Αν θέλετε ένα λαμπερό ρεβεγιόντην παραμονή της Πρωτοχρονιάς, τότε θα πρέπει να πληρώσετε από 250 μέχρι 650 ευρώ το άτομο.
Λαμπερά ρεβεγιόνμε υψηλή γαστρονομία, ζωντανή μουσική και εντυπωσιακά θεάματα ετοιμάζουν και φέτος πολυτελή ξενοδοχεία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με τις τιμές να κυμαίνονται από 170 έως και 650 ευρώ ανά άτομο.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του MEGA, στην Αθήνα, το ξενοδοχείο Μεγάλη Βρετανία προσφέρει ρεβεγιόν στο Roof Garden με κόστος 650 ευρώ το άτομο. Το μενού πέντε πιάτων περιλαμβάνει βασιλικό καβούρι, χαβιάρι, λευκή τρούφα και αστακό, ενώ τη βραδιά πλαισιώνουν ζωντανή μουσική και DJ set. Στην τιμή περιλαμβάνεται ένα μπουκάλι κρασί ανά δύο άτομα.
Αντίστοιχα, το King George προτείνει ρεβεγιόν 595 ευρώ ανά άτομο, με μενού πέντε πιάτων υψηλής γαστρονομίας, ζωντανή μουσική με πιάνο και τραγούδι, καθώς και λυρικές στιγμές με σοπράνο και τενόρο.
Στον Λυκαβηττό, το St. George Lycabettus προσφέρει εορταστικό δείπνο με κόστος 290 ευρώ το άτομο, συνδυάζοντας εκλεπτυσμένο μενού, τραγούδι, DJ set και εντυπωσιακό πυροτεχνικό σόου με θέα την πόλη.
Πιο προσιτή επιλογή αποτελεί το The Margi στη Βουλιαγμένη, με ρεβεγιόν στα 250 ευρώ ανά άτομο και μενού πέντε πιάτων, που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων χαβιάρι, αστακό, φιλέτο Rossini και επιδόρπιο με μαύρη τρούφα.
Στη Θεσσαλονίκη, το MonAsty Hotel προτείνει λαμπερό ρεβεγιόν με κόστος 170 ευρώ ανά άτομο. Το πρόγραμμα ξεκινά με καλωσόρισμα και σαμπάνια και συνεχίζεται με πολυπιάτο μενού υψηλής γαστρονομίας, με επιλογές όπως ταρτάρ σφυρίδας, καπνιστά χτένια, φιλέτο φραγκόκοτας και εκλεπτυσμένα επιδόρπια.
«Μονόδρομος η κινητοποίηση». Πότε ξεκινάει η απεργία στις λαϊκές αγορές και ποια τα βασικά αιτήματα πωλητών και παραγωγών.
Πανελλαδική απεργία επ’ αόριστον στις λαϊκές αγορές, από 7 Ιανουαρίου 2026, αποφάσισαν από κοινού η Συνομοσπονδία Λαϊκών Αγορών Ελλάδας, η Παναττική Ομοσπονδία Σωματείων Πωλητών Λαϊκών Αγορών, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Παραγωγών Πωλητών Λαϊκών Αγορών, η Ομοσπονδία Περιφερειακών Λαϊκών Αγορών Αττικής, καθώς και όλες οι Ομοσπονδίες επαγγελματιών και παραγωγών πωλητών λαϊκών αγορών της χώρας.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
«Η κινητοποίηση αυτή αποτελεί μονόδρομο. Παρά το γεγονός ότι ο παραγωγός και ο αυτοαπασχολούμενος αγρότης διαθέτουν το προϊόν τους σε χαμηλή τιμή, οι πολιτικές που ακολουθούνται επιβαρύνουν το κόστος σε κάθε στάδιο της διακίνησης», τονίζεται στη σχετική ανακοίνωση της Συνομοσπονδίας Λαϊκών Αγορών, που τάσσεται «στο πλευρό των αγροτών και των αγροτικών κινητοποιήσεων».
Σύμφωνα με την ανακοίνωση τα βασικά αιτήματα είναι τα εξής:
ακρίβεια στις λαϊκές αγορές,
στήριξη των αγροτών – μείωση του κόστους παραγωγής,
κατάργηση του τεκμαρτού τρόπου φορολόγησης,
άμεση απόσυρση της πρόσθετης φορολόγησης 10%,
ηλεκτρονικό δελτίο αποστολής
τροποποιήσεις του Ν. 4849/2021, ο οποίος «δημιουργεί σοβαρές αγκυλώσεις και δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας των λαϊκών αγορών»
«Η πανελλαδική απεργία επ’ αόριστον αποτελεί μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση. Οι λαϊκές αγορές στηρίζουν τα νοικοκυριά, τους αγρότες και τους καταναλωτές. Δεν θα επιτρέψουμε να μετατραπούν σε θύμα πολιτικών που οδηγούν στην ακρίβεια, στη συγκέντρωση της αγοράς και στην απαξίωση του πρωτογενούς τομέα. Οι λαϊκές αγορές είναι και θα παραμείνουν πρώτα Λαϊκές και μετά Αγορές», υπογραμμίζεται στην ανακοίνωση.
Η Μαρία Καρυστιανού μιλάει κατά τη διάρκεια της συγκέντρωσης συμπαράστασης του απεργού πείνας Πάνου Ρούτσι μπροστά από τη Βουλή, Κυριακή 28 Σεπτεμβρίου 2025. Ο Πάνος Ρούτσι, πατέρας του 22χρονου Ντένις που έχασε τη ζωή του στην τραγωδία των Τεμπών, κάνει απεργία πείνας εδώ και 14 μέρες μπροστά στο μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη, διεκδικώντας την εκταφή της σορού του παιδιού του προκειμένου να εξακριβωθεί ότι όντως είναι τα οστά του γιου του και για να διακριβωθούν τα αίτια του θανάτου του μετά από ειδικές εξετάσεις. ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΟΡΕΣΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ
Το καθοριστικό στοιχείο που θα διαμορφώσει το πολιτικό σκηνικό των επόμενων εθνικών εκλογών είναι η δημιουργία του κόμματος της Μαρίας Καρυστιανού. Κανένα άλλο κόμμα δεν μπορεί να έχει την κοινωνική ώθηση, που χρειάζεται για να αλλάξει το Σύστημα της ύστερης Μεταπολίτευσης, όσο αυτό. Και δεν έχει κανένα νόημα να προχωρήσει στη σύστασή του, εάν επιθυμεί οτιδήποτε λιγότερο.
Η 28η Φεβρουαρίου 2025 θα καταγραφεί στην ιστορία ως το δικό μας Πολυτεχνείο. Ένα εκατομμύριο άνθρωποι δεν θα μαζεύονταν σε όλες τις πλατείες της Ελλάδας χωρίς σπουδαίο λόγο. Όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε κανένα μέρος του κόσμου. Αυτή ήταν η αρχή του τέλους της Μεταπολίτευσης. Μία λαοθάλασσα φώναξε δυνατά και καθαρά, από τη μία άκρη της επικράτειας έως την άλλη. Απαίτησε Δικαιοσύνη. Ένα άλλο κράτος. Αληθινή Δημοκρατία.
Αυτοί οι ένα εκατομμύριο πολίτες δεν θα διαδήλωναν, εάν δεν έβγαινε μπροστά ένα πρόσωπο που πιστεύουν και εμπιστεύονται. Όπως δεν βγήκαν σε πολλές άλλες σημαντικές υποθέσεις. Η Μαρία Καρυστιανού δεν καλείται να φτιάξει ένα Κίνημα από την αρχή. Το έχει ήδη ξεκινήσει. Μέσα από μία τραγωδία, το έχει γεννήσει με το σθένος της. Στο δράμα που ζει, ακόμα και αυτό είναι αρκετό. Μόνο τυχαίο δεν είναι ότι το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ εξελίχθηκε στην πανελλαδική διαμαρτυρία των αγροτών. Με την ευρεία διάρκεια και τη στήριξη της κοινωνικής πλειονότητας. Ούτε είναι τυχαίο ότι το 71,2% των πολιτών, όπως καταγράφει η έρευνα της GPO, επιθυμεί Πολιτική Αλλαγή. Από εκείνη την ημέρα, το ένα βήμα φέρνει το άλλο. Η αντίστροφη μέτρηση έχει ήδη ξεκινήσει.
Το ερώτημα που η ίδια καλείται να απαντήσει είναι εάν θα κάνει το επόμενο μεγάλο βήμα. Εάν δώσει σε αυτό το Κίνημα απτή πολιτική μορφή. Εάν δημιουργήσει ένα νέο κόμμα, που θα δώσει μεγαλύτερη ώθηση και διάρκεια στον αγώνα που έχει ήδη αρχίσει. Θα ήταν βέβαια καλύτερα να έχει ήδη δώσει πολιτική πνοή σε αυτό το κίνημα νωρίτερα. Να έχει αξιοποιήσει αυτό το κοινωνικό κύμα από το καλοκαίρι. Με αυθορμητισμό. Όποιοι την προέτρεψαν να καθυστερήσει έκαναν λάθος. Οι δικές τους φοβίες δεν μπορούν να γίνουν και δικές της. Απόλυτο σχέδιο δεν υπάρχει, ποτέ. Για την ακρίβεια, δεν υπάρχει καλύτερο σχέδιο από την αλήθεια.
Νέο κόμμα;
Εάν, όμως, εμπιστεύεται αυτό το Σύστημα, δεν χρειάζεται να το κάνει. Εάν δεν ανήκει στο 97% των πολιτών, σύμφωνα με την Kappa Research, που πιστεύει ότι στη χώρα κυριαρχεί η διαφθορά, δεν έχει νόημα. Εάν δεν συντάσσεται με το 86% των πολιτών που δεν εμπιστεύονται τα σημερινά κόμματα, είναι περιττό. Εάν έχει διαφορετική άποψη από τους 7 στους 10 πολίτες που δεν εμπιστεύονται τη Δικαιοσύνη, μπορεί να παραμείνει πρόεδρος του συλλόγου συγγενών των θυμάτων.
Τα ίδια ερωτήματα είναι σωστό να αξιολογήσουν και όλοι οι συγγενείς, που δεν συμφωνούν με αυτό που ζητάει από τη Μαρία ένα μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας. Θα αποδοθεί από αυτό το Σύστημα δικαιοσύνης; Θα αποκαλυφθεί η πραγματική αιτία του θανάτου των παιδιών τους; Θα τιμωρηθούν οι πραγματικοί ένοχοι; Τι θα γίνει με αυτούς που προσπάθησαν να μπαζώσουν με κάθε τρόπο την αλήθεια; Εάν εμπιστεύονται αυτό το Σύστημα, δεν έχουν παρά να περιμένουν μία δεκαετία για να δικαιωθούν. Σε διαφορετική περίπτωση, δεν αρκεί να περιοριστούν στο στενό πλαίσιο ενός συλλόγου. Πρέπει να κάνουν ακόμα ένα βήμα, αντίστοιχο με αυτό της 28ης Φεβρουαρίου. Όπως ο Πάνος Ρούτσι.
Προφανώς δεν είναι εύκολο να κάνει κόμμα. Είναι βέβαιο ότι το εγχείρημα είναι δύσκολο. Ακόμα και εγνωσμένης αξίας πολιτικοί δεν έχουν καταφέρει να το πετύχουν. Ο Γεώργιος Παπανδρέου, ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ο Κωστής Στεφανόπουλος, ο Γιώργος Παπανδρέου, η Ντόρα Μπακογιάννη, ο Αντώνης Σαμαράς, ο Ανδρέας Λοβέρδος, ο Δημήτρης Αβραμόπουλος, ο Στέφανος Μάνος, ο Γεράσιμος Αρσένης, ο Φώτης Κουβέλης, ο Αλέκος Αλαβάνος, ο Αντώνης Τρίτσης προσπάθησαν, αλλά δεν πέτυχαν το στόχο τους.
Πολιτική αλλαγή
Αυτή, όμως, τη φορά δεν είναι μόνο ο σκοπός ιερός. Είναι και οι δυνατότητες διαφορετικές. Γιατί τα στοιχεία είναι αμείλικτα. Η κοινωνία δεν εμπιστεύεται τη Δικαιοσύνη. Σύμφωνα με τη Metron Analysis, το 72% των πολιτών τη θεωρεί μη ανεξάρτητη και το 79% πολιτικά ελεγχόμενη. Το 91% τη χαρακτηρίζει αργή, το 76% ανεπαρκή και το 70% κοινωνικά άδικη. Η απονομιμοποίηση του θεσμού, που θα έπρεπε να είναι το τελευταίο καταφύγιο των αδύναμων, είναι σχεδόν καθολική.
Γιατί για πρώτη φορά, δεν υπάρχει αξιωματική αντιπολίτευση στη χώρα. Αυτή είναι η μεγάλη ευκαιρία. Το ισχυρότερο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για τη δημιουργία ενός νέου πολιτικού φορέα, σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη συγκυρία στα χρόνια της Μεταπολίτευσης. Κανένα πρόσωπο από τους επικεφαλής των υπαρχόντων κομμάτων δεν έχει τη δυνατότητα να ανταγωνιστεί τον Κυριάκο ως υποψήφιος Πρωθυπουργός. Κανένα κόμμα δεν έχει αυτή τη στιγμή προοπτική διακυβέρνησης, εκτός από τη ΝΔ. Αλλά ακόμα και αυτή, χωρίς προοπτική αυτοδυναμίας. Γιατί πρώτη φορά μετά από χρόνια, περισσότεροι από 7 στους 10 πολίτες αποζητούν τη δημιουργία νέων κομμάτων, σύμφωνα με την έρευνα της MRB.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι συγγενείς των θυμάτων έδωσαν έναν άνισο αγώνα. Έναν αγώνα ηθικό, ανθρώπινο, υπαρξιακό. Όμως ο χρόνος δουλεύει εναντίον τους. Γιατί το Σύστημα ξέρει να αντέχει. Να καθυστερεί. Να φθείρει. Να εξαντλεί. Να μετατρέπει την αλήθεια σε διαδικασία και τη διαδικασία σε λήθη. Σε αυτό το κενό, ένα κόμμα με σαφή και αδιαπραγμάτευτο πυρήνα τη δικαιοσύνη μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα. Όχι ως ακόμα ένας παίκτης στο στημένο σκηνικό του Συστήματος, αλλά ως θεσμικός καταλύτης.
Συνεπώς, όσοι προχωρήσουν μπροστά, δεν χρειάζεται να αναλωθούν στην εκπόνηση προγραμμάτων, που κανείς δεν διαβάζει. Ακόμα και στα υποτιθέμενα μεγάλα κόμματα, οι επικεφαλής τους τα αναθέτουν σε αρμόδιες επιτροπές μόνο για τους τύπους, ουσιαστικά για να έχουν κάτι να κάνουν όλοι αυτοί, που στις εκλογές δεν είναι χρήσιμοι. Ούτε οι αρχηγοί τους δεν τα διαβάζουν καλά- καλά. Τα βαριούνται ακόμα και αυτοί. Δεν είναι κακό να το εκπονήσουν, αλλά δεν θα κριθούν από αυτό.
Η Δικαιοσύνη ως κεντρικό διακύβευμα
Η Μαρία Καρυστιανού δεν χρειάζεται να γίνει επαγγελματίας πολιτικός. Χρειάζεται να γίνει φορέας μιας ιστορικής μετάβασης. Να δώσει πολιτική μορφή σε ένα Κίνημα που ζητάει φωνή. Να μετατρέψει την οργή σε πολιτική πράξη. Την αλήθεια σε έκφραση δημοκρατίας. Στις πρώτες εκλογές, η Μαρία δεν θα κληθεί να κυβερνήσει. Κανείς δε θα έχει την απαίτηση να γίνει πρωθυπουργός. Το μεγάλο κενό βρίσκεται στην έλλειψη αξιωματικής αντιπολίτευσης. Το μόνο που θα της ζητηθεί είναι να αποδείξει ότι μπορεί να καθαρίσει όλη τη βρωμιά του Συστήματος. Όχι μόνο ότι θα αποδοθεί δικαιοσύνη για τα Τέμπη. Ότι δεν θα επαναληφθεί ποτέ ξανά ένα τέτοιο έγκλημα. Αλλά και εάν, ο μη γένοιτο, συμβεί, κανένας δεν θα ξανατολμήσει να το μπαζώσει.
Το μόνο που χρειάζεται είναι να καταστήσει την απόδοση δικαιοσύνης κεντρικό διακύβευμα των επόμενων εθνικών εκλογών. Σε όλους τους τομείς. Για αυτό το πάθος της για δικαιοσύνη την πίστεψε ο κόσμος. Αυτό το πρόβλημα δεν μπόρεσε να λύσει κανένας άλλος. Αυτό είναι το brand της. Η δικαιοσύνη είναι το πολιτικό της κεφάλαιο. Σε μια χώρα όπου το 97% πιστεύει ότι η διαφθορά κυριαρχεί, η ιδέα ότι “η Δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη και θα κάνει τη δουλειά από μόνη της” δεν είναι μόνο αφελής. Είναι μία επικίνδυνη αυταπάτη. Η πολιτική δεν θα μολύνει τη μνήμη των νεκρών. Η απουσία πολιτικής ισχύος θα την αφήσει να ξεχαστεί.
Ένα νέο κόμμα με πυρήνα την ανάγκη για δικαιοσύνη είναι ιστορική αναγκαιότητα. Ένα κόμμα αξιακό. Ένα κόμμα που ξεκινά από το αυτονόητο: ότι χωρίς ανεξάρτητη Δικαιοσύνη δεν υπάρχει ούτε αγορά, ούτε ανάπτυξη, ούτε κοινωνική ειρήνη. Ένα κόμμα που δεν υπόσχεται τα πάντα, αλλά εγγυάται ένα πράγμα: οξυγόνο για τη Δημοκρατία. Η Μαρία, όσοι συγγενείς σταθούν και στο επόμενο βήμα δίπλα της και όλοι αυτοί που θα τους υποστηρίξουν, τελικά, δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν. Όσοι τους εμποδίσουν να συνεχίσουν, αυτοί θα χάσουν. Και μόνο εάν προσπαθήσουν να ξεχαρβαλώσουν αυτό το άθλιο Σύστημα της ύστερης Μεταπολίτευσης, η μεγάλη πλειοψηφία της κοινωνίας θα σταθεί δίπλα τους. Για πρώτη φορά μετά από χρόνια, οι πολίτες έχουν τη δυνατότητα να γράψουν Ιστορία.
Κάθε φορά που μεγάλα πλήθη ανθρώπων προστρέχουν να παρακολουθήσουν ιστορικές ταινίες ή τηλεοπτικές σειρές με έντονο εθνικό ή λαϊκό φορτίο, ο εγχώριος «προοδευτικός» χώρος αντιδρά σχεδόν αντανακλαστικά με ειρωνεία, απαξίωση, παιδαγωγική αυθεντία. Ο κόσμος «δεν ξέρει ιστορία», «χειραγωγείται», «καταναλώνει μύθους» «ο λαός δεν πέρασε Διαφωτισμό», «όλα αυτά είναι ανορθολογισμός και αναχρονιστικά κατάλοιπα»
Η εξήγηση είναι έτοιμη και βαθιά βολική.
Μόνο που είναι λάθος.
Διότι το φαινόμενο αυτό δεν είναι δείκτης αμορφωσιάς. Είναι δείκτης στέρησης. Και πιο συγκεκριμένα στέρησης του δικαιώματος σε ένα κοινό “ανήκειν”.
Η λαϊκή προσέλευση δεν είναι πλάνη, είναι μήνυμα. Οι άνθρωποι που γεμίζουν τις αίθουσες δεν είναι ανίκανοι να αντιληφθούν τη μυθοπλασία, την υπερβολή ή την απλοποίηση. Δεν πιστεύουν κατά γράμμα ό,τι βλέπουν.
Αναζητούν κάτι άλλο. Τη Σχέση.
Σχέση με το παρελθόν.
Σχέση με μια συλλογική αφήγηση.
Σχέση με μια ιστορία που να τους χωρά χωρίς να τους ζητά διαρκώς να απολογηθούν.
Η ιστορία, όταν απογυμνώνεται από συναίσθημα, τα σύμβολα και την ταύτιση, παύει να λειτουργεί ως ιστορία και μετατρέπεται σε κατηγορητήριο. Και τότε ο λαός δεν τη μαθαίνει, την αποφεύγει.
Το “προοδευταριό” ξέρει καλά να περιφρονεί τη λαϊκή μνήμη.
