Αρχική Blog Σελίδα 355

Δ. Μακροδημόπουλος: το μήνυμα των “200” από την Καισαριανή

Από
anixneuseis
-
7

του Δημήτρη Μακροδημόπουλου

Είχα δει πριν χρόνια την εξαιρετική ταινία του Παντελή Βούλγαρη “Τελευταίο σημείωμα” με θέμα την εκτέλεση των 200 Ελλήνων κομμουνιστών από τους Γερμανούς στην Καισαριανή. Η συγκίνηση ήταν διάχυτη στη διάρκεια της προβολής με αποκορύφωμα τις σκηνές της μεταγωγής και της εκτέλεσης, αποτέλεσμα της ικανότητας του σκηνοθέτη να αποδώσει την τραγικότητα και τον ηρωισμό των γεγονότων. Όμως πάντα σε μια ταινία διερωτάσαι μήπως κάπου υπερέβαλε. Δεν ήσαν άνθρωποι οι εκτελεσθέντες; Δεν διακατέχονταν από φόβο βαδίζοντας προς το θάνατο; Δεν λάκισαν κάποιοι από αυτούς; Βλέποντας όμως τις φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας πραγματικά σοκάρεσαι, μένεις άναυδος. Καμιά ταινία δεν θα μπορούσε να αποδώσει το θάρρος, τη γενναιότητα και την αξιοπρέπεια, τον τρόπο που βάδιζαν οι 200 της Καισαριανής προς τον τόπο της εκτέλεσης. Πόσο μικροί πρέπει να ένιωσαν οι εκτελεστές τους μπροστά στο μεγαλείο τους! Από πού αντλούσαν, τόση περηφάνια, τί ήταν αυτό που τους χαλύβδωνε;;

Ο Ζαν Αμερί, Αυστριακός εβραίος, κρατούμενος στο Άουσβιτς, παραδεχόταν ότι θαύμαζε τους αγωνιστές και τους πιστούς οι οποίοι στις δύσκολες συνθήκες, έβρισκαν μια αναντικατάστατη βοήθεια στις πεποιθήσεις τους: «Είτε μαρξιστές αγωνιστές, είτε πιστοί καθολικοί ή ευαγγελιστές, κι ανεξάρτητα αν ήταν καλλιεργημένοι οικονομολόγοι ή θεολόγοι ή σχεδόν αμόρφωτοι εργάτες και αγρότες: Η πίστη τους και η ιδεολογία τους, τούς πρόσφερε ένα σταθερό σημείο στον κόσμο και στηριγμένοι σε αυτό μπορούσαν να βγάζουν από τα ρούχα τους τούς SS [….]. Άντεχαν καλύτερα στα βάσανα και πέθαναν με μεγαλύτερη αξιοπρέπεια από τους μη πιστούς ή απολίτικους διανοούμενους συντρόφους τους, που ήσαν ωστόσο απείρως πιο μορφωμένοι και εξασκημένοι στον ακριβή στοχασμό». Με άλλα λόγια οι “πιστοί” – της ιδεολογίας ή της θρησκείας – μπορούσαν να ανακαλύψουν εντός τους απρόσμενες και ανεξάντλητες δυνάμεις που, σύμφωνα με τον Αμερί «υπερέβαιναν τον εαυτό τους και προβάλλονταν στο μέλλον».

Θυσιάστηκαν άσκοπα για το ανέφικτο; Ο Πάουλ Τσέλαν, στον “Μεσημβρινό” του λόγο κατά την παραλαβή του βραβείου Γκέοργκ Μπύχνερ το 1959, έκανε τη διάκριση ανάμεσα σε ου-τοπία και ουτοπία. Η ου-τοπία σημαίνει κυριολεκτικά, είπε, τον “μη τόπο”, ένα μέρος που δεν υπάρχει, ενώ η ουτοπία δηλώνει μια ελπίδα, μια προσδοκία, ένα όραμα για το μέλλον, κάτι που δεν υπάρχει ακόμα. Μάλιστα, σύμφωνα με τον Ερνστ Μπλόχ, η ουτοπία είναι ένα προμήνυμα, ο τόπος του “όχι ακόμα”. Ο ίδιος ονόμαζε την ουτοπία φιλοσοφία της προσδοκίας και θεωρούσε τον μαρξισμό “προδρομική συνείδηση” που έδινε μορφή στο απελευθερωτικό όνειρο που τρέφουν από την αρχαιότητα οι ανθρώπινες κοινωνίες. Σύμφωνα με τον Μπλοχ ο Μαρξισμός είναι ένα κοινωνικό πρόταγμα ριζωμένο σε μια κληρονομημένη από τον Διαφωτισμό ανθρωπολογική αισιοδοξία: Μια μακρά διαδικασία μέσω της οποίας η ανθρωπότητα μαθαίνει “να περπατάει όρθια”, όπως βάδισαν όρθιοι και αγέρωχοι οι 200 κομμουνιστές της Καισαριανής

Τί ήταν αυτό που χαλύβδωνε τον αγώνα και την πίστη των κομμουνιστών της Καισαριανής; Είναι ο μεσσιανισμός του Μαρξισμού: Η δικαιοσύνη και η λύτρωση δεν ανήκαν πια στη θρησκευτική σφαίρα, στο Βασίλειο του Θεού. Οι άνθρωποι δεν ήταν πια ανάγκη να περιμένουν το θάνατο για να κερδίσουν τον παράδεισο και την ευτυχία. Το βασίλειο του Θεού, καθώς είχε γίνει κοσμικό, έπρεπε να καταχτηθεί στη γή. Για να φθάσουμε εκεί θα έπρεπε οι άνθρωποι να παλέψουν για μια γήινη λύτρωση

Τίποτα δεν είναι ανέφικτο. Ένα περίφημο ποίημα του Μπρέχτ, γράφει ο Ένζο Τραβέρσο, αφηγείται την ιστορία του ράφτη της Ουλμ που το 1592 λαχταρούσε να πετάξει σαν πουλί κι έφτιαξε μια στοιχειώδη συσκευή με δύο φτερούγες. Υποστηρίζοντας τη φυσική (και θρησκευτική) τάξη των πραγμάτων, ο επίσκοπος δήλωσε ότι οι άνθρωποι δεν μπορούσαν να πετάξουν και προκάλεσε τον ράφτη να αποδείξει το αντίθετο. Κι εκείνος πήδηξε από το παράθυρο του καθεδρικού ναού με τις υποτυπώδεις φτερούγες του με αποτέλεσμα να συντριβεί στο έδαφος. Ο επίσκοπος κέρδισε το στοίχημα, όμως αιώνες αργότερα οι άνθρωποι κατόρθωσαν να πετάξουν σαν πουλιά. Ο ράφτης της Ουλμ δεν ήταν τόσο βλάκας, απλά η φαντασία του ήταν πρώιμη, μπροστά από τον καιρό του. Θυμίζοντας αυτό το ποίημα του Μπρεχτ, ο Λούτσο Μάγκρι υποστήριζε στο τελευταίο του βιβλίο ότι ο κομμουνισμός θα μπορούσε να γνωρίσει μια ανάλογη τύχη. Απέτυχε στον 20ο αιώνα, κανείς όμως δεν μπορεί να αποκλείσει ότι η ουτοπία του θα πραγματοποιηθεί στο μέλλον. Μακροπρόθεσμα οι κοινωνίες δεν μπορούν να υπάρχουν χωρίς ουτοπίες.

Όλα αυτά, η ουτοπία του Μπλόχ και του Τσελάν ποιά μορφή μπορούν να πάρουν στην πράξη; Ο Τέρι  Ίγκλετον προσγειώνει την ουτοπία στην πραγματικότητα και μας λέει ότι ο σοσιαλισμός δεν βασίζεται στο ότι οι πάντες θα είναι ηθικά μεγαλειώδεις όλη την ώρα. «Δεν μας θέλει διαρκώς σφιχταγκαλιασμένους σε ένα όργιο αλληλεγγύης. Δεν χρειάζεται κάτι τέτοιο, γιατί οι μηχανισμοί που θα επιτρέψουν την προσέγγιση του στόχου του Μαρξ θα είναι ενσωματωμένοι στους κοινωνικούς θεσμούς. Δεν θα βασίζονται στην καλή θέληση του ατόμου. Το κλειδί είναι η συνολική δομή και όχι η προσωπική αρετή…..Η έλευση του σοσιαλισμού δεν θα εξαφάνιζε τον φθόνο, την επιθετικότητα, την κυριαρχία, την κτητικότητα. Απλά όλα αυτά δεν θα μπορούσαν να πάρουν τις μορφές που έχουν στον καπιταλισμό – όχι λόγω κάποιας ανώτερης ανθρώπινης αρετής αλλά λόγω των διαφορετικών θεσμών. Θα λέγαμε ότι κατ’ αυτόν τον τρόπο η αρετή θα είναι ενσωματωμένη στην οργάνωση του συστήματος και δεν θα επαφίεται στο ποιόν του κάθε ατομικού χαρακτήρα».

Πώς έφθασαν οι 200 στο εκτελεστικό απόσπασμα στην Καισαριανή;  Είχαν φυλακιστεί για την ιδεολογία τους στη διάρκεια της δικτατορίας του Μεταξά και παρέμεναν φυλακισμένοι λόγω της άρνησής τους να υπογράψουν δήλωση αποκηρύσσοντας τον κομμουνισμό. Με την εισβολή των Γερμανών, αντί να απελευθερωθούν για να πολεμήσουν τον εχθρό, παραδόθηκαν στους ναζί αναδεικνύοντας έτσι ότι η ταξική συμμαχία τους δεν γνωρίζει σύνορα, απλά καπηλεύεται τον πατριωτισμό. Το είχαμε δει στο Συνέδριο της Βιέννης το 1815, το είχαμε δει στον γαλλοπρωσικό πόλεμο του 1870-1 όταν ο νικητής Βίσμαρκ απελευθέρωσε τους Γάλλους αιχμαλώτους πολέμου για να βοηθήσει τον ηττημένο Θιέρσο να αντιμετωπίσει την παρισινή Κομμούνα Το βλέπουμε καθημερινά με το παγκόσμιο κεφάλαιο και τον νεοφιλελευθερισμό. Η θυσία των 200 δεν ήταν μάταιη. Είναι ένα διαχρονικό μήνυμα στους επερχόμενους

Μακροδημόπουλος Δημήτρης

Αλεξ/πολη – κιν. 6947-771412

19/2/2026

Η ΣΧΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Από
anixneuseis
-
1
του Παντελή Σαββίδη
Την επομένη του θανάτου του διαπρεπούς συνταγματολόγου Αντώνη Μανοτάκη, οι συνάδελφοί του βρέθηκαν στην Νομική Σχολή του ΑΠΘ για να τον τιμήσουν. Η πρωτοβουλία ανήκε στον Κοσμήτορα της Νομικής Παναγιώτη Γκλαβίνη και του αξίζουν συγχαρητήρια.
Πήγα και εγώ. Πήγα για να ακούσω και να συμμετάσχω σ αυτήν την συνάντηση που τιμούσε τον Καθηγητή Μανιτάκη.
Τον γνώριζα απο την δεκαετία του 80. Και αν δεν κάνω λάθος η πρώτη συνέντευξη που του πήρα ήταν για την εφημερίδα “Θεσσαλονίκη” το 1984.
Απο τότε κράτησα μια επαφή μαζί του. Διευκόλυνε την επαφή αυτή το γεγονός ότι τον συναντούσα συχνά στην παραλία και περπατούσαμε μαζί.
Ενώ δεν το περίμενα ο κοσμήτορας μου έδωσε τον λόγο. Να πω και εγώ έναν αποχαιρετισμό.
Πέραν όλων των άλλων ο Μανιτάκης αποτυπώθηκε στην μνήμη μου ως συνέχεια ττης τριάδας Πουλαντζάς, Μάνεσης Μανιτάκης.
Η κεντρική ιδέα του αρχικού προβληματισμού τους ως προς το κράτος ήταν κοινή. Με διαφορές που στην πορεία αυξάνονταν αλλά η κεντρική ιδέα ήταν κοινή.
Το θυμήθηκα και είπα πως θα άξιζε μια εκπομπή με κεντρικό θέμα τους τρείς αυτούς διανοητές..
Στην εκδήλωση μίλησε και ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Γεώργιος Καραβοκύρης με τον οποίο ο Μανιτάκης είχε ιδιαίτερη σχέση. Μεταξύ των ενδιαφερόντων που είπε ήταν και η αναφορά του στην Σχολή της Θεσσαλονίκης.
Πράγματι, απο την μεταπολίτευση μέχρι και σήμερα η Νομική Θεσσαλονίκης έχει διαμορφώσει μια Σχολή με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στη Νομική επιστήμη. Αξίζει μια προσέγγιση σ αυτήν την Σχολή.
Πολλοί σπουδαίοι νομομαθείς πέρασαν μεταπολιτευτικά απο την Θεσσαλονίκη. Αξίζει μια αναφορά στο έργο τους και το αποτύπωμα που άφησαν πανελλαδικά.
Αυτήν την τηλεοπτική περίοδο θα κάνω δύο εκπομπές στην Δημοτική Τηλεόραση Θεσσαλονίκης με τα θέματα αυτά.
Τέλος εντύπωση μου προκάλεσε και η αναφορά ενός φίλου του Μανιτάκη, του κ. Μάκη Καραγιάννη, στον Καμύ, καθώς αποχαιρετούσε τον καθηγητή.
Σε μια συνέντευξή του στις 14 Δεκεμβρίου του 1959 ο Άλμπερτ Καμύ σε ερώτηση αν είναι «διανοούμενος της Αριστεράς» είπε:
«Je ne suis pas sûr d’être un intellectuel… Quant au reste, je suis pour la gauche, malgré moi et malgré elle.»
«Δεν είμαι βέβαιος ότι είμαι διανοούμενος… Όσο για τα υπόλοιπα, είμαι με την Αριστερά, παρά τη θέλησή μου και παρά τη δική της.»
Η φράση του Καμύ «είμαι με την Αριστερά, παρά τη θέλησή μου και παρά τη δική της» συνοψίζει μια σχέση συγγένειας αλλά και ρήξης με την “οργανωμένη”/κυρίαρχη Αριστερά της εποχής του.
Το «Είμαι με την Αριστερά» δεν το λέει ως κομματική ταυτότητα, αλλά ως ηθική και πολιτική κατεύθυνση: με τη μεριά της κοινωνικής δικαιοσύνης, της προστασίας των αδύναμων, της ισότητας—μιας Αριστεράς που θέλει αλλαγή.
Το «παρά τη θέλησή μου» (malgré moi)
σημαίνει κάτι σαν: «δεν το επιλέγω από ιδεολογική πειθαρχία ή από “άνεση”, αλλά με σπρώχνει εκεί η συνείδησή μου και η εμπειρία μου». Δηλαδή, δεν αισθάνεται “στρατευμένος” με την κλασική έννοια, όμως οι αξίες του τον φέρνουν πιο κοντά στην Αριστερά.
«και παρά τη δική της» (malgré elle)
«κι ας μη με θέλει η ίδια η Αριστερά». Ο Καμύ ένιωθε ότι μεγάλα κομμάτια της τότε Αριστεράς (ειδικά η φιλοκομμουνιστική/δογματική) τον απέρριπταν επειδή αρνήθηκε να δικαιολογήσει τη βία και τον ολοκληρωτισμό “στο όνομα της Ιστορίας” και κράτησε μια στάση αντι-δογματική.
Ο Καμύ λέει ουσιαστικά: «Οι αξίες μου με τοποθετούν στην Αριστερά, αλλά δεν χωράω (και δεν θέλω να χωρέσω) στον κομματικό/δογματικό της τρόπο — κι ούτε εκείνη με αποδέχεται εύκολα».
Γι αυτό οι αριστερές σφραγίδες καλύτερα να σιωπούν. Είτε ανανεωτικές, είτε δογματικές έχουν προ πολλού απωλέσει το ηθικό πλεονέκτημα και την επαφή με την κοινωνία.
Η αριστερά βρίσκεται διάχυτη στην κοινωνία. Όχι στα κομματικά γραφεία.

ΠΩΣ ΣΥΝΔΕΕΤΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΜΕ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ;

Από
anixneuseis
-
8
Άγριο ξύλο στην τουρκική Βουλή για χάρη του Ερντογάν
του Παντελή Σαββίδη
Ο υπεύθυνος οργανωτικού του AKP (του κόμματος του Ερντογάν) δήλωσε οτι η Τουρκία θα πρέπει να πάει σε πρόωρες εκλογές.
Γιατί να πάει η Τουρκία σε πρόωρες εκλογές;
Διότι, κατά την ερμηνεία του τουρκικού συντάγματος, αν η χώρα διεξάγει πρόωρες εκλογές, θεωρούνται συνέχεια των προηγούμενων και ο πρόεδρος Ερντογάν θα μπορεί να υποβάλλει, και πάλι, υποψηφιότητα.
Δαιφορετικά, αν οι εκλογές γίνουν στην ώρα τους, ο Ερντογάν πρέπει να αποχωρήσει. Θα έχει κλείσει τις προβλεπόμενες θητείες. Γι αυτό άρχισαν τα σενάρια περί της διαδοχής του.
Θα μου πείτε αφού ο Ερντογάν κάνει ότι θέλει γιατί δεν αλλάζει το Σύνταγμα;
Διότι δεν έχει τον απαιτούμενο αριθμό ψήφων.
Και για να αποφασισθεί η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, πάλι, χρειάζεται ένας αριθμός ψήφων (360). Οι συνολικοί ψήφοι που διαθέτει αυτήν την στιγμή ο Ερντογάν είναι 332. Του λείπουν 15. Θα τους βρει;
Οι Κούρδοι δεν θα τον βοηθήσουν χωρίς αντάλλαγμα. Αλλά έρχεται η κεμαλική αξιωματική αντιπολίτευση που του λέει πάμε σε εκλογές ΤΩΡΑ και θα έχεις και τις δικές μας ψήφους για να σταθεί δυνατή η διεξαγωγή τους.
Ο Ερντογάν δεν θέλει τώρα εκλογές. Τις θέλει 6 μήνες πριν ολοκληρωθεί η θητεία της παρούσης βουλής, το 2027, για να σταθεί δυνατή η ολοκλήρωση των έργων κατασκευής των κατοικιών για τους σεισμόπληκτους και να ελεγχθεί ο πληθωρισμός και άλλα μεγέθη της τουρκικής οικονομίας που κάνουν δύσκολο τον βίο των τούρκων. Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία.
Αν κερδίσει τις εκλογές ο Ερντογάν θα επιχειρήσει να αλλάξει το Σύνταγμα και να κάνει πιο εύκολη την εκλογή προέδρου. Απο 50%+1 που είναι σήμερα σε 40%+1 στο νέο σύνταγμα.
Θα πετύχει;
Αυτά θα μου πείτε είναι εσωτερικές λεπτομέρειες του πολιτικού βίου της Τουρκίας, εμάς γιατί να μας ενδιαφέρουν;
Μας ενδιαφέρουν για τους εξής λόγους (κακές σκέψεις).
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον εξελίξεων και καθώς ο Ερντογάν ακροβατεί σε τεντωμένο σκοινί να κερδίσει μια εκλογική μάχη (υπολείπεται κατά 5 μονάδες σε όλες τις δημοσκοπήσεις) είναι δυνατόν να κλιμακώσει μια αντιπαράθεση με την Ελλάδα; Τον ευνοεί; Μήπως είναι η κατάλληλη στιγμή για κάποια βήματα στις ελληνικές θέσεις;
Όχι, λέει μια άλλη σχολή σκέψης. Ο Ερντογάν μπορεί να θέλει την κλιμάκωση για να δημιουργήσει κλίμα έντασης μεταξύ των δύο χωρών για να συσπειρώσει τους τούρκους ψηφοφόρους.
Υπάρχει και μια τρίτη, αρρωστημένη σχολή σκέψης, που λέει: και αν ο Μητσοτάκης έχει συμφωνήσει να διευκολύνει τον Ερντογάν ενόψει των εξελίξεων στην Τουρκία και ο Ερντογάν τον Μητσοτάκη ενόψει των ελληνικών εξελίξεων;
Αυτά, βεβαίως, είναι αδιανόητα για τους οπαδούς που κατακλύζουν τις σελίδες του διαδικτύου αλλά οι ανησυχίες που εκφράζονται εδω δεν αφορούν τα τρόλς.
Αφορούν τους σκεπτόμενους Έλληνες που ανησυχούν-και δικαίως- για τις εξελίξεις.
Δυστυχώς, έχουμε φθάσει σε ένα σημείο που οτιδήποτε είναι πιθανό. Αυτή είναι η μεγάλη συνεισφορά της κυβέρνησης Μητσοτάκη στον εκμαυλισμό της κοινωνίας. Οτιδήποτε μπορεί να μας συμβεί με την συναίνεση ή αδιαφορία της κοινωνίας.
Παραδοσιακές ένοιες και αξίες που κρατούσαν συνεκτική την κοινωνία έχουν καταρρεύσει και οι έννοιες της κυριαρχίας και της ακεραιότητας ενός κράτους έχουν γίνει ρευστές. Ίσως και να μην ενδιαφέρουν για να έχουμε την ησυχία μας.

Κι αν το σημερινό Ιράν έχει συμβιβαστεί με έναν μακρύ, κολασμένο πόλεμο με τις ΗΠΑ;

Από
anixneuseis
-
0

responsiblestatecraft.org

Η Τεχεράνη έμαθε από την επίθεση του Ιουνίου και το συγκριτικό της πλεονέκτημα πλέον είναι να σύρει την Ουάσιγκτον σε μια παρατεταμένη περιφερειακή σύγκρουση.

Ανάλυση | Μέση Ανατολή
Sajjad Safaei — 23 Φεβρουαρίου 2026

Η απόφαση του Τραμπ, τον Ιούνιο του 2025, να βομβαρδίσει τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, στις τελευταίες ημέρες του πολέμου του Ισραήλ κατά του Ιράν, εξαφάνισε κάθε υπόλοιπο αμφιβολίας για το κατά πόσο η κυβέρνησή του ήταν πρόθυμη να ξεπεράσει την πάγια «κόκκινη γραμμή» των ΗΠΑ: να επιτεθεί δηλαδή άμεσα στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Ως αποτέλεσμα, κάθε μεταγενέστερη αμερικανική στρατιωτική απειλή —κατά του Ιράν αλλά και απέναντι στον υπόλοιπο κόσμο— απέκτησε μια αξιοπιστία που μόνο το προηγούμενο της ωμής επιθετικότητας μπορεί να επιβάλει. Η απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από τον αμερικανικό στρατό τον Ιανουάριο, ενίσχυσε αυτήν την αξιοπιστία.

Όμως το αμερικανικό πλήγμα στο Ιράν —ή η Επιχείρηση “Midnight Hammer”— έχει επίσης θέσει σε κίνηση δύο συνέπειες που έρχονται σε άμεση αντίθεση με το όραμά του να εξαναγκάσει το Ιράν σε υποταγή.

Πρώτον, η σύντομη αμερικανοϊρανική αψιμαχία που ακολούθησε την “Midnight Hammer” έστειλε στο Ιράν το μήνυμα ότι, παρότι η Ουάσιγκτον είναι πλέον πιο πιθανό να «πατήσει τη σκανδάλη», σε καμία περίπτωση δεν είναι πρόθυμη να μπει σε μια δαπανηρή και ανοιχτού τέλους σύρραξη. Πράγματι, δεν πέρασε απαρατήρητο από τους Ιρανούς ότι, ενώ η κυβέρνηση Τραμπ προειδοποίησε την Τεχεράνη πως οποιαδήποτε ιρανική απάντηση στην “Midnight Hammer” θα πυροδοτούσε μια καταστροφική αμερικανική αντίδραση, τα ιρανικά αντίποινα με βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον αμερικανικών βάσεων στο Κατάρ δεν προκάλεσαν την οργή του Τραμπ, αλλά τον οδήγησαν να παρουσιάσει το επεισόδιο ως ευκαιρία να κινηθούν προς «ειρήνη και αρμονία». Και αυτό ακολουθήθηκε αμέσως από τη μεσολάβησή του για κατάπαυση πυρός ανάμεσα στο Ιράν και το Ισραήλ.

Δεύτερον, ο κοινός πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν τον Ιούνιο απελευθέρωσε το Ιράν από τον ίδιο του τον φόβο για ολοκληρωτικό πόλεμο. Τους μήνες και τα χρόνια που προηγήθηκαν του Πολέμου των 12 Ημερών, η μεθυστική πεποίθηση της Τεχεράνης ότι ο πόλεμος μπορούσε —και έπρεπε— να αποφευχθεί, «με κάθε τρόπο και με κάθε κόστος», είχε εμποτίσει τον ιρανικό μηχανισμό λήψης αποφάσεων με μια παραλυτική επιφυλακτικότητα, η οποία, αφενός, απέτρεπε το Ιράν από το να ανταποδώσει αποφασιστικά στις ισραηλινές επιθέσεις, ενώ ταυτόχρονα ενθάρρυνε το Ισραήλ να σπρώχνει επανειλημμένα τα όρια της κλιμάκωσης χωρίς συνέπειες.

Όμως αυτό το οικοδόμημα φόβου κατέρρευσε κάτω από το βάρος του πολέμου του Ισραήλ κατά του Ιράν τον Ιούνιο του 2025 — και της άμεσης συμμετοχής των Ηνωμένων Πολιτειών σε αυτόν. Στη θέση του εμφανίστηκε μια νηφάλια αναγνώριση ότι το Ιράν δεν στεκόταν πλέον στο χείλος ενός πολέμου που μπορούσε να αποτρέψει, αλλά είχε ήδη βυθιστεί πλήρως σε έναν επαναλαμβανόμενο κύκλο περιορισμένων ισραηλινών και αμερικανικών πολέμων μέσα στο ιρανικό έδαφος.

Οι Ιρανοί στρατηγοί κατάλαβαν ότι ο μόνος αξιόπιστος τρόπος να σπάσει οριστικά αυτός ο κύκλος ήταν να ωθήσουν την αντιπαράθεση πέρα από το «άνετο» πεδίο της Ουάσιγκτον —των γρήγορων, ελεγχόμενων στρατιωτικών επεμβάσεων— και να τη μεταφέρουν σε ένα πεδίο όπου το κόστος της συνέχισης της κλιμάκωσης θα γινόταν αφόρητο τόσο για τις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και για το Ισραήλ. Όπως προειδοποίησε πρόσφατα ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ: «Αν ξεκινήσουν πόλεμο αυτή τη φορά», προειδοποίησε, «θα είναι περιφερειακός πόλεμος».

Για την Ουάσιγκτον, αυτή η μετατόπιση στην ιρανική συνείδηση δεν θα μπορούσε να έχει συμβεί σε χειρότερη στιγμή. Το Ιράν έχει ωθηθεί σε κατάσταση πλήρους κινητοποίησης για έναν περιφερειακό πόλεμο ακριβώς τη στιγμή που έχει γίνει απολύτως σαφές ότι η όρεξη της Ουάσιγκτον για στρατιωτικές περιπέτειες δεν εκτείνεται πέρα από εντυπωσιακές, ταχείες και υψηλού αντίκτυπου επιδείξεις στρατιωτικής κυριαρχίας.

