Rachael Larimore / February 28, 2026
Καλημέρα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπέλυσαν τη νύχτα μια μεγάλης κλίμακας επίθεση κατά του Ιράν. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έδωσε στη δημοσιότητα βιντεοσκοπημένη δήλωση, χαρακτηρίζοντας το Ιράν «τον υπ’ αριθμόν ένα κρατικό υποστηρικτή της τρομοκρατίας στον κόσμο» και καλώντας τους Ιρανούς να «αναλάβουν την κυβέρνησή σας». Η Washington Post αναφέρει ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις αναμένεται να συνεχιστούν μέχρι και το Σαββατοκύριακο. Το Ιράν έχει ήδη ανταποδώσει, εκτοξεύοντας πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) προς το Ισραήλ και πλήττοντας αμερικανική ναυτική βάση στο Μπαχρέιν.
Θα επανέλθουμε πολύ σύντομα με περισσότερα για όλα αυτά. Προς το παρόν, σας παραπέμπω στο χθεσινό—πλέον προφητικό—Morning Dispatch, «Επίκειται πόλεμος με το Ιράν;», καθώς και στο πρόσφατο άρθρο του συνεργάτη μας Mike Nelson σχετικά με το επιχείρημα που θα μπορούσε να προβάλει ο Τραμπ υπέρ ενός πλήγματος κατά του καθεστώτος και γιατί μια τέτοια κίνηση θα συνιστούσε απόκλιση από τις προηγούμενες στρατιωτικές ενέργειες της κυβέρνησής του. «Σε αντίθεση με το Midnight Hammer, όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέστρεψαν υλικές δυνατότητες, αυτή η νέα εκστρατεία πιθανότατα θα στοχεύει την ιρανική βούληση», έγραψε χθες ο Nelson. «Με άλλα λόγια, αύξηση του κόστους/της πίεσης στο καθεστώς μέχρι τη στιγμή που οι μουλάδες θα συμφωνήσουν, με κάποιον επαληθεύσιμο τρόπο, να εγκαταλείψουν το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων. Αυτό μπορεί να μοιάζει με ένα αρχικό, συντριπτικό πλήγμα μέσα σε μία και μόνο περίοδο σκότους, αλλά το επόμενο βήμα είναι να περιμένεις το Ιράν να υψώσει λευκή σημαία. Αν οι ηγέτες του δεν το κάνουν, αυτό απαιτεί μια παρατεταμένη εκστρατεία μέχρι να το κάνουν.»
Αλλού, στο The Dispatch αυτή την εβδομάδα, εστιάσαμε στην αντίδραση στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, την προηγούμενη Παρασκευή, ότι ο Τραμπ υπερέβη την αρμοδιότητά του όταν επέβαλε δασμούς βάσει του International Emergency Economic Powers Act (IEEPA), καθώς το Άρθρο I, Ενότητα 8 του Συντάγματος αναθέτει στο Κογκρέσο την εξουσία επιβολής φόρων και δασμών.
Η υπόθεση που αποφάσισε το δικαστήριο προέκυψε από ενοποίηση δύο παρόμοιων αγωγών. Ο Ilya Somin συμμετείχε ως συνήγορος (co-counsel) στη συναφή υπόθεση που λήφθηκε υπόψη στην απόφαση, VOS Selections v. Trump, και έγραψε στο The Dispatch τη Δευτέρα:
Οι συντάκτες του Συντάγματος ήθελαν να διασφαλίσουν ότι ο πρόεδρος δεν θα μπορούσε να επαναλάβει τις καταχρήσεις των Άγγλων βασιλιάδων, οι οποίοι επέβαλλαν φόρους χωρίς νομοθετική εξουσιοδότηση. Σύμφωνα με την ερμηνεία του Τραμπ, ο πρόεδρος θα διέθετε ουσιαστικά απεριόριστη εξουσία επιβολής δασμών, παρόμοια με εκείνη ενός απόλυτου μονάρχη, όπως αυτού που φιλοδοξούσε να είναι ο βασιλιάς Κάρολος Α΄. Το δικαστήριο απέρριψε αποφασιστικά αυτή τη φιλοδοξία για ανεξέλεγκτη προεδρική εξουσία. Η πλειοψηφική γνώμη του Roberts, μια σύμφωνη γνώμη του δικαστή Neil Gorsuch και μία της δικαστού Elena Kagan (η οποία έγραψε εκ μέρους και των τριών φιλελεύθερων δικαστών) τόνισαν όλες, με διαφορετικούς τρόπους, αυτή την πτυχή της υπόθεσης. Όπως το έθεσε ο Gorsuch: «Το σύστημά μας, με τη διάκριση των εξουσιών και τους ελέγχους και τις ισορροπίες, απειλείται να υποχωρήσει μπροστά στη συνεχή και μόνιμη συσσώρευση εξουσίας στα χέρια ενός ανθρώπου. Αυτό δεν είναι συνταγή για μια δημοκρατία/δημοκρατική πολιτεία (republic).»
Στο Wanderland, ο Kevin D. Williamson το έθεσε με πολύ λιγότερη λεπτότητα:
«Προσοχή στον Μάικ Τζόνσον, το άτολμο σκουλήκι που υπηρετεί ως πρόεδρος της Βουλής — αυτός είναι ο ήχος της Ιστορίας που φωνάζει το όνομά σου. Το Ανώτατο Δικαστήριο έκανε ό,τι μπορούσε να κάνει, αλλά τώρα είναι η ώρα το Κογκρέσο να μπει στο παιχνίδι — εδώ και καιρό, στην πραγματικότητα. Η καλύτερη στιγμή για να ξαναβρεί το Κογκρέσο τον αυτοσεβασμό του (σε αντίθεση με τη μεγαλομανία του) θα ήταν πριν από 40 χρόνια — η δεύτερη καλύτερη στιγμή είναι τώρα. … Οι Ρεπουμπλικανοί του Κογκρέσου, έχοντας συνηθίσει (και ίσως μάλιστα συμπαθήσει) τη γεύση από δέρμα τσαγκάρη, δεν πρόκειται να απογαλακτιστούν τόσο γρήγορα από τις γλειψιματικές τους συνήθειες. Τι θα μπορούσε να γίνει αντί γι’ αυτό — τι θα έπρεπε να γίνει αλλά σχεδόν σίγουρα δεν θα γίνει — είναι να αφαιρεθούν όλες οι υφιστάμενες νομοθετικές εξουσίες του προέδρου που άπτονται του εμπορίου, έτσι ώστε να μην του δίνεται η ευκαιρία “να εκμεταλλευτεί αμφίβολη νομοθετική διατύπωση για να διογκώσει τη δική του εξουσία”.»
Στο Boiling Frogs, ο Nick Catoggio έγραψε για τους νέους δασμούς που ανακοίνωσε ο Τραμπ λίγες ώρες μετά την έκδοση της δικαστικής απόφασης. Παρότι η απόφαση αυτή του απαγόρευσε να επιβάλει δασμούς βάσει του International Economic Emergency Powers Act (IEEPA), υπάρχουν αρκετοί νόμοι που παρέχουν στους προέδρους περιορισμένες αρμοδιότητες επιβολής δασμών. Ο Τραμπ επικαλέστηκε το Section 122 του Trade Act of 1974 για να επιβάλει παγκόσμιους δασμούς 10% (πριν ανακοινώσει την επόμενη ημέρα ότι τελικά θα τους κάνει 15%). Βάσει νόμου, οι δασμοί αυτοί περιορίζονται σε 150 ημέρες. Ο Nick, ωστόσο, εκτιμά ότι ο Τραμπ θα εκδώσει προεδρικό διάταγμα για να τους παρατείνει, αντί να συνεργαστεί με το Κογκρέσο. Έγραψε:
«Έκανε κάτι παρόμοιο, θυμάσαι, όταν παρέτεινε επανειλημμένα την προθεσμία για την πώληση του TikTok, παρότι τίποτα στον νόμο δεν το επέτρεπε. Το να παρατείνει μονομερώς την προθεσμία του Section 122 θα ήταν ακόμη πιο παράλογο, καθώς ολόκληρο το νόημα του χρονικού ορίου των 150 ημερών είναι να αποτρέψει τον πρόεδρο από το να καθορίζει εμπορική πολιτική επ’ αόριστον χωρίς έγκριση του Κογκρέσου.
Αλλά θα το προσπαθήσει — όχι κυρίως επειδή φοβάται ότι το Κογκρέσο δεν θα εγκρίνει παράταση, υποψιάζομαι, αλλά επειδή τον ενοχλεί σε επίπεδο αρχής η ιδέα ότι πρέπει να ζητά άδεια από τη νομοθετική εξουσία για να κάνει οτιδήποτε. Ζούμε σε έναν κόσμο όπου το κόμμα του Τραμπ ελέγχει τη Βουλή, τη Γερουσία και το Ανώτατο Δικαστήριο, κι όμως εκείνος εξακολουθεί να αναζητά προσχήματα για να μη ζητά εξουσιοδότηση από τους άλλους κλάδους της εξουσίας. Δεν είναι επειδή δεν μπορεί να κερδίσει μια ψηφοφορία στο Κογκρέσο, είναι επειδή η ίδια η σκέψη ότι πρέπει να το κάνει προσβάλλει τις “καισαρικές” του προνομίες στο εμπόριο.»
Σε άρθρο που δημοσιεύσαμε την Παρασκευή, ο Charles Hilu πήγε στο Καπιτώλιο για να ρωτήσει τους νομοθέτες τι πιστεύουν σχετικά με την ψήφιση νομοθεσίας για τους δασμούς — και διαπίστωσε ελάχιστο ενθουσιασμό. Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής Greg Murphy από τη Βόρεια Καρολίνα είπε στον Charles ότι, επειδή η Βουλή είναι τόσο διχασμένη, «το να μπορείς να είσαι ευέλικτος στις διαπραγματεύσεις θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο», ενώ η Ρεπουμπλικανή βουλευτής Claudia Tenney δήλωσε: «Δεν έχω μεγάλη εμπιστοσύνη ότι το Κογκρέσο μπορεί να το διαχειριστεί αυτό». Ο Charles γράφει: «Παρότι αυτό το Κογκρέσο δεν είναι το πρώτο που παραχώρησε εξουσίες στην εκτελεστική εξουσία, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι θα είναι εκείνο που θα πάρει πίσω αυτή την αρμοδιότητα. Αντίθετα, οι νομοθέτες υποστήριξαν ότι η νομοθετική εξουσία δεν θα πρέπει να έχει προνομιακή θέση στη διαμόρφωση της εμπορικής πολιτικής. Αυτός είναι ένας από τους αρκετούς λόγους για τους οποίους η πιθανότητα οποιασδήποτε κοινοβουλευτικής δράσης για τους δασμούς στους επόμενους μήνες είναι χαμηλή».
του Δημητρίου-Μερκουρίου Κόντη*
*Ο Δημήτριος Τσαϊλάς είναι απόστρατος Αξιωματικός του ΠΝ, δίδαξε επί σειρά ετών στις έδρες Επιχειρησιακής Σχεδιάσεως καθώς και της Στρατηγικής και Ασφάλειας, σε ανώτερους Αξιωματικούς στην Ανώτατη Διακλαδική Σχολή Πολέμου. Σήμερα είναι συνεργάτης και ερευνητής του Institute for National and International Security(INIS), του Strategy International (SI) και του Research Institute for European and American Studies (RIEAS). 
JON GAMBRELL