Ο σύγχρονος προοδευτικός λόγος, ιδίως στην ελληνική εκδοχή του, δεν περιορίστηκε στην κριτική της εθνικής αφήγησης. Προχώρησε σε κάτι βαθύτερο και πιο τοξικό. Απαξίωσε τη λαϊκή πρόσληψη της ιστορίας.
Ό,τι δεν περνά από το φίλτρο της ακαδημαϊκής ή ιδεολογικής ορθότητας χαρακτηρίζεται ύποπτο. Η λαϊκή συγκίνηση είναι εθνικισμός. Η συλλογική μνήμη είναι μια νέτη-σκέτη κατασκευή. Η ανάγκη ταύτισης είναι σκοταδισμός.
Έτσι, ο λαός παρουσιάζεται περίπου ως ανώριμος μαθητής που πρέπει να “εκπαιδευτεί” να αποστασιοποιείται από τον εαυτό του. Να βλέπει την ιστορία του όχι ως κληρονομιά, αλλά ως πρόβλημα.
Αλλά αυτό δεν είναι Διαφωτισμός. Είναι πολιτισμικός πατερναλισμός.
Και είναι εδώ που συναντάμε τον πυρήνα της σύγχρονης αυτο-αποικιοποίησης.
Η κλασική αποικιοκρατία έλεγε:
«Δεν έχετε ώριμη ιστορία, θα σας τη δώσουμε εμείς».
Η σύγχρονη, εγχώρια εκδοχή λέει:
«Έχετε ιστορία, αλλά είναι κυρίως ντροπή. Αν θέλετε να προοδεύσετε, αποστασιοποιηθείτε από αυτήν».
Και κάπως έτσι η κοινωνία μας έμαθε να βλέπει το παρελθόν της μόνο μέσα από ξένα θεωρητικά σχήματα, να ντρέπεται για τις λαϊκές της εκφράσεις, να αντιμετωπίζει τη συλλογική μνήμη ως ύποπτη.
Οπότε δεν χρειάζεται εξωτερικό αποικιοκράτη. Έχει ολοκληρώσει μόνη της την αποικιακή εργασία.
Το παρ’ ημίν “προοδευταριό” για δεκαετίες αποδόμησε, αλλά δεν επανασυνέθεσε.
Αφαίρεσε το κοινό αφήγημα χωρίς να προσφέρει ένα νέο που να συγκινεί, να ενώνει, να νοηματοδοτεί.
Και το κενό αυτό δεν μένει κενό. Επιστρέφει μέσω του κινηματογράφου, μέσω της λαϊκής κουλτούρας, μέσω της υπερβολής και του μύθου.
Όχι επειδή ο λαός μας είναι αφελής, αλλά επειδή στερήθηκε μια έντιμη, μη ενοχική σχέση με την ιστορία του.
Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν αυτές οι ταινίες ή οι σειρές είναι ιστορικά άρτιες.
Το ερώτημα είναι γιατί μόνο εκεί επιτρέπεται πλέον στον λαό να νιώσει ότι ανήκει.
Και η απάντηση είναι ενοχλητική:
Διότι ο κυρίαρχος προοδευτικός λόγος δεν εμπιστεύεται τη λαϊκή κρίση, δεν αντέχει τη λαϊκή συγκίνηση, φοβάται το κοινό “εμείς”.
Κι έτσι, αφού έκλεψε από τον Λαό μας “το ανήκειν”, τον κατηγορεί τώρα επειδή το αναζητά.
Αλλά οι άνθρωποι δεν ζητούν απλά μύθους. Ζητούν ρίζες χωρίς ντροπή και ιστορία χωρίς επιτήρηση. Και όσο αυτό δεν τους προσφέρεται με σεβασμό, θα το διεκδικούν -συνειδητά ή ανεπίγνωστα- όπως μπορούν.
Το πρόβλημα δεν είναι οι ταινίες και οι σειρές. Το πρόβλημα είναι ότι αυτές έγιναν το τελευταίο καταφύγιο συλλογικής μνήμης.
Όταν ο λαός επιτρέπεται να συγκινηθεί μόνο σε σκοτεινές αίθουσες, όταν η ιστορία του γίνεται ανεκτή μόνο ως ειρωνεία, ενοχή ή υποσημείωση, τότε δεν μιλάμε για πρόοδο, μιλάμε για εκτοπισμό.
Το «προοδευταριό» δεν μας ξεβλάχεψε, δεν μας έκανε πολιτισμένη Ευρώπη, δεν απελευθέρωσε τη συλλογική μας συνείδηση. Την αποστείρωσε.
Το «προοδευταριό» δεν φώτισε την ιστορία μας, την παρέδωσε σε επιτηρούμενη χρήση.
Και ύστερα, με περισσή αλαζονεία, κατηγορεί τον λαό επειδή αρνείται να ζήσει ως πολιτισμικός πρόσφυγας μέσα στον ίδιο του τον τόπο.
Αν αυτό λέγεται Διαφωτισμός, τότε πρόκειται για έναν Διαφωτισμό που φοβάται το φως της λαϊκής μνήμης.
Και αν αυτό λέγεται πρόοδος, τότε είναι μια πρόοδος που προχωρά χωρίς λαό-και τελικά, χωρίς λόγο ύπαρξης.
Η σήψη που βιώνουμε γύρω μας -στην πολιτική, στην παιδεία, στη γλώσσα, στις σχέσεις, στην ίδια την αίσθηση του μέλλοντος- δεν είναι άσχετη με όλα αυτά.
Είναι το φυσικό αποτέλεσμα μιας κοινωνίας που έκοψε τους δεσμούς της με τον εαυτό της, που “εκπαιδεύτηκε” να αυτοϋπονομεύεται, να αυτογελοιοποιείται και να αυτοϋποτιμάται στο όνομα μιας δήθεν προόδου.
Όταν διαλύεις την κοινή μνήμη, αποσυνθέτεις και την κοινή ευθύνη.
Όταν αφαιρείς το “εμείς”, μένει μόνο ένα πλήθος απομονωμένων ατόμων, εύκολα διαχειρίσιμων, κυνικών ή παραιτημένων.
Η παρακμή δεν ήρθε ως κεραυνός. Ήρθε ως κανονικότητα χωρίς νόημα.
Και όσο το “προοδευταριό” συνεχίζει να πολεμά κάθε συλλογική ρίζα ως απειλή, τόσο θα θερίζει αυτό που δήθεν πολεμά. Την κοινωνική αποσύνθεση.
Διότι λαός χωρίς μνήμη δεν γίνεται “προοδευτικός” – γίνεται απλώς διαθέσιμος στην εξαπάτηση και στη χειραγώγηση από τις κυρίαρχες ελίτ.
Και το παρ’ ημίν “προοδευταριό” υπήρξε για δεκαετίες το καλύτερο εργαλείο τους.
Η Ρωσία κατήγγειλε επίθεση της Ουκρανίας με στόχο το σπίτι του Πούτιν, με τον Τραμπ να δηλώνει θυμωμένος για αυτή την εξέλιξη – Την ίδια ώρα το Κίεβο κάνει λόγο για ρωσική προπαγάνδα
Κωνσταντίνος Χολίδης (ΤΟ ΒΗΜΑ)
Η Μόσχα κατήγγειλε επίθεση με στόχο στο σπίτι του Πούτιν
Τι συνέβη: Σύμφωνα με τον Λαβρόφ, η Ουκρανία εξαπέλυσε επίθεση με drones τα οποία είχαν ως στόχο να πλήξουν το σπίτι του Βλαντίμιρ Πούτιν. Οι ρωσικές Αρχές δήλωσαν ότι κατέρριψαν το σύνολο των drones και ότι κανένα δεν κατάφερε να φτάσει στο στόχο του. Διάψευση: Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έσπευσε να διαψεύσει το γεγονός και έκανε λόγο για ρωσική προπαγάνδα. Μάλιστα, δήλωσε στους δημοσιογράφους μέσω WhatsApp ότι η Ρωσία προσπαθεί να υπονομεύσει την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στις ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ Ουκρανίας και ΗΠΑ. Η αντίδραση Τραμπ: Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. «Το έμαθα σήμερα από τον Πρόεδρο Πούτιν. Ήμουν πολύ θυμωμένος για αυτό» σχολίασε ο Ντόναλντ Τραμπ όταν δέχτηκε σχετική ερώτηση. Όταν ρωτήθηκε αν υπάρχουν αποδείξεις για μια τέτοια επίθεση, ο Τραμπ απάντησε: «Θα το μάθουμε».
Ανυποχώρητοι οι αγρότες
Ξανά με τα τρακτέρ στη Λάρισα: Απόβαση στο κέντρο της Λάρισας με τα τρακτέρ τους έκαναν για ακόμη μια φορά το βράδυ της Δευτέρας οι αγρότες από το μπλόκο της Νίκαιας. Προχώρησαν στη διανομή φυλλαδίων, απευθύνοντας κάλεσμα στήριξης προς τις υπόλοιπες κοινωνικές ομάδες, και δήλωσαν ανυποχώρητοι ως προς τα αιτήματά τους.
Πότε ανοίγει η εθνική στη Νίκαια; Από τις 9 το πρωί της Τρίτης θα ανοίξει η αερογέφυρα πάνω από το μπλόκο της Νίκαιας για την απρόσκοπτη διέλευση των ταξιδιωτών από την Αθήνα προς τη Θεσσαλονίκη. Για την αντίστροφη διαδρομή, Θεσσαλονίκη-Αθήνα, θα ακολουθηθεί το πλάνο της Τροχαίας. Οι οδηγοί θα κινηθούν από τον κόμβο Πλατυκάμπου προς την παλιά εθνική Λάρισας-Βόλου και από τον κόμβο του Κιλελέρ στην Αθηνών-Θεσσαλονίκης.
Το μήνυμα Μητσοτάκη: «Λυπάμαι που οι συμπολίτες μας ταλαιπωρήθηκαν στις μετακινήσεις τους τις ημέρες των εορτών» τόνισε σε συνέντευξη του ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Σε ερώτηση για το αγροτικό ζήτημα, ο πρωθυπουργός τόνισε: «Υπάρχουν κάποιοι που θέλoυν να συνομιλήσουν μαζί μας και κάποιοι που τους τραμπουκίζουν σε μια λογική να μη σπάσει το μέτωπο. Θέλουμε να βρούμε μια λύση στο θέμα αυτό και η λύση μπορεί να προκύψει μόνο μέσα από έναν ειλικρινή διάλογο».
Συνάντηση με μηνύματα σε Χαμάς και Ιράν
Επίθεση σε Χαμάς: Ο Ντόναλντ Τραμπ συναντήθηκε με τον Μπένιαμιν Νετανιάχου προκειμένου να συζητήσουν την επόμενη ημέρα στη Γάζα. Ο αμερικανός πρόεδρος έστειλε ξεκάθαρο μήνυμα προς την Χαμάς ότι εάν δεν αφοπλιστεί, τότε θα πληρώσει ακριβά το τίμημα της επιλογής της.
Καμπανάκι για Ιράν: Την ίδια ώρα, ο Αμερικανός πρόεδρος έριξε προειδοποιητικά πυρά και προς την Τεχεράνη. Ο Τραμπ τόνισε ότι ελπίζει το Ιράν να μην προσπαθεί να ενισχύσει το πυρηνικό του πρόγραμμα γιατί δεν θέλει να «σπαταλήσει πολύ καύσιμο» που θα χρειαζόταν για να στείλει αμερικανικά βομβαρδιστικά αεροσκάφη στη Μέση Ανατολή.
Η βράβευση: Κατά τη διάρκεια των δηλώσεων του ο Μπένιαμιν Νετανιάχου ευχαρίστησε τον Ντόναλντ Τραμπ για τη βοήθειά του. Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι στον Αμερικανό πρόεδρο θα απονεμηθεί το «Βραβείο του Ισραήλ». Πρόκειται για την υψηλότερη πολιτική διάκριση του ισραηλινού κράτους.
Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453) συμβολίζει την άνοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και σημαίνει το τέλος της κραταιάς Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Παράλληλα ανοίγει τον δρόμο για οθωμανική κυριαρχία στη ΝΑ Ευρώπη.
Η Πολιορκία της Βιέννης από τους Οθωμανούς (1683) συμβολίζει την ανακοπή και αντιστροφή της οθωμανικής επέκτασης και αποτελεί την αφετηρία της ευρωπαϊκής αντεπίθεσης. Επιτυγχάνεται μια μετατόπιση ισχύος υπέρ της Κεντρικής Ευρώπης. Άρα μπορούμε να ισχυριστούμε ότι το 1453 είναι η αρχή της επέκτασης των Οθωμανών και το 1683 η αρχή της υποχώρησης. Μετά το 1453 όταν οι Οθωμανοί εδραιώνουν την κυριαρχία τους στα Βαλκάνια εκτός από την μετατόπιση των εμπορικών δρόμων αρχίζει και η προσφυγή Ελλήνων λογίων στη Δύση η οποία είχε ήδη αρχίσει και πριν από την άλωση. Οι Έλληνες λόγιοι μετέφεραν ανεκτίμητα αρχαία ελληνικά κείμενα και τη γνώση της κλασικής παιδείας, που είχαν χαθεί στη Δύση κατά τον Μεσαίωνα. Η συμβολή τους υπήρξε καθοριστική για την ανάπτυξη της Αναγέννησης (Renaissance humanism).
Η Άλωση της Πόλης το 1453 ήταν ένα τραύμα για τον Χριστιανικό κόσμο και ταυτόχρονα η αρχή μιας «μακράς άμυνας». Η πολιορκία της Βιέννης το 1683 ήταν ένα αφήγημα «σωτηρίας της Ευρώπης». Και τα δύο γεγονότα έχουν χρησιμοποιηθεί συμβολικά τόσο στην πολιτική όσο και στην ιστοριογραφία.
Το 1453 επικρατεί η λογική της κατάκτησης και της θλίψης για το τραύμα του Χριστιανισμού. Μετά το 1683, ενισχύεται η σημασία των συνθηκών και της διεθνούς διπλωματίας. Η πολιορκία της Βιέννης και η πολιορκία του Χάνδακα της Κρήτης (1645-1669) από τους Οθωμανούς αποτελούν δύο κορυφαίες, αλλά πολύ διαφορετικές, στιγμές της χριστιανικής άμυνας έναντι του οθωμανικού στρατού. Η σύγκρισή τους αναδεικνύει όχι μόνο διαφορές στρατηγικής και τεχνολογίας, αλλά και γεωπολιτικής σημασίας. Η πολιορκία της Βιέννης ήταν μια σχετικά σύντομη αλλά αποφασιστική πολιορκία (Ιούλιος–Σεπτέμβριος 1683) και στόχευε στην καρδιά της Κεντρικής Ευρώπης.
Η Πολιορκία της Βιέννης του 1683 αποτελεί μία από τις πιο καθοριστικές συγκρούσεις της ευρωπαϊκής ιστορίας, καθώς σηματοδότησε το τέλος της οθωμανικής επέκτασης προς την Κεντρική Ευρώπη και την αρχή της υποχώρησης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Επί κεφαλής των επιτιθέμενων οθωμανικών δυνάμεων ήταν ο Καρά Μουσταφά Πασάς. Οι Αμυνόμενοι, οι Αψβούργοι, ήταν υπό τον Λεοπόλδο Α΄, με επικεφαλής στη Βιέννη τον Έρνστ Ρούντιγκερ φον Στάρχενμπεργκ.
Η πολιορκία εντάσσεται στο πλαίσιο των οθωμανικών φιλοδοξιών για έλεγχο της Κεντρικής Ευρώπης και των εντάσεων με την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.
Οι Οθωμανοί, με δύναμη που υπολογίζεται σε 120.000–150.000 άνδρες, περικύκλωσαν τη Βιέννη. Η πόλη διέθετε μόλις 15.000–20.000 υπερασπιστές, αλλά είχε ισχυρά οχυρωματικά έργα. Η πολιορκία διήρκεσε από τον Ιούλιο μέχρι τον Σεπτέμβριο του 1683. Ο αγώνας ήταν πολύ σκληρός. Γινόταν η χρήση λαγουμιών και ανατινάξεων. Η έλλειψη τροφίμων ήταν σοβαρή και ασθένειες μάστιζαν τους αμυνόμενους εντός της πόλης. Παρ’ όλα αυτά η άμυνα των Βιεννέζων ήταν πολύ ανθεκτική και γενναία ώστε κέρδιζαν πολύτιμο χρόνο.
Την 12η Σεπτεμβρίου, τις πρωινές ώρες, ένας συμμαχικός στρατός επιτίθεται με στρατεύματα από τη Βενετία, τη Βαυαρία, τη Σαξονία, τη Φραγκονία, τη Σουηβία, το Μπάντεν, την Άνω Έσση, τη Λιθουανία και την Πολωνία, συνολικής δύναμης περίπου 60.000 ανδρών. Οι Οθωμανοί διοικητές δεν καταφέρνουν να συμφωνήσουν σχετικά με την τακτική του πολέμου σε δύο μέτωπα. Ύστερα από εξαντλητική διήμερη πορεία, υπό την προσωπική διοίκηση του βασιλιά Ιωάννη Γ΄ Σομπιέσκι, καταφθάνει το πολωνικό ιππικό αφού κατέβηκε από τα υψώματα του Βιεννέζικου Δάσους και επιτίθεται στις οθωμανικές θέσεις. Πρόκειται για τους φοβερούς Φτερωτούς Ουσάρους, που σκορπούν τρόμο και πανικό σε Οθωμανούς και Τατάρους. Ολόκληρη η χριστιανική στρατιωτική δύναμη περνά στην επίθεση. Ταυτόχρονα, και οι Βιεννέζοι πραγματοποιούν έξοδο από την πόλη και εφορμούν στα χαρακώματα των Οθωμανών.
Στις 13 Σεπτεμβρίου, ο βασιλιάς Σομπιέσκι εισέρχεται έφιππος στην πόλη. Οι αυτοκρατορικοί πιέζουν για άμεση καταδίωξη των Οθωμανών, κάτι που θα ήταν λογικό. Ωστόσο, ο Σομπιέσκι δεν επιθυμεί να καταπονήσει περαιτέρω το ιππικό του. Αντί γι’ αυτό, αρχίζει η γενική λεηλασία του οθωμανικού στρατοπέδου: ζώα, τρόφιμα, εμπορεύματα, όπλα, πυροβόλα, πυρομαχικά, χρήματα, χρυσός και γυναίκες του χαρεμιού. Η σκηνή–φρούριο του μεγάλου βεζίρη Καρά Μουσταφά κατάσχεται εξ ολοκλήρου από τον Σομπιέσκι. Οι αυτοκρατορικοί σχεδόν δεν αποκομίζουν τίποτα από τη λεηλασία. Ο πληθυσμός της Βιέννης χρησιμοποιεί αδιακρίτως πυρομαχικά. Αρκετές μεγάλες, έτοιμες προς πυροδότηση νάρκες βρίσκονται στα τείχη της πόλης. Βαριές νάρκες τοποθετημένες σε βάθος έξι μέτρων κάτω από το τείχος είναι έτοιμες προς πυροδότηση.
Όταν ο αυτοκράτορας Λεοπόλδος Α΄ πληροφορείται τη νίκη του Συμμαχικού στρατού που έσπευσε σε βοήθεια, μεταβαίνει με πλοίο στο Klosterneuburg και φτάνει μια ημέρα αργότερα στη λυτρωμένη πόλη με αυτοκρατορική άμαξα. Ο μεγάλος βεζίρης Καρά Μουσταφά αναζητά μετά τη μάχη έναν υπαίτιο. Διατάσσει την εκτέλεση του Ιμπραήμ πασά, μπεηλέρμπεη της Βούδας, ο οποίος φέρεται να αποσύρθηκε πρώτος από το πεδίο της μάχης. Ο πραγματικός λόγος είναι πιθανότατα άλλος: ο Ιμπραήμ πασάς θεωρούσε λανθασμένη τη στρατηγική του Καρά Μουσταφά να διεξάγει πόλεμο σε δύο μέτωπα, εναντίον της Βιέννης και του συμμαχικού στρατού.
Ο αυτοκράτορας Λεοπόλδος Α΄ και ο βασιλιάς Ιωάννης Γ΄ Σομπιέσκι συναντώνται έφιπποι κοντά στο Schwechat. Οι σχέσεις των δύο μοναρχών είναι κάπως τεταμένες. Η δόξα της μάχης αποδίδεται στον Σομπιέσκι ως επικεφαλής του μακράν ισχυρότερου στρατιωτικού αποσπάσματος. Οδήγησε προσωπικά τους Φτερωτούς Ουσάρους και επιπλέον λεηλάτησε με τον πιο επιτυχημένο τρόπο.