Η υπόνοια εδώ δεν είναι σε καμία περίπτωση ότι οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις είναι κατά κάποιον τρόπο ισάξιες —πόσο μάλλον ανώτερες— από αυτές του αμερικανικού στρατού. Αντίθετα, έχει αναδυθεί μια οξεία ασυμμετρία ως προς την αποφασιστικότητα και την αντοχή στον πόνο/στο κόστος των δύο πλευρών· μια ασυμμετρία στην οποία, παραδόξως, η στρατιωτικά ασθενέστερη πλευρά είναι δομικά λιγότερο περιορισμένη ως προς την προθυμία της να υπομείνει αλλά και να επιβάλει κόστος, με αποτέλεσμα μια στρατηγική στάση πολύ λιγότερο ευνοϊκή για τις ΗΠΑ απ’ όσο θα υπέθετε κανείς από την «ακατέργαστη» ισορροπία στρατιωτικής ισχύος.

Ακόμη πιο παράδοξο είναι ότι αυτή η έντονη ανισορροπία στην αποφασιστικότητα παγιώθηκε ακριβώς τη στιγμή που η συνολική περιφερειακή θέση του Ιράν είναι πολύ πιο επισφαλής από οποιαδήποτε στιγμή τις τελευταίες δεκαετίες — μια επισφάλεια που κατέστη δυνατή από την κατάρρευση της εξουσίας του Άσαντ στη Συρία και τη σημαντική αποδυνάμωση του επιχειρησιακού «βάθους» της Χεζμπολάχ στον Νότιο Λίβανο.

Αυτή η ασυμμετρία στην αποφασιστικότητα βρήκε πολιτική έκφραση στην πρόσφατη επανέναρξη συνομιλιών μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών για το πυρηνικό πρόγραμμα — με την προϋπόθεση, βέβαια, ότι οι τρέχουσες διαπραγματεύσεις αντανακλούν μια ειλικρινή αμερικανική προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας και όχι, όπως συνέβη στις περσινές συνομιλίες, μια απόπειρα απλώς να αποκοιμιστούν οι Ιρανοί ενόψει πολέμου.

Οι συνομιλίες δεν αποτελούν, όπως συχνά υποστηρίζεται, ένδειξη επιτυχίας των ΗΠΑ στο να εξαναγκάσουν το Ιράν να καθίσει στο τραπέζι. Αντίθετα, αντανακλούν μια αυξανόμενη συνειδητοποίηση εντός της κυβέρνησης Τραμπ ότι οι επιλογές της Ουάσιγκτον είναι περιορισμένες: είτε να ανέβει στο επόμενο και τελευταίο σκαλί της κλιμάκωσης — δηλαδή έναν πόλεμο πλήρους κλίμακας με το Ιράν, του οποίου η διάρκεια και η ένταση πιθανότατα θα ξέφευγαν από τον αμερικανικό έλεγχο — είτε να επιστρέψει σε μια διαπραγματευμένη διευθέτηση της πυρηνικής διαμάχης.

Αν οι τρέχουσες συνομιλίες καταλήξουν σε επίλυση του πυρηνικού ζητήματος, θα αποτελέσουν άλλη μία εξωτερική εκδήλωση της συνειδητοποίησης στην Ουάσιγκτον ότι ένας ολοκληρωτικός πόλεμος με το Ιράν είναι ένα τερατώδες “μαύρο κουτί” που οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν καμία διάθεση να ανοίξουν. Διότι, αν ο Τραμπ πίστευε πραγματικά ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να νικήσουν στρατιωτικά το Ιράν μέσα στο χρονοδιάγραμμα, τη μορφή και την ένταση που ο ίδιος θα επέλεγε, θα είχε ήδη ξεκινήσει αυτόν τον πόλεμο — όπως ακριβώς έκανε στην επιχείρηση απαγωγής του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο.

Αυτό που τον έχει αποτρέψει, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, είναι η πολύ πραγματική και σημαντική ικανότητα του Ιράν να σύρει τις Ηνωμένες Πολιτείες — και ολόκληρη την περιοχή — σε έναν εξουθενωτικό, παρατεταμένο πόλεμο φθοράς, ο οποίος θα επιτάχυνε περαιτέρω την παρακμή της αμερικανικής παγκόσμιας ηγεμονίας με τρόπους που μέχρι πρότινος θεωρούνταν αδιανόητοι.

Για να είμαστε σαφείς, το σημερινό αδιέξοδο δεν προσφέρει σχεδόν τίποτα το καινούργιο. Αντίθετα, σχεδόν όλα τα καθοριστικά του χαρακτηριστικά ήταν είτε γνωστά είτε προβλέψιμα ήδη πριν από την αποχώρηση του Τραμπ από το JCPOA. Πράγματι, η επιδίωξη του προέδρου Ομπάμα για πυρηνική διπλωματία καθοδηγήθηκε πρωτίστως από τις ίδιες στρατιωτικές πραγματικότητες που, έως σήμερα, έχουν οδηγήσει τον Τραμπ να επιδιώκει διπλωματία με το Ιράν.

Εννέα χρόνια αφότου ο Τραμπ επιχείρησε για πρώτη φορά να ακυρώσει/διαγράψει την κληρονομιά της συμφωνίας του Ομπάμα, τα μονοπάτια που είναι διαθέσιμα στην Ουάσιγκτον είναι πιο ξεκάθαρα απ’ ό,τι σε οποιαδήποτε στιγμή μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979:

είτε ένας ολοκληρωτικός περιφερειακός πόλεμος, του οποίου τα όρια δεν θα τα θέτει η Ουάσιγκτον, είτε μια πυρηνική διευθέτηση που, όσο κι αν δεν είναι τέλεια από την οπτική του Τραμπ, θα τραβούσε τις Ηνωμένες Πολιτείες πίσω από το χείλος ενός ανοιχτού τέλους και δυσεπίλυτου περιφερειακού πολέμου με ένα Ιράν.

Αν η συμμετοχή της Ουάσιγκτον στον πόλεμο του Ισραήλ με το Ιράν τον Ιούνιο του 2025 «ανέβασε» την αμερικανική στρατιωτική ισχύ σε ένα απολύτως βιώσιμο εργαλείο της πολιτικής των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν, η επιτυχία των τρεχουσών συνομιλιών θα σηματοδοτούσε την επίσημη αναίρεση αυτής της λογικής. Αν όμως η αποτυχία των συνομιλιών ανοίξει τον δρόμο για έναν ακόμη πόλεμο πλήρους κλίμακας, τότε οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ θα πολεμούν ένα Ιράν πολύ διαφορετικό από εκείνο του Ιουνίου.

Διότι το σημερινό Ιράν μοιάζει να έχει συμβιβαστεί με το ζοφερό συμπέρασμα ότι, όσο οδυνηρή κι αν είναι μια αποφασιστική αναμέτρηση με το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες, είναι προτιμότερη από τη διαρκή φθορά των επαναλαμβανόμενων πολέμων και από μια χρόνια στρατηγική ευαλωτότητα που δεν κάνει παρά να αποθρασύνει τους αντιπάλους ώστε να στοχοποιούν το Ιράν και τους περιφερειακούς συμμάχους του.

Αυτός ο ψυχρός υπολογισμός αποτυπώνεται με ανησυχητική καθαρότητα σε μια συχνά παρατιθέμενη ιρανική παροιμία: marg yek bar, shivan yek bar — «θάνατος μία φορά, θρήνος μία φορά».

Sajjad Safaei

Ο Sajjad Safaei, διδάκτωρ (PhD), είναι διεπιστημονικός ερευνητής, διδάσκων και αναλυτής με έδρα τη Γερμανία. Στο παρελθόν εργάστηκε ως μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Ινστιτούτο Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Μαξ Πλανκ (Max Planck Institute for Social Anthropology), ενώ έχει επίσης διδάξει στο Πανεπιστήμιο Humboldt του Βερολίνου και στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης.

Τα κείμενά του για τη γεωπολιτική της Μέσης Ανατολής, την εσωτερική και εξωτερική πολιτική του Ιράν, την πυρηνική διπλωματία, τις περιφερειακές δυναμικές ασφάλειας και τον έλεγχο εξοπλισμών έχουν δημοσιευτεί σε μέσα όπως τα Foreign Policy, Responsible Statecraft, Al Jazeera, DAWN και The National Interest.

responsiblestatecraft.org

Ο Ερντογάν για τον «διεθνή ρόλο» της Τουρκίας και τη Θράκη – Τι είπε για τη συνάντηση του με τον Κ.Μητσοτάκη

Από
pcuser
-
0

Μήνυμα διεθνούς ρόλου, αποτροπής συγκρούσεων και διεύρυνσης του διπλωματικού της αποτυπώματος έστειλε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μετά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου. Ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε παράλληλα στη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη,θέτοντας ξανά θέμα για τη Θράκη.

Ο διεθνής ρόλος της Τουρκίας

Ο Τούρκος πρόεδρος υπογράμμισε τη διεθνή επιρροή της χώρας και την προσπάθεια αποτροπής κλιμάκωσης κρίσεων. «Αυτή τη στιγμή, ο άνεμος της Τουρκίας φυσάει σε όλο τον κόσμο. Όλοι αναρωτιούνται τι σκέφτεται η Τουρκία, τι κάνει, ποια είναι η στάση της απέναντι στις νέες εξελίξεις και ποια μέτρα θα λάβει. Προσπαθούμε να αποτρέψουμε τις εντάσεις από το να εξελιχθούν σε θερμές συγκρούσεις», τόνισε.

Ο Ταγίπ Ερντογάν υπογράμμισε τη γεωπολιτική σημασία της Τουρκίας ως κόμβου τριών ηπείρων, αναφέροντας ότι «είμαστε μια χώρα που βρίσκεται στο σημείο συνάντησης τριών ηπείρων, της Ευρώπης, της Ασίας και της Αφρικής. Προσπαθούμε να αξιοποιήσουμε αποτελεσματικά τα πλεονεκτήματα που προσφέρει στη χώρα μας αυτή η στρατηγική γεωγραφική θέση».

Ο Τούρκος πρόεδρος επανέλαβε τη συμβολή των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων και στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ. Όπως είπε: «Η άσκηση Steadfast, μία από τις μεγαλύτερες και πιο ολοκληρωμένες ασκήσεις του ΝΑΤΟ, που ξεκίνησε στις 20 Φεβρουαρίου, έδειξε για άλλη μια φορά σε όλο τον κόσμο το επίπεδο που έχουν φτάσει οι ένοπλες δυνάμεις της Τουρκίας».

Παράλληλα, έθεσε ως στόχο την ενίσχυση των διεθνών σχέσεων, με γνώμονα τον σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων των γειτονικών χωρών.

«Σήμερα, που ο κόσμος βιώνει έντονες αναταράξεις, ο μοναδικός στόχος της Τουρκίας είναι να αυξήσει τον αριθμό των φίλων της και να αποκτήσει νέους φίλους. Δεν επιδιώκουμε να δημιουργούμε έχθρες από τις διαφωνίες. Δεν έχουμε σκοπό να μεγαλοποιούμε τις διαφορές και να επιδεινώνουμε τα προβλήματα. Σεβόμαστε τα κυριαρχικά δικαιώματα των χωρών και αναμένουμε από όλους να σέβονται τα δικαιώματα και τις νόμιμες αξιώσεις μας».

Αναφορά στη συνάντηση με Κυρ. Μητσοτάκη

Στο πλαίσιο αυτό, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έκανε ειδική μνεία στη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και στις διμερείς σχέσεις.

«Τις τελευταίες εβδομάδες φιλοξενήσαμε πολλούς σημαντικούς προσκεκλημένους στη χώρα μας. Στις 11 Φεβρουαρίου υποδεχθήκαμε τον πρωθυπουργό της Ελλάδας κ. Μητσοτάκη στο μέγαρο μας. Στις συνομιλίες μας, είχαμε την ευκαιρία να αξιολογήσουμε τις σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, καθώς και τις θέσεις μας σχετικά με το Αιγαίο και τη Μεσόγειο. Με τα πρωτόκολλα που υπογράψαμε, ενισχύσαμε τη συμβατική βάση των σχέσεών μας», ανέφερε, προσθέτοντας ότι μοιράστηκε με τον Κυριάκο Μητσοτάκη «τις προσδοκίες μας όσον αφορά την πλήρη αξιοποίηση των εκπαιδευτικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων της τουρκικής μειονότητας (όπως την αποκάλεσε) της Δυτικής Θράκης».

https://www.militaire.gr/o-erntogan-gia-ton-diethni-rolo-tis-toyrkias-kai-ti-thraki-ti-eipe-gia-ti-synantisi-toy-me-ton-k-mitsotaki/

Αμερικανικά σχέδια συγκυριαρχίας στο Αιγαίο

Από
pcuser
-
1

Του Κώστα Δημητριάδη

Τις τελευταίες μέρες και ειδικότερα μετά τη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν στην Άγκυρα (11/2), έρχονται στο φως πιο ανάγλυφα σχεδιασμοί που επί αρκετό διάστημα κυοφορούνται «στη σκιά». Διαφορετικά νήματα εξελίξεων συγκλίνουν. Σε τι;

Σε πρώτο πλάνο, οι ΗΠΑ της εποχής Τραμπ παρεμβαίνουν άμεσα και χοντροκομμένα. Πάνε «να κόψουν και να ράψουν στα μέτρα τους» την ευρύτερη περιοχή της Μ. Ανατολής. Με τις «λύσεις» που απεργάζονται και έχουν στον πυρήνα τους την προώθηση ενός «μεγάλου Ισραήλ». Με τη διάλυση της Συρίας και τώρα με τη μεθοδευόμενη επίθεση με στόχο τον διαμελισμό του Ιράν να είναι στο επίκεντρο των επιδιώξεών τους. Ενταγμένοι μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο έρχονται –και μάλιστα εξ όσων αποκαλύπτονται, σύντομα, με ορίζοντα το 2027‒ σχεδιασμοί για προκρούστειες μοιρασιές του Αιγαίου, και της Ανατολικής Μεσογείου. Και βεβαίως για αντίστοιχες «λύσεις κλεισίματος» του Κυπριακού.

