Φορτηγά εισέρχονται στη Γάζα καθώς παύει η διαφωνία για τους Όμηρους

Από

October 15, 2025

Από τους Steven Scheer και Nidal Al‑Mughrabi
15 Οκτωβρίου 2025, 15:28 GMT+3

Περίληψη
Άνοιγμα συνοριακού σταθμού Ράφα αναμένεται
Ξεκινούν να εισέρχονται φορτηγά βοήθειας
Το Ισραήλ ταυτοποιεί λείψανα ομήρων
Η Χαμάς συνεχίζει την καταστολή

ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ/ΚΑΪΡΟ, 15 Οκτωβρίου (Reuters) – Βοηθητικά φορτηγά εισήλθαν στη Γάζα την Τετάρτη και το Ισραήλ επανέλαβε τις προετοιμασίες για το άνοιγμα του κύριου συνοριακού σταθμού της Ράφα, μετά από μια διαφωνία για την επιστροφή των σωμάτων νεκρών ομήρων που είχε απειλήσει να υπονομεύσει τη εύθραυστη συμφωνία εκεχειρίας με τη Χαμάς.
Το Ισραήλ είχε απειλήσει να κρατήσει τη Ράφα κλειστή και να μειώσει τις προμήθειες ανθρωπιστικής βοήθειας, λέγοντας ότι η Χαμάς επέστρεφε τα σώματα πολύ αργά, αποκαλύπτοντας τους κινδύνους για την ανακωχή που έχει σταματήσει δύο χρόνια καταστροφικού πολέμου στη Γάζα και απελευθέρωσε όλους τους ζωντανούς ομήρους που κρατούνταν από τη Χαμάς. Ωστόσο, η μαχητική οργάνωση επέστρεψε περαιτέρω ισραηλινά λείψανα κατά τη διάρκεια της νύκτας, και Ισραηλινός αξιωματούχος ασφαλείας δήλωσε την Τετάρτη ότι οι προετοιμασίες βρίσκονται σε εξέλιξη για το άνοιγμα της Ράφα στους κατοίκους της Γάζας, ενώ δεύτερος αξιωματούχος είπε ότι θα εισέλθουν 600 φορτηγά βοήθειας.

Διαφωνία για την επιστροφή σωμάτων ομήρων
Η Χαμάς επέστρεψε τη Δευτέρα τέσσερα σώματα που επιβεβαιώθηκαν ως νεκροί όμηροι και άλλα τέσσερα σώματα αργά την Τρίτη, αν και οι ισραηλινές αρχές δήλωσαν ότι το ένα από τα σώματα αυτά δεν ανήκε σε όμηρο.
Η διαφωνία για την επιστροφή σωμάτων εξακολουθεί να έχει τη δυνατότητα να ανατρέψει τη συμφωνία εκεχειρίας, μαζί με άλλα μεγάλα ζητήματα που δεν έχουν ακόμη επιλυθεί.
Οι επόμενες φάσεις της ανακωχής προβλέπουν ότι η Χαμάς θα αποστρατιωτικοποιηθεί και θα παραδώσει την εξουσία, κάτι που μέχρι στιγμής αρνείται να κάνει. Έχει ξεκινήσει μια κατασταλτική ασφάλεια, παρελαύνοντας τη δύναμή της στη Γάζα μέσω δημόσιων εκτελέσεων και συγκρούσεων με τοπικές φυλές.

Μακροπρόθεσμα στοιχεία του σχεδίου εκεχειρίας, περιλαμβανομένου του τρόπου διακυβέρνησης της Γάζας, της σύνθεσης μιας διεθνούς δύναμης που θα αναλάβει την περιοχή και των κινήσεων προς τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους, δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί.
Είκοσι μία σοροί ομήρων παραμένουν στη Γάζα, αν και κάποιες μπορεί να είναι δύσκολο να εντοπιστούν ή να ανακτηθούν λόγω της καταστροφής κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης. Μια διεθνής ειδική ομάδα έχει αναλάβει τον εντοπισμό τους.
Η συμφωνία απαιτεί επίσης από το Ισραήλ να επιστρέψει τις σορούς 360 Παλαιστινίων. Η πρώτη ομάδα των 45 παραδόθηκε την Τρίτη και οι σοροί βρίσκονταν υπό ταυτοποίηση, σύμφωνα με τις παλαιστινιακές υγειονομικές αρχές.

ΕΙΣΟΔΟΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΟΡΙΑΚΟ ΠΕΡΑΣΜΑ
Ο πόλεμος έχει προκαλέσει ανθρωπιστική καταστροφή στη Γάζα, με σχεδόν όλους τους κατοίκους να έχουν εκτοπιστεί από τα σπίτια τους, έναν παγκόσμιο παρατηρητή λιμού να δηλώνει πως ο λιμός είναι παρών στον θύλακα, και τις υγειονομικές αρχές να έχουν καταρρεύσει.
«Η κατάστασή μας είναι απολύτως τραγική. Επιστρέψαμε στα σπίτια μας στη συνοικία αλ-Τουφάχ και διαπιστώσαμε ότι δεν υπάρχουν καθόλου σπίτια. Δεν υπάρχει καταφύγιο. Τίποτα», δήλωσε ο Μούμεν Χασανέιν στην Πόλη της Γάζας, με τέντες και πρόχειρες κατασκευές πίσω του.

Φορτηγά μεταφέρουν βοήθεια για τους Παλαιστίνιους, εν μέσω εκεχειρίας μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς στη Γάζα, στο Χαν Γιουνίς, στη νότια Λωρίδα της Γάζας, στις 14 Οκτωβρίου 2025. REUTERS/Ramadan Abed Δικαιώματα Άδειας Αγοράς

Βίντεο του Reuters έδειξε την πρώτη ομάδα φορτηγών να κινείται από την αιγυπτιακή πλευρά των συνόρων προς το πέρασμα της Ράφα τα ξημερώματα της Τετάρτης, με κάποιες νταλίκες να μεταφέρουν καύσιμα και άλλες φορτωμένες με παλέτες ανθρωπιστικής βοήθειας.
Ωστόσο, δεν ήταν σαφές αν εκείνη η φάλαγγα θα ολοκλήρωνε τη διέλευσή της στη Γάζα ως μέρος των 600 φορτηγών που επρόκειτο να εισέλθουν στον θύλακα την Τετάρτη — τον πλήρη ημερήσιο αριθμό που απαιτείται βάσει του σχεδίου εκεχειρίας. Φορτηγά βοήθειας εισήλθαν στη Γάζα και από άλλα περάσματα.
«Η ανθρωπιστική βοήθεια συνεχίζει να εισέρχεται στη Λωρίδα της Γάζας μέσω του περάσματος Κερέμ Σαλόμ και άλλων περασμάτων, μετά από επιθεώρηση ασφαλείας από το Ισραήλ», δήλωσε Ισραηλινός αξιωματούχος ασφαλείας.
Η δημόσια ραδιοτηλεόραση του Ισραήλ Kan μετέδωσε ότι η βοήθεια που θα παραδοθεί την Τετάρτη θα περιλαμβάνει τρόφιμα, ιατρικές προμήθειες, καύσιμα, αέριο μαγειρέματος και εξοπλισμό για την επισκευή κρίσιμων υποδομών.

Υπογραμμίζοντας τις πολιτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ανακωχή, ο ακροδεξιός Ισραηλινός υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, αντίπαλος του σχεδίου εκεχειρίας, δήλωσε στην πλατφόρμα X ότι η αποστολή βοήθειας ήταν «ντροπή».
«Η ναζιστική τρομοκρατία καταλαβαίνει μόνο από δύναμη, και ο μόνος τρόπος να λυθούν τα προβλήματα με αυτήν είναι να εξαλειφθεί από προσώπου γης», πρόσθεσε, κατηγορώντας τη Χαμάς για ψεύδη και καταχρήσεις σχετικά με την επιστροφή των σωμάτων των ομήρων.

Η Ράφα πρόκειται να ανοίξει για τους Παλαιστινίους κατοίκους της Γάζας που εισέρχονται ή εξέρχονται του θύλακα. Όμως όσοι περιμένουν ιατρική εκκένωση δήλωσαν στο Reuters ότι δεν είχαν ακόμη λάβει ειδοποίηση για να προετοιμαστούν για το ταξίδι.
Η Παλαιστινιακή Αρχή, η οποία κυβερνά στη Σλαβομακεδονία υπό ισραηλινή κατοχή, προετοιμάζεται να αναλάβει τη λειτουργία του περάσματος της Ράφα προς την Αίγυπτο, όπως είχε κάνει στο παρελθόν με τη βοήθεια της Ε.Ε. Το Ισραήλ έκλεισε το πέρασμα το 2007 μετά την ανάληψη της εξουσίας στη Γάζα από τη Χαμάς, αλλά αργότερα επέτρεψε ορισμένες διελεύσεις βάσει συμφωνίας με την Αίγυπτο.

ΒΙΑ ΣΤΗ ΓΑΖΑ
Πολλές άλλες παλαιστινιακές οργανώσεις που βρίσκονται στη Γάζα έχουν στηρίξει την πολυήμερη κατασταλτική επιχείρηση ασφαλείας της Χαμάς, καθώς συγκρούεται με τοπικές φυλές που προσπάθησαν να πάρουν τον έλεγχο περιοχών του θύλακα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης.
Το Λαϊκό Μέτωπο για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, μία από τις οργανώσεις που υποστηρίζουν την καταστολή της Χαμάς, χαρακτήρισε τις φυλές-στόχους ως «εστίες εγκλήματος».
Η εκεχειρία προέβλεπε ότι αρχικά η Χαμάς θα αποκαθιστούσε την τάξη στη Γάζα και ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, που διαμεσολάβησε για τη συμφωνία, ενέκρινε την καταστολή των αντίπαλων συμμοριών από τη Χαμάς, προειδοποιώντας παράλληλα ότι θα δεχθεί αεροπορικά πλήγματα αν δεν αφοπλιστεί στη συνέχεια.
Ο πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπάς καταδίκασε τις δημόσιες εκτελέσεις, μετά από βίντεο που επαληθεύτηκε από το Reuters και έδειχνε ένοπλους με καλυμμένα πρόσωπα να πυροβολούν θανάσιμα επτά δεμένους, γονατισμένους άνδρες σε δρόμο της Γάζας.

Οι ισραηλινές δυνάμεις μέσα στη Γάζα έχουν υποχωρήσει σε αυτό που η συμφωνία ανακωχής ορίζει ως «κίτρινη γραμμή» λίγο έξω από τις κύριες πόλεις. Ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατζ δήλωσε ότι θα εφαρμόσει αμέσως κάθε τιμωρία για παραβίαση αυτής της γραμμής.

Ρεπορτάζ από τους Steven Scheer και Maayan Lubell στην Ιερουσαλήμ, τον Nidal al-Mughrabi στο Κάιρο και την Olivia Le Poidevin στη Γενεύη· επιπλέον ρεπορτάζ από τους Tala Ramadan, Jana Choukeir και Ahmed Elimam στο Ντουμπάι· σύνταξη από τον Angus McDowall· επιμέλεια από τη Ros Russell.

ΑΜΕΣΗ ΑΝΑΛΥΣΗ: Τι σηματοδοτεί η «απόβαση» υπουργών του Τραμπ στην Ελλάδα

Από

anixneuseis

October 15, 2025

φωτο protagon.gr

Τρεις Αμερικανοί υπουργοί, θα επισκεφθούν τη χώρα μας το αμέσως επόμενο διάστημα…

Την αυλαία ανοίγει ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος θα συμμετάσχει στον 6ο γύρο Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ. Αρχές Νοεμβρίου, αναμένεται να φτάσει και ο υπουργός Ενέργειας, Κρις Ράιτ, για να συμμετάσχει στη συνεδρίαση του P-TECC (Partnership for Transatlantic Energy Cooperation). Παράλληλα, ο υπουργός Εσωτερικών των ΗΠΑ, Νταγκ Μπέργκαμ, ο οποίος έχει ήδη επισκεφθεί την Αθήνα, θα συμμετάσχει και αυτός στις εργασίες της P-TECC που θα προωθήσει την ενεργειακή και γεωπολιτική συνεργασία εστιάζοντας στην αντικατάσταση του ρωσικού φυσικού αερίου με αμερικανικό LNG. Υπενθυμίζεται ότι ο Ντ. Μπέργκαμ εμμέσως πλην σαφώς επιβεβαίωσε ήδη ότι οι αμερικανικοί ενεργειακοί κολοσσοί θα προχωρήσουν στην εκμετάλλευση -ή συνεκμετάλλευση(;)- υδρογονανθράκων, χωρίς απαραίτητα να υπάρξει προηγούμενη συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών. Τέλος η άφιξη της νέας Αμερικανίδας πρέσβη στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ θα συμπέσει με την «απόβαση» των Αμερικανών υπουργών και όπως έχουμε ήδη επισημάνει, έρχεται με πολύ συγκεκριμένη ατζέντα (1 , 2 και 3).

Σχεδόν ταυτόχρονα κατατίθεται νομοσχέδιο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όπου για πρώτη φορά θεσμοθετείται σε επίπεδο εκτελεστικής εξουσίας το σχήμα 3+1 (Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και ΗΠΑ) με τη σύσταση Διυπηρεσιακής Ομάδας Συνεργασίας για την Ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο. Στην ομάδα θα συμμετέχουν εκπρόσωποι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, του Υπουργείου Άμυνας και του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας, οι οποίοι θα συναντώνται δύο φορές τον χρόνο με αξιωματούχους από την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ για ζητήματα τρομοκρατίας και θαλάσσιας ασφάλειας.

Όλα αυτά σε συνδυασμό με την απρόσμενη πρόσκληση Τραμπ σε Μητσοτάκη-Χριστοδουλίδη στη Σύνοδο Κορυφής για την Ειρήνη στη Λωρίδα της Γάζας, αλλά και τη σημειολογία της παρουσίας τους δίπλα στον επευφημούμενο υπό του Αμερικανού προέδρου, Ρ. Τ. Ερντογάν, –την οποία σχολιάσαμε και αποκωδικοποιήσαμε (14/10/25)-, επιβεβαιώνεται το συμπέρασμα ότι πλησιάζει γοργά η παρέμβαση Τραμπ στα καθ’ ημάς καυτά ζητήματα (Ελληνοτουρκικά και Κυπριακό).

ΕΠΙΚΑΙΡΟΣ.-

[email protected]

Τα τουρκικά στρατιωτικά drones χάνουν την επιβλητικότητά τους

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Τα συντρίμμια του τουρκικού drone Akinci που καταρρίφθηκε στο Σουδάν. Οκτώβριος 2025. Φωτογραφία: WarNoir.

Σύμφωνα με πρόσφατο δημοσίευμα της Washington Post , οι σουδανικές δυνάμεις των ανταρτών κατέρριψαν τουλάχιστον τρία προηγμένα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), συμπεριλαμβανομένων των Akinci και Bayraktar TB2, μεταξύ Αυγούστου και Σεπτεμβρίου.

Το τελευταίο περιστατικό δείχνει ότι οι δυνάμεις των ανταρτών στο Σουδάν έχουν καταρρίψει τέσσερα τουρκικά drones τους τελευταίους δύο μήνες των κυβερνητικών δυνάμεων.

Επιπλέον, παρά το χαμηλό βιοτικό επίπεδο του σουδανικού λαού, η χώρα έχει εισέλθει στην εποχή του πολέμου με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, με και τις δύο πλευρές να χρησιμοποιούν προηγμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη στον εμφύλιο πόλεμό τους.

Οι περισσότερες μεταφορές όπλων γίνονται διακριτικά και μέσω τρίτων, και δεν υπάρχουν επίσημες επιβεβαιώσεις.

Ωστόσο, σύμφωνα με αναφορές και αναλυτές άμυνας, οι κυβερνητικές δυνάμεις με επικεφαλής τον Σουδανικό Στρατό χρησιμοποιούν κυρίως τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και επίγεια συστήματα, ενώ οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης με επικεφαλής τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης (RSF) χρησιμοποιούν κυρίως κινεζικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Σύμφωνα, επίσης, με ορισμένες αναφορές, τα ΗΑΕ αγόρασαν και προμήθευσαν κινεζικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη στις αντάρτικες δυνάμεις των RSF. Ωστόσο, τα ΗΑΕ έχουν απορρίψει αυτούς τους ισχυρισμούς.

Πόλεμος με μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη φτωχότερη χώρα του κόσμου

Σύμφωνα με το περιοδικό Global Finance , τόσο το Σουδάν όσο και το Νότιο Σουδάν (που αποσχίστηκε από το Σουδάν το 2011) συγκαταλέγονται στις φτωχότερες χώρες του κόσμου.