Μόλις στις 18 Σεπτεμβρίου αρχίζουν ο βασιλιάς Σομπιέσκι και ο δούκας Κάρολος Ε΄ την καταδίωξη των οθωμανικών δυνάμεων. Επειδή αυτές δεν καταδιώχθηκαν αμέσως, κατόρθωσαν να συγκεντρωθούν στο Parkany. Ο Κάρολος Ε΄ συνιστά να αναμείνουν επιπλέον πολωνοαυστριακές ενισχύσεις πριν από την καταδίωξη. Ο Σομπιέσκι, πεισματάρης, αγνοεί την προειδοποίηση. Πιστεύει ότι το Parkany είναι ασθενώς κατεχόμενο. Στην πραγματικότητα, εκεί έχει συγκεντρωθεί οθωμανικό σώμα 40.000 ανδρών, το οποίο δεν είχε λάβει μέρος στη μάχη της Βιέννης και συνεπώς αποτελείται από ξεκούραστα στρατεύματα.
Ο Πολωνός βασιλιάς επιτίθεται στις 7 Οκτωβρίου. Δεν πρόκειται για δειλό άνθρωπο. Η εμπροσθοφυλακή, υπό τη διοίκηση του Στέφαν Μπιντζίνσκι, εμπλέκεται αμέσως σε μάχη και σχεδόν εξοντώνεται (περίπου 2.000 απώλειες). Ο βασιλιάς βλέπει τα υπολείμματα της εμπροσθοφυλακής του να υποχωρούν. Αφήνει πίσω το πεζικό και το πυροβολικό και επιτίθεται με 4.000 Φτερωτούς Ουσάρους (Hussaria) εναντίον του υπέρτερου εχθρού. Λόγω της απουσίας πεζικού και πυροβολικού, το μέτωπο δεν μπορεί να διατηρηθεί και καταρρέει. Παρά ταύτα, ο βασιλιάς Σομπιέσκι επιθυμεί να συνεχίσει τη μάχη. Αξιωματικοί, όπως ο Αυστριακός στρατάρχης φον Ντύνεβαλντ, προσπαθούν να τον λογικέψουν. Τελικά, παρασύρεται από πανικόβλητους στρατιώτες και υποχωρεί.
Μετά τη διάλυση του πολωνικού ιππικού, οι Πολωνοί υποχωρούν άτακτα. Ο βασιλιάς Σομπιέσκι διαφεύγει οριακά με τη βοήθεια των ταταρικών βοηθητικών στρατευμάτων του, υπό τη διοίκηση του Τατάρου συνταγματάρχη Σάμουελ Μίρζα Κρετσόφσκι. Δύο ημέρες αργότερα, στις 9 Οκτωβρίου, και αφού οι Φτερωτοί Ουσάροι ενισχυθούν με πολωνικό πεζικό, πυροβολικό και αυτοκρατορικά στρατεύματα, οι Οθωμανοί ηττώνται σε δεύτερη μάχη στο Parkany από τον Σομπιέσκι.
Στις 21 Οκτωβρίου, Πολωνοί και αυτοκρατορικοί καταλαμβάνουν την πόλη Gran.
Στις 25 Δεκεμβρίου (Χριστούγεννα), ο μεγάλος βεζίρης Καρά Μουσταφά, φτάνοντας στο Βελιγράδι κατά την υποχώρησή του, στραγγαλίζεται με πράσινο μεταξωτό κορδόνι κατόπιν διαταγής του σουλτάνου. Είχε χάσει τη μάχη της Βιέννης παρά την τριπλή αριθμητική υπεροχή του.
Η Ιστορική σημασία της Μάχης
Η Πολιορκία της Βιέννης δεν ήταν απλώς μια στρατιωτική νίκη, αλλά ένα σημείο καμπής στις σχέσεις Χριστιανικής Ευρώπης – Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και παράλληλα ένα σύμβολο της συνεργασίας ευρωπαϊκών κρατών απέναντι σε κοινή απειλή. Θεωρείται μια από τις πιο σημαντικές πολιορκίες στην παγκόσμια στρατιωτική ιστορία επειδή οδήγησε σε μια νίκη συνασπισμένων δυνάμεων.
Από τον 14ο έως τον 17ο αιώνα, η Οθωμανική Αυτοκρατορία ακολουθεί μια δυναμική επέκτασης που κορυφώνεται με την Άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453). Η Βιέννη του 1683 δεν αποτελεί ένα μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά το τελικό όριο αυτής της μακράς επεκτατικής φάσης. Εκεί σταματά η επεκτατική μανία των Οθωμανών.
Αντίστοιχα, για την Ευρώπη, η περίοδος πριν το 1683 χαρακτηρίζεται από θρησκευτικές, συγκρούσεις όπως ο Τριακονταετής Πόλεμος (1618–1648), η πολιτική κατακερματισμού και κυρίως αδυναμία συγκρότησης σταθερών συμμαχιών. Ο Τριακονταετής Πόλεμος ήταν μία από τις πιο καταστροφικές συγκρούσεις στην ευρωπαϊκή ιστορία. Ξεκίνησε ως θρησκευτική σύγκρουση (Καθολικοί εναντίον Προτεσταντών) και εξελίχθηκε σε πανευρωπαϊκό πολιτικοστρατιωτικό πόλεμο που αναδιαμόρφωσε την ισορροπία ισχύος στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Η αποτυχία της οθωμανικής πολιορκίας υποδηλώνει ότι η ευρωπαϊκή ήπειρος εισέρχεται σε φάση δομικής αντοχής, ικανής να αναχαιτίσει μια υπερεθνική αυτοκρατορική δύναμη.
Από ιστορικής άποψης, η πολιορκία της Βιέννης έχει διπλή σημασία: Αφενός ως γεγονός δηλ. τη στρατιωτική αποτυχία των Οθωμανών και τη νίκη των συνασπισμένων δυνάμεων και αφετέρου ως σύμπτωμα δηλ. μια ένδειξη βαθύτερων μεταβολών στους συσχετισμούς ισχύος. Η ιστορική ανάλυση μετατοπίζεται έτσι από το «ποιος νίκησε» στο «γιατί το σύστημα άλλαξε».
Από τη Βιέννη στο Κάρλοβιτς
Η πολιορκία της Βιέννης αποκτά το πλήρες ιστορικό της νόημα μόνο σε συνδυασμό με τη Συνθήκη του Κάρλοβιτς (1699) μια πόλη στη σημερινή Σερβία. Η συνθήκη τερμάτισε τον αυστροοθωμανικό πόλεμο του 1683-1697 στον οποίο οι Οθωμανοί ηττήθηκαν. Η Συνθήκη του Κάρλοβιτς υπεγράφη την 26η Ιανουαρίου 1699 και αποτελεί ιστορικό ορόσημο για την Ευρώπη και την Οθωμανική Αυτοκρατορία, καθώς σηματοδότησε την οριστική παύση της οθωμανικής επέκτασης και την έναρξη της μακράς περιόδου υποχώρησής της. Οι Συμβαλλόμενοι ήταν Οθωμανική Αυτοκρατορία και ο Ιερός Συνασπισμός (Αυστρία, Πολωνία, Βενετία, Ρωσία). Σημειωτέον ότι η Ρωσία υπέγραψε ξεχωριστή συμφωνία το 1700 στην Κωνσταντινούπολη.
Για πρώτη φορά στην ιστορία της, η Οθωμανική Αυτοκρατορία αποδέχεται μια μεγάλη ήττα με εδαφικές απώλειες. Υποχρεούται να συμμετάσχει σε μια πολυμερή ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση και εντάσσεται σε ένα ευρωπαϊκό σύστημα συνθηκών.
Από ιστορικής σκοπιάς, το Κάρλοβιτς σηματοδοτεί το τέλος της οθωμανικής επέκτασης στην Ευρώπη, την αρχή της ευρωπαϊκής στρατηγικής πρωτοβουλίας και τη μετάβαση από την ιστορία των αυτοκρατοριών στην ιστορία των κρατών.
Η Συνθήκη του Κάρλοβιτς θεωρείται ως η πρώτη μεγάλη διπλωματική ήττα των Οθωμανών με την παράλληλη εισαγωγή ενός δυτικού τύπου διεθνούς διπλωματίας. Ένα σημαντικό γεγονός ήταν η αναγνώριση της ισοτιμίας των χριστιανικών κρατών έναντι της Υψηλής Πύλης. Το πιο σημαντικό όμως αποτέλεσμα είναι ότι ετέθησαν τα θεμέλια για την ευρωπαϊκή αρχή της ισορροπίας ισχύος.
Σημαντικές επιπτώσεις της Συνθήκης:
Αλλαγή Δυνάμεων: Η συνθήκη σημάδεψε τη σταδιακή αποδυνάμωση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, γεγονός που προετοίμασε το έδαφος για μελλοντικές επαναστάσεις και ανεξαρτησίες στις βαλκανικές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.
Εδαφικές Αλλαγές: Οι εδαφικές παραχωρήσεις ενίσχυσαν τη θέση άλλων χριστιανικών κρατών, που κατά κάποιο τρόπο περιόρισαν την τουρκική επιρροή στην περιοχή των Βαλκανίων.
Εκπαιδευτικές και Πολιτιστικές Επιπτώσεις: Η υποχώρηση της τουρκικής κυριαρχίας έδωσε ευκαιρίες στους εθνικούς πολιτισμούς και τις γλώσσες, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη εθνικών συνειδήσεων.
Για κάποιους ιστορικούς, η συνθήκη αυτή αποτελεί την αρχή του “Ανατολικού Ζητήματος”, δηλαδή του ανταγωνισμού των Μεγάλων Δυνάμεων για το μέλλον των εδαφών της φθίνουσας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, ένα ζήτημα που επηρέασε άμεσα την πορεία του ελληνισμού.
Η ήττα των Οθωμανών ενθάρρυνε τις χριστιανικές δυνάμεις να εξαπολύσουν συστηματικές επιθέσεις κατά της Τουρκοκρατίας, γεγονός που δημιούργησε ένα ευνοϊκότερο κλίμα για τους υπόδουλους λαούς, συμπεριλαμβανομένων των Ελλήνων.
Η Συνθήκη είχε και άλλες αξιοσημείωτες συνέπειες και για τους Έλληνες
Έδωσε τη δυνατότητα στους Έλληνες εμπόρους να ξαναρχίσουν το εμπόριο με τη Βενετία και την Αυστριακή Αυτοκρατορία, γεγονός που είχε καθοριστικές συνέπειες στην οικονομική αναγέννηση του ελλαδικού χώρου. Σημειωτέον ότι
στην υπογραφή της συνθήκης ο επίσημος αντιπρόσωπος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ήταν ένας Φαναριώτης, ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος , γεγονός που σηματοδοτεί την άνοδο των Φαναριωτών στον οθωμανικό κρατικό μηχανισμό κατά τον 18ο αιώνα.
Πολιτικο-εδαφικές και διοικητικές αλλαγές
Η Βενετία απέκτησε τον Μοριά (Πελοπόννησο) από την Οθωμανική Αυτοκρατορία (1699–1715).Τα Επτάνησα (Κέρκυρα, Ζάκυνθος, Κεφαλονιά κ.ά.) παρέμειναν ενετικά, ενισχύοντας τον δυτικό/λατινικό προσανατολισμό τους. Ο ελληνικός χώρος διασπάστηκε διοικητικά μεταξύ Βενετών και Οθωμανών. Από πλευράς διοίκησης καταργήθηκε το οθωμανικό τιμαριωτικό σύστημα και εφαρμόστηκε η ενετική διοίκηση. Βελτιώθηκε η ασφάλεια και έγινε περιορισμός αυθαιρεσιών, βαριάς φορολογίας και γραφειοκρατίας. Οι Έλληνες μπορούσαν να συμμετάσχουν σε τοπικούς θεσμούς ώστε να έχουν μια πρώιμη πολιτική εμπειρία.
Οικονομικές συνέπειες
Ενισχύθηκε η αγροτική παραγωγή (σιτηρά, ελαιόλαδο, σταφίδα). Έγινε άνοιγμα εμπορικών δρόμων προς την Αδριατική και τη Δυτική Ευρώπη. Παράλληλα, σε οθωμανικές περιοχές (Στερεά, Μακεδονία) συνεχίστηκε η βαριά φορολόγηση, ωθώντας πληθυσμούς σε μετανάστευση.
Πνευματικές και ιδεολογικές επιπτώσεις
Ενισχύθηκαν οι επαφές με τη Δύση μέσω των βενετοκρατούμενων περιοχών. Έγινε μετακίνηση λογίων και εμπόρων με αποτέλεσμα τη διάχυση ιδεών που τροφοδότησαν τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό. Στα Επτάνησα αναπτύχθηκαν παιδεία, τυπογραφία και λογοτεχνία σε ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Οι συνέπειες της Συνθήκης είχαν μακροπρόθεσμη σημασία για τον Ελληνισμό. Αποδείχθηκε ότι η οθωμανική κυριαρχία δεν ήταν αμετάβλητη και αήττητη. Δημιουργήθηκε ένα προηγούμενο αλλαγής εξουσίας υπέρ χριστιανικών δυνάμεων. Κυρίως ενισχύθηκε η πολιτική αυτοπεποίθησης των Ελλήνων, που θα καρποφορήσει τον 18ο–19ο αιώνα.
Συμπέρασμα
Η Συνθήκη του Κάρλοβιτς δεν απελευθέρωσε την Ελλάδα, αλλά ήταν μια πρώτη ήττα της οθωμανικής κυριαρχίας. Ενίσχυσε τις δυτικές επιρροές σε κρίσιμες περιοχές και αδιαμφισβήτητα συνέβαλε έμμεσα στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων για την Ελληνική Επανάσταση του 1821.
Ενδεικτική βιβλιογραφία
M. P. Klöter, “The Karlowitz Articles: A Historical Analysis of Its Impact on European Relations.”
Glenda, “Re-Examination of the Treaty of Karlowitz: Causes and Consequences.”
M. H. Black, “Diplomatic Shifts after Karlowitz: The European Reaction.”
του Κωνσταντίνου Καραγιανίδη, Ηλεκτρολόγου- Μηχανικου Υπολογιστών
Σε προγενέστερο άρθρο είχα εκτυλίξει κάποιους προβληματισμούς για το αποτέλεσμα της Επαναστάσεως του ’21, κυρίως κατά πόσον μπορεί να θεωρηθεί ανάλογο της τότε δυναμικής του Ελληνισμού και των προεπαναστατικών σχεδιασμών και οραμάτων.
Με το παρόν άρθρο επιδιώκω μια σημαντική προσθήκη, τον σχολιασμό του οραματισμού του Καποδίστρια για το μέλλον της χερσονήσου του Αίμου, όπως αυτός εξεφράσθη από δύο ανέκδοτες επιστολές του προς τον κόμη Nesselrode, τις οποίες έφερε στην δημοσιότητα το προ διετίας εκδοθέν βιβλίο του Γ. Καλπαδάκη “Η Βαλκανική συνομοσπονδία του Ιωάννη Καποδίστρια“.
Οι επιστολές του Καποδίστρια (19 & 20 Μαρτίου 1828) [1] εντάσσονται στις διπλωματικές διαβουλεύσεις για την εφαρμογή της συνθήκης του Λονδίνου (6 Ιουλίου 1827). Σε αυτές, ο Καποδίστριας, καταθέτει ως εναλλακτική, στην περίπτωση που οι Οθωμανοί εξακολουθούν χρονοτριβούντες και αδιάλλακτοι, μια ολοκληρωμένη πρόταση για την διευθέτηση του Ανατολικού Ζητήματος στην περιοχή του Αίμου, που περιελάμβανε τα κάτωθι σημεία:
Οι τρεις μεγάλες δυνάμεις (Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία) να εκδιώξουν διά των όπλων την οθωμανική εξουσία από τα ευρωπαϊκά εδάφη που κατείχε, περιορίζοντάς την στην ασιατική της επικράτεια.
Να δημιουργηθούν 5 χριστιανικά βασίλεια επί των απελευθερωθέντων εδαφών.
Δουκάτο της Δακίας, αποτελούμενο από τις επαρχίες Μολδαβίας και Βλαχίας, με αμιγή χριστιανικό πληθυσμό (υπολογιζόμενο περί το 1,5 εκατομμύριο).
Βασίλειο της Σερβίας, αποτελούμενο από της περιοχές Βοσνίας, Σερβίας και Βουλγαρίας. Ο χριστιανικός πληθυσμός τους εκτιμάται από τον Καποδίστρια σε 1 εκατομμύριο, συν μερικές δεκάδες χιλιάδες μωαμεθανών.
Βασίλειο της Μακεδονίας, αποτελούμενο από την Μακεδονία και την Θράκη, καθώς και τις νήσους Ίμβρο, Σαμοθράκη και Θάσο. Η πληθυσμιακή του σύσταση εκτιμάται σε 1 εκατομμύριο χριστιανούς και ισαρίθμους μωαμεθανούς.
Βασίλειο της Ηπείρου, συμπεριλαμβανομένης της Αλβανίας, με πληθυσμό άνω των 2 εκατομμυρίων, τα 2/3 εκ των οποίων μωαμεθανοί.
Ελληνική Πολιτεία, εκτεινομένη προς βορράν μέχρι Άρτας και Πηνειού, που θα ενσωμάτωνε και τις αιγαιακές νήσους, πλην Κρήτης.
Σε έκαστο των βασιλείων αυτών θα επιλεγόταν από τις τρεις δυνάμεις χριστιανός ηγεμόνας, από τους βασιλικούς οίκους της Ευρώπης.
Η Κωνσταντινούπολη με τα περίχωρά της (η Σηλυβρία ορίζεται ως δυτικό όριο και οι Δέρκοι ως βόρειο [2]), την Τένεδο και δύο οχυρές θέσεις επί της ασιατικής ηπείρου (ως μία εξ αυτών ονοματίζεται η Χαλκηδόνα) να αποτελέσει μία ελεύθερη πόλη, υπό την εγγύηση των δυνάμεων.
Στην Κωνσταντινούπολη θα έδρευε η Συνομοσπονδία των 5 χριστιανικών βασιλείων, που θα προήγαγε την μεταξύ τους συνεργασία, καθώς και τις σχέσεις με τις μεγάλες δυνάμεις.
Τα νησιά του Ιονίου να ενώνονταν με τα γειτονικά τους βασίλεια. Προκειμένου να δεχθεί την αποχώρησή της από αυτά η Αγγλία, ο Καποδίστριας εισηγείται στον Nesselrode την ισοδύναμη παραίτηση της Ρωσίας από τα δικαιώματά της επί της Μολδοβλαχίας.
Οι στρατηγικές νήσοι Κύπρος, Κρήτη και Ρόδος να χρησιμοποιηθούν ως βάσεις των μεγάλων δυνάμεων για την εποπτεία των συμφωνηθέντων και την εμπέδωση του προβλεπομένου status quo.
Είναι άδηλο αν ο πολύπειρος διπλωμάτης έτρεφε βάσιμες ελπίδες για την υλοποίηση (έστω μερική) του σχεδίου του, ή το χρησιμοποίησε απλώς ως ένα διπλωματικό όπλο (στην λογική του να απαιτήσει το μείζον, προκειμένου να εξασφαλίσει το έλασσον, ήτοι βιώσιμα σύνορα για το ελλαδικό κράτος).
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, σκιαγραφείται ένας μακροπρόθεσμος στόχος για τον Ελληνισμό, σε δύο άξονες:
Πολιτισμικό: Να διαμορφωθεί ένα ευνοϊκό περιβάλλον για την ευημερία και την πνευματική εξύψωση [3] του ελληνικού στοιχείου, βασισμένο στην κοινή χριστιανική πίστη των λαών της Βαλκανικής, στην κρατική οργάνωση σε ευρωπαϊκά πρότυπα της εποχής και στην εξάλειψη τοπικού ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων [4].
Εδαφικό: Να εξασφαλισθεί μια ευρεία περιοχή για την ελεύθερη δράση του, αποτελούμενη από τις – έως τότε – ευρωπαϊκές κτήσεις της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Αμφότερα τα ανωτέρω στοιχεία μαρτυρούν ότι ο Καποδίστριας συναισθανόταν τον οικουμενικό χαρακτήρα του Ελληνισμού και δεν τον σκεφτόταν περιορισμένο στα στενά πλαίσια ενός κρατιδίου. Εξ άλλου, η αισιοδοξία του για την επάνοδο των μουσουλμανικών πληθυσμών των υπό σύσταση βασιλείων στους κόλπους της Εκκλησίας, άμα τη εκλείψει της καταπιεστικής οθωμανικής εξουσίας, είναι άλλο ένα δείγμα του πώς αντιλαμβανόταν την δυναμική του ελληνικού πολιτισμού [5].