Η δουλειά έχει ανατεθεί σε πρόσωπα του περιβάλλοντος Τραμπ (έξω από την παραδοσιακή γραφειοκρατία της αμερικανικής διπλωματίας). Στους πρέσβεις των ΗΠΑ σε Άγκυρα και Αθήνα – τον Τ. Μπάρακ και την Κ. Γκίλφοϊλ αντίστοιχα και σ’ έναν διαχρονικό άνθρωπο ειδικών αποστολών, τον Ρ. Γκρενέλ. Ο τελευταίος, που παλαιότερα είχε υπάρξει βασικός παράγοντας των αμερικανικών «σχεδίων» για το Κοσσυφοπέδιο, τώρα αποκαλύπτεται ότι ως σύμβουλος του Αμερικανού προέδρου μαγειρεύει με γοργό βηματισμό από το παρασκήνιο την παρουσίαση συγκεκριμένων σχεδίων.

Κεντρικός αμερικανικός στόχος που θέτει τις προτεραιότητες και δίνει ρυθμό στις σχετικές διαδικασίες, όπως τον έκφρασε πριν λίγο καιρό με την κυνική γλώσσα του τραμπικού «κρεοπωλείου», ο Τ. Μπάρακ: «Ελλάδα και Τουρκία πρέπει να συγκολληθούν σαν δύο τούβλα (!), το ένα δίπλα στο άλλο που θα εγγυώνται από κοινού την πύλη για τη μεταφορά ενέργειας κυρίως αλλά και για άλλες εμπορευματικές ροές από την Κασπία μέσω της Υπερκαυκασίας προς τη Μεσόγειο».

Η συνάντηση της Άγκυρας δείχνει συνεκμετάλλευση-συγκυριαρχία

Η πραγματικότητα κινείται στον αντίποδα της εικόνας που προβάλλεται επίσημα. Ότι δήθεν οι δύο πλευρές επανέλαβαν τις θέσεις τους, συμφώνησαν ότι δεν επιθυμούν την μεσολάβηση τρίτων και επαναβεβαίωσαν «τα ήρεμα νερά» εστιάζοντας για την ώρα σε θέματα «θετικής ατζέντας».

Ακόμη και παραμένοντας αποκλειστικά στο επίπεδο των δημόσιων δηλώσεων των δύο ηγετών και στο επίσημο ανακοινωθέν του 6ου Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας με το οποίο έκλεισε η συνάντηση της Άγκυρας, προκύπτουν καίρια ζητήματα ενώ φαίνεται ότι επιταχύνονται μεθοδεύσεις.

  • Πρώτον, προκύπτει ότι τώρα εγκαταλείπεται ακόμη και η «Χάγη» (που άλλωστε θα απαιτούσε συνυποσχετικό για το ποιες είναι οι παραπεμπόμενες διαφορές) και ότι έχει υπάρξει ήδη συνεννόηση για μια διαιτησία «σ’ ένα διεθνές δικαιοδοτικό όργανο» (όπως το έθεσε ο Μητσοτάκης) χωρίς καν τη θεωρητική δέσμευση της ευθυγράμμισης με τα θέσμια του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Στο ίδιο πλαίσιο αποκαλύπτει πολλά για το τι έχει συμφωνηθεί, ότι ο Ερντογάν μίλησε για πρόοδο στα ζητήματα οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών του Αιγαίου και στα «αλληλένδετα» θέματα και μάλιστα μέσα στο 2027 – «αισιοδοξία» που έσπευσε να συμμεριστεί και ο Μητσοτάκης. Όταν βεβαίως είναι γνωστό ποια είναι αυτά τα «αλληλένδετα» θέματα: Η συνεκμετάλλευση του θαλάσσιου πλούτου του Αιγαίου, η αποστρατιωτικοποίηση των νησιών, οι γκρίζες ζώνες και ό,τι άλλο θα προστεθεί εν τω μεταξύ στις τουρκικές αξιώσεις.
  • Κατά δεύτερον, και το κοινό ανακοινωθέν αποκαλύπτει προχωρημένα επίπεδα συμφωνίας: Δύο χαρακτηριστικές διατυπώσεις: «Η Τουρκία και η Ελλάδα επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για βελτίωση των αποτελεσματικών διαύλων και μηχανισμών επικοινωνίας σε όλα τα επίπεδα, καθώς και για την εξάλειψη αδικαιολόγητων πηγών έντασης, ώστε να αποφευχθεί πιθανή κλιμάκωση και κίνδυνοι για την επιτυχή διαχείριση των διμερών τους σχέσεων» και «οι δύο χώρες εξέφρασαν την αποφασιστικότητά τους να αξιολογήσουν υφιστάμενες ευκαιρίες συνεργασίας στον τομέα της ενέργειας –ιδίως στη διασύνδεση ηλεκτρικής ενέργειας και στις ανανεώσιμες πηγές– με στόχο την ενίσχυση της περιφερειακής σταθερότητας».

Σε «απλή αλλά ακριβέστατη γλώσσα»: Αφενός υποχρέωση προκαταβολικής ειδοποίησης του γείτονα για οποιαδήποτε ενέργεια θα μπορούσε να εκληφθεί απ’ αυτόν ως μονομερής και να «προκαλέσει ένταση». Δηλαδή ουσιαστικό πάγωμα άσκησης των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και κυριαρχίας που αμφισβητεί η Τουρκία μέχρι την επίλυσή τους από όργανο διαιτησίας. Αφετέρου ήδη στρωμένοι δρόμοι για την προώθηση συγκυριαρχίας-συνεκμετάλλευσης (συνεργασίας) στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Τόσο για τα κοιτάσματα των υδρογονανθράκων όσο και για το πέρασμα καλωδίων ηλεκτρικής διασύνδεσης (μέσα στο πλαίσιο όπου η Τουρκία παγιώνει την αμφισβήτηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων σε μεγάλα τμήματα ακόμη και του κεντρικού Αιγαίου με τη διετή Navtex και αμφισβητεί βραχονησίδες ακόμη και εντός των Κυκλάδων!).

Πυκνές προετοιμασίες κατευθυνόμενες από τις ΗΠΑ

Έχουν γίνει εδώ και καιρό σημαντικές, σχετικές αποκαλύψεις. Κυρίως από την Εστία. Που στο μεγαλύτερο μέρος τους είτε δεν έτυχαν καν επίσημης διάψευσης ή όπου έτυχαν αρχικά, στη συνέχεια επιβεβαιώθηκαν από τις εξελίξεις. Για δύο διαδικασίες μυστικών συνομιλιών Ελλάδας-Τουρκίας. Στη Γενεύη όπου μεταξύ άλλων συμφωνήθηκε ο «αόρατος» μηχανισμός επικοινωνίας προκειμένου να επιλύονται θέματα μέχρι να παραπεμφθούν οι διαφορές στη διαιτησία. Με εμπέδωση της λογικής: «Τίποτα δεν θα γίνεται χωρίς την προηγούμενη άδεια της Άγκυρας». Και πιο πρόσφατα στο ΝΑΤΟ-Βρυξέλλες με αντικείμενο το Αιγαίο, τα Στενά, τον εναέριο χώρο και τα «αλληλένδετα ζητήματα», όπου δουλεύονται «ιδέες» ενός αμερικανικού σχεδίου πατρότητος Γκρενέλ για την προώθηση συγκυριαρχίας-συνεκμετάλλευσης με την πιθανή εισαγωγή επιχειρηματικών πρότζεκτ τραμπικής κοπής.

Παράλληλα υπάρχει μια σειρά πυκνότατων επαφών ανάμεσα στους Χακάν Φιντάν (τον Τούρκο ΥΠΕΞ), Τ. Μπάρακ, Κ. Γκίλφοϊλ και Ρ. Γκρενέλ. Και τώρα ακριβώς πριν τη συνάντηση της Άγκυρας υπήρξε η επίσκεψη του τελευταίου στην Αθήνα και οι επαφές του υπό άκρα μυστικότητα με κυβερνητικούς αξιωματούχους. Ίσως και με τον ίδιο τον Κ. Μητσοτάκη όπως αποκάλυψε το Βήμα και διέψευσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος μόνο ως προς το τελευταίο (επιβεβαιώνοντας έτσι όλα τα υπόλοιπα).

Αναγκαία συμπεράσματα: Όλοι οι χειρισμοί, οι κυβερνητικοί για τα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο, για την προώθηση «Πενταμερούς», για την «Ελλάδα ενεργειακός κόμβος», οι συμφωνίες με τη Chevron και τέλος τα σημεία προωθημένης συμφωνίας που εμφανίστηκαν στην Άγκυρα (και κρατιούνται επιμελώς υποφωτισμένα από την κοινή γνώμη για προφανείς λόγους) είναι ενταγμένα στο ενιαίο πλαίσιο της υλοποίησης των αμερικανικών σχεδιασμών για διαιτησία – συγκυριαρχία – συνεκμετάλλευση – έλεγχο των ενεργειακών διαδρόμων. Όσα λέει η ελληνική (αλλά και η τουρκική) κυβέρνηση ότι δεν υπάρχει αμερικανική μεσολάβηση στο παρασκήνιο είναι στο σύνολο τους ψέμματα. Προφανώς υπάρχει και αυτή καθορίζει τη γραμμή.

Και επιδιώκεται συνέχεια. Οι δύο πλευρές να συνεχίσουν να διαπραγματεύονται μυστικά για το περίγραμμα της λύσης μέχρι κάποια στιγμή μέσα στο 2027 οπότε θα επιχειρηθεί να του δώσουν τον μανδύα της επικύρωσης παραπέμποντάς το σε κάποιας μορφής διαιτησία. Δεν θα πρέπει μάλιστα να θεωρείται απίθανο το θέμα να τεθεί με δημοψηφισματικούς όρους στις προσεχείς εκλογές (με διλήμματα του τύπου: ευημερία από τους υδρογονάνθρακες – ειρήνη έναντι «πολέμου και αδιέξοδου πατριωτισμού κ.λπ.»).

ΜΕΤΑΞΥ ΤΡΑΜΠΙΚΟΥ ΑΚΜΟΝΟΣ ΚΑΙ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΣΦΥΡΑΣ

Τα αμήχανα βήματα της ελληνικής κυβερνητικής πολιτικής σχετικά με τη συμμετοχή στο Συμβούλιο Ειρήνης του Τραμπ για τη Γάζα δείχνουν τα δισεπίλυτα διλήμματα της γραμμής απόλυτης υπαγωγής στη Δύση μέσα στις σημερινές συνθήκες όξυνσης των ενδορρήξεων ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ευρώπη. Από τη μια δεν υπάρχει περιθώριο αποκλίσεων από τη γραμμή Τραμπ, πολύ περισσότερο που στο Συμβούλιο Ειρήνης συμμετέχουν καίριοι παίκτες για τις ισορροπίες που είναι δύσκολο να αγνοήσει η ελληνική πλευρά (Ισραήλ, Αίγυπτος, Τουρκία, Ιταλία και τώρα και η ευρωπαϊκή Κομισιόν). Από την άλλη ένα «δυσαρεστημένο» Βερολίνο (η Γερμανία και η Γαλλία παραμένουν εκτός Συμβουλίου Ειρήνης) έχει στον έλεγχό του την χρηματοδότηση του ελληνικού χρέους και ταυτόχρονα πρωταγωνιστεί στο αβαντάρισμα της Τουρκίας (στο θέμα των στρατιωτικών, εξοπλιστικών προγραμμάτων-SAFE και σε όλο το πλέγμα των γεωπολιτικών τόξων που περιλαμβάνουν τη Ρωσία, τα Βαλκάνια, την Ανατολική Μεσόγειο κ.λπ.).

Ο δρόμος της κυβέρνησης (και του εγχώριου πολιτικού συστήματος συνολικά που είτε συναινεί είτε ψελλίζει κάτι για να σώζονται τα προσχήματα) είναι η απόλυτη πρόσδεση στο άρμα του Ισραήλ (η μετατροπή της Ελλάδας σε στρατηγικό βάθος του), μια θλιβερά παθητική παρουσία στο Συμβούλιο Ειρήνης (εκπροσωπεί ο υφυπουργός Εξωτερικών Θ. Θεοχάρης) και μια μισοκακόμοιρη και έκθετη σε κινδύνους ελληνική στρατιωτική παρουσία στη Γάζα.

Επίσκεψη του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα, όπου πραγματοποιήθηκε η 6η Σύνοδος του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας, Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου 2026. Ο Πρωθυπουργός είχε συνάντηση με τον Πρόεδρο της Τουρκίας Recep Tayyip Erdogan. Στην συνέχεια συνεδρίασε το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας. Ακολούθησε δείπνο που παρέθεσε ο Πρόεδρος της Τουρκίας προς τιμήν του Πρωθυπουργού

Παπασταύρου: Πέταξε «χαρταετό» πρίν τήν Καθαρά Δευτέρα!