Το ΔΝΤ , το 2025, καταγράφει το μέσο ΑΕΠ κατά κεφαλήν στο Νότιο Σουδάν ήταν 716 δολάρια ΗΠΑ, ενώ στο Σουδάν ήταν 2.335 δολάρια ΗΠΑ. Για να γίνει κατανοητό, το μέσο ΑΕΠ κατά κεφαλήν στη Σαουδική Αραβία, η οποία βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το Σουδάν στην Ερυθρά Θάλασσα, ήταν περίπου 62.000 δολάρια ΗΠΑ.

Στην Τουρκία, η οποία προμηθεύει τα προηγμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη της στις κυβερνητικές δυνάμεις του Σουδάν, το μέσο ΑΕΠ κατά κεφαλήν το 2025, σύμφωνα με το ΔΝΤ, ήταν 42.450 δολάρια ΗΠΑ.

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, η Τουρκία έχει προμηθεύσει τις Ένοπλες Δυνάμεις του Σουδάν με μη επανδρωμένα αεροσκάφη TB2 και Akinci, καθώς και συστήματα ελέγχου εδάφους μέσω μεσαζόντων.

Ο ΟΗΕ εκτίμησε την αξία των μεταφορών σε περίπου 120 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ.

Τα ΗΑΕ, τα οποία, σύμφωνα με ορισμένες ανεπιβεβαίωτες αναφορές, αγοράζουν όπλα για τις δυνάμεις των ανταρτών, έχουν μέσο κατά κεφαλήν ΑΕΠ 81.680 δολαρίων ΗΠΑ.

Η Κίνα, της οποίας τα συστήματα αεράμυνας και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη χρησιμοποιούνται από τις δυνάμεις των ανταρτών, έχει μέσο κατά κεφαλήν ΑΕΠ 28.980 δολαρίων ΗΠΑ.

Παρά την ακραία φτώχεια του σουδανικού λαού, και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν προηγμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Ενώ οι κυβερνητικές δυνάμεις χρησιμοποιούν προηγμένα drones Akinci και Bayraktar TB2 για περισσότερο από ένα χρόνο, οι τελευταίες αναφορές υποδηλώνουν ότι ορισμένα από αυτά τα drones εκτοξεύονται από την Αίγυπτο. Ανεξάρτητες πηγές υποδηλώνουν ότι οι δορυφορικές εικόνες φαίνεται να δείχνουν τουρκικής κατασκευής drones Akinci να βρίσκονται στο αεροδρόμιο East Oweinat στη νοτιοδυτική Αίγυπτο, κοντά στα σύνορα με το Σουδάν.

Η VanguardNGR, με έδρα τη Νιγηρία, δημοσίευσε για πρώτη φορά τα ευρήματα, τα οποία υποδηλώνουν ότι διασυνοριακές επιχειρήσεις εναντίον των σουδανικών επαναστατικών δυνάμεων διεξάγονται μέσω της Αιγύπτου.

Οι αναφορές έρχονται εν μέσω αυξανόμενης ανησυχίας για τη διεθνή εμπλοκή στον εμφύλιο πόλεμο του Σουδάν, παρά το εμπάργκο όπλων που έχει εγκριθεί από τον ΟΗΕ στο Νταρφούρ από τον Οκτώβριο του 2024.

Τα τουρκικά drones χάνουν την ισχύ τους;

Οι επανειλημμένες καταρρίψεις των προηγμένων τουρκικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών έχουν εγείρει ένα άλλο ερώτημα: μήπως τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη χάνουν την ορμή τους;

Τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη ήταν ο καθοριστικός παράγοντας στη νίκη του Αζερμπαϊτζάν επί της Αρμενίας στην περιοχή του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2020 και το 2023.

Επιπλέον, τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην αντεπίθεση της Ουκρανίας εναντίον των ρωσικών δυνάμεων το 2022 και στις αρχές του 2023.

Η επιτυχία αυτών των drones στην μάχη βοήθησε την Τουρκία να εδραιωθεί ως σημαντικός παράγοντας στην παγκόσμια αγορά μαχητικών drones.

Νέα παράδοση Akinci Drones στο Αζερμπαϊτζάν

Το TB2 έχει εξαχθεί σε πάνω από 34 χώρες, αποφέροντας σημαντικά έσοδα

Το 2023, η Baykar προήλθε από το 90% των εσόδων της από τις διεθνείς αγορές, με τις εξαγωγές να φτάνουν τα 1,8 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ, από 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ το 2022, συμβάλλοντας έτσι στις συνολικές αμυντικές εξαγωγές της Τουρκίας.

Στην ανταγωνιστική αγορά μαχητικών και ISR drones, η Τουρκία έχει αναδειχθεί σε παγκόσμιο ηγέτη (μερίδιο 65%), ξεπερνώντας σημαντικά τους παραδοσιακούς ηγέτες στις εξαγωγές όπλων, όπως οι ΗΠΑ (μερίδιο 8%) και η Κίνα (μερίδιο 26%).

Στην πραγματικότητα, οι εξαγωγές μη επανδρωμένων αεροσκαφών αποτελούσαν σχεδόν το ένα τρίτο των ρεκόρ εξαγωγών άμυνας της Τουρκίας ύψους 5,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ το 2023, με την Baykar να ηγείται της επίθεσης.

Ωστόσο, τα τουρκικά drones δεν είναι πλέον ανίκητα.

Drone Akinci

#Sudan 🇸🇩: “Rapid Support Forces” (#RSF) destroyed a Drone (UAV) operated by Sudanese Forces (#SAF) over Al-Fashir, North #Darfur.

📌
Seemingly RSF shot down a Baykar Bayraktar “AKINCI” HALE UCAV which was made by #Turkey (#Türkiye) 🇹🇷 and alter supplied to the SAF. pic.twitter.com/UVpZQabzkT

— RSSD (@DaNiDel94594165) July 13, 2025

Ακόμη και στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας, τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη δεν ήταν τόσο αποτελεσματικά από τη στιγμή που ο ρωσικός στρατός ανέπτυξε ηλεκτρονικά αντίμετρα εναντίον τους.

Στον πόλεμο Ινδίας-Πακιστάν τον Μάιο του τρέχοντος έτους, πολλά τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη, όπως τα καμικάζι Asisguard Songar και Byker YIHA III, καταρρίφθηκαν από την Ινδία.

Τον τελευταίο καιρό, ακόμη και αντάρτικες δυνάμεις, όπως οι μαχητές του Λιβυκού Εθνικού Στρατού (LNA) στη Λιβύη, οι Κούρδοι μαχητές στο Ιράκ και τη Συρία και οι δυνάμεις των RSF στο Σουδάν, έχουν αναπτύξει αποτελεσματικά αντίμετρα κατά των τουρκικών drones.

“Καταρρίφθηκαν τουλάχιστον έξι drone Akinci”

Σύμφωνα με δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης και ισχυρισμούς των ανταρτών, τουλάχιστον έξι μη επανδρωμένα αεροσκάφη Akinci που χρησιμοποιούνται από τις σουδανικές κυβερνητικές δυνάμεις έχουν καταρριφθεί από τις δυνάμεις των RSF από τον Ιούνιο του τρέχοντος έτους.

Το Bayraktar Akinci είναι ένα τουρκικό drone μεγάλου υψομέτρου και μεγάλης αντοχής (HALE) που αναπτύχθηκε από την Baykar. Αυτό το drone είναι ικανό να μεταφέρει μια ποικιλία όπλων, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων ακριβείας, κατευθυνόμενων βομβών και πυραύλων κρουζ.

Οι δυνάμεις των ανταρτών στο Σουδάν έχουν επίσης δημοσιεύσει φωτογραφίες και βίντεο από αυτούς τους πυροβολισμούς σε επανειλημμένες περιπτώσεις για να υποστηρίξουν τους ισχυρισμούς τους.

Στο τελευταίο περιστατικό, οι αναλυτές υποδηλώνουν ότι ένας κινεζικός αντιαεροπορικός πύραυλος κατέρριψε το drone.

Αξίζει να σημειωθεί ότι νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ερευνητικοί δημοσιογράφοι από την έκδοση του Τσαντ TchadOne ανέφεραν ότι η Κίνα, με χρηματοδότηση από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, μεταβίβασε το σύστημα αεράμυνας μικρής εμβέλειας FB 10-A στην σουδανική ανταρτική ομάδα «Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης». Το Τσαντ λειτούργησε ως αγωγός για την παράκαμψη του εμπάργκο όπλων.

Σύμφωνα με την έκθεση, τον Φεβρουάριο του 2025, η Πολεμική Αεροπορία του Τσαντ υπέγραψε επιστολή προθέσεων για την αγορά του πυραυλικού συστήματος FB-10-A από μια μεγάλη κινεζική κρατική εταιρεία.

«Μόλις παραδοθούν, τα συστήματα εξαφανίστηκαν από το απόθεμα του στρατού και αργότερα «εμφανίστηκαν» στο Σουδάν – παραβιάζοντας κατάφωρα το διεθνές εμπάργκο όπλων», ανέφερε η έκθεση.

Sudan 🇸🇩: Picture showing a chinese made Wolves Team anti-drone jammer system mounted on a Toyota pick-up of the Rapid Support Forces. pic.twitter.com/N2pprHonb2

— Hammer Of War (@HammerOfWar5) October 6, 2025

Σύμφωνα με λογαριασμούς της Open Source Intelligence, οι σουδανικές δυνάμεις των ανταρτών φέρονται επίσης να χρησιμοποιούν κινεζικά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου στα οχήματα εκτός δρόμου.

Οι σουδανικές δυνάμεις των ανταρτών χρησιμοποιούν επίσης κινεζικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη για να χτυπήσουν θέσεις των κυβερνητικών δυνάμεων.

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας , οι δυνάμεις των RSF χρησιμοποιούν μη επανδρωμένα αεροσκάφη κινεζικής κατασκευής, τα οποία αγοράζονται και παρέχονται από τα ΗΑΕ, για να χτυπήσουν τις κυβερνητικές δυνάμεις.

«Μια νέα έρευνα της Διεθνούς Αμνηστίας αποκάλυψε ότι εξελιγμένα κινεζικά όπλα, που παρέχονται από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ), χρησιμοποιούνται από την Πολιτοφυλακή Ταχείας Υποστήριξης (Janjaweed) στο Σουδάν, κατά παράβαση του εμπάργκο όπλων των Ηνωμένων Εθνών στο Νταρφούρ», αναφέρει η έκθεση.

Χάρη σε αυτά τα κινεζικά drones και συστήματα αεράμυνας, οι Σουδανοί αντάρτες έχουν μειώσει το χάσμα με τις κυβερνητικές δυνάμεις όσον αφορά την εναέρια υπεροχή.

Αυτές οι εξελίξεις υποδηλώνουν ότι τουρκικά και κινεζικά όπλα, συμπεριλαμβανομένων των μαχητικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ανταγωνίζονται το ένα το άλλο στο Σουδάν.

Είναι ενδιαφέρον ότι η Τουρκία και η Κίνα είναι οι δύο μεγαλύτεροι παίκτες στην παγκόσμια αγορά εξαγωγών μαχητικών drones.

Πολλές χώρες σε όλο τον κόσμο θα παρακολουθήσουν με ενδιαφέρον την έκβαση αυτού του διαγωνισμού κινεζικών εναντίον τουρκικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών στο Σουδάν.

Eurasian Times

—

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ – Echedoros.blog

Νίκος Βαρσακέλης: Κίνα – Ρωσία και τα Πανεπιστήμια

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Νίκος Χ. Βαρσακέλης

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΑΠΘ

barsak@econ.auth,gr

Όπως δείξαμε σε προηγούμενα άρθρα, η Ρωσία επί διακυβέρνησης Πούτιν έχει μείνει πίσω οικονομικά, όπως προκύπτει από την εικόνα των εξαγωγών της στις οποίες η συμμετοχή της βιομηχανίας είναι ελάχιστη. Σε μια εποχή που η τεχνολογία και η καινοτομία παίζουν καθαριστικό ρόλο στην οικονομική ανάπτυξη μιας χώρας, η Ρωσία είναι από τις αναπτυγμένες χώρες που δαπανούν τα λιγότερα σε έρευνα και ανάπτυξη (με στοιχεία του 2019) Η σύγκριση με την πορεία της Κίνας είναι συντριπτική. Και το βλέπουμε βέβαια στις αγορές μας στις οποίες δεν θα δούμε σχεδόν κανένα προϊόν τεχνολογίας προερχόμενο από την Ρωσία, ενώ υπάρχει κατακλυσμός με προϊόντα τεχνολογίας με προέλευση την Κίνα. Και δεν αναφέρομαι στα αντίγραφα, αλλά στα πρωτότυπα πλέον προϊόντα που παράγει η Κίνα. Ας δούμε λοιπόν τι έκανε η Κίνα και δεν έκανε η Ρωσία του Πούτιν.

Η οικονομική έρευνα έχει δείξει ότι βασικός παράγοντας της δημιουργίας νέας γνώσης και τεχνολογίας είναι τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα μιας χώρας. Όσο καλύτερης ποιότητας είναι τα πανεπιστήμια μιας χώρας τόσο υψηλότερου επιπέδου είναι η έρευνα και η καινοτομία που παράγει η χώρα. Να σημειώσουμε ότι το ίδιο συμβαίνει και σε επίπεδο περιφερειών και αυτό εξηγεί γιατί περιφέρειες στις οποίες είναι εγκατεστημένα καλά πανεπιστήμια είναι τεχνολογικά πιο αναπτυγμένες από περιφέρειες χωρίς καλά πανεπιστήμια. Και όπως γνωρίζουμε, το εισόδημα μιας χώρας αυξάνει όταν αυξάνει η παραγωγικότητα και η παραγωγικότητα αυξάνει όταν βελτιώνεται η τεχνολογία και δημιουργούνται καινοτομίες. Αναγκαία λοιπόν συνθήκη για τα παραπάνω είναι η ύπαρξη κάλων πανεπιστημίων.

Για να δούμε λοιπόν τι έκανε η Κίνα θα χρησιμοποιήσω την διεθνή αξιολόγηση που δημοσιεύει κάθε χρόνο το πανεπιστήμιο της Σαγκάης, από το 2003 έως σήμερα, με τίτλο Academic Ranking of World Universities (ARWU). Χρησιμοποιώ την αξιολόγηση της ARWU διότι εστιάζει κυρίως στο ερευνητικό έργο ενός πανεπιστήμιου, ενώ άλλες αξιολογήσεις λαμβάνουν υπόψη και το διδακτικό έργο, την διεθνοποίηση κλπ. Όμως για τους σκοπούς του συγκεκριμένου άρθρου, η ARWU είναι η πλέον κατάλληλη αξιολόγηση.

Η ARWU πρωτοδημοσιεύθηκε το 2003 και πριν από λίγες μέρες δημοσιεύθηκαν και τα αποτελέσματα του 2025. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται ορισμένες χώρες, μικρές και μεγάλες, όπως, πχ η Αυστρία και οι ΗΠΑ. Παρουσιάζεται ο αριθμός των πανεπιστήμιων που ήταν μέσα στα 1000 καλύτερα κατά το έτος 2003 και ο αντίστοιχος αριθμός για την τελευταία αξιολόγηση το 2025. Η πορεία των πανεπιστημίων της Κίνας είναι καταπληκτική. Το 2003, μόλις 15 πανεπιστήμια βρίσκονταν στα 1000 καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Το 2025 ο αριθμός των κινεζικών πανεπιστημίων που βρίσκονται στα 1000 καλύτερα ανήλθε στα 244, δηλαδή το ένα τέταρτο των 1000 καλυτέρων πανεπιστημίων βρίσκονται στην Κίνα! Το ίδιο συνέβη και με την Κορέα, όταν μόλις 8 βρισκόταν στα 1000 καλύτερα και το 2025 ανήλθαν στα 30. Ας λάβουμε, βέβαια, υπόψη και το μέγεθος του πληθυσμού. Οι ΗΠΑ είχαν 161 πανεπιστήμια και το 2025 είχαν 183. Η Ρωσία, από την άλλη μεριά, είχε μόλις δύο πανεπιστήμια στα 1000 καλύτερα (τα γνωστά Lonomosof και της Αγίας Πετρούπολης) και το 2025 αυξήθηκαν στα 7. Δηλαδή μόλις 7 ρωσικά πανεπιστήμια βρίσκονται στα 1000 καλύτερα. Όσα και η Πορτογαλία.

Ας δούμε όμως και πόσα πανεπιστήμια κάθε χώρας βρίσκονται στα 100 καλύτερα του κόσμου. Το 2003 κανένα κινέζικο πανεπιστήμιο δεν βρισκόταν στα 100 καλύτερα του κόσμου. Το 2025 15 κινεζικά πανεπιστήμια βρίσκονται στα 100 καλύτερα. Παρατηρούμε ότι σχεδόν όλες οι χώρες είδαν να αυξάνει ο αριθμός των πανεπιστημίων τους που βρίσκονται στα 100 καλύτερα πλην των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας. Και η Ρωσία; Κανένα Ρωσικό πανεπιστήμιο δεν βρίσκεται στα 100 καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Ακόμη και το φημισμένο Lomonosof κατάφερε η Ρωσία να το υποβαθμίσει.