Συγκρινόμενη η πρόταση Καποδίστρια με το αντίστοιχο όραμα του Ρήγα Φερραίου, μάλλον έχει πιο βαρύνουσα σημασία, καθώς φαίνεται να λαμβάνει υπ’ όψιν της εκτός από την πληθυσμιακή κατάσταση της χερσονήσου, τόσο την ισορροπία των συμφερόντων των μεγάλων δυνάμεων, όσο και τα στρατιωτικά τετελεσμένα του 1828 (δηλαδή την εμφανή οθωμανική αδυναμία να επιβληθεί ιδίοις δυνάμεσι, στρατιωτικώς, επί των ευρωπαϊκών κτήσεων). Επομένως έχει περισσότερο πολιτική, παρά οραματική (όπως του Ρήγα) υφή.
Ο πρόωρος χαμός του Κερκυραίου πολιτικού δεν επέτρεψε να τεθούν σε τροχιά πραγματώσεως οι υψηλές προσδοκίες του για το μέλλον του Ελληνισμού. Οι διάδοχοί του, όχι μόνο δεν συμμερίζονταν παρόμοια οράματα (ή τουλάχιστον στην ίδια κλίμακα), αλλά υπονόμευσαν – εκόντες άκοντες – κάθε σχετική προοπτική:
Η πολιτική αυστηρής ισορροπίας μεταξύ επιρροών των μεγάλων δυνάμεων, που ευλαβικώς τηρούσε ο Καποδίστριας, υπεχώρησε αργότερα, προ της ανικανότητος των επιγόνων του και των αγγλικών πιέσεων για υπαγωγή μας στην σφαίρα επιρροής τους, δημιουργώντας εν τέλει ένα ρήγμα μεταξύ του ελλαδικού κορμού και της βαλκανικής ενδοχώρας (η οποία, εξ αιτίας υπεροχής του σλαβικού στοιχείου ετέθη υπό την ρωσική σκέπη).
Η διαμάχη “αυτοχθόνων“-“ετεροχθόνων“, κατά την κατάρτιση του Συντάγματος του 1844 [6], που έληξε με επικράτηση των πρώτων, περιόρισε σε σημαντικό βαθμό την οικουμενική αντίληψη του αρτισύστατου κρατιδίου της Ελλάδος.
Ώστε, με επιστέγασμα την αποτυχία του μικρασιατικού εγχειρήματος [7], να περιοριστούμε στον ρόλο ενός κράτους-παρία, εξαρτημένου από τρίτους και με πλήρη αδυναμία/απροθυμία να υπερασπιστεί την εκτός συνόρων του ελληνική παρουσία, αλλά και να αποτελέσει πολιτιστικό φάρο και πολιτικό πόλο έλξεως για συγγενείς λαούς.
Βεβαίως, υπήρξε μια – μάλλον απέλπιδα – προσπάθεια από τον Αλ. Παπαναστασίου, κατά τον Μεσοπόλεμο, για “Βαλκανική Συνεννόηση” [8], η οποία απεδείχθη θνησιγενής, καθώς ούτε το κλίμα στα Βαλκάνια ήταν ιδιαιτέρως πρόσφορο, ούτε η ανοχή/συναίνεση των μεγάλων δυνάμεων εξασφαλισμένη.
Το δυστύχημα της Ελλάδος είναι η τέλεια αδιαφορία της για εκμετάλλευση ευνοϊκών συνθηκών προς την κατεύθυνση της εμφατικής επανεμφανίσεώς της (ή και ηγεμονίας της) στον Αίμο, μετά το 1990. Η κατάρρευση του κομμουνισμού και του “σιδηρού παραπετάσματος” όχι μόνον ήρε ένα μεγάλο εμπόδιο στις σχέσεις της Ελλάδος με τα λοιπά κράτη της Βαλκανικής, αλλά την έφερε και σε δεσπόζουσα θέση ισχύος (τόσο σκληρής, όσο και ήπιας) έναντί τους. Παρά ταύτα, η πολιτική της δεν υπήρξε συνεκτική, ενώ η αξιοποίηση του “όπλου” της πολιτισμικής επιρροής, είτε διά της Ορθοδοξίας και της “Βυζαντινής” κληρονομιάς, είτε μέσω των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων (κυρίως της Β. Ελλάδος) υπήρξε αμελητέα.
Μάλιστα, σήμερα, το παράθυρο ευκαιρίας που δημιουργήθηκε μετά το 1990 δεν φαίνεται να παραμένει εσαεί ανοικτό. Αφ’ ενός το κενό της ελληνικής απουσίας έσπευσε να καλύψει η τουρκική διείσδυση [9], η οποία – αν και σταθερή στρατηγική επιλογή – έγινε πιο απειλητική την τελευταία δεκαπενταετία, λόγω δαπάνης μεγάλων κεφαλαίων (πιθανότατα τη συμπράξει του Κατάρ), αφ’ ετέρου η ραγδαία οικονομική ανάπτυξη της Ρουμανίας έχει υποσκελίσει στην περιοχή την οικονομική πρωτοκαθεδρία της Ελλάδος [10], η οποία άλλωστε έπαυσε προ πολλού να απολαμβάνει το προνόμιο του μοναδικού μέλους της ΕΕ.
Παρά ταύτα, σε μια ρευστή – από γεωπολιτικής απόψεως – περίοδο, ευτυχή συγκυρία υπέρ της Ελλάδος αποτελεί η διαφαινόμενη υπαγωγή των Βαλκανίων (κατ’ ελάχιστον των ανατολικών) στην ίδια ζώνη γεωπολιτικής επιρροής. Όπερ σημαίνει ότι η έκλειψη ανταγωνισμών υπερτέρων δυνάμεων επιτρέπει μεγαλυτέρους βαθμούς αυτονομίαςσε όποιον αναλάβει αναβαθμισμένο ρόλο τοποτηρητή της περιοχής.
Επομένως, αν η Ελλάδα επιθυμεί να επιβεβαιώσει την ρήση του Χαριλάου Τρικούπη ότι “προώρισται να ζήση” επιβάλλεται να θέσει υψηλούς (και όχι απαραιτήτως για το άμεσο μέλλον) στόχους. Διότι έθνη χωρίς όραμα είναι μάλλον καταδικασμένα να παραγκωνισθούν από το ιστορικό προσκήνιο. Και η αναζωογόνηση της ελληνικής παρουσίας/επιρροής στην χερσόνησό μας κάλλιστα θα μπορούσε να αποτελέσει μια σύγχρονη “Μεγάλη Ιδέα”, προς δικαίωση των Ρήγα και Καποδίστρια, που πρώτοι την οραματίσθηκαν, αλλά και προς όφελος των λαών του Αίμου, που έχουν υποφέρει από τον κατακερματισμό τους και την μετατροπή τους σε αθύρματα ξένων δυνάμεων.
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ-ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ
Παρατίθενται αυτούσιες στο βιβλίο του Καλπαδάκη (μέρος Γ´, σελ 99-121), στα γαλλικά (όπως ανευρέθησαν στα ρωσικά αρχεία), αλλά και μεταφρασμένες.
Τα όρια αυτά της ελευθέρας πόλεως δεν διαφέρουν και πολύ από την περιοχή που έμεινε υπό διεθνή έλεγχο κατά την συνθήκη των Σεβρών και δεν επεδικάσθη στην Ελλάδα, με την υπόλοιπη Α. Θράκη.
Για τον Καποδίστρια, η πνευματική άνοδος των Ελλήνων εθεωρείτο προαπαιτούμενο για την πολιτική τους ελευθερία. Γι’ αυτό και πρωτοστάτησε στην ίδρυση της “Φιλομούσου Εταιρείας”, με άξονα δράσεως την παιδεία, ενώ διατηρούσε επιφυλάξεις για την φυσιογνωμία της “Φιλικής”, που αποσκοπούσε σε άμεσες πολιτικές/επαναστατικές κινήσεις.
Προφανώς, όταν αναφέρεται σε συμφωνία των μεγάλων δυνάμεων για ειρήνευση στην Βαλκανική, αποβλέπει σε ένα καθεστώς ισορροπιών αντίστοιχο της Ελβετίας (στο οποίο ο ίδιος είχε καθοριστική συμβολή), αλλά σε ευρύτερη και πιο καίρια γεωγραφική έκταση, κάτι που το καθιστούσε δυσχερέστερο.
Αντιπροσωπευτικό των αντιλήψεων του Καποδίστρια είναι και το σχέδιο που εισηγήθηκε ως αξιωματούχος της Ρωσίας, το 1811 (υπόμνημα προς τον κόμη Stackelberg), για υποδαύλιση και στήριξη κινήματος του Αλή Πασά κατά της Πύλης, που θα οδηγούσε σε ίδρυση ενός ελληνο-αλβανικού κρατικού μορφώματος. Περισσότερες λεπτομέρειες στην εργασία του Grigori Arsh “Ο Ιωάννης Καποδίστριας στη Ρωσία“.
Με αφορμή ότι περίπου έναν αιώνα πριν ο Καποδίστριας προσδιόριζε το όριο Ευρώπης-Ασίας ως την διαχωριστική γραμμή Χριστιανών και Μωαμεθανών (ή Ελλήνων και Τούρκων, με μια διαφορετική ανάγνωση), ίσως θα πρέπει με ψυχραιμία να επενεξετάσουμε την εφικτότητα του μικρασιατικού τολμήματος, το 1919. Αν και την εποχή του Καποδίστρια, η Σμύρνη δεν είχε γνωρίσει ακόμη την μετέπειτα άνθησή της, μήπως θα ήταν φρονιμώτερο και ρεαλιστικότερο η Ελλάδα να είχε περισσότερες βλέψεις προς βορράν, παρά προς ανατολάς;
Δρομολογεί κυβερνητικό ανασχηματισμό ο Κ. Μητσοτάκης – Μετά τη δικογραφία για τον «ΟΠΕΚΕΠΕ 2» οι εξελίξεις.
Αποφασισμένος να προχωρήσει σε ανασχηματισμό της κυβέρνησης – πιθανότατα τον τελευταίο πριν από τις εθνικές κάλπες – είναι ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης.Θα τον κάνει, σύμφωνα με απόλυτα ακριβείς πληροφορίες, μετά την έλευση της δεύτερης δικογραφίας της Ευρωπαίας Εισαγγελέως για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς από το περιεχόμενό της θα προσδιοριστούν και οι αναγκαίες διορθωτικές κινήσεις. Κατά τις ίδιες πηγές, στο Μέγαρο Μαξίμου δεν έχουν ασφαλή εικόνα ούτε για τον ακριβή χρόνο που θα φτάσει στη βουλή, ούτε όμως για το ακριβές περιεχόμενό της. Ακούνε και οι συνεργάτες του πρωθυπουργού όσα κατά καιρούς γράφονται στα ΜΜΕ, αλλά πρωτογενή πληροφόρηση δεν έχουν.
Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.
Υπ’ αυτή την έννοια, είναι ασαφές μέχρι στιγμής αν θα απαιτηθεί η αλλαγή ενός ή δύο υπουργών, αν και έχουν ήδη εκπονηθεί διάφορα εναλλακτικά σενάρια.
Όπως πληροφορείται το iEidiseis.gr, το βασικό στοιχείο των επόμενων κυβερνητικών αλλαγών θα είναι η επάνοδος του Γ. Γεραπετρίτη στο Μέγαρο Μαξίμου. Μια κίνηση που θεωρείται επιβεβλημένη από τον Κ. Μητσοτάκη, ο οποίος φέρεται να έχει αντιληφθεί την απουσία «μαέστρου» στο πρωθυπουργικό περιβάλλον και εμπιστεύεται πλήρως τον ΥΠΕΞ.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιος θα διαδεχθεί τον κ. Γεραπετρίτη στο τιμόνι της ελληνικής διπλωματίας. Τα πρόσωπα τα οποία φέρονται να προκρίνονται για να αναλάβουν την ηγεσία του ΥΠΕΞ είναι δύο: Ο νυν αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κ. Χατζηδάκης, ο οποίος, λόγω και των εκλογών, θα επιθυμούσε την επάνοδό του σε υπουργικό πόστο και μάλιστα αυξημένου «γοήτρου» και ο ΥΠΕΝ Στ. Παπασταύρου, του οποίου οι «μετοχές» είναι ανεβασμένες στο χρηματιστήριο του Μαξίμου λόγω των προσωπικών σχέσεων που οικοδόμησε με κεντρικά στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ και των ενεργειακών συμφωνιών της Αθήνας με την Ουάσιγκτον.
Και οι δύο έμπειροι πολιτικοί φέρονται να έχουν εκδηλώσει με διάφορους τρόπους την επιθυμία τους να διαδεχτούν τον κ. Γεραπετρίτη, σε περίπτωση επιστροφής του στο Μέγαρο Μαξίμου, με τον πρωθυπουργό να μην έχει λάβει μέχρι στιγμής τις τελικές του αποφάσεις.
Κατά τα λοιπά, σε επίπεδο υπουργών τουλάχιστον, δεν αναμένονται σημαντικές αλλαγές. Τόσο γιατί ο Κ. Μητσοτάκης έχει αποδείξει ότι αποστρέφεται τους δομικούς ανασχηματισμούς, όσο όμως και γιατί το 2026 είναι μία κρίσιμη χρονιά, είτε στηθούν κάλπες, είτε όχι που είναι και το πιθανότερο, και ο πρωθυπουργός δεν θα ήθελε να ρισκάρει με την επιλογή προσώπων που θα αποδεικνύονταν κατώτερα των απαιτήσεων της συγκυρίας.
Δεν είναι, πάντως, λίγα τα στελέχη της ΝΔ, που προεξοφλούν ότι ενδέχεται να βρεθεί εκτός κυβέρνησης ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, καθώς παραδοσιακά, σε περιόδους μετωπικής σύγκρουσης με συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες, «θυσιάζεται» ο αρμόδιος κυβερνητικός αξιωματούχος, με στόχο να πέσουν οι τόνοι.
Αντιθέτως αμετακίνητοι θεωρούνται ο ΥΠΕΘΑ Ν. Δένδιας, ο ΥΠΟΚ Κ. Πιερρακάκης, Εργασίας Νίκη Κεραμέως, Υγείας Αδ. Γεωργιάδης, Δικαιοσύνης Γ. Φλωρίδης, ΠΡΟΠΟ Μιχ. Χρυσοχοίδης, Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, Εσωτερικών Θ. Λιβάνιος, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Π. Μαρινάκης και πιθανόν ο υπουργός Ανάπτυξης Τ. Θεοδωρικάκος, ο υπουργός Ναυτιλίας Βασ. Κικίλιας, υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη και Οικογένειας Δ. Μιχαηλίδου. Ερωτηματικό παραμένει αν θα διατηρήσουν τα πόστα τους οι υπουργοί Μετανάστευσης Θ. Πλεύρης, Ψηφιακής Πολιτικής Δ. Παπαστεργίου και ο αναπληρωτής υπουργός Αθλητισμού Γ. Βρούτσης.
Η μεγάλη έμφαση στον επόμενο ανασχηματισμό, αναμένεται να δοθεί στους υφυπουργούς. Εκεί, θα υπάρξει πραγματική «σφαγή» όπως λένε χαρακτηριστικά όσοι γνωρίζουν τον σχεδιασμό του Μεγάρου Μαξίμου, αφού ο πρωθυπουργός θέλει να δώσει την ευκαιρία και σε άλλους βουλευτές να συμμετέχουν στο κυβερνητικό σχήμα. Ταυτόχρονως, έχοντας το βλέμμα και στις κινήσεις των πρώην πρωθυπουργών Αντ. Σαμαρά και Κ. Καραμανλή, θεωρείται πολύ πιθανό να θελήσει ο Κ. Μητσοτάκης να αξιοποιήσει στελέχη με προνομιακές σχέσεις με τον έναν ή τον άλλον πρωθυπουργό.
Για παράδειγμα, όλα δείχνουν ότι είναι εξαιρετικά πιθανή η αξιοποίηση σε υπουργικό πόστο, ωστόσο, του «καραμανλικού» Ευρ. Στυλιανίδη, ο οποίος διαθέτει κυβερνητική εμπειρία, οπότε …με έναν σμπάρο, δυο τρυγώνια. Επίσης, θεωρείται πολύ πιθανό να μπουν στην κυβέρνηση ο βουλευτής Δημ. Μαρκόπουλος, ο οποίος, αν και έχει ασκήσει δριμεία κριτική σε κυβερνητικές πολιτικές το προηγούμενο διάστημα, πιστώνεται από το Μέγαρο Μαξίμου με μια πολύ καλή παρουσία από τον ρόλο του Γενικού Εισηγητή της ΝΔ για τον προϋπολογισμό του 2026.
Η Γερμανία είναι γεωγραφικά, οικονομικά και –από πολιτική άποψη– δυνητικά ο ακρογωνιαίος λίθος της Ευρώπης, δυτικά της Βολυνίας. Οι προσπάθειες για ευρωπαϊκή ενότητα είναι αδιανόητες χωρίς αυτή τη Γερμανία και, απουσία της, η συνεργασία της (πολιτικά) δυτικής Ευρώπης με τη Ρωσία στις διάφορες ιστορικές της εκφάνσεις καθίσταται αδύνατη.
Η γεωπολιτική διττότητα της Γερμανίας συμβολίζεται από τον δικέφαλο αετό στο εθνόσημό της. Η εδαφική Drang nach Osten (ώθηση προς Ανατολάς) των Γερμανών ναυάγησε δύο φορές: τον 13ο αιώνα, όταν το Τευτονικό Τάγμα ηττήθηκε στις βόρειες λίμνες από τον Αλέξανδρο Νέφσκι, και βεβαίως όταν οι στρατοί του Χίτλερ απωθήθηκαν.
Τα αγγλοσαξονικά υπουργικά συμβούλια στοιχειώνονταν επί μακρόν από το φάσμα του Ραπάλλο (1922, Γερμανία της Βαϊμάρης – Μπολσεβικική Ρωσία). Ο πατέρας της γερμανικής γεωπολιτικής, Καρλ Χάουσχοφερ, απέτυχε να πείσει τους ανερχόμενους Ναζί για την απόλυτη αναγκαιότητα της διατήρησης λειτουργικών σχέσεων με τους Σοβιετικούς.
Οι κρατικοί άνδρες της μεταπολεμικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας συνειδητοποίησαν με οδυνηρό τρόπο την απόλυτη αναγκαιότητα, παράλληλα με τη συμφιλίωση με τη Γαλλία, να εμπλακούν ενεργά με τη Σοβιετική Ένωση. Αυτή η Ostpolitik, με την οποία συνδέονται κυρίως ο Βίλι Μπραντ, ο Χέλμουτ Σμιτ και ο Χανς-Ντίτριχ Γκένσερ, υπηρέτησε επί χρόνια τόσο τα γερμανικά όσο και τα ευρύτερα ευρωπαϊκά συμφέροντα — ξεκινώντας από την Entspannungspolitik (πολιτική ύφεσης/εκτόνωσης) και κορυφούμενη με τις Συνθήκες του Παρισιού το 1990.
Σήμερα, η κυβέρνηση στο Βερολίνο φαίνεται είτε απρόθυμη είτε ανίκανη να αντικρίσει με καθαρό βλέμμα τα γεωπολιτικά της θεμέλια. Η οικονομική ατμομηχανή της Ευρώπης, που έχει πληγεί σοβαρά από τη διακοπή της πρόσβασης σε φθηνό ρωσικό φυσικό αέριο και πετρέλαιο, δείχνει να έχει χάσει τον προσανατολισμό της ως προς την πορεία που πρέπει να χαράξει και να ακολουθήσει. Η Γερμανία, μαζί με τη Γαλλία, υπήρξαν πρωταγωνίστριες του Πρωτοκόλλου του Μινσκ τον Φεβρουάριο του 2015, ωστόσο δεν κατόρθωσαν να επιβάλουν την εφαρμογή του από την απρόθυμη κυβέρνηση Ποροσένκο και την ουκρανική Ράντα. Παράλληλα, απέτυχαν να αποσπάσουν στήριξη προς αυτή την κατεύθυνση από τους συμμάχους στο Λονδίνο και στην Ουάσιγκτον, ιδίως κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Μπάιντεν. Αντιθέτως, ευθυγραμμίστηκαν με τις Ηνωμένες Πολιτείες, παρά τις προβλέψιμες αρνητικές συνέπειες.
Μυωπία ή ανικανότητα;
Και τότε, σαν άλλος Ιανός, υπό το σοκ της ρωσικής εισβολής, η οπτική άλλαξε. Η Γερμανία, με την Ostpolitik και τις συνέπειές της παγωμένες, ξεκίνησε ένα φιλόδοξο πρόγραμμα επανεξοπλισμού, «ανακαλύπτοντας» εκ νέου την απειλή από την Ανατολή. Την ίδια στιγμή, η γερμανική οικονομία υποχώρησε και η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε.
