Αρχική Blog Σελίδα 1382

ΓΑΛΛΙΑ: Ο Μακρόν πέρασε το όριο του ολοκληρωτισμού;

0

 

του Thibaut Mercier, δικηγόρου και δοκιμιογράφου

Σημεία των καιρών: Πρωτοφανής ομοφωνία όλων σχεδόν των κομμάτων – δεξιών, αριστερών, κεντρώων- σε νομοσχέδια που διαλύουν την κοινωνία (Ελλάδα) ή καταργούν την ελευθερία της ιδιωτικής ζωής (παγκόσμια πρωτιά της Γαλλίας).

«Ελευθερία, για ποιο σκοπό;» Με αφορμή αυτή την ερώτηση που αποδόθηκε στον Λένιν, ο Ζωρζ Μπερνανός έδωσε μια διάλεξη στο τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, θυμίζοντας την κυνική δυσαρέσκεια για την ελευθερία που είχε καταλάβει τόσες συνειδήσεις. Έναν αιώνα αργότερα, οι πολιτικές μας «ελίτ» υιοθέτησαν τη δήλωση του μπολσεβίκου ηγέτη, ενώ δεν περνάει ούτε ένας μήνας χωρίς νέο περιορισμό στην ελευθερία της γνώμης να τελειοποιεί το νομοθετικό μας οπλοστάσιο.

Μετά την πολυσυζητημένη απόφαση για το CNnews-Ρεπόρτερ χωρίς σύνορα* από το Συμβούλιο Επικρατείας τον Φεβρουάριο, οι βουλευτές μας είναι τώρα αυτοί που αποδεικνύουν την απέχθειά τους για την ελεύθερη γνώμη ψηφίζοντας στις 6 Μαρτίου, κατά την πρώτη ανάγνωση, ένα νομοσχέδιο που αποσκοπεί στον έλεγχο και την τιμωρία των σχολίων που μπορεί να κάνετε… ιδιωτικά. Προσέχετε περισσότερο: η μη δημόσια προσβολή και η πρόκληση διακρίσεων ή μίσους με βάση ιδίως τη φυλή, το φύλο, τον σεξουαλικό προσανατολισμό ή ακόμα και το φύλο, θα μπορούσαν σύντομα να αποτελέσουν αδίκημα που τιμωρείται με πρόστιμο 3.750 ευρώ. Και αυτό για «να διατηρήσουμε το δημοκρατικό μας σύμφωνο και να προστατεύσουμε τους συμπολίτες μας» διαβάζουμε στην αιτιολογική έκθεση της πρότασης.

Μη ικανοποιημένο με τον έλεγχο – δραστικά – του δημόσιου λόγου, το κράτος θα μπει τώρα και στο σπίτι σας για να διασφαλίσει ότι καμία λέξη δεν μπορεί να υπονομεύσει τη δημοκρατική νομιμότητα. «Η ποινική κύρωση πρέπει να είναι εγγυημένη και συστηματική», γράφουν οι βουλευτές που υπογράφουν  την πρόταση νόμου. Πρέπει να ξαναδιαβάσουμε τον Φιλίπ Μάρεϊ και τις ατάκες του για τον «φθόνο του εγκληματία» και τη σύγχρονη μανιο-νομοθετική ψύχωση που απαιτεί κάθε χώρος ελευθερίας από τον οποίο απουσιάζει ο νόμος να θεωρείται νομικό κενό που καλύπτεται με νόμους και κανονισμούς…

Να θυμάστε ότι κατά την περίοδο του Covid-19, η Πολιτεία σας ζήτησε «να μην είστε περισσότερα από έξι άτομα στο τραπέζι». Από εδώ και πέρα ​​το ίδιο το περιεχόμενο των συζητήσεων που θα κάνετε με τους καλεσμένους σας θα περνάει κάτω από τα Καυδιανά δίκρανα της; Να είστε προσεκτικοί εάν προσβάλετε έναν καλεσμένο κατά τη διάρκεια μιας πολιτικής συζήτησης αφού έχετε πει λίγο υπερβολικά το Chablis ως απεριτίφ. Καμία λέξη δεν είναι πιο ψηλά από την άλλη! Οποιοσδήποτε ενήλικας με κανονική σύνθεση που έχει υποστεί σοκ ή προσβολή είναι ελεύθερος να μην ξαναπατήσει το πόδι του στο σπίτι σας. Αλλά αυτή είναι μια στιγμή για υγιεινή, τόσο σωματική όσο και ψυχική, στο μεγάλο δυτικό μας γηροκομείο. Ο στόχος της ειρήνευσης των ηθών που επιδεικνύουν οι βουλευτές μπορεί να φαίνεται αξιέπαινος, αλλά είναι πραγματικά αυτός ο ρόλος της Πολιτείας να τιμωρεί την οργή μας και τις εκρήξεις μας;

Και τι γίνεται με την «πρόκληση σε μίσος ή διακρίσεις» ιδιαίτερα λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού ή φύλου. Θα καταγγείλει η Μπέμπα τα τρανσφοβικά σχόλια του παππού Γιάννη όταν θα φύγει από το επόμενο δείπνο της παραμονής της Πρωτοχρονιάς; Θα μπορούσαμε να γελάσουμε με αυτό, αλλά χάρις στην κατάδοση αυτός ο νόμος μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη. Μια φορά δεν συνιστά συνήθεια, ο Όργουελ έκανε λάθος το 1948 και δεν θα χρειαστεί να εγκαταστήσετε τηλεοθόνη σε κάθε σπίτι για να παρακολουθείτε τι μπορεί να συμβαίνει εκεί. Η κουλτούρα της καταγγελίας που προωθεί η κυβέρνηση θα φροντίσει γι’ αυτό. Ο Μπενουά Ντυτέρτρ δημοσίευσε πριν από λίγα χρόνια το «Καταγγείλετε ο ένας τον άλλο» , μια σάτιρα στην οποία φανταζόταν μια κυβέρνηση να δημοσιεύει έναν νόμο «καταγγελίας και προστασίας» για την καταπολέμηση του σεξισμού. Θα μπορούσε το ψιθύρισμα στο αυτί να σας οδηγήσει στο αστυνομικό τμήμα;