Η ποιότητα λοιπόν των πανεπιστημίων της Κίνας αντικατοπτρίζεται και στην ερευνητική έντασή της και την δημιουργία τεχνολογίας και καινοτομίας. Πώς όμως τα πανεπιστήμια της Κίνας έφτασαν εκεί που έφτασαν; Ήταν αποτέλεσμα πολιτικής. Όπως και η Ιαπωνία και η Κορέα παλαιότερα έτσι και η Κίνα αντιλήφθηκε ότι εάν δεν παράγει δική της τεχνολογία και καινοτομία θα είναι πάντα αντιγραφέας και θα είναι πάντα ακόλουθος. Πως λοιπόν θα παράγει τεχνολογία; Αναβαθμίζοντας και αναπτύσσοντας τα πανεπιστήμια της. Έτσι η πολιτική της Κίνας, από το 2000, στόχευσε μέσω της χρηματοδότησης, των υποτροφιών για σπουδές σε καλά πανεπιστήμια της δύσης και επιστροφή στην Κίνα, στην ανάπτυξη των πανεπιστημίων της . Έτσι σε μια 25ετία είχαν το αποτέλεσμα που βλέπουμε. Αντίθετα, η διακυβέρνηση Πούτιν, έχοντας ως βασικό οικονομικό στόχο την εκμετάλλευση μόνο των φυσικών πόρων, δεν έδωσε καμία σημασία στην ανάπτυξη των πανεπιστημίων της χώρας. Επίσης, στην Κίνα υπάρχει στενή συνεργασία μεταξύ των τεχνολογικών και βιομηχανικών κολοσσών της με τα πανεπιστήμια. Στην Ρωσία του Πούτιν τι συνεργασία να κάνουν οι εκμεταλλευτές των φυσικών πόρων, οι οποίοι ενδιαφέρονται μόνο για το «άρμεγμα της αγελάδας».

Ένας φίλος με ρώτησε πως τα κατάφερε ο Στάλιν και έφτιαξε πολύ γρήγορα την ατομική βόμβα. Η απάντηση βρίσκεται στο ότι από την δεκαετία του 1920 η ΕΣΣΔ έδωσε μεγάλη έμφαση στην δημιουργία πανεπιστημίων, τόσο πανεπιστημίων ελίτ όσο και μικρομεσαίων. Τα ελίτ πανεπιστήμια, κυρίως πολυτεχνεία, ήταν αυτά που βοήθησαν την ΕΣΣΔ να αφομοιώσει την παγκόσμια τεχνολογία γρήγορα και να δημιουργήσει και δική της τεχνολογία όπως, για παράδειγμα, η διαστημική. Με άλλα λόγια τα πολυτεχνεία που δημιουργήθηκαν επί Στάλιν ήταν αυτά που βοήθησαν στην τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη της ΕΣΣΔ. Η συνέχεια Μπρέζνιεφ ήταν η περίοδος της μετατροπής των πανεπιστημίων της χώρας σε γραφειοκρατικούς μηχανισμούς με αποτέλεσμα την στασιμότητα. Kαι στο θέμα των πανεπιστημίων, δηλαδή, η διακυβέρνηση Πούτιν θυμίζει την περίοδο Μπρέζνιεφ.

	2003		2025
	Αριθμός Πανεπιστημίων
	Στα 1000 Καλύτερα	Στα 100 Καλύτερα	Στα 1000 Καλύτερα	Στα 100 Καλύτερα
Αυστρία	4	1	10
Βέλγιο	7	1	7	2
Βραζιλία	4		18	1
Γαλλία	22	2	27	4
Γερμανία	43	5	51	4
Δανία	6	1	6	2
Ελβετία	8	3	9	5
Ηνωμένο Βασίλειο	42	9	61	8
ΗΠΑ	161	58	183	37
Ιαπωνία	36	5	29	2
Ινδία	3		15
Καναδάς	24	4	28	3
Κίνα	15		244	15
Κορέα	8		30	1
Ολλανδία	12	3	13	2
Πορτογαλία	1		7
Ρωσία	2		7
Σουηδία	10	3	14	3
Τουρκία	2		11

Ένα τουρκικό drone συνετρίβη στην οροσειρά του Καντίλ (Βίντεο)

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Ένα drone συνετρίβη κοντά σε ένα χωριό στην περιοχή Ραπερίν της Σουλεϊμανίγια.

Ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV) συνετρίβη στην αγροτική περιοχή του χωριού Πιρντεσαλί, που βρίσκεται στις παρυφές του όρους Κάντι, εντός των ορίων της διοίκησης Ραπερίν της Σουλεϊμανίγια.

Μιλώντας στο Rûdaw, ο συνδήμαρχος του δήμου Binerê Kandil, Ντιλσέρ Ιμπραήμ είπε: «Το UAV συνετρίβη σε περιοχή μεταξύ των χωριών Πιρντεσάλι και Ζαργκέλι».

Ο Ντιλσέρ Ιμπραήμ, δήλωσε τα εξής σχετικά με το θέμα:

«Το σημείο όπου συνετρίβη το drone ήταν ένας άγονο, άδειος λόφος. Εφόσον δεν υπήρχαν γρασίδι ή θάμνοι, δεν υπήρξε απώλεια ζωών ή περιουσίας».

Ο Ντιλσέρ Ιμπραήμ πρόσθεσε ότι υπήρχαν τουρκική αναγραφή στο συντριμμένο UAV, αλλά δεν είχαν καμία πληροφορία σχετικά με την προέλευσή του ή γιατί συνετρίβη.

Αν και ορισμένες τοπικές πηγές στην περιοχή ισχυρίστηκαν ότι το UAV «καταρρίφθηκε από το PKK», ο ισχυρισμός δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί από ανεξάρτητες πηγές.

Δεν έχει γίνει ακόμη καμία επίσημη δήλωση από τα εμπλεκόμενα μέρη σχετικά με το θέμα.

Το PKK, το οποίο αυτοδιαλύθηκε σε συνέδριο που πραγματοποιήθηκε τον Μάιο κατόπιν αιτήματος του φυλακισμένου ηγέτη του PKK, Αμπντουλάχ Οτσαλάν, στις 27 Φεβρουαρίου, έκαψε συμβολικά όπλα στο σπήλαιο Cesene, εντός των ορίων της επαρχίας Σουλεϊμανίγια, στις 11 Ιουλίου, σε ένδειξη υποστήριξης της διαδικασίας.

Έκτοτε δεν υπήρξε καμία δραστηριότητα UAV στην περιοχή.

Rûdaw

—

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ – Echedoros.blog

Πώς οι ξένοι εντολοδόχοι του ιρανικού καθεστώτος καταστέλλουν Ιρανούς διαδηλωτές

Από

anixneuseis

October 15, 2025

13 Οκτωβρίου 2025 | FDD’s Long War Journal

Τζανατάν Σάγιεχ | Αναλυτής Έρευνας

Μέλος των Δυνάμεων Λαϊκής Κινητοποίησης του Ιράκ (PMF) στις 22 Ιουνίου 2025. (AHMAD AL-RUBAYE/AFP μέσω Getty Images)

Δεν αποτελεί μυστικό ότι η Ισλαμική Δημοκρατία εδώ και καιρό χρηματοδοτεί ομάδες-εντολοδόχους στο εξωτερικό, όμως πολύ λιγότερα είναι γνωστά για το πώς αυτά τα ίδια δίκτυα έχουν χρησιμοποιηθεί για να προστατεύσουν το καθεστώς στο εσωτερικό. Η Χεζμπολάχ του Λιβάνου, οι σιιτικές πολιτοφυλακές του Ιράκ και η Αφγανική Ταξιαρχία Φατεμιγιούν έχουν όλες παίξει ρόλο στην καταστολή αντικαθεστωτικών κινημάτων εντός του Ιράν. Πρόσφατα, αναφορές ότι αυτοί οι μαχητές παρενοχλούν Ιρανές φοιτήτριες έχουν προκαλέσει νέο κύμα λαϊκής αγανάκτησης.

Μεταξύ 6 και 11 Οκτωβρίου, κάτοικοι της επαρχίας Χαμεντάν στη δυτική πλευρά του Ιράν διαδήλωσαν έπειτα από αναφορές ότι Ιρακινοί μαχητές που σπουδάζουν στο Πανεπιστήμιο Μπου-Αλί Σινά στοχοποιούν Ιρανές φοιτήτριες για τις λεγόμενες «προσωρινές γαμήλιες συμβάσεις» — μια πρακτική επιτρεπτή από τον σιιτικό νόμο και συχνά καταχρηστικά αξιοποιούμενη από δυνάμεις συνδεδεμένες με τις ιρακινές Δυνάμεις Λαϊκής Κινητοποίησης (PMF) για σεξουαλική εκμετάλλευση γυναικών και παιδιών.

Ως απάντηση στην οργή, ο Ιρανός Αναπληρωτής Υπουργός Εσωτερικών Αλί Ακμπάρ Πουρτζαμσιντιάν ισχυρίστηκε ότι περίπου 80.000 Ιρακινοί υπήκοοι σπουδάζουν τον «πολιτισμό της [Ισλαμικής] Επανάστασης» σε ιρανικά πανεπιστήμια. Στο πλαίσιο του δόγματος εξαγωγής της Επανάστασης του 1979, το καθεστώς στρατολογεί πολλούς από τους ξένους εντολοδόχους του για ιδεολογική εκπαίδευση εντός του Ιράν. Με πρόσχημα την ιδιότητα του «φοιτητή», αυτοί οι άνδρες είναι στην πραγματικότητα πιστοί της Ισλαμικής Δημοκρατίας, οι περισσότεροι με στρατιωτικό υπόβαθρο.

Ένας ακόμη μεγαλύτερος προβληματισμός για αυτούς τους ξένους μαχητές που σταθμεύουν στο Ιράν είναι η χρήση τους κατά περιόδους εσωτερικών ταραχών για την καταστολή της αντίστασης — μια πρακτική που αναφέρθηκε για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια του κύματος διαδηλώσεων του 2009. Επίκεντρο ήταν κυρίως η Τεχεράνη· οι διαδηλώσεις του 2009, γνωστές ως «Πράσινο Κίνημα», αποτέλεσαν μία από τις πρώτες μεγάλες αντικαθεστωτικές εξεγέρσεις στη σύγχρονη ιστορία. Πολλές αναφορές τότε περιέγραφαν τη συμμετοχή ξένων εντολοδόχων στην καταστολή, με το γερμανικό Der Spiegel να γράφει ότι περίπου 5.000 μαχητές της Χεζμπολάχ του Λιβάνου αναπτύχθηκαν για να συνδράμουν στις κατασταλτικές επιχειρήσεις. Το καθεστώς αργότερα κυκλοφόρησε ένα κρατικό ντοκιμαντέρ επιχειρώντας να αποδομήσει αυτές τις αναφορές. Ωστόσο, η εκτεταμένη προπαγανδιστική εκστρατεία για να διαψευστούν οι καταγγελίες δεν έκανε παρά να ενισχύσει τις υποψίες ότι ήταν αληθινές.

Μέχρι το 2019, η στρατηγική χρήσης ξένων εντολοδόχων στο εσωτερικό δεν ήταν πλέον κρυφή. Όταν πλημμύρες έπληξαν τμήματα του Ιράν εκείνο το έτος, η πρώτη αντίδραση του καθεστώτος δεν ήταν η παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, αλλά η ανάπτυξη ξένων πολιτοφυλακών στις περιοχές που επλήγησαν περισσότερο — υποτίθεται για να διατηρήσουν την τάξη, στην πράξη όμως για να αποτρέψουν την αντίσταση. Στην επαρχία Χουζεστάν, που αποτελεί μακροχρόνιο επίκεντρο εντάσεων στα σύνορα με το Ιράκ, αναπτύχθηκαν μέλη των Δυνάμεων Λαϊκής Κινητοποίησης του Ιράκ (PMF) και της Αφγανικής Ταξιαρχίας Φατεμιγιούν, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων της Χαρακάτ αλ Νουτζάμπα, οργάνωσης που έχει χαρακτηριστεί τρομοκρατική από τις ΗΠΑ. Καραβάνια ενόπλων μαχητών περιπολούσαν τις πληγείσες από τις πλημμύρες πόλεις και έμοιαζαν περισσότερο με δυνάμεις κατοχής παρά με διασώστες. Οι ντόπιοι περιέγραψαν την επίδειξη δύναμης ως εσκεμμένο εκφοβισμό, ιδίως αφού μονάδες ασφαλείας πυροβόλησαν και σκότωσαν έναν τοπικό αντιφρονούντα εν μέσω του χάους.

Ο Μούσα Γκαζανφαραμπαντί, τότε επικεφαλής του Επαναστατικού Δικαστηρίου της Τεχεράνης, εξέδωσε μια ρητή, επίσημη απειλή το 2019, δηλώνοντας: «Αν δεν στηρίξουμε την [Ισλαμική] Επανάσταση, θα έρθουν να την στηρίξουν οι Ιρακινοί Χασντ αλ Σαάμπι, οι Αφγανοί Φατεμιγιούν, οι Πακιστανοί Ζεϊναμπιγιούν και οι Υεμενίτες Χούθι».

Ξένοι μαχητές αναπτύχθηκαν ξανά κατά τη διάρκεια των πανεθνικών διαδηλώσεων του 2022 στο Ιράν, γνωστών ως κίνημα «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία». Εκείνο το έτος, η εφημερίδα The Jerusalem Post ανέφερε ότι μέλη της Χεζμπολάχ και των παραστρατιωτικών δυνάμεων Χασντ αλ Σαάμπι του Ιράκ συνδράμουν τη ιρανική παραστρατιωτική πολιτοφυλακή Μπασίτζ στην καταστολή των διαδηλώσεων, επικαλούμενη μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων για «άντρες με πολιτικά, που μιλούσαν αραβικά με λιβανέζικη προφορά» και καταστέλλουν τις διαμαρτυρίες σε πολλές πόλεις — εικόνες που θύμιζαν ανάλογες αναφορές του 2009. Ομοίως, το με έδρα το Λονδίνο Iran International ανέφερε ότι περίπου 150 μαχητές των Χασντ αλ Σαάμπι και της Καταΐμπ Χεζμπολάχ, ηλικίας 25 έως 30 ετών και ντυμένοι με ειδικές στολές και μαύρες τσάντες, είχαν εισέλθει στο Ιράν για να βοηθήσουν στην καταστολή των ταραχών.

Ο Τζανατάν Σάγιεχ είναι αναλυτής έρευνας στο Foundation for Defense of Democracies με εξειδίκευση στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν και την περιφερειακή κακόβουλη επιρροή της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

πηγή: FDD Foundation for Defence of Democracies

Ελληνας πρέσβης: Ο Πάιατ με έδιωξε από το Κίεβο

Από

anixneuseis

October 15, 2025

14 Οκτωβρίου 2025

Ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα, Τζέφρι Πάιατ, το 2022, οπότε ξέσπασε ο πόλεμος στην Ουκρανία, αποφάσισε να «κλείσει» την ελληνική πρεσβεία στο Κίεβο. Αυτό υποστηρίζει ο τότε πρέσβης της Ελλάδας στην ουκρανική πρωτεύουσα, Βασίλης Μπορνόβας.

Εάν ισχύουν οι ισχυρισμοί του διπλωμάτη, ο οποίος, ούτε λίγο ούτε πολύ, λέγει ότι την απόφαση δεν την πήρε η ελληνική κυβέρνηση, αλλά η αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα, το μέγαρο Μαξίμου και ο τότε υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Δένδιας, έχουν υποπέσει σε βαρύτατο ολίσθημα, υπακούοντας τις ντιρεκτίβες του ξένου παράγοντα.

Πόσο μάλλον, όταν στην Ουκρανία υπήρχε – και εξακολουθεί να υφίσταται – πολυπληθέστατη ελληνική Ομογένεια. Και στη σημερινή Ουκρανία και στα εδάφη που πέρασαν υπό ρωσικό έλεγχο. Παρεμπιπτόντως, ο Β. Μπορνόβας ανοικτά καταγγέλλει ότι η ελληνική κυβέρνηση είχε εγκαταλείψει τους Ελληνες ομογενείς πολύ πριν την έκρηξη του πολέμου, φτάνοντας στο σημείο να έχει αποσύρει τον πρόξενό μας στη Μαριούπολη.