Από
pcuser
-
0

Εμεῖς καί τά γράψαμε τόν Δεκέμβριο καί τά εἴπαμε χθές, ἀλλά, ὡς συνήθως, φωνή βοῶντος…

Δώσαμε στούς Τούρκους τήν εὐκαιρία μέ τήν Διακήρυξη τῶν Ἀθηνῶν καί μέ τό Κοινό Ἀνακοινωθέν τῆς Ἄγκυρας νά θεωροῦν «μονομερῆ ἐνέργεια» τήν ἄσκηση τῶν κυριαρχικῶν μας δικαιωμάτων στήν Μεσόγειο.

Καί γιά νά μήν παραβιάσουμε ἐμεῖς οἱ ἔξυπνοι τίς ὑπογραφές μας, προχθές, κατά τήν τελετή ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως μέ τήν Chevron, τόσο ὁ Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ὅσο καί ὁ ὑπουργός Ἐνέργειας Σταῦρος Παπασταύρου ἀπέφυγαν νά ποῦν ὁτιδήποτε θά ἐνοχλοῦσε τήν Ἄγκυρα: Οὔτε γιά ἔμπρακτη κατάργηση τοῦ τουρκολιβυκοῦ μνημονίου μίλησαν, οὔτε γιά ἀμφισβήτηση τῆς «Γαλάζιας Πατρίδας» λάλησαν, οὔτε γιά ἄσκηση ἐθνικῶν κυριαρχικῶν δικαιωμάτων εἶπαν τίποτε.

Θά περίμενε κανείς ὅτι αὐτό θά… ἐξετιμᾶτο. Μπά! Ἡ γείτων ὄχι μόνο δέν «ἐξετίμησε» τήν ἑλληνική «σιωπή», ἀλλά ἀνέθεσε στό ἀναρμόδιο Ὑπουργεῖο Πολέμου (Ἄμυνας), ἀντί τοῦ Ἐξωτερικῶν ἤ τοῦ Ἐνέργειας, νά ἐκδώσει χθές ἐπιθετική δήλωση εἰς βάρος τῆς χώρας μας καί εἰς βάρος τῶν ἐθνικῶν κυριαρχικῶν μας δικαιωμάτων.

Ἡ ἀπειλή εὐθεῖα! Καί ἐδῶ ἀρχίζουν τά ὡραῖα: Βγῆκε χθές σέ ραδιοφωνικό σταθμό τοῦ Πειραιῶς ὁ ὑπουργός Ἐνέργειας Σταῦρος Παπασταύρου, πού φιλοδοξεῖ νά προαχθεῖ σέ ὑπουργό Ἐξωτερικῶν στόν ἀνασχηματισμό, γιά νά ἀπαντήσει ὡς μή ὄφειλε (αὐτό ἦταν ἁρμοδιότης τοῦ Πενταγώνου) στό τουρκικό Ὑπουργεῖο Ἄμυνας. Καί ἀφοῦ εἶπε καμμιά δεκαριά φορές τό ἐπώνυμο «Μητσοτάκης» γιά νά καταγραφεῖ στόν μετρητή ἐγκωμίων τῆς Πειραιῶς, καί ἀφοῦ προσέθεσε ὅτι ἡ ἰδιωτική Chevron ἀναγνωρίζει τά δίκαιά μας στήν Μεσόγειο, παρ’ ὀλίγο νά «πνιγεῖ» στόν ἀέρα ὅταν δημοσιογράφος τόν ρώτησε τό ἑξῆς: Σημαίνει ἡ παρουσία τῆς Chevron ὅτι καί οἱ ΗΠΑ ὡς χώρα ἀναγνωρίζουν τίς θέσεις μας καί ἀμφισβητοῦν τό τουρκολιβυκό μνημόνιο;

Σέ αὐτή την «ἐρωτησούλα» δέν ἀπάντησε ὁ κύριος ὑπουργός. Μπορεῖ νά ἐπαίρεται ἰδιωτικῶς ὅτι μιλᾶ ἀπό τό πρωί ἕως τό βράδυ στό κινητό του μέ τήν πρέσβυ Γκίλφοϋλ, ἀλλά στήν εὐθεῖα ἐρώτηση ἄν οἱ ΗΠΑ ἀναγνωρίζουν τίς θέσεις μας ὁ κύριος Παπασταύρου «πέταξε χαρταετό» τέσσερεις μέρες πρίν τήν Καθαρά Δευτέρα!

Ὅπως «χαρταετό πέταξε» προχθές καί ὁ κυβερνητικός ἐκπρόσωπος ὅταν ρωτήθηκε ἄν ἰσχύουν οἱ πληροφορίες περί διαιτησίας καί διαμοιρασμοῦ τοῦ Αἰγαίου πού γράψαμε μετά τήν μυστική ἐπίσκεψη Γκρενέλ σέ Ἑλλάδα καί Τουρκία. Ὁ κύριος Μαρινάκης ἐκτελῶντας ἄνωθεν ὁδηγίες περιορίστηκε νά δηλώσει ὅτι ἡ ἐπίσκεψη τοῦ ἀξιωματούχου ἦταν ἰδιωτική.

Δέν εἶναι δυστυχῶς μόνο αὐτά πού γράψαμε καί δυστυχῶς ἐπιβεβαιώνονται. Ὑπάρχουν καί ἄλλα! Ὅπως γράψαμε τόν περασμένο Δεκέμβριο, οἱ ἑταιρεῖες ζητοῦν νά τεθεῖ στίς συμβάσεις ρήτρα «Πρεσπῶν τοῦ Αἰγαίου». Ἤτοι ἐγγύηση ὅτι μέχρι νά ἀρχίσουν οἱ ἔρευνες τό 2032 (τό νωρίτερο) θά ἔχει λυθεῖ ὁριστικῶς μέ τήν Τουρκία καί ἄλλα παράκτια κράτη τό ζήτημα τῶν ὁριοθετήσεων τῶν θαλασσίων ζωνῶν τῆς Μεσογείου. Μένει νά ἐπιβεβαιωθεῖ αὐτό. Αὐτό πού εἶναι ἀπό τώρα ἐπιβεβαιωμένο καί δέν ἀμφισβητεῖται εἶναι τό ἑξῆς: Ἡ παρουσία τῆς Chevron σέ ὅλες τίς χῶρες τῆς περιοχῆς σηματοδοτεῖ τήν ἀρχή τῆς Μεγάλης Διευθετήσεως. Εἴτε τεθεῖ ρήτρα στίς συμβάσεις εἴτε ὄχι, πολιτικά καί διπλωματικά γεωτρήσεις σέ ὅλη τήν περιοχή δέν ἀρχίζουν πρίν ὑπογραφεῖ συμφωνία-πλαίσιο, τό πιθανότερο μέσῳ πενταμεροῦς. Εἴτε μέ πολυμερῆ διαιτησία εἴτε μέ διαιτησία σέ σχήματα ἀνά δύο. Οἱ Ἀμερικανοί ἔδιναν πάντοτε σημασία στό country risk. Καί πῶς συνδέονται ὅλα αὐτά μέ τό Καστελλόριζο;

Πρίν τά δοῦμε αὐτά, ἀνοίγουμε μιά παρένθεση γιά νά θυμηθοῦμε τίς εὐθῦνες τοῦ κυρίου Πρωθυπουργοῦ, πού σήμερα κομπάζει γιά τήν ἔλευση τῶν ἀμερικανικῶν κολοσσῶν. Ἐνῷ ἐπί Μπάιντεν δέν ἤθελε νά τούς δεῖ στά μάτια του. Τόν Ἰανουάριο τοῦ 2023 ὁ Πρωθυπουργός ἀπέρριπτε κατηγορηματικῶς τήν ἔναρξη νέου γύρου παραχωρήσεων δικαιωμάτων καί ἔρευνας καί ἐκμεταλλεύσεων ὑδρογονανθράκων, ἐνῷ σέ ὁμιλία του στόν ΟΗΕ τόν Σεπτέμβριο τοῦ 2021 εἶχε χαρακτηρίσει τούς ὑδρογονάνθρακες ὡς «ἕνα ἀγαθό πού χάνει τήν ἀξία του», τήν στιγμή πού ὅλοι οἱ ἐμπειρογνώμονες συμφωνοῦσαν ὅτι εἶναι ἀναγκαία ἡ χρήση τοῦ φυσικοῦ ἀερίου ὡς καυσίμου μεταβάσεως γιά τά ἑπόμενα τριάντα χρόνια τοὐλάχιστον. Συναφῶς καί τοῦ πετρελαίου. Συγκεκριμένα, ὁ κύριος Μητσοτάκης εἶχε πεῖ ἐπί λέξει στήν Γενική Συνέλευση: «Ἔχω ἕνα ὅραμα γιά τήν Μεσόγειο. Ἀντί νά συνεχίσουμε τίς διαμάχες τοῦ προηγούμενου αἰώνα γιά τούς ὑδρογονάνθρακες, ἕνα ἀγαθό πού χάνει τήν ἀξία του, θά πρέπει νά ἑνώσουμε δυνάμεις γιά νά συνεργαστοῦμε ἐνάντια στούς κοινούς ἐχθρούς ὅπως ἡ κλιματική κρίση».

Ἦταν ἡ ἔνδοξη ἐποχή τῆς πλήρους ὑποδουλώσεως τῶν Ἀθηνῶν στήν ἀτζέντα Μπάιντεν: ΑΠΕ, ἀνεμογεννήτριες, ἠλεκτρικά αὐτοκίνητα, χάρτινα καλαμάκια! Ἦταν ἡ ἐποχή πού ἡ Chevron μᾶς «κτυποῦσε» τήν πόρτα γιά τήν Δυτική Ἑλλάδα καί τήν Κρήτη, ἐμεῖς κάναμε ὅτι δέν τήν ἀκοῦμε καί τήν διώχναμε. Ἡ Ἑλλάς ἔχασε πέντε ὁλόκληρα χρόνια γιά τήν ἐξόρυξη καί ἀξιοποίηση τοῦ ὀρυκτοῦ της πλούτου, ἄν καί ὑπῆρχε δεδομένο διεθνές ἐπενδυτικό ἐνδιαφέρον.

Κατά τήν διάρκεια αὐτῆς τῆς πενταετίας ἀπεμπόλησε μαζί μέ τούς ὑδρογονάνθρακες καί πολύτιμα κυριαρχικά της δικαιώματα. Δέν ἀνεκήρυξε ΑΟΖ, δέν ἐπέκτεινε χωρικά ὕδατα στό Αἰγαῖο, δέν προχώρησε τότε σέ θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, δέν ἀξιοποίησε τόν Χάρτη τῆς Σεβίλλης. Ἐλπίζουμε ὁ κύριος Πρωθυπουργός νά ἔχει τό φιλότιμο νά ἐξηγήσει στόν ἑλληνικό λαό πότε εἶχε δίκιο: Ὅταν ἐνταφίαζε τόν ὀρυκτό μας πλοῦτο τό 2021 ἤ μήπως τώρα ποῦ λόγῳ Τράμπ τόν θυμήθηκε; Οἱ κυβιστήσεις ἔχουν ἕνα ὅριο.

Κλείνουμε τήν παρένθεση καί πᾶμε στό βασικό ἐρώτημα. Ἐξουδετερώνει ἡ Chevron τό τουρκολιβυκό μνημόνιο; Νά θυμηθοῦμε τά γεγονότα. Ἡ Ἑλλάς ἐπέτρεψε στήν Τουρκία νά συνάψει τό παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Ὁ πρέσβυς Πάυαττ ἐνημέρωσε ἐγκαίρως ἀπό τόν Νοέμβριο τοῦ 2019 τόν Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη γιά τίς παρασκηνιακές συνεννοήσεις Τουρκίας καί Λιβύης, μέ στόχο τήν σύναψη τοῦ παρανόμου μνημονίου ποῦ «κόβει» τό ὀξυγόνο τῆς Ἑλλάδας ὡς θαλασσίας δυνάμεως στήν Μεσόγειο.

Καί ἐκ τοῦ ἀποτελέσματος προκύπτει ὅτι ἐκεῖνος δέν κινήθηκε γιά νά τό ἀποτρέψει. Εἰς ὅ,τι ἀφορᾶ τήν ἀδειοδότηση τῆς Chevron, αὐτή ὄντως ἀμφισβητεῖ ἐν μέρει, ἐκεῖ πού ἔχουμε ὁριοθετήσει μέ τήν Αἴγυπτο, τμῆμα τοῦ τουρκολιβυκοῦ μνημονίου. Ἀλλά ἡ ἀμφισβήτηση αὐτή θά ἔχει γεωπολιτική ἀξία μόνον ἄν ἔχει τήν ἀσπίδα τοῦ State Department. Οἱ πολυεθνικές ἑταιρεῖες εἶναι ὑποκείμενο Διεθνοῦς Δικαίου α) ἄν ἐνεργοῦν γιά λογαριασμό κρατῶν βάσει συμβολαίων καί β) ἄν ἔχουν τήν δημόσια ὑποστήριξη ἄλλων κρατῶν. Δέν εἶναι ἡ Chevron ἡ Ἀμερική. Τό State Department εἶναι ἡ Ἀμερική. Σέ κάθε περίπτωση, τό τουρκολιβυκό μνημόνιο ἀκυρώνεται ἐν μέρει καί ὄχι ἐν ὅλῳ. Θά ἀκυρωνόταν ἐν ὅλῳ ἄν ἡ ἀμερικανική ἑταιρεία ἔκανε, μέ τήν ὀμπρέλλα τῶν ΗΠΑ, ἔρευνες καί στό ἄλλο τμῆμα τοῦ παράνομου τουρκολιβυκοῦ μνημονίου, στό Καστελλόριζο καί στήν Κάσο!