Η ανεργία αυξήθηκε. Η διέξοδος από το αδιέξοδο θεωρήθηκε ότι θα μπορούσε να προκύψει μέσω μιας δραστικής αναδιάρθρωσης της βιομηχανικής παραγωγικής ικανότητας, με μετατόπιση από τα αυτοκίνητα στα άρματα μάχης, τα τεθωρακισμένα οχήματα μάχης πεζικού (AIFV) και τα αυτοκινούμενα πυροβόλα, για να μην αναφερθεί και η αναζωπύρωση της συζήτησης περί παράδοσης πυραυλικών συστημάτων Taurus στην Ουκρανία. Ωστόσο, η ευελιξία στην αλλαγή βιομηχανικού προσανατολισμού έχει όρια.
Η πρωτοβουλία του προέδρου Τραμπ να διαμορφώσει μια ειρηνευτική διευθέτηση στην Ουκρανία, ως βάση για μια νέα κανονικότητα στο επίπεδο της στρατηγικής σταθερότητας με τη Ρωσία, αιφνιδίασε το Βερολίνο, το οποίο πλέον τελεί υπό την καγκελαρία του Μερτς. Η ρωσική προέλαση στο Ντονμπάς είναι αργή· παρ’ όλα αυτά, η Γερμανία κρίνει σκόπιμο να χαρακτηρίσει τη Ρωσία ως τον κύριο εχθρό της πατρίδας και της «ελεύθερης Ευρώπης».
Αυτό συνιστά τον ορισμό του αδιεξόδου. Δεν μπορεί κανείς να απαιτεί από τη Γερμανία και από ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση να μεταπηδήσουν από τη μια μέρα στην άλλη από τη λειτουργία ειρήνης σε λειτουργία πολέμου και κατόπιν ξανά σε ειρήνη. Η γερμανική οικονομία πρέπει να ανακάμψει. Αν αυτό δεν επιτευχθεί με τη μετατροπή των εργοστασίων αυτοκινήτων σε στρατιωτικά εργοστάσια, τότε πώς;
Η ειρηνευτική πρωτοβουλία του προέδρου Τραμπ βρίσκεται σε οριακό σημείο. Είναι αναγκαίο και επείγον να κερδηθεί το γερμανικό κατεστημένο. Και αυτό δεν μπορεί να γίνει χωρίς να ανοίξει εκ νέου η στρόφιγγα και να επιτραπεί στο ρωσικό φυσικό αέριο να ρέει προς τη Δύση.
Υπάρχει μια αμυδρή ελπίδα ότι οι χθεσινές διαβουλεύσεις στο Βερολίνο για την Ουκρανία θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μια τέτοια εξέλιξη.
Θα χρειαστούν χρόνια μέχρι η Ρωσία να αποκατασταθεί ως πλήρης οικονομικός εταίρος της δυτικής Ευρώπης. Η εμπιστοσύνη έχει διαρραγεί. Ωστόσο, η Μόσχα θα μπορούσε σταδιακά να επανενταχθεί στην αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης.
Η πολυπόθητη ουκρανική συνθήκη ειρήνης θα αποτελέσει μια αρχή.
Η Γερμανία χρειάζεται φθηνό πετρέλαιο και φυσικό αέριο και η ήπειρος χρειάζεται Ruhe — ηρεμία.
ΣΤΡΑΒΩΝ ο Αμασεύς,
γράφοντας από την Αθήνα,
17 Δεκεμβρίου 2025
Η Φλώρινα βρέθηκε για ακόμη μία φορά στο επίκεντρο μιας έντονης δημόσιας αντιπαράθεσης, με αφορμή ξανά την μουσική.
Μια ορχήστρα που εμφανίστηκε σε εκδήλωση της περιοχής ερμήνευσε τραγούδια στη σλαβική γλώσσα, γεγονός που προκάλεσε την άμεση παρέμβαση του δημάρχου Φλώρινας, ο οποίος διέκοψε την ορχήστρα.
Η εξέλιξη αυτή άνοιξε έναν νέο κύκλο συζητήσεων, αντιδράσεων και διχασμού, δημιουργώντας δύο σαφή στρατόπεδα.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται όσοι υποστηρίζουν ότι τα σλαβόφωνα τραγούδια αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτιστικής ιστορίας της περιοχής. Τραγούδια που, όπως λένε, μεταδόθηκαν από γενιά σε γενιά, συνδέθηκαν με τη λαϊκή παράδοση, τους χορούς και τις μνήμες των ανθρώπων της Φλώρινας και των γύρω χωριών.
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν εκείνοι που εκφράζουν έντονο προβληματισμό, θεωρώντας ότι πίσω από τέτοιες εκδηλώσεις κρύβεται μια συστηματική προσπάθεια προπαγάνδας και εκμετάλλευσης από το κράτος των Σκοπίων και οργανώσεις της διασποράς του.
Η συζήτηση αυτή δεν είναι ούτε καινούργια ούτε αθώα. Το έχουμε αναδείξει επανειλημμένα μέσα από ρεπορτάζ και παρεμβάσεις, ιδίως την καλοκαιρινή περίοδο, όταν στα πανηγύρια και τις πολιτιστικές εκδηλώσεις της βόρειας Ελλάδας παρατηρείται έντονη παρουσία τραγουδιών και χορών που στα Σκόπια παρουσιάζονται ως «μακεδονικά», ενταγμένα σε ένα ευρύτερο αλυτρωτικό αφήγημα. Εκεί ακριβώς εντοπίζεται το πρόβλημα.
Η άγνοια ή η ημιμάθεια δημιουργούν σύγχυση. Το ζήτημα που ανέκυψε στη Φλώρινα δεν αφορά τη χρήση ενός σλαβόφωνου ιδιώματος. Στην Ελλάδα ουδέποτε απαγορεύτηκε σε οποιονδήποτε να μιλά βλάχικα, αρβανίτικα, τοπικά ιδιώματα ή άλλες γλώσσες. Το πραγματικό πρόβλημα είναι η προσπάθεια ορισμένων κύκλων να αξιοποιήσουν τη μουσική ως όχημα ανθελληνικής προπαγάνδας, με σαφείς αλυτρωτικές αιχμές, απαιτώντας μάλιστα κοινωνική και πολιτική ανοχή.
Αυτό ακριβώς το σημείο ρυθμίζεται, θεωρητικά τουλάχιστον, από τη Συμφωνία των Πρεσπών. Η συμφωνία προβλέπει ρητά ότι τα κοινά σύνορα Ελλάδας και του Βόρειου γείτονά μας, είναι απαραβίαστα και ότι οι δύο πλευρές δεσμεύονται να αποφεύγουν αλυτρωτικές δηλώσεις, σύμβολα και πρακτικές. Προβλέπει επίσης τη διόρθωση λανθασμένων αναφορών και την επίλυση διαφορών μέσω διμερούς διαλόγου ή διεθνών θεσμών.
Το ερώτημα είναι απλό: θα εφαρμοστεί η συμφωνία ή απλώς υπογράφηκε και εγκαταλείφθηκε;
Το γεγονός ότι υπήρξε άμεση κινητοποίηση οργανώσεων σκοπιανών της διασποράς μετά τη διακοπή της εκδήλωσης στη Φλώρινα μόνο τυχαίο δεν μπορεί να θεωρηθεί. Αν τα τραγούδια και η εκδήλωση ήταν απολύτως αθώα, γιατί να υπάρξει τέτοια αντίδραση; Ποιοι έφεραν την «Banda Entopica» και από ποιες πηγές χρηματοδοτήθηκε; Τα ερωτήματα αυτά παραμένουν αναπάντητα και εντείνουν τις εύλογες υποψίες.
Κανείς δεν αμφισβητεί τους πολιτιστικούς δεσμούς των πληθυσμών της περιοχής. Ως άνθρωπος που μεγάλωσα στη Φλώρινα και γνωρίζω σε βάθος την πραγματικότητα, αναγνωρίζω το δικαίωμα των πολιτών να ακούν τη μουσική που αγαπούν. Όμως, σήμερα τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Η άλλη πλευρά εκμεταλλεύεται συστηματικά τέτοια γεγονότα, τα παρουσιάζει με στρεβλό και προπαγανδιστικό τρόπο και τα εντάσσει σε ένα εθνικό αφήγημα που στρέφεται ευθέως κατά της Ελλάδας.
Οι αντιδράσεις συλλόγων της σκοπιανής ομογένειας, αλλά και η ένταση που πήρε το θέμα εντός των Σκοπίων, αποδεικνύουν ότι δεν πρόκειται για ένα απλό πολιτιστικό επεισόδιο. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και πολιτικές παρεμβάσεις, όπως εκείνη της βουλευτού της Νέας Αριστεράς, κυρία Πέρκα, η οποία έκανε λόγο για «σκοτάδι και μετριότητα». Οι λέξεις όμως έχουν βαρύτητα, ιδίως όταν αγγίζουν ζητήματα εθνικού ενδιαφέροντος.
Το θέμα δεν αφορά μόνο τη Φλώρινα. Αφορά συνολικά τη βόρεια Ελλάδα, τη Δυτική και Κεντρική Μακεδονία. Το ελληνικό κράτος διαχρονικά δεν επέδειξε την απαιτούμενη μέριμνα, ενώ η Συμφωνία των Πρεσπών υπήρξε, κατά γενική ομολογία, ένα σοβαρό πολιτικό σφάλμα με μακροπρόθεσμες συνέπειες.
Σε κάθε περίπτωση, η ελληνική πολιτεία οφείλει πλέον να αντιμετωπίσει το ζήτημα με σοβαρότητα, χωρίς να θίγει προσωπικές ταυτότητες και πολιτιστικές μνήμες, αλλά με απόλυτη προσήλωση στο εθνικό συμφέρον.
ΥΓ: Η πολιτιστική έκφραση δεν μπορεί και δεν πρέπει να μετατρέπεται σε εργαλείο προπαγάνδας. Και αυτό είναι ένα όριο που οφείλουμε να θέσουμε με καθαρότητα.
Η αφετηρία κάθε νέου έτους προσφέρεται για ευχές, αλλά όχι μόνο. Προσφέρεται για κριτική ανάλυση των εμπειριών των προηγούμενων ετών, ένταξή τους στην μεγάλη εικόνα των προσανατολισμών του κοινωνικοπολιτικού γίγνεσθαι και των διεθνών εξελίξεων, στάθμιση και εκτίμηση θετικών, αρνητικών και εναλλακτικών επιλογών, προβληματισμός για αναθεώρησή τους και συζήτηση για εναλλακτικές στάσεις και αποφάσεις. Προβληματισμός επίσης για εναλλακτικούς προσανατολισμούς υψηλότερων δημοκρατικών βαθμίδων και στρατηγικών αποφάσεων που αφορούν την εθνική ασφάλεια, την ακεραιότητα της Επικράτειας που προβλέπουν οι πρόνοιες των Συνθηκών και την ασφάλεια των ομοεθνών εκτός Ελλαδικών συνόρων. Μείζονος σημασίας ζήτημα, επιπλέον, είναι η αποφυγή κάθε στάσης ή απόφασης που οδηγεί σε εμφύλιες διαιρέσεις ή και σε εμφύλιες διενέξεις. Ενώ είναι σαφές ότι οι περισσότεροι Έλληνες πολίτες έτσι σκέφτονται και έτσι λειτουργούν, παραμένει καταμαρτυρούμενο γεγονός ότι εδώ και δύο αιώνες μετά την δολοφονία του Καποδίστρια το εν πολλοίς έξωθεν εξαρτημένο «κομματικό σύστημα» δεν διασφαλίζει την εκπλήρωση των ιεραρχημένων εθνικών συμφερόντων (βλ. παρεμβαλόμενο πίνακα για την τυπολογία και την ιεραρχία των εθνικών συμφερόντων κάθε κράτους).
Πριν προχωρήσουμε σε σύντομες επισημάνσεις για τα πιο πάνω μείζονος σημασίας ζητήματα, σημειώνεται ότι σε ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στο τέλος παρατίθενται σύντομες αναφορές εντός δύο ενοτήτων:Α. ΚΡΙΤΗΡΙΑ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΙΣΧΥΕΙ ΠΆΝΤΑ ΤΟ ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ ΕΜΦΥΛΙΟΣ και Β. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ, ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΘΕΣΦΑΤΑ ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΧΑΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ. Αυτά τα δύο σύντομα σημειώματα που παρατίθενται πιο κάτω σε παράρτημα γράφτηκαν και αναρτώνται επειδή, εν μέσω μεγάλων πλανητικών και περιφερειακών στρατηγικών ανακατατάξεων, απαιτείται να προβληματιστούμε για το πως εξελίσσεται το κοινωνικοπολιτικό γίγνεσθαι τους κράτους μας το 2026 αλλά τα επόμενα χρόνια. Να προβληματιστούμε για το πως θα αντιμετωπιστούν μεγάλα και καθημερινά καταμαρτυρούμενα αδιέξοδα που προκαλούν διαιρέσεις και εμφύλιες στάσεις, θέσεις και αποφάσεις. Καταμαρτυρούμενες παθογένειες οι οποίες ενώ υποβόσκουν επί δύο αιώνες στα θεμέλια του σύγχρονου Ελληνικού κράτους δυνάμωσαν τις δεκαετίες του 2010 και 2020 και οδηγούν πολλούς πολίτες να διερωτώνται για εναλλακτικές πολιτικές στάσεις, παρατάξεις, θέσεις και αποφάσεις.
Η Δημοκρατία και Εθνική Ανεξαρτησία δεν σχετίζονται με ιδεολογικές εσχατολογίες, ιδεολογήματα και θεωρήματα τα οποία μεταμφιέζουν αξιώσεις ισχύος των ισχυρών κρατών και την σύγχρονη εποχή και κοινωνικοπολιτικά αθέσπιστων και γι’ αυτό πολιτικά ανεξέλεγκτων διεθνικών δρώντων (βασικά και ουσιαστικά «διεθνικής ιδιωτείας»). Αυτά τα φαινόμενα έγιναν περισσότερα και εντονότερα τις δύο τελευταίες δεκαετίες, αλλά, έχουν βαθύτερες ρίζες. Βασικά, ισχύει το εδραιωμένο συμπέρασμα έγκυρων αναλύσεων διεθνούς πολιτικής (Π.χ. Edward H. Carr, Η Εικοσαετης Κρίση) ότι οι ιδεολογικές οικουμενιστικές εσχατολογίες ιστορικά-διαχρονικά ήταν πάντα και συνεχίζουν να είναι μεταμφιέσεις των εκάστοτε ηγεμονικών αξιώσεων ισχύος (και την σύγχρονη εποχή και «πρωταθλητών» της αθέσπιστης διεθνικής ιδιωτείας). [Βλ. Εσχατολογικό ιδεολογικό δηλητήριο και πολιτική θεολογία versus Αριστοτελική πολιτική σκέψη https://wp.me/p3OqMa-1jx]. Καθώς προχωράμε βαθύτερα στον 21 αιώνα τα κράτη και οι κοινωνίες τους κινδυνεύουν από ολοένα και περισσότερες απειλές κάθε είδους. Ενώ λογικά κάποια στιγμή πλανητικά και περιφερειακά θα έχουμε μεγαλύτερη σταθερότητα και ισορροπία ισχύος και συμφερόντων, παραμένει γεγονός ότι το διεθνές σύστημα στις περιφέρειες και ευρύτερα πλανητικά, εξελίσσεται με καταιγιστικούς ρυθμούς προκαλώντας ανακατατάξεις κάθε είδους. Σε κάθε περίπτωση, την τέταρτη Μεταψυχροπολεμική δεκαετία και οπως εξελίσσεται η διεθνής πολιτική οι προκλήσεις τα επόμενα έτη αναπόδραστα είναι πολλές και ασυνήθιστες. Η ανάγκη για αποτελεσματικό, δημοκρατικά προσανατολισμένο και στρατηγικά αξιόπιστο κράτος είναι πολύ μεγάλη.
Στο παρόν πολύ σύντομο κείμενο υπογραμμίζεται ότι για τις προκλήσεις οι οποίες είναι πολλές και μεγάλες, Η ΕΙΡΗΝΙΚΗ ΜΗ ΕΜΦΥΛΙΑ, ΣΥΜΒΑΤΗ ΜΕ ΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΕΙΡΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΠΟΥ ΘΑ ΑΠΟΤΕΛΟΥΣΕ ΔΙΕΞΟΔΟ, ΕΙΝΑΙ, ΕΚΤΙΜΑΤΑΙ, ΜΙΑ ΚΑΙ ΜΟΝΑΔΙΚΗ»: «Οι Έλληνες εντολείς πολίτες να αρχίσουν να αντιπροσωπεύονται ευθέως και όχι μόνο κομματικά κατά τόπο, περιφέρεια και κατά Επικράτεια». Αυτο το υποστηρίζουμε έντονα και επί δεκαετίες και πολύ πυκνά αρχές της δεκαετίας του 2010 όταν εισήλθαμε στην φάση εξοντωτικών μνημονίων.Εάν με πρωτοβουλίες / «κινήματα» / «παραταξιακές συσπειρώσεις» κατά τα άλλα αναμενόμενα όπως πάντα ισχύει πολύ διαφορετικών ανθρώπων – οι οποίοι όμως συμφωνούν στα κύρια και σημαντικά — αναδειχθούν πολίτες με αξιοκρατικό τρόπο τοπικά, περιφερειακά και κατά Επικράτεια, η Βουλή θα μετατραπεί σταδιακά σε ΕΙΔΟΣ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ (ή ΤΕΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΣΕ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΗ όπως οι αξίωσαν οι επαναστάτες της Εθνεγερσίας (βλ.πιο κάτω παραπομπές στα ψηφίσματά τους).
Οι πολίτες που έτσι θα εκλεγούν και που έτσι θα προσανατολίζονται θα μπορέσουν να επηρεάσουν την εκάστοτε πολιτική εξουσία με όρους διαφορετικούς σε σύγκριση με αυτό που συμβαίνει τους δύο τελευταίους αιώνες και που συνεχίζεται στις μέρες με με ολοένα δυσμενέστερους όρους. Ενώ μπορούμε να συζητάμε και να αποφασίζουμε μέσα σε πολλούς «Δήμους Δημοκρατίας» επί όλων των υποθέσεων του κράτους, ΟΙ ΑΞΟΝΕΣ, ΟΙ ΕΣΧΑΤΕΣ ΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΙ ΤΟΥΣ ΟΠΟΙΟΥΣ ΟΛΟΙ ΘΑ ΠΡΟΣΚΟΛΛΩΝΤΑΙ, ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑΣ και ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. Επαναλαμβάνεται ότι αυτά γράφοντας αναφερόμαστε σε μια ΜΗ ΕΜΦΥΛΙΑ σταδιακή Ειρηνική Πολιτική Επανάσταση και ανεξάρτητα επιδιωκόμενων μεταρρυθμίσεων εντός των Συνταγματικών προνοιών που ισχύουν. Δημοκρατικές ζυμώσεις θα προσδιορίζουν την ιεραρχία των ρόλων, αρμοδιοτήτων και τα αιτήματα για μεταρρυθμίσεις που θα οδηγούν σε υψηλότερες δημοκρατικές βαθμίδες: Ο πολίτης να καθίσταται ολοένα και περισσότερο εντολέας μιας εντολοδόχου και ανακλητής πολιτικής εξουσίας.
Η επιτυχία και η επίτευξη υψηλότερων δημοκρατικών βαθμίδων συνεπάγεται, μεταξύ άλλων, τα εξής:
Ισχύει το αναλλοίωτης διαχρονικής αξίας «ΣΥΝ ΑΘΗΝΑ ΚΑΙ ΧΕΙΡΑ ΚΙΝΕΙ». Όπως μερικοί από καιρό υποστηρίζουμε με βιβλία, άρθρα, δοκίμια και μικρότερες παρεμβάσεις, στην διεθνή πολιτική δεν ισχύουν αυτά που καλλιεργήθηκαν στην Ελλάδα και που «διδάχθηκαν» από αυτόκλητους φορείς εσχατολογικών ιδεολογημάτων, που μεταμφίεζαν τις ηγεμονικές αξιώσεις ισχύος και που δίχαζαν εμφύλια ή και ενίοτε οδηγούσαν σε εμφύλιες διενέξεις.
Το διεθνές σύστημα είναι κρατοκεντρικό και ΣΤΗΝ ΔΙΕΘΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΧΥΕΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΒΟΗΘΕΙΑΣ. Τα αίτια πολέμου είναι τα ίδια εδώ και πέντε χιλιάδες χρόνια γνωστής ιστορίας. Συναφώς και με το «συν Αθηνά και χείρα κίνει» υπογραμμίζεται ότι είναι ένα πράγμα οι ρευστές και εύθραυστες συχνά και επίπλαστες συμμαχίες με άλλα κράτη και άλλο η αναγκαία κρατική ισχύς για την αυτοσυντήρηση του κράτους και της κοινωνίας.