Να σημειωθεί πως η αποχώρηση του πρέσβη και του εναπομείναντος προσωπικού της ελληνικής πρεσβείας στο Κίεβο, είχε αποδοθεί τότε σε «αίτημα» του Ελληνα πρέσβη. Εμμέσως πλην σαφώς, δηλαδή, επέρριπταν το κλείσιμο της πρεσβείας σε αυτόν και όχι σε απόφαση της Αθήνας. Τώρα, ο ίδιος υποστηρίζει ότι κάθε άλλο παρά έτσι έγινε.

Ειδικότερα, σε έναν «επεισοδιακό» διάλογο που έγινε στο Χ (twitter), ο Β. Μπορνόβας ανέφερε ότι «ο κ. Πάγιατ επέμεινε … ο κ. Πάγιατ δεν αστειευόταν». Αφορμή για την διαδικτυακή συζήτηση ήταν ειρωνική αιχμή που άφησε σε βάρος του η γνωστή για τις συχνές φιλοκυβερνητικές απόψεις της, άλλοτε αντιπρόεδρος του ομίλου Ιντρακόμ και με εμφανώς φιλικά αισθήματα υπέρ της αμερικανικής πρεσβείας, Νίκη Τζαβέλα.

«Είστε ο Πρέσβης μας στο Κίεβο που έφυγε πρώτος – πρώτος μόλις άρχισε η εισβολή των Ρώσων στην Ουκρανία; Διερωτώμαι μέρες τώρα…», του έγραψε.

Και ακολούθησε ο εξής διάλογος:

Β. Μπορνόβας: Μη μου τα χαλάτε! Πρώτοι έφυγαν Αμερικανοί, Βρετανοί, Καναδοί, Αυστραλοί. Ενα μήνα πριν! Μετά το επιτόπιο προσωπικό μου με τα 800 ευρώ που έπαιρναν. Μετά οι περισσότεροι των συναδέλφων μου της ΕΕ. Βεβαίως, ο κ. Πάγιατ επέμεινε, αλλά ζήτησα επισήμως άδεια και ανεχώρησα με όσους μου είχαν απομείνει.

Τα υπόλοιπα που θα μπορούσα να σας στείλω, είναι απολύτως γαργαλιστικά και ξεκαρδιστικά. Παρεπιμπτόντως, από πολέμους είχα πείρα. Ο Λίβανος και η Αλβανία υπήρξαν μεγάλα σχολεία. Α! Ξέχασα! Έφτιαξα και το Σισμανόγλειο στην Πόλη. Με 250000 επισκέπτες τον λίγο χρόνο που έκατσα.

Ν. Τζαβέλα: Μα τόσο μπαρουτοκαπνισμένος και φύγατε; Κατανοητό, αυτή την φορά έρχονταν οι Ρώσοι, και αυτοί δεν αστειεύονται, λαός σε ημιάγρια κατάσταση.

Β. Μπορνόβας: Πολύπλοκον… Ηταν η μοναδική φορά που η ΕΕ επέμεινε να παραμείνουν πρεσβείες της σε εμπόλεμη περιοχή. Αλλά το ξαναλέω… ο κος Πάγιατ δεν αστειευόταν. Άλλωστε τους γνωρίζετε άριστα τους Αμερικανούς και την πρεσβεία…

Ν. Τζαβέλα: Βέβαια, τους γνωρίζω άριστα, καθώς και την Πρεσβεία, αλλά μεταφέρω την ευρύτερη εντύπωση που δώσαμε ως χώρα μέσω υμών. Όταν μάλιστα, είμασταν χώρα με μεγάλο αριθμό αποδήμων Ελλήνων στην Ουκρανία, και κρινόταν και η τύχη της Μαριούπολης. Λογικά, ήταν πεδίο δόξας λαμπρό για έναν έμπειρο διπλωμάτη. Μακάρι να είχαμε όλοι αυτή την ευκαιρία, στην πρώτη γραμμή της μάχης για την διασπορά μας. Δεν συμφωνείτε;

*Το ελληνικό προξενείο στη Μαριούπολη, αφότου η πόλη πέρασε υπό ρωσικό έλεγχο*

Β. Μπορνόβας: Ενα μήνα πριν βρισκόμουν στα χωριά της Μαριούπολης. Και 6 μήνες πριν. Διαπιστώνοντας ότι επί δεκαετίες τους κοροϊδεύαμε ασύστολα. Ενα χρόνο πριν από τον πόλεμο, ο κ. Δένδιας είχε αποσύρει τον πρόξενο από την Μαριούπολη. Έκανα και τον πρόξενο, ταξιδεύοντας με δικά μου έξοδα.

Δεν αντικαταστάθηκε ο πρόξενος για να μην γνωρίζει η Αθήνα – σκόπιμα- το τι γινόταν στην Μαριούπολη. Και μια και το ξανά ζεσταίνουμε το θέμα, καλό θα ήταν επιτέλους να γράψω μια καλή μονογραφία για το τι και το πως».

Να σημειωθεί πως στις 25 Φεβρουαρίου 2022, σε ανακοίνωσή του, το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε πως, «λόγω της ραγδαίας επιδείνωσης της κατάστασης ασφαλείας στο Κίεβο, ο Πρέσβης της Ελλάδας ζήτησε και έλαβε την έγκριση να αποχωρήσει άμεσα από την πόλη».

Ωστόσο, μια ημέρα πριν, στις 24 – 2 – 2022, ο Ν. Δένδιας συνέχαιρε τους Ελληνες διπλωμάτες για «τον επαγγελματισμό τους» και τους συνέχαιρε (!). Δήλωνε χαρακτηριστικά ότι συνεκάλεσε «άμεσα σύσκεψη της Ειδικής Μονάδας Διαχείρισης Κρίσεων, για να εξετάσουμε τα μέτρα τα οποία πρέπει να ληφθούν για την προστασία των συμπατριωτών μας, δηλαδή των Ελλήνων πολιτών, που βρίσκονται στην Ουκρανία, καθώς και της πολυπληθούς ομογένειας που έχουμε εκεί. Κατά τη σύσκεψη, υπήρξε τηλεδιάσκεψη με τον Πρέσβη μας στο Κίεβο και με τους Προξένους μας στη Μαριούπολη και στην Οδησσό. Θα ήθελα με την ευκαιρία αυτή να επαινέσω τον επαγγελματισμό τους και να τους ευχαριστήσω θερμά για τις υπηρεσίες τους εν μέσω κρίσης. Θέλω να θυμίσω ότι η Ελλάδα είναι μια από τις χώρες που διατηρεί τις διπλωματικές της αποστολές στην Ουκρανία».

Τι πραγματικά συνέβη και απομακρύνθηκε η πρεσβεία μας από το Κίεβο; Το ερώτημα που υπάρχει από το 2022, παραμένει αναπάντητο από τα αρμόδια κυβερνητικά στελέχη.

neostrategy.gr

Ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ο Μέγας Αλέξανδρος της εποχής μας

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Όπως ο Αλέξανδρος έσωσε τους Εβραίους, έτσι και ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ένας Σωτήρας του Ισραήλ

Πρόεδρος Ντόναλντ Τζ. Τραμπ
(φωτογραφία: Ευγενική παραχώρηση)
Του ΕΝΤΟΥΑΡΝΤ ΣΙΦΡΙΝ
12 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2025, 18:24

Ο Αλέξανδρος είναι το μοναδικό όνομα μη εβραϊκής προέλευσης που έχει γίνει αποδεκτό από τους Εβραίους. Ο Αλέξανδρος νίκησε τους Πέρσες (σημερινό Ιράν) και κατέκτησε την Ιουδαία. Αντιμετώπισε τον Ιουδαϊσμό και τους Εβραίους σοφούς με μεγάλο σεβασμό.

Προς τιμήν του, ο Αρχιερέας Σίμων ο Δίκαιος (Shimon HaTzaddik) διέταξε όλα τα αρσενικά παιδιά ιερέων που γεννήθηκαν εκείνο το έτος να φέρουν το όνομα Αλέξανδρος. Και όπως ο Αλέξανδρος έσωσε τους Εβραίους, έτσι και ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ένας Σωτήρας του Ισραήλ. Επομένως, από εδώ και στο εξής, το όνομα Ντόναλντ πρέπει να αναγνωρίζεται ως εβραϊκό όνομα.

Με βαθιά εκτίμηση, ο εβραϊκός λαός ευχαριστεί τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τζ. Τραμπ για την αταλάντευτη αφοσίωση και αποφασιστική του δράση για την απελευθέρωση των ομήρων που κρατούνταν στη Γάζα.

jpost.com

Le Monde: Μπερδεμένοι με την πολιτική στη Γαλλία; Οι απαντήσεις μας σε ερωτήματα που φοβόσασταν να κάνετε

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Ο Γάλλος πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκόρνυ (αριστερά) συνομιλεί με τον υπουργό Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό, μετά την υποβολή της γενικής πολιτικής του δήλωσης προς τους βουλευτές στην Εθνική Συνέλευση, στο Παρίσι, στις 14 Οκτωβρίου 2025. THOMAS SAMSON / AFP

Πώς φτάσαμε έως εδώ; Αυτή είναι μία από τις πολλές ερωτήσεις που πολλοί άνθρωποι στη Γαλλία έχουν θέσει για τη σημερινή πολιτική κρίση. Εδώ είναι μία προσπάθεια να απαντήσουμε σε 6 από αυτές.

Από τον Adel Miliani

Δημοσιεύτηκε σήμερα στις 5:00 π.μ. (Παρίσι)

Τι προκάλεσε τη σημερινή πολιτική αστάθεια;
Για να κατανοήσουμε την τρέχουσα κρίση, πρέπει να πάμε πίσω στις κοινοβουλευτικές εκλογές του Ιουνίου 2022. Λίγες μόλις εβδομάδες μετά τη σχετικά στενή του νίκη ενάντια στη ριζοσπαστική δεξιά υποψήφια Marine Le Pen στις προεδρικές εκλογές, το κόμμα του Emmanuel Macron και οι σύμμαχοί του απέτυχαν να κερδίσουν πλειοψηφία εδρών στην Assemblée Nationale.

Ως αποτέλεσμα, η πρωθυπουργός του, Elisabeth Borne, έπρεπε να κυβερνήσει με τη στήριξη μόλις 43% των μελών της Βουλής, αναγκάζοντάς την να αναζητά προσωρινές συμμαχίες, κατά περίπτωση, για να περάσει νομοθετικές ρυθμίσεις. Η κατάσταση την άφησε επίσης στο έλεος των κόμματων της αντιπολίτευσης, τα οποία θα μπορούσαν να ανατρέψουν την κυβέρνησή της αν αρκετά από αυτά ενώνονταν υπέρ μιας μομφής. Η έλλειψη ξεκάθαρης πλειοψηφίας — παρότι είναι μάλλον σύνηθες σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες — έχει οδηγήσει σε έντορη κοινοβουλευτική αδράνεια στη Γαλλία, κυρίως λόγω της έλλειψης κουλτούρας συμβιβασμού στη χώρα.

Το δεύτερο σημείο καμπής ήρθε αφού το στρατόπεδο του Μακρόν υπέστη συντριπτική ήττα στις ευρωεκλογές του Ιουνίου 2024. Ο Μακρόν θεώρησε πως έπρεπε να δράσει για να αναζωογονήσει τη δεύτερη θητεία του και αποφάσισε να διαλύσει την Assemblée Nationale. Οι πρόωρες βουλευτικές εκλογές που ακολούθησαν οδήγησαν σε ένα οριακό προβάδισμα της αριστερής συμμαχίας Nouveau Front Populaire, σε κέρδη για το ακροδεξιό κόμμα Rassemblement National της Λεπέν και άφησαν το προεδρικό μπλοκ ακόμα πιο αποδυναμωμένο. Η Βουλή έγινε πιο διχασμένη από ποτέ, αποτελούμενη από τρία μεγάλα μπλοκ μειοψηφίας, το καθένα εκ των οποίων περιλαμβάνει ποικίλα πολιτικά κόμματα που δεν είναι πάντα ευθυγραμμισμένα μεταξύ τους. Η κατάσταση έχει καταστήσει ακόμη δυσκολότερο τον σχηματισμό σταθερής κυβέρνησης με στήριξη πλειοψηφίας βουλευτών.

Γιατί ανατράπηκε ο πρώην πρωθυπουργός Φρανσουά Μπαϊρού;
Μετά την αποτυχία του πρώην πρωθυπουργού Μισέλ Μπαρνιέ, ο οποίος απομακρύνθηκε μόλις τρεις μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Μπαϊρού διορίστηκε πρωθυπουργός στα τέλη του 2024. Από την αρχή, τόνισε τη σοβαρότητα της δημοσιονομικής κατάστασης της χώρας, παρομοιάζοντας το βουνό του δημόσιου χρέους με «ένα Ιμαλάια». Για να μειώσει το δημοσιονομικό έλλειμμα, το οποίο είχε εκτοξευθεί τα τελευταία χρόνια, στις 15 Ιουλίου πρότεινε ένα φιλόδοξο σχέδιο εξοικονόμησης 44 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό του 2026, προτείνοντας ιδίως την κατάργηση δύο δημόσιων αργιών. Τα μέτρα αυτά και οι ελλιπείς διαβουλεύσεις που ακολούθησαν προκάλεσαν σφοδρές επικρίσεις από τα κόμματα της αντιπολίτευσης και τα εργατικά συνδικάτα.

Ο Μπαϊρού αποδυναμώθηκε και, με τους πολίτες να καλούν σε πανεθνικές διαδηλώσεις στις 10 Σεπτεμβρίου, γνώριζε ότι διέτρεχε κίνδυνο να ανατραπεί μέσω πρότασης μομφής το φθινόπωρο. Προσπάθησε να προλάβει το κίνημα διαμαρτυρίας ζητώντας ψήφο εμπιστοσύνης, παρουσιάζοντάς την ως ψήφο για το εάν πρέπει ή όχι να μειωθεί το χρέος. Στις 8 Σεπτεμβρίου, έχασε αυτή την ψηφοφορία, γεγονός που τον ανάγκασε να παραιτηθεί.

Γιατί παραιτήθηκε ο πρωθυπουργός Σεμπαστιέν Λεκορνύ και μετά επέστρεψε;
Για να αντικαταστήσει τον Μπαϊρού, ο Μακρόν επέλεξε τον Λεκορνύ στις 9 Σεπτεμβρίου. Δεξιός πολιτικός από τη Νορμανδία και ένας από τους πιο πιστούς συμμάχους του Μακρόν, ο Λεκορνύ έχει υπηρετήσει σε κάθε κυβέρνηση του προέδρου από τον Ιούνιο του 2017.

Μετά από 26 ημέρες διαβουλεύσεων, ο Λεκορνύ ανακοίνωσε το πρώτο του υπουργικό συμβούλιο στις 5 Οκτωβρίου. Η σύνθεσή του προκάλεσε άμεσα επικρίσεις από όλες τις πλευρές και θεωρήθηκε ιδιαιτέρως υπερφορτωμένη με συμμάχους του Μακρόν και εκτός επαφής με την τρέχουσα ισορροπία στο Κοινοβούλιο. Ακόμη και ο συντηρητικός ηγέτης Μπρουνό Ρεταγιό, παρότι διορίστηκε υπουργός Εσωτερικών, δήλωσε ότι η κυβέρνηση δεν κατάφερε να φέρει «τη ρήξη που υποσχέθηκε» και υπαινίχθηκε ότι ο ίδιος και το κόμμα του ενδέχεται να αποχωρήσουν από την κυβέρνηση. Μόλις λίγες ώρες αργότερα, ο Λεκορνύ παραιτήθηκε, λέγοντας πως «δεν υφίστανται πλέον οι αναγκαίες συνθήκες» για να ασκήσει τα καθήκοντά του.

Κατόπιν αιτήματος του Μακρόν, συμφώνησε παρ’ όλα αυτά να διεξαγάγει νέες διαπραγματεύσεις με τα βασικά πολιτικά κόμματα — εξαιρουμένων των κομμάτων La France Insoumise (LFI, ριζοσπαστική αριστερά) και Rassemblement National (RN, ακροδεξιά) — οι οποίες οδήγησαν στον επαναδιορισμό του στη θέση του πρωθυπουργού στις 10 Οκτωβρίου.

Ποια είναι η σημερινή κατάσταση;
Η νέα κυβέρνηση Λεκορνύ, που ανακοινώθηκε στις 12 Οκτωβρίου, είναι ένα μείγμα επανατοποθετημένων υπουργών και νέων προσώπων, βασισμένη όμως στα ίδια πολιτικά κόμματα: το κόμμα του προέδρου, Renaissance· τους συμμάχους του «κεντρικού μπλοκ», Horizons και MoDem· και μέλη της δεξιάς παράταξης Les Républicains. Στόχος του πρωθυπουργού αυτή τη στιγμή είναι να αποφύγει μια πρόταση μομφής που θα τον απομάκρυνε από το αξίωμα.

Ωστόσο, η κυβέρνηση μειοψηφίας (που υποστηρίζεται από 211 βουλευτές στην Assemblée από τους 577, ήτοι 37%) δείχνει πλέον πιο εύθραυστη από ποτέ: το LR είναι διχασμένο ως προς το αν θα συμμετάσχει στην κυβέρνηση, ενώ ορισμένα κόμματα, όπως το Horizons, έχουν απειλήσει με αποχώρηση εάν οι πολιτικές του Λεκορνύ κινηθούν υπερβολικά προς τα αριστερά.

Στο μεταξύ, για να αποφύγει την ανατροπή του από τους Σοσιαλιστές, των οποίων η ψήφος είναι πλέον καθοριστική, ο Λεκορνύ έκανε παραχωρήσεις την Τρίτη 14 Οκτωβρίου, ανακοινώνοντας ότι θα παραιτηθεί από τη χρήση του Άρθρου 49.3, το οποίο επιτρέπει στην κυβέρνηση να περάσει έναν νόμο χωρίς ψηφοφορία, καθώς και ότι η αμφιλεγόμενη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού του 2023 θα ανασταλεί έως το 2027. Κατόπιν αυτών, ο σοσιαλιστής βουλευτής Λοράν Μπομέλ δήλωσε ότι τα μέλη του κόμματός του δεν θα στηρίξουν πρόταση μομφής στο προσεχές διάστημα. Παραμένει ασαφές το πώς θα αντιδράσουν τα κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού σε αυτή την κίνηση προς την αριστερά.

Ποια είναι τα κύρια σημεία τριβής;
Τρία βασικά ζητήματα διχάζουν σήμερα τα πολιτικά κόμματα:

Δημόσια οικονομικά: Υπάρχουν διαφορετικές απόψεις για το πόση προσπάθεια περικοπής δαπανών απαιτείται στον προϋπολογισμό του 2026 και για το πώς θα επιτευχθούν αυτές οι εξοικονομήσεις (είτε μέσω μείωσης των δαπανών είτε μέσω αύξησης των φόρων, με συμμετοχή πλούσιων φορολογουμένων ή συνταξιούχων κ.λπ.).

Μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού: Ο Λεκορνύ ανακοίνωσε την αναστολή της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού «έως τις προεδρικές εκλογές» του 2027, την Τρίτη 14 Οκτωβρίου. Οι Σοσιαλιστές είχαν θέσει αυτό το μέτρο ως προϋπόθεση για να μην καταψηφίσουν την κυβέρνηση Λεκορνύ. Η μεταρρύθμιση, που αύξησε σταδιακά το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης από τα 62 στα 64 έτη, είχε υιοθετηθεί το 2023, αφού εγκρίθηκε χωρίς κοινοβουλευτική ψηφοφορία, παρά τη μαζική λαϊκή αντίδραση.

Άρθρο 49.3 του Συντάγματος: Αυτό το «συνταγματικό όπλο», που έχει χρησιμοποιηθεί μαζικά από πρωθυπουργούς επί Μακρόν (26 φορές από το 2022), έχει δεχθεί έντονη κριτική από την αντιπολίτευση ως αντιδημοκρατικός τρόπος διακυβέρνησης, καθώς επιτρέπει την επιβολή νομοσχεδίου χωρίς ψηφοφορία στη Βουλή. Ενόψει των συζητήσεων για τον προϋπολογισμό του 2026, ο Λεκορνύ επανέλαβε, στη γενική του δήλωση πολιτικής, ότι δεν θα το χρησιμοποιήσει και πως θα προτιμήσει την κοινοβουλευτική συζήτηση.

Αυτές οι βαθιές διαφωνίες, οι οποίες είναι φυσιολογικές σε μια δημοκρατία, κυριαρχούν τώρα στον δημόσιο διάλογο, καθώς πολλά κόμματα τις παρουσιάζουν ως αδιαπραγμάτευτες κόκκινες γραμμές. Πέρα από θεμελιώδεις πεποιθήσεις, έχουν επίσης παίξει ρόλο και τακτικοί υπολογισμοί, καθώς τα κόμματα και οι πολιτικές προσωπικότητες προετοιμάζονται για τις επόμενες εκλογές και προσπαθούν να μην φανούν συμβιβασμένα.

Τι επιδιώκει κάθε κόμμα από την πολιτική κρίση;
Υπάρχουν σήμερα τρία βασικά σενάρια στο τραπέζι:

Ο Λεκορνύ αποφεύγει την απώλεια ψήφου εμπιστοσύνης και καταφέρνει να παραμείνει στην εξουσία, τουλάχιστον αρκετό καιρό ώστε να περάσει έναν προϋπολογισμό·
Ο Λεκορνύ ανατρέπεται, γεγονός που ωθεί τον Μακρόν να διαλύσει την Assemblée και να προκηρύξει νέες πρόωρες βουλευτικές εκλογές·
Ο Μακρόν εγκαταλείπει το Ελιζέ πριν από τη λήξη της θητείας του, είτε παραιτούμενος είτε καθαιρούμενος από το Κοινοβούλιο, και διεξάγονται πρόωρες προεδρικές εκλογές.

Ακολουθεί η στάση των διαφορετικών κομμάτων απέναντι σε αυτά τα ενδεχόμενα:

Le Monde

Γ. Μαγκριώτης: τι κρύβεται πίσω από τα προβλήματα του καλωδίου Κύπρος_Κρήτη;

Από

anixneuseis

October 15, 2025

του Γιάννη Μαγκριώτη, πρώην Υφυπουργού Εξωτερικών

Το ιστορικό: Το καλώδιο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ξεκίνησε, ως επιλογή Κύπριου επιχειρηματία, με το όνομα EuroAsia Interconnector, με στόχο να συνδέσει Ισραήλ-Κύπρο-Κρήτη-Αττική. Το πρότζεκτ εντάχθηκε στη λίστα των έργων «Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος». Ο κύπριος επιχειρηματίας έπεισε τις κυβερνήσεις Ελλάδας και Κύπρου, να συνεργαστούν για την κατασκευή του και, το 2013 υπεγράφη το μνημόνιο Ελλάδα-Κύπρος-EuroAsia Interconnector, από τους αρμόδιους υπουργούς των δυο χωρών και την εταιρεία του κύπριου επιχειρηματία. Όλες οι πλευρές ήξεραν το μεγάλο γεωπολιτικό ρίσκο, λόγω της διακηρυγμένης θέσης της Τουρκίας, ότι: «Κανένα έργο ενεργειακό στην Ανατολική Μεσόγειο δεν μπορεί να κατασκευαστεί και να λειτουργήσει, χωρίς την δική της άδεια ή την συμμετοχή». Το Ισραήλ ουσιαστικά αποχώρησε, αφού επέλεξε το πλεονάζον φυσικό αέριό του, να το διοχετεύει στην Αίγυπτο για υγροποίηση και από εκεί να το εξάγει. Για δικούς του λόγους αργότερα αποχώρησε και από το πρότζεκτ του East-Med, το οποίο ακυρώθηκε οριστικά αργότερα, με ένα Non Paper, του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ. Κάτι που στην χώρα μας ακόμη δεν το έχουμε συνειδητοποιήσει, γιατί η κυβέρνηση θέλει να συντηρεί τον μύθο της «Οραματικής ενεργειακής στρατηγικής» της.

Η ελληνική κυβέρνηση, το 2017, βλέποντας το έργο να βαλτώνει, ζήτησε τον διαχωρισμό του τμήματος Κρήτη-Αττική, για να το κατασκευάσει ως εθνικό έργο, κάτι που έγινε και πρόσφατα έχει ολοκληρωθεί, καλύπτοντας, μαζί με τις ΑΠΕ στην Κρήτη, τις ανάγκες του νησιού, εξοικονομώντας και 500 εκ. ευρώ ετησίως, που ήταν το κόστος λειτουργίας των θερμικών μονάδων στην Κρήτη, μαζί με τα «πρόστιμα ρύπων».

Έτσι, έμεινε να κατασκευαστεί ουσιαστικά, ως διασυνοριακό έργο, μόνο το τμήμα Κύπρος-Κρήτη, για το οποίο η ιδιωτική εταιρεία αξιοποίησε πόρους από το Ευρωπαϊκό Ταμείο CEF, για την διαχείριση των οποίων έγινε γνωστό ότι, ασκεί έρευνα η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.

Το έργο βάλτωσε. Το 2022 εξαγοράστηκε η εταιρείας EuroAsia Interconnector, από ΑΔΜΗΕ, πληρώνοντας 48 εκ. ευρώ και μετονομάζοντάς την, σε GreatSea Interconnector.

Ο ΑΔΜΗΕ έτρεξε το έργο, αναθέτοντας σε Ιταλικό ερευνητικό σκάφος, την έρευνα του βυθού, για την καλύτερη όδευσή του και, ανέθεσε στην Γαλλική εταιρεία Nexans την κατασκευή του καλωδίου.

Τα προβλήματα σήμερα είναι πολλά και μερικά, ίσως αξεπέραστα:

α). Τα γεωπολιτικά: Ελλάδα και Κύπρος, μάλλον θεώρησαν, ότι το έργο με Ευρωπαϊκό ενδιαφέρον και ενταγμένο σε Ευρωπαϊκό πρόγραμμα, περίπου το 1/3, του συνολικού κόστους των 1,9 δις ευρώ και, με ανάθεση σε Γαλλική εταιρεία της κατασκευής του, θα είχε την αναγκαία υποστήριξη. Αυτό όμως, δεν επιβεβαιώθηκε, όταν οι τουρκικές φρεγάτες εμπόδισαν, 300 μέτρα έξω από την αιγιαλίτιδα ζώνη της Κάσου, τις έρευνες, αν δεν έπαιρνε άδεια το ερευνητικό σκάφος από την Άγκυρα. Αποτέλεσμα να αναβληθεί επ’ αόριστων η έρευνα, να καταρρεύσει η μετοχή της Γαλλικής εταιρείας στο χρηματιστήριο του Παρισιού και ο Μακρόν απλώς να κάνει μια δήλωση για: «Το απαράδεκτο γεγονός η Τουρκία να αμφισβητεί τα κυριαρχικά δικαιώματα χωρών μελών της ΕΕ».

β). Η οικονομική βιωσιμότητα του έργου, αμφισβητείται από την Κυπριακή κυβέρνηση, αλλά και από κυπριακά κόμματα, με τους όρους που θέλει ο ΑΔΜΗΕ, θεωρώντας ότι χρεώνεται υπερβολικά η Κύπρος και οι κύπριοι καταναλωτές.

γ). Οι διαφωνίες των δυο κυβερνήσεων είναι εμφανείς, ανεξάρτητα, αν ο Έλληνας Πρωθυπουργός και ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, έχουν συναντηθεί αμέτρητες φορές και πάντα εκφράζουν δημόσια την συμφωνία τους για το έργο.

δ). Ο έλεγχος της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, είναι βέβαιο ότι δεν θα αργήσει και για την τρέχουσα περίοδο, γιατί πέραν των άλλων υπάρχει ένα ερώτημα: Πως ο ΑΔΜΗΕ, χωρίς την οριστική συμφωνία των δύο πλευρών, προχώρησε σε σημαντικές δεσμεύσεις και εκταμιεύσεις πόρων;

Το κρίσιμο συμπέρασμα, για μια ακόμη φορά είναι:

Η χώρα μας, δεν μπορεί να υλοποιήσει μονομερώς στρατηγικές ενεργειακές επιλογές στη Ανατολική Μεσόγειο, σε θαλάσσιες περιοχές, που έχουμε το δικαίωμα, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Αυτό δυστυχώς, δεν μπορεί να γίνει, ούτε με διμερείς ή και ευρύτερες περιφερειακές συνεργασίες, ακόμη και με την υποστήριξη της ΕΕ και της Γαλλίας, στην παρούσα φάση, αλλά και στον ορατό ορίζοντα. Αυτό μπορεί να γίνει μόνο με την ουσιαστική συμμετοχή και καθολική υποστήριξη των ΗΠΑ και αυτό δεν φαίνεται να υπάρχει αυτή την περίοδο, τουλάχιστον αυτό δείχνει η διοίκηση Τράμπ.

Συνεπώς, απαιτείται στο εσωτερικό ευρύτερη συνεννόηση, για τις νέες στρατηγικές επιλογές, αφήνοντας στην άκρη τις μεγάλες διακηρύξεις για εσωτερική κατανάλωση, που υπονομεύουν το κύρος της χώρας. Γεγονός επικίνδυνο για την ρευστή εποχή μας. Ίσως, τα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης πρέπει να το απαιτήσουν, σταματώντας να παρακολουθούν αμήχανα, τις αδιέξοδες επιλογές της κυβέρνησης.

Η Συμφωνία για τη Γάζα δεν είναι πολύ μεγάλη για να αποτύχει

Από

anixneuseis

October 15, 2025

Πώς η στρατιωτική κυριαρχία του Ισραήλ θα μπορούσε να υπονομεύσει την αναζήτηση της Αμερικής για περιφερειακή ειρήνη

Joost Hiltermann και Natasha Hall

FOREIGN AFFAIRS

9 Οκτωβρίου 2025

Ο JOOST HILTERMANN είναι Ειδικός Σύμβουλος για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική στο International Crisis Group. Η NATASHA HALL είναι μη μόνιμη ανώτερη συνεργάτιδα στο Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών.

Γιορτάζοντας την επικείμενη πρώτη φάση της κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα, Τελ Αβίβ, Οκτώβριος 2025 – Σιρ Τορέμ / Reuters

Με την ανακοίνωση ότι τόσο η Χαμάς όσο και το Ισραήλ έχουν υπογράψει την πρώτη φάση του σχεδίου του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη Γάζα, έχει προκύψει μια σπάνια ευκαιρία για τον τερματισμό δύο ετών τρομερής βίας. Σύμφωνα με τη συμφωνία που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ, η Χαμάς έχει υποσχεθεί να επιστρέψει όλους τους εναπομείναντες ομήρους που είχε καταλάβει το 2023, με αντάλλαγμα την απελευθέρωση σχεδόν 2.000 Παλαιστινίων κρατουμένων από το Ισραήλ και τη δέσμευση για μερική αποχώρηση των δυνάμεών του από την περιοχή. Εκτός από την σωτήρια ανακούφιση των Παλαιστινίων στη Γάζα και τις οικογένειες των ομήρων, πολλοί ελπίζουν ότι η συμφωνία θα μπορούσε να φέρει ανανεωμένη σταθερότητα στην περιοχή.

Αν η ιστορία αποτελεί κάποια ένδειξη, ωστόσο, οι προσδοκίες για μια διαρκή ειρήνη ή ακόμη και για μια βιώσιμη ανακούφιση για τους Παλαιστίνιους μπορεί κάλλιστα να απογοητευτούν. Ο Τραμπ επέστρεψε στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο 2025 με την πρόθεση να αντικαταστήσει την αποτυχημένη πολιτική του προκατόχου του στη Μέση Ανατολή, και το έπραξε με τρόπους που αποκλίνουν από τις πολιτικές της πρώτης του κυβέρνησης.

Η δεύτερη θητεία του Τραμπ ξεκίνησε εντυπωσιακά, βοηθώντας στην εξασφάλιση -ακόμα και πριν ξεκινήσει η θητεία του- μιας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα. Στους πρώτους μήνες της θητείας του, ακολούθησαν πιο τολμηρές κινήσεις, όπως το άνοιγμα ενός πρωτοφανούς άμεσου διαύλου επικοινωνίας από τις ΗΠΑ προς τη Χαμάς, η επανέναρξη των πυρηνικών διαπραγματεύσεων με το Ιράν, η επίτευξη εκεχειρίας με τους Χούθι στην Υεμένη και η άρση των κυρώσεων των ΗΠΑ στη Συρία.

Αξιωματούχοι στην Ουάσινγκτον εξέφρασαν επίσης την ελπίδα ότι θα μπορούσαν να επεκτείνουν τις Συμφωνίες του Αβραάμ, που ομαλοποιούν τις σχέσεις μεταξύ Ισραήλ και αρκετών αραβικών κρατών, στη Σαουδική Αραβία, ακόμη και στη Συρία. Κάτι τέτοιο θα προωθούσε τον μακροπρόθεσμο στόχο της διαχείρισης των εντάσεων στην περιοχή μέσω ενός συνόλου σχέσεων υπό την καθοδήγηση των ΗΠΑ, που θα επέτρεπε στις ΗΠΑ να μεταφέρουν τους στρατιωτικούς τους πόρους σε άλλα μέρη του κόσμου. Ωστόσο, η κυβέρνηση των ΗΠΑ διαπίστωσε ότι οι πολιτικές της ανατρέπονταν συνεχώς από τις ισραηλινές ενέργειες.

Τον Μάρτιο 2025, το Ισραήλ παραβίασε την εκεχειρία στη Γάζα, η οποία είχε συμφωνηθεί με τη μεσολάβηση της Ουάσινγκτον, και στη συνέχεια έπεισε την κυβέρνηση Τραμπ σε λεγόμενες ανθρωπιστικές επιχειρήσεις που παρέκαμψαν το μακροχρόνιο πλαίσιο του ΟΗΕ. Μέχρι τα τέλη της άνοιξης, ο επιδεινούμενος λιμός είχε οδηγήσει μεγαλύτερο μέρος του παλαιστινιακού πληθυσμού στη Γάζα προς τα αιγυπτιακά σύνορα, δημιουργώντας ένταση στις μακροχρόνιες ειρηνευτικές συμφωνίες του Ισραήλ με την Αίγυπτο και την Ιορδανία. Στη συνέχεια, τον Ιούνιο, το Ισραήλ υπονόμευσε τις διαπραγματεύσεις των ΗΠΑ με την Τεχεράνη, όχι μόνο βομβαρδίζοντας το Ιράν, αλλά και πείθοντας την κυβέρνηση Τραμπ να συμμετάσχει, στοχεύοντας τις κύριες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν με βόμβες που καταστρέφουν καταφύγια.

Στη Συρία, το Ισραήλ αύξησε την στρατιωτική πίεση στη νέα κυβέρνηση του [πρώην τζιχαντιστή σφαγέα] Προέδρου Άχμεντ αλ-Σάρα, ακόμη και όταν η Ουάσινγκτον της έριχνε μια ζωτικής σημασίας οικονομική και διπλωματική σανίδα σωτηρίας. Και τον Σεπτέμβριο, το Ισραήλ επιτέθηκε στο Κατάρ, έναν ζωτικό σύμμαχο των ΗΠΑ που φιλοξενεί το κύριο προωθημένο αρχηγείο της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ, την αεροπορική βάση Αλ Ουντέιντ, και έχει διαδραματίσει βασικό μεσολαβητή στις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς και σε μια σειρά από άλλες συγκρούσεις. Αυτή η απερίσκεπτη ενέργεια, η οποία τύφλωσε την κυβέρνηση των ΗΠΑ, ήταν ένας από τους κύριους καταλύτες για την δυναμική πίεση του Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα.

Τώρα, με τη συμφωνία υπό την ηγεσία των ΗΠΑ μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, μπορεί να φαίνεται ότι αυτό το μοτίβο έχει σπάσει. Ασκώντας ισχυρές πιέσεις τόσο στο Ισραήλ όσο και στη Χαμάς, ο Τραμπ κατάφερε να φέρει γρήγορα και τις δύο πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να συμφωνήσουν στην αρχική φάση ενός σχεδίου. Παρά την προφανή προτίμηση της ισραηλινής κυβέρνησης για τη συνέχιση του πολέμου, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν είχε άλλη επιλογή από το να την υπογράψει, αφού ο Τραμπ ξεκαθάρισε ότι είχε βαρεθεί την κατάσταση και ως, εκ τούτου, είχε μια «ισχυρή» συζήτηση με τον Ισραηλινό ηγέτη.

Αλλά ακόμη και αυτή η συμφωνία θα μπορούσε σύντομα να υποκύψει στους αποκλίνοντες στόχους του Ισραήλ. Για να κατευνάσει τη δεξιά του πτέρυγα και να διασφαλίσει την πολιτική του επιβίωση, ο Νετανιάχου μπορεί να μπει στον πειρασμό να ξαναρχίσει τον πόλεμο κατά της Χαμάς μόλις απελευθερωθούν οι όμηροι και να εμποδίσει για άλλη μια φορά την ουσιαστική ανθρωπιστική βοήθεια. Θα μπορούσε να επιτεθεί ξανά στο Ιράν για να αποσπάσει την προσοχή από αυτό που θα θεωρούσε ότι θα ολοκλήρωνε τη δουλειά στη Γάζα.

Η προτίμηση της ισραηλινής κυβέρνησης να χρησιμοποιεί στρατιωτική δύναμη για να κρατά τους αντιπάλους εκτός ισορροπίας, θα μπορούσε να υπονομεύσει τους στόχους των ΗΠΑ, όπως έχει παρατηρηθεί σε προηγούμενες προσπάθειες της κυβέρνησης Τραμπ στην περιοχή. Αυτή η σκληρή πορεία, με το Ισραήλ ως παράγοντα χάους και τις ΗΠΑ να ακολουθούν απρόθυμα, εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους. Σε περίπτωση που ο Νετανιάχου αποφασίσει να ακυρώσει τη συμφωνία της 9ης Οκτωβρίου με τη Χαμάς μόλις υλοποιηθούν οι αρχικοί στόχοι της ή αποτύχουν οι διαπραγματεύσεις για τη δεύτερη φάση της συμφωνίας, το Ισραήλ θα μπορούσε να σύρει τις ΗΠΑ πίσω σε έναν πόλεμο που η Ουάσινγκτον δεν επιθυμεί.

Δεν χρειάζεται να είναι έτσι. Όπως έδειξε τους πρώτους μήνες της θητείας της και τις τελευταίες εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ είναι ικανή να χαράξει τη δική της πορεία – και μάλιστα, σε ορισμένες περιπτώσεις, να χρησιμοποιήσει τη σημαντική μόχλευση που διαθέτει ο Λευκός Οίκος. Η τρέχουσα συμφωνία δείχνει ότι αυτό το είδος πίεσης μπορεί να φέρει τουλάχιστον αρχικά θετικά αποτελέσματα. Αλλά για να επιτύχουν αυτές οι προσπάθειες μακροπρόθεσμα, οι ΗΠΑ θα πρέπει να αναγνωρίσουν τον βαθμό στον οποίο τα μακροπρόθεσμα συμφέροντά τους αποκλίνουν από αυτά του Ισραήλ και πόσο συχνά η πολιτική των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή έχει υπονομευτεί από τον στενότερο σύμμαχό τους στην περιοχή. Για να σπάσουν πραγματικά αυτή τη δυναμική, οι ΗΠΑ θα πρέπει να ασκούν συνεχή πίεση στο Ισραήλ να τηρήσει μια πορεία που προωθεί την περιφερειακή σταθερότητα αντί να την υπονομεύει. Διαφορετικά, αυτή η τελευταία συμφωνία θα μπορούσε να μετατραπεί σε μια ακόμη αποτυχημένη ειρηνευτική πρωτοβουλία υπό την ηγεσία των ΗΠΑ.

ΕΚΤΟΣ ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΙΣΗΣ

Η ιδέα ότι το Ισραήλ και οι ΗΠΑ έχουν διαφορετικούς στόχους στο πλαίσιο ενός κοινού στρατηγικού παραδείγματος δεν είναι ούτε καινοφανής ούτε αμφιλεγόμενη, αλλά τα τελευταία δύο χρόνια έχει αποκαλυφθεί όσο ποτέ άλλοτε. Για δεκαετίες, η στρατηγική των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή βασιζόταν στους δύο πυλώνες της υποστήριξης του Ισραήλ και της διατήρησης της ελεύθερης ροής πετρελαίου. Παράλληλα με αυτούς τους στόχους, διαδοχικές κυβερνήσεις έχουν ορίσει μια σειρά από συσχετιζόμενους στόχους: την αποτροπή της απόκτησης όπλων μαζικής καταστροφής από τους εχθρούς, τη διατήρηση επαρκούς αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας για την αποτροπή άλλων απειλών για τα συμφέροντα των ΗΠΑ και τη διατήρηση αποτελεσματικής καταπολέμησης της τρομοκρατίας. Συνολικά, ωστόσο, από τους πολέμους των πρώτων ετών της εποχής μετά την 11η Σεπτεμβρίου, η Ουάσιγκτον έχει ευνοήσει μια σχετικά σταθερή Μέση Ανατολή στην οποία οι σύμμαχοι των ΗΠΑ εξυπηρετούν ο ένας τον άλλον, ακόμη και αν δεν διατηρούν επίσημες σχέσεις.

Τα στρατηγικά συμφέροντα του Ισραήλ, με τη σειρά τους, περιστρέφονταν γύρω από την εθνική του ασφάλεια και τη στενή συμμαχία του με τις ΗΠΑ. Διαδοχικές κυβερνήσεις των ΗΠΑ θεωρούσαν τους πολέμους του Ισραήλ ως αμυντικούς και το προμήθευαν με προηγμένα όπλα και στρατιωτική υποστήριξη, ενώ παράλληλα ασπάζονταν την ιδέα ενός παλαιστινιακού κράτους δίπλα στο Ισραήλ. Πολλοί στην Ουάσιγκτον υπέθεταν ότι οι ειρηνευτικές συμφωνίες, από τις συμφωνίες του Καμπ Ντέιβιντ του 1978 έως τη διαδικασία του Όσλο τη δεκαετία του 1990, οδηγούσαν το Ισραήλ σε γενική ευθυγράμμιση με τις ΗΠΑ. Αλλά καθ’ όλη τη διάρκεια αυτών των ετών, η Ουάσιγκτον απέτυχε να αμφισβητήσει σοβαρά τη συνεχή επέκταση των εβραϊκών οικισμών σε κατεχόμενα εδάφη από το Ισραήλ, η οποία σταδιακά απέκλειε την πιθανότητα ενός βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους. Η «ειρηνευτική διαδικασία» κάλυπτε μια αυξανόμενη απόκλιση μεταξύ των ισραηλινών και των αμερικανικών κυβερνήσεων.

Οι πολιτικές της κυβέρνησης Τραμπ έχουν ανατραπεί συνεχώς από τις ισραηλινές ενέργειες. Στην πραγματικότητα, καθώς μια δεξιά πρωτοπορία κέρδιζε σταθερά την εξουσία στο Ισραήλ, ο ορισμός των συμφερόντων της χώρας άρχισε να φαίνεται πολύ διαφορετικός από αυτό που περιγραφόταν στην επίσημη αμερικανική ρητορική. Τα κεντροαριστερά κόμματα που υποστήριζαν μια λύση δύο κρατών σχεδόν εξαφανίστηκαν και η εθνική ασφάλεια σταδιακά εξισώθηκε με την προσάρτηση τουλάχιστον της Δυτικής Όχθης – μια κίνηση που θα απέκλειε ένα κυρίαρχο παλαιστινιακό κράτος. Όταν ο Νετανιάχου σχημάτισε κυβέρνηση με ακροδεξιά κόμματα το 2022, η προσπάθεια εποικισμού ενισχύθηκε και η υπουργική εποπτεία της κατοχής ηγείται τώρα από τους εξτρεμιστές ηγέτες Μπεζαλέλ Σμότριτς και Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, για τους οποίους είναι ανάθεμα οποιαδήποτε έννοια παλαιστινιακής κυριαρχίας ή ακόμη και μακροχρόνιας παλαιστινιακής παρουσίας σε οποιοδήποτε μέρος της πρώην βρετανικής επικράτειας της Παλαιστίνης.

Παρ ‘όλα αυτά, μόλις τον Σεπτέμβριο του 2023, η κυβέρνηση Μπάιντεν θεωρούσε ότι βρισκόταν στην ίδια γραμμή με το Ισραήλ, πιστεύοντας ότι μια ισραηλινο-σαουδαραβική συμφωνία θα μπορούσε να εγκαινιάσει μια εποχή μακροχρόνιας επιδιωκόμενης σταθερότητας ελλείψει μιας δίκαιης διευθέτησης της ισραηλινο-παλαιστινιακής σύγκρουσης. Μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023, η κυβέρνηση Νετανιάχου είδε μια χρυσή ευκαιρία να θάψει την υπόθεση της παλαιστινιακής κρατικής υπόστασης. Από το 2024, επιδιώκει επίσης να επεκτείνει συνεχώς το στρατιωτικό αποτύπωμα του Ισραήλ στο Ιράν, τον Λίβανο, τη Συρία, την Υεμένη, ακόμη και στο Κατάρ. Αν και αυτός ο τυχοδιωκτισμός συχνά αποτυγχάνει απέναντι στους δηλωμένους πολιτικούς στόχους των ΗΠΑ, το Ισραήλ δεν αντιμετώπισε καμία πραγματική αντίσταση από τις κυβερνήσεις Μπάιντεν ή Τραμπ μέχρι τώρα.

ΠΕΡΙΦΡΑΞΗ ΕΞΟΥΣΙΑΣ

Τα γεγονότα μετά την 7η Οκτωβρίου 2023 αποκάλυψαν μια πολιτική απόκλιση μεταξύ Ισραήλ και ΗΠΑ που είχε διαμορφωθεί εδώ και χρόνια. Μετά την επίθεση της Χαμάς και την έντονη αντίδραση του Ισραήλ, η κυβέρνηση Μπάιντεν ήθελε ένα γρήγορο τέλος στον πόλεμο, ώστε η Σαουδική Αραβία και το Ισραήλ να μπορέσουν να προχωρήσουν στην ομαλοποίηση των σχέσεών τους. Πρότεινε μάλιστα ότι ένα τέτοιο βήμα θα μπορούσε να προσελκύσει την υποστήριξη της περιοχής. Παρά την κλιμάκωση του πολέμου στη Γάζα από το Ισραήλ, η κυβέρνηση του Προέδρου Τζο Μπάιντεν συνέχισε να πιέζει για μια συμφωνία Σαουδαράβων-Ισραηλινών πριν από το τέλος της θητείας του τον Ιανουάριο του 2025. Αλλά όσον αφορά την κοινή γνώμη στη Μέση Ανατολή και σε όλο τον κόσμο, ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν κατανόησε με μεγαλύτερη ακρίβεια τα δεδομένα. Καθώς τα ισραηλινά εγκλήματα πολέμου αυξάνονταν, κατάλαβε ότι δεν ήταν η κατάλληλη στιγμή για «ειρήνη» με το Ισραήλ.

Αλλά ούτε η ιδέα μιας διευθέτησης βρήκε αποδοχή από τον Νετανιάχου, ο οποίος χρειαζόταν τη συνέχιση του πολέμου για να μπορέσει να κατευνάσει τους ακροδεξιούς εταίρους του στον συνασπισμό του και να καθυστερήσει οποιαδήποτε δικαστική εκδίκαση για τις κατηγορίες διαφθοράς που αντιμετώπιζε. Πράγματι, οι ίδιες οι Συμφωνίες του Αβραάμ φάνηκαν να έχουν μειωμένη αξία για τον Νετανιάχου, καθώς το Ισραήλ επέδειξε τη στρατιωτική του ισχύ σε όλη την περιοχή κατά το τελευταίο έτος της κυβέρνησης και σώθηκε επανειλημμένα από τις ΗΠΑ και τις φιλικές αραβικές χώρες (που βοήθησαν να το προστατεύσουν από τις ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις). Εν τω μεταξύ, εκτός από την επιβολή κυρώσεων σε μερικούς ιδιαίτερα βίαιους εποίκους, η κυβέρνηση Μπάιντεν απέτυχε να επιβάλει σοβαρό κόστος στην ισραηλινή κυβέρνηση για την άδεια και ακόμη και την ενθάρρυνση μιας διευρυνόμενης εκστρατείας βίας των εποίκων κατά των Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη. Σε αυτό το πολιτικό κενό, το Ισραήλ οικειοποιήθηκε περισσότερη γη στη Δυτική Όχθη το 2024 από ό,τι τα προηγούμενα 20 χρόνια μαζί.

Παρά τις τολμηρές πρώτες κινήσεις της, για μεγάλο μέρος των πρώτων 8 μηνών της θητείας της, η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ αποδείχθηκε εξίσου αναποτελεσματική στην προώθηση των στόχων των ΗΠΑ για μακροπρόθεσμη ειρήνη και σταθερότητα. Παρόλο που ο Τραμπ πέτυχε κατάπαυση του πυρός στη Γάζα την πρώτη μέρα, έκανε πίσω όταν το Ισραήλ την παραβίασε έξι εβδομάδες αργότερα και στη συνέχεια έκανε ένα δώρο στην ισραηλινή ακροδεξιά προτείνοντας την ιδέα της μετατροπής της περιοχής σε «Ριβιέρα της Μεσογείου» – υποτίθεται μετά την αποχώρηση του παλαιστινιακού πληθυσμού. Και όταν το Ισραήλ ενέτεινε την εκστρατεία του στη Γάζα και επέβαλε πλήρη απαγόρευση της βοήθειας προς την περιοχή, οι ΗΠΑ δεν άσκησαν πίεση για να αποτρέψουν την εξάπλωση ενός λιμού στη Γάζα. Αντ’ αυτού, τα επιχειρηματικά συμφέροντα των ΗΠΑ και ο ισραηλινός στρατός συνεργάστηκαν για να σχηματίσουν το αμφιλεγόμενο Ανθρωπιστικό Ίδρυμα για τη Γάζα και έκλεισαν εκατοντάδες σημεία διανομής βοήθειας σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας. Μέχρι τον Αύγουστο, σχεδόν 900 άνθρωποι που αναζητούσαν τρόφιμα είχαν σκοτωθεί κοντά σε εγκαταστάσεις του GHF, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.

Ένα κτίριο στη Ντόχα, Κατάρ, που υπέστη ζημιές από την επίθεση του Ισραήλ εναντίον ηγετών της Χαμάς, Σεπτέμβριος 2025 – Ibraheem Abu Mustafa / Reuters

Το μεγαλύτερο επίτευγμα του Ισραήλ ήταν ότι έδειξε στον κόσμο ότι οι ΗΠΑ θα συναινούσαν όχι μόνο στη συνεχιζόμενη επίθεσή τους στη Γάζα, αλλά και στον επεκτεινόμενο περιφερειακό πόλεμό τους – ανεξάρτητα από το πόσο αυτές οι ενέργειες αποκλίνουν από τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα των ΗΠΑ. Πάρτε για παράδειγμα την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν. Την άνοιξη, ενώ συμμετείχε σε συνομιλίες για την τύχη του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι ήθελε μια συμφωνία. Επιπλέον, ένα σημαντικό ποσοστό της πολιτικής βάσης του προέδρου των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένου του ισχυρού δεξιού σχολιαστή Τάκερ Κάρλσον, ήταν αντίθετο σε έναν νέο πόλεμο με την Τεχεράνη.

Παρ’ όλα αυτά, ξεκινώντας μια ισραηλινή στρατιωτική εκστρατεία εναντίον του Ιράν, ο Νετανιάχου έπεισε τον Τραμπ να εμπλέξει τις αμερικανικές δυνάμεις σε επιθετικές επιχειρήσεις. Τον Ιούνιο, οι ΗΠΑ έστειλαν βόμβες που διαπερνούν βράχους βαθιά μέσα στα φρέατα αέρα των εγκαταστάσεων εμπλουτισμού πυρηνικών του Ιράν στο Φορντόου και το Νατάνζ. Αν και η πλήρης έκταση της ζημιάς παραμένει υπό αμφισβήτηση, οι επιθέσεις έδειξαν τον βαθμό στον οποίο το Ισραήλ θα μπορούσε να παρακινήσει τις ΗΠΑ να αναλάβουν σημαντικές στρατιωτικές επιχειρήσεις που εξυπηρετούσαν ιδιαίτερα τα συμφέροντα του Ισραήλ.

Οι στόχοι των ΗΠΑ και του Ισραήλ στον Λίβανο και τη Συρία βρίσκονται επίσης σε ολοένα και μεγαλύτερη σύγκρουση. Η κυβέρνηση Τραμπ λέει ότι θέλει να σταθεροποιήσει τον Λίβανο και να φέρει τη χώρα πιο στενά υπό την εποπτεία της, τώρα που η Χεζμπολάχ, η κύρια ισλαμιστική ομάδα που υποστηρίζει εκεί το Ιράν, έχει αποδυναμωθεί σημαντικά. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ΗΠΑ υποστήριξαν την εκλογή νέου προέδρου και πρωθυπουργού του Λιβάνου τον Ιανουάριο, ενίσχυσαν την ικανότητα του λιβανέζικου στρατού να αντικαταστήσει τη Χεζμπολάχ στο νότιο Λίβανο και συμμετείχαν σε μια επιτροπή υπό την προεδρία των ΗΠΑ που συστάθηκε τον Νοέμβριο του 2024 για την παρακολούθηση μιας διαπραγματευμένης κατάπαυσης του πυρός με το Ισραήλ εκεί.

Αντιθέτως, η ισραηλινή κυβέρνηση συνέχισε τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο, οι οποίες εμπόδισαν τις προσπάθειες της χώρας για αποκατάσταση της σταθερότητας. Οι ισραηλινές δυνάμεις συνεχίζουν να κατέχουν πολλά σημεία στο νότο, παραβιάζοντας τη συμφωνία που έχει επιτευχθεί με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. Ισραηλινά μαχητικά αεροσκάφη πραγματοποιούν τακτικά επιθέσεις σε ύποπτους στόχους της Χεζμπολάχ σε όλη τη χώρα, σκοτώνοντας αμάχους. Και το Ισραήλ έχει αγνοήσει σε μεγάλο βαθμό την επιτροπή παρακολούθησης, της οποίας αποτελεί μέρος.

Το Ισραήλ επιδιώκει να κρατήσει τη Συρία εσωτερικά διαιρεμένη και αδύναμη. Από την άλλη πλευρά, ο πόλεμος του Ισραήλ στον Λίβανο και οι επιθέσεις στο Ιράν το φθινόπωρο του 2024 βοήθησαν στην επιτάχυνση της πτώσης του καθεστώτος Μπασάρ αλ-Άσαντ στη Συρία, μια αναμφισβήτητη νίκη για τις ΗΠΑ και ολόκληρη την περιοχή, ιδίως για τον συριακό λαό. Αρχικά, η ανατροπή του συριακού καθεστώτος από μια ισλαμιστική ομάδα ανταρτών με ρίζες στις τρομοκρατικές ομάδες ISIS (το Ισλαμικό Κράτος) και Αλ Κάιντα ανησύχησε την κυβέρνηση Μπάιντεν. Αλλά ο νέος ηγέτης της Συρίας, Άχμεντ αλ-Σάρα, κέρδισε τον θαυμασμό του Τραμπ. Τον Μάιο, μετά από μια απροσδόκητη συνάντηση μαζί του, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα άρουν τις κυρώσεις που τιμωρούσαν εδώ και καιρό τη Συρία, δίνοντάς της μια πραγματική ευκαιρία για οικονομική αναγέννηση. Για τις ΗΠΑ, η οικοδόμηση μιας ασφαλούς και σταθερής νέας Συρίας αποτελεί προτεραιότητα που αποσκοπεί στην αποφυγή της κατάρρευσης του κράτους, της επανεμφάνισης ομάδων όπως το ISIS και της ευρύτερης περιφερειακής αστάθειας που θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί το Ιράν και άλλοι αντίπαλοι.

Ωστόσο, ακόμη και αφού δεσμεύτηκε σθεναρά για την υποστήριξη της νεοσύστατης κυβέρνησης στη Δαμασκό, η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει εμποδίσει τις συνεχείς στρατιωτικές επεμβάσεις του Ισραήλ στη Συρία. Από την κατάρρευση του καθεστώτος Άσαντ, το Ισραήλ έχει καταστρέψει το μεγαλύτερο μέρος των στρατιωτικών δυνατοτήτων της χώρας μέσω εκατοντάδων αεροπορικών επιδρομών. Επίσης έχει κατασχέσει συριακό έδαφος πέρα από τα Υψίπεδα του Γκολάν, το οποίο κατέχει από το 1967, και έχει απαιτήσει την «αποστρατιωτικοποίηση» της νότιας Συρίας, υποτίθεται ότι για να προστατεύσει τη μειονότητα των Δρούζων της Συρίας.

Τέτοιες κινήσεις έχουν υπονομεύσει την εύθραυστη ανάκαμψη της χώρας και έχουν αυξήσει τις τριβές με την Τουρκία, σύμμαχο των ΗΠΑ και μέλος του ΝΑΤΟ, και αυτός μπορεί κάλλιστα να είναι ο στόχος. Η κυβέρνηση Τραμπ εργάστηκε σκληρά για να φέρει κοντά τη συριακή κυβέρνηση και τις παρατάξεις των Δρούζων για να διαπραγματευτούν μια κατάπαυση του πυρός μετά την τελευταία έξαρση της έντασης στο νότο, αλλά έχει κάνει ελάχιστα για να αντιστρέψει τα στρατιωτικά κέρδη του Ισραήλ: αυτές οι πρόοδοι έχουν κρατήσει τη Συρία εσωτερικά διχασμένη και αδύναμη, έναν στόχο που το Ισραήλ έχει επικοινωνήσει στην Ουάσινγκτον.

Έπειτα, υπάρχει το ζήτημα της ίδιας της Γάζας. Η συμφωνία Χαμάς-Ισραήλ προσφέρει μια καθυστερημένη ανακούφιση από τη βία και, ελπίζουμε, την πείνα. Οι οικογένειες των ομήρων θα μπορέσουν επιτέλους να δουν τους αγαπημένους τους ή να θάψουν τους νεκρούς τους. Με την επανέναρξη των μεγάλης κλίμακας παραδόσεων βοήθειας, ο πληθυσμός της Γάζας μπορεί να μπορέσει να βγει από τον εφιάλτη της πείνας.

Αλλά οι λεπτομέρειες από την πλευρά του Ισραήλ στη συμφωνία είναι αρκετά ασαφείς ώστε να επιτρέψουν στον Νετανιάχου να σαμποτάρει τα επόμενα βήματα. Το Ισραήλ θα μπορούσε, για παράδειγμα, να συνεχίσει να εμποδίζει την παροχή βοήθειας, το ιατρικό προσωπικό και το ανθρωπιστικό προσωπικό, να πραγματοποιεί κατά διαστήματα θανατηφόρες επιθέσεις μέσω των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων ή των συμμοριών που υποστηρίζει και να μην αποσυρθεί, συνεχίζοντας μια σχεδόν στρατιωτική κατοχή της Γάζας.

Πολλά παραμένουν ασαφή σχετικά με μια διεθνή «δύναμη σταθεροποίησης» που προβλέπει το σχέδιο. Το πιο δύσκολο είναι το ανεπίλυτο ζήτημα ενός παλαιστινιακού κράτους, το οποίο η κυβέρνηση Νετανιάχου έχει απορρίψει ανοιχτά. Είναι αβέβαιο εάν οι Παλαιστίνιοι θα θεωρήσουν το οραματιζόμενο απολιτικό τεχνοκρατικό όργανο του σχεδίου ως μια νόμιμη μορφή παλαιστινιακής διακυβέρνησης για τη Γάζα, δεδομένου ότι δεν συμμετείχαν στις διαπραγματεύσεις.

Όπως και οι προκάτοχοί του, ο Τραμπ ανέλαβε τα καθήκοντά του λέγοντας ότι ήθελε να μειώσει το αμερικανικό αποτύπωμα στη Μέση Ανατολή. Για άλλη μια φορά, οι ΗΠΑ έχουν υποχωρήσει, στρατιωτικά αλλά και διπλωματικά, λόγω των επεκτεινόμενων επιθετικών επιχειρήσεων του Ισραήλ σε όλη την περιοχή. Ίσως αυτή τη φορά να είναι διαφορετικά, αλλά μέχρι στιγμής, ο Τραμπ έχει την τάση να υποστηρίζει τις τακτικές επιτυχίες του Νετανιάχου, ακόμη και όταν αυτές λειτουργούν αντίθετα με τα μακροπρόθεσμα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ – ή ακόμα και όταν ανατρέπουν τις συνεχιζόμενες πολιτικές προσπάθειες των ΗΠΑ.

Η αυξανόμενη εξάρτηση του Ισραήλ από τη δύναμη των όπλων – η οποία απορρίπτει τις διαπραγματευμένες λύσεις στις συγκρούσεις υπέρ της διατήρησης όλων των εχθρών και των πιθανών εχθρών εκτός ισορροπίας μέσω της στρατιωτικής βίας – εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους για την Ουάσιγκτον. Το Ισραήλ έχει ήδη καταφέρει μία φορά να εμπλέξει τις ΗΠΑ στη μάχη και θα μπορούσε κάλλιστα να προσπαθήσει να το κάνει ξανά – είτε στο Ιράν, στην Υεμένη ή ακόμα και στη Γάζα, όπου οποιαδήποτε κίνηση για την ώθηση του παλαιστινιακού πληθυσμού στο Σινά θα πυροδοτούσε μια σύγκρουση με την Αίγυπτο.

Αν και τέτοιες ανησυχίες μπορεί να φαίνονται υποθετικές, η ισραηλινή επίθεση στο Κατάρ τον περασμένο μήνα κατέδειξε πόσο σίγουρο έχει γίνει το Ισραήλ. Στοχοποιώντας τους διαπραγματευτές της Χαμάς στη Ντόχα, την πρωτεύουσα του Κατάρ, το Ισραήλ στόχευε να ανατινάξει ακόμη και την ψευδαίσθηση της επιδίωξης διπλωματικού τερματισμού του πολέμου στη Γάζα. Παρά την αποτυχία της επίθεσης, το Ισραήλ κατάφερε, για άλλη μια φορά, να δείξει ότι μπορούσε να θέσει τους όρους. Αυτό έχει αφήσει τις χώρες του Κόλπου να αναρωτιούνται αν και αυτές θα μπορούσαν να παρασυρθούν σε απερίσκεπτους πολέμους εάν σχηματίσουν τις συνεργασίες με το Ισραήλ που επιδιώκουν οι ΗΠΑ.

Μετά από δύο χρόνια ασυνήθιστης αιματοχυσίας, μεγάλο μέρος του κόσμου βλέπει το Ισραήλ ως ένα αδίστακτο κράτος που καταπατά ατιμώρητα, με τη συνενοχή των ΗΠΑ, μακροχρόνιους κανόνες. Αρκετοί υψηλόβαθμοι Αμερικανοί στρατιωτικοί διοικητές μας έχουν πει ότι μέχρι η Ουάσιγκτον να υποχρεώσει το Ισραήλ να ασχοληθεί σοβαρά με τη δημιουργία κάποιου είδους βιώσιμου παλαιστινιακού μέλλοντος, η ισραηλινή προσέγγιση της επιδίωξης στρατιωτικής ηγεμονίας θα σημαίνει πολέμους και περισσότερη περιφερειακή αστάθεια. Αν η παγκόσμια τάξη υπό την ηγεσία των ΗΠΑ είναι ένα γεωπολιτικό παιχνίδι Τζένγκα, θα μπορούσε κάλλιστα να είναι το Ισραήλ που θα καταλήξει να τραβάει το τελευταίο κομμάτι.

Δεδομένης της αμφιλεγόμενης εσωτερικής δυναμικής γύρω από τις σχέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ, θα χρειαστεί πολιτικό θάρρος για οποιαδήποτε κυβέρνηση των ΗΠΑ να πιέσει το Ισραήλ να περιορίσει τον επεκτεινόμενο μιλιταρισμό του και να επιδιώξει διαρκή ειρήνη, πρώτα επιδιορθώνοντας τις συνεργασίες του με τα αραβικά κράτη. Όχι πολύ καιρό πριν, όμως, θα έλεγε κανείς ότι χρειάστηκε τόλμη για το Ισραήλ να κινηθεί ενάντια στα συμφέροντα της υπερδύναμης-προστάτιδάς του – και όχι το αντίστροφο.

Ο Πρόεδρος Ντουάιτ Αϊζενχάουερ και ο Πρόεδρος Τζέραλντ Φορντ απείλησαν να επανεκτιμήσουν τη σχέση λόγω της ισραηλινής αδιαλλαξίας. Ο Πρόεδρος Ρόναλντ Ρίγκαν και ο Πρόεδρος Τζορτζ Χ.Γ. Μπους καθυστέρησαν τις αποστολές όπλων και τις εγγυήσεις δανείων για να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους για ορισμένες ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις και την επέκταση των οικισμών. Η χρήση μόχλευσης για την επιβολή των αμερικανικών συμφερόντων δεν είναι μια νέα προσέγγιση. Και δεν θα πρέπει να είναι αμφιλεγόμενη. Σε μια εποχή εξαιρετικών προκλήσεων για την ισχύ των ΗΠΑ σε όλο τον κόσμο, θα ήταν πολύ πιο παράξενο για τις ΗΠΑ να παραχωρήσουν την ευρύτερη ατζέντα της ασφαλείας τους στις ιδιοτροπίες ενός βαριά οπλισμένου πελάτη.

Ο Τραμπ έχει κάνει το πρώτο βήμα για την αντιστροφή αυτής της τάσης και διαθέτει σημαντική, ίσως μοναδική, πολιτική προστασία για να προβεί σε τέτοια βήματα. Αλλά θα χρειαστεί συνεχής πίεση και θάρρος για να επιτευχθεί η «ισχυρή, διαρκής και αιώνια ειρήνη» που ο πρόεδρος λέει ότι επιθυμεί. Για τις οικογένειες των ομήρων και για τις δεκάδες χιλιάδες που έχασαν τη ζωή τους, μέλη των οικογενειών τους και τα σπίτια τους για πάντα, είναι τραγικό το γεγονός ότι οι ΗΠΑ απέφυγαν να χρησιμοποιήσουν την εξουσία τους για να τερματίσουν τον πόλεμο για τόσο καιρό. Με μυριάδες απειλές για την παγκόσμια ασφάλεια σε όλο τον κόσμο, οι ΗΠΑ δεν έχουν την πολυτέλεια να αποτύχουν για άλλη μια φορά.

Η ελληνική ορθόδοξη μειονότητα στην Τουρκία αντιμετωπίζει την απειλή της εξαφάνισης

Από

anixneuseis

October 14, 2025

13 Οκτωβρίου 2025

Abdullah Bozkurt/Stockholm

Η Τουρκία τηρεί την πολιτική της άρνησης για το καθεστώς της Οικουμενικής Πατριαρχίας, αποκαλύπτει επιστολή της κυβέρνησης

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος Ι ευλογεί έναν Έλληνα ορθόδοξο κολυμβητή κατά τις εορταστικές εκδηλώσεις των Θεοφανείων στην Κωνσταντινούπολη στις 6 Ιανουαρίου 2024. Ανάλογες εκδηλώσεις για τα Θεοφάνεια πραγματοποιούνται σε όλη τη χώρα και την περιοχή σε όχθες ποταμών, παραθαλάσσιες περιοχές και λίμνες. (Φωτογραφία: YASIN AKGUL / AFP)

Η Τουρκία συνεχίζει να αρνείται τον οικουμενικό χαρακτήρα του ηγέτη περίπου 300 εκατομμυρίων ορθόδοξων χριστιανών παγκοσμίως, αρνούμενη να αναγνωρίσει την Οικουμενική Πατριαρχία της Κωνσταντινούπολης στην Κωνσταντινούπολη, σύμφωνα με πρόσφατη επιστολή του πρώην αρχηγού της τουρκικής υπηρεσίας πληροφοριών που έγινε κορυφαίος διπλωμάτης.

Η επιστολή, η οποία εξασφαλίστηκε από το Nordic Monitor, ενημέρωσε βουλευτές της τουρκικής Βουλής τον Ιούλιο ότι η Οικουμενική Πατριαρχία της Κωνσταντινούπολης δεν κατέχει κανένα ειδικό νομικό ή διεθνές καθεστώς πέρα από τον περιορισμένο της ρόλο ως πνευματικού ηγέτη της ελληνικής ορθόδοξης μειονότητας στην Τουρκία.

Η επιστολή, γραμμένη από τον Τούρκο Υπουργό Εξωτερικών Hakan Fidan, ο οποίος υπηρέτησε ως αρχηγός της υπηρεσίας πληροφοριών της χώρας για δεκαετία πριν από τον διορισμό του ως Υπουργός Εξωτερικών το 2023, έκανε σαφές ότι ο οικουμενικός τίτλος που χρησιμοποιείται από την πατριαρχία δεν έχει κανένα νομικό ή πολιτικό νόημα βάσει τουρκικού ή διεθνούς δικαίου, χαρακτηρίζοντάς τον ως εσωτερική θεολογική ονομασία εντός του ορθόδοξου χριστιανικού κόσμου.

Αναφέροντας ιστορικά αρχεία, ο Fidan έγραψε ότι η Συνθήκη της Λωζάννης του 1923, η οποία έθεσε τις βάσεις της σύγχρονης Τουρκικής Δημοκρατίας, δεν περιέχει διατάξεις σχετικές με το καθεστώς της πατριαρχίας. Αντίθετα, αναφέρθηκε στις διαδικασίες της Διάσκεψης Ειρήνης της Λωζάννης της 10ης Ιανουαρίου 1923, όπου συμφωνήθηκε ότι η πατριαρχία δεν θα ασχολείται πλέον με πολιτικά ή διοικητικά ζητήματα, αλλά θα περιοριστεί αυστηρά σε θρησκευτικά ζητήματα.

«Ο τίτλος ‘οικουμενικός’, που σημαίνει καθολικός, είναι μια έννοια που αφορά τις πνευματικές σχέσεις ανάμεσα σε ένα θεσμικά αντιπροσωπευόμενο θρησκευτικό σύστημα και τους πιστούς του», δήλωσε ο Fidan. «Με άλλα λόγια, είναι ένα εσωτερικό ζήτημα του ορθόδοξου κόσμου και της θεολογίας. Σε αυτό το πλαίσιο, ο οικουμενικός χαρακτήρας, ως πνευματικός τίτλος στις σχέσεις με άλλες ορθόδοξες εκκλησίες, αφορά τη χριστιανική θεολογία και τις θεολογικές σπουδές και δεν συνεπάγεται δικαιώματα ή προνόμια στη χώρα μας ή διεθνώς», πρόσθεσε.

Η επιστολή του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών Hakan Fidan επανέλαβε την μακρόχρονη πολιτική της Τουρκίας να αρνείται τον οικουμενικό τίτλο της Ορθόδοξης Πατριαρχίας:

[pdf-embedder url=”http://www.anixneuseis.gr/wp-content/uploads/2025/10/Hakan_Fidan_letter_Patriachate.pdf”]

Ο Fidan υπογράμμισε ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης, Βαρθολομαίος Α΄, συμμετέχει κατά καιρούς σε διεθνείς συναντήσεις, ορισμένες από τις οποίες με τη συμμετοχή της Τουρκίας, αλλά τόνισε ότι σε αυτά τα πλαίσια οι παρεμβάσεις του περιορίζονται σε «πνευματικά ζητήματα». Σημείωσε επίσης ότι στην Τουρκία, ο πατριάρχης δεν χρησιμοποιεί τον τίτλο «οικουμενικός» στην επίσημη αλληλογραφία ή στις επαφές του με τις κρατικές αρχές.

Ο υπουργός πρόσθεσε ότι η ίδια η Άγκυρα δεν χρησιμοποιεί την ονομασία αυτή στις σχέσεις της με την πατριαρχία και δεν έχει καμία υποχρέωση να το πράξει, επικαλούμενος γνωμοδότηση του 2010 από την Επιτροπή της Βενετίας του Συμβουλίου της Ευρώπης, η οποία, όπως υποστήριξε, επιβεβαιώνει ότι η Τουρκία δεν δεσμεύεται νομικά να αναγνωρίσει τον τίτλο.

Η πατριαρχία, που εδρεύει στην περιοχή του Φαναρίου στην Κωνσταντινούπολη, αναγνωρίζεται διεθνώς ως η «πρώτη μεταξύ ίσων» στον ορθόδοξο χριστιανικό κόσμο, κατέχοντας πνευματική πρωτοκαθεδρία επί περίπου 300 εκατομμυρίων πιστών παγκοσμίως. Εδώ και αιώνες χρησιμοποιεί τον τίτλο «Οικουμενικός Πατριάρχης», χαρακτηρισμός που υιοθετήθηκε για πρώτη φορά κατά τη βυζαντινή περίοδο.

Η Τουρκία, ωστόσο, απορρίπτει αυτόν τον οικουμενικό χαρακτήρα, επιμένοντας ότι στο πλαίσιο της Συνθήκης της Λωζάννης ο ρόλος της πατριαρχίας περιορίζεται στην εξυπηρέτηση των θρησκευτικών αναγκών της μικρής ελληνικής ορθόδοξης μειονότητας στη χώρα. Εθνικιστικοί κύκλοι στην Τουρκία συχνά υποστηρίζουν ότι η αναγνώριση της πατριαρχίας ως «οικουμενικής» θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για αξιώσεις πολιτικών προνομίων ή διεθνούς καθεστώτος ανάλογου με εκείνο του Βατικανού.

Έτσι η ισλαμική κυβέρνηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν όσο και ο ακροδεξιός εθνικιστής σύμμαχός του, το Κόμμα Εθνικιστικού Κινήματος (MHP), καθώς και μεγάλα τμήματα της αντιπολίτευσης, συμμερίζονται την ίδια θέση αρνούμενοι αυτό το καθεστώς. Συχνά παρουσιάζουν τις δραστηριότητες της πατριαρχίας ως ύποπτες ή ακόμη και υπονομευτικές, ισχυριζόμενοι χωρίς αποδείξεις ότι υποσκάπτουν τα θεμέλια της Τουρκικής Δημοκρατίας.

Ο Χακάν Φιντάν, νυν υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, ενορχήστρωσε μια σειρά επιχειρήσεων ψευδούς σημαίας για να υποστηρίξει την κυβέρνηση Ερντογάν κατά τη διάρκεια της θητείας του ως επικεφαλής της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (MIT).

Αν και ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών επιχείρησε να δικαιολογήσει αυτή τη θέση επικαλούμενος τη γνωμοδότηση του 2010 της Επιτροπής της Βενετίας, μια προσεκτική ανάγνωση του εν λόγω εγγράφου οδηγεί σε ένα τελείως διαφορετικό συμπέρασμα. Ενώ η επιτροπή απέφυγε να προβεί σε θεολογικές κρίσεις, τόνισε ότι το δικαίωμα της Ορθόδοξης Εκκλησίας να χρησιμοποιεί τους δικούς της τίτλους, συμπεριλαμβανομένου του «οικουμενικός», αποτελεί μέρος της θρησκευτικής ελευθερίας και της θεσμικής αυτονομίας βάσει του Άρθρου 9 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), μιας συνθήκης δεσμευτικής για την Τουρκία.

Η γνωμοδότηση ανέφερε ρητά ότι η πατριαρχία πρέπει να είναι ελεύθερη να χρησιμοποιεί τον οικουμενικό τίτλο. Επιπλέον, επέκρινε την απόφαση του Ανωτάτου Ακυρωτικού Δικαστηρίου της Τουρκίας το 2007, η οποία είχε κρίνει ότι ο τίτλος «οικουμενικός» δεν έχει «νομική βάση» στην Τουρκία, χαρακτηρίζοντάς την ως ακατάλληλη παρέμβαση στην θρησκευτική αυτονομία. Η επιτροπή σημείωσε ότι τα κοσμικά δικαστήρια δεν είναι αρμόδια να αποφασίζουν επί θεολογικών ζητημάτων.

Η Επιτροπή της Βενετίας απέρριψε επίσης την επίκληση της Συνθήκης της Λωζάννης από την Τουρκία για την άρνηση του οικουμενικού τίτλου, επισημαίνοντας ότι η συνθήκη είναι σιωπηλή ως προς το θέμα αυτό και δεν περιλαμβάνει καμία απαγόρευση για τη χρήση του. Πρόσθεσε ότι η παρεμπόδιση ή παρενόχληση της χρήσης του παραδοσιακού τίτλου από την πατριαρχία θα ήταν δύσκολο να δικαιολογηθεί βάσει των προτύπων της ΕΣΔΑ, καθώς δεν θα περνούσε το τεστ της αναλογικότητας.

Παραλείποντας αυτά τα σημεία, ο Fidan παρουσίασε μια διαστρεβλωμένη εικόνα της στάσης της Επιτροπής της Βενετίας, υπονοώντας ότι εγκρίνει την περιοριστική προσέγγιση της Τουρκίας, ενώ στην πραγματικότητα η επιτροπή επέκρινε ακριβώς το είδος της παρέμβασης που εφαρμόζει η Τουρκία.

Ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απεικονίζεται με τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο Α΄ σε αυτή τη φωτογραφία του 2018.

Η επιστολή του Fidan αντικατοπτρίζει την αποφασιστικότητα της Τουρκίας να επιμείνει σε αυτή τη θέση εν μέσω ανανεωμένου διεθνούς ελέγχου και καθιστά σαφές ότι το τουρκικό κράτος εξακολουθεί να βασανίζεται από βαθιά ριζωμένους φόβους ότι η αναγνώριση του οικουμενικού ρόλου της πατριαρχίας θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για διεθνή προνόμια αντίστοιχα με εκείνα του Βατικανού.

Τα τελευταία χρόνια η Οικουμενική Πατριαρχία έχει διαδραματίσει ηγετικό ρόλο στις υποθέσεις της ορθόδοξης χριστιανοσύνης, κυρίως με την παραχώρηση αυτοκεφαλίας, ή ανεξαρτησίας, στην Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία, μια απόφαση που συνάντησε σφοδρή αντίθεση από τη Μόσχα. Η απόφαση αυτή εξόργισε τους νεοεθνικιστές συμμάχους του Ερντογάν, γνωστούς ως Ουλουσάλτζιλαρ (Ulusalcılar), μια ομάδα που συχνά ευθυγραμμίζεται με τη Ρωσία, το Ιράν και την Κίνα ενάντια στη Δύση.

Οι δυτικές κυβερνήσεις και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν επανειλημμένα καλέσει την Τουρκία να αναγνωρίσει τον οικουμενικό χαρακτήρα της πατριαρχίας και να επαναλειτουργήσει τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, η οποία έκλεισε από τις τουρκικές αρχές το 1971 για να αποτραπεί η εκπαίδευση Ορθόδοξων κληρικών. Τον περασμένο μήνα, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να έθεσε το ζήτημα στις συνομιλίες του με τον Ερντογάν στον Λευκό Οίκο, αφού η Ελληνορθόδοξη Εκκλησία είχε θέσει το θέμα μετά την προηγούμενη συνάντηση του Πατριάρχη Βαρθολομαίου με τον Τραμπ.

«Είμαστε έτοιμοι να κάνουμε ό,τι μας αναλογεί σχετικά με τη σχολή της Χάλκης», είπε ο Ερντογάν στον Τραμπ κατά τη συνάντηση. «Θα έχω την ευκαιρία να συζητήσω αυτό το θέμα με τον [Πατριάρχη] Βαρθολομαίο με την επιστροφή μου».

Η κυβέρνηση Ερντογάν έχει εξετάσει παρόμοιες δυνατότητες στο παρελθόν, αλλά δεν έχει τηρήσει τις υποσχέσεις που έδωσε στη χριστιανική μειονότητα στην Τουρκία. Η πατριαρχία εξακολουθεί να στερείται νομικής προσωπικότητας, γεγονός που την αναγκάζει να λειτουργεί μέσω ιδρυμάτων τα οποία υπόκεινται σε κρατικό έλεγχο.

Με την επιλεκτική επίκληση της Επιτροπής της Βενετίας, η Άγκυρα επιδιώκει να ενισχύσει τη νομική της επιχειρηματολογία, προβάλλοντας μόνο την αναγνώριση από την επιτροπή ότι η Τουρκία δεν έχει υποχρέωση να χρησιμοποιεί τον τίτλο. Ωστόσο, οι επικριτές επισημαίνουν ότι η ίδια γνωμοδότηση τόνισε επίσης το δικαίωμα της πατριαρχίας στον αυτοπροσδιορισμό και προειδοποίησε κατά της κρατικής παρέμβασης — σημεία που απουσιάζουν χαρακτηριστικά από την επιστολή του Fidan.

Για την πατριαρχία, η διαμάχη υπογραμμίζει την εύθραυστη ισορροπία που πρέπει να συνεχίσει να διατηρεί, όπως κάνει εδώ και δεκαετίες: να προβάλλει τον οικουμενικό της ρόλο στην παγκόσμια Ορθοδοξία, ενώ ταυτόχρονα να πλοηγείται προσεκτικά μέσα στο περιοριστικό εσωτερικό πλαίσιο της Τουρκίας.

nordicmonitor.com

1...533534535...3,034 Σελίδα 534 από 3,034

Anixneuseis.grΑνιχνεύσεις - Καθημερινή Ενημέρωση

Anixneuseis.grΑνιχνεύσεις - Καθημερινή Ενημέρωση

Anixneuseis.grΑνιχνεύσεις - Καθημερινή Ενημέρωση

Φορτηγά εισέρχονται στη Γάζα καθώς παύει η διαφωνία για τους Όμηρους

ΑΜΕΣΗ ΑΝΑΛΥΣΗ: Τι σηματοδοτεί η «απόβαση» υπουργών του Τραμπ στην Ελλάδα

Τα τουρκικά στρατιωτικά drones χάνουν την επιβλητικότητά τους

Νίκος Βαρσακέλης: Κίνα – Ρωσία και τα Πανεπιστήμια

Ένα τουρκικό drone συνετρίβη στην οροσειρά του Καντίλ (Βίντεο)

Πώς οι ξένοι εντολοδόχοι του ιρανικού καθεστώτος καταστέλλουν Ιρανούς διαδηλωτές

Ελληνας πρέσβης: Ο Πάιατ με έδιωξε από το Κίεβο

Ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ο Μέγας Αλέξανδρος της εποχής μας

Όπως ο Αλέξανδρος έσωσε τους Εβραίους, έτσι και ο Πρόεδρος Τραμπ είναι ένας Σωτήρας του Ισραήλ

Le Monde: Μπερδεμένοι με την πολιτική στη Γαλλία; Οι απαντήσεις μας σε ερωτήματα που φοβόσασταν να κάνετε

Γ. Μαγκριώτης: τι κρύβεται πίσω από τα προβλήματα του καλωδίου Κύπρος_Κρήτη;

Η Συμφωνία για τη Γάζα δεν είναι πολύ μεγάλη για να αποτύχει

Πώς η στρατιωτική κυριαρχία του Ισραήλ θα μπορούσε να υπονομεύσει την αναζήτηση της Αμερικής για περιφερειακή ειρήνη

Η ελληνική ορθόδοξη μειονότητα στην Τουρκία αντιμετωπίζει την απειλή της εξαφάνισης

Η Τουρκία τηρεί την πολιτική της άρνησης για το καθεστώς της Οικουμενικής Πατριαρχίας, αποκαλύπτει επιστολή της κυβέρνησης