Πρέπει να θυμίσουμε τη σημασία της διαφωνίας και της διάστασης απόψεων, τόσο ιδιωτικών όσο και δημόσιων, απαράμιλλα ακόμα εργαλεία για την επίτευξη συμβιβασμού και της αλήθειας; Θα χρειαστεί να περιβαλλόμαστε στα σπίτια μας με ανθρώπους που σκέφτονται μόνο σαν εμάς για να αποφύγουμε οποιαδήποτε ποινική καταστολή; Αυτός ο νέος νόμος απεικονίζει τέλεια αυτή τη λογοφοβία, αυτό το μίσος για την ελεύθερη σκέψη ( και πάλι Muray ) που «θέτουν πάνω από κάθε προσπάθεια προβληματισμού, στη σφαίρα του ιερού, ορισμένα πράγματα και ορισμένα όντα επειδή θεωρούνται απαραβίαστα στοιχεία του καινούριου κόσμου.

Όσο για την κατάργηση του ορίου μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού, χαρακτηρίζει τον ολοκληρωτισμό, όπως μας είπε η Χάνα Άρεντ: «Η κατάργηση του ορίου μεταξύ δημόσιας και ιδιωτικής ζωής χαρακτηρίζει τον ολοκληρωτισμό». Και αναρωτιόμαστε αν οι βουλευτές της ομάδας της Αναγέννησης [του κόμματος του Μακρόν], από την οποία ξεκίνησε η πρόταση  του νομοσχεδίου, γνωρίζουν την πολιτική τους φιλολογία. Το ερώτημα είναι σίγουρα ρητορικό… Στο ίδιο πνεύμα, τι να πούμε για τα «μαθήματα ιθαγένειας» και άλλα «μαθήματα καταπολέμησης του ρατσισμού, του αντισημιτισμού και των διακρίσεων» που προβλέπει ο νόμος ως πρόσθετη ποινή και τα οποία μοιάζουν μια πραγματική επιχείρηση επανεκπαίδευσης των πολιτών;

Αν υπάρχει ένας νόμος προς πρόταση, αυτός είναι να δημιουργήσουμε έναν «ασφαλή χώρο» στα σπίτια μας ώστε να μην μπορεί να μπει το κράτος. Αυτό που έπρεπε να κάνουν οι βουλευτές είναι να θεσπίσουν την Αρχή του  απαραβίαστου -άυλου- της κατοικίας αντί να φυσούν στα «ποινόφιλα κάρβουνα».

*H απόφαση δίνει στη Ρυθμιστική Αρχή Ενημερωτικών Μέσων 6μηνη προθεσμία να αποφανθεί για τον πλουραλισμό του CNews, γεγονός που θεωρείται επέμβαση στην πολιτική του καναλιού.

https://www.lefigaro.fr/vox/societe/repression-des-propos-tenus-en-prive-pourquoi-les-deputes-devraient-re-lire-hannah-arendt-20240314

 

 

 

Νίκος Χριστοδουλίδης: “50 χρόνια μετά ακόμη δεν έχει έρθει η δικαίωση. Θα αγωνιζόμαστε μέχρι την απελευθέρωση και επανένωση του τόπου μας.”

2

Σε εξαιρετικά συγκινητικό κλίμα πραγματοποιήθηκε η τελετή ονοματοδοσίας του πάρκου του αντιστράτηγου Γεώργιου Κατσάνη, ο οποίος άφησε την τελευταία πνοή της ζωής του στις κορυφές του Πενταδάκτυλου, στην προσπάθειά του μαζί με τους καταδρομείς του να αντιμετωπίσουν τις ορδές του Αττίλα τον προδομένο Ιούλιο του 1974, υπερασπιζόμενοι την ελευθερία και την ανεξαρτησία της Κύπρου.

Στην τελετή ονοματοδοσίας του πάρκου που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Αγίου Δημητρίου και Στίλπωνος Κυριακίδη, παραβρέθηκε και τίμησε με την παρουσία του ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης. H ονοματοδοσία του πάρκου έγινε από κοινού από τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας και τον δήμαρχο Θεσσαλονίκης, Στέλιο Αγγελούδη.

Ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης

“Ο δήμος Θεσσαλονίκης τιμά σήμερα τον Γιώργο Κατσάνη του μολών λαβέ. Στο πρόσωπό του, τιμά και όλους εκείνους που έπεσαν για τα ιδανικά και τα ιδεώδη της πατρίδας”, είπε στον χαιρετισμό του ο κ. Αγγελούδης. “Αν σε εποχές εύκολες η μνημόνευση των ηρώων και των μαρτύρων της ελληνικής ιστορίας συνιστά χρέος ιερό, σε καιρούς πονηρούς, αποτελεί ανάγκη επιτακτική. Πενήντα χρόνια μετά, με την παράνομη κατοχή του βορείου τμήματος της Κύπρου να συνεχίζεται και τη Λευκωσία να παραμένει η τελευταία διαιρεμένη πρωτεύουσα της Ευρώπης, καλούμαστε να διδαχτούμε από το πολυσήμαντο και διαχρονικό νόημα του αγώνα του και να το μετουσιώσουμε σε κανόνα και πράξη ζωής” τόνισε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης και συνέχισε “Έχουμε χρέος και ευθύνη να καταξιώσουμε τη θυσία του και να αγωνιστούμε με συνέπεια, επιμονή και αποφασιστικότητα για μια Κύπρο ελεύθερη. Γιατί το Κυπριακό παραμένει ανοιχτή πληγή στο σώμα του Ελληνισμού. Η συνεχιζόμενη παρουσία ισχυρών Τουρκικών στρατευμάτων στο ψευδοκράτος εξακολουθεί να συνιστά μείζονα απειλή”.

Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης

“Η θυσία του Γεώργιου Κατσάνη υπήρξε περίτρανο αποδεικτικό ανδραγαθίας για μια ελεύθερη Κύπρο” είπε κατά την ομιλία του ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης και πρόσθεσε πως “Οφείλουμε τεράστια ευγνωμοσύνη στον Γ. Κατσάνη. Με τη σημερινή ονοματοδοσία ολοκληρώνεται μια ακόμα προσπάθεια οφειλόμενης απόδοσης τιμής στην θυσία του. Το παράδειγμά του είναι ο φάρος που θα μας καθοδηγεί”. Ο Ν. Χριστοδουλίδης έκανε ειδική αναφορά στους Μακεδόνες που πολέμησαν στην Κύπρο και τόνισε ότι “50 χρόνια μετά ακόμη δεν έχει έρθει η δικαίωση. Θα αγωνιζόμαστε μέχρι την απελευθέρωση και επανένωση του τόπου μας”.

Στη σύντομη ομιλία της η κόρη του ήρωα Γεωργίου Κατσάνη, Λίνα, είπε ότι ο Γιώργος Κατσάνης ρίχτηκε στον θάνατο για χάρη της χώρας που αγαπούσε. “Το δικό μας αλφάβητο, σταμάτησε στο γράμμα ´´Π´´ και στη λέξη Περηφάνεια” ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε πως “Σήμερα εδώ, σε αυτήν την πλατεία δίνεται η ευκαιρία σε όλους μας να γίνουμε κοινωνοί της έντασης εκείνων των ημερών”.

“Νιώθω μεγάλη συγκίνηση. Όταν μπήκα στον χώρο, δάκρυσα. Είναι μεγάλη τιμή για εμένα, τα παιδιά μου και για τον αείμνηστο σύζυγό μου”, είπε η Ερυφίλη Κατσάνη. “Μακάρι να γίνει ένωση και να γυρίσουν οι Κύπριοι στα σπίτια τους”, συμπλήρωσε.

Η τελετή ονοματοδοσίας του πάρκου σε “Πάρκο Γεώργιος Κατσάνης” ολοκληρώθηκε με τα αποκαλυπτήρια της τιμητικής πλακέτας για τον Έλληνα ήρωα και την ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου.

Στην τελετή ονοματοδοσίας παραυρέθηκαν εκτός από την οικογένεια του ήρωα, οι επιζήσαντες συμπολεμιστές του Γιώργου Κατσάνη της 33ης Μοίρας Καταδρομών Πέλλαπαϊς, οι βουλευτές Κωνσταντίνος Γκιουλέκας και Δημήτριος Κούβελας, η Αντιπεριφερειάρχης Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης Βούλα Πατουλίδου, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος της Κυπριακής Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, ο Διευθυντής του πολιτικού γραφείου του Νίκου Χριστοδουλίδη Χαράλαμπος Χαραλάμπους, ο Πρέσβης της Κύπρου στην Αθήνα Σταύρος Αυγουστίδης, ο Γενικός Πρόξενος της Κύπρου στη Θεσσαλονίκη Κωνσταντίνος Πολυκάρπου, ο πρόεδρος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών Βασίλειος Πάππας, εκπρόσωποι των Κυπριακών Σωματείων της Β. Ελλάδας και εκπρόσωποι του Α.Σ. ΗΡΑΚΛΗΣ.

 Οι επιζήσαντες καταδρομείς της 33ης Μοίρας Καταδρομών, του Γ. Κατσάνη με την Παναγιώτα, κόρη του Θανάση Ζαφειρίου, του μοναδικού καταδρομέα που επέζησε από το καταρριφθέν αεροπλάνο της Αποστολής Νίκη, τον μαύρο Ιούλιο του 1974, στο αεροδρόμιο Λευκωσίας.
Κατάθεση λουλουδιών από τους εκπρόσωπους του Γ.Σ Ηρακλή

Η πρόταση για την ονοματοδοσία του πάρκου είχε κατατεθεί από τον Γ.Σ. Ηρακλή και έγινε αποδεκτή από το Δημοτικό Συμβούλιο Θεσσαλονίκης στις 18/7/2023.

speaknews.gr

9ο Δημοτικό Σχολείο Γιαννιτσών: “Φως” σε όλα όσα αφορούν το διαδίκτυο από Γ. Παπαπροδρόμου και Σ. Συρομάχου (pic)

1

Εξαιρετική εκδήλωση ενημέρωσης με δύο ομιλητές που έδωσαν πλήρη εικόνα για το τι συμβαίνει και τι να προσέχουμε με τους νέους, τα παιδιά μας.

του Παύλου Νεκτάριου Παπαδόπουλου

Ο Αντιστράτηγος Ε.Α. και ειδικός σε θέματα αντιμετώπισης κυβερνοεγκλήματος Γιώργος Παπαπροδρόμου και η Ψυχολόγος Msc Σοφία Συρομάχου ήταν οι δύο ομιλητές, που πλαισίωσαν την εκδήλωση ενημέρωσης που συνδιοργάνωσαν το 9ο Δημοτικό Σχολείο Γιαννιτσών, το 2ο Γυμνάσιο Γιαννιτσών, το 2ο ΓΕΛ Γιαννιτσών και  οι Σύλλογοι Γονέων και Κηδεμόνων των ως άνω σχολείων και η οποία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 13 Μαρτίου.

6.jpg

Παρουσία εκπαιδευτικών και γονέων των σχολείων και με την παρουσία των κ.κ. Θωμά Μπαχαράκη, Σπυρίδων Λιάβα, του Αντιδημάρχου παρά τω Δήμαρχο Νικόλαο Κατσαμπέρη καθώς και τους διευθυντών των σχολικών μονάδων/διοργανωτών, οι δύο ομιλητές ανέπτυξαν μια σειρά θεμάτων, ο καθένας από τη δική του πλευρά και ειδικότητα, αποκαλύποντας σειρά σημείων άγνωστα, όπως και πολλά γνωστά που αντιμετωπίζουν καθημερινά γονείς και παιδιά με το διαδίκτυο να χάνει την χρησιμότητα του και να γίνεται ισχυρός πονοκέφαλος έως και κίνδυνος ζωής!