Γ’ αυτό, στο παρόν, μαζί με κάποιους τίτλους και συνδέσμους αναρτημένων κειμένων αναρτώνται επίσης και πίνακες οι οποίοι συνοψίζουν κύρια ζητήματα όπως
α) οι διαφορές ενδοκρατικής-διακρατικής τάξης και τα αίτια πολέμου,
β) την τυπολογία του John Mearsheimer για τους ανελέητους ανταγωνισμούς των ηγεμονικών δυνάμεων στις περιφέρειες και
γ) τα δέκα σημεία του Μεγάλου Θουκυδίδειου Δασκάλου της διεθνούς πολιτικής Kenneth Waltz.
ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΔΕΝ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΜΟΝΟ ΣΤΟ ΤΡΙΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Αν και διακριτά, τα τρία επίπεδα (του ανθρώπου, του κράτους και του διεθνούς συστήματος), είναι εν τούτοις αλληλένδετα. Ο άνθρωπος δεν είναι αιωρούμενο αντικείμενο αλλά πνευματικά και αισθητά ζωντανός οργανισμός το εκκρεμές της φύσης του οποίου ταλαντεύεται απρόβλεπτα και αστάθμητα. Κύριος σκοπός του πολιτειακού γίγνεσθαι όλων των εποχών είναι και συνεχίζει να είναι η σταθεροποίηση του εκκρεμούς αυτού στις επιταγές του συλλογικού βίου. Εντός κάθε πολιτείας σμιλεύονται κριτήρια νομιμοποιητικής συλλογικής πολιτικής ηθικής, νόμων και αλλαγών των νόμων στους οποίους οι πολίτες συμμορφώνονται και εάν όχι τιμωρούνται. Εξ αντικειμένου, επιβιώνουν εκείνα τα κράτη τα οποία:
α) Διαθέτουν ΠΟΛΙΤΕΣ προικισμένους με υπόσταση και ακλόνητη φιλοπατρία. Όσοι περισσότεροι ΠΟΛΙΤΕΣ είναι εμποτισμένοι με τέτοιες παραδοχές τόσο περισσότερο το κράτος είναι βιώσιμο, ασφαλές και ευημερών.
β) Διαθέτουν ΕΝΤΟΛΟΔΟΧΟ πολιτική ηγεσία της οποίας αυτοί οι υψηλής υπόστασης πολίτες είναι άγρυπνοι εντολείς. Αυτό απαιτεί προσκόλληση σε δημοκρατικές παραδοχές και παραμερισμό εσχατολογικών ιδεολογικών δογμάτων και συμπαρομαρτούντων ιδεολογημάτων και θεωρημάτων των οποίων τα κόμματα είναι (ολοφάνερα εξάλλου) κέλυφος μεταμφίεσης καρεκλοκένταυρων συνδρόμων και οι δε «ιδελογικοί» συνοδοιπόροι των «κομμάτων» εξ αντικειμένου κράχτες ανορθολογισμού εάν όχι παραλογισμού για την σχέση ανθρώπου, κράτους και διεθνούς συστήματος.
ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΝΑ ΔΙΑΘΕΤΕΙ ΕΘΝΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ. Τους δύο τελευταίους αιώνες, βασικά μετά την δολοφονία του Καποδίστρια και με βάση πάγιες κλασικές και σύγχρονες τυπολογίες, οι σύγχρονοι Έλληνες δεν κατόρθωσαν να αποκτήσουν κράτος που ανταποκρίνεται επαρκώς στις αξιώσεις των επαναστατών της Εθνεργεσίας πριν δύο αιώνες. Το αποτέλεσμα είναι φρικτές εμπειρίες όπως οι καταστροφές του 1922, του 1974 και των μνημονίων. Βασικά και ουσιοστικά, αφού λανθασμένες πολιτικές οδήγησαν στην εν πολλοίς εξόντωση των εκτός συνόρων Έλληνες, με τον μεταμοντέρνο πόλεμο τους συντελεστές του οποίου αντιπροσωπεύουν –συνειδητά ή ανεπίγνωστα, είναι αδιάφορο– εγχώριοι κράχτες ανυπόστατων ιδεολογημάτων, το αποτέλεσμα είναι η εξόντωση και των εντός συνόρων Έλληνες με μνημόνια και θολές αναφορές περί «αλλαγής λαού», με εμφύλιες διαιρέσεις και με ελλειμματική στρατηγική όσον αφορά τις εξωτερικές απειλές στο Αιγαίο, την Θράκη και την Κύπρο όπου ζει το ένα δέκατο του Ελληνισμού.
Ο δημοκρατικός προσανατολισμός ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΝΤΙΔΟΤΟ ΣΤΑ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΑ ΜΕΤΑΜΦΙΕΣΜΕΝΑ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑ ΠΟΥ ΡΕΟΥΝ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΦΑΙΡΑ ΠΟΛΛΩΝ ΚΡΑΤΩΝ. Για τα μέλη του Ελληνικού Έθνους, όμως, τα οποία «τυγχάνει» να διαθέτουν ένα ωκεανό πολιτισμού και πολιτικών παραδόσεων για την Δημοκρατία, την Ελευθερία και την Εθνική Ανεξαρτησία, είναι τουλάχιστον αξιοθρήνητο να μην κολυμπούν μέσα σε αυτό τον ωκεανό, αλλά αντίθετα να κολυμπούν μέσα σε ωκεανούς ανυπόστατων εσχατολογικών ιδεολογικών δογμάτων, εθνομηδενιστικών ιδεολογημάτων και θολών θεωρημάτων.
Συλλογικός τόμος: Το διεθνές σύστημα σε ιστορική μετάβαση. 21 αναλύσεις για τις αναδυόμενες προκλήσεις (Εκδόσεις Ποιότητα Δεκ. 2025)https://wp.me/p3OqMa-3PM
ΠΟΛΙΤΗΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ, ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΕΙΑ-ΚΡΑΤΟΣ
Τι σημαίνει, εν τέλει, πολιτική παιδεία, και πως κανείς την αποκτά;» Κεντρικά ζητήματα: Πολίτης σημαίνει πολιτική παιδεία και πολιτική παιδεία σημαίνει πολιτική τριβή και γνώση. Είναι ένα πράγμα η γνώση και άλλο οι αφορισμοί και οι γνώμες. Το διαδίκτυο, σε κάποιο τουλάχιστον βαθμό, θα μπορούσε να γίνει μέσο δημοκρατικής συγκρότησης και αντίστασης των πολιτών στον «μεταμοντέρνο πόλεμο». Ιδιαίτερα αντίστασης κατά των διάφορων παντελώς κοινωνικοπολιτικά ανεξέλεγκτων ύπουλων διεθνικών συμμοριών συμφερόντων που πλήττουν όλα τα κράτη. Δυστυχώς ενώ αυτή είναι μια σημαντική χρησιμότητα του διαδικτύου, μερικές φορές εθίζει πολλούς στο να επιδίδονται στους αφορισμούς, στις εκτονώσεις συνδρόμων, στις διαπροσωπικές κακίες και ασφαλώς στα άλματα εκλογικεύσεων που συνειδητά ή ανεπίγνωστα υπηρετούν πεζά ιδιωτικά συμφέροντα, δηλαδή την ιδιωτεία με την αρχαιοελληνική έννοια του όρου.
Ακολοθούν τίτλοι και σύνδεσμοι μερικών αναρτήσεων (Σε περίπτωση που ο σύνδεσμος των αναρτήσεων δεν ανταποκρίνεται μπορεί να γίνει «αναζήτηση» στις μηχανές αναζήτησης με τον τίτλο.
·Παθογένειες και αδιέξοδα του σύγχρονου εθνοκρατοκεντρικού συστήματος, διεθνής διακυβέρνηση και κίνδυνος, μεταξύ άλλων, πυρηνικού ολοκαυτώματοςhttps://wp.me/p3OqMa-2YF
ΤΟ ΕΘΝΟΚΡΑΤΟΚΕΝΤΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΟΝ 21ο ΑΙΩΝΑ. Παθογένειες, αδιέξοδα, αίτια, πολιτικός στοχασμός. Μεταμοντέρνος εθνομηδενισμός versus Έθνος και Πολιτισμός (Εκδόσεις Ποιότητα)https://wp.me/p3OqMa-2IW
Διεθνής πολιτική τον 21ο αιώνα και η επιτάχυνση των στρατηγικών διενέξεων μεταξύ των ηγεμονικώνδυνάμεων. https://wp.me/p3OqMa-2QP
Εθνικός πολιτισμός, εθνική ιδιοσυστασία, μεταφυσική πίστη, δημοκρατία και ελευθερίαhttps://wp.me/p3OqMa-2KJ
Άνθρωπος, εθνοκράτος, εθνικοί πολιτισμοί και διεθνής πολιτική καθώς κινούμαστε βαθύτερα στον 21ο αιώνα https://wp.me/p3OqMa-3g4
Εσχατολογικό ιδεολογικό δηλητήριο και πολιτική θεολογία versus Αριστοτελική πολιτική σκέψηhttps://wp.me/p3OqMa-1jx
Π. Ήφαιστος, «Το στρατηγικό περιβάλλον της προ-Επαναστατικής και μετά-Επαναστατικής περιόδου, η δολοφονία του Καποδίστρια και οι παθολογίες της Ελληνικού κράτους έκτοτε» Τετράδια Χειμώνας-Φθινόπωρο 2021.
«H προ-Επαναστατική και μετά-Επαναστατική περίοδος και η δολοφονία του Καποδίστρια» Εθνικές Επάλξεις, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2018
Συν «ο ηγεμονικός ανταγωνισμός τον 21 αιώνα και η αστάθεια στις περιφέρειες https://wp.me/p3OlPy-1K6 . Συν «Η σύρραξη στη Συρία και ο ανελέητος ηγεμονικός ανταγωνισμός ως καθοριστικός παράγων των περιφερειακών διενέξεων» http://wp.me/p3OlPy-qo
Συν «Τουρκία-Ελλάδα: Η λογική των ακροβασιών του Ερντογάν και η Κλίνη του Προκρούστη των Στρατηγικών παιγνίων. Βραχυχρόνιοι, μεσοπρόθεσμοι και μακροχρόνιοι στρατηγικοί σχεδιασμοί και μεταβλητές μεγάλης κύμανσης». http://wp.me/p3OlPy-1AE.
Συν «Τουρκική απειλή: Αποτρεπτική στρατηγική και η σχέση απειλών χαμηλής έντασης – μεγάλης πολεμικής σύρραξης» http://wp.me/p3OlPy-1rT.
Συν «ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΑΠΕΙΛΗ: ΑΠΟΤΡΕΠΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΑΠΕΙΛΩΝ ΧΑΜΗΛΗΣ ΕΝΤΑΣΗΣ – ΜΕΓΑΛΗΣ ΠΟΛΕΜΙΚΗΣ ΣΥΡΡΑΞΗΣ» https://wp.me/p3OlPy-1rT
Συν «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821, ο Καποδίστριας, η δολοφονία του και οι προεκτάσεις μέχρι και σήμερα (Ημερίδα, βίντεο 03:18:00). Α. Κοκορίκος, Γ. Κοντογιώργης, Γ. Καραμπελιάς, Π. Ήφαιστος, Ναταλία Καποδίστρια» https://wp.me/p3OlPy-284
Συν «Ο Ιωάννης Καποδίστριας και οι διπλωματικές διαπραγματεύσεις με τις Μεγάλες Δυνάμεις: Σχέσεις ισχυρών και λιγότερο ισχυρών κρατών στο σύγχρονο διεθνές σύστημα» http://wp.me/p3OqMa-1p5
Συν «ΟΙ ΑΦΕΤΗΡΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΑΙ Ο ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ» http://wp.me/p3OlPy-1FG – http://wp.me/p3OqMa-1oΟλοκληρώνω λοιπόν λέγοντας συντομογραφικά αυτό που υποστηρίχθηκε ξανά στο παρελθόν: Το 1821 αλλά και σε πολλές άλλες περιπτώσεις μετά την πτώση της Βασιλεύουσας Πόλης του Βυζαντινού Κοσμοσυστήματος το 1453, τα μέλη του Ελληνικού έθνους έκαναν Επανάσταση αξιώνοντας Δημοκρατία, Ελευθερία και Εθνική Ανεξαρτησία. ΠΑΡΑ ΤΑ ΜΕΓΑΛΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑ ΤΟ 1821 ΤΟ ΑΙΤΗΜΑ ΓΙΑ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΟΛΕΩΝ ΗΤΑΝ ΤΟ ΚΥΡΙΟ ΖΗΤΗΜΑ. Η ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΤΟΥ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ ΕΜΠΟΔΙΣΕ ΜΙΑ ΕΣΤΩ ΣΤΑΔΙΑΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΙΑΣ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΙΣΧΥΡΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ.
Η έλευση των Βαυαρών και όλων των υπόλοιπων στην συνέχεια δημιούργησε και ρίζωσε έξωθεν εξαρτήσεις που αποδυναμώνουν την εθνική ανεξαρτησία και διαιωνίζεται μέχρι τις; μέρες μας. Το ζήτημα είναι Εθνική Ανεξαρτησία, δηλαδή εσωτερική και πολιτική κυριαρχία σύμφωνα και με τον Χάρτη του ΟΗΕ του οποίου τις υψηλές αρχές προσυπογράφουν όλα τα κράτη. Όμως, εντός ενός οποιουδήποτε κράτους δεν υπάρχουν προϋποθέσεις για Εθνική Ανεξαρτησία εάν εναλλασσόμενα πανομοιότυπα «κόμματα» αλληθωρίζουν προς ιδεολογικές εσχατολογίες και ξένα συμφέροντα. Ταυτόχρονα, όπως επίσης υποστηρίχθηκε συχνά, ενώ απαιτείται μια ειρηνική πολιτική Επανάσταση κατάκτησης, επιτέλους, μιας αληθινής Εθνικής Ανεξαρτησίας, ΚΑΤΙ ΤΕΤΟΙΟ ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΝΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΙ ΜΗ ΕΜΦΥΛΙΑ, ΓΙΑΤΙ ΟΧΙ και ΣΤΑ ΝΟΜΙΜΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΙΣΧΥΟΝΤΟΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ή ΕΝΟΣ ΣΩΣΤΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΜΕΝΟΥ. Επειδή αυτά τα ερωτήματα δεν απαντώνται εύκολα ουκ ολίγοι πολίτες συζυτούν κατά πόσο ΕΝΑ ΠΡΩΤΟ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟ ΒΗΜΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟΠΙΚΕΣ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΤΗΤΕΣ ΜΗ ΚΟΜΜΑΤΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΤΟΥ «ΕΚΛΕΓΕΙΝ ΚΑΙ ΕΚΛΕΓΕΣΘΑΙ» [σημειώνω ότι κανένας κομματικά εκμαιευμένος νόμος που καταστρατηγεί, υπονομεύει ή ροκανίζει αυτό το δικαίωμα δεν μπορεί να είναι συμβατός με το Σύνταγμα. Το Σύνταγμα είναι υπεράνω και οι νόμοι προσαρμόζονται σε αυτό]. Μια τέτοια προσέγγιση είναι ίσως και ο μόνος τρόπος γιατί η δημιουργία κομμάτων σε όλα τα κράτη τους δύο τελευταίους αιώνες σήμαινε, βασικά, δημιουργία, κατά κάποιο τρόπο, «κομματικών συμμοριών συμφερόντων» που πολλούς εγκλώβισαν παρά τις πιθανές μεταξύ τους διαφορές και διαφωνίες.
Στην Εθνική Αντιπροσωπεία, όμως, εάν εκλεγούν άνθρωποι οι οποίοι ενδέχεται να έχουν διαφορές αλλά να συγκλίνουν δε 5 ή 10 αξονικά ζητήματα αρχών και προσανατολισμών ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΣΑΝ ΕΝΤΟΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΝΑ ΑΚΥΡΩΣΟΥΝ ΤΙΣ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΕΛΕΙΕΣ ΚΑΙ ΝΑ ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΜΙΑ ΑΛΛΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΣΗ ΚΑΙ ΝΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΟΥΝ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΑΣ ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΕΞΟΥΣΙΑ ΑΛΛΟΥ ΕΙΔΟΥΣ ΠΟΙΟΤΙΚΑ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΜΕΝΗ: Εξουσία εντολοδόχο των πολιτών και ανακλητή. Ειρηνική Επανάσταση, επαναλαμβάνουμε, μη εμφύλια, εντός Συνταγματικών πλαισίων και ταυτόχρονα ουσιαστική πρόοδο στα πεδία της προαιώνιας πολιτικής παράδοσης των Ελλήνων για Δημοκρατία και Πολιτική Ελευθερία. Μήπως δηλαδή, υπάρχει ακόμη χρόνος για κατά βάση και ουσιαστικά μη κομματική Ελληνική Βουλή ή Ελληνική Βουλή που δεν θα μονοπωλείται από κομματικά συμφέροντα αλλά θα κυριαρχούν οι ευθέως εκλεγέντες αντιπρόσωποι των πολιτών. Τουτέστιν, ΕΙΔΟΣ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ. Εθνοσυνέλευσης που σταδιακά θα μπορούσε να εξελιχθεί σε αυτό που επί αιώνες ήθελαν οι αυτεξούσιοι και υψηλής υπόστασης Έλληνες: «Οι πολίτες να αντιπροσωπεύονται ευθέως και όχι κομματικά. Να εκλέγονται κατά τόπο, κατά περιφέρεια και κατά Επικράτεια. Η πολιτική εξουσία να είναι ανακλητή και να θεωρείται από όλους η Εθνική Ανεξαρτησία, η Δημοκρατία και η Πολιτική Ελευθερία κοινοί κοσμοθεωρητικοί προσανατολισμοί και απαραβίαστες έσχατες λογικές.».
Μήπως είναι κάτι ουτοπικό; Όχι. Δύσκολο σίγουρα αλλά ίσως είναι επείγον να το επιδιώξουμε πριν ξανά συντελεστούν μεγάλες και ανεπίστροφες καταστροφές. Εκατοντάδες κινήματα, σύλλογοι, συσπειρώσεις, σωματεία και άλλες συσπειρώσεις, επειδή δεν συγκροτούν «πελατειακό κόμμα» και επειδή συγκλίνουν γύρω από μεγάλα κεντρικά και ολοφάνερα πλέον προβλήματα, μπορούν «εύκολα» να συνεννοηθούν στην βάση κύριων και θέσεων και θεμελιωδών παραδοχών που ισχύουν εντός κάθε βιώσιμου κράτους και να επιδιώξουν υποβολή υποψηφιοτήτων που θα λειτουργήσουν με όρους εθνικής ανεξαρτησίας, δικαιοσύνης, δημοκρατικών προσεγγίσεων και με ετοιμότητα να λογοδοτούν στους πολίτες. Συχνά καταμαρτυρείται -Μακεδονικό, Τέμπη, μνημόνια κ.α.- ότι περισσότεροι πολίτες δεν θέλουν αποκλειστική αντιπροσώπευση από τα κόμματα που όπως πολλοί λένε είναι «μια από τα ίδια». Μπορούν λοιπόν να συγκλίνουν γύρω από έσχατες λογικές ούτως ώστε με ελάχιστη συνεννόηση και συντονισμό να επιτευχθούν αξιοκρατικές και όχι κομματικές εκλογές αντιπροσώπων των πολιτών στην Ελληνική Βουλή. Παραμένει ότι όπως είπαμε αυτό είναι δύσκολο. Όταν όμως πολλοί σκεφτούν ότι κρίνεται η επιβίωσή μας ως ανεξάρτητη κοινωνία ίσως να είναι εφικτό ή και «εύκολο». Εάν τελικά είναι ανέφικτο μερικοί κάνουμε το καθήκον μας ως πολίτες και επισημαίνουμε ότι άλλη διέξοδος ίσως να μην υπάρχει. Θα προσθέταμε, καταληκτικά, ότι κάποια κόμματα που είναι «μια από τα ίδια» ενδέχεται να επηρεαστούν, εν τέλει, και να ευθυγραμμιστούν με αρχές πάγιες Ελληνικές:
Δημοκρατία που θα καθιστά τον πολίτη ολοένα περισσότερο εντολέα της εξουσίας
Ιθάκη: Ανακλητή εντολοδόχο πολιτική εξουσία εάν και όταν οι πολίτες το επιτύχουν
Αδιαπραγμάτευτο και ανεξαρτήτως εφήμερου κόστους προσανατολισμό προς την έσχατη λογική της Εθνικής Ανεξαρτησίας, δηλαδή την συλλογική ελευθερία της κοινωνίας.
