύ και να καθιερωθεί ως ηγέτιδα στην παγκόσμια αγορά υψηλής τεχνολογίας, δείχνοντας πώς η επένδυση στην εγχώρια γνώση μπορεί να έχει πολλαπλά οικονομικά και τεχνολογικά οφέλη πέρα από την άμυνα. Σήμερα δε, κοιτάζει και στο διάστημα!

Αντίθετα, η Ελλάδα στη δεκαετία του 1950 επέλεξε μια διαφορετική πορεία. H Ελλάδα προτίμησε να αγοράζει όπλα από το εξωτερικό, αντί να αναπτύξει δικές της βιομηχανικές δυνατότητες. Η στρατηγική αυτή είχε το μειονέκτημα ότι εξάρτησε τη χώρα από ξένους προμηθευτές, περιορίζοντας την ικανότητα αυτονομίας σε περίπτωση κρίσης και στερώντας τη χώρα από την τεχνογνωσία που προκύπτει από την παραγωγή και τον σχεδιασμό εγχώριων συστημάτων.

Η σύγκριση αυτή δείχνει με τον πιο σαφή τρόπο πώς η στρατηγική επιλογή της αυτονομίας και της επένδυσης στην εγχώρια τεχνογνωσία μπορεί να φέρει πολλαπλά οφέλη: ανεξαρτησία στον τομέα της άμυνας, ανάπτυξη υψηλής τεχνολογίας και δυνατότητα εξαγωγών που ενισχύουν τη βιομηχανία και την οικονομία συνολικά. Η Σουηδία απέδειξε ότι η επένδυση στην τεχνογνωσία δεν είναι απλώς αμυντικό μέτρο· είναι στρατηγική επένδυση στην εθνική τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη.

Αντίθετα, η Ελλάδα συνεχίζει να παρουσιάζει τις αγορές υλικού από το εξωτερικό ως στρατηγική συνεργασία ή ως σύμμαχο σχέδιο, ενώ στην πραγματικότητα η χώρα παραμένει απλώς πελάτης. Πρόσφατα, οι παραγγελίες φρεγατών Belharra από τη Γαλλία παρουσιάστηκαν στο ελληνικό κοινό ως «συνεργασία με τη Γαλλία» και «ενίσχυση στρατηγικής σχέσης», αλλά στην ουσία η Ελλάδα περιορίζεται σε ρόλο αγοραστή. Το ίδιο ισχύει και για τα αμερικανικά συστήματα: ό,τι αγοράζεται, αγοράζεται ως πελάτης, χωρίς συμμετοχή στην παραγωγή ή στην τεχνογνωσία.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η παραγγελία των F-35 από τις ΗΠΑ. Την ίδια περίοδο, η Ελλάδα και η Ελβετία παρήγγειλαν περίπου τον ίδιο αριθμό αεροσκαφών με περίπου ίδιο κόστος. Παρά τις πολύ μικρότερες ανάγκες ασφάλειας, η Ελβετία ζήτησε και πήρε 10% συμμετοχή στη συμπαραγωγή των αεροσκαφών. Η Ελλάδα, αντίθετα, δεν πήρε τίποτα, γιατί ποτέ δεν ζήτησε τίποτα – όπως ουσιαστικά δεν έχει ζητήσει ποτέ ανάλογη συμμετοχή σε καμία μεγάλη προμήθεια. Η διαφορά αυτή δείχνει ξεκάθαρα ότι η Ελλάδα παραμένει αγοραστής εξοπλισμού, χωρίς στρατηγικό σχεδιασμό για την ανάπτυξη εγχώριας τεχνογνωσίας, σε αντίθεση με την Σουηδία που, από τη δεκαετία του 1950, επέλεξε να επενδύσει στην ανεξαρτησία και στην τεχνολογική της αυτονομία.

Πηγή άρθρου – https://www.antibaro.gr/article/38882 

Σημειώσεις

  1. The Evolution Towards the Partial Strategic Autonomy of Sweden’s Essential Security Interests https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/10242694.2021.1992713
  2. Switzerland will domestically assemble four F-35 stealth fighters in deal with Lockheed  https://www.flightglobal.com/fixed-wing/switzerland-will-domestically-assemble-four-f-35-stealth-fighters-in-deal-with-lockheed/158899.article 

Ο Ερντογάν δηλώνει ότι η συνάντηση για τη Γάζα μεταξύ Τραμπ και ηγετών μουσουλμανικών κρατών ήταν «πολύ καρποφόρα»

0

Ανταπόκριση: Reuters, Συντακτική Ομάδα The Times of Israel • 8 ώρες πριν • 1 λεπτό ανάγνωση

Ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι η συνάντηση για τη Γάζα μεταξύ του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και ηγετών μουσουλμανικών χωρών, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, ήταν «πολύ καρποφόρα».