5.jpg
4.jpg
10.jpg
12.jpg
2.jpg
20.jpg
21.jpg
17.jpg

Ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση της ψηφιακής πραγματικότητας, τους κινδύνους, στατιστικά στοιχεία και πολλά ενδιαφέροντα σημεία παρουσίασε ο Γιώργος Παπαπροδρόμου.

Ενδεικτικά:

13.jpg
15.jpg
23.jpg

Ομοίως, από την πλευρά, τη ματιά και το τι βιώνουν οι ψυχολόγοι με τον κόσμο, ήτοι εξάγοντας εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα για καταστάσεις και συμπεριφορές των παιδιών και των νέων, παρουσίασε η Ψυχολόγος του Κέντρου Πρόληψης “Όραμα” Σοφία Συρομάχου.

Ενδεικτικά:

18.jpg
24.jpg
25.jpg
26.jpg

Επρόκειτο για μία πολύ χρήσιμη εκδήλωση ενημέρωσης, η οποία ήταν άρτια οργανωμένη, κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον των παριστάμενων μέχρι τέλους και με δύο εξαιρετικούς ομιλητές που άφησαν μία σαφή και πλήρη εικόνα για το τι συμβαίνει με το διαδίκτυο και τους νέους, βάζοντας σημαντικούς αστερίσκους προσοχής αλλά και γνώσης, για να γίνει όσο το δυνατόν μία σωστή διαχείριση για κάθε ενδεχόμενο.

pellanews.gr

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΟ: ο Ιωάννης Συκουτρής μιλά για την επικαιρότητα που βιώνουμε.- Ανίκανοι να εμποδίσουμε τον όλεθρο που έρχεται

4

ΙΩΑΝΝΗΣ  ΣΥΚΟΥΤΡΗΣ *

Ο Ιωάννης Συκουτρής (Σμύρνη, 1 Δεκεμβρίου 1901 — Κόρινθος, 21 Σεπτεμβρίου 1937) ήταν διακεκριμένος Έλληνας φιλόλογος. Καταγόταν από τη Χίο και φοίτησε στην Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης, ενώ αργότερα δίδαξε στην Αθήνα, στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Η ελληνική αρχαιότης και η μεταπολεμική πνευματική ζωή**

Εκείνο που διακρίνει τον ευρωπαϊκόν πολιτισμόν από τους λοιπούς πολιτισμούς του πλανήτου μας (όταν θελήσωμεν να προσέξωμεν την εσωτερικήν διάρθρωσιν της υπάρξεως και της ζωντανής εξελίξεώς του, όχι το περιεχόμενον αυτού) δεν είναι η διατηρουμένη κατά τα 3 – 4000 χρόνια της υπάρξεώς του ιστορική και λογική του συνέχεια καθ’ ε­αυτήν· αυτήν ευρίσκει κανείς π.χ. και εις τον πολιτισμόν των Κινέζων ή των Ινδών, περισσότερον μάλιστα εμφανή.

Είναι ότι η συνέχεια αυτή δεν στη­ρίζεται εις την εθνικήν και φυλετικήν ταυτότητα των φορέων αυτού, αλλά συνυπάρχει (οφείλεται θα έλεγα) με την διαδοχικήν ή ταυτόχρονον συνερ­γασίαν πλήθους εθνικών οντοτήτων -όπως ακριβώς γίνεται και με την διαιώνισιν των οργανικών όντων. Κάθε μία απ’ αυτάς διατηρεί, και ανα­πτύσσει μάλιστα εις βαθμόν έντονον, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της πνευματικής και ψυχικής της υποστάσεως. Και όμως, παρ’ όλον αυτόν τον πλούτον και την ποικιλίαν κατευθύνσεων και αποχρώσεων, δεν έχεις διόλου το αίσθημ ‘ αθροιστικής επισωρεύσεως ή χρονολογικής παρατάξεως αλλοτρίων και απροσαρμόστων πολιτιστικών αξιών, αλλά μιας ενιαίας γραμμής, ενός ορισμένου τύπου μορφών της ζωής, που ανανεώνεται (δια­τηρών την ταυτότητά του εις τας βασικάς γραμμάς της διαρθρώσεώς του) μέσ’ από τα διαφορετικά στάδια της εξελίξεως αυτού.

Το φαινόμενον αυτό δεν οφείλεται εις το ότι ο πολιτισμός της Ευρώπης έχει κοινήν την ιατορικήν του αρχήν εις τον αρχαίον ελληνισμόν. Αυτό και μόνον δεν εξηγεί πώς δεν επροχώρησεν η διαφοροποίησις τόσον, ώστε να διασπασθή ουσιαστικώς η ενότης αυτή.

Οφείλεται μάλλον εις το ότι η ιστο­ρική αυτή αρχή απετέλεσε (και εξακολουθεί ν’ αποτελή) και την λογικήν αρχήν του ευρωπαϊκού πολιτισμού: την θεμελιώδη δηλαδή και πρωταρχι­κήν μορφήν, ήτις χαρίζει το οργανικόν νόημα εις τον ζωτικόν νόμον της με­ ταβάσεως μεταξύ των επί μέρους σταδίων του.

Διά τούτον ακριβώς τον λόγον η μετάβασις από του ενός εις το άλλο στά­διον πραγματοποιείται πάντοτε υπό την μορφήν μιας Αναγεννήσεως, μιας εντόνου επιστροφής της πνευματικής ζωής και της βιοτικής συνειδήσεως ε­κάστης εποχής προς τας πηγάς του πολιτισμού της.

Ολόκληρος ο ευρωπαϊ­κός πολιτισμός , από της εποχής του Αλεξάνδρου και των Σκιπιώνων μέχρι του Nietzsche, είναι μία αδιάκοπος σειρά από Αναγεννήσεις.

Η Αναγέννη­σις είναι η μορφή ακριβώς, υπό την οποίαν εις την ιστορίαν πραγματο­ποιούνται δημιουργικαί εκφράσεις της ιδιοσυστασίας των εθνών της Ευρώ­πης: ως ζωντανή συνειδητοποίησις της αρχής των πολιτιστικών αξιών, διά της οποίας επιτυγχάνεται νέα επαφή προς την ζωήν, νέα διαμόρφωσις αυ­τής, ενίσχυσις της βουλήσεως και της δυνάμεως προς δημιουργίαν νέων μορφών πολιτιστικής δράσεως. Έτσι ημπορεί να ομιλή ένας εκ των διαπρε­πεστέρων φιλοσόφων της εποχής μας περί της αιωνίας Αναγεννήσεως (von der ewigen Renaissance).

Το φαινόμενον της Αναγεννήσεως αποτελεί το χαρακτηριστικώτερον, το ιδιαίτατον στοιχείον του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Είν’ ένα γεγονός που μας προσφέρει η άμεσος ιστορική πείρα, είναι (ημπορεί κανείς να ειπή) η μοί­ρα (καλή ή κακή, αδιάφορον) του πολιτισμού μας. Όσοι το ηρνήθησαν, ό­πως ο Spengler λ.χ., ευρέθησαν εις την ανάγκην ν’ αρνηθούν (αντιθέτως προς το άμεσον αίσθημα όλων των εποχών) και την εσωτερικήν επίσης ε­νότητα του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Ακόμη και ως υποκειμενική, αστήρι­κτος δηλαδή εκ των πραγμάτων πίστις αν θεωρηθή, η έννοια της Αναγεν­νήσεως παραμένει μοναδική σύλληψις του ευρωπαϊκού πνεύματος .

Αναδρομαί της ιστορικής συνειδήσεως προς εποχάς του παρελθόντος δεν είναι βέβαια φαινόμενον σπάνιον, ούτε προσιδιάζουν εις τους ευρωπαϊ­κούς μόνον λαούς. Εις εποχάς καταπτώσεως στρέφει πολύ συχνά ένα έ­θνος το βλέμμα του προς μίαν αρχαιοτέραν περίοδον της ζωής του δοξα­σμένην -που θεωρεί τουλάχιστον δοξασμένην- διά να εύρη εκεί ανάπαυσιν και παρηγορίαν από την αθλιότητα του παρόντος, διά ν’ αντλήση ελπί­δας και δυνάμεις νέας αναστάσεως.

Αυτό έγινε π.χ. εις ημάς κατά την πε­ρίοδον της Τουρκοκρατίας και κατόπιν.

Ή αντιθέτως: εποχαί ζωτικότητος και εθνικής αλκής ζητούν να χαρίσουν χρονικήν προέκτασιν εις την άνθη­σιν του παρόντος με το να ζουν το παρόν ως επανάληψιν ή αναβίωσιν ή συ­νέχισιν ενδόξων σελίδων του παρελθόντος, πραγματικών ή και μυθικών· αυτό εγίνετο π.χ. εις τους επιταφίους λόγους των Αθηναίων του 5. αιώνος, αυτό έκαναν οι πολεμισταί του 21, αυτό οι σημερινοί Ιταλοί με το ρωμαϊ­κόν Imperium. Ο γυρισμός αυτός συνδέεται με θεμελιώδεις νόμους της φύ­σεως του ανθρώπου, η οποία, ως πνευματική υπόστασις είτ’ ατομική είτ’ ε­θνική, έχει την τάσιν ν’ απλωθή πέραν από τα σύνορα του παρόντος, να βε­βαιώση εις εαυτήν ακόμη και αισθητώς την συνέχειαν και την αιωνιότητά της. Πρόκειτ’ επομένως περί φαινομένου με χαρακτήρα πανανθρώπινον.

Από τας αναδρομάς αυτάς εις παρελθούσας περιόδους της πατρίου (αλη­θινής ή νομιζομένης) ιστορίας διαφέρει ουσιωδώς αυτό που ονομάζομεν Αναγέννησιν. Είναι φαινόμενον καθαρώς πνευματικόν, που υπερπηδά και εις πλάτος και εις βάθος τα όρια ενός πατριωτικού κινήματος. Λαμβάνει τον χαρακτήρα επαναστάσεως, με διαφορετικήν  εκάστοτε  μαχητικότητα και γονιμότητα, και μεταφέρει επί του πολιτιστικού πλέον πεδίου τον ορ­γασμόν και την ζωτικότητα των εθνών. Έπειτα -και αυτό είναι το χαρακτη­ ριστικώτερον- η επιστροφή αυτή γίνεται (εις οιονδήποτ’ ευρωπαϊκόν έθνος και αν εκδηλώνεται) πάντοτε προς ωρισμένην περίοδον της ιστορίας, προς την ελληνορρωμαϊκήν Αρχαιότητα.

Από της απόψεως αυτής θα ημπορούσε να συγκριθή το φαινόμενον της Αναγεννήσεως προς ένα άλλο χαρακτηριστικόν επίσης του ευρωπαϊκού πολιτισμού φαινόμενον: προς την περιοδικώς και πάλιν εμφανιζομένην στροφήν προς την φύσιν και τον κατά φύσιν βίον. Την φύσιν όχι ως αντικεί­μενον θέας και αισθητικών γλυκασμών, όπως την βλέπει η ειδυλλιακή αι­σθηματολογία, που ικανοποιείται με τα πάρκα, τα παρτέρια και τας δεν­ δροστοιχίας των πεζοδρομίων και τα κακτοειδή των σαλονιών.

Αλλά την φύσιν μητέρα και τροφόν, όπως την ζη ο άνθρωπος με θρησκευτικήν ευλά­βειαν και ολόψυχον αυτοπαράδοσιν εις ένα νοσταλγικόν γυρισμόν προς τας βιολογικάς πηγάς της υπάρξεως αυτού.

Κατά βάθος άλλωστε πρόκειται περί φαινομένων συγγενών με κοινάς τας ρίζας. Και εις τα δύο πρόκειται περί επιστροφής προς την μητέρα και πη­γήν της υπάρξεως.

Ό,τι είναι διά τον άνθρωπον ως βιολογικήν και ψυχικήν οντότητα η φύσις, είναι διά τον Ευρωπαίον ως πνευματικήν πλέον οντότη­τα η Αρχαιότης.

Αποτελεί την πνευματικήν φύσιν του Ευρωπαίου, είναι η Μητέρα Γη του πνευματικού του βίου, προς την οποίαν ξαναγυρίζει διά ν’ αντλήση, από την επαφήν μαζί της, άλλος Ανταίος, νέας δυνάμεις και νέ­ους χυμούς ζωής και ανθήσεως.

Και τα δύο έχουν χαρακτήρ’ απελευθερωτικού κινήματος .

after 2019 cleaning

Ζητούν να λυ­τρώσουν την ανθρωπίνην ψυχήν από την τυραννίαν των απωστεωμένων μορφών του πνεύματος, όσαι, χωρισμέναι από το ψυχικόν έδαφος που τας εγέννησε, καταλήγουν εις το τέλος προς τον ανελεύθερον δογματισμόν ή την μηχανικότητα των αναιμικών τύπων. Και τα δύο εξεγείροντ’ εναντίον της διασπάσεως του πνευματικού μας βίου, εναντίον της συμπνίξεως των ε­σωτερικών δυνάμεων της ψυχής κάτω από τας ξηράς και εγκεφαλικάς, τας τεχνητάς αντικειμενικάς μορφάς, αι οποίαι κάποτ’ απετέλουν την έκφρασίν των. Και εις τα δύο υπάρχει η αναζήτησις της αδιαφθόρου και αδουλώτου φύσεως του ανθρώπου, ως βιολογικού ή πνευματικού όντος, που θ’ αποτε­λέση το ζωντανόν μέτρον -και μόνον η ζωή ημπορεί να κρίνη την ζωήν- και το απηλλαγμένον παντός σχετικισμού κριτήριον της αξίας των εξωτερικών αγαθών του υλικού ή πνευματικού πολιτισμού. Και εις τα δύο έχομεν μίαν έντονον κίνησιν αυτογνωσίας του πολιτισμένου ανθρώπου, μίαν επιστρο­φήν της πολυπράγμονος ψυχής του, η οποία μεριμνά και τυρβάζει περί πολ­λά, προς την μίαν και αιωνίαν ανάγκην της ψυχής μας, προς την δημιουργί­α ενός αρμονικού εσωτερικού κόσμου. Και εις τα δύο έχομεν ένα ξέσπα­σμα νεανικότητας, που προβάλλει από τα βάθη της εθνικής ψυχής εις επο­χάς κρίσεων πολιτισμού, πνευματικής αναρχίας και ηθικού καμάτου.

Εκείνο όμως που είναι κατ’ εξοχήν κοινόν μεταξύ της επιστροφής προς την φύσιν και της αναδρομής προς την Αρχαιότητα, είναι ότι και αι δύο στροφαί, γεννήματα του οδυνηρού αισθήματος της διασπάσεως της εσωτε­ρικής ενότητος του ανθρώπου ή της εσωτερικής τάξεως και ομορρυθμίας ε­νός πολιτισμού, γυρίζουν εκεί όπου πιστεύουν (και όχι αδίκως) πως θα ε­πανεύρουν τον ολόκληρον άνθρωπον και την ολόκληρον και ομόρρυθμον πνευματικήν ζωήν.

Φυσικά εκάστοτε διαφορετικήν πλευράν ανακαλύπτουν εις τον αρχαίον κόσμον και διαφορετικά προσκτήματα εξ αυτού πραγμα­τοποιούν. Διότι και διαφορετικαί εκάστοτε είναι αι ανάγκαι του παρόντος , τας οποίας ζητούν να ικανοποιήσουν. Εντεύθεν εξηγείται ότι κάθ’ εποχή πιστεύει πως εννοεί βαθύτερα και συνθετικώτερα πάσης άλλης την Αρ­χαιότητα και όμως κάθ’ εποχή αποδεικνύεται κατόπιν ότι μίαν πλευράν μό­νον αυτής ανεκάλυψε και απεδέχθη. Τόσον ανεξάντλητος είναι!

Αλλ’ ενώ η στροφή προς την φύσιν αποτελεί ένα ξέσπασμα κυρίως των δημιουργικών δυνάμεων της ανθρωπίνης ψυχής, που ζητούν ν’ απολυτρω­θούν από νεκράς μορφάς και δύσκαμπτα ξηρά πλαίσια, αποτελεί επομένως απέναντι της εννοίας του πολιτισμού άρνησιν μάλλον (δημιουργικήν φυσι­κά και απαραίτητον εις κάθε δημιουργίαν), η Αναγέννησις αποτελεί έναρ­ξιν ήδη δημιουργίας νέων μορφών, νέας ζωντανής υπαγωγής των εξαπο­ λυομένων ορμών υπό νόμους και ρυθμούς. Το αντίκρυσμα της Αρχαιότητος με την ολοκληρίαν, την δροσερότητα , την νεανικότητα , την αρμονίαν του πνευματικού της κόσμου, δεν διευκολύνει μόνον την συνειδητοποίησιν των επιδιώξεων της ανθρωπίνης ψυχής παρέχει εις αυτήν και την βεβαιότητα περί της υπάρξεως, περί της δυνατότητος έστω αυτού που ζητεί διά το μέλ­λον. Αποτελεί επομένως μίαν θετικήν έξοδον από την κρίσιν του πολιτι­σμού.

***

Κρίσιν πολιτισμού διατρέχει και σήμερον (δηλαδή κατά βάθος από 30-40 ετών) ο ευρωπαϊκός κόσμος, και το ερώτημα έρχεται πολύ φuσικόν: ποία είν’ η θέσις του ελληνικού πνεύματος εις την εποχήν μας; υπάρχουν σημεί­α εμφανή μιας νέας Αναγεννήσεως της αρχαίας παραδόσεως; Εις το ερώ­τημ’ αυτό, το οποίον κάθε και τόσον η ιστορική συνείδησις της εποχής μας θέτει, αγωνιωδώς  πολλάκις, δίδοντ’ εκάστοτ’ απαντήσεις διαφορετικαί και κατά το περιεχόμενον και κατά τον βαθμόν της αισιοδοξίας των. Δεν πρό­κειται να προσθέσω ακόμη μίαν. Γνωρίζω άλλωστε πόσον δύσκολον είναι ν’ αποφανθή κανείς περί της μελλοντικής εξελίξεως της ευρωπαϊκής πνευ­ματικής ζωής, και θ’ αναπτύξω κατωτέρω διατί τώρα είναι τούτο ακόμη δυ­σκολώτερον.

Αντ’ αυτού θα προσπαθήσω να δείξω εις ολίγας γραμμάς πώς αντιμετωπίζομεν σήμερον ημείς την ελληνικήν Αρχαιότητα, τι μας προσφέ­ ρει σήμερον  ιδιαιτέρως.

Είν’ άξιον παρατηρήσεως, ότι εις την αρχαίαν Ελλάδα αναζητούμεν σή­μερον και ανευρίσκομεν τ’ αντίθετα απ’ ό,τι εις παλαιοτέρας εποχάς. Λυ­τρωτική βέβαια υπήρξε πάντοτ’ η επίδρασις του ελληνικού πνεύματος αλ­λά σήμερον η λύτρωσις εμφανίζεται όχι ως διευκόλυνσις προς νέας κατα­κτήσεις του πνεύματος, αλλ’ ως έργον περισυλλογής, ανασυνθέσεως των διεσπασμένων δυνάμεων, αυτοσυγκεντρώσεως.

Με την βοήθειαν του ελληνικού πνεύματος επετεύχθη βαθμηδόν από της Αναγεννήσεως και εξής η απελευθέρωσις και αυτονόμησις μιας εκάστης εκδηλώσεως του πολιτισμού από ετεραρχικάς δεσποτείας. Η τέχνη, η επι­στήμη, η ηθική, η φιλοσοφία, η οικονομική ζωή, η πολιτεία κλπ. θα ελει­τουργούσαν και θα εκρίνοντο σύμφωνα με τους ιδικούς των νόμους, τα ιδι­κά των κριτήρια, τους ιδικούς των σκοπούς. Και ακριβώς αυτή είναι η χα­ρακτηριστική διαφορά του ελληνικού πολιτισμού εν σχέσει προς τον πολι­τισμόν των λαών της Ανατολής ή του Μεσαίωνος: ότι δεν υποτάσσει την τέ­χνην π.χ. ή την φιλοσοφίαν εις τας εκάστοτε πολιτικάς σκοπιμότητας ή εις θρησκευτικούς δογματισμούς ή εις ηθικολογικάς παραγράφους ή εις χρη­σιμοκρατικάς απόψεις. Κάθε σύστημ’ αξιών είχε και ιδιαίτερον σύστημα κανόνων και κριτηρίων, σύμφωνα με τα οποία και θα εκρίνετο -κανόνων που εξεπήγαζον ελεύθερ’ από την ιδιάζουσαν των αξιών αυτών φύσιν. Και δεν υπάρχει αμφιβολία, ότι η αυτονόμησις αυτή συνετέλεσε, περισσότερον παντός άλλου παράγοντος, εις την τεραστίαν ανάπτυξιν της φιλοσοφίας, της επιστήμης, της τέχνης κλπ.

Αλλ’ η ίδια αυτονόμησις ωδήγησε βαθμηδόν εις πλήρη αναρχίαν και διά­σπασιν της ζωτικής ενότητος του πολιτισμού μας. Ό,τι δεν είχε θέσιν παρά μόνον ως μέσον προς αρμονικήν ανάπτuξιν της ζωής, γίνεται βαθμηδόν αυ­τοσκοπός.

Και αρχίζουν να πιστεύωνται και να εφαρμόζωνται ως αξιώμα­τα ανεπίδεκτα συζητήσεως αι αρχαί: η επιστήμη διά την επιστήμην (έστω και αν πρόκειται π.χ. να καταστραφή ή να υπονομευθή η πολιτεία), η τέχνη διά την τέχνην, η θρησκεία ιδιωτική υπόθεσις έργον της πολιτείας εθεω­ρήθη το να εκτελή καθήκοντα νυκτοφύλακος ή ειρηνοδίκου μεταξύ των πο­λιτών, και ούτω καθεξής.

Η αντίδρασις ευτυχώς κατά των αξιωμάτων τού­των ήρχισεν ήδη και εκδηλώνεται -αυτό είναι χαρακτηριστικόν- παντού, εις τ’ αριστερώτερα όπως και εις τα δεξιώτερα ιδεολογικά ρεύματα. Και η αντίδρασις αυτή (οσάκις ζητεί να συνειδητοποιηθή ιστορικώς, οσάκις δη­λαδή δεν εμφανίζεται υπό την πρακτικήν και την πολιτικήν της σκοπιμότη­τα, αλλά θέλει να προσλάβη χαρακτήρα πνευματικώτερον) καταφεύγει και πάλιν εις την ελληνικήν παράδοσιν.

Βεβαίως η τέχνη εις την αρχαίαν Ελλάδα ήτον ελευθέρα και ο καλλιτέ­χνης δεν είχε δεμένα τα χέρια του από στενοκεφάλους ηθικολογικάς παρα­γράφους ή από την προσταγήν τυράννων ή παπάδων.

Αλλ’ αφ’ετέρου ασύ­δοτος δεν ήτον ο καλλιτέχνης, ούτε καν αυτοσκοπός ήτον η καλλιτεχνική έκφρασις.

Η αρχαία τέχνη ήτο κυρίως και προ παντός κοινωνικόν λειτούρ­γημα.

Ο ποιητής ήτο προφήτης και διδάσκαλος του έθνους του και ο γλύ­πτης απεκάλυπτε με την δύναμιν της εμπνεύσεώς του τας μεγάλας μορφάς και τας μεγάλας αληθείας της θρησκευτικής πίστεως των συγχρόνων του.

Το έργον της ποιήσεως ή της εικαστικής τέχνης δεν ήτο να προμηθεύση εις την ψυχήν ηδονήν και συγκίνησιν, ούτε ήτον απλή έκφρασις μιας ενδιαφε­ρούσης και περιέργου υποκειμενικότητος -αυτό ίσχυεν εις χρόνους παρακ­μής, όταν η θεατροκρατία των φορτικών θεατών, όπως λέγει ο Πλά­των, ημπορούσε ν’ ακολασταίνει εναντίον της σοβαρότητός της.

Εις τους κλασσικούς χρόνους η τέχνη δεν ήτον ένα διακοσμητικόν στοιχείον της ζω­ής, όπως την κατήντησεν το κήρυγμα του Ι’ art pour Ι ‘ art και ο αλαζονικός υποκειμενισμός των διαφόρων esthetes, που καυχώνται διά την άγνοιαν ή την ανηθικότητά των- δεν ήτον επίσης πεδίον δράσεως των κάθε είδους βιρτουόζων.

‘Ητο μία στάσις υπεύθυνος και ολόκληρος απέναντι της ζωής, που συνεκέντρωνε κάτω από τας αισθητικάς μορφάς το όλον σύστημα των ανθρωπίνων αξιών (θρησκευτικών, ηθικών, κοινωνικών, πολιτικών, γνω­στικών ακόμη), ήτο ζήλος, δια να μεταχειρισθώ την αρχαίαν έκφρασιν.

Και ακριβώς διότι ο Όμηρος και ο Φειδίας, ο Αισχύλος ή ο Σκόπας με τας καλλιτεχνικάς των δημιουργίας αντιμετώπισαν υπεύθυνα την ζωήν εις την ολότητά της, διά τούτο και τα έργα των έχουν ό,τι ακριβώς λείπει από τα περισσότερα καλλιτεχνήματα του 19ου αιώνος, τον χαρακτήρα του υψηλού.

Μία τέχνη ηθικώς και θρησκευτικώς αδιάφορος δεν είναι μόνον παιδαγω­γικώς και κοινωνικώς  επιβλαβής  είναι και από καλλιτεχνικής  απόψεως αναξία λόγου και βραχύβιος.

Έργα χωρίς σοβαρότητα και χωρίς μεγαλο­πραγμοσύνην ημπορεί να είναι κομψά· ωραία πάντως δεν είναι. Το καλόν εις την γλώσσαν των Ελλήνων ήτον ιδιότης ενός όλου, όχι μιας πλευράς μό­νον, όπως είν’ η καθαρώς αισθητική.

Απέναντι των θεοκρατικών συστημάτων του Μεσαίωνος το ανεξίθρη­σκον πνεύμα των αρχαίων Ελλήνων εξήσκησεν αληθινά λυτρωτικήν επί­δρασιν και η διακήρυξις της ελευθερίας της θρησκευτικής συνειδήσεως, ως άμυνα εναντίον της μισαλλοδοξίας και του δογματισμού , είν’ απολύτως δι­καιολογημένη.

Αλλ’ από του σημείου αυτού μέχρι του κηρύγματος, ότι η θρησκεία είν’ ατομική υπόθεσις (όπως περίπου και το χρώμα της γραβά­τας, που φορεί κανείς) υπάρχει τεραστία απόστασις.

 

Η βαθυτέρα μελέτη του ελληνικού πολιτισμού μάς αποδεικνύει (με το παράδειγμ’ ακριβώς του φιλελευθέρου αυτού λαού), ότ’ η θρησκεία είναι υπόθεσις κοινωνική κατ’ εξοχήν -ή μάλλον ότι αποτελεί διά τους Έλληνας το κρηπίδωμα και την βα­θυτέραν ουσίαν της κοινωνικής και πολιτικής των οργανώσεως, ότι η τέχνη των και η φιλοσοφία των δεν είναι καν νοηταί χωρίς την θρησκευτικήν πα­ράδοσιν.

Εις τα τελευταία μόλις χρόνια αρχίσαμεν ν’ απαλλασσώμεθα από την πρόληψιν που μας εκληροδότησαν οι άθρησκοι ποιηταί της ρωμαϊκής περιόδου, ότ’ οι /Ελληνες έπαιζαν με τας θρησκευτικάς των παραδόσεις και δεν έπαιρναν σοβαρά τους θεούς των. Μόλις κατά τα τελευταία χρόνια αρχίζομεν να αισθανώμεθα -όσοι παρακολουθούν φυσικά την επιστήμην και δεν τους λείπει η ψυχή- καθαρώς θρησκευτικήν κατάνυξιν (όχι απλήν αισθητικήν συγκίνησιν) ενώπιον της μεγαλωσύνης θεϊκών μορφών, που θα ημπορούσες και σήμερα να προσκυνήσης, όπως ο Ζεύς και ο Απόλλων, η Αθηνά και ο Διόνυσος.

Μόλις κατά τα τελευταία χρόνια αρχίσαμεν να βλέ­πωμεν τι βαθύτατος στοχασμός και πόση ηθική σοβαρότης κρύπτεται κάτω από τα ελαφρά και χαριτωμένα σύμβολα των μυθολογικών διηγήσεων των Ελλήνων.

Η αυτοτέλεια της επιστημονικής ερεύνης απέναντι της εξωτερικής βίας ή πνευματικών δεσμεύσεων ή συναισθηματικών επιδράσεων είναι του ελλη­νικού πνεύματος δώρημα. Διά τούτο και μόνον οι Έλληνες εδημιούργησαν αληθινήν επιστήμην. Αλλά την επιστήμην ως αυτοσκοπόν, το κήρυγμα fiat veritas pereat vita, την απόσπασίν της από κάθε ηθικήν και παιδαγωγικήν σκέψιν, ουδέποτ’ εκήρυξαν οι Έλληνες εις τους χρόνους της ακμής.

Η α­ ναζήτησις της αληθείας είχε πάντοτε διά τους Έλληνας ένα βαθύτερον η­θικόν και κοινωνικόν σκοπόν να εξυπηρετήση , τον οποίον τα τελευταία χρόνια μόλις αρχίσαμεν να συλλαμβάνωμεν: τον σκοπόν να γίνη ο άνθρω­πος βελτίων και ευδαίμων -ό,τι ακριβώς ελησμόνησεