Αρχική Blog Σελίδα 1600

Πλάμεν Τόντσεφ: Κίνα: Η Μεγάλη Παραίτηση της Νεολαίας

0

Το ποσοστό ανεργίας αγγίζει επισήμως το 21,3%

© Linghe Zhao / Getty Images

Κίνα: Η ανεργία των νέων και οι ευρύτερες διαστάσεις του φαινομένου, εν μέσω της γενικότερης κρίσης της κινεζικής οικονομίας

Με μεγάλη ανησυχία παρακολουθούν οι κινεζικές αρχές την συνεχώς αυξανόμενη ανεργία των νέων, ηλικίας από 16 ώς 24 ετών. Τον περασμένο Ιούνιο ανακοινώθηκε ποσοστό 21,3% επισήμως, αλλά υπάρχουν ενδείξεις ότι το πραγματικό ύψος της ανεργίας είναι μεγαλύτερο – κάτι που εξηγεί την απόφαση της κρατικής στατιστικής υπηρεσίας να σταματήσει να δημοσιεύει σχετικά στοιχεία (sic). Σημειώνεται ότι από το 2018 η ανεργία καταγράφεται μόνο στους κατοίκους των αστικών κέντρων, χωρίς να πιάνει τους μετακινούμενους εργάτες από την ύπαιθρο (migrant workers), περί τα 300 εκατ. το 2022.

Η επίσημη ανεργία των νέων εμφανίζεται ιδιαίτερα αυξημένη ανάμεσα στους απόφοιτους πανεπιστημίων, στην δεξαμενή των οποίων μόνο φέτος προστέθηκαν 11,5 εκατομμύρια. Παρά την αυστηρή λογοκρισία, στα κινεζικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης συνεχώς εμφανίζονται φωτογραφίες και βίντεο που δείχνουν απόφοιτους πανεπιστημίων να πετάνε τα νεοαποκτηθέντα πτυχία τους σε κάδους απορριμμάτων ή να ξαπλώνουν στο έδαφος παριστάνοντας τους πεθαμένους.

Ο όρος «μεγάλη παραίτηση» έχει καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια διεθνώς, για να περιγράψει την μαζική έξοδο εργαζομένων, οι οποίοι είτε προσαρμόζονται στις νέες ευκαιρίες που προσφέρει η τηλεργασία είτε ζητούν καλύτερες αποδοχές και ουσιαστικό νόημα στην δουλειά. Στα συμφραζόμενα της Κίνας, όμως, το φαινόμενο αυτό έχει διαφορετικά αίτια.

«Ασ’ τα να παν’ στο διάολο»

Κατ’αρχάς, η «μεγάλη παραίτηση» στην Κίνα αφορά κυρίως την νεολαία της ανερχόμενης μεσαίας τάξης, όσο κι αν ο ορισμός αυτού του τμήματος της κινεζικής κοινωνίας διαφέρει από τα δυτικά στάνταρ. Πρόκειται για νέους ανθρώπους που διαμένουν στα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας και είναι κατά τεκμήριο πιο μορφωμένοι τόσο από την προηγούμενη γενιά, όσο και από τους συνομηλίκους τους στην αγροτική ύπαιθρο. Επιπροσθέτως, η Generation Z της Κίνας μεγάλωσε σε μια εποχή αλματώδους ανάπτυξης της χώρας, με την βεβαιότητα για εγγυημένη επιτυχία και με ισχυρές τάσεις καταναλωτισμού.

Ωστόσο, ενώ αυτή η νεολαία εισέρχεται στην αγορά εργασίας με πτυχία και προσδοκίες, σύντομα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πραγματικότητα πολύ χειρότερη από την επίσημη κρατική προπαγάνδα περί λαμπρής προοπτικής της χώρας. Η αισθητή επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας επιφέρει – ή, ακριβέστερα, επιτείνει – πολλές δυσμενείς αλλαγές στην αγορά εργασίας. Π.χ. οι νέοι των αστικών κέντρων συχνά αναγκάζονται να δουλέψουν με εξοντωτικούς ρυθμούς στο πλαίσιο του άτυπου συστήματος «996», δηλαδή εργασία από τις 9 το πρωί ως τις 9 το βράδυ, έξι μέρες την εβδομάδα. Ποιά είναι η εναλλακτική αυτής της ευρέως διαδεδομένης πρακτικής; Η ανεργία.

Ως αποτέλεσμα, μετά το 2021 έχει φουντώσει ένα υπόγειο ρεύμα στην νεολαία γνωστό ως tang ping (躺平, lying flat). Η στάση αυτή, που σε ελεύθερη απόδοση σημαίνει «αραλίκι» ή «ξάπλα», είναι η παραίτηση από το κυνήγι επαγγελματικών στόχων σε ένα περιβάλλον, το οποίο δεν εξασφαλίζει αξιοπρεπή διαβίωση και δεν επιτρέπει στους νέους την άνεση να απολαύσουν τις χαρές της ζωής. Τον τελευταίο χρόνο η ψυχολογική διάθεση tang ping έχει «μεταλλαχθεί» στο ακόμη πιο απαξιωτικό bai lan (摆烂, let it rot) που μπορεί να μεταφραστεί περίπου ως «ας τα να παν στο διάολο».

Η απογοήτευση και κατήφεια που χαρακτηρίζουν την ψυχολογία πολλών εκατομμυρίων νέων Κινέζων καταγράφεται σε «χιονοστιβάδα» αναρτήσεών τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, παρά τα γεγονός ότι σβήνονται συστηματικά από τις κινεζικές αρχές. H έλλειψη ανταμοιβής για τις σπουδές τους και η απουσία σοβαρής προοπτικής είναι τα κυριότερα αντικίνητρα, με τα οποία βρίσκεται αντιμέτωπη η νεολαία της μεσαίας τάξης. Σε πολιτικό δε επίπεδο, αυτή η αναχωρητική στάση αποτελεί ευθεία απόρριψη του επίσημου κυβερνητικού αφηγήματος για την «ασταμάτητη άνοδο της Κίνας», όπως και της προτροπής για σκληρές ατομικές προσπάθειες για την επίτευξη του υπέρτατου στόχου που δεν είναι άλλος από την «αναγέννηση του κινεζικού έθνους».

Το «παράδοξο της Κίνας»

Τα αίτια του μαζικού αισθήματος ματαίωσης σχετίζονται με δομικά χαρακτηριστικά του κινεζικού μοντέλου ανάπτυξης και διακυβέρνησης. Σημειωτέον, το εισόδημα των Κινέζων πολιτών ποτέ δεν ακολουθούσε τους ονομαστικούς ρυθμούς μεγέθυνσης της εθνικής οικονομίας και το φαινόμενο αυτό έχει χαρακτηριστεί ως «παράδοξο του κινεζικού ΑΕΠ». Με άλλα λόγια, το κόμμα-κρατος δεν αποδίδει στους πολίτες το “μέρισμα” που αναλογεί στον κόπο τους και την συνεισφορά τους στην μεγέθυνση της κινεζικής οικονομίας. Στην ουσία, οι αρχές κατακρατούν μεγάλο μέρος του νεοπαραγόμενου πλούτου για την χρηματοδότηση του κόμματος-κράτους, εις βάρος του εισοδήματος των νοικοκυριών.

Η σοβαρή απόκλιση μεταξύ των επίσημων ρυθμών ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας και της αύξησης του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος των Κινέζων πολιτών αφορά ιδιαίτερα τους νέους ανθρώπους. Εκτός από την αυξανόμενη ανεργία, τα παράπονά τους σχετίζονται με το υψηλό κόστος ζωής, τις δυσθεώρητες τιμές διαμερισμάτων στα αστικά κέντρα και την δυσκολία να δημιουργήσουν οικογένειες.

Μια άλλη παράμετρος είναι το γεγονός ότι, ως «παγκόσμιο εργοστάσιο», για τέσσερις δεκαετίες περίπου η Κίνα βασιζόταν στην μεταποίηση και τις κατασκευές – τομείς που απαιτούν πολλά εργατικά χέρια και ωφελούνταν από τους συγκριτικά χαμηλούς μισθούς. Το 2019 το εργατικό κόστος ως ποσοστό του ΑΕΠ περιοριζόταν στο 40%, ενώ στις 35 πιο ανεπτυγμένες οικονομίες του κόσμου ξεπερνούσε το 50% εκείνη την χρονιά.

Σήμερα, οι κινεζικές αρχές εξαγγέλλουν σταδιακή απομάκρυνση από τις βιομηχανίες εντάσεως εργασίας και θέτουν ως προτεραιότητα τομείς υψηλότερης προστιθέμενης αξίας, αλλά η στροφή προς ένα νέο αναπτυξιακό πρότυπο αποδεικνύεται δύσκολη. Είναι προφανές ότι η προσφορά νέων εξειδικευμένων στελεχών ξεπερνά κατά πολύ την ζήτηση για σχετικά προσόντα στην πραγματική αγορά εργασίας.

Επιπρόσθετα, ενώ ο ιδιωτικός τομέας στην Κίνα εξασφαλίζει έως και το 80% της απασχόλησης και 9 στις 10 νέες θέσεις εργασίας, τα τελευταία δύο χρόνια η κυβέρνηση επέβαλε σημαντικούς περιορισμούς σε μεγάλους ιδιωτικούς ομίλους με εξειδικευση στην υψηλή τεχνολογία και την εκπαίδευση. Ως αποτέλεσμα, αντί να προσλάβουν πρόσθετους απόφοιτους πανεπιστημίων, οι επιχειρήσεις σ’αυτούς τους κλάδους αναγκάστηκαν να απολύσουν εκατομμύρια εργαζόμενους.

Κι ενώ το «παράδοξο της Κίνας» μοιάζει να σχετίζεται με μακροοικονομικές επιλογές των εθνικών αρχών, παράλληλα υπάρχει κι ένα εξόχως πολιτικό σκεπτικό. Κατά βάση, το κόμμα-κράτος δεν επιθυμεί να δει μια δραστήρια μεσαία τάξη, η οποία να προβάλλει απαιτήσεις για καλύτερη ποιότητα ζωής, π.χ. σε ό,τι αφορά τις δημόσιες υπηρεσίες, το περιβάλλον, το κόστος ζωής, κ.λπ. Ο ενστικτώδης φόβος των αρχών είναι ότι σε βάθος χρόνου αυτές οι διεκδικήσεις – και ιδιαίτερα στο δυναμικό τμήμα της νεολαίας – θα μπορούσαν να μεταφραστούν σε πολιτικά αιτήματα και αμφισβήτηση της κυριαρχίας του Κομμουνιστικού Κόμματος.

Τέλος, χωρίς να είναι ήσσονος σημασίας, το οξύ δημογραφικό πρόβλημα της χώρας, με την ταχεία γήρανση και συρρίκνωση του πληθυσμού της, ασκεί ιδιαίτερη ψυχολογική πίεση στην Generation Z της Κίνας. Οι νεοι Κινέζοι αισθάνονται ότι βρίσκονται στον πάτο μιας αντεστραμμένης δημογραφικής πυραμίδας, και καλούνται να εξασφαλίσουν με την εργασία τους – αν έχουν εργασία και καλές αποδοχές – τις συντάξεις ενός συνεχώς αυξανόμενου μεριδίου του πληθυσμού.

Εύφλεκτη ύλη

Υπάρχουν, λοιπόν, πολλά σημάδια οτι οι νέοι Κινέζοι δεν είναι ευτυχείς και δείχνουν να έχουν χάσει την πίστη τους στο λεγόμενο «κινεζικό όνειρο». Η εθνική οικονομία έχει αποχωριστεί ανεπιστρεπτί πλέον τους διψήφιους ρυθμούς ανάπτυξης, ενώ η σφοδρή κρίση στον τομέα των ακινήτων και τα εκτεταμένα lockdowns το 2022 έχουν καταρρίψει τον μύθο πως η Κίνα δεν μπορεί να έχει κρίσεις.

Η πολιτική μηδενικής ανοχής στον κορωνοϊό ήταν ιδιαίτερα απεχθής για εκατοντάδες εκατομμύρια Κινέζους και οδήγησε στα τέλη του 2022 στο κίνημα της λευκής κόλλας σε πολλά πανεπιστήμια της χώρας. Αυτή η έκρηξη οργής θορύβησε τους Κινέζους ιθύνοντες, λόγω της ομοιότητας με τις φοιτητικές κινητοποιήσεις του 1989 στην πλατεία Τιανανμέν, αλλά και τις ταραχές στο Χονγκ Κονγκ το 2019. Η στροφή 180 μοιρών και η απότομη εγκατάλειψη της μισητής πολιτικής zero-COVID έδειξαν ότι το πανίσχυρο Κομμουνιστικό Κόμμα δεν μπορεί να αγνοήσει παντελώς την κοινωνία της Κίνας.

Σ’αυτό το στάδιο, η συσσωρευμένη «εύφλεκτη ύλη» στην νεολαία των μεγαλουπόλεων δεν παρουσιάζει άμεση πολιτική πρόκληση για το κινεζικό κόμμα-κράτος. Κοινωνιολογικές έρευνες καταγράφουν σε μεγαλύτερο βαθμό προσωπικό άγχος παρά ενδιαφέρον για την πολιτική ανάμεσα στους νέους ανθρώπους. Σημειώνεται, επίσης, ότι ο ασφυκτικός έλεγχος επί της κοινωνίας και τα απανταχού παρόντα συστήματα παρακολούθησης των πολιτών αποτελούν σημαντική ασπίδα για το καθεστώς.

Ωστόσο, εάν το κόμμα-κράτος θέλει να ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη των νέων Κινέζων που είναι το μέλλον της χώρας, καλείται να αντιμετωπίσει τα δομικά προβλήματα της κινεζικής οικονομίας και να προβεί σε δικαιότερη κατανομή του εθνικού πλούτου προς όφελος της κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης της νεολαίας. Δύσκολη εξίσωση που δεν λύνεται μόνο με μέτρα αστυνόμευσης, αλλά ούτε και με βαρύγδουπα συνθήματα που πείθουν ολοένα και λιγότερους Κινέζους πολίτες.

athensvoice.gr

Διεθνές Δίκαιο και Νομολογία δικαιώνουν την Ελλάδα

1

Διεθνές Δίκαιο και Νομολογία δικαιώνουν την Ελλάδα

του Δρα Βενιαμίν Καρακωστάνογλου, Διεθνολόγου, Λέκτορα Νομικής Σχολής Α.Π.Θ., Προέδρου Περιφερειακού Συμβουλίου Κεντρικής Μακεδονίας, μέλους του ΙΗΑ

Εισαγωγή

Αναγκαία η αξιοποίηση από την Ελλάδα του Δικαίου της Θάλασσας

Η Ελλάδα έχει αργήσει δραματικά και αδικαιολόγητα επί δεκαετίες να εφαρμόσει τις πολλές θετικές γι’ αυτήν προβλέψεις του Νέου Δικαίου της Θάλασσας. Η πολυμερής Διεθνή Σύμβαση του 1982 του Μοντέγκο Μπέι, εκτός από διεθνές Συμβατικό Δίκαιο που επικυρώθηκε από περισσότερες από 160 χώρες, αποτελεί στο μεγαλύτερο μέρος της και Διεθνές Εθιμικό Δίκαιο γενικής ισχύος που δεσμεύει πλήρως και τα λίγα κράτη που δεν ψήφισαν, δεν υπέγραψαν και δεν επικύρωσαν την Σύμβαση, όπως π.χ. η Τουρκία.

Η επέκταση της Αιγιαλίτιδας Ζώνης και το Αιγαίο

Η Ελλάδα είναι η τελευταία παράκτια χώρα παγκοσμίως σε θαλάσσιες ζώνες (149 η ) και αυτό πρέπει να αλλάξει, με έναρξη την αύξηση της Ελληνικής Αιγιαλίτιδας Ζώνης σε 12 ν.μ., και αυτό αφορά τόσο τις ηπειρωτικές ακτές όσο και τις νησιωτικές ακτές της χώρας μας. Ακόμη και τα χιλιάδες ακατοίκητα βραχονήσια δικαιούνται πλήρους Αιγιαλίτιδας Ζώνης και Συνορεύουσας Ζώνης (άρθρο 121 της Σύμβασης).

Αυτό, αν συμβεί, θα διασφαλίσει για την Ελλάδα διπλάσιο χώρο πλήρους κυριαρχίας γύρω από τις ηπειρωτικές και νησιωτικές ακτές της και αυτό έχει μεγάλη σημασία για την διασφάλιση της ενότητας και συνοχής του Αιγαιακού Αρχιπελάγους που απειλείται από την Τουρκία τόσο στην ανατολική θαλάσσια και υποθαλάσσια περιοχή του, όσο και σε πολλά από τα νησιά του.

Έτσι ο χώρος του Αιγαίου θα περιέλθει στην Ελλάδα ως Αιγιαλίτιδα Ζώνη κατά το 71%, από 43% που είναι σήμερα με τα 6 ν.μ. εύρους*1 .

Αυτό δεν παρακωλύει καθόλου την διεθνή και τουρκική ναυσιπλοΐα, γιατί:

α) Υπάρχει στενά συνδεδεμένο με την κυριαρχία του παράκτιου κράτους, το δικαίωμα της «αβλαβούς διέλευσης» των πλοίων τρίτων χωρών από την Αιγιαλίτιδα Ζώνη του, με κάποιους εύλογους περιορισμούς*2. Η Ελλάδα εφαρμόζει με ευρύτητα το δικαίωμα αυτό ανέκαθεν, καθώς ως κυρίαρχη χώρα Εμπορικής Ναυτιλίας παγκοσμίως, δεν θα ήθελε ο εμπορικός της στόλος να συναντά δυσκολίες στις θάλασσες.

β) Παραμένει περίπου 20% του Αιγαίου ως χώρος διεθνών υδάτων με ελευθερία ναυσιπλοΐας για όλους*3.

γ) Παραμένουν, παρά τα 12 ν.μ., δίαυλοι διεθνών υδάτων μπροστά από τα μεγάλα τουρκικά λιμάνια ή τα Στενά των Δαρδανελίων, ώστε να διέρχονται από διεθνή ύδατα τα τουρκικά πλοία προς το Κεντρικό Αιγαίο (αν και μπορούν και με αβλαβή διέλευση) και από εκεί προς προορισμούς στην Ανατολική και Δυτική Μεσόγειο.

δ) Το νέο διεθνές δικαίωμα του transit passage (πλου διελεύσεως ή ελεύθερης διέλευσης) κατοχυρώνει χωρίς τους περιορισμούς της αβλαβούς διέλευσης την ναυσιπλοΐα όλων των κρατών διά του Αιγαίου*4. Η  Ελλάδα δεν θα είχε, βεβαίως, αντίρρηση να προσδιορίσει 2-3 διαδρόμους εφαρμογής αυτού του νέου δικαιώματος της Σύμβασης του 1982 στο Αιγαίο, προς απόλυτη διευκόλυνση της διεθνούς (και τουρκικής) ναυσιπλοΐας*5 .

Οι ισχυρισμοί περί «Ελληνικής λίμνης» του Αιγαίου (με 12 ν.μ.), αποτελούν απλά τουρκική προπαγάνδα για τον λαό της και τους μη γνωρίζοντες στη Διεθνή Κοινότητα. Η επέκταση της Ελληνικής Αιγιαλίτιδας Ζώνης στα 12 ν.μ. είναι επιπλέον νομιμοποιημένη καθώς η Τουρκία έχει αναγνωρίσει ήδη το 1956(!) το δικαίωμα αυτό ως εθιμικό, και το εφάρμοσε από το 1964(!) στη Μαύρη Θάλασσα και στις Νότιες Μεσογειακές ακτές της! Όχι βέβαια στο Αιγαίο, ώστε να μπορεί να εκβιάζει την Ελλάδα με την απειλή πολέμου (casus belli) να μην πράξει το ίδιο!

ε) Τα 12 ν.μ. πρέπει να προηγηθούν της θέσπισης της Ελληνικής ΑΟΖ (Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης), ώστε στα διεθνή ύδατα του Αιγαίου που θα παραμείνουν (Ανοικτή Θάλασσα), δηλαδή περίπου 20% του Αιγαίου (αφού αφαιρεθεί και η Αιγιαλίτιδα Ζώνη της Τουρκίας που κι αυτή βεβαίως θα αυξηθεί στα 12 ν.μ., και θα είναι σχεδόν 9%), να μπορεί να γίνει οριοθέτηση Ελληνικής και Τουρκικής Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, που βέβαια και πάλι θα ευνοήσει την Ελλάδα λόγω των πλήρων δικαιωμάτων Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ των νησιών που είναι κατοικημένα ή μπορούν να συντηρήσουν αυτόνομη ανθρώπινη διαβίωση (α. 121 §2 και 121 §3)*6 .

στ) Αν η Ελλάδα επεκτείνει την Αιγιαλίτιδα Ζώνη της αρχικά μόνο στο Ιόνιο*7 και ίσως γύρω από την Κρήτη, θα ενισχύσει την προσπάθεια της Τουρκίας να εμφανίσει την γεωγραφική δομή του Αιγαίου ως Αρχιπελάγους ως μια ιδιαιτερότητα, που πρέπει να οδηγήσει σε αποκλίσεις και μη εφαρμογή των ρυθμίσεων του «ορθόδοξου» Δικαίου της Θάλασσας στην περιοχή, αλλά σε «πολιτικές» λύσεις που θα αυξήσουν τα τουρκικά δικαιώματα αφαιρώντας κάθε δικαίωμα (πέραν των 6 ν.μ.) από τα νησιά του Αιγαίου.

Έτσι, η μισή περίπου θαλάσσια και υποθαλάσσια περιοχή του Αιγαίου (προς τα Ανατολικά) θα περιέλθει στην τουρκική δικαιοδοσία και τα ελληνικά νησιά του Ανατολικού Αιγαίου θα εγκλωβισθούν σε τουρκικές Θαλάσσιες Ζώνες, διευκολύνοντας σταδιακά την αμφισβήτηση της κυριαρχίας τους από την Τουρκία, η οποία μεθοδικά επιχειρείται από το 1974 με διάφορους τρόπους*8 !

Η Ελλάδα επεκτείνοντας σε όλες τις παρακείμενες θάλασσές της το εύρος της Αιγιαλίτιδας Ζώνης της, δίνει το σαφές μήνυμα ότι το Αιγαίο είναι ιστορικό Ελληνικό Αρχιπέλαγος που έχει συνοχή και ενότητα με την Ηπειρωτική Ελλάδα. Θα μπορούσε να επιδειχθεί μία ευελιξία, αν η Τουρκία αλλάξει έμπρακτα την παράνομη, επεκτατική και αυθαίρετη συμπεριφορά της, ώστε μεταξύ των νησιών μας του Ανατολικού Αιγαίου να παραμείνουν 10 ν.μ. Αιγιαλίτιδας, αλλά στα δυτικά των νησιών (πίσω απ’ αυτά) αποκλείεται η Ελλάδα να αποδεχθεί περιοχές τουρκικής κυριαρχίας ή δικαιοδοσίας (Αιγιαλίτιδα, Υφαλοκρηπίδα ή ΑΟΖ). Άλλωστε, αυτό που από χρόνια, και ιδιαίτερα πρόσφατα, επιχειρεί η Τουρκία, είναι να ακυρώσει το άρθρο 121 της Σύμβασης του 1982, με το οποίο ρητά εξομοιώνονται τα δικαιώματα των νησιών με αυτά των ηπειρωτικών ακτών. Πρόκειται για μία καθαρά αντίθετη με το Δίκαιο (contra legem) τακτική που τείνει να αναιρέσει την βούληση των περισσοτέρων από 160 κρατών που επικύρωσαν την Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας και μάλιστα σε ένα θεμελιώδες άρθρο, όπως το 121, που καθορίζει το θαλάσσιο καθεστώς των νησιών!

Τα 12 ν.μ. είναι αδιαπραγμάτευτα για όλα τα ελληνικά νησιά από τη Σαμοθράκη ως το Καστελλόριζο, καθώς αποτελούν δικαίωμα μονομερώς ασκούμενο από τα παράκτια Κράτη, ιδίως όταν αυτά είναι «μικτά Αρχιπελαγικά» Κράτη, όπως η Ελλάδα, που έχει περίπου το 20% της επικράτειάς της σε νησιωτικά εδάφη.

Η πρόσφατη ελληνική κινητικότητα οριοθετήσεων

Η συγκυρία για την επέκταση της Ελληνικής Αιγιαλίτιδας Ζώνης στα 12 ν.μ. είναι ταυτόχρονα κρίσιμη και κατάλληλη χρονικά, για τους εξής λόγους:

 Η Ελλάδα άργησε δραματικά να αξιοποιήσει το Νέο Δίκαιο της Θάλασσας, δίνοντας στην Τουρκία την ευκαιρία να καλλιεργήσει επί δεκαετίες την δική της καταχρηστική και παράνομη αντίληψη για το Δίκαιο της Θάλασσας στη Διεθνή Κοινότητα και να αναστείλει, με την απειλή πολέμου, την εφαρμογή από την χώρα μας των θετικών ρυθμίσεών του.

Αντίθετα, η Τουρκία σχεδίασε και εφαρμόζει μεθοδικά την επεκτατική διεκδίκηση του μισού Αιγαίου, και του συνόλου της Ανατολικής Μεσογείου μέχρι την Κύπρο και την Λιβύη. Η Ελλάδα με αφορμή την τρέχουσα κινητικότητα γύρω από τις Θαλάσσιες Ζώνες και την οριοθέτησή τους, πρέπει να ανακτήσει την πρωτοβουλία των κινήσεων (που απώλεσε επί δεκαετίες), και να προλάβει νέα «τετελεσμένα» που προωθεί η Τουρκία.

 Επιτέλους, οι δύο οριοθετήσεις Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο (2020) και οι προηγηθείσες, ανολοκλήρωτες όμως, διακηρύξεις διεκδίκησης των ελληνικών αντίστοιχων ζωνών με βάση την μέση γραμμή (2011)*9 , και η προκήρυξη και πραγματοποίηση ερευνών στο Ιόνιο και νοτίως της Κρήτης (2012), επανέφερε την πρωτοβουλία των κινήσεων στη χώρα μας!

Είναι ορθό να μιλάμε για διάλογο για το μοναδικό εκκρεμές θέμα, της οριοθέτησης Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ με την Τουρκία, αλλά αυτό προϋποθέτει ότι (αν εκπληρωθούν βέβαια οι τεθείσες προκαταρκτικές προϋποθέσεις από τη χώρα μας), θα πρέπει νωρίτερα (δηλαδή άμεσα…) να επεκτείνουμε παντού την Ελληνική Αιγιαλίτιδα Ζώνη, να καθιερώσουμε Ευθείες Γραμμές Βάσης και να θεσπίσουμε παντού Συνορεύουσα Ζώνη 24 ν.μ. Έτσι, η Ελλάδα θα ενισχύσει τη θέση της, και θα απομείνει πολύ μικρότερη περιοχή Διεθνών Υδάτων για κατανομή, μεταξύ των δύο χωρών (αλλά και με την Λιβύη και την Αίγυπτο) ως Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ. Αλλιώς, θα κινδυνεύουμε να μην μπορούμε να επεκτείνουμε την Αιγιαλίτιδα Ζώνη, αν προηγηθεί η οριοθέτηση Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, και θα χάσουμε τα ισχυρότερα δικαιώματά μας στην περιοχή μεταξύ των 6 έως 12 ν.μ. της Αιγιαλίτιδας Ζώνης!

Πρέπει λοιπόν να αξιοποιήσουμε το θετικό momentum και την δυσμενή διεθνή εντύπωση από τις μονομερείς και παράνομες πρωτοβουλίες της Τουρκίας, με τις προκλητικές ερευνητικές και γεωτρητικές δράσεις της σε περιοχές της Ελληνικής και Κυπριακής Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, και να προλάβουμε τα χειρότερα που προφανώς σχεδιάζουν οι «πονηροί και πλεονέκτες» γείτονες…

Η τουρκική κραυγαλέα διεθνής παρανομία στην Αμμόχωστο (Βαρώσια) με το επιχειρούμενο άνοιγμα και εποικισμό της, θα μπορούσε να απαντηθεί σύντομα με την σύναψη Ελληνο-Κυπριακής οριοθέτησης Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ με βάση την αρχή του Δικαίου της Θάλασσας (άρθρο 121) για την εξομοίωση των θαλασσίων ζωνών των νησιών με τις θαλάσσιες ζώνες των ηπειρωτικών ακτών!

Οι παράνομες και μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας

Η τουρκική παρανομία προκύπτει από την διεξαγωγή εφαρμοσμένων ερευνών (με διασκοπήσεις και σεισμικές έρευνες) αλλά και γεωτρήσεων, σε θαλάσσιες και υποθαλάσσιες περιοχές που διεκδικεί η Ελλάδα ή η Κύπρος με δημοσιευμένους χάρτες, με NAVTEX, με διπλωματικές και κυβερνητικές ανακοινώσεις και δημοσιευμένα θαλασσοτεμάχια (Κύπρος) όπου έχουν χορηγηθεί άδειες ερευνών ή/και εκμετάλλευσης σε διεθνείς πετρελαϊκές εταιρείες, στις περιοχές που είναι βέβαιο ότι ανήκουν σ`αυτές.

Όπως η Ελλάδα δεν πραγματοποίησε εφαρμοσμένες έρευνες σε περιοχές που διεκδικούν άλλα Κράτη (π.χ. η Τουρκία στην Ανατολική Μεσόγειο ή στο Αιγαίο ή η Αλβανία στο Βόρειο Ιόνιο), έτσι και η Τουρκία όφειλε να αποφύγει την μονομερή διεξαγωγή ερευνών στις διεκδικούμενες από την Ελλάδα (ή και την Κύπρο) περιοχές. Θα έπρεπε: α) είτε να διεξαγάγει πριν διμερείς ή πολυμερείς διαπραγματεύσεις με τις γειτονικές χώρες, δηλ. Ελλάδα, Κύπρο, Αίγυπτο, για να εξευρεθεί μία συναινετική οριοθέτηση των Υφαλοκρηπίδων ή ΑΟΖ στην περιοχή: Δυτικά της Κύπρου, ανατολικά της γραμμής Κρήτης-Ρόδου, νότια του Καστελλόριζου και των νότιων τουρκικών ακτών (Χερσόνησος και Κόλπος της Αττάλειας), ή β) να συμφωνήσει στην προσφυγή, από κοινού, των τεσσάρων αυτών χωρών στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, ή άλλο διεθνές δικαιοδοτικό όργανο.

Με δεδομένες, βέβαια και διακηρυσσόμενες συνεχώς, τις τουρκικές θέσεις περί άρνησης των Θαλάσσιων Ζωνών των νησιών, πλην των 6 ν.μ. της Αιγιαλίτιδας Ζώνης (τόσο για μικρά νησιά όπως το Καστελλόριζο, αλλά και για μεσαία και μεγάλα όπως η Ρόδος, η Κρήτη και η Κύπρος), ήταν αδύνατο να γίνει διαπραγμάτευση ή κοινή προσφυγή στη Διεθνή Δικαιοσύνη και με την Τουρκία.

Άλλωστε, η τελευταία αρνείται να αναγνωρίσει την κρατική υπόσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας (Κράτους μέλους του ΟΗΕ, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όλων των Διεθνών Οργανισμών) της οποίας το 37% του εδάφους κατέχει παρανόμως επί 46 χρόνια!

Επίσης, το άρθρο 77 της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (1982) προβλέπει ότι τα δικαιώματα του παράκτιου κράτους (π.χ. Ελλάδος) επί της Υφαλοκρηπίδας του είναι «κυριαρχικά» και «αποκλειστικά» (§1, 2).

Αυτό επεξηγείται ότι σημαίνει, ότι «αν το παράκτιο Κράτος δεν εξερευνά ή δεν εκμεταλλεύεται τους φυσικούς του πόρους, κανείς δεν μπορεί να αναλάβει αυτές τις δραστηριότητες χωρίς ρητή συναίνεση του παράκτιου Κράτους» (§2). Επίσης (§3), τα δικαιώματα αυτά «δεν εξαρτώνται από την πραγματική ή ιδεατή κατοχή ή από οποιαδήποτε ρητή διακήρυξη». Δηλαδή υπάρχουν «εξαρχής και αυτοδικαίως».

Συνεπώς, οι τουρκικές έρευνες-γεωτρήσεις είναι παράνομες, εφόσον δεν υπάρχει οριοθέτηση νόμιμη, εφόσον έχει εκφρασθεί η αντίρρηση της Ελλάδος που διεκδικεί αυτές τις περιοχές και εφόσον τουρκικές έρευνες διεξάγονται σε περιοχές όπου εμφανώς παραβιάζονται Θαλάσσιες Ζώνες Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ ελληνικών νησιών και της Κύπρου. Ταυτόχρονα, παραβιάζεται πλήρως και κατάφορα το θεμελιώδες άρθρο 121 της Σύμβασης 1982, για τις Θαλάσσιες Ζώνες των νησιών, που τις εξομοιώνουν με αυτές των ηπειρωτικών ακτών.

Είναι δε προφανές, ότι ταυτόχρονα παραβιάζεται και το εν δυνάμει δικαίωμα των ελληνικών νησιών να έχουν 12 ν.μ. Αιγιαλίτιδας Ζώνης, και το ήδη ισχύον από χρόνια δικαίωμα 12 ν.μ. Αιγιαλίτιδας Ζώνης της Κύπρου! Παρά την μακρά αποχή της Ελλάδος να εφαρμόσει αυτό το νόμιμο δικαίωμά της, το δικαίωμα δεν χάνεται στο νομικό επίπεδο, αν και πολιτικά μπορεί να εξασθενήσει διά της αχρησίας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το εγχείρημα της Τουρκίας, διά της απειλής πολέμου, να καθυστερήσει την εφαρμογή των 12 ν.μ. από την Ελλάδα και τελικά να την αναγκάσει να το εγκαταλείψει, πλήρως ή μερικώς! Η Ελλάδα πάντως, το 1995, στον κυρωτικό νόμο της Σύμβασης του Δικαίου της Θάλασσας (1982)*10 δήλωσε ότι επιφυλάσσεται όποτε το αποφασίσει, να εφαρμόσει τις ρυθμίσεις της Σύμβασης που δεν εφαρμόζει ακόμη (δηλ. 12 ν.μ Αιγιαλίτιδας Ζώνης, ΑΟΖ κ.λπ.).

Η Τουρκία πάντως δεν μπορεί κατά το Διεθνές Δίκαιο να αποκτήσει δικαιώματα Υφαλοκρηπίδας στις περιοχές των ελληνικών νησιών και της Κύπρου, διά «χρησικτησίας», με τις παράνομες ενέργειές της, όπως προκύπτει σαφώς από τα ανωτέρω λεχθέντα (άρθρο 77)! Τα τετελεσμένα που επιχείρησε και παραμένουν έωλα στην κατεχόμενη Βόρεια Κύπρο, δεν μπορούν να εφαρμοσθούν και στις θάλασσες!

Όλα τα παραπάνω πάντως υπογραμμίζουν την ανάγκη για άμεση θέσπιση Αιγιαλίτιδας Ζώνης 12 ν.μ. σε όλες τις ελληνικές ακτές των 15.200 χλμ., ηπειρωτικές και νησιωτικές. Με ταυτόχρονη συνέπεια την αύξηση και του εθνικού εναερίου χώρου μας από τα 10 ν.μ. στα 12 ν.μ.

Η τουρκική «πολιτική των κανονιοφόρων»

Είναι προφανές ότι η Τουρκία προσπαθεί να προκαλέσει στρατιωτική εμπλοκή στο Αιγαίο ή στην Ανατολική Μεσόγειο, πιστεύοντας ότι έτσι, είτε θα κυριαρχίσει στρατιωτικά, αναγκάζοντας την Ελλάδα να αποδεχθεί την δυσμενή για την χώρα μας κατανομή των θαλάσσιων περιοχών που διεκδικεί παράνομα, είτε να προκαλέσει διπλωματική παρέμβαση ισχυρών δυνάμεων που θα πιέσουν για λύσεις που δεν θα είναι συμβατές με το «ορθόδοξο» Διεθνές Δίκαιο και θα βλάψουν προφανώς τα ελληνικά συμφέροντα. Άλλωστε η Τουρκία έχει δηλώσει ότι αρνείται να συζητήσει με την Ελλάδα μόνο για οριοθέτηση Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, δηλώνοντας ότι θέλει να εντάξει στις «διερευνητικές» συνομιλίες όλα τα θέματα που αυτή θεωρεί «ανοιχτά» και «εκκρεμή» με την Ελλάδα, δηλαδή να μετατρέψει σε διμερείς διαφορές το σύνολο των ποικίλων παράνομων και αυθαίρετων διεκδικήσεων της: Από την αλλαγή των πολυμερών Διεθνών Συνθηκών και του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας κατά την βούλησή της και την εκχώρηση ελληνικών εδαφών (νησιωτικών), θαλασσίων και υποθαλασσίων ζωνών και εθνικού εναερίου χώρου, αφοπλισμό των απειλούμενων από αυτήν νησιών του Αιγαίου, νομιμοποίηση της εισβολής και κατοχής στην Κύπρο, μέσω της λύσης δύο κρατών, και βέβαια με την αυτονόμηση ή απόσχιση της Δυτικής Θράκης και την πλήρη τουρκοποίησή της. Με την στρατιωτική εμπλοκή που επιδιώκει η Τουρκία με τη χώρα μας, θέλει να αποκτήσει πρόσχημα για αιφνιδιαστική επίθεση σε ελληνικά νησιά του Αιγαίου (μεταξύ αυτών και το σύμπλεγμα του Καστελλόριζου), που λόγω της εγγύτητάς της με το έδαφός της, τα θεωρεί εύκολη λεία!

Έτσι υποθέτει ότι θα καθυποτάξει την Ελλάδα και θα διαπραγματευθεί από θέση ισχύος την αποδοχή των παράνομων διεκδικήσεών της, τόσο για εδαφική επέκταση («τα νησιά κακώς δόθηκαν στην Ελλάδα») και για δημιουργία με πειρατικό τρόπο της θεωρίας της διαβόητης «Γαλάζιας Πατρίδας».

Απέναντι σ’ όλα αυτά, η Ελλάδα οφείλει να αντιτάξει με αποφασιστικότητα, οργάνωση και διεθνή ενημέρωση, το Διεθνές Δίκαιο και την αμυντική και αποτρεπτική στρατιωτική της ικανότητα, που παρά την εντεταλμένη αυτοσυγκράτηση του έμψυχου στρατιωτικού δυναμικού μας, αντιμετωπίζει και ταπεινώνει καθημερινά τις τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις είτε στον αέρα είτε στην θάλασσα, είτε στην συνοριογραμμή του Έβρου και των θαλάσσιων συνόρων μας στο Ανατολικό Αιγαίο (όπως αποδείχθηκε την προηγούμενη Άνοιξη και μέχρι σήμερα) απέναντι στην μεθοδευμένη ιδιότυπη επίθεση της Τουρκίας διά των «αμάχων εισβολέων»!

Τα θαλάσσια δικαιώματα του συμπλέγματος του Καστελλορίζου

Η Γεωγραφία, η Ιστορία, ο πληθυσμός και το Δίκαιο, προσδιορίζουν τη κρίσιμη στρατηγική αξία του συμπλέγματος του Καστελλορίζου, που αποτελείται από 13 νησιά, νησίδες και βράχους.

Τα 3 από αυτά είναι κατοικημένα ή κατοικήσιμα. Επίκεντρο η πρωτεύουσα Μεγίστη, και στα δύο ακρότερα σημεία βρίσκονται η Ρω, στα δυτικά (προς την Ρόδο, από την οποία απέχει 62 ν.μ.) και η Στρογγύλη, στα ανατολικά περίπου 10 ν.μ. από την Ρω*11 . Το σύμπλεγμα αυτό, με βάση το άρθρο 121 §2 και 3 της Σύμβασης του 1982, δικαιούται όλες τις Θαλάσσιες Ζώνες, ως νησιά που «μπορούν να συντηρήσουν ανθρώπινη διαβίωση ή δική τους οικονομική ζωή». Θα έχουν λοιπόν τις 4 θαλάσσιες ζώνες που εφαρμόζονται στις άλλες ηπειρωτικές περιοχές, ενώ οι βράχοι του συμπλέγματος θα έχουν μόνο Αιγιαλίτιδα και Συνορεύουσα Ζώνη, δηλαδή ως 24 ν.μ.! (αν και επικαλύπτονται από τις ζώνες των μεγαλύτερων νησιών).

Εφόσον αναγνωριστεί ως κατοικήσιμο νησί η Στρογγύλη (το ανατολικότερο νησί), τότε η Ελλάδα και η Κύπρος θα έχουν κοινό θαλάσσιο σύνορο μήκος 26,85 ν.μ., με βάση την εφαρμογή της αρχής της μέσης γραμμής.

Το Καστελλόριζο είχε στο παρελθόν πληθυσμό 10.000 και πάντα ελληνικό! Γεωγραφικά και διοικητικά ανήκει στα Δωδεκάνησα και αποτελεί το ανατολικότερο νησιωτικό σύμπλεγμα, καθώς μετά από αυτό δεν υπάρχουν άλλα νησιά στις νότιες τουρκικές ακτές της Μικράς Ασίας.

Γι’ αυτούς τους λόγους, άλλωστε, είχε παραχωρηθεί στην Ιταλία, η οποία το συμπεριέλαβε, μαζί με τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα στις δύο Ιταλοτουρκικές Συμφωνίες Κυριαρχίας και Οριοθέτησης του Ιανουαρίου και Δεκεμβρίου 1932. Για παρόμοιους λόγους η Συνθήκη των Παρισίων του 1947 εκχώρησε το σύνολο των Δωδεκανήσων, από την Ιταλία στην Ελλάδα, μνημονεύοντας μεταξύ αυτών και το Καστελλόριζο!

Μολονότι είναι επιθυμητό, επιδιωκτέο και υποστηρίξιμο να δοθούν οι ανάλογες Θαλάσσιες Ζώνες στο Καστελλόριζο, ώστε να υπάρξει κοινό σύνορο Ελλάδας-Κύπρου, αλλά και μεγάλες θάλασσιες περιοχές να κατανεμηθούν στην Ελλάδα λόγω της ύπαρξης του εντός της ελληνικής επικράτειας, θα πρέπει να έχουμε υπ’ όψιν μας δύο στοιχεία:

α) Μολονότι το Συμβατικό Δίκαιο της Θάλασσας (1982) είναι σαφέστατο και υπέρ των ελληνικών θέσεων, οι απόψεις της Διεθνούς Νομολογίας (Αποφάσεις Δικαστικών Οργάνων) διχάζονται και είναι ενδεχόμενο να δοθεί μειωμένη «επήρεια» στο Καστελλόριζο ως προς τις Θαλάσσιες Ζώνες που δικαιούται. Παρά ταύτα, η Τουρκία δεν μπορεί να εμποδίσει την κατασκευή και τοποθέτηση στην Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου (δηλαδή στο βυθό) υποβρυχίων σωληναγωγών και καλωδίων, που θα διέρχονται από ενδεχόμενη δική της περιοχή του βυθού. Και αυτό γιατί τα «δικαιώματα διεθνούς επικοινωνίας», δηλαδή μεταφοράς πετρελαίου, φυσικού αερίου ή τηλεφωνικών γραμμών και οπτικών ινών διεθνούς επικοινωνίας, είναι διασφαλισμένα με βάση το άρθρο 79 της Σύμβασης του 1982, υπέρ όλων των Κρατών. Συνεπώς ένα διεθνή αγωγό ή καλώδιο, η Τουρκία δεν μπορεί να τον απαγορεύσει να διέλθει από δική της Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ!

Μόνο για τους αγωγούς (όχι για τα καλώδια), δικαιούται να έχει λόγο για την ακριβή πορεία τους στην Υφαλοκρηπίδα της, ζητώντας προφανώς μόνο μικρές μετατοπίσεις της πορείας τους ώστε να μην εμπλέκεται σε δικές της εγκαταστάσεις.

β) Απέναντι στην τουρκική ρητορική του Μ. Τσαβούσογλου, με στόχο την παραπληροφόρηση του τουρκικού λαού και την προπαγάνδιση των μαξιμαλιστικών επεκτατικών και παράνομων θέσεων της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, θα πρέπει να απαντήσουμε ως εξής:

 Το Καστελλόριζο απέχει 62 ν.μ. από τη Ρόδο, που είναι Ελλάδα (η προπαγάνδα του Τούρκου ΥΠΕΞ μιλάει για περισσότερα μίλια που απέχει η Αθήνα!).

 Η Ελλάδα επικαλείται μία σειρά από πλεονεκτικά διεθνή προηγούμενα θαλάσσιων οριοθετήσεων νησιών, όπως π.χ. τα δύο γαλλικά νησιά Σεν Πιέρ και Μικελόν, που βρίσκονται μέσα σε ένα Καναδικό Κόλπο στον Βόρειο Ατλαντικό, απέχουν 2.200 ν.μ.(!) από την μητροπολιτική Γαλλία και τους χορηγήθηκε μεγάλο μέρος ΑΟΖ, 200 ν.μ. μήκους και πλάτους 10.5 ν.μ., προς τα Διεθνή Ύδατα και επιπλέον προς την πλευρά του Καναδά από 12 έως 24 ν.μ. Αιγιαλίτιδας Ζώνης και ΑΟΖ! Με απόφαση Διαιτητικού Δικαστηρίου του 1992 (10.06.1992)*12 . Δεύτερο Νομολογιακό προηγούμενο υπέρ των ελληνικών συμφερόντων είναι η οριοθέτηση από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ανάμεσα στο νησί Jan Mayen (Νορβηγία) και Γροιλανδία (Δανία) του 1993 (14.06.1993)*13 .

Επίσης, τα Ινδικά νησιά Νικομπάρ, που απέχουν περίπου 700 χλμ από τις Ινδίες και μόνο 150 χλμ από την Ινδονησία, με διμερή συμφωνία, δεν εγκλωβίστηκαν σε Ινδονησιακή Θαλάσσια Ζώνη!

Τέλος, στη Μεσόγειο, τα 4 μικρά νησιά της Ιταλίας Λινόζα, Λαμπεντούσα, Παντελλερία και Λαμπιόνε, που βρίσκονται στα νοτιοδυτικά της Σικελίας και δυτικά της Μάλτας, και πλησιέστερα προς τις ακτές της Τυνησίας, δεν εγκλωβίστηκαν σε Τυνησιακή Θαλάσσια Ζώνη (Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ), αλλά πήραν 12 ν.μ. Αιγιαλίτιδα Ζώνη και βρίσκονται μέσα στο όριο της Ιταλικής Υφαλοκρηπίδας με την Τυνησία (Συμφωνία Ιταλίας – Τυνησίας του 1971).

Θέλω, τέλος, να επισημάνω ότι, σύμφωνα με πάγια Νομολογία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, η γενική αρχή της ευθυδικίας (ή επιείκειας) και το νεώτερο «δίκαιο αποτέλεσμα», δεν μπορούν να ανατρέψουν το Συμβατικό Διεθνές Δίκαιο (στην περίπτωσή μας το άρθρο 121 για τα δικαιώματα των νησιών σε θαλάσσιες ζώνες), λειτουργώντας αντίθετα με το Δίκαιο (contra legem), αλλά μόνον υπό το Δίκαιο (Infra legem), δηλαδή επικουρικά και διορθωτικά μόνον, για την αποφυγή ακροτήτων που μπορεί να επιφέρει η απόλυτη εφαρμογή του Δικαίου. Ένα Διεθνές Δικαστήριο, λοιπόν, αφού σεβασθεί την Αιγιαλίτιδα Ζώνη των 12 ν.μ. του Καστελλόριζου (που πρέπει βέβαια άμεσα να επεκταθεί και εκεί, όπως παντού στις ακτές μας) θα μπορούσε να αποδώσει πλήρη ή μειωμένη επήρεια του συμπλέγματος ως προς Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ, λαμβάνοντας υπόψιν τα διεθνή προηγούμενα. Είτε από την πρακτική των Κρατών (δηλαδή Εθιμικό Δίκαιο) με τις συμφωνίες οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών που συνάπτουν τα κράτη μεταξύ τους, είτε από τα πορίσματα της Διεθνούς Νομολογίας (των Δικαστηρίων), αφού τα προσαρμόσει στις ειδικότερες περιστάσεις της περιοχής.

Γι’ αυτό θα είναι απαραίτητο η Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ του Καστελλόριζου να συσχετισθεί στενά με την οριοθέτηση του Νοτίου Αιγαίου και ειδικότερα των Δωδεκανήσων, στα οποία ανήκει! Αλλά και ευρύτερα με το Αρχιπέλαγος του Αιγαίου. Με βάση το κριτήριο της «αναλογικότητας» του μήκους των ακτών (αλλά όχι μόνον) το μήκος των ακτών της Ανατολικής Κρήτης, της Κάσου, της Καρπάθου και της Ρόδου, μαζί με το μήκος της ακτογραμμής του συμπλέγματος του Καστελλόριζου, θα αποτελέσουν την Ελληνική αφετηρία για την εξεύρεση της «μέσης γραμμής/ίσης απόστασης», με τις απέναντι ακτές της νότιας Τουρκίας, απέναντι από την Ρόδο και μέχρι το Κας (απέναντι από την Μεγίστη) και την τουρκική ακτή απέναντι από την Στρογγύλη, που θα αποτελέσει την τουρκική γραμμή αφετηρίας. Το αποτέλεσμα της κατανομής των θαλάσσιων περιοχών, θα καθορισθεί προς τα ανατολικά από την μέση γραμμή μεταξύ Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ Κύπρου-Ελλάδας και Τουρκίας, και προς Νότον με την Υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ της Αιγύπτου. Το αποτέλεσμα βγαίνει με βάση την γεωμετρία και καθορίζεται από το «κριτήριο της απόστασης» από τις ακτές και όχι «την μάζα του εδάφους», δηλαδή το μέγεθος της επικράτειας του κάθε κράτους, όπως προπαγανδιστικά διαδίδει η Τουρκία! Ούτε επίσης με βάση την γεωμορφολογία, όπως συνέβαινε αρκετά παλιότερα.

Η θαλάσσια πρόσοψη των κρατών (αρχή αναλογικότητας) στην προς οριοθέτηση περιοχή (δηλαδή το μήκος των ακτών), είναι συνήθως το βασικότερο κριτήριο για το τελικό αποτέλεσμα.

Στο τέλος της διαδικασίας, το εμβαδόν, δηλαδή η έκταση της θάλασσας/βυθού/υπεδάφους που αποδίδεται σε κάθε κράτος, ελέγχεται (συγκρίνεται) με το μήκος των ακτών του στη συγκεκριμένη περιοχή, ώστε να μην υπάρχει μεγάλη δυσαναλογία. Αυτό συμβαίνει για να ελεγχθεί το αποτέλεσμα με βάση την αρχή της ευθυδικίας, δηλαδή να επιτυγχάνεται, κατά το δυνατόν, «δίκαιο αποτέλεσμα». Αν δηλαδή το μήκος των ακτών είναι περίπου ίδιο, και στα δύο, τότε και οι θαλάσσιες εκτάσεις που κατανέμονται με την οριοθέτηση θα πρέπει, περίπου βέβαια, να είναι 1 προς 1. Στην δικαστική Απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για την Μαύρη Θάλασσα (2009) μεταξύ Ουκρανίας και Ρουμανίας, ο λόγος του μήκους των ακτών ήταν 1:2.8, ενώ ο λόγος της θαλάσσιας περιοχής που τους αντιστοιχεί είναι 1:2.1, και αυτό εκρίθη «δίκαιο» με βάση την ευθυδικία.

Πάντως η περίπτωση του Καστελλόριζου προσομοιάζει μάλλον με την περίπτωση των γαλλικών νησιών Σεν Πιέρ και Μικελόν με τον Καναδά, και άρα θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μία προσαρμοσμένη εκδοχή εκείνης της λύσης. Θα πρέπει οπωσδήποτε όμως να ληφθεί υπόψιν η τεράστια διαφορά της απόστασης των δύο απομονωμένων γαλλικών νησιών, 2.200 ν.μ. από τις ακτές της Γαλλίας, σε αντίθεση με την απόσταση των 62 ν.μ. μόνο που απέχει το Καστελλόριζο από τα Δωδεκάνησα (Ρόδο), στα οποία και ανήκουν πολύπλευρα, ως νησιωτικό σύμπλεγμα τμήμα του Αιγαιακού Αρχιπελάγους, του πρώτου Ιστορικού Αρχιπελάγους, απ’ όπου έλκει και ο ίδιος ο όρος την καταγωγή!

Επίλογος

Το πρόβλημα δυστυχώς είναι ότι η Τουρκία αρνείται να εφαρμόσει το Διεθνές Δίκαιο, το διαστρεβλώνει για να το προσαρμόσει στα συμφέροντά της «α λα καρτ», και θα αρνηθεί μία δικαστική επίλυση της οριοθέτησης Υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ με την Ελλάδα, επιμένοντας σε διάλογο για όλα τα άλλα τα ζητήματα που μονομερώς θέτει και τα οποία είναι ανεπίδεκτα δικαστικής κρίσεως. Το μόνο που της μένει είναι η εκβιαστική τακτική των «κανονιοφόρων» και του στρατιωτικού καταναγκασμού! Απέναντι σ’ αυτή την τακτική που χαρακτηρίζει στον ένα ή άλλο βαθμό την τουρκική πολιτική μετά το 1923, που σήμερα λαμβάνει χαρακτήρα νεο-Οθωμανισμού, η Ελλάδα οφείλει να αντιτάξει αυτοδύναμη ισχυρή άμυνα, πειστική αποτροπή και το Διεθνές Δίκαιο, αιτούμενη την αλληλεγγύη της Ευρώπης και άλλων συμμάχων της (ΗΠΑ και χώρες της Ανατολικής Μεσογείου).

*1 Βλ. Άγγελος Συρίγος, «Ελληνοτουρκικές Σχέσεις», εκδ. Πατάκη, Αθήνα, 2015, σελ. 257

*2 Βλ. άρθρα 17-32 της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (ΔτΘ), 1982, Νόμος 2321/1995, ΦΕΚ Α’/136/1995

*3 Βλ. ο.π. Συρίγος, σελ. 257

*4 Βλ. άρθρα 37-44, ο.π. Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας (ΔτΘ), 1982

*5 Βλ. Ελληνική Ερμηνευτική δήλωση κατά την υπογραφή και την επικύρωση της Σύμβασης ΔτΘ, Κ. Ιωάννου-Α. Στρατή, «Δίκαιο της Θάλασσας», Εκδ. Αντ. Σάκκουλα, Β’ Έκδοση, Αθήνα-Κομοτηνή, 2000, σελ. 27-28, 133-134, 139-140

*6 Βλ. Αναστασία Στρατή, «Ελληνικές θαλάσσιες ζώνες και οριοθέτηση με γειτονικά κράτη», εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα, 2012, σελ. 169-171

*7 Όπως ήδη έγινε πρόσφατα με Νόμο του Ελληνικού Κοινοβουλίου στις 19.01.2021 

*8 Βλ. ο.π. Στρατή, σελ. 169-170 και Ευάγγελος Βενιζέλος, «Οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών και ελληνοτουρκικές σχέσεις», εκδ. Κ. Παπαδόπουλος, Μεταμόρφωση Αττικής, 2020, σελ. 257-258

*9 Βλ. Νόμος 4001/2011, άρθρο 156

*10 Βλ. ο.π., Υποσημείωση 2

*11 Βλ. Στρατή, ο.π. σελ 38, Συρίγος, ο.π. σελ. 726

*12 Βλ. Στρατή, ο.π. σελ. 37-38 και Ψάρη Τζήμητρα, «Η Υφαλοκρηπίδα των νησιών στη διεθνή Νομολογία», εκδ. Αντ. Σάκκουλα, Αθήνα-Κομοτηνή, 1997, σελ. 177-196 (ιδίως σελ. 191, 195)

*13 Βλ. Τζήμητρα, ο.π., σελ. 197-211


Τα άρθρα που δημοσιεύονται στην ιστοσελίδα του ΙΗΑ εκφράζουν αποκλειστικά τους συγγραφείς – μέλη του ΙΗΑ. Η ιστοσελίδα του ΙΗΑ δεν λογοκρίνει, ούτε επεμβαίνει σε άρθρα – κείμενα των μελών του ΙΗΑ


International Hellenic Association

Δ. Κόντης: ΝΑΤΟ, ο επιτήδειος ουδέτερος στο Αιγαίο

3

του Δημητρίου Μερκούριου Κόντη*

Ένα ζήτημα που αναμένεται να βρεθεί ξανά στο επίκεντρο των συζητήσεων μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι το αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς των νησιών του Αιγαίου, που η Τουρκία κατηγορεί την Ελλάδα ότι δεν εφαρμόζει σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από τις διεθνείς συνθήκες.

Η διαφορετική ερμηνεία που δίνουν οι δύο χώρες στην Συνθήκη της Λωζάννης του 1923, στην Σύμβαση του Μοντρέ του 1936 και στη Συνθήκη των Παρισίων του 1947, οδηγεί σε εκ διαμέτρου διαφορετικά συμπεράσματα για τις συμβατικές υποχρεώσεις της Ελλάδας έναντι της Τουρκίας αναφορικά με την αποστρατιωτικοποίηση στο Αιγαίο. Η επίσημη πολιτική του ΝΑΤΟ και κατ’επέκταση των ΗΠΑ είναι γνωστή και βασίζεται στο «Δόγμα Λούνς», γραμματέα του ΝΑΤΟ από το 1971 έως το 1984. Όπως το καθορίζει συνοπτικά ο καθηγητής Α. Συρίγος

«ο Λουνς διατύπωνε τη θέση ότι δεν είναι προς το συμφέρον του ΝΑΤΟ να εμπλακεί στις διμερείς διαφορές μεταξύ των Συμμάχων. Κατ’ επέκτασιν, το ΝΑΤΟ δεν θα πρέπει να μετατραπεί σε χώρο συζητήσεων για αυτές τις διαφορές και, πολύ περισσότερο, να εκφράζει άποψη ή να τις κρίνει.»

Σήμερα πάγια θέση των ΗΠΑ είναι πως Ελλάδα και Τουρκία είναι πολύτιμοι σύμμαχοι και οποιαδήποτε διαφορά μεταξύ τους θα πρέπει να επιλυθεί δια της διπλωματικής οδού.

Σε προηγούμενό μας άρθρο αναφερθήκαμε στην περίοδο της μεταπολίτευσης και διακυβέρνησης του Κωσταντίνου Καραμανλή, όπου ο Λευκός Οίκος δεν έδωσε τις επιθυμητές εγγυήσεις για την ασφάλεια των νησιών του Αιγαίου, ούτε επέτρεψε στην Ελλάδα να προβεί στην επέκταση των χωρικών της υδάτων στα 12 ν.μ., εξαναγκάζοντας έκτοτε τις ελληνικές κυβερνήσεις να κάθονται «γύρω από ένα τραπέζι για πολιτικές διαπραγματεύσεις» με τους Τούρκους.

Μια επιπλέον διάσταση στο ζήτημα προσφέρουν οι προτάσεις και σκέψεις του Τζέιμς Τζέφρι, υψηλόβαθμου Αμερικανού διπλωμάτη και σήμερα επικεφαλής του προγράμματος για την Μέση Ανατολή του Wilson Center. Ο Τζέφρι είναι γνωστός για τις φιλοτουρκικές του θέσεις, τις οποίες και συνοψίζει σε πρόσφατό του άρθρο:

 «Οι ελληνοτουρκικές εντάσεις έχουν ιστορικές ρίζες, αλλά επί του παρόντος προκαλούνται από την κυριαρχία, η οποία παραχωρήθηκε στα ελληνικά νησιά του Αιγαίου από τις διεθνείς συμφωνίες μεταξύ 1914 και 1948 και τις συμφωνίες Λονδίνου-Ζυρίχης του 1960, που καθιέρωσαν την ανεξαρτησία της Κύπρου. Ωστόσο, αυτές οι συμφωνίες προστάτευαν τα τουρκικά συμφέροντα, όπως η αποστρατιωτικοποίηση των νησιών του Αιγαίου και τα δικαιώματα της κυπριακής τουρκικής μειονότητας. Αλλά από τη δεκαετία του 1970, Έλληνες και Κύπριοι αμφισβήτησαν στοιχεία αυτών των διεθνών διευθετήσεων, προκαλώντας την τουρκικη αντίδραση, συμπεριλαμβανομένης της εισβολής του 1974 στην Κύπρο, για να αποτραπεί η ένωση με την Ελλάδα, και [για να εξασφαλιστεί] η αεροπορική και θαλάσσια ελεύθερη ναυσιπλοΐα στο Αιγαίο.» (Ιούνιος 2023, www.wilsoncenter.org)

Τζέϊμς Τζέφρυ

Όπως προκύπτει από το απόρρητο τηλεγράφημα της 15ης Ιανουαρίου του 2009, που μετέπειτα διέρρευσε στα WikiLeaks , ο τότε πρεσβευτής των Η.Π.Α. στην Τουρκία Τζέιμς Τζέφρι, ενημερώνοντας μεταξύ άλλων τους υπουργούς Εξωτερικών και Άμυνας των Η.Π.Α., ισχυρίστηκε πως η Τουρκία με βάση την απόφαση των Έξι Δυνάμεων του 1914[1] έχει το δικαίωμα να επιβάλει «αποστρατιωτικοποίηση» σε «μια ατελείωτη λίστα νησιών του Αιγαίου». Στο παραπάνω απόρρητο τηλεγράφημα, ο Τζέφρι κάνει μια εκτενή ανάλυση των συμβάσεων και συνθηκών που ορίζουν σήμερα το καθεστώς της αποστρατιωτικοποίησης στο Αιγαίο και στα περισσότερα ζητήματα τείνει να αποδέχεται τις τουρκικές θέσεις.

O Τζέφρι διέγνωσε πως θα ήταν επιζήμιο για τα αμερικανικά συμφέροντα η Διεθνής Κοινότητα να ταχθεί υπέρ της Ελλάδας στο ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Αιγαίου. Γνώριζε πως, ενώ το ζήτημα είναι εξαιρετικά ευαίσθητο για την Αθήνα, είναι ένα θέμα που στη πραγματικότητα δεν προβληματίζει την Άγκυρα, καθώς δεν υπάρχει καμία περίπτωση η Ελλάδα να εισβάλει στην Τουρκία ούτε να χρησιμοποιήσει τα νησιά ως βάσεις για ναυτικό αποκλεισμό τουρκικών πόλεων στα παράλια της Μικράς Ασίας. O Τζέφρι γνώριζε πως οι Τούρκοι θέτουν το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης καθαρά και μόνο για να έχουν ένα επιπλέον διαπραγματευτικό χαρτί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Στο ίδιο τηλεγράφημα, ο Τζέφρι αναφέρει πως στις διμερείς συζητήσεις για το Αιγαίο στα τέλη της δεκαετίας του 90 που, όπως τονίζει, διενεργήθηκαν κατόπιν αμερικανικής διαμεσολάβησης, η Τουρκία είχε συναινέσει στο να επιτρέψει στην Ελλάδα να συνεχίζει να στρατικοποιεί τα νησιά, αρκεί να λάμβανε επαρκή ανταλλάγματα.

Έτσι ο Τζέφρι συμβούλευε έμμεσα το State Department να μην κάψει αυτό το διαπραγματευτικό ατού των Τούρκων και το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ να συνεχίζουν να εφαρμόζουν σθεναρά το «Δόγμα Λούνς». Προσωπικά ο ίδιος ακόμα και σήμερα προσπαθεί να πείσει την Διεθνή Κοινότητα για την ορθότητα των τουρκικών θέσεων.

Στα τέλη της δεκαετίας του 70, οι παράλογες τουρκικές και αμερικανικές απαιτήσεις στο θέμα της επανένταξης της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ, θα οδηγούσαν τον Καραμανλή να σκληρύνει την στάση του απέναντι στις ΗΠΑ.

Η αμερικανοτουρκική πρόταση ήταν να περάσει ο έλεγχος και η άμυνα του ελληνικού εναέριου χώρου του Αιγαίου στο SACEUR του ΝΑΤΟ. Μετέπειτα το SACEUR θα μπορούσε να εκχωρήσει αρμοδιότητες για την άμυνα και την ασφάλεια του Αιγαίου στην τουρκική αεροπορία.

Τον Ιούνιο του 1979, ο τότε υπουργός των Εξωτερικών Γεώργιος Ράλλης θα δήλωνε ότι η προτεινόμενη λύση είναι απαράδεκτη για κάθε Έλληνα για εθνικούς λόγους και πως η Ελλάδα δεν μπορεί να εμπιστευτεί την υπεράσπιση του ελληνικού εδάφους σε κανέναν ξένο.

Νεώριο Σύρυ

Στις 6 Σεπτεμβρίου του 1979, υπογράφηκε πρωτόκολλο συνεργασίας μεταξύ μιας σοβιετικής εταιρείας και των Ναυπηγείων Νεωρίου στη Σύρο που προέβλεπε την επισκευή και τον ανεφοδιασμό σοβιετικών εμπορικών αλλά και βοηθητικών πολεμικών πλοίων στο νησί. Η συμφωνία αυτή προκάλεσε δυσφορία στο State Department. Μάλιστα ο εμπνευστής της συμφωνίας αυτής κατά τους Αμερικανούς ήταν ο τότε υπουργός Συντονισμού της κυβέρνησης Καραμανλή, Κωσταντίνος Μητσοτάκης.

Η συμφωνία με την ΕΣΣΔ και ο κίνδυνος της ανόδου στην εξουσία του «ακροαριστερού» και «ΝΑΤΟφοβικού» Ανδρέα Παπανδρέου θα οδηγούσαν τους Αμερικανούς στο να αναθεωρήσουν την στάση τους και να εγκαταλείψουν εν μέρη την φιλοτουρκική πολιτική που ακολουθούσαν από το 1974.

Οι Αμερικανοί επιδίωκαν πάση θυσία να κλείσουν το θέμα της επανένταξης της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ πριν από τις εκλογές του 1981, ώστε να εξασφαλίσουν την εύρυθμη λειτουργία των αμερικανικών βάσεων στην ελληνική επικράτεια. Επίσης δεν επιθυμούσαν να βάλουν δύσκολα στον Ράλλη, πιέζοντάς τον να ξεκινήσουν εκ νέου συζητήσεις με την Τουρκία για τα θέματα της Κύπρου και του Αιγαίου.

Στις 20 Οκτώβρη του 1980, το Υπουργικό Συμβούλιο, υπό την προεδρία του πρωθυπουργού πλέον Γεώργιου Ράλλη, εγκρίνει ομόφωνα τη συμφωνία επανένταξης στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ. Η Ελλάς θα συνέχιζε να «ανήκει εις την Δύση», παρόλη την συντριπτική επικράτηση του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του 1981.

Είναι αδιαμφισβήτητο ότι η Ελλάδα βοηθήθηκε από τις ΗΠΑ στα δύσκολα χρόνια του εμφυλίου, αποτρέποντας την επικράτηση του ΔΣΕ και την μετατροπή της σε μια Λαϊκή Δημοκρατία. Αξιοσημείωτο για την αμερικανική πολιτική είναι το μνημόνιο του Loy Henderson της 25ης Σεπτεμβρίου του 1946, το οποίο αφορούσε την Ελλάδα. Ο Henderson, διευθυντής του Γραφείου Υποθέσεων της Εγγύς Ανατολής και της Αφρικής του State Department, προέτρεπε την κυβέρνησή των Η.Π.Α. να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την εξασφάλιση της εδαφικής και πολιτικής ακεραιότητας της Ελλάδας. Οι Αμερικανοί δεν έμειναν παθητικοί και ουδέτεροι όταν με τις ευλογίες του Στάλιν, τεράστιες ποσότητες πολεμικού υλικού έφταναν από τις κομμουνιστικές χώρες στις μονάδες του ΔΣΕ.

Η απόλυτη κυριαρχία Μητσοτάκη στην πολιτική ζωή μπορεί να αποβεί προβληματική για τα εθνικά θέματα

Στις αρχές της δεκαετίας του 80, οι Αμερικανοί δεν αποτίμησαν σωστά την αγανάκτηση του ελληνικού λαού για την άδικη στάση που κράτησε ο Λευκός Οίκος την δεκαετία του 70 στα ελληνοτουρκικά.

Σήμερα οι Αμερικανοί μπορεί να είναι σίγουροι πως δεν υπάρχει στην Ελλάδα πολιτικός αντίπαλος του Μητσοτάκη με το εκτόπισμα του Ανδρέα Παπανδρέου, ικανού να θέσει σε αμφισβήτηση τα κεκτημένα των ΗΠΑ στην περιοχή μας. Αυτό καθιστά την Ελλάδα περισσότερο ευάλωτη σε πιέσεις και υποδείξεις σε σχέση με την Τουρκία του Ερντογάν, που συνεχίζει να ακολουθεί την προσφιλή διπλωματική τακτική της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας του 19ου αιώνα, ακροβατώντας μεταξύ Δύσης και Ανατολής.

[1]Τα τελευταία περίπου 15 χρόνια οι Τούρκοι επιστήμονες έχουν στρέψει την προσοχή τους στην απόφαση των Μεγάλων Δυνάμεων της 13ης Φεβρουαρίου 1914 σχετικά με τα νησιά του Αιγαίου. Με αυτή την απόφαση η Ελλάδα θα αποκτούσε τη νόμιμη αναγνώριση όλων των νησιών του Αιγαίου που είχε εκείνη τη στιγμή στην κατοχή της, εκτός από την Ιμβρο, την Τένεδο και το Καστελλόριζο, όταν θα εκπλήρωνε κάποιες συγκεκριμένες προϋποθέσεις, με κύρια προϋπόθεση την αποχώρηση του Ελληνικού Στρατού από τη Βόρειο Ηπειρο.

Επίσης η Ελλάδα ήταν υποχρεωμένη να παράσχει ικανοποιητικές εγγυήσεις στις Μεγάλες Δυνάμεις και στην Τουρκία πως δεν θα οχυρώσει τα νησιά αυτά και δεν θα χρησιμοποιηθούν για κανένα ναυτικό ή στρατιωτικό σκοπό. Επειδή η απόφαση αυτή αναφέρεται/επικυρώνεται και στο άρθρο 12 της Συνθήκης της Λωζάννης του 1923, η τουρκική πλευρά επικαλείται πως ποτέ δεν έχει ακυρωθεί ή τροποποιηθεί και έτσι η ολική αποστρατιωτικοποίηση σε όλα τα νησιά του Αιγαίου που η Ελλάδα είχε στην κατοχή της τον Φεβρουάριο του 1914 ισχύει μέχρι και σήμερα! Αυτή τη θέση παρουσίασαν οι Τούρκοι στο ΝΑΤΟ το 2007 για να ζητήσουν την ακύρωση της στρατιωτικής άσκησης «Noble Archer» στον Αγιο Ευστράτιο. Από τις μετέπειτα διαρροές στο WikiLeaks είναι φανερό πως οι ΗΠΑ δεν αποδέχθηκαν την ελληνική άποψη ότι η συμφωνία του 1914 αφορούσε μόνο την κυριαρχία και όχι την αποστρατιωτικοποίηση, αλλά εντέλει προτίμησαν να κρατήσουν μια ουδέτερη στάση. (Απο παλαιότερο άρθρο του συγγραφέα)

*Ο Δημήτριος-Μερκούριος Κόντης είναι συγγραφέας και ιστορικός ερευνητής.

 

 

 

Η Μολδαβία απαγορεύει την είσοδο στον Γκόραν Μπρέγκοβιτς -Δεν θα κάνει συναυλία, τι συνέβη

0

Ο σερβοκροάτης συνθέτης Γκόραν Μπρέγκοβιτς έμαθε χθες Κυριακή πως για λόγους «ασφαλείας» του απαγορεύεται η είσοδος στη Μολδαβία, χώρα που γειτονεύει με την Ουκρανία και έχει κάνει πολύ πιο αυστηρούς τους ελέγχους στα σύνορα μετά το ξέσπασμα της ένοπλης σύρραξης τον Φεβρουάριο του 2022.

Σύμφωνα με τον Τύπο, οι φιλορωσικές θέσεις του Μπρέγκοβιτς κατά τα φαινόμενα έπαιξαν ρόλο σε αυτή την απόφαση, καθώς ο διάσημος καλλιτέχνης, 73 ετών, «υποστήριξε ανοικτά την προσάρτηση της Κριμαίας», όπου έδωσε συναυλία τον Μάρτιο του 2015, «και την εισβολή στην Ουκρανία».

Δεν έδωσαν άδεια στον Μπρέγκοβιτς για συναυλία
«Μας λυπεί που πληροφορούμαστε ότι ο Γκόραν Μπρέγκοβιτς και το συγκρότημά του δεν θα μπορέσουν να εμφανιστούν απόψε, για λόγους που δεν έχουν καμία σχέση ούτε με τους οργανωτές, ούτε με τους καλλιτέχνες», ανέφερε το Gustar Music Festival, μια ώρα από την πρωτεύουσα Κισινάου.

«Δυστυχώς, δεν έλαβαν άδεια να εισέλθουν στη Δημοκρατία της Μολδαβίας, ενώ είχαν ήδη προσγειωθεί στο αεροδρόμιο», σύμφωνα με μήνυμα που αναρτήθηκε από τους οργανωτές του φεστιβάλ στην πλατφόρμα Facebook.

Ο κ. Μπρέγκοβιτς, σύμφωνα με δήλωσή του που δημοσιοποίησαν οι οργανωτές, είναι «πολύ απογοητευμένος» που τον απέλασαν «χωρίς καμιά επίσημη εξήγηση».

«Δίνω συναυλίες τη μια πίσω από την άλλη μαζί με τους μουσικούς μου σε όλη την Ευρώπη και ουδέποτε είχα συναντήσει προβλήματα», συμπλήρωσε. Το ουκρανικό συγκρότημα Kalush Orchestra, που κέρδισε τη Eurovision του 2022, ήταν επίσης προγραμματισμένο να εμφανιστεί χθες.

Σε ανακοίνωση Τύπου που δημοσιοποίησε, η μολδαβική συνοριοφυλακή διευκρίνισε πως «απαγόρευσε την είσοδο σε 29 αλλοδαπούς», συμπεριλαμβανομένου του Γκόραν Μπρέγκοβιτς, «κατά τη διάρκεια των τελευταίων 24 ωρών».

«Οι οργανωτές είχαν ενημερωθεί εκ των προτέρων για αυτή την απαγόρευση, η οποία επιβλήθηκε από το 2022» στο πλαίσιο των «μέτρων ασφαλείας» που αποφασίστηκαν σε συντονισμό με τις υπηρεσίες πληροφοριών και διεθνείς εταίρους, πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Οι αρχές στην πρώην σοβιετική δημοκρατία βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού, με φόντο την κλιμάκωση των εντάσεων με τη Μόσχα. Η Κισινάου καταγγέλλει πως γίνονται προσπάθειες αποσταθεροποίησης της φιλοδυτικής κυβέρνησης προκειμένου να αναλάβει την εξουσία φιλορωσική.

Γεννημένος στο Σεράγεβο το 1950, γιος μητέρας από τη Σερβία και πατέρα από την Κροατία, ο Γκόραν Μπρέγκοβιτς, αστέρι της ροκ της πάλαι ποτέ Γιουγκοσλαβίας, μεσουράνησε τα χρόνια του 1970 και του 1980, όταν ήταν επικεφαλής του συγκροτήματος Bijelo Dugme («Λευκό Κουμπί»).

Ο ροκ κιθαρίστας μεταμορφώθηκε κατόπιν σε συνθέτη, υπογράφοντας τη μουσική ταινιών του Εμίρ Κουστουρίτσα (Ο καιρός των τσιγγάνων, Underground), όπως και του γάλλου Πατρίς Σερό (La Reine Margot, 1994).

iefimerida.gr

The Palestinian Summit in el-Alamein: An Attempt to Arrest the Undermining of the Palestinian Authority

0

The summit of the Palestinian factions in el-Alamein, Egypt, convened by Abu Mazen, was attended by the head of the Hamas Political Bureau and the leaders of most other factions. It was coordinated in advance with Hamas, which upon its conclusion, praised the amicable spirit and inclination toward agreement that prevailed throughout the event. In his concluding remarks, Abu Mazen announced the establishment of a follow-up committee in order to reach agreements for a reconciliation formula that would be acceptable to all, although no such formula has been reached within the individual organizations, and it is unclear whether any such intention toward a consensus exists. The summit was essentially an attempt to stop the erosion of the relevance of the Palestinian issue, especially in light of the policy of the current Israeli government in the West Bank and the regional moves promoted by the United States with Israel and Saudi Arabia. The Israeli government’s disregard for the renewed relations between the organizations in response to the regional moves might exact a heavy toll.

On July 30, 2023, representatives of Fatah, Hamas, and other Palestinian factions convened in the town of el-Alamein, Egypt, west of Alexandria, to discuss the current weakness of the Palestinians, to the point that the Palestinian issue is in danger of even further marginalization  on the regional and international agendas. The singularity of the summit was that it was led, chaired, and concluded by Abu Mazen, and unlike other gatherings of the same forum, lasted only one day. In his concluding remarks, Abu Mazen announced, as had probably been agreed with Hamas beforehand, the establishment of a joint committee of all Palestinian factions, whose task would be to formulate agreements as a basis for reconciliation and pan-Palestinian unity. Ismail Haniyeh, head of the Hamas Political Bureau, noted that the atmosphere at the conference was agreeable and amicable. Other senior Hamas leaders, as well as those of other factions, expressed the same feeling. The fact that three organizations did not attend the conference – namely,  the Popular Front – General Command, as-Sa’iqa, and Islamic Jihad, which boycotted it in response to the arrest of its operatives by the Palestinian Authority – did not prevent Hamas from participating. Rather, its participation was, inter alia, due to its commitment to Egypt, and its leaders merely called for the release of prisoners. The gathering was preceded by widescale diplomatic preparations on the part of Egypt and senior Fatah leaders, which included mustering the support of Arab states such as Qatar, Jordan, Saudi Arabia, and Algeria, Asian countries, including China, and Turkey and Russia. The endorsement of the summit by these countries persuaded the factions to participate and provided a certain degree of alternative legitimacy to the disappointing American legitimacy.

Through the conference, Abu Mazen sought to reach  a shared intra-Palestinian understanding that would help arrest the evident erosion of the legitimacy of the Palestinian Authority, making it easier for the PA to cope with the unprecedented challenges it currently faces. From the economic perspective, the PA is approaching insolvency and bankruptcy. It has received much criticism in this regard, even from within its own ranks. Most of the criticism charges that the PA no longer represents the entire Palestinian people, and actually collaborates with Israel. Nonetheless, during and following the summit, Abu Mazen reiterated the requirements that other Palestinian organizations must meet in order to join the PLO: recognition of all the previous commitments and international resolutions it has accepted, as well as approval of the principles of common cause, government, law, and weapons. In other words, Abu Mazen has not waived his conditions for reconciliation. Ismail Haniyeh, on the other hand, showed no signs of willingness by Hamas to accept such demands.

The events in July – Abu Mazen’s visit to the Jenin refugee camp following the Israeli incursion (Operation Home and Garden), the renewal of Palestinian efforts to impose order in the Jenin region, Abu Mazen’s visit to Turkey, the meeting between Jibril Rajoub and Hamas leader Saleh al-Arouri in Istanbul on the eve of the visit – seem to be closely connected to Abu Mazen’s call to the factions to convene in Egypt. Contrary to the past, the summit was not attended by the heads of Egyptian military intelligence and lacked overarching Egyptian sponsorship. The link between all these events is the need for creating intra-Palestinian common ground that strengthens the Palestinian Authority’s legitimacy as the leadership empowered to cope with the unprecedented challenges it faces. These challenges include actions by the Israeli government, which have become a gamechanger in Israeli-Palestinian relations, on the one hand, and the formulation of a widescale United States-led move in the region, which includes possible normalization between Israel and Saudi Arabia, on the other hand.

Recent months have seen rising concern in the Palestinian Authority about the pressure exerted by the Israeli government, which has caused almost irreparable damage to its standing, due to the accelerated annexation policy in the West Bank – including the amendment of the Disengagement Law in the northern West Bank and the establishment of illegal settlements without any countermeasures by the IDF, construed as being consistent with the “Decision Plan” of the Minister in the Ministry of Defense, Bezalel Smotrich; the policy of National Security Minister Itamar Ben-Gvir, which is perceived as aggressive and hostile; rhetoric such as the “eradication of Huwara”; and questions raised by senior government ministers as to the justification for the very existence of the Palestinian Authority, or any Palestinian representation, for that matter. All the above reinforce the need for strengthening the public legitimacy of the PA. Emphasis on inter-organizational unity at a summit attended by the leaders of the main organizations was intended to address the expectations of the Palestinian public, and at the same time restore the desperately needed legitimacy of the PA.

As for Hamas, its involvement and the attendance of its most senior leadership at the conference alongside Abu Mazen were an indication of the common interests it shares with Fatah as well as Abu Mazen himself, in face of the emergent reality. Hamas, which strives to become an alternative to Fatah’s leadership within the Palestinian Authority, currently regards the PA as a body that must be preserved, since it ingrains an official and legitimate Palestinian presence on Palestinian territory. Hamas does not have an interest in bringing down the PA and returning to a direct confrontation with Israel without representation, as in the days preceding the Oslo Accords. Strengthening Hamas’s position by making clear, inter alia, that it enjoys an equal standing to that of Fatah, would help it maneuver between the various resistance organizations under its influence, in order to control the intensity of violent resistance, or even restrain it completely, according to the circumstances.

In parallel, the US administration has been conducting intensive negotiations with Saudi Arabia with the aim of strengthening the regional coalition against Iran and stabilizing anew American influence in the Middle East, and in this framework achieving Israeli-Saudi normalization. In a normalization agreement with Saudi Arabia, Israel would likely be required by the US administration to refrain from any further unilateral steps in the West Bank that might jeopardize the prospects for a future settlement with Palestinians based on the two-state solution; refrain from any moves toward annexation and the establishment of settlements and illegal outposts; and even gradually hand over Area C territories to the Palestinian Authority (as stipulated in the Oslo Accords). A positive Israeli response to the US pressure in this respect would return the Israeli-Palestinian arena to its context prior to the presentation of the Trump plan and even strengthen the PA’s standing. The Palestinians are not part of the move led by the administration, in part due to the PA’s weakened domestic and international legitimacy. However, it seems that the attempt to display inter-organizational unity was meant to convey a message of national representation to the parties in the region and beyond that cannot be overlooked.

Did this conference have any significance different from that of other inter-organizational gatherings, which did not yield any progress toward unity? In fact, the summit should not be regarded as a move toward reconciliation, but rather as a display of rapprochement and coordination between Fatah and Hamas. The organizations are aware that while the ideological gaps preventing reconciliation cannot be bridged, they must find a way to deal with the pressing issues of the moment, which might nullify the Palestinian issue in the regional and international arena. Therefore, they reached a joint decision, apparently under Egyptian pressure, to convey a positive message to the public. The understandings reached concern management of the schism within the Palestinian arena, rather than a mechanism to resolve it.

In any case, and particularly in light of the continuing deterioration of his status, Abu Mazen can still claim an achievement. He led, chaired, and concluded the conference, called upon the other organizations to participate, and refused to release prisoners, while all the organizations, including Hamas, accepted his leadership. Presumably the summit would not have earned the support of states had not it not been for the apparent cooperation with Hamas. The impression created is that agreements and understandings between Fatah and Hamas are sufficient to bind all Palestinian factions.

A display of unity and the adoption of non-violent resistance that, as reported by the Palestinian media, was demanded by Abu Mazen from Haniyeh at their meeting in Istanbul would make it easier for the PA President to persuade the US administration to increase its pressure on Israel, which has no interest in reaching any understandings with the Palestinians. As for Israel, the lesson is that much like during the Trump era, threats that are perceived as highly serious to the Palestinian cause bring about rapprochement rather than alienation between the various rival factions. Possible linkage between moves in the Israeli-Palestinian arena and the initiative for normalization between Israel and Saudi Arabia, and particularly moves taken by Israel in response to a US demand to prevent the end to any possible future progress toward the two-state solution, might indeed threaten the integrity of the government of Israel. However, disregarding the developments within the Palestinian arena, and particularly the renewed relations among its leading organizations in response to the regional moves, may exact a much heavier toll.

The opinions expressed in INSS publications are the authors’ alone.
Yohanan Tzoreff
Yohanan Tzoreff is a Senior Researcher at the Institute for National Security Studies. His areas of research are Israeli-Palestinian relations, Palestinian society, its connection to Israel and the settlements, as well as the Palestinian inter-organizational system. Tzoreff joined the Institute at the end of 2019 following distinguished careers in the military and civilian fields. His most recent military role was Arab Adviser to the Civil Administration in the Gaza Strip (Lt. Col. Res.) during the First Intifada, until the completion of the implementation of the Oslo Accords. Among other things, he served as Prime Minister Yitzhak Rabin’s personal translator in many of the public meetings he held with Yasser Arafat in the first year after the implementation of the Accords on the Gaza border.
https://www.inss.org.il/publication/palestinian-factions/?utm_source=activetrail&utm_medium=email&utm_campaign=INSS

‘Killing Christians Takes Us to Paradise’: The Persecution of Christians, July 2023

0
  • “The Taliban are working to completely erase Christianity or any religious minority from the country, even stating that there are no Christians in Afghanistan, an obviously false claim. Many Christians have gone underground to avoid being kidnapped by the Taliban ‘courts.’ The rising starvation rates and increasing poverty in Afghanistan create an even higher security threat to these believers since now the Taliban are offering financial compensation to anyone who reports on Christians… and Afghans are desperate, further heightening the security risk [to Christians.] Unless ransomed by their families, Christians captured by the ‘courts’ face brutal torture and even death. If redeemed, the survivors and their families, often bankrupt from the exorbitant ransom demands, must flee their homes to avoid repeated kidnappings from the various Taliban gangs. Because of the persecution, many Christians escape to Pakistan and risk capture and death by the Taliban. Even if they make it to Pakistan, they must conceal their faith for fear of receiving worse treatment in already poor conditions. Some Christian refugees decide to return to Afghanistan, deciding they have a better chance of survival under the Taliban than in Pakistan.” — Report by International Christian Concern, July 13, 2023, Afghanistan.
    • Arguing that churches should never exist in Muslim-majority regions, on Sunday, July 2, Muslims broke up a Christian worship service even as police stood by looking on. — Morning Star News, July 17, 2023, Indonesia.
    • She was heard yelling, “You the minorities should not always ask to be respected!” — Morning Star News, July 17, 2023, Indonesia.
    • This video captures some of the most recent damage of beheadings and desecrations. The report concludes by saying the motivation of the “unknown vandals” remains “a mystery to police.” — Kronen Zeitung, Austria.
    • “Blasphemy laws are often used as a weapon of revenge against both Muslims and non-Muslims to settle personal scores or to resolve disputes over money, property or business. A mere allegation is enough to provoke a mob to riot and lynch falsely accused suspects in Pakistan. At least 1,949 persons were accused under the blasphemy laws between 1987 and 2021, according to the Center for Social Justice. A large number of these blasphemy cases are still awaiting justice.” — Morning Star News, July 12, 2023, Pakistan.
    • These laws are, moreover, becoming more, not less, severe….
    • “The… situation became tense after the Friday prayers when announcements were made from mosque loudspeakers asking people to gather for a protest.” — Tahir Naveed Chaudhry, a Christian and former lawmaker, Morning Star News, July 4, 2023, Pakistan.
    • “The blasphemy charge against Shahzad stems from personal grudges against him by the complainant, Ullah … [who] had engaged in legal battles with Shahzad over a piece of land allotted by the government for constructing a church building.” If found guilty, [he] faces up to ten years in prison. — Morning Star News, July 4, 2023, Pakistan.
    “Blasphemy laws are often used as a weapon of revenge against both Muslims and non-Muslims to settle personal scores or to resolve disputes over money, property or business. A mere allegation is enough to provoke a mob to riot and lynch falsely accused suspects in Pakistan,” according to Morning Star News. Pictured: Thousands of people in Karachi, Pakistan, demand the execution of Asia Bibi, on November 21, 2018. Bibi, a Christian woman, spent 8 years on death row in Pakistan because of a false accusation of blasphemy, before being released and exiled. (Photo by Asif Hassan/AFP via Getty Images)

    The following are among the murders and abuses inflicted on Christians by Muslims throughout the month of July 2023.

    The Muslim Slaughter of Christians

    Uganda: On July 9, a Muslim man murdered his wife, a mother of three, hours after she became Christian. Ten days earlier, Amina Nanfuka, 31, while being treated for medical complications, had gone to stay with a relative. During her stay, a pastor visited and prayed for her recovery. According to the relative (name withheld), who had become Christian prior to Amina’s visit:

    “I shared the saving power of Jesus, and she showed a desire to accept and to believe in Jesus but requested waiting for the day that the doctor in Kampala had given her for a check-up and thereafter attend the church.”

    On the morning of July 9, they attended church, where she converted and was given a Bible. As they were leaving the church, a Muslim business partner of Amina’s husband saw her. “You mean nowadays you go to church?” he asked, but she just smiled and left. The two women returned to Amina’s home around 5pm, and by 8pm, her husband was back from work and knocked loudly on the door. According to the relative:

    “Without greeting us, he started shouting at his wife saying, ‘Why did you lie to me that you were going for a medical check-up and instead decided to go to church?’ Amina was tongue-tied.”

    He then yanked his wife into their bedroom, locked the door, and began demanding that she surrender the Bible.

    “Immediately I heard a loud bang inside with kicks and slaps. She started screaming and calling for help. I feared for my life and rushed outside the room shouting and wailing for help.”

    Neighbors approached, at which point they saw the husband storm out of the house:

    “We then went inside the bedroom and found her unconscious with blood coming out of her mouth. She was rushed to a nearby clinic in Bugiri, but soon the doctor pronounced her dead upon arrival. She was strangled and hit with an object around her mouth.”

    In a separate incident, on July 8, Muslims murdered a former Muslim for converting to Christianity. According to a church pastor who knew the victim, 22-year-old Abudu Amisi:

    “Immediately after his conversion [on June 22], Amisi was very fearful of his life from the Muslims in his village … The church then housed him in a rental house, and he remained indoors for two weeks.”

    On July 8, the church sent two young Christians to accompany Amisi to the local market to buy food. One of the youths said Abudu was met by a Muslim who seemed to know him, and who “greeted them cheerfully,” chatting for ten minutes before leaving them to shop.

    “After buying the food items, we then began our journey back to the church. About 50 meters from the market area, people began shouting and mentioning the name of Amisi, saying, ‘Here comes the betrayer of Islam. He should not see the light of the day.’ There and then they surrounded him and then began cutting him with long knives on his head, face and neck, and fractured his legs and hand.”

    The two young Christians fled and contacted their pastor, who immediately called police. The pastor continued:

    “They hurriedly tried to rescue him, but it was too late, they had already cut Amisi, and he had lost a lot of blood and died on the way to Mbale Regional Referral Hospital.”

    Amisi is survived by his wife and 3-year-old son.

    Mozambique: On July 9, jihadists beheaded a Christian fisherman in Cabo Delgado Province. According to the report:

    “[T]he terrorists abducted two men, both fishermen. The other man was allowed to go free because he was a Muslim. Pray for the grieving family and friends of our brother, and ask the Lord to bring an end to the Islamist insurgency in northern Mozambique.”

    Nigeria: As part of the jihadist genocide being waged on the West African nation’s Christians, on July 1, militants raided the Redeemed Christian Church of God in Ogun State. They murdered the pastor and abducted seven other Christians who were eventually released. In a statement, the Catholic Bishops’ Conference of Nigeria said it mourned “the loss of the Pastor and condemn the kidnapping of worshippers who were simply exercising their religious freedom to worship.”

    Separately, 35 Christians were butchered in a series of raids by Fulani herdsmen between July 4 and July 11. According to the report:

    “The attacks are attributed to Islamic terrorists, members of the Fulani ethnicity. The violence has been ongoing in the region since May 16, taking the lives of over 350 residents… A radicalized faction of the Fulani people has been accused of killing three times more Christians than the insurgency known as Boko Haram in recent years. According to Intersociety, this year alone [between Jan-Jun, 2023], Fulani militants have jointly killed more than 2,500 Nigerian Christians, including at least 500 in Plateau State.”

    Democratic Republic of Congo: Jihadists of the Allied Democratic Forces (ADF), an Islamic terror group, massacred 17 Christians and torched two churches in separate attacks throughout July. A survivor of a church attack said these terror raids are getting “worse,” because they are “targeting the church leaders,” adding:

    “We are overwhelmed. What can we do? Because of this massacre in which we are [living], which is one too many and we don’t know what to do… So keep praying for us; whatever difficulties become harder and harder, may God sustain us to stand firm.”

    General Muslim Persecution of Christians

    Egypt: According to a July 31 report:

    “Two Christian women in Egypt have been reported missing from an area of Cairo known for persecution incidents. Both women disappeared while traveling to or from church. Neither family has received adequate help from the police in locating them.”

    The husband of one of these missing women, Neveen Lamei, 24, said:

    “On Sunday morning, Neveen followed her usual routine. She got up early, prayed, and read the Bible. She left her son Tadros sleeping and went to attend her regular Sunday morning church service. After she didn’t return, I tried to call her mobile phone many times, but it was switched off. I searched for her everywhere, but I couldn’t find her. I found out that she never arrived at church.”

    After her husband filed a formal report with police, one of them suggested that maybe she “ran away” to become Muslim. Her husband said that would be completely out of character:

    “Neveen loves her faith very much…. She was constantly praying and reading the Bible every day. She was constantly going to church to attend prayer meetings and masses. I believe my wife was kidnapped while she was on her way to the church.”

    The other missing Christian is a teenage girl, Mariam Nasser Kamal, 17. Also a regular church-goer, she too disappeared while returning home from a prayer meeting. According to the report, the region in which both these Christian women “disappeared” has a history:

    “The El Marg district in Northern Cairo has historically been a dangerous place for Egyptian Christians, with overt attacks and incidents of sectarian violence. In 2017, two Coptic Orthodox priests were brutally assaulted, resulting in one death and another with severe injury. Another Christian man was killed in the same neighborhood two years later. Many Christians in this area feel that the police and government are not on their side since they are of a minority faith.”

    Iran: More than 50 converts to Christianity were arrested in a “rash of new incidents across five Iranian cities over the past seven days,” a July 18 article reports, “with fears the number could rise much higher as fresh reports keep coming.” Most of those arrested were plucked out of their homes or church-homes and “remain in detention on unknown charges.” According to Mansour Borji, Article18’s advocacy director:

    “The reason for this sudden surge in nationwide arrests of Christians is not clear at this stage. What is obvious is that Iran has begun a fresh crackdown on civil liberties, and the traditionally vulnerable groups, like Christians, are on the front line of those targeted.”

    Iraq: According to a July 13 report:

    “Under mounting pressure from a pro-Iran militia group, the Iraqi president earlier this month revoked a decade-old decree that formally recognized Chaldean Patriarch Cardinal Louis Raphael Sako and granted him powers over Christian endowment affairs.”

    Christians believe this move is meant to facilitate the further confiscation of their property, which begun under ISIS. In the words of Diya Butrus Slewa, a human rights activist from Ainkawa,

    “This is a political maneuver to seize the remainder of what Christians have left in Iraq and Baghdad and to expel them. Unfortunately, this is a blatant targeting of the Christians and a threat to their rights.”

    Other Christians gathered in peaceful protests, holding up “placards telling the Iraqi government that they had committed ‘enough injustice’ against the long-suffering Christian community.” Another sign read:

    “Mr. President, the protector of the constitution should not violate the constitution. The Iraqi president orders the displacement of Christians, and opens the way for violating the property of the Chaldean Church which represents nearly 80 percent of Christians in Iraq and Kurdistan.”

    Afghanistan: A July 13 report sheds light on the horrific condition of Christians under Taliban rule:

    “The Taliban are working to completely erase Christianity or any religious minority from the country, even stating that there are no Christians in Afghanistan, an obviously false claim. Many Christians have gone underground to avoid being kidnapped by the Taliban ‘courts.’ The rising starvation rates and increasing poverty in Afghanistan create an even higher security threat to these believers since now the Taliban are offering financial compensation to anyone who reports on Christians… and Afghans are desperate, further heightening the security risk [to Christians.] Unless ransomed by their families, Christians captured by the ‘courts’ face brutal torture and even death. If redeemed, the survivors and their families, often bankrupt from the exorbitant ransom demands, must flee their homes to avoid repeated kidnappings from the various Taliban gangs. Because of the persecution, many Christians escape to Pakistan and risk capture and death by the Taliban. Even if they make it to Pakistan, they must conceal their faith for fear of receiving worse treatment in already poor conditions. Some Christian refugees decide to return to Afghanistan, deciding they have a better chance of survival under the Taliban than in Pakistan.”

    Austria: Two young Muslims living in Austria recently confessed that they would like to “kill Christians” and “restore the caliphate.” The boys, aged 15 and 16, were put on trial at the Leoben Regional Court on July 16, 2023. They had made plans to massacre as many people as possible during an attack on the middle school attended by the 15-year-old, in Bruck an der Mur, where they both lived. When confronted in court, the boys — who both have a history of violence and criminality— admitted that “We wanted to shoot all the Christians in the class!” Asked how they would have responded if police had intervened, they said, “We would have surrendered” — adding that “Allah would have forgiven” them in prison, since “Killing Christians takes us to paradise.” According to one report:

    “The boys also made it clear via platforms that they didn’t believe in ‘boring knife attacks.’ They wanted to use explosives much more because they could ‘kill’ many more people at the same time…. and they repeatedly expressed their hatred of the West, which oppresses Muslims.”

    Based on their monitored chats, authorities also discovered that another friend had “offered them a submachine gun from his father’s collection. Unfortunately, he later posted, he couldn’t get into the safe. The youngsters then decided to save up for a gun.” The court sentenced them to two years’ imprisonment—though they only need to serve eight months. (The maximum penalty for juveniles is five years.) The court also ordered that they undergo “anti-aggression training and a de-radicalization program.”

    Muslim Attacks on Churches and Christian Symbols

    Indonesia: Arguing that churches should never exist in Muslim-majority regions, on Sunday, July 2, Muslims broke up a Christian worship service even as police stood by looking on.

    According to the report:

    “After demonstrations against the church, a hijab-clad Muslim woman led the disruption of the service, a video on social media shows. Standing next to a police officer, she is seen loudly refusing to allow Christians to worship.”

    She was heard yelling, “You the minorities should not always ask to be respected!” A human rights activist responded by saying:

    “Suddenly they come screaming in protest, ‘Why are they worshiping in Muslim-majority areas?’ Since when are non-Muslim[s] not allowed to worship in a Muslim area?”

    This is the second disruption experienced by the Mawar Sharon Church congregation in two months:

    “The church’s worship was previously disrupted on May 19, when at least 40 Muslims stopped the midday service at the café.”

    Austria: On July 3, in Vienna—a city which has more Muslim than Catholic students—several statues of Jesus and Mary in a prayer garden long known for being a “spiritual oasis” were found desecrated and beheaded, leaving visitors who had come to meditate and pray shocked and terrorized. The garden has been attacked before. In one instance, a Mary statue had hard -to-remove lipstick smeared on it; in another, police caught but released the vandals, described in the report only as “young people.” This video captures some of the most recent damage of beheadings and desecrations. The report concludes by saying the motivation of the “unknown vandals” remains “a mystery to police.”

    Italy: On July 14, the altar of Saint Lucia Church in northern Italy—where most of the nation’s large Muslim migrant population reside—was vandalized and a beloved statue of the saint “thrown to the ground and completely destroyed.” Responding to this incident, Denis Paoli, the provincial councilor of Trento, said:

    “What happened constitutes an intolerable outrage not only for the religious community, but for the entire civil society. The damages, both material and moral, are of an unprecedented gravity and what arouses greater indignation is the treatment reserved for the statue of the Saint.”

    France: On July 5, the Saint-Martin Church in Avallon was found vandalized and robbed of valuable items. According to the report, the historic tabernacle, where the consecrated hosts are kept—and “in particular to bring communion to the sick”—was “smashed in broad daylight.” A gold adorned monstrance and two ciboria (religious vases which also keep the hosts) were also stolen. The report adds that a few days earlier, on June 26, the nearby Saint-Lazare church was also vandalized and robbed.

    Blasphemy in Pakistan

    On July 8, police arrested Zaki Masih, a 35-year-old Christian man, on the accusation that he shared a Facebook post (dealing with food) deemed offensive to Islam. According to the accused’s brother, Wasim Masih, Zaki was framed by the complainant, a Muslim man named Awais, with whose friends the brothers had earlier been engaged in a property dispute:

    “We reconciled with the other party due to the intervention of the village elders, but it seems they nurtured a grudge and trapped my brother in the fake case.”

    On Friday, July 7, when Awais first tried to incite local Muslims against the Christians, “Even the imam of the village mosque told them that the post contained nothing derogatory against Islam,” said the brother, “and that they should desist from stoking religious tension. However, the complainant filed a case against my brother, and the police raided his shop and took him into custody.”

    He is charged under Section 295-A of Pakistan’s Penal Code concerning “deliberate and malicious acts intended to outrage religious feelings of any class by insulting its religion or religious beliefs.” If convicted, he faces up to ten years’ imprisonment. According to the report:

    “Blasphemy laws are often used as a weapon of revenge against both Muslims and non-Muslims to settle personal scores or to resolve disputes over money, property or business. A mere allegation is enough to provoke a mob to riot and lynch falsely accused suspects in Pakistan. At least 1,949 persons were accused under the blasphemy laws between 1987 and 2021, according to the Center for Social Justice. A large number of these blasphemy cases are still awaiting justice.”

    These laws are, moreover, becoming more, not less, severe:

    “In January, the National Assembly passed the Criminal Laws (Amendment) Bill, increasing punishment for insulting the companions, wives and family members of Islam’s prophet, Muhammad, from three years to 10 years and a fine of 1 million rupees.”

    In a separate incident, on Friday, July 30, police arrested a Christian man for posting biblical verses on Facebook that “infuriated Muslims” and caused them to rise up in violence. Without adding any personal commentary, Haroon Shahzad posted 1 Corinthians 10:18-21, which condemns food sacrificed to idols as food sacrificed to demons that should be refrained from eating. Unfortunately for him, he made this post right around when Muslims were celebrating Eid al-Adha (Feast of the Sacrifice), which involves slaughtering and eating an animal. A Muslim villager took a screenshot of the biblical post and shared it with other Muslims, accusing Haroon of insulting Islam. According to Tahir Naveed Chaudhry, a Christian and former lawmaker,

    “The post began circulating in Muslim circles on Thursday, but the situation became tense after the Friday prayers when announcements were made from mosque loudspeakers asking people to gather for a protest.”

    Before long, large Muslim mobs, including from other villages, had formed around the mosque, preparing to dish out some retribution. Chaudhry continued:

    “Fearing that the situation could get out of hand, a majority of the Christian families fled their homes, leaving everything behind…. The police registered a case against Haroon on Friday under Sections 295-A and 298, under the pressure of the mobs backed by the extremist Tehreek-e-Labbaik Pakistan [TLP]. The FIR [First Information Report] is unwarranted, because Haroon had only shared a biblical verse and had made no personal comment that could be deemed blasphemous or inflammatory.”

    Before police even arrived, Haroon and his wife and six children—and several other family members and siblings—went into hiding. Speaking from an undisclosed location, Irfan Shahzad, Haroon’s younger brother, said that, in an effort to prompt Haroon to come out of hiding and surrender himself, police seized two of his sisters-in-law:

    “When we learned that [Muslim] people from at least two or three villages had started gathering, we ran to save our lives. We couldn’t take our parents along because of their medical condition, so my two sisters-in-law volunteered to stay back and look after their needs. It’s a shame that the police detained them despite knowing that they have infant children.”

    The women were finally released after another of Haroon’s brothers and two other youths presented themselves for detention in their stead. Soon thereafter, Haroon gave himself up. The report concludes:

    “The blasphemy charge against Shahzad stems from personal grudges against him by the complainant, Ullah … [who] had engaged in legal battles with Shahzad over a piece of land allotted by the government for constructing a church building.”

    If found guilty, Haroon faces up to ten years in prison.

    Finally, in yet another incident in July, more Christian families were forced to flee Islamic fury from an accusation of blasphemy. On July 16, Muslim masses protested, partly by blocking a major highway for hours, after mosques urged them to protest the alleged appearance of posters carrying unflattering caricatures of Muhammad and his child-bride, Aisha, on the walls of a mosque. As a result, based on precedent, the 3,500 Christian families of Maryam Town, near to the mosque in question, “panicked.” Discussing this situation, Tahir Naveed Chaudhry, a former lawmaker (the same quoted above in the case concerning Haroon) said:

    “The mosque announcements accused Christians of being involved in the incident because the posters were purportedly written by ‘an unknown soldier of Maryam Town.'”

    Both Chaudhry and other human rights activists expressed suspicions that the Christians are being framed. Chaudhry said:

    “This third incident points to a deliberate attempt to spark religious unrest and target Christians… We told police and Islamic leaders that Christians already live in fear due to the abuse of blasphemy accusations. It’s highly unlikely that anyone would commit such a heinous crime and put the entire community at risk, so we have no objection to a fair investigation.”

    Even more telling, the mosque that called for protests is the same mosque that had incited mobs against Haroon, in the incident above. As Chaudhry observed:

    “There are two other mosques near the mosque where the blasphemous posters were found, but they did not initiate the call for protests. The police must investigate this aspect.”

    Raymond Ibrahim, author of Defenders of the West, Sword and Scimitar, Crucified Again, and The Al Qaeda Reader, is the Distinguished Senior Shillman Fellow at the Gatestone Institute and the Judith Rosen Friedman Fellow at the Middle East Forum.

    https://www.gatestoneinstitute.org/19909/killing-christians-paradise

Ελληνοτουρκικά: Η απόρρητη έκθεση για το Δικαστήριο της Χάγης

1

Σενάρια προσφυγής για τα Ελληνοτουρκικά – Έγγραφο του υπ. Εξωτερικών αποκαλύπτει τις ανησυχίες και τα διλήμματα – Πώς ξεκίνησε η ιστορία το 1975 μόνο για την υφαλοκρηπίδα του Αιγαίου – Γιατί αρνείται η Τουρκία την υπογραφή της αίτησης – Οι παγίδες της διαπραγμάτευσης μέχρι το συνυποσχετικό με τον Ερντογάν

Τι συζητούν όλοι οι Ελληνες την τρέχουσα περίοδο; Τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, την πιθανότητα για ένα θερμό επεισόδιο εάν ο Ερντογάν υλοποιήσει τα σχέδιά του και στείλει πλοία για έρευνες στη θαλάσσια περιοχή νότια της Κρήτης, το σενάριο ενός πιθανού αεροπορικού ατυχήματος κατά τη διάρκεια των dogfights μεταξύ των τουρκικών F-16 τα οποία πετούν πάνω από το Αιγαίο και των ελληνικών μαχητικών αεροσκαφών επιφυλακής που αναχαιτίζουν εικονικά τους εισβολείς και το ενδεχόμενο προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Θα μπορούσε το Δικαστήριο της Χάγης, ως διεθνές δικαιοδοτικό όργανο, να γεφυρώσει τις διαφορές Ελλάδας και Τουρκίας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο κατά τρόπο πατριωτικά αποδεκτό;υρκία, με σκοπό την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο

Εγγραφο-ντοκουμέντο που συντάχθηκε από το υπουργείο Εξωτερικών τον Ιούλιο του 2014 αποκαλύπτει τις ανησυχίες της ελληνικής διπλωματίας για το ενδεχόμενο προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, έπειτα από υπογραφή συνυποσχετικού με την Τουρκία, με σκοπό την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο. Στο ντοκουμέντο γίνεται αναφορά στον κίνδυνο εγκλωβισμού των ανατολικών νησιών μας σε μια ζώνη τουρκικής υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ, σε περίπτωση που το Διεθνές Δικαστήριο αποδεχτεί την τουρκική επιχειρηματολογία ότι τα νησιά δεν έχουν πλήρη επήρεια σε θαλάσσιες ζώνες πέραν των χωρικών υδάτων τους.

Το «ΘΕΜΑ» αποκαλύπτει με λεπτομέρειες και συγκεκριμένα στοιχεία ότι στο πρόσφατο παρελθόν οι ελληνικές κυβερνήσεις συζητούσαν ατύπως με το καθεστώς Ερντογάν όχι μόνο τη διαφορά σχετικά με την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο ή τον προσδιορισμό θαλάσσιων ζωνών (δηλαδή υφαλοκρηπίδας, αιγιαλίτιδας ζώνης και Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης) στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά μια σειρά από «παρεμπίπτοντα» ζητήματα όπως το ενδεχόμενο επιλεκτικής επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων και η αιγιαλίτιδα ζώνη, το εύρος του ελληνικού εναέριου χώρου, η νομολογία για την πιθανή προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο, ακόμη και το θέμα των λεγόμενων «γκρίζων ζωνών», δηλαδή των νησιών ή νησίδων που βρίσκονται στο Αιγαίο και, σύμφωνα με την τουρκική οπτική, δεν έχει καθοριστεί με σαφήνεια από διεθνείς συμβάσεις αν ανήκουν στην Ελλάδα ή στην Τουρκία.

Πώς συζητούνταν τόσο κρίσιμα θέματα που αφορούν κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας, τις επεκτατικές βλέψεις της Τουρκίας ή τον τρόπο που η Αγκυρα ερμηνεύει διεθνείς συνθήκες, χωρίς κανείς από τους Ελληνες ή τους Τούρκους πολίτες να αντιληφθεί το παραμικρό; Οπως απέδειξε η πρόσφατη συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Λονδίνο, στις επίσημες συνομιλίες υπάρχει μικρό (ή καθόλου) περιθώριο ελιγμών.

egrafo1
Στο έγγραφο του υπουργείου Εξωτερικών που έχει στη διάθεσή του το «ΘΕΜΑ» υπάρχει αναφορά στον κίνδυνο εγκλωβισμού των ανατολικών νησιών μας σε μια ζώνη τουρκικής υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ, σε περίπτωση που το ΔΔΧ αποδεχτεί την τουρκική επιχειρηματολογία ότι τα νησιά δεν έχουν πλήρη επήρεια σε θαλάσσιες ζώνες πέραν των χωρικών υδάτων τους

Στο πλαίσιο του ελληνοτουρκικού διαλόγου, σε διαπραγματεύσεις που θα γίνονταν επίσημα και θα ξεκινούσαν με παρότρυνση των ισχυρών του πλανήτη έπειτα από πιθανή πολεμική κρίση, τα πράγματα σχεδόν νομοτελειακά θα εξελίσσονταν με αυτό τον τρόπο: η Αθήνα θα άρχιζε τη διαπραγμάτευση από την επίσημη ελληνική θέση ότι τα νησιά έχουν πλήρη επήρεια σε θαλάσσιες ζώνες και άρα η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας ή Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης θα έπρεπε να γίνει μεταξύ των ελληνικών νησιών του Αιγαίου και των τουρκικών ακτών, θέση που δεν δέχεται η τουρκική πλευρά. Από τη δική της σκοπιά, η Αγκυρα είναι δεδομένο ότι θα εκκινούσε τη διαπραγμάτευση με τον ισχυρισμό ότι τα ελληνικά νησιά στο Αιγαίο έχουν μηδενική επήρεια σε θαλάσσιες ζώνες εκτός των χωρικών υδάτων τους και θα επιχειρηματολογούσε ότι το Αιγαίο πρέπει να… μοιραστεί στη μέση με άξονα τον 25ο μεσημβρινό όπου κατά τους Τούρκους θα έπρεπε να χαραχθεί η οριοθετική γραμμή. Προφανώς και η Ελλάδα δεν δέχεται να συζητήσει το ενδεχόμενο μοιρασιάς του Αιγαίου, οπότε οι συνομιλίες θα ήταν καταδικασμένες να αποτύχουν με το ξεκίνημά τους.

Πώς, λοιπόν, συμφώνησαν οι δύο κυβερνήσεις να διαπραγματευτούν επί της ουσίας για θέματα που οι πολίτες αγνοούν και αγγίζουν τον πυρήνα της εθνικής κυριαρχίας χωρίς να κάνουν επίσημες συνομιλίες, που όλοι γνωρίζουν ότι είναι σχεδόν καταδικασμένες να αποτύχουν με την έναρξή τους; Μέσω των διερευνητικών επαφών του ελληνικού και του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών είναι η απάντηση. Τις συζητήσεις είχαν αναλάβει ανώτατοι αξιωματούχοι με εμπειρία, γνώση των δύσκολων θεμάτων, ακρίβεια, αυτοσυγκράτηση και κυρίως… δυσανεξία προς τους δημοσιογράφους ώστε να μη διαρρεύσει το παραμικρό: ο τότε πρέσβης Αναστάσιος Σκοπελίτης και ο αείμνηστος καθηγητής Διεθνούς Δικαίου Αργύρης Φατούρος αρχικά, ο πρώην πρέσβης Παύλος Αποστολίδης για αρκετά χρόνια στη συνέχεια με συνομιλητή από τουρκικής πλευράς τον πρέσβη Φεριντούν Σινιρλίογλου, νυν μόνιμο αντιπρόσωπο της Τουρκίας στον ΟΗΕ. Σχεδόν 60 γύροι διερευνητικών επαφών της Ελλάδας και της Τουρκίας είχαν γίνει σε μια περίοδο 20 ετών που ξεκίνησε το 1999, όταν πρωθυπουργός στην Ελλάδα ήταν ο Κώστας Σημίτης, και διακόπηκαν κάποια στιγμή το 2017. Επρόκειτο για επαφές που παραπέμπουν σε κρυφές συνομιλίες και μυστική διπλωματία ή μήπως ήταν προκαταρκτικές συζητήσεις που προφανώς διεξάγονταν εμπιστευτικά, σχεδόν υπό συνθήκες ομερτά, και είχαν στόχο να διευθετήσουν προβλήματα που θα επέτρεπαν την έναρξη των κυρίως διαπραγματεύσεων για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας;

068_FtpTrial-AA_05122019_1067307

H νομολογια

Το νομικό πλαίσιο με βάση το οποίο θα επιχειρηθεί η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας, δηλαδή η νομολογία που έχει προκύψει από άλλες υποθέσεις που χειρίστηκε το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, ήταν ένα βασικό θέμα συζήτησης Ελλήνων και Τούρκων που είχαν αναλάβει τις διερευνητικές. Στις άτυπες συνομιλίες όμως είχαν τεθεί τα θέματα της αιγιαλίτιδας ζώνης, της επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων μέχρι τα 12 ναυτικά μίλια -προοπτική που η Τουρκία θέλει να σταματήσει με την απειλή του casus belli-, ακόμη και του εύρους του ελληνικού εναέριου χώρου.

«Είτε προχωρήσουμε σε συζήτηση του συνυποσχετικού στις διερευνητικές, είτε επιλέξουμε τις διαπραγματεύσεις οριοθέτησης, πρέπει να επισημανθούν τρία σχετικά θέματα. Το πρώτο αφορά το εύρος των χωρικών υδάτων, που θα παραμείνει στα 6 ναυτικά μίλια, αν δεν προκύψει διαφορετική ρύθμιση πριν από την υποβολή στο δικαστήριο. Το δικαίωμα επέκτασης διατηρείται, αλλά μετά την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών θα μπορεί να ασκηθεί μόνο πάνω στη δική μας ζώνη», αναφερόταν κατά λέξη σε ενημερωτικό σημείωμα που είχαν συντάξει το 2014 οι Ελληνες αξιωματούχοι που είχαν αναλάβει την εκπροσώπηση της Αθήνας. Το θέμα της επιλεκτικής επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων είχε τεθεί και πριν από το 2014 ως προκαταρκτικό της διαπραγμάτευσης για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ.

Τον Οκτώβριο του 2018, όταν ο Νίκος Κοτζιάς συγκρούστηκε με τον Πάνο Καμμένο και παραιτήθηκε από υπουργός Εξωτερικών, ο τότε πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας αποκάλυψε ότι η ελληνική πλευρά ήταν έτοιμη να επεκτείνει την ελληνική αιγιαλίτιδα ζώνη, δηλαδή τα χωρικά μας ύδατα, στα 12 ναυτικά μίλια για τα νησιά του Ιονίου Πελάγους.

Η επέκταση της ελληνικής χωρικής θάλασσας στα 12 ν.μ. για την περιοχή του Ιονίου δεν υλοποιήθηκε από τον Αλέξη Τσίπρα παρότι ο τότε πρωθυπουργός είχε ανακοινώσει ότι τα σχετικά προεδρικά διατάγματα ήταν έτοιμα. Λίγο καιρό μετά ο Νίκος Κοτζιάς είχε καλέσει τους Ελληνες να μην είναι μοναχοφάηδες και είχε κάνει λόγο για την ακτογραμμή της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. «Αν νομίζεις -όπως κάνουν μερικοί στην Ελλάδα- ότι η Τουρκία με χιλιάδες μίλια δεν έχει ΑΟΖ, δεν έχει τίποτα, και όλη η ΑΟΖ είναι, ξέρω γω, το Καστελόριζο, έχει το 100%, έχει όλη την περιοχή, δεν είναι έτσι», είχε πει κατά λέξη ο Νίκος Κοτζιάς και ουδέποτε ανασκεύασε την τοποθέτησή του αυτή. Ηταν άραγε τυχαία αυτή η αναφορά του πρώην υπουργού Εξωτερικών ή μήπως ο ίδιος ξέρει κάτι που αγνοεί η συντριπτική πλειονότητα των Ελλήνων πολιτών; Για παράδειγμα, θα μπορούσε αυτή η θέση να αντιστοιχίζεται στην αρχή της λεγόμενης «δίκαιης λύσης» που προβλέπεται από τη σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) που επικαλείται η Ελλάδα έναντι της Τουρκίας που δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος; Θα μπορούσε η αρχή της «δίκαιης λύσης» από την UNCLOS, αλλά και η εξέλιξη της νομολογίας να οδηγήσει το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης στην οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ στο Αιγαίο και βασικά στην Ανατολική Μεσόγειο, σε μια ετυμηγορία που να οδηγούσε σε εγκλωβισμό ελληνικών νησιών σε περιοχή τουρκικής υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ, με το σκεπτικό ότι καμία άλλη λύση δεν θα ήταν… δίκαιη για την Αγκυρα; Είναι λογικό να αναμένουμε ότι το Καστελόριζο που έχει έκταση μόλις 9,1 τετραγωνικών χιλιομέτρων μπορεί να προσφέρει στην Ελλάδα συνολική έκταση 5.240 τετραγωνικών ναυτικών μιλιών σε θαλάσσια περιοχή και υποθαλάσσια επιφάνεια;

000_1MT0X8_2

Στο ακραίο ενδεχόμενο που το Διεθνές Δικαστήριο ερμήνευε με αυτόν τον «δίκαιο για την Τουρκία» τρόπο τη σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, τι θα μπορούσε να συμβεί -για παράδειγμα- στην περίπτωση που μια ελληνική κυβέρνηση αποφάσιζε την επέκταση των χωρικών μας υδάτων στο Αιγαίο στα 12 ναυτικά μίλια αψηφώντας τις απειλές πολέμου της Τουρκίας; Με δεδομένο ότι μεταξύ των ανατολικότερων ελληνικών νησιών και των τουρκικών ακτών η απόσταση είναι μικρότερη των 24 ν.μ., θα εξακολουθούσε να ισχύει ο κανόνας της μέσης γραμμής, άρα δεν θα άλλαζε το παραμικρό. Οπότε πιθανή επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων των ανατολικών μας νησιών θα μπορούσε να γίνει μόνο προς τα δυτικά… Στην περίπτωση αυτή, και εφόσον το Διεθνές Δικαστήριο οριοθετούσε υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ βάσει ποσοστών, όπως εκείνο της αναλογίας των ακτών, θα μπορούσε κάποια ελληνική κυβέρνηση να αποδεχτεί να μετακινηθεί δυτικότερα το όριο της τουρκικής υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ;

«Ο δρόμος του διαλόγου είναι ανοιχτός και για τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, και για τις διερευνητικές επαφές, και για πολιτικό διάλογο. Πρόθεσή μου, λοιπόν, είναι να συζητούμε με την Τουρκία και στα τρία επίπεδα. Και πιστεύω πως, ναι, θα πρέπει να πούμε καθαρά ότι, αν δεν μπορούμε να τα βρούμε, τότε θα πρέπει να συμφωνήσουμε η μία διαφορά που αναγνωρίζει η Ελλάδα να εκδικαστεί από ένα διεθνές δικαιοδοτικό όργανο όπως είναι το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέντευξή του στο κυριακάτικο «Βήμα». «Και για να είμαι απολύτως σαφής», συνέχισε ο κ. Μητσοτάκης, «αναφέρομαι στον ορισμό της υφαλοκρηπίδας και των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Αν πιστεύουμε -και το πιστεύουμε- ότι έχουμε το δίκιο με το μέρος μας, δεν έχουμε να φοβηθούμε τίποτα ως χώρα από αυτή την εξέλιξη».

«Yφαλοκρηπίδα ή ΑΟΖ;»

Από την μόλις πρόσφατη αυτή τοποθέτηση του πρωθυπουργού προκύπτει αυτομάτως το ερώτημα: ποια θαλάσσια ζώνη θα ζητήσουμε να οριοθετηθεί, υφαλοκρηπίδα ή ΑΟΖ; Και αυτό διότι, εκτός κι αν συμβεί κάποιο θαύμα, η τουρκική πλευρά θα επιμείνει στην υφαλοκρηπίδα για το Αιγαίο, δεχόμενη την ΑΟΖ για την Ανατολική Μεσόγειο, όπου υπολογίζει να πάρει τη μερίδα του λέοντος. Και εμείς όμως υποστηρίζουμε την ΑΟΖ, διότι αναμένουμε, βάσει των δικών μας θέσεων, ότι θα πάρουμε το μεγαλύτερο κομμάτι. Αν όμως επαληθευτεί το ακραίο σενάριο να δοθεί στην Τουρκία από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης θαλάσσια ζώνη δυτικά των ανατολικών νησιών μας, θα θέλαμε τότε η Τουρκία να έχει ΑΟΖ ή υφαλοκρηπίδα;

Σε περίπτωση προσφυγής στη Χάγη, ποια θα ήταν η επιδιωκόμενη βέλτιστη λύση για τα ελληνικά συμφέροντα στο θέμα των γκρίζων ζωνών; Εκτός των άλλων, υπάρχει ενδεχόμενο το Διεθνές Δικαστήριο να υποχρεωθεί να επιληφθεί αυτοδικαίως, αν κατά τη διαδικασία της οριοθέτησης απαιτηθεί να αποφανθεί για την κυριαρχία επί συγκεκριμένων νησιών. Υπάρχει ενδεχόμενο οι Τούρκοι να αποσύρουν το σύνολο των αναθεωρητικών τους διεκδικήσεων για το καθεστώς κυριαρχίας σε νησιά και νησίδες του Αιγαίου, στην περίπτωση που η Ελλάδα δεσμευόταν ρητά ότι δεν θα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα;

Ποια θα ήταν η ετυμηγορία του διεθνούς δικαιοδοτικού οργάνου στο ζήτημα του ελληνικού εναέριου χώρου των 10 ναυτικών μιλίων, που παραμένει πηγή τριβής και έντασης, με δεδομένο ότι η Αγκυρα θέλει να ευθυγραμμιστεί με το εύρος των 6 ναυτικών μιλίων της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης; Μπορεί η ελληνική κυβέρνηση να πειστεί στη διευθέτηση του ζητήματος του ελληνικού εναέριου χώρου που οι σύμμαχοί μας στο ΝΑΤΟ αποκαλούν «ελληνικό παράδοξο» με μια πιθανή και κυρίως συμφωνημένη με την Τουρκία επιλεκτική επέκταση των χωρικών μας υδάτων ως μέρος μιας λύσης-πακέτο;

«Οταν προσφύγουμε στη Χάγη για να λύσει τη διαφορά μας με την Τουρκία, θα πρέπει να είμαστε αφενός απολύτως σίγουροι ότι έχουμε το δίκιο με το μέρος μας. Και αφετέρου απολύτως έτοιμοι να δεχτούμε την τελική απόφαση ενός τέτοιου διεθνούς οργάνου. Θεωρώ δεδομένο ότι μια τέτοια πρωτοβουλία θα τύγχανε της στήριξης όλων των πολιτικών δυνάμεων. Είναι απαραίτητο να γίνει. Αν κρίνω από τις δημόσιες τοποθετήσεις των υπόλοιπων κομμάτων, δεν βλέπω να υπάρχει κάποια ουσιαστική αντίρρηση», είπε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στο «Βήμα». Είναι όμως σίγουρο ότι είμαστε έτοιμοι να παραδώσουμε τα εθνικά μας θέματα στους 15 δικαστές που απαρτίζουν το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης και έχουν αποδείξει ότι δεν εκδίδουν ετυμηγορίες 100%-0% υπέρ του ενός προσφεύγοντος κράτους, αλλά συνήθως αποφασίζουν και με πολιτικά κριτήρια, σε στυλ 70%-30% ή 80%-20%, δικαιώνοντας μερικώς και τους δύο;

Οπως αναφέρεται στο ντοκουμέντο που έχει στη διάθεσή του το «ΘΕΜΑ», στις διερευνητικές επαφές είχε αποφασιστεί να ξεκινήσει διμερής διαπραγμάτευση για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας με διάρκεια δύο ετών και στη συνέχεια η σύναψη συνυποσχετικού εντός έτους για την υποβολή στο Διεθνές Δικαστήριο των διαφορών που θα παρέμεναν έπειτα από απευθείας ελληνοτουρκικές συνομιλίες εφ’ όλης της ύλης. Δηλαδή η Αθήνα είχε αποδεχτεί να προηγηθεί του συνυποσχετικού ουσιαστική διαπραγμάτευση και η Αγκυρα είχε δεσμευτεί για τελική παραπομπή στη Χάγη, εφόσον υπήρχε συμφωνία επί του κειμένου του συνυποσχετικού.

https://www.protothema.gr/politics/article/961918/ellinotourkika-i-aporriti-ekthesi-gia-to-dikastirio-tis-hagis/

ΨΕΥΔΑΙΣΘΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΕΛΛΗΝΟΑΛΒΑΝΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ

10
του Παντελή Σαββίδη
Σε ορισμένους διαμορφωτές της ελληνικής πολιτικής υπάρχει η ψευδαίσθηση ότι οι ελληνοαλβανικές σχέσεις με κατάλληλο χειρισμό μπορούν να βελιωθούν και να αποβούν προς όφελος των δύο λαών.
Μερικοί απο αυτούς τους ανθρώπους, μάλιστα, γνωρίζουν καλά την Αλβανία και έχουν εργαστεί σε αυτήν.
Έχω διαφορετική άποψη.
Στο συλλογικό αλβανικό υποσυνείδητο η Ελλάδα είναι εξ ορισμού έχθρος. Ιταλία (μια απο τις πιο ανθελληνικές, ιστορικά, δυνάμεις) και Αυστρία κατάφεραν και να ακυρώσουν τις ελληνικές προσδοκίες στη Βόρειο Ήπειρο (δικαιολογημένες ιστορικά) και να να ενσπείρουν στο αλβανικό υποσυνείδητο μια ανθελληνική στάση και να κυριαρχήσουν πολιτιστικά και πολιτικά στο κέντρο και τον βορρά.
Ένα άλλο μέρος των Αλβανών (οι τουρκαλβανοί) νοιώθουν πως έχουν γενετική σχέση με την Τουρκία.
Μένει ένα ελάχιστο ποσοστό το οποίο βλέπει κάπως θετικά την Ελλάδα (δεν αναφέρομαι, φυσικά, στη μειονότητα) για διάφορους λόγους αλλά δεν έχουν καμιά επιρροή στα κέντρα εξουσίας της Αλβανίας και στο Αλβανικό βαθύ κράτος. Δεν επηρεάζουν τίποτε.
Αυτή η κατάσταση δεν αλλάζει με παρακλήσεις. Η ελληνική πολιτική απο το 1990 ως σήμερα είναι “μη το ένα μη το άλλο” μην παρεξηγηθούν οι Αλβανοί. Για να διαφυλάξουν μια σχέση που δεν διαφυλλάσσεται με τέτοιον τρόπο. Το Αλβανικό κράτος έχει την νοοτροπία του τουρκικού. Μόνο την ισχύ σέβεται. Δεν ήταν τυχαίο που ο Εμβέρ Χότζα ήταν απο τους πιο σκληρούς κομμουνιστές δθκτάτορες στον, άλλοτε, κομμουνιστικό κόσμο.
Παρακολούθησα την εξελιξη των ελληνοαλβανικών σχέσεων απο το 1990 ως σήμερα. Ο Μπερίσα στην αρχή, όταν ερχόταν στην εξουσία εκδιώκοντας το κομμουνιστικό καθεστώς, εκμεταλλεύτηκε την ελληνική βοήθεια (της Νέας Δημοκρατίας τότε) και αφού κατέλαβε την εξουσία ξεδίπλωσε τον ανθελληνισμό του.
Επι πολλά χρόνια οι ελληνοαλβανικές σχέσεις βελτιώνονταν ή χειροτέρευαν αναλόγως του κόμματος που κυβερνούσε. Με τους σσιαλιστές πήγαιναν καλά (με το αζημίωτο, βέβαια), με τους, ας πούμε δεξιούς, χειροτέρευαν.
Ο Ράμα είναι ο πρώτος σοσιαλιστής ο οποίος διέκοψε αυτήν την παράδοση.
Τα γράφω αυτά με αφορμή την συνάντηση που θα πραγματοποιήσει αύριο ο Πρωθυπουργός στην Αθήνα με τους ηγέτες των Δυτικών Βαλκανίων, συνάντηση στην οποία απο αλβανικής πλευράς προσκλήθηκε ο πρόεδρος της χώρας και όχι ο Ράμα. Απο απόψεως διπλωματικού πρωτοκόλλου, η Αθήνα είναι καλυμμένη. Απο απόψες πολιτικής, στέλνει μήνυμα στον Ράμα. Συμφωνώ με τον χειρισμό.
Το μήνυμα αυτό σχολιάσθηκε αρνητικά σήμερα στην εκπομπή “Καφές της Κυριακής” της διαδικτυακής τηλεόρασης “Ανιχνεύσεις” web tv απο διπλωμάτη, απο τους γνώστες της Αλβανίας και της πολιτικής της στην Ελλάδα.
Είμαι πεπεισμένος ότι οι ελληνοαλβανικές σχέσεις δεν θα βελτιωθούν και η Αλβανία για να τις διαχειριστεί θα αναζητήσει συμμαχίες στην Ιταλία, Αυστρία, ίσως και βαλκανικές χώρες. Βεβαίως, την προστασία της Τουρκίας την έχει ενώ θεωρείται και το ¨καλό παιδί” των ΗΠΑ. Φοβάμαι πως η Αθήνα δεν θα μπορέσει να απαντήσει ικανοποιητικά διότι της λείπει η ανάλυση του προβλήματος και η γνώση να διαμορφώσει πολιτική.
Και στο σημείο αυτό έχω να κάνω δύο προτάσεις.
Η Αθήνα έχει αλλεργία με τα Βαλκάνια. Νομίζω πως το Βαλκανικό Τμήμα του Υπουργείου Εξωτερικών θα πρέπει να εγκατασταθεί, μονίμως, στη Θεσσαλονίκη για να έχει μια άμεση επαφή με τους βαλκανικούς λαούς και τις κυβερνήσεις τους. Στην Αθήνα αυτό δεν είναι δυνατόν. Να στελεχωθεί, δε, με μια ομάδα ικανών διπλωματών και ανθρώπων που γνωρίζουν καλά τα βαλκάνια και να προτείνουν πολιτικές λύσεις συνολικά.
Δεν υπάρχει η πολυτέλεια ούτε ο χρόνος για λανθασμένες αναλύσεις και κινήσεις.
Κάθε λάθος κίνηση θα πληρώνεται ακριβά. Είναι κακό στην άμμο να χτίζεις παλάτια…
Να βελτιωθούν οι ελληνοαλβανικές σχέσεις και να ζήσουν εν ηρεμία οι δύο λαοί. Αλλά ας μην έχουμε ψευδαισθήσεις.
Βεβαίως, τα πράγματα θα ήταν απείρως καλύτερα αν η αθηναϊκή νομενκλατούρα σκεφτόταν να ισχυροποιήσει την χώρα και όχι να την αρμέγει, ακόμη και όταν δεν έχει γάλα. Αλλά αυτά είναι όνειρα θερινής νυκτός.
ΥΓ: Είναι μια καλή ιδέα να εξαγγείλει ο Μητσοτάκης στη ΔΕΘ. Με την προϋπόθεση ότι θα την υλοποιήσει.

ΑΠΟΛΟΓΙΑ ΡΑΜΑ

8

Γράφει ο Παντελής Σαββίδης

Αλ/ Παπαχελάς: Οι αδύναμοι, οι αναρμόδιοι, οι αδιάφοροι και οι αδρανείς

1

Υποθέτω πως πριν κτίσετε ή αγοράσετε ένα σπίτι τσεκάρετε μερικά βασικά πράγματα. Αν έχει νερό. Αν έχει αποχέτευση. Αν υπάρχει πρόβλεψη για τη συλλογή αλλά και την επεξεργασία των σκουπιδιών. Αν ο δρόμος για το σπίτι είναι βατός. Αν υπάρχει κάποιος σχεδιασμός για το πόσα σπίτια μπορούν να κτιστούν, πόση κίνηση αντέχει η περιοχή και πού μπορεί κάποιος να παρκάρει. Αν υπάρχει στοιχειώδης ιατρική περίθαλψη σε περίπτωση ανάγκης.

Ενα περίεργο πράγμα. Αυτό το τόσο βασικό και αυτονόητο, που συνυπολογίζει ο καθένας μας πριν αποκτήσει ένα σπίτι, δεν το σκέφθηκε κανείς, μα κανείς, πριν αρχίσει η ανάπτυξη στα νησιά μας, καθώς και σε άλλες τουριστικές περιοχές. Τα αποτελέσματα είναι εμφανή και τα βιώνουν Ελληνες και ξένοι επισκέπτες κάθε καλοκαίρι και ειδικά κάθε Αύγουστο. Κάθε χρόνο, η κατάσταση χειροτερεύει και κανείς δεν κάνει τίποτα.

Η άναρχη ανάπτυξη των νησιών, σε συνδυασμό με ελλείψεις σε βασικές υποδομές, κάνει ορατό τον κίνδυνο να κλιμακωθεί η δυσφήμηση του ελληνικού τουριστικού brand.

Ο ιστιοπλόος που λατρεύει την Ελλάδα απολαμβάνει την έλλειψη βιολογικού καθαρισμού, καθώς πίνει το ποτό του στον ντόκο. Αντε να του εξηγήσεις πόσες δεκάδες χιλιάδες ευρώ έχουν ξοδευτεί σε μελέτες και εγκαταστάσεις που ξηλώθηκαν στο τέλος. Ο τουρίστας περιμένει μέσα στον ήλιο το καράβι, γιατί δεν υπάρχει στέγαστρο. Νησιά κατακλύζονται από χιλιάδες τουρίστες ταυτοχρόνως, γιατί κανείς δεν θέλει να προγραμματίσει πόσες επισκέψεις κρουαζιερόπλοιων αντέχει ένα νησί σε μία ημέρα. Και πολλά ακόμη…

Οι δήμαρχοι σηκώνουν τα χέρια ψηλά και δηλώνουν αδυναμία να λύσουν τα προβλήματα. Η Περιφέρεια δηλώνει αναρμόδια. Οι επιχειρηματίες του τουρισμού και της εστίασης αδρανούν, λες και δεν τους αφορά το θέμα. Οσο για την κυβέρνηση, αδιαφορεί επίσης και φροντίζει απλώς να ανανεώνονται κάθε χρόνο πολεοδομικές εξαιρέσεις. Είναι τρελό πόσα δισ. ξοδεύονται σε δρόμους που συχνά είναι άχρηστοι, αντί να δημιουργούνται υποδομές οι οποίες θα προστατεύσουν το μεγάλο μας εθνικό κεφάλαιο που είναι αυτοί οι τουριστικοί προορισμοί.

Η κατάσταση, όμως, έχει φτάσει στο απροχώρητο. Η απειλή να κλιμακώνεται η δυσφήμηση του ελληνικού brand είναι ορατή. Και, συγγνώμη, δεν θα φταίνε γι’ αυτό όσοι γράφουν τα πράγματα όπως είναι. Αλλά εκείνοι που δεν σχεδίασαν τίποτα, που δεν αντιδρούν ούτε τώρα, ενώ βλέπουν το πρόβλημα και σύρονται από μικροσυντεχνίες και τοπικά συμφέροντα και μόνον. Θα φτάσουμε στο σημείο, ωστόσο, που για να μην καταρρεύσουν διάφοροι προορισμοί, κάποιος, η κυβέρνηση ή το ΣτΕ, θα χρειαστεί να λάβει μια δραστική απόφαση: ότι δεν βγαίνει καμία νέα οικοδομική άδεια έως ότου λυθούν τα πέντε-έξι κρίσιμα ζητήματα που μένουν εκκρεμή επί δεκαετίες.

Καθημερινή

Ο Τζίμι Κάρτερ και η σύζυγός του «είναι στο τελευταίο κεφάλαιο» της ζωής τους

0

Ο Τζίμι Κάρτερ και η σύζυγός του, Ρόζαλιν Κάρτερ μπαίνουν μαζί στο «τελευταίο κεφάλαιο» της ζωής τους στο σπίτι τους στο Πλέινς της Τζόρτζια, αναφέρει ο εγγονός του πρώην προέδρου των ΗΠΑ

ΟΤζίμι Κάρτερ και η σύζυγός του, Ρόζαλιν Κάρτερ, εξακολουθούν να «πιάνονται ακόμα χέρι με χέρι», καθώς μπαίνουν μαζί στο «τελευταίο κεφάλαιο» της ζωής τους στο σπίτι τους στο Πλέινς της Τζόρτζια, αναφέρει ο εγγονός του πρώην προέδρου των ΗΠΑ.

«Είναι ξεκάθαρο ότι βρίσκονται στο τελευταίο κεφάλαιο», είπε ο Τζος Κάρτερ, σε μια συνέντευξή του που δημοσιεύτηκε από το περιοδικό People το Σάββατο, για τον παππού και τη γιαγιά του, το «προεδρικό ζεύγος» των ΗΠΑ από το 1977 ως το 1981,

Ο Τζίμι Κάρτερ, σε ηλικία 98 ετών, μπήκε σε καθεστώς φροντίδας τον Φεβρουάριο, επιδιώκοντας «να περάσει τον υπόλοιπο χρόνο του στο σπίτι με την οικογένειά του». Τον Μάιο, η οικογένεια Κάρτερ ανακοίνωσε ότι η Ρόζαλιν Κάρτερ, σε ηλικία πλέον 96 ετών, πάσχει από άνοια.

«Οι παππούδες μου ήταν πάντα οι “διασκεδαστές” της οικογένειας», συμπλήρωσε ο Τζος Κάρτερ στο People. «Αλλά τώρα, εμείς πρέπει να τους διασκεδάζουμε. Είναι εντελώς διαφορετική κατάσταση».

Ο παππούς του, είπε, παραμένει «ακόμα ο “γνωστός Τζίμι Κάρτερ”, είναι απλώς κουρασμένος», συνεχίζει ο εγγονός Κάρτερ. Ως προς την γιαγιά Κάρτερ, αναφέρει ότι «ακόμα ξέρει ποιοι είμαστε και ότι είναι ακόμα σε θέση να διαμορφώνει και να σχηματίζει νέες αναμνήσεις».

Το ζευγάρι παντρεύτηκε πριν από 77 χρόνια, το 1946. Ο Τζίμι Κάρτερ είχε υπηρετήσει στο ναυτικό των ΗΠΑ προτού γίνει Δημοκρατικός κυβερνήτης της Τζόρτζια το 1971, ενώ κέρδισε την προεδρία, νικώντας τον Ρεπουμπλικανό, Τζέραλντ Φορντ.

Στη διάρκεια μιας ταραχώδους τετραετίας στην εξουσία, η Ρόζαλιν Κάρτερ υπήρξε ένα πρόσωπο με επιρροή, γνωστή σε ορισμένους ως «Σιδηρά Μανόλια». Το 1980, ένας εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου είπε στον Observer ότι η Ρόζαλιν Κάρτερ αποτελούσε «μια εξαιρετική δεύτερη γραμμή άμυνας», ικανή να κάνει τον σύζυγό της «να αλλάζει γνώμη». Η ίδια είχε δηλώσει: «Ξέρω ότι έχω επιρροή και το απολαμβάνω».

Στη συνέντευξή του στο People, ο Τζος Κάρτερ τόνισε ότι «πρέπει να είναι δύσκολο» για τον πρώην πρόεδρο να βλέπει τη σύζυγό του να δίνει τη μάχη με την άνοια, «αλλά από την άλλη πλευρά, έχουν βιώσει τα πάντα μαζί. Νομίζω ότι το όμορφο είναι ότι είναι ακόμα μαζί. Ακόμα κρατιούνται χέρι χέρι…είναι απλά καταπληκτικό», συμπληρώνει.

Πηγή: Guardian

https://www.kathimerini.gr/world/562574998/o-tzimi-karter-kai-i-syzygos-toy-einai-sto-teleytaio-kefalaio-tis-zois-toys/

Δ. Κωνσταντακόπουλος: Κλιματική κρίση: Οι ωκεανοί σε κίνδυνο!

0

* του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Πολύ ανησυχητικά νέα έρχονται από τους ωκεανούς. Τον Βόρειο Ατλαντικό, το νότιο ημισφαίριο αλλά και από τους δύο πόλους.

Πρόσφατη επιστημονική μελέτη, βασισμένη στην ανάλυση 150 ετών θερμοκρασιών, προειδοποιεί ότι το σύστημα των ρευμάτων του Ατλαντικού που μεταφέρουν ζεστό νερό από τους τροπικούς στην Ευρώπη αντιμετωπίζει κίνδυνο κατάρρευσης μέσα στις επόμενες δεκαετίες- και όχι κατά τον 22ο αιώνα όπως υπολόγιζαν τα μοντέλα του Διακυβερνητικού Πάνελ για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) του ΟΗΕ. Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Nature Communications, επισημαίνει ότι το σύστημα ρευμάτων του Ατλαντικού, περιλαμβανομένου του Gulf Stream συνιστά κεντρικό στοιχείο του κλίματος στο βόρειο ημισφαίριο και προειδοποιεί ότι μια μελλοντική κατάρρευσή του θα έχει σοβαρές συνέπειες στο κλίμα της περιοχής του βόρειου Ατλαντικού (https://www.nature.com/articles/s41467-023-39810-w). Με τις σημερινές προβλέψεις για την εκπομπή αερίων θερμοκηπίου, η κατάρρευση του συστήματος ρευμάτων του ωκεανού αυτού θα σημειωθεί περί τα μέσα του τρέχοντος αιώνος και όχι τον επόμενο, όπως προέβλεπαν τα μοντέλα του ΟΗΕ.

«Πρέπει να ανησυχούμε πολύ, θα πρόκειται για μια πολύ μεγάλη αλλαγή. ΤΟ AMOC (όπως ονομάζεται το σύστημα θαλασσίων ρευμάτων του Ατλαντικού) δεν έχει σταματήσει εδώ και 12.000 χρόνια», υπογράμμισε ο επικεφαλής της ομάδας που εκπόνησε τη μελέτη, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, Peter Ditlevsen. Σύμφωνα με τη Washington Post, «η νέα μελέτη προστίθεται σε ένα αυξανόμενο σώμα ενδείξεων ότι αυτό το κρίσιμο ωκεάνιο σύστημα είναι σε κίνδυνο», αν και αναγνωρίζει ότι η επιστήμη δεν μπορεί ακόμα να προβλέψει με μαθηματική ακρίβεια το τι ακριβώς και πότε θα συμβεί. Επί χιλιάδες χρόνια, το Gulf Stream μετέφερε ζεστό νερό από τον Κόλπο του Μεξικού βόρεια, παράλληλα με τις ακτές της Βόρειας Αμερικής και δια μέσου του Ατλαντικού, στην Ευρώπη. Τώρα όμως του «αντιπαρατίθενται» και το σταματάνε οι μάζες ψυχρού ύδατος που απελευθερώνει η ανθρωπογενής παγκόσμια υπερθέρμανση με το να λιώνει τους πάγους της Γροιλανδίας. Η βρετανική Guardian από την πλευρά της σημειώνει ότι «μια κατάρρευση του AMOC θα είχε καταστροφικές συνέπειες σε όλο τον κόσμο, διαταράσσοντας σοβαρά τις βροχές από τις οποίες εξαρτάται η διατροφή δισεκατομμυρίων ανθρώπων στην Ινδία, τη Νότιο Αμερική και τη Δυτική Αφρική. Θα αύξαινε τις καταιγίδες και τις χαμηλές θερμοκρασίες στην Ευρώπη, θα αύξαινε τη στάθμη της θάλασσας στην ανατολική ακτή της Βόρειας Αμερικής, θα έθετε περαιτέρω σε κίνδυνο το δάσος του Αμαζονίου και τους πάγους της Ανταρκτικής».

Δύο ακόμα επιστημονικές μελέτες, μία που δημοσιεύτηκε τον Μάρτιο και μια άλλη από το 2021, επίσης κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι το AMOC κινδυνεύει να καταρρεύσει εντός του τρέχοντος αιώνος.

Ενώ αυτά συμβαίνουν στον Βόρειο Ατλαντικό, μια αυστραλιανή μελέτη προειδοποίησε από τον περασμένο Μάιο (https://www.commondreams.org/news/deep-ocean-current) ότι τα ρεύματα της Ανταρκτικής, που εμπλουτίζουν το 40% των ωκεανών της Γης με οξυγόνο και θρεπτικές ουσίες απαραίτητες για τη θαλάσσια ζωή, έχουν επιβραδυνθεί επικίνδυνα, κατά 30%, στη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών και μπορούν επίσης να καταρρεύσουν περί τα μέσα του αιώνα.

Η νοτιότερη ήπειρος του πλανήτη, η Ανταρκτική, επηρεάζεται και αυτή από τα ακραία καιρικά φαινόμενα που προκαλεί η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή, σύμφωνα με μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση Frontiers in Environmental Science. Στη μελέτη υπογραμμίζεται ότι πέρυσι σημειώθηκε στην Ανταρκτική η μεγαλύτερη παγκόσμια απόκλιση από τις συνηθισμένες θερμοκρασίες. Η θερμοκρασία που συνήθως είναι -50 βαθμοί Κελσίου ανέβηκε στους -10, κάτι που δεν έχει συμβεί ποτέ και πουθενά. Το δυτικό άκρο της ηπείρου, ιδίως η χερσόνησος της Ανταρκτικής, είδε δραματικό λιώσιμο των πάγων, που θα οδηγήσει σε μαζική άνοδο της στάθμης των θαλασσών στη διάρκεια των επόμενων αιώνων.

Ένας μάλιστα από τους παγετώνες του δυτικού τμήματος λειώνει τόσο γρήγορα που οι επιστήμονες τον ονόμασαν τον «παγετώνα του τέλους του κόσμου» (Doomsday Glacier). Η αλλαγή της Ανταρκτικής θα είναι κακό μαντάτο για τον πλανήτη, υπογραμμίζουν οι κλιματολόγοι, εκτός των άλλων γιατί θα χαθούν οι πάγοι πάνω στους οποίους αντανακλάται η ηλιακή ακτινοβολία. Η Γη θα απορροφά περισσότερη ηλιακή ακτινοβολία και θα θερμαίνεται περισσότερο.

Όχι μόνο από τον Νότιο, αλλά και από τον Βόρειο Παγωμένο Ωκεανό. Πρόσφατοι υπολογισμοί (https://climate.esa.int/en/projects/sea-ice/news-and-events/news/simulations-suggest-ice-free-arctic-summers-2050/) προβλέπουν ότι περίπου το 2050 τα καλοκαίρια θα είναι χωρίς πάγο στον πάλαι ποτέ Βόρειο Παγωμένο Ωκεανό, την Αρκτική δηλαδή, αυξάνοντας κι από εδώ την πρόσληψη θερμότητας από τον ήλιο, επηρεάζοντας επίσης το σύστημα θαλασσίων ρευμάτων, αλλά και προκαλώντας μια ακόμα σειρά σοβαρών συνεπειών στο όλο οικοσύστημα κάτω από τους πάγους. (https://www.theguardian.com/environment/2023/aug/11/polar-challenge-as-the-sea-ice-melts-can-countries-come-together-to-protect-the-arctic-ocean).

Ενώ αυτά συμβαίνουν με το κλίμα της Γης, οι κυβερνήσεις παριστάνουν ότι κάνουν κάτι, χωρίς να κάνουν τίποτα στην πραγματικότητα. Έχουμε πιάσει ρεκόρ χρήσης πετρελαίου όλων των εποχών και η κατανάλωση αυξάνεται, ενώ πιθανότατα δεν θα πιάσει το απόλυτο μάξιμουμ πριν το 2030, υποστηρίζει το Bloomberg (https://archive.ph/zWWZ1#selection-6011.130-6011.137). Όλη η υποτιθέμενη δράση υπέρ του περιβάλλοντος και κατά της κλιματικής κρίσης είναι «αέρας κοπανιστός», τονίζει σε ένα πολύ σημαντικό άρθρο του ο Jonathan Cook (https://www.middleeasteye.net/opinion/climate-change-crisis-action-hot-air?fbclid=IwAR1lji3VJVtJkWolgal4h6QOrK3ThUq_9p8KTbsJtjTEdsJ_ikPeaeREPk4). Ταυτόχρονα, και ενώ οι ίδιες οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων αποδέχονται (επιτέλους!) τη συμβολή τους στην υπερθέρμανση του πλανήτη και την ίδια την υπερθέρμανση, που υποστήριζαν στο παρελθόν ότι δεν υπάρχει, ενώ γνώριζαν ότι υπάρχει, εξακολουθούν να χρηματοδοτούν (https://www.theguardian.com/environment/2015/mar/25/fossil-fuel-firms-are-still-bankrolling-climate-denial-lobby-groups) τις ομάδες που διαδίδουν με το αζημίωτο ηλιθιότητες αρνούμενες την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, παρά τα συντριπτικά επιστημονικά στοιχεία, τη συμφωνία του ΟΗΕ, των μεγαλύτερων πανεπιστημίων του πλανήτη και όλων των κυβερνήσεων και παρά την κοινή λογική. Το τελευταίο το λέμε για δύο λόγους. Πρώτον, οι τσαρλατάνοι που αρνούνται την κλιματική αλλαγή προϋποθέτουν ότι μπορούμε να αυξάνουμε συνέχεια τις δραστηριότητές μας στη Γη χωρίς να την επηρεάζουμε και ότι το παγκόσμιο οικοσύστημα έχει άπειρες δυνατότητες να επανέρχεται στην ισορροπία. Δεύτερο γιατί δεν χρειάζεται να είσαι μετεωρολόγος ή κλιματολόγος για να καταλάβεις ότι μπαίνουμε σε μείζονα κλιματική κρίση. Μόνο άτομα τυφλωμένα από τον φανατισμό τους (ή το οικονομικό τους συμφέρον) μπορούν να μην παρατηρούν τη διαρκώς αυξανόμενη συχνότητα εμφάνισης κάθε τύπου «ακραίων καιρικών φαινομένων» σε όλο τον κόσμο.

Στην ιστορία, η έκταση της υποστήριξης παραλογισμών υπήρξε συνήθως πολύ καλός δείκτης κοινωνικής παράνοιας και ενδεχόμενης προσέγγισης σημείου καταστροφής του πολιτισμού και των κοινωνιών. Ακραίο μεν, αλλά πολύ καλό παράδειγμα οι επιθέσεις και των Ναζί στη Γερμανία και των Φασιστών στην Ιταλία κατά του ορθολογισμού στην περίοδο της ανόδου τους προς την εξουσία.

(*) Ο Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος είναι δημοσιογράφος