=================================================
Τα ψηφίσματα και Συντάγματα μέχρι 1832. Οι τίτλοι περιέχουν συνδέσμους στα αρχεία της Βουλής. Σημείωση: Κανείς διαβάζοντας τα κείμενα αυτά κατανοεί την πολιτική παιδεία των Επαναστατών και το γεγονός ότι αφενός συμπυκνώνουν την πολλών αιώνων ανθρωποκεντρική διαδρομή των Ελλήνων και αφετέρου αποτυπώνουν τις κατακτήσεις πολλών χιλιετιών στα πεδία της Δημοκρατίας, της Ελευθερίας και της Ανεξαρτησίας
Ακοουθεί το παράρτημα δύο ενοτήτων στο οποίο έγινε αναφορά στην αρχή και το οποίο προς το τέλος του 2025 αποτελεί βάση συζητήσεων για πολιτικές πρωτοβουλίες οι οποίο με ειρηνικό και εμφύλιο τρόπο θα προσανατολίσουν το κοινωνικοπολιτικό σύστημα και το κράτος προς την Ιθάκη υψηλότερων δημοκρατικών βαθμίδων και διασφάλιση της εθνικής ανεξαρτησίας, δηλαδή της συλλογικής ελευθερίας της κοινωνίας που θα καθιστά εφικτό τον αυτεξούσιο συλλογικό βίο και την πολιτική αυτοθέσπιση χωρίς έξωθεν επεμβάσεις ή παρεμβάσεις
Α. ΚΡΙΤΗΡΙΑ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΙΣΧΥΕΙ ΠΆΝΤΑ ΤΟ ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ ΕΜΦΥΛΙΟΣ και Β. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ, ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΘΕΣΦΑΤΑ ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΧΑΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ
Α. ΚΡΙΤΗΡΙΑ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΙΣΧΥΕΙ ΠΆΝΤΑ ΤΟ ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ ΕΜΦΥΛΙΟΣ: 1. Ποιο κράτος;-Νεοελληνικό κράτος-Διαδρομή και κατάληξη. 2. Τι είναι δημοκρατικός προσανατολισμός και τι δημοκρατία. 3. «Παράταξη Ελλήνων» και πολιτικές παραστάσεις. 4. Πολιτικές δομές και διακυβέρνηση από την «Παράταξη των Ελλήνων»
Ποιο κράτος;-Νεοελληνικό κράτος-Διαδρομή και κατάληξη. 2. Τι είναι δημοκρατικός προσανατολισμός και τι δημοκρατία. 3. «Παράταξη Ελλήνων» και πολιτικές παραστάσεις. 4. Πολιτικές δομές και διακυβέρνηση από την «Παράταξη των Ελλήνων» 5. Ποιο κράτος;-Νεοελληνικό κράτος-Διαδρομή και κατάληξη
Με αφετηρία την δολοφονία του Καποδίστρια, την εγκαθίδρυση ξενοκρατίας, τις διαιρέσεις έκτοτε, την επίσης διχαστική καταστροφή 1922, τον επίσης ξενοκινούμενο εμφύλιο, τις Μεταπολεμικές εμφύλιες διαιρέσεις κομμάτων/προσώπων, τις χούντες και την καταστροφή της Κύπρου, όχι μόνο έχουμε ένα ελάχιστα ή καθόλου αντιπροσωπευτικό κομματικό σύστημα αλλά και διολίσθηση σε διαφθορές, αυταρχισμό, συμμορίες συμφερόντων, ιδιωτεία και απροσχημάτιστη εξυπηρέτηση ξένων συμφερόντων με τρόπο που συνθλίβουν και εξοντώνουν την Ελληνική κοινωνία.
Πρώτο, αυτά δεν είναι συμβατά με την ύπαρξη βιώσιμου κράτους, γεγονός που καταμαρτυρείται ολοφάνερα,
δεύτερο, εξελίχθηκε σε ένα ολιγαρχικό και δεσποτικό κρατικό σύστημα και
τρίτο, είναι ασύμβατο με τις διαχρονικές αξιώσεις των μελών της Ελληνικής κοινωνίας για δημοκρατικό προσανατολισμό.
Τι είναι δημοκρατικός προσανατολισμός και τι δημοκρατία
Τονίζεται: χωρίς παραμικρή υποβάθμιση του σκοπού χρησιμοποιείται ο όρος δημοκρατικός προσανατολισμός και όχι κάποια ιδεολογικά εκπορευμένη εσχατολογική «κακοποίηση» της έννοιας δημοκρατία ως περίπου επίγειου παραδείσου.
Ποτέ δεν υπήρξαν, δεν υπάρχουν και δεν μπορούν να υπάρξουν ιδεατά κράτη και ιδεατές πολιτείες.
Το κύριο ερώτημα είναι κατά πόσο η πολιτειακή-κοινωνικοπολιτική συγκρότηση προσανατολίζεται προς την Ιθάκη της Δημοκρατίας/Εθνικής ανεξαρτησίας.
Το στοίχημα είναι το ταξίδι-Οδύσσεια προς αυτή την Ιθάκη να είναι σταθερά προσανατολισμένο προς τα εκεί και να επιτυγχάνει ολοένα μεγαλύτερο ρόλο των πολιτών ως εντολέων της εντολοδόχου πολιτικής εξουσίας.
Εν τέλει όλα τα εσχατολογικά ιδεολογήματα για επίγειους παράδεισους —κρατικούς ή οικουμενικούς, και μάλιστα υλιστικά δομημένους απαλλαγμένους πολιτισμών, ταυτοτήτων και πνεύματος—, είναι ανυπόστατα και συνταγή που οπισθοδρομήσεων και αντιστροφών που ακυρώνουν τις δημοκρατικές αξιώσεις.
Στα ψηφίσματα των Εθνοσυνελεύσεων της Εθνεγερσίας αυτό αξίωσαν οι Επαναστάτες, δηλαδή να δημιουργηθεί πολιτεία όπου θα επιτυγχάνουν ολοένα και περισσότερο δημοκρατικές επιδόσεις.
[Εάν δεν είχε δολοφονηθεί ο Καποδίστριας ενδέχεται να είχε επιτύχει να δρομολογήσει ένα τέτοιο προσανατολισμό].
Με σύγχρονους όρους αυτό σημαίνει εκλογή στην Βουλή ανθρώπων οι οποίοι εάν ενταχθούν στην «Παράταξη των Ελλήνων» θα είναι αυστηρά δεσμευμένοι για ταξίδι έτσι προσανατολισμένο.
Εντός αυτού του προσανατολισμού η «Παράταξη των Ελλήνων» ορίζει προγραμματικά κύριες θέσεις, σκοπούς και προσεγγίσεις διακυβέρνησης με τις οποίος κάθε ενταγμένος και συμπορευόμενος συμμορφώνεται.
[Αυτοί οι σκοποί και αυτές οι θέσεις, διευκρινίζεται, αφορούν προσανατολισμούς και προϋποθέσεις που ισχύουν για κάθε βιώσιμο κράτος και όπου χρειάζονται εξειδικεύονται σε αναφορά με τις σύγχρονες ιδιαιτερότητες του Ελληνικού κράτους]
Για να μπορούν αυτοί οι σκοποί και αυτές οι θέσεις να εκπληρωθούν θα πρέπει να ανασυνταχθεί και οργανωθεί το κράτος (για παράδειγμα με κρατικά επιτελεία και κοινωνικοπολιτικές προσεγγίσεις υιοθέτησης προσεγγίσεων) ούτως ώστε η εκάστοτε κυβερνώντες να δύνανται να υιοθετούν κατά περίπτωση και συγκυρία τις βέλτιστες αποφάσεις.
«Παράταξη Ελλήνων» και πολιτικές παραστάσεις
ΑΥΤΗ ή ΑΥΤΟΣ ΚΑΙ ΕΥΡΥΤΕΡΑ ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΘΑ ΗΓΟΥΝΤΑΙ ΚΑΙ ΘΑ ΠΡΩΤΟΣΤΑΤΟΥΝ ΘΑ ΑΝΑΔΕΙΚΝΥΟΝΤΑΙ ΕΝΤΟΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΤΑΞΗΣ ΜΕ ΟΡΟΥΣ ΑΝΙΔΙΟΤΕΛΕΙΑΣ, ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΕΔΕΙΓΜΕΝΩΝ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ [ενώ όπως ήδη αναφέρθηκε αυτό ισχύει για όλους τους πολίτες που συμπαρατάσσονται με τους σκοπούς και επιθυμούν να συμπλεύσουν, να συμπαραταχθούν ή και να αναλάβουν θέσεις ευθύνης].
ΈΤΣΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΕΝΟΙ ΑΝΑΔΕΙΚΝΥΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΗΓΟΥΝΤΑΙ ΘΕΣΜΟΥΣ Η ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΟΣΟΙ ΚΑΙ ΟΠΟΙΟΙ ΑΛΛΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΔΥΝΑΤΑΙ ΝΑ ΕΚΠΛΗΡΩΣΟΥΝ ΤΟΥΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΕΝΟΥΣ ΣΚΟΠΟΥΣ
Αυτό σημαίνει ότι μπορεί τυπικά για Συνταγματικούς λόγους να καταγραφεί ως κόμμα αλλά σημασία έχει η «ομαδοποίηση», η ένταξη και η σύμπραξη για την εκπλήρωση των σκοπών της «Παράταξης των Ελλήνων» θα συντελείται και εξελίσσεται με όρους των Ελληνικών δημοκρατικών παραδόσεων και αξιόπιστες παραστάσεις.
Μεταξύ άλλων, ότι, θα επιδιώκει να ενσαρκώνει, εκφράζει και εκπληρώνει τις αξιώσεις της κοινωνίας, μεταξύ άλλων, για
εθνική ανεξαρτησία που σημαίνει συλλογική ελευθερία της κοινωνίας έναντι τρίτων για να μπορούν να αυτό-θεσπίζονται σύμφωνα με την θέληση των πολιτών και τα συμφέροντα της κοινωνίας,
κρατική αποτελεσματικότητα με ενίσχυση των επιτελικών κρατικών δομών και πλήρη ενεργοποίηση των κρατικών λειτουργών,
εκμηδένιση της διαφθοράς με δημιουργία αποτελεσματικών κοινωνικοπολιτικών ελέγχων και εξισορροπήσεων και
διασφάλιση ανεξάρτητης δικαιοσύνης για όλους και για όλα.
Πολιτικές δομές και διακυβέρνηση από την «Παράταξη των Ελλήνων»
Οποιοσδήποτε ταυτίζεται με την Πολιτική «Παράταξη των Ελλήνων» χρήζει να αντιληφθεί εξαρχής ότι, μεταξύ άλλων,
Είναι μόνο τυπικά κόμμα αλλά βασικά και ουσιαστικά διόλου προσωποποιημένη Παράταξη Ελλήνων για αλλαγή προσανατολισμού προς περισσότερη δημοκρατία, διαφάνεια, υψηλότερο ρόλο των πολιτών, έλεγχο φαινομένων όπως η διαφθορά και κρατικές πολιτικές που ενισχύουν τα εθνικά συμφέροντα και την εθνική επιβίωση σε ένα ραγδαία εξελισσόμενο κόσμο εν μέσω καταιγιστικών στρατηγικών ανακατατάξεων
Ανεξαρτήτως προσωπικών απόψεων ασκώντας την διακυβέρνηση λειτουργεί, εκφράζεται και αποφασίζει πλήρως με τους πολιτικούς και κοσμοθεωρητικούς άξονες που θα προσδιοριστούν και που όπως αναφέρθηκε ήδη ισχύουν, βασικά και ουσιαστικά, για κάθε βιώσιμο κράτος.
Προγραμματικά ορίζεται ο σκοπός της Εθνικής Στρατηγικής, ο προσανατολισμός της για αποτροπή των εξωτερικών απειλών και εκτέλεση ισόρροπων συναλλαγών εντός και εκτός συμμαχιών και άλλων θεσμών
Για την Εθνική Στρατηγική αλλά και για την κρατική οργάνωση και αποτελεσματικότητα είναι κρίσιμο να δημιουργηθούν κρατικά επιτελεία κρατικών λειτουργών ρόλος των οποίων είναι
να προσφέρουν στην εκάστοτε πολιτική εξουσία πλήρη και ορθή εικόνα αυτών που ισχύουν εντός του κράτους και μεταξύ των κρατών
να εμπλουτίζονται και με εξέχοντες ειδικούς επιμέρους θεμάτων—αυστηρά μη κομματικά και ιδεολογικά επιλεγμένων και αυστηρά μη αθέσπιστων διεθνικών ιδιωτών ή και αθέατα πρακτόρων ξένων συμφερόντων— μερικοί από τους οποίους θα μπορούσαν στην συνέχεια να ενσωματωθούν πλήρως με το να γίνουν κρατικοί λειτουργοί
ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΥΣ
Προσδιορισμός των ιεραρχημένων εθνικών συμφερόντων με δεδομένο ότι ένα κράτος είναι βιώσιμο εάν διαθέτει επαρκή ισχύ και αξιόπιστη στρατηγική εκπλήρωσης των προνοιών του διεθνούς δικαίου για την Επικράτειά του.
Άρτια κρατικά επιτελεία μόνιμων κρατικών λειτουργών για την ανάλυση, την στάθμιση, την συναγωγή εκτιμήσεων και κατάθεση πιθανών εναλλακτικών αποφάσεων καθώς εξελίσσεται η διεθνής πολιτική.
Ποσοτική και ποιοτική επάρκεια των πολεμικών και οικονομικών μέσων ούτως ώστε να διασφαλίζεται η ακεραιότητα της Επικράτειας κατά απειλών και αναθεωρητικών αξιώσεων.
Προσπάθεια υψηλών βαθμίδων αυτοδυναμίας στα πεδία της παραγωγής πολεμικών μέσων.
Κοινωνικοπολιτική συναίνεση και σταθερότητα εθνικών σκοπών και εθνικών μέσων ανεξάρτητα εσωτερικών πολιτικών αλλαγή ή κυμάνσεων λόγω εναλλαγής εξουσίας.
Υποστηρικτικές πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις που ενισχύουν τον σκοπό εκπλήρωσης των ιεραρχημένων εθνικών συμφερόντων.
Πλήρης και αποτελεσματική συνεργασία πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας.
Άρτιες διπλωματικές υπηρεσίες
Αταλάντευτη ετοιμότητα και αποφασιστικότητα προάσπισης των ιεραρχημένων εθνικών συμφερόντων.
Η αποτρεπτική φήμη του κράτους και οι επιτυχείς στρατηγικές παραστάσεις.
Συμμαχικές συμμετοχές με κριτήριο τα διεθνή γεωπολιτικά και γεωστρατηγικά δεδομένα όπως είναι και όπως εξελίσσονται.
Πέραν της ύπαρξης επαρκών μέσων ισχύος και αξιόπιστης εθνικής στρατηγικής, ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΟΡΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΘΕΑΤΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΜΕ ΤΡΙΤΑ ΚΡΑΤΗ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΣΥΜΜΑΧΙΩΝ.
Β. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ, ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΘΕΣΦΑΤΑ ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΧΑΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ
ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΘΕΣΦΑΤΑ ΚΑΙ ΕΣΧΑΤΕΣ ΛΟΓΙΚΕΣ. 2. Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ. 3. ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ
ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΘΕΣΦΑΤΑ ΚΑΙ ΕΣΧΑΤΕΣ ΛΟΓΙΚΕΣ
Κράτος χωρίς ζωντανή ανθρωπολογία στρατηγικά προσανατολισμένη και στερημένη εθνικών σκοπών και στρατηγικών εκπλήρωσής τους είναι καράβι χωρίς πυξίδα, χωρίς πανιά και χωρίς καπετάνιο.
Πέραν της γνώσης των αξόνων της στρατηγικής ανάλυσης, η χάραξη εθνικής στρατηγικής απαιτεί μια «κρατική θεωρία»:
Κυρίαρχεςπνευματικές παραδοχές και κοσμοαντιλήψεις
Κυρίαρχες κοσμοθεωρίες που προσφέρουν στρατηγικό προσανατολισμό εντός του οποίου αναπτύσσεται μια εθνική στρατηγική
Κυρίαρχεςκαι ακλόνητες στάσεις και παραδοχές για την Εθνική Ανεξαρτησία ως θέσφατο και έσχατη λογική που στηρίζει την συλλογική ελευθερία
Κυρίαρχηγνώση για το γεγονός ότι μόνο το οικείο κράτος προσφέρει συλλογική ελευθερία και δυνατότητα αυτεξούσιας αυτοθέσπισης εντός του κράτους
Οι εμπεδωμένες εθνικές κοσμοθεωρητικές παραδοχές που προσανατολίζουν κοινωνία προς την Ιθάκη της ασφάλειας, της αυτοσυντήρησης και της ευημερίας.
Ο προσανατολισμός είναι η Ιθάκη. Σημασία μεγάλη έχει να έχεις πάντα στο νου σου την Ιθάκη, έγραψε ο μεγάλος Αλεξανδρινός ποιητής.
Ιεραρχική διαβάθμιση των αλληλένδετων εθνικών συμφερόντων
Κοινωνικοπολιτική συναίνεση για την δέσμευση επαρκών πόρων για την εκπλήρωση των εθνικών σκοπών.
Ετοιμότητα αυτοθυσίας για την προάσπιση της εθνικής ανεξαρτησίας
Διαρκής σμίλευση προϋποθέσεων εθνικής συναίνεσης γύρω από τα έσχατα εθνικά συμφέροντα.
Ποτέ δεν πρέπει να λησμονείται ότι υπέρτατο και έσχατο εθνικό συμφέρον όλων των εθνοκρατών είναι η εθνική επιβίωση μέσα σε ένα από την φύση του άκρως ανταγωνιστικό διεθνές σύστημα.
Μια ακόμη προϋπόθεση είναι Πολιτειακή ζωή τα μέλη της οποίας δεν αλληθωρίζουν πνευματικά και που δεν είναι ηθικά και κοσμοθεωρητικά σχιζοφρενή.
Διχασμένα μεταξύ μιας νεφελώδους και φαντασιόπληκτης διεθνιστικής μετακρατικής κατάστασης και του πολιτειακού βίου που πάντα αποτελούσε και αναπόδραστα θα συνεχίσει να αποτελεί την μόνη απτή πολιτική πραγματικότητα.
2. Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ. Μεταξύ άλλων,
Στρατηγική είναιη χρήση των μέσων για την εκπλήρωση των σκοπών
Σκοπός είναι το εθνικό συμφέρονκαι η εκπλήρωσή του σε ένα προγραμματικά ανταγωνιστικό κόσμο με τέσσερα κύρια χαρακτηριστικά
Επειδή η ηθική είναι προϊόν πολιτικήςη ηθική στο διεθνές σύστημα όπου απουσιάζει μια παγκόσμια κοινωνία είναι μηδενική πρυτανεύουν οι οικείες θέσεις κάθε κράτους για την αιτιολόγηση των στρατηγικών προσεγγίσεών του.
Διεθνές σύστημα: Όταν δεν ενεργοποιείται το ΣΑ και διανεμητικές λειτουργίες της ισχύος είναι αθέσπιστες η υπεράσπιση και η διαφύλαξη των εθνικών συμφερόντων εξαρτάται από την οικεία ισχύ και την οικεία στρατηγική
Η διεθνής τάξη στην οποία αναφέρονται οι διακρατικές συμφωνίες δεν εδράζεται πάνω σε κοινωνικά σμιλευμένα ηθικά κριτήρια αλλά σε σχέσεις ισχύος.
Πόλεμος, απειλή πολέμου, εκβιασμοί, καταναγκασμοί –στρατιωτικής ή και χρηματοοικονομικής μορφής– είναι στην ημερησία διάταξη και συχνά λειτουργούν διανεμητικά.
Το διεθνές δίκαιο και οι θεσμοί είναι εξαρτημένες μεταβλητές των κυμάνσεων και των παθολογιών της διεθνούς πολιτικής και μεταξύ αυτών και της σταθερότητας παρεμβάλλονται τα αίτια πολέμου που ενυπάρχουν εντός κάθε κρατοκεντρικού συστήματος.
Η μελέτη της εθνικής στρατηγικής ενός κράτους απαιτεί επιστημολογία/μεθοδολογία που διαθέτει οντολογική αναφορά, δηλαδή να αφορά αυτό που ισχύει στον πραγματικά υπαρκτό κόσμο όπως είναι και όπως εξελίσσεται. Το αντίθετο μιας τέτοιας επιστημολογίας είναι η φαντασιόπληκτη ή προπαγανδιστική ιδεολογική προσέγγιση.
Υπαρκτός κόσμος όπως διαμορφώθηκε και όπως κινείται στο πλαίσιο συγκεκριμένων προσανατολισμών και όχι κάποιων άλλων υποθετικών και ανύπαρκτων. Έχουμε ολοένα μεγαλύτερη κρατοκεντρική διαφοροποίηση έχουμε όχι ένωση ή τάσεις ενότητας του πλανήτη. Κανείς δεν έχει παρά να διαβάσει τις υψηλές αρχές του ΟΗΕ που το επικυρώνουν ηθικά, θεσμικά και κοσμοθεωρητικά τον διαφοροποιημένο κρατοκεντρικό κόσμο του οποίου υψηλή αρχή είναι η εσωτερική και εξωτερική κυριαρχία. Η μελλοντολογία και οι φαντασιόπληκτες υποθέσεις δεν αποτελούν βάση για χάραξη και εφαρμογή στρατηγικής αλλά αντίθετα είναι ζημιογόνες και συχνά θανατηφόρες.
3. ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ
Ο χείμαρρος γνωμών, μεγαλόστομων ημιμαθών διατυπώσεων, η προσκόλληση σε ιδεολογικά δόγματα, τα θεωρήματα και τα ιδεολογήματα είχαν ως αποτέλεσμα στο Ελληνικό κράτος να μην επικρατήσει κάτι που αποτελεί προαπαιτούμενο μιας εθνικής στρατηγικής: Στρατηγική κουλτούρα. Μεταξύ άλλων,
Δυνατότητα στοιχειώδους συνεννόησης γύρω από όρους και έννοιες,
Η αναγκαία και μη εξαιρετέα προϋπόθεση μιας συντριπτικής κυριαρχίας παραδοχών και θέσεων που θεωρούν το κράτος και την εθνική ανεξαρτησία ως την συλλογική ελευθερία της κοινωνίας που μόνο έτσι μπορεί να αυτό-θεσπίζεται αυτεξούσια και ελεύθερα.
Την συντριπτική κυριαρχία παραδοχών και θέσεων που δεν αμφιταλαντεύονται όσον αφορά τις ανελέητες πραγματικότητες του κρατοκεντρικού διεθνούς συστήματος
Την συντριπτική κυριαρχία αντί-ηγεμονικών θέσεων όχι με την έννοια της εχθρότητας
Συντριπτική κυριαρχία της υψηλής αρχής της φιλοπατρίας που αποτελεί προϋπόθεση ύπαρξη κράτους και εθνικής στρατηγικής
Συντριπτική κυριαρχία της αλάνθαστης θέσης ότι ο κατευνασμός των εξωτερικών απειλών οδηγεί σε ήττα χωρίς μάχη (ή με μικρά εκφοβιστικά επεισόδια) και τελικά σε ανορθολογισμό και σε πόλεμο
Θέσεις και αντιλήψεις που θεωρούν την παραχώρηση κυριαρχίας κόκκινη γραμμή η οποία εάν παραβιαστεί ενεργοποιούνται οι μηχανισμοί της εθνικής στρατηγικής (χωρίς μια τέτοια παραδοχή δεν υπάρχει δυνατότητα ύπαρξης εθνικής στρατηγικής)
του Δρ. Ιω. Πήτα, Καθηγητή στο Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ
Ποια είναι η σχέση των χάλκινων της Δυτικής Μακεδονίας με την μουσική των βορείων γειτόνων μας (Β. Μακεδονία); Έχουν τα μουσικά κομμάτια λόγια ή είναι αποκλειστικά ορχηστρικά; Υπήρξε/υπάρχει λογοκρισία στην μουσική;
Για να σχηματίσουμε άποψη στα θέματα αυτά, πρέπει να καταλάβουμε ότι η Δυτική Μακεδονία έχει τεράστια και πολυποίκιλη μουσική παράδοση, που είναι εν πολλοίς άγνωστη. Μόνον στην επαρχία Βοϊου Κοζάνης έχουν καταγραφεί 130 ορχηστρικοί σκοποί, όπως επίσης και 300 τραγούδια μόνον στην Εράτυρα Κοζάνης. Τα νούμερα είναι πολλαπλάσια σε ολόκληρη την Δυτική Μακεδονία, που δέχθηκε έντονες μουσικές επιδράσεις από την Ήπειρο, την Θεσσαλία, αλλά και τα Βαλκάνια (Κωνσταντινούπολη, Αλβανία, Β. Μακεδονία, Σερβία, Ρουμανία), την Ανατολική Ευρώπη (π.χ., εβραϊκή μουσική Klezmer) και την Κεντρική Ευρώπη (Αυστρία, Ουγγαρία), λόγω των εμπορικών συναλλαγών και της μετανάστευσης, κυρίως τον 18ο-19ο αιώνα.
Προεξάρχουν τα κλαρίνα και, ειδικότερα τα χάλκινα, από τα βόρεια σύνορα μέχρι την περιοχή των Γρεβενών. Νοτιότερα, όπως και στην Ήπειρο, έχουμε μπάντες κυρίως με κλαρίνα και βιολιά. Βέβαια κάθε περιοχή, π.χ., Κοζάνη, Σιάτιστα, Βόιο/Βόρεια Γρεβενά, Καστοριά/Άργος, Φλώρινα/Πρέσπες, έχει το δικό της ηχόχρωμα. Όλα τα ηχοχρώματα είναι εξ ίσου εντόπια, χωρίς κάποιο από αυτά να είναι πιο ‘εντόπιο’ από τα άλλα, όπως μερικές φορές υπονοείται. Μερικές φορές, οι διαφορές είναι δυσδιάκριτες, ιδιαίτερα από εκείνους που νομίζουν ότι τα χάλκινα εξαντλούνται στον Μπρέγκοβιτς.
Τα μουσικά κομμάτια στις μπάντες χάλκινων είναι κυρίως ορχηστρικά, για καθαρά ακουστικούς λόγους: κατά την προ-μικροφωνική εποχή, η φωνή του τραγουδιστή χάνονταν μέσα στον ήχο του κλαρίνου και της κορνέτας. Αυτό ίσχυε από την εποχή της υιοθέτησης των χάλκινων μέχρι περίπου την δεκαετία του 70 για όλη την Δυτική Μακεδονία (αλλά και εκτός αυτής) και για τις ελληνόφωνες και για τις σλαβόφωνες/δίγλωσσες περιοχές, που βρίσκονται περίπου βόρεια του νοητού άξονα Νεστόριο-Βογατσικό-Πτολεμαϊδα-Νάουσα. Δεν ξέρουμε τι γινόταν πριν τον 19ο αιώνα, διότι ούτε το θέμα έχει μελετηθεί, ούτε υπάρχουν γραπτές πηγές. Φυσικά και υπήρχαν τραγούδια σε όλη την Δυτική Μακεδονία με στίχους στα Ελληνικά, αλλά και στα Σλαβομακεδονικά και στα Βλάχικα, ανάλογα με την περιοχή. Τραγουδιόνταν χωρίς πάντα (‘με το στόμα’), όταν δεν ήταν οικονομικά σύμφορο να προσκληθεί μπάντα χάλκινων, π.χ., στους αρραβώνες ή σε τοπικά πανηγύρια.
Στους γάμους και στις μεγάλες γιορτές πάντα υπήρχαν μπάντες. Τα τραγούδια ήταν και πολλά. Ήταν επιτραπέζια ή χορευτικά, ώστε να μπορεί να ‘βγει η αρραβώνα’, δηλαδή να χορεύουν οι προσκεκλημένοι όλο το βράδι. Μερικά τραγούδια είχαν και ορχηστρική επένδυση, αλλά σχεδόν ποτέ δεν συνυπήρχαν και τα δύο: οι μπάντες χάλκινων σχεδόν ποτέ δεν είχαν τραγουδιστή. Τραγούδια, όπως ο ‘Λούκας’, τραγουδιόνταν ‘με το στόμα’ στις αρραβώνες και παίζονταν πάντα χωρίς λόγια από τις μπάντες χάλκινων στους γάμους και τα μεγάλα πανηγύρια. Εξαιρέσεις έχουμε λίγες, π.χ., στον τρανό χορό της Σιάτιστας.
Τα πράγματα άλλαξαν τα τελευταία 20-30 χρόνια, κυρίως λόγω μιμητισμού των πανελλήνιων μουσικών τάσεων και αρχοντοχωριατισμού, π.χ., στα γαμήλια γλέντια. Περίπου την ίδια περίοδο, μερικές μουσικές μπάντες άρχισαν να έχουν και τραγούδια στο ρεπερτόριό τους. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι οπωσδήποτε στο παρελθόν είχαν μόνον ορχηστρικά κομμάτια, διότι οι σλαβομακεδονικοί στίχοι (αυτό)λογοκρίνονταν. Σίγουρα, δεν υπήρξε λογοκρισία στα μέρη που χρησιμοποιούσαν ελληνικούς στίχους, όπου και πάλι είχαμε μόνον ορχηστρική μουσική, όπως προανέφερα. Βέβαια, η χρήση της σλαβομακεδονικής γλώσσας καταπιέστηκε και προπολεμικά και μεταπολεμικά. Κάλλιστα όμως θα μπορούσε και η μη χρήση σλαβομακεδονικών στίχων να αποδοθεί σε καθαρά ακουστικούς λόγους, όπως προανέφερα. Θα ήταν πολύ ενδιαφέρον να ακούσω τον αντίλογο.
Στην Δυτική Μακεδονία, το πρόσφατο παρελθόν ζει με διάφορους τρόπους για καλό ή συνήθως για κακό. Ο πολιτισμός ενίοτε συνεχίζει να χρησιμοποιείται σαν στοιχείο εθνοτικής προπαγάνδας,ενώ θα μπορούσε να είναι στοιχείο φιλίας.
Το να ισχυρίζονται κάποιοι ότι οι σλαβομακεδονικοί στίχοι καταπιέστηκαν, χωρίς τεκμηρίωση, είναι ένα τέτοιο στοιχείο προπαγάνδας, που δεν πρέπει να υιοθετείται άκριτα, όπως γίνεται ενίοτε και από καλόπιστους αρθρογράφους. Δυστυχώς δεν είναι το μόνο. Για να είμαστε στο κλίμα των ημερών, σχεδόν όλη η Δυτική Μακεδονία γιορτάζει τα ‘Κόλιαντα’ την παραμονή των Χριστουγέννων 24/12. Παρ’ ότι η προφανής ετυμολογία προέρχεται από τα Ρωμαϊκά και Βυζαντινά κάλαντα, ορισμένοι έχουν λόγους να επιμένουν ότι το “Κόλιντα Μπάμπω” έχει σλαβική ρίζα και σημαίνει “σφάζουνε γιαγιά” (αν και ο Ηρώδης έσφαξε νήπια).
Αντίθετα, ο πολιτισμός θα μπορούσε να είναι μέσο προσέγγισης και φιλίας. Για παράδειγμα, από παλιά υπήρχαν χοροί, όπως η ‘Γκάϊντα’, που ήταν καλοδεχούμενοι σε όλες τις κοινότητες της Δυτικής Μακεδονίας. Είναι αλήθεια ότι, μετά την πτώση του σοσιαλισμού, έγιναν πολλά βήματα πολιτιστικής ώσμωσης στην Βόρεια Ελλάδα με τα μουσικά δρώμενα των βόρειων γειτόνων μας.
Σλαβομακεδονικοί χοροί, ακόμα και κάποιοι, που παλιότερα ήταν ανεπιθύμητοι σχεδόν άτυπα απαγορευμένοι σε πολλά μέρη της Δυτικής Μακεδονίας, μπήκαν στο χορευτικό πρόγραμμα των σχολείων και πολιτιστικών συλλόγων και κυριάρχησαν.
Βοήθησε σ’ αυτό και το γεγονός ότι οι σκοποί αυτοί είναι εύθυμοι και οι χοροί είναι όμορφοι.Βοήθησε και η μόδα Μπρέγκοβιτς. Βοήθησαν και οι φθηνές μπάντες χάλκινων από την Β. Μακεδονία, ακόμα και την Σερβία που κατέκλυσαν, π.χ., τους γιορτασμούς του Δωδεκαήμερου.
Δικαιολογημένα, οι βόρειοι γείτονές μας θα μπορούσαν να μας κατηγορήσουν για λεηλασία του πολιτιστικού τους αποθέματος. Βεβαίως υπήρξαν και τραγούδια-σύμβολα, όπως ‘Μακεδονία ξακουστή’ και ο ‘Παύλος Μελάς’ του Μακεδονικού αγώνα (για τους Έλληνες) και, αντίστοιχα, το ‘Eleno Kerko’ της επανάστασης του Ίλιντεν (για τους Σλαβομακεδόνες). Είναι δυστυχώς αυτονόητο ότι τέτοια τραγούδια δεν είναι ακριβώς ευπρόσδεκτα, όταν τραγουδιούνται στην λάθος πλευρά των συνόρων μας (ένθεν και ένθεν). Αντίθετα, τα ορχηστρικά κομμάτια και χοροί είναι παντού δημοφιλή.
Γκάϊντα
Το αποτέλεσμα είναι να δέχεται η εντόπια μουσική παράδοση της Δυτικής Μακεδονίας μεγάλη πίεση. Σημειωτέον ότι η Δυτική Μακεδονία έχει να επιδείξει μουσικά διαμάντια, όπως η ‘Λόντζια’ του Πενταλόφου Κοζάνης, που είναι σχεδόν άγνωστα στην υπόλοιπη Ελλάδα. Είχε ήδη τα προβλήματά της, λόγω έλλειψης νέας μουσικής δημιουργίας, που παραδοσιακά ιστορούσε, κυρίως αλλά όχι πάντα, μεγάλα ιστορικά γεγονότα. Δυστυχώς, οι νεότεροι σκοποί είναι αυτοί του Μακεδονικού Αγώνα (π.χ., ‘Λούκας’). Έκτοτε δεν δημιουργήθηκαν νέα τραγούδια. Τα λίγα τραγούδια της Κατοχής και του Εμφυλίου κατατάσσονται στα αντάρτικα, παρά στα δημοτικά τραγούδια, και δεν είναι χορευτικά. Η κατάσταση ήταν κρίσιμη μέχρι περίπου πριν 20 χρόνια, όταν παλιοί οργανοπαίκτες αποσύρονταν και νέοι μουσικοί δεν έμπαιναν στις μπάντες. Ευτυχώς τα Μουσικά Σχολεία, π.χ., της Σιάτιστας, έκαναν πολύ καλή δουλειά και τώρα έχουμε πολλές νέες καλές μπάντες χάλκινων. Μένει να δούμε νέες μουσικές δημιουργίες.
Είναι κρίμα το δικό μας μουσικό ‘νέο’ να είναι μόνον το ‘παλιό’ των γειτόνων μας, όσο όμορφο και αν είναι αυτό. Ήδη γίνονται κάποιες προσπάθειες για νέα ‘πειραγμένη/πειραματική μουσική παράδοση’ και στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και πανελλαδικά. Όμως τα βήματα είναι ακόμα μικρά και δειλά.
Μουσικό σχολείο Σιάτιστας
Όλα τα παραπάνω έχουν άμεση σχέση με την ελευθερία έκφρασης και καλλιτεχνικής δημιουργίας, δικαίωμα αδιαπραγμάτευτο και απαράβατο για μια δημοκρατική κοινωνία. Αυτό ισχύει για όλους, είτε είναι ‘δικοί’ μας, είτε είναι αλλόγλωσσοι, αλλόφυλοι, ή αλλόθρησκοι.
Φυσικά ισχύει και για τους σλαβόφωνους/δίγλωσσους συμπολίτες μας.
Ωστόσο, τα όρια στην άσκηση πολιτικής σε τέτοια θέματα είναι λεπτά: είναι άλλο πράγμα η ελεύθερη άσκηση του δικαιώματος αυτού και άλλο πράγμα η χάραξη και εκτέλεση πολιτιστικής πολιτικής, πόσο μάλλον όταν αυτή επηρεάζει τον χαρακτήρα μιας ολόκληρης γεωγραφικής περιφέρειας.
Φυσικά, στα πολιτιστικά δρώμενα έχουν λόγο οι τοπικοί φορείς και η τοπική αυτοδιοίκηση. Δεν έπαιξαν πάντα καλό ρόλο. Δεν ενίσχυσαν την μουσική δημιουργία, αρκέστηκαν στην χρηματοδότηση ‘πανηγυριών’ με παλιά μουσική-κονσέρβα. Εξαίρεση είναι τα μουσικά σχολεία, που όμως μάλλον δημιουργήθηκαν με κεντρικές πολιτικές αποφάσεις. Ανέχθηκαν ή ακόμα και προώθησαν την πολιτιστική διολίσθηση που προανέφερα, έστω και άθελά τους, μερικές φορές για εντελώς ευτελείς λόγους, π.χ., μείωσης του οικονομικού κόστους, άκριτου μιμητισμού ή προσδοκώμενης τουριστικής ελκυστικότητας.
Το αποτέλεσμα είναι ότι, όποια/ος στοιχειωδώς ξεχωρίζει τα ηχοχρώματα και βρεθεί σε κάποια καρναβάλια ή φωτιές του Δωδεκαήμερου στην Δ. Μακεδονία, να νομίζει ότι είναι στην Στρώμνιτσα (της Β. Μακεδονίας) ή την Γκούτσα (της Σερβίας), απ’ όπου και προέρχονται πολλές συμμετέχουσες μπάντες χάλκινων.
Παρ’ ότι οι Βαλκανικές μουσικές κάθε είδους μας είναι ιδιαίτερα προσφιλείς, μιας και είναι συγγενικές με τις δικές μας, η κατάσταση αυτή προκαλεί έντονη θυμηδία σε πολλούς λάτρεις του είδους, διότι προσλαμβάνεται σαν προσβολή της μουσικής μας ταυτότητας. Άλλες φορές, οι παρεμβάσεις των φορέων είναι άστοχες, άκομψες ή/και διχαστικές και ιδεολογικά φορτισμένες.
Banda Entopica
Στην Δυτική Μακεδονία, η μουσική φέρει ακόμα και τώρα όχι μόνον γλωσσικό/εθνοτικό αλλά και ιδεολογικό φορτίο, απότοκο της πολύπλοκης ιστορίας της στην Κατοχή και τον εμφύλιο. Αυτή η ιδεολογική αντιπαράθεση μεταφέρεται και στα πανελλαδικά ΜΜΕ. Αυτό είναι καλοδεχούμενο, αρκεί η αρθρογραφία να παίρνει υπ’ όψιν της όλες τις σχετικές παραμέτρους. Σίγουρα η καλή γνώση και της Μακεδονικής ιστορίας, αλλά και του πεδίου, μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση των προβλημάτων.
Τα παραπάνω γράφονται με αφορμή την πρόσφατη αρθρογραφία σχετικά με την διακοπή συναυλίας της Banda Endopica στις φωτιές της Φλώρινας από τον Δήμαρχο Φλώρινας. Ο στόχος τους όμως δεν είναι ο σχολιασμός των γεγονότων αυτών, αλλά η συζήτηση των προβλημάτων πολιτιστικής ανάπτυξης της Δυτικής Μακεδονίας. Είναι προς το συμφέρον όλων των Δυτικομακεδόνων και της χώρας μας και να κρατήσουμε ζωντανές τις πολυποίκιλες παραδόσεις μας, μακριά από κλισέ και αντιπαραθέσεις για το παρελθόν, αλλά κυρίως να παράγουμε νέο πολιτισμό που προάγει την φιλία και συνεργασία και στο εσωτερικό της κοινωνίας μας και στις σχέσεις με όλους τους γείτονές μας.
Οι ενδιαφερόμενοι είναι ευπρόσδεκτοι να επισκεφθούν τα πολυποίκιλα δρώμενα του Δωδεκαήμερου (Μπουμπουσιάρια, Ραγκουτσάρια, Μωμόγεροι, φωτιές), όταν όλη η Δυτική Μακεδονία ‘πρέπει’ (γιορτάζει), βλέπε https://icarus.csd.auth.gr/macedonia-celebrates-gr/
Και θα γλεντήσουν και θα σχηματίσουν προσωπική άποψη για το διακύβευμα!
της Ιωάννας Δ. Μαλαγαρδή
του Κωνσταντίνου Καραγιανίδη, Ηλεκτρολόγου- Μηχανικου Υπολογιστών
Γράφει ο 
του Δρ. Ιω. Πήτα, Καθηγητή στο Τμήμα Πληροφορικής ΑΠΘ