Καί ἐρχόμαστε τώρα στό κορυφαῖο ἐρώτημα. Εἶναι ἡ ἀδειοδότηση τῆς Chevron ἀπαρχή γιά τήν Μεγάλη Διευθέτηση τῆς Μεσογείου; Γιά τήν μεγάλη μοιρασιά; Τά δεδομένα εἶναι τέσσερα:

1. Ἀπό τίς παράκτιες χῶρες πού ἐνδιαφέρονται νά ὁριοθετήσουν θαλάσσιες ζῶνες, τέσσερεις μαζί μέ τίς ΗΠΑ, τό Ἰσραήλ, ἡ Συρία καί ἡ Τουρκία, δέν ἔχουν ὑπογράψει τήν Σύμβαση γιά τό Δίκαιο τῆς Θάλασσας τοῦ «Μοντέγκο Μπαίυ» καί δέν δεσμεύονται ἀπό αὐτήν.

2. Ἔχουν γίνει χωροθετήσεις οἰκοπέδων στήν Λιβύη (μέ τήν ἀρχή τῆς μέσης γραμμῆς), στήν Ἑλλάδα (Ἰόνιο, Κρήτη), στήν Κύπρο, στό Ἰσραήλ καί ἕπονται καί ἄλλες.

3. Ἡ Ἑλλάδα καί ἡ Αἴγυπτος ἔχουν ὁριοθετήσει μερικῶς τίς θαλάσσιες ζῶνες τους ἐξαιρῶντας ἀπό αὐτές τήν περιοχή τῆς Ρόδου, τοῦ Καστελλορίζου καί τῆς Βόρειας Κρήτης. Ἡ ὁριοθέτηση δέν ἔγινε μέ τήν μέση γραμμή, ἀλλά 40-60 ὑπέρ τῆς Αἰγύπτου.

4. Οἱ ἐπήρειες πού ἔχει ἀναγνωρίσει ἡ Ἑλλάς στίς συμφωνίες μέ τήν Ἀλβανία καί τήν Αἴγυπτο γιά τό Ἰόνιο καί τήν Μεσόγειο εἶναι μειωμένες, γιατί μετά τό τουρκολιβυκό μνημόνιο τό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν διαπραγματεύτηκε μέ τήν πλάτη στόν τοῖχο.

Τούτων δοθέντων τό ἐρώτημα εἶναι σαφές καί συγκεκριμένο: Εἶναι ἡ ἀδειοδότηση τῆς μεγάλης αὐτῆς ἀμερικανικῆς ἑταιρείας γιά ἐξορύξεις στά θαλάσσια οἰκόπεδα τῆς Κρήτης τό μεγάλο βῆμα γιά νά ἀφήσουμε ἐντελῶς ἐκτός ὁριοθετήσεως ΑΟΖ τήν Κύπρο τό Καστελλόριζο; Ὁ ὑπογράφων γνωρίζει, ἀλλά ἐπειδή τό off the record τόν δεσμεύει, περιορίζεται στό νά ρωτᾶ. Εἶναι ἐπίσης τό μεγάλο βῆμα γιά νά συμμετάσχει ἡ Ἑλλάς σέ διεθνῆ διάσκεψη γιά τόν διαμοιρασμό τῆς Μεσογείου μέ Αἴγυπτο, Συρία, Ἰσραήλ, Λιβύη, Κύπρο, ψευδοκράτος καί ΗΠΑ, στήν ὁποία θά ληφθεῖ ἐλάχιστα ὑπ’ ὄψιν ἤ σέ ἄλλες παραλλαγές τό Διεθνές Δίκαιο;

Ἀπαντήσεις. Γιατί οἱ χαρταετοί μετά τήν ἄνοδο καμμιά φορά ἔχουν καί βίαιη πτώση.

estianews.gr

Νορβηγία: Αποπειράθηκε να αυτοκτονήσει ο πρώην πρωθυπουργός – Ερευνάται για τις σχέσεις του με τον Έπσταϊν

Από
pcuser
-
0

Οι σχέσεις του Έπσταϊν με τον νορβηγικό θρόνο και κρατικούς αξιωματούχους.

Ο πρώην πρωθυπουργός της Νορβηγίας και πρώην πρόεδρος της Νορβηγικής Επιτροπής Νόμπελ, Θόρμπιορν Γιάγκλαντ, φέρεται να νοσηλεύεται μετά από απόπειρα αυτοκτονίας, την ώρα που νορβηγική αστυνομία ερευνά τη σχέση του με τον Έπσταϊν.

Τα ακίνητα του πρώην πρωθυπουργού ερευνήθηκαν καθώς η ασυλία του άρθηκε λόγω διασυνδέσεων με τον Έπσταϊν. Η αστυνομία στη Νορβηγία πραγματοποίησε έρευνες σε ακίνητα που ανήκουν στον πρώην πρωθυπουργό Θόρμπιορν Γιάγκλαντ (Thorbjørn Jagland) την Πέμπτη, δήλωσε ο δικηγόρος του, μετά την έναρξη έρευνας για διαφθορά σχετικά με τις συναλλαγές του με τον διαβόητο σεξουαλικό εγκληματία.

 

Ο Γιάγκλαντ ερευνάται μετά από έγγραφα που δημοσίευσε το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ τον Ιανουάριο, τα οποία δείχνουν ότι αυτός και η οικογένειά του έμειναν ή έκαναν διακοπές με τον Έπσταϊν μεταξύ 2011 και 2018, όταν προήδρευε της Επιτροπής Νόμπελ Ειρήνης και ήταν επίσης γενικός γραμματέας του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Την Τετάρτη, το Συμβούλιο της Ευρώπης δήλωσε ότι τιμά το αίτημα των νορβηγικών αρχών να άρει την ασυλία του Γιάγκλαντ, την οποία απολάμβανε μέχρι εκείνη τη στιγμή.

Ο ευρωπαϊκός φορέας ανθρωπίνων δικαιωμάτων με έδρα το Στρασβούργο δήλωσε ότι η εν λόγω ασυλία στοχεύει «στη διασφάλιση της ανεξάρτητης άσκησης των επίσημων καθηκόντων» και δεν προοριζόταν για «προσωπικό όφελος».

Πολυπλόκαμες οι σχέσεις με τη Νορβηγία

Η τελευταία παρτίδα εγγράφων του Έπσταϊν που δημοσιεύθηκαν τον Ιανουάριο έδειξε επίσης ότι η πριγκίπισσα Μέτε-Μάριτ, η 52χρονη σύζυγος του πρίγκιπα Χάακον, δανείστηκε ένα ακίνητο που ανήκε στον Έπσταϊν στο Παλμ Μπιτς για αρκετές ημέρες το 2013.

Σε μια ανταλλαγή email μεταξύ του Έπσταϊν και της Μέτε-Μάριτ το 2012, σημείωσε ότι βρισκόταν στο Παρίσι «για να βρει τη γυναίκα του», αλλά «προτιμώ τις Σκανδιναβές».

Απάντησε ότι η γαλλική πρωτεύουσα ήταν «καλή για μοιχεία», αλλά οι «Σκανδιναβοί» ήταν «καλύτερο υλικό για σύζυγο».

Η Μέτε-Μάριτ ζήτησε συγγνώμη αυτόν τον μήνα για «την κατάσταση στην οποία έχω θέσει τη βασιλική οικογένεια» και είπε: «Μέρος του περιεχομένου των μηνυμάτων μεταξύ εμού και του Έπσταϊν δεν αντιπροσωπεύει το άτομο που θέλω να είμαι».

Η Μόνα Γιούουλ, πρώην πρέσβειρα της Νορβηγίας στην Ιορδανία, η οποία συμμετείχε στις ειρηνευτικές προσπάθειες μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστίνης τη δεκαετία του 1990, παραιτήθηκε το Σαββατοκύριακο, μετά από δημοσιεύματα που ανέφεραν ότι ο Έπσταϊν άφησε 10 εκατομμύρια δολάρια (8,4 εκατομμύρια ευρώ) στα παιδιά της Γιούουλ σε διαθήκη που συντάχθηκε λίγο πριν πεθάνει.

Ο υπουργός Εξωτερικών Έσπεν Μπαρθ Άιντε δήλωσε ότι η έρευνα του υπουργείου σχετικά με τις γνώσεις και τις επαφές της με τον Έπσταϊν παραμένει σε εξέλιξη, ενώ η Γιούουλ θα συνεχίσει να συνεργάζεται με Νορβηγούς αξιωματούχους για να διευκρινίσει την κατάσταση.

https://www.ieidiseis.gr/kosmos/703207/norvigia-apopeirathike-na-aytoktonisei-o-proin-prothypoyrgos-ereynatai-gia-tis-scheseis-toy-me-ton-epstain/

Με άδεια χέρια οι Ευρωπαίοι στο Κίεβο – Πυρά κατά Ουγγαρίας για «πολιτικό σαμποτάζ»

Από
pcuser
-
0

Ο Όρμπαν «μπλόκαρε» κυρώσεις και δάνειο σε Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι περιορίζονται σε δηλώσεις υποστήριξης.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, επισκέπτονται το Κίεβο ανήμερα της τέταρτης επετείου του πολέμου στην Ουκρανία. Τα λόγια είναι «σπουδαία», όμως πέρα από ομιλίες για το θάρρος και την υποστήριξη των Ουκρανών, ελάχιστα θα έχουν να προσφέρουν στο Κίεβο.

Η ΕΕ σχεδίαζε να συνδυάσει τη συμπλήρωση του τέταρτου χρόνου του πολέμου με την οριστική έγκριση του δανείου ύψους 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο και με ένα νέο πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας. Η Ουγγαρία «μπλόκαρε» και τα δύο και οι Ευρωπαίοι την κατηγορούν για «πολιτικό σαμποτάζ». Από την πλευρά της η Βουδαπέστη κατηγορεί το Κίεβο πως διέκοψε – παρά τη συμφωνία – τη ροή ρωσικού πετρελαίου προς την Ουγγαρία, που είναι ζωτικής σημασίας για τη χώρα.

Ανεξάρτητα με τις αλληλοκατηγορίες, η ουσία είναι μία: Οι Ευρωπαίοι επισκέπτονται το Κίεβο σε μια κρίσιμη φάση με άδεια χέρια, χωρίς απτή βοήθεια και ενώ τα αποθεματικά ταμεία της Ουκρανίας εξαντλούνται.

Το «μπλόκο» από την Ουγγαρία

Ο Ούγγρος υπουργός Εξωτερικών Πέτερ Σιγιάρτο ανακοίνωσε ότι η χώρα του θα μπλοκάρει τον 20ό γύρο ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Ρωσίας, επικαλούμενος τη διαμάχη με την Ουκρανία για το πετρέλαιο.

Ο Σιγιάρτο απείλησε επίσης να χρησιμοποιήσει το βέτο της Βουδαπέστης για να παγώσει και το κρίσιμο δάνειο των 90 δισ. ευρώ που είχαν συμφωνήσει οι ηγέτες της ΕΕ τον Δεκέμβριο, προκειμένου να χρηματοδοτηθεί η άμυνα της Ουκρανίας απέναντι στις ρωσικές δυνάμεις. Το μήνυμα από τον Βίκτορ Όρμπαν ήταν σαφές: «Η Ουγγαρία δεν θα δώσει έγκριση για το δάνειο εάν δεν αποκατασταθεί η ροή πετρελαίου».

Πολλοί ευρωπαίοι αξιωματούχοι ισχυρίζονται πως ο Όρμπαν στοχοποιεί την Ουκρανία επιδιώκοντας πολιτικά οφέλη ενόψει των εκλογών στην Ουγγαρία.

Η κίνηση της Ουγγαρίας αποτελεί «νέο χαμηλό» για τον Όρμπαν, δήλωσε στο Politico η υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Σουηδίας, Τζέσικα Ρόζενκραντς. «Έχουμε δει και σε προηγούμενες αποφάσεις ότι η Ουγγαρία δεν ενεργεί με ειλικρινή συνεργασία» με τα άλλα κράτη-μέλη. «Αυτό θα πρέπει να σημάνει συναγερμό για πολλούς από εμάς. Βλέπουμε τι κάνει ο Όρμπαν: χρησιμοποιεί την Ουκρανία ως σάκο του μποξ».

Ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών, Γιόχαν Βάντεφουλ, δήλωσε «έκπληκτος από τη στάση της Ουγγαρίας», ενώ ο Πολωνός ομόλογός του, Ράντοσλαβ Σικόρσκι, είπε ότι «περίμενε πολύ μεγαλύτερο αίσθημα αλληλεγγύης από την Ουγγαρία προς την Ουκρανία». Ο πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, μάλιστα χρησιμοποιώντας ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα, χαρακτήρισε τις ενέργειες της Ουγγαρίας «πολιτικό σαμποτάζ».

Σύγκρουση με αφορμή το πετρέλαιο

Στην καρδιά της διαμάχης, όπως σχολιάζει το Politico, βρίσκεται ο αγωγός Druzhba, μήκους 4.000 χιλιομέτρων, που εκτείνεται από την ανατολική Ρωσία έως την Κεντρική Ευρώπη και τροφοδοτεί με μεγάλες ποσότητες πετρελαίου την Ουγγαρία και τη Σλοβακία. Και οι δύο χώρες έχουν εξαιρέσεις από τις ευρωπαϊκές κυρώσεις για τις εισαγωγές ρωσικού διυλισμένου πετρελαίου.

Ο αγωγός παραμένει εκτός λειτουργίας από τις 27 Ιανουαρίου, όταν οι ουκρανικές αρχές ανακοίνωσαν ότι υπέστη ζημιές από ρωσικό πλήγμα. Ωστόσο, Βουδαπέστη και Μπρατισλάβα δεν αποδέχονται αυτή την εκδοχή, κατηγορώντας την Ουκρανία ότι διατηρεί σκόπιμα τον αγωγό ανενεργό.

Ο Σιγιάρτο έφτασε στο σημείο να υποστηρίξει ότι το Κίεβο επιχειρεί να προκαλέσει ενεργειακή κρίση στην Ουγγαρία ενόψει των εκλογών.

«Δεν υπάρχει κανένας τεχνικός ή επιχειρησιακός λόγος που να εμποδίζει την επανεκκίνηση της διαμετακόμισης πετρελαίου», δήλωσε. «Είναι λοιπόν προφανές ότι η απόφαση της Ουκρανίας είναι καθαρά πολιτική, μια προσπάθεια άσκησης πίεσης στην Ουγγαρία σε συντονισμό με τις Βρυξέλλες και την ουγγρική αντιπολίτευση. Δεν θα υποκύψουμε σε εκβιασμούς».

Το Κίεβο και οι σύμμαχοί του ζητούν εδώ και καιρό από τις ευρωπαϊκές χώρες να απεξαρτηθούν από το ρωσικό πετρέλαιο, καθώς τα ενεργειακά έσοδα της Μόσχας χρηματοδοτούν τον πόλεμο. Οι περισσότερες χώρες το έχουν πράξει, με εξαίρεση την Ουγγαρία και τη Σλοβακία.

Σύμφωνα με το Κέντρο για τη Μελέτη της Δημοκρατίας, ευρωπαϊκό ινστιτούτο πολιτικής, το 92% των ενεργειακών εισαγωγών της Βουδαπέστης το περασμένο έτος προερχόταν από ρωσικό πετρέλαιο. Ο Όρμπαν έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η χώρα του δεν διαθέτει βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις.

«Άλλαξαν τα δεδομένα» το μήνυμα του Όρμπαν

Ο Όρμπαν είχε συμφωνήσει στο δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία υπό τον όρο ότι η Ουγγαρία, μαζί με την Τσεχία και τη Σλοβακία, θα εξαιρούνταν από την αποπληρωμή του δανείου της ΕΕ. Επίσης είχε συμφωνηθεί και η εξαίρεσή τους από τις ευρωπαϊκές κυρώσεις για τις εισαγωγές ρωσικού διυλισμένου πετρελαίου.

Η διαμάχη για τον αγωγό Druzhba «με ανάγκασε να επανεξετάσω τη θέση μου», έγραψε τη Δευτέρα ο Όρμπαν σε επιστολή τους προς τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, σύμφωνα με το Politico, κατηγορώντας εκ νέου την Ουκρανία ότι καθυστερεί τις επισκευές.

Η Ουγγαρία μπορεί να μπλοκάρει το δάνειο των 90 δισ. ευρώ, καθώς ένα από τα τρία νομοθετικά κείμενα που στηρίζουν τη χρηματοδοτική βοήθεια απαιτεί ομοφωνία για την επέκταση του δημοσιονομικού αποθέματος του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ, ώστε να εκδοθεί το δάνειο.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας, Κεστούτις Μπουντρίς, δήλωσε ότι είναι «πραγματικά αναστατωμένος και απογοητευμένος», προσθέτοντας ότι η κίνηση της Ουγγαρίας θέτει υπό αμφισβήτηση όχι μόνο τη στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία, αλλά και την ενότητα και την ικανότητά της να λαμβάνει αποφασιστικές αποφάσεις όταν απαιτείται ομοφωνία.

«Ελπίζω η Ευρώπη να ανταποκριθεί», είπε. Και «να μη βρεθούμε αύριο στη θέση να λέμε: “Λυπούμαστε, το 20ό πακέτο δεν υπάρχει. Λυπούμαστε, τα 90 δισ. ευρώ ίσως τον επόμενο μήνα, ίσως κάπου στο μέλλον.”»

https://www.ieidiseis.gr/kosmos/703245/me-adeia-cheria-oi-eyropaioi-sto-kievo-pyra-kata-oyggarias-gia-politiko-sampotaz/

«Κλείδωσε» στα 930€ ο νέος κατώτατος μισθός – Στο τραπέζι και πρόσθετη αύξηση 20€: Πώς διαμορφώνονται οι μισθοί το 2026

Από
pcuser
-
0

Το σχέδιο της κυβέρνησης για τους μισθούς μέχρι το «εκλογικό» 2027. Από την 1η Απριλίου σε ισχύ ο νέος κατώτατος.

Την αύξηση του κατώτατου μισθού προανήγγειλε στη συνεδρίαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Σύμφωνα με πληροφορίες του iEidiseis, ο νέος κατώτατος μισθός έχει «κλειδώσει» για το 2026 στα 930 ευρώ από 880 ευρώ που είναι σήμερα, δηλαδή αύξηση περίπου 5,5%.

Ο νέος κατώτατος μισθός αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Απριλίου του 2026. Υπενθυμίζεται πως οι αυξήσεις ήταν 50 ευρώ το 2022, το 2024 και το 2025, ενώ 67 ευρώ ήταν το 2023.

Εξετάζεται και η αύξηση στα 950 ευρώ

Πάντως το οικονομικό επιτελείο φαίνεται πως θα προσπαθήσει να εξαντλήσει τα περιθώρια για μια μεγαλύτερη αύξηση, πιθανόν 70 ευρώ, δηλαδή επιπλέον 20 ευρώ, ώστε ο κατώτατος μισθός από τα 880 ευρώ να ανέλθει στα 950 ευρώ.

Ο λόγος είναι πως ο διακηρυγμένος στόχος της κυβέρνησης είναι ο μέσος μισθός το 2027, όταν και ολοκληρώνεται η τετραετία, να ανέρχεται στα 1.500 ευρώ. Σημειώνεται πως για κάθε μια μονάδα αύξησης του κατώτατου μισθού, ο μέσος μισθός αυξάνεται κατά μισή μονάδα (αναλογία 1 προς 0,5).

Για να επιτευχθεί το σενάριο των 1.500 ευρώ, εκτιμάται πως ο κατώτατος μισθός θα πρέπει να φτάσει περίπου στα 1.000 ευρώ τον Απρίλιο του 2027 (που είναι και η τελευταία χρονιά που ο κατώτατος αποφασίζεται από την κυβέρνηση).

Ίδιος κατώτατος μισθός σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα

Ο νέος κατώτατος μισθός, σύμφωνα με τις πληροφορίες, θα είναι ίδιος για τον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα, με τη διαφορά ότι η αύξηση για στο δημόσιο θα εφαρμοστεί οριζόντια σε όλους τους βασικούς μισθούς, όλων των κλιμακίων, και σε όλες τις κατηγορίες υπαλλήλων.  (Υποχρεωτικής, Δευτεροβάθμιας, Τεχνολογικής και Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης).

Επίσης η νέα αύξηση θα έχει τη μηδενική φορολόγηση που ισχύει  από 1/1/2026 για νέους ως 25 ετών με ετήσιο εισόδημα ως 20.000 ευρώ και με τη μείωση του φορολογικού συντελεστή στο 9% – αντί για 22% που είχαν ως το 2025 – για εργαζόμενους ως 30 ετών.

Κατώτατος Μισθός: Οι αυξήσεις που προτείνουν οι κοινωνικοί εταίροι

Οι αυξήσεις που προτείνουν οι κοινωνικοί εταίροι για τον κατώτατο μισθό είναι:

  • Τράπεζα της Ελλάδος αύξηση έως 4%.
  • Το ΙΟΒΕ αύξηση 2,5% έως 3,5%.
  • Το ΚΕΠΕ από 3,5% έως 5%.
  • Το ΙΝΣΕΤΕ αύξηση 4%.
  • Ο ΣΕΒ ζητά αύξηση έως 3,5%.
  • Η ΓΣΕΒΕΕ έως 4%.
  • Η ΕΣΕΕ έως 4%
  • Η ΓΣΕΕ ζητά κατώτατο μισθό 1.052 ευρώ.

Διαρκές σκάνδαλο: Το «αόρατο χρέος» των 12 δισ. από την αναβαλλόμενη φορολογία για τις τράπεζες

Από
pcuser
-
0

 

Ενώ οι τέσσερις τράπεζες μοιράζουν κέρδη και μερίσματα συνεχίζουν να «χρωστούν» 12 δισ. από κρατική στήριξη.

Πανηγυρικές ανακοινώσεις ετοιμάζονται να κάνουν οι τέσσερις συστημικές τράπεζες στο τέλος της εβδομάδα για να παρουσιάσουν τα κέρδη του 2025, τα οποία θα κυμανθούν περίπου στα 5 δισ. Ευρώ.

Η Εθνική, η Πειραιώς, η Eurobank και η Alpha Bank έχουν ήδη ανεπίσημα προαναγγείλλει τα μεγέθη της κερδοφορίας αλλά και τη διανομή περίπου των μισών κερδών στους μετόχους με μερίσματα γύρω στα 2,3 δισ. ευρώ, -τα οποία διαφεύγουν κατά 85% στο εξωτερικό.

Οι τράπεζες διαφημίζουν την εικόνα αυτή ως απόδειξη της επαναφοράς του τραπεζικού συστήματος στην «κανονικότητα» αλλά και των επιτυχημένων χειρισμών των χρυσοπληρωμένων διοικήσεών τους.

Η υπόθεση όμως μοιάζει με σουρεαλιστικό πίνακα, αφού σε πρώτο πλάνο εμφανίζονται κέρδη και μερίσματα, αλλά αυτά έχουν προέλθει από πρακτικές καρτέλ, ενώ η ίδια η λειτουργία των τεσσάρων τραπεζών βασίζεται σε κρατική στήριξη και ευνοϊκές έως χαριστικές ρυθμίσεις από την Πολιτεία η οποία καλύπτει κενά δισεκατομμυρίων ευρώ στους ισολογισμούς.

Με όρους οικονομικής λογικής και προστασίας του Δημοσίου, αλλά και με καθαρά καπιταλιστικούς όρους, είναι βαθιά προβληματικό ότι οι συστημικές τράπεζες διανέμουν μέρισμα και μάλιστα ετοιμάζονται να αυξήσουν τα ποσοστά χρηματικών διανομών, από τη στιγμή που το 40-50% από τα εποπτικά κεφάλαια τα οποία υποχρεούνται να κατέχουν είναι «αέρας». Ακόμη κι αν αυτό τυπικά επιτρέπεται από τους ευρωπαϊκούς κανόνες και εγκρίνεται από τις εποπτικές αρχές.

Ακόμη και το έγκυρο και συνήθως συντηρητικό ΚΕΠΕ γράφει σχετικά ότι: «Είναι σαφές ότι απαιτείται ισορροπία ανάμεσα στη μερισματική πολιτική (ιδίως όταν αυτή είναι γαλαντόμος) και στην απόσβεση των DTCs».

Πρόκειται για την αναβαλλόμενη φορολογία (DTC), δηλαδή φόρους από μελλοντικά κέρδη, τα οποία οι συστημικές τράπεζες μπορούν να λογίζουν ως εποπτικό κεφάλαιο. Είναι μια χαριστική ρύθμιση, καθαρή κρατική στήριξη, η οποία αιτιολογήθηκε από την ανάγκη να ανασυγκροτηθεί το τραπεζικό σύστημα επειδή χτυπήθηκε από την κρίση και το κούρεμα (PSI) των ελληνικών κρατικών ομολόγων που είχαν οι τράπεζες στην κατοχή τους το 2012.

Είναι ένα «αόρατο» χρέος των τραπεζών, το οποίο «αναγνωρίζεται» λογιστικά (αποσβέννυται ή εξοφλείται σταδιακά, κατά κάποιον τρόπο), κάθε φορά που πληρώνουν τον φόρο επί των κερδών.

Στην πραγματικότητα, ακόμα κι αν οι συστημικές τράπεζες δεν έχουν κέρδη προς φορολόγηση , για να συμψηφίσουν τον αναβαλλόμενο φόρο στο μέλλον, η απαίτηση είναι εγγυημένη από το Δημόσιο και για το λόγο αυτό υπολογίζεται ως εποπτικό κεφάλαιο.

Η αναβαλλόμενη φορολογία χρησιμοποιήθηκε για τις συστημικές τράπεζες προκειμένου να καταφέρουν να παρουσιάσουν εποπτικά κεφάλαια τα οποία θα καλύπτουν τα όρια και τις προδιαγραφές που έχει θεσπίσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για τη λειτουργία των τραπεζών της ευρωζώνης.

Οι κανόνες για τα εποπτικά κεφάλαια έγιναν αυστηρότεροι μετά την κρίση του 2008-2010 ώστε οι τράπεζες να έχουν αποθέματα με τα οποία θα μπορούν να αντιμετωπίσουν κλυδωνισμούς χωρίς να χρειαστεί ξανά κρατική στήριξη, όπως έγινε την περίοδο εκείνη.

Στην ουσία, οι τέσσερις συστημικές τράπεζες έχουν από μια «τρύπα» στον ισολογισμό τους από τα εποπτικά κεφάλαια που οφείλουν να διατηρούν για λόγους ασφαλείας και ευστάθειας, η οποία καλύπτεται με τη λογιστική αλχημεία της αναβαλλόμενης φορολογίας και της εγγύησης του ελληνικού Κράτους.

Ο προβληματισμός είναι διπλός: αφενός η ποιότητα των κεφαλαίων των συστημικών τραπεζών είναι φτωχή, αφετέρου είναι αντι-οικονομικό και αντιανταγωνιστικό οι συστημικές τράπεζες να αποζυμούν καταναλωτές και δανειολήπτες για να παράγουν κέρδη που φεύγουν στο εξωτερικό, τη στιγμή που βασίζονται στις εγγυήσεις του Κράτους, δηλαδή των φορολογουμένων.