Η Τουρκία, μέλος του ΝΑΤΟ, έχει ασκήσει δριμεία κριτική στις ισραηλινές επιθέσεις στη Γάζα κατά της Χαμάς — την οποία ο Ερντογάν υποστηρίζει ένθερμα — και έχει ισχυριστεί ότι αυτές συνιστούν γενοκτονία. Η Άγκυρα έχει διακόψει πλήρως το εμπόριο με το Ισραήλ, έχει καλέσει για τη λήψη διεθνών μέτρων εναντίον του και έχει απαιτήσει άμεση κατάπαυση του πυρός στη Γάζα.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους στη Νέα Υόρκη μετά τη συνάντηση, ο Ερντογάν ανέφερε ότι θα εκδοθεί κοινή διακήρυξη από τη σύσκεψη και δήλωσε «ικανοποιημένος» από τα αποτελέσματα, χωρίς όμως να επεκταθεί σε λεπτομέρειες.

Το άρθρο δημοσιεύθηκε αρχικά στην The Times of Israel.

Μια αυταρχική Τουρκία δεν αξίζει αμερικανική στρατιωτική βοήθεια

1

Άρθρο γνώμης του Σινάν Τζίντι και του Γουίλιαμ Ντόραν, Washington Examiner • 19 ώρες πριν

Με την περίοδο κατάρτισης του αμυντικού προϋπολογισμού σε πλήρη εξέλιξη στο Καπιτώλιο, η παροχή στρατιωτικής βοήθειας στην Τουρκία δεν θα ήταν παρά επιβράβευση των απειλών του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατά των συμμάχων της Ουάσινγκτον, θα επιδείνωνε τη συνοχή του ΝΑΤΟ και θα ενίσχυε περαιτέρω τη διολίσθηση της Τουρκίας προς τον αυταρχισμό.

Μέλη του Κογκρέσου βρίσκονται στη διαδικασία κατάθεσης πολυαναμενόμενων τροπολογιών στον Νόμο περί Εθνικής Άμυνας για το 2026. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται προγράμματα για την ενίσχυση του συντονισμού ασφάλειας με τους μεσογειακούς συμμάχους της Ουάσινγκτον, η διερεύνηση της ειδικής σχέσης της Τουρκίας με τη Χαμάς και η επιβολή κυρώσεων για την οικτρή αντιμετώπιση των πολιτών της Τουρκίας αλλά και των επίσημων συμμάχων της Άγκυρας από τον Ερντογάν. Καθ’ όλη τη διάρκεια του τελευταίου έτους, η διεθνής συμπεριφορά του Ερντογάν δείχνει ξεκάθαρα τη διάθεσή του να υπονομεύσει το ΝΑΤΟ σε κάθε ευκαιρία. Από την ένταξη της Τουρκίας στον Οργανισμό Συνεργασίας της Σαγκάης μέχρι τις ναυτικές ασκήσεις κατά της ελληνικής θαλάσσιας κυριαρχίας, ο Ερντογάν δεν τηρεί ούτε τα προσχήματα σεβασμού προς τη Συμμαχία.

Ταυτόχρονα, η απόπειρά του να οδηγήσει τη δημοκρατία της Τουρκίας σε οικονομική και θεσμική καταστροφή, με ακόρεστη δίψα να καταστείλει και να φυλακίσει πολιτικούς αντιπάλους και απλούς πολίτες, μετατρέπει τον αυταρχισμό σε πλήρη απολυταρχία. Παρά το οικτρό του παρελθόν, η Άγκυρα συνεχίζει να επιδιώκει την απόκτηση στρατηγικών οπλικών συστημάτων από την Ουάσινγκτον — και συγκεκριμένα του μαχητικού πολλαπλών ρόλων F-35.

Κατά τη θερινή περίοδο, ο Ερντογάν επένδυσε πολιτικό κεφάλαιο στην αποσύνθεση αυτού που έχει απομείνει από την τουρκική δημοκρατική αντιπολίτευση. Η διαδικασία ξεκίνησε τον Μάρτιο, όταν το δικαστικό σώμα — ελεγχόμενο από τον Ερντογάν — απομάκρυνε δια της βίας τον δήμαρχο Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, από το αξίωμά του. Ο Ιμάμογλου, ο οποίος αναμενόταν ευρέως να ανακηρύξει την υποψηφιότητά του για την προεδρία εκ μέρους του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), υπήρξε ο πιο επικίνδυνος αντίπαλος του Ερντογάν από το 2003. Σήμερα βρίσκεται στη φυλακή, χωρίς ουσιαστικές πιθανότητες αποφυλάκισης.

Η φυλάκιση του Ιμάμογλου αποτέλεσε σημείο καμπής. Αποκάλυψε την ετοιμότητα του Ερντογάν να εργαλειοποιήσει τη δικαιοσύνη ώστε να εξουδετερώσει τον αντίπαλο με τις μεγαλύτερες πιθανότητες να τον νικήσει το 2028. Η Τουρκία πλέον μοιάζει με τη Ρωσία, όπου οι ικανοί υποψήφιοι αντιμετωπίζονται ως απειλές ακριβώς επειδή είναι ικανοί.

Η καταστολή δεν σταμάτησε εκεί. Ο Ερντογάν στοχεύει πλέον τον πρόεδρο του CHP, Οζγκιούρ Οζέλ, ο οποίος οδήγησε το κόμμα στη νίκη στις δημοτικές εκλογές του 2024. Ο πρόεδρος κινείται για την επαναφορά του πρώην προέδρου Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, του οποίου οι επανειλημμένες αποτυχίες, ιδίως το 2023, δεν συνιστούν καμία απειλή για την εξουσία του Ερντογάν.

Μέχρι τα μέσα του καλοκαιριού, η εκστρατεία του Ερντογάν για την αποδυνάμωση της αντιπολίτευσης είχε ενταθεί. Τον Ιούλιο, οι δήμαρχοι των Αδάνων, Αντιγιαμάν και Αττάλειας συνελήφθησαν με αμφιλεγόμενες κατηγορίες για διαφθορά. Τον Αύγουστο, εννέα περιφερειακοί δήμαρχοι του CHP προσχώρησαν στο Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) του Ερντογάν. Στις 7 Ιουνίου, το AKP υπέβαλε αίτημα στο Κοινοβούλιο για την άρση της ασυλίας 61 από τους 135 βουλευτές του CHP, εκθέτοντάς τους σε ένα πειθήνιο δικαστικό σύστημα. Η επίθεση κορυφώθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου, όταν δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης διέλυσε την εκλεγμένη επαρχιακή ηγεσία του CHP, αντικαθιστώντας την με διορισμένους από το καθεστώς επιτρόπους. Πολλοί αναμένουν ότι αυτό θα ανοίξει τον δρόμο για την αποπομπή του Οζέλ, παγιώνοντας την προσπάθεια του Ερντογάν να μετατρέψει την αντιπολίτευση σε θεσμικά ανύπαρκτη.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν τώρα μια στιγμή αλήθειας. Ο Ερντογάν δεν υπονομεύει απλώς τη δημοκρατία της Τουρκίας — αποδυναμώνει την αξιοπιστία του ΝΑΤΟ μετατρέποντας την Τουρκία σε απολυταρχικό κράτος εντός της Συμμαχίας. Η Ουάσινγκτον έχει ένα στενό παράθυρο ευκαιρίας, σε αυτήν τη νομοθετική περίοδο, να επιβάλει ουσιαστικές συνέπειες. Η αδράνεια θα ισοδυναμεί με σιωπηρή αποδοχή του θανάτου της δημοκρατίας σε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ.

Διακομματικές τροπολογίες που επισημαίνουν την αντιδημοκρατική συμπεριφορά της Άγκυρας είναι κρίσιμες για την επιβολή των δεσμεύσεων της Τουρκίας ως συμμάχου στο ΝΑΤΟ και υπενθυμίζουν στον Ερντογάν το κόστος του αυταρχισμού του. Ξεκινώντας από την πολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο, οι νομοθέτες έχουν προτείνει πολλά μέτρα στο πλαίσιο του NDAA για να περιορίσουν την περιφερειακή επιθετικότητα της Τουρκίας.

Πρώτο μεταξύ αυτών είναι η πρόταση για ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα της αντιτρομοκρατίας στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης «3+1» μεταξύ ΗΠΑ, Ελλάδας, Ισραήλ και Κύπρου. Συγκεκριμένα, το νομοσχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός κοινού προγράμματος αντιτρομοκρατίας με την ονομασία CERBERUS, το οποίο θα εκπαιδεύει τις δυνάμεις των τεσσάρων χωρών για μελλοντικές απειλές. Η έντονη υποστήριξη του Ερντογάν προς τη Χαμάς μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023 καταδεικνύει ξεκάθαρα την προβληματική στάση της Τουρκίας στο πεδίο της αντιτρομοκρατίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Υπό το πρίσμα της γνωστής στήριξης της Άγκυρας σε τζιχαντιστικές πολιτοφυλακές και των ανοιχτών απειλών κατά των εταίρων των ΗΠΑ στον αγώνα κατά του Ισλαμικού Κράτους στη Συρία, το πλαίσιο συνεργασίας 3+1 προσφέρει σοβαρές δυνατότητες.

Η ναυτική συνεργασία αποτελεί επίσης αναγκαία ενίσχυση της ασφάλειας των συμμάχων των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο. Το προτεινόμενο πρόγραμμα TRIREME συμπληρώνει τις αντιτρομοκρατικές προσπάθειες μέσω εκπαίδευσης των ακτοφυλακών και ναυτικών δυνάμεων των τεσσάρων χωρών στη ναυτική βάση της Σούδας, στην Κρήτη. Η ανοχή της Ουάσινγκτον στην τουρκική επιθετικότητα έχει επιτρέψει στον Ερντογάν να προωθεί το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» με ρητορική και ασκήσεις που απειλούν την ελληνική και κυπριακή θαλάσσια κυριαρχία. Με την εδραίωση κοινών ναυτικών ασκήσεων και εκπαιδεύσεων από τη Σούδα, η Ουάσινγκτον μπορεί να αποθαρρύνει ουσιαστικά τις πολεμικές κορώνες του Ερντογάν.

Τέλος — αλλά όχι λιγότερο σημαντικό — μέλη του Κογκρέσου ζητούν τη διερεύνηση της τουρκικής κακοδιοίκησης στη Μέση Ανατολή και τον περιορισμό των εξαγωγών όπλων προς την Άγκυρα. Η βουλευτής Ντίνα Τίτους (Δημοκρατική, Νεβάδα) πρότεινε δύο βασικές τροπολογίες για το φετινό NDAA — μία για την ανάθεση έκθεσης πληροφοριών σχετικά με τη στήριξη της Τουρκίας προς τη Χαμάς και ένοπλες ομάδες στη Συρία, και μία άλλη για την επιβολή περιορισμών στις πωλήσεις όπλων προς την Τουρκία σε περίπτωση που ο Ερντογάν απειλήσει στρατιωτικά το Ισραήλ. Επιπλέον, πρόταση των βουλευτών Νταν Γκόλντμαν (Δημοκρατικός, Νέα Υόρκη) και Τζος Γκότχαϊμερ (Δημοκρατικός, Νιου Τζέρσεϊ) θα απαγορεύσει πλήρως κάθε εξαγωγή όπλων προς την Τουρκία έως ότου η κυβέρνηση Τραμπ επιβεβαιώσει ότι το καθεστώς Ερντογάν δεν παραβιάζει πλέον την ελληνική ή κυπριακή κυριαρχία.

Ωστόσο, η παροχή στρατιωτικής βοήθειας προς την Τουρκία θα πρέπει να εξαρτάται όχι μόνο από τη διεθνή συμπεριφορά του Ερντογάν, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο μεταχειρίζεται τους Τούρκους πολίτες και τη δημοκρατία. Οι θεμελιώδεις αξίες του ΝΑΤΟ — «οι αρχές της δημοκρατίας, της ατομικής ελευθερίας και του κράτους δικαίου» — επιβάλλουν στα κράτη-μέλη του να αντιστέκονται στις απειλές που προέρχονται από τους εκφραστές του αυταρχισμού σε Ρωσία, Κίνα και Ιράν. Ο περιορισμός των αμυντικών δαπανών προς την αυταρχία του Ερντογάν είναι μια στάση που το Κογκρέσο οφείλει να υιοθετήσει, τόσο για χάρη των αρχών του ΝΑΤΟ όσο και για εκείνους που διώκονται επειδή πιστεύουν στη δημοκρατία στην Τουρκία.

Η ιδιότητα της Τουρκίας ως συμβαλλόμενου κράτους στη Συνθήκη του ΝΑΤΟ συνεπάγεται ευθύνη — δεν αποτελεί δικαιολογία για την ανοχή στις αυταρχικές πρακτικές του Ερντογάν ή στις αναίσχυντες απειλές του κατά ζωτικών συμμάχων των ΗΠΑ. Το Κογκρέσο θα πρέπει να εξετάσει αυτές τις προτάσεις με ιδιαίτερη προσοχή, εάν οι ΗΠΑ επιθυμούν πράγματι ένα πιο συνεκτικό ΝΑΤΟ, μια ασφαλέστερη Μεσόγειο και Μέση Ανατολή, και ένα πρότυπο δημοκρατικής ελευθερίας για τους πολίτες της Συμμαχίας.

*Ο Σινάν Τζίντι είναι ανώτερος ερευνητής και διευθυντής του Προγράμματος για την Τουρκία στο Foundation for Defense of Democracies. Ο Γουίλιαμ Ντόραν είναι ερευνητής στο ίδιο πρόγραμμα.