Σήμερα η αναβαλλόμενη φορολογία συνολικά υπολογίζεται σε περίπου 12 δισ. ευρώ, τα οποία αντιστοιχούν περίπου σε 40-50% των εποπτικών κεφαλαίων των τεσσάρων συστημικών τραπεζών.

Αρχικά, είχε προβλεφθεί ότι σε περίπτωση που οι τράπεζες κάποια χρονιά δεν εμφάνιζαν κέρδη για να πληρώσουν φόρο ώστε να να διαγράψουν λογιστικά την αναβαλλόμενη φορολογία, τότε το Δημόσιο θα αποκτούσε ισόποσες μετοχές. Η ρύθμιση αυτή όμως τροποποιήθηκε το 2021, με αλλαγή μάλιστα του ελληνικού φορολογικού κώδικα και στην ουσία από τη στιγμή εκείνη το ελληνικό Δημόσιο εγγυάται τα εποπτικά κεφάλαια των τραπεζών ακόμα και σε περίπτωση ζημιών χωρίς να αποκτά μετοχές.

Επιπλέον, η αναβαλλόμενη φορολογία αρχικά επρόκειτο να διαγραφεί μέχρι το 2042, αλλά όταν οι τράπεζες αποφάσισαν το 2024 να διανείμουν μέρισμα από τα κέρδη του 2023, για πρώτη φορά μετά από 16 χρόνια, ασκήθηκαν πιέσεις για να επιταχυνθεί η «εξόφληση» των DTC και να μετριαστεί η αρνητική εντύπωση από την προκλητική διανομή μερισμάτων για τον κλάδο.

Έτσι, από το 2024, που οι τράπεζες άρχισαν τις χρηματικές διανομές στους μετόχους, κάθε χρόνο διαγράφεται λογιστικά ένα πρόσθετο ποσό DTC ίσο με το 29% των μερισμάτων.

Η κρατική στήριξη με την αναβαλλόμενη φορολογία, είναι άλλο ένα στοιχείο της προβληματικής λειτουργίας των τεσσάρων συστημικών τραπεζών για την οποία κανείς δεν μιλάει.

Οι συστημικές τράπεζες μοιράζουν πλέον γενναιόδωρα μερίσματα, από τα οποία το 85% διοχετεύεται στο εξωτερικό (όπως έχει ήδη καταγράψει το iEidiseis – ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ), παρόλο που η ίδια η ύπαρξη και η λειτουργία τους βασίζεται στην κρατική στήριξη και σε ειδικές χαριστικές διευκολύνσεις.

Χώρια που τα παραγόμενα κέρδη προκύπτουν από την ζημία των Ελλήνων καταθετών που εισπράττουν ένα από τα χαμηλότερα επιτόκια στην ευρωζώνη αλλά και των Ελλήνων δανειοληπτών που πληρώνουν ένα από τα υψηλότερα επιτόκια.

https://www.ieidiseis.gr/oikonomia/702753/diarkes-skandalo-to-aorato-chreos-ton-12-dis-apo-tin-anavallomeni-forologia-gia-tis-trapezes/

Σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν: Κίνδυνοι  Στρατιωτικής σύγκρουσης και Περιφερειακές Επιπτώσεις

Από
anixneuseis
-
0
Το αεροπλανοφόρο Τζέραλντ Φόρντ στην Σούδα

του Θεόδωρου Ατματζίδη, Υποστρατήγου ε.α.

1.   Εισαγωγή : Σκοπός – Πού βρισκόμαστε σήμερα

Το παρόν άρθρο δεν επιδιώκει να προσθέσει μία ακόμη ερμηνεία στη μεγάλη δεξαμενή αναλύσεων για την αντιπαράθεση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν. Σκοπός του είναι η συστηματική κωδικοποίηση των διαθέσιμων δεδομένων, η αποτύπωση της στάσης των βασικών διεθνών και περιφερειακών δρώντων και η συγκριτική παρουσίαση των πιθανών σεναρίων κλιμάκωσης, όπως προκύπτουν από τη διεθνή βιβλιογραφία . Επίσης  γίνεται  προσπάθεια  στη δομημένη σύνθεση και χαρτογράφηση κινδύνων, με στόχο την κατανόηση του εάν μια πιθανή στρατιωτική ενέργεια θα παραμείνει περιορισμένη ή θα ενταχθεί σε ευρύτερη διαδικασία αναδιάταξης ισχύος στη Μέση Ανατολή.

Η προσέγγιση εντάσσεται στο πλαίσιο του ρεαλισμού και της θεωρίας αποτροπής, εξετάζοντας τη στρατιωτική συγκέντρωση δυνάμεων, τις συμμαχικές ευθυγραμμίσεις και τις ισορροπίες ισχύος ως αλληλένδετες μεταβλητές ενός ευρύτερου συστήματος ασφάλειας. Μεθοδολογικά, βασίζεται σε δημοσιευμένες αναλύσεις διεθνών μέσων και δεξαμενών σκέψης, τις οποίες οργανώνει θεματικά (αποτροπή, περιφερειακή διάχυση, ρόλος μεγάλων δυνάμεων, οικονομικές επιπτώσεις, στρατηγικά σενάρια).

Την παρούσα χρονική περίοδο , οι σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν βρίσκονται σε ιδιαίτερα τεταμένη φάση, με φόντο το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, την αποτυχία επαναφοράς της συμφωνίας JCPOA και την αυξανόμενη στρατιωτική κινητικότητα στην περιοχή. Αναλύσεις διεθνών μέσων υπογραμμίζουν ότι πρόκειται για τη σοβαρότερη κρίση των τελευταίων ετών[1].

  1. Είναι πιθανός περιφερειακός ή ευρύτερος πόλεμος;

α.  Ιστορικό υπόβαθρο και τρέχουσα κατάσταση

Η Ουάσιγκτον έχει αυξήσει σημαντικά τη στρατιωτική της παρουσία στη Μέση Ανατολή, με ανάπτυξη ναυτικών και αεροπορικών δυνάμεων. Αυτό ερμηνεύεται από αναλυτές ως μέτρο αποτροπής αλλά και προετοιμασία για πιθανή σύγκρουση[1].

β.  Κίνδυνος περιφερειακού πολέμου

Η διεθνής βιβλιογραφία και αρθρογραφία συγκλίνουν στα εξής σημεία:

  1. Το Ιράν διαθέτει ασύμμετρες δυνατότητες απάντησης (πύραυλοι, drones, δίκτυα συμμάχων)[2].
  2. Πιθανή εμπλοκή μη κρατικών δρώντων, όπως η Χεζμπολάχ και οι Χούθι, θα επεκτείνει τη σύγκρουση.
  3. Οι ενεργειακές αγορές είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες — ακόμη και η απειλή σύγκρουσης επηρεάζει τις τιμές πετρελαίου[2].

Συμπέρασμα: Η πιθανότητα περιφερειακής σύγκρουσης είναι υψηλή σε περίπτωση στρατιωτικής κλιμάκωσης, αλλά όχι αναπόφευκτη.

  1. Η σημασία της στρατιωτικής συσσώρευσης των ΗΠΑ

Η συγκέντρωση στρατιωτικών δυνάμεων αποτελεί διπλωματικό εργαλείο πίεσης αλλά και επιχειρησιακή προετοιμασία. Ιστορικά, τέτοιες κινήσεις έχουν οδηγήσει είτε σε αποτροπή είτε σε στρατιωτική επέμβαση (π.χ. Ιράκ 2003)[3].

Σύμφωνα με αναλύσεις, η συγκέντρωση δυνάμεων:

  • αυξάνει την ικανότητα άμεσης επίθεσης,
  • αλλά ταυτόχρονα αφήνει χώρο για διαπραγματευτική πίεση χωρίς πόλεμο.

  1. Ρόλος Κίνας και Ρωσίας

Κίνα

Η Κίνα διατηρεί στρατηγική ενεργειακή και οικονομική σχέση με το Ιράν, μέσω συμφωνιών μακράς διάρκειας[4]. Παράλληλα:

  • υποστηρίζει διπλωματικά την Τεχεράνη,
  • αποφεύγει άμεση στρατιωτική εμπλοκή,
  • επιδιώκει σταθερότητα για την ενεργειακή της ασφάλεια.

 Ρωσία

Η Ρωσία έχει ενισχύσει τη στρατιωτική συνεργασία με το Ιράν, χωρίς όμως ρήτρα αμοιβαίας άμυνας[5].
Η στάση της χαρακτηρίζεται από:

  • παροχή οπλικών συστημάτων,
  • διπλωματική στήριξη,
  • στρατηγική αντιστάθμιση της επιρροής των ΗΠΑ.

Συνολικά: Κίνα και Ρωσία λειτουργούν ως “στρατηγικοί εξισορροπητές”, όχι ως άμεσοι εμπλεκόμενοι.

  1. Στάση των Αραβικών Κρατών

Τα κράτη του Κόλπου (Σαουδική Αραβία, ΗΑΕ, Κατάρ κ.ά.) επιδιώκουν αποφυγή σύγκρουσης[6].

Κύριοι λόγοι:

  • φόβος αντιποίνων,
  • ενεργειακή και οικονομική αστάθεια,
  • προσπάθειες εξομάλυνσης σχέσεων με το Ιράν.

Η στάση τους είναι ρεαλιστική και ισορροπιστική, με έμφαση στη διπλωματία.

  1. Πιθανά Σενάρια Σύγκρουσης – Σύνοψη

Σενάριο Α: Περιορισμένη σύγκρουση

  • Στοχευμένα πλήγματα
  • Ελεγχόμενη κλιμάκωση

Σενάριο Β: Περιφερειακή σύγκρουση

  • Εμπλοκή proxies
  • Επιθέσεις σε πολλαπλά μέτωπα

Σενάριο Γ: Ευρύτερος πόλεμος

  • Μαζική στρατιωτική εμπλοκή
  • Παγκόσμιες επιπτώσεις
  1. Μεταπολεμικά γεωπολιτικά σενάρια

Η ανάλυση της διεθνής βιβλιογραφία (Mearsheimer, Walt, RAND reports) κατατείνει στα εξής πιθανά αποτελέσματα:

α. Σενάριο «Ελεγχόμενης Αποσταθεροποίησης»

  • Το Ιράν αποδυναμώνεται στρατιωτικά αλλά παραμένει καθεστώς.
  • Ενίσχυση αμερικανικής επιρροής στην περιοχή.

β. Σενάριο «Αλυσιδωτής Αποσταθεροποίησης»

  • Κατάρρευση κρατικών δομών σε περιοχές επιρροής του Ιράν.
  • Ενίσχυση μη κρατικών οργανώσεων.
  • Αναλογία με Ιράκ και Λιβύη.

γ.  Σενάριο «Νέου Ψυχρού Πολέμου στη Μέση Ανατολή»

  • Σχηματισμός μπλοκ:
    • ΗΠΑ + σύμμαχοι
    • Ιράν + Ρωσία + Κίνα
  • Μακροχρόνια γεωπολιτική αντιπαράθεση.
  1. Επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία

Σύμφωνα με οικονομικές αναλύσεις (IMF, World Bank, Reuters):

  1. Ενέργεια
  • Άνοδος τιμών πετρελαίου λόγω κινδύνου στο Στενό του Ορμούζ.
  • Διαταραχές στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα.
  1. Αγορές
  • Πτώση χρηματιστηρίων σε περιόδους έντασης[2].
  • Στροφή επενδυτών σε «ασφαλή καταφύγια» (χρυσός, δολάριο).

  1. Ευρώπη
  • Αυξημένο ενεργειακό κόστος.
  • Πιθανή ύφεση σε περίπτωση παρατεταμένης σύγκρουσης.

  1. Τελικό Συμπέρασμα

Η πιθανότητα σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν είναι υπαρκτή και αυξανόμενη, αλλά όχι βέβαιη.

  • Η στρατιωτική συγκέντρωση δείχνει ετοιμότητα, όχι απαραίτητα πρόθεση πολέμου.
  • Ένα περιορισμένο πλήγμα μπορεί εύκολα να εξελιχθεί σε περιφερειακή σύγκρουση.
  • Οι μεγάλες δυνάμεις λειτουργούν αποτρεπτικά, όχι επιθετικά.
  • Οι οικονομικές επιπτώσεις θα είναι παγκόσμιες και άμεσες.

Η βιβλιογραφία συγκλίνει στο ότι οι σύγχρονες συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή έχουν υψηλή πιθανότητα μη ελεγχόμενης κλιμάκωσης, ακόμη και όταν ξεκινούν ως περιορισμένες επιχειρήσεις.

Βιβλιογραφία

  1. CNN Greece – ΗΠΑ και Ιράν σε διπλωματικό αδιέξοδο – Στρατιωτική ανάπτυξη στη Μέση Ανατολή
    https://www.cnn.gr/kosmos/story/520626
  2. Reuters – Gulf markets fall amid rising US–Iran tensions
    https://www.reuters.com/world/middle-east
  3. Ethnos – Τα πιθανά σενάρια σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν
    https://www.ethnos.gr/World
  4. Wikipedia – Iran–China 25-Year Cooperation Program
    https://en.wikipedia.org/wiki/Iran%E2%80%93China_25-year_Cooperation_Program
  5. Wikipedia – Iran–Russia Strategic Partnership
    https://en.wikipedia.org/wiki/Iranian%E2%80%93Russian_Treaty_on_Comprehensive_Strategic_Partnership
  6. Arab Gulf States Institute – Why Gulf states do not want a US–Iran war
    https://agsi.org/analysis

 

1...354355356...3,033Σελίδα 355 από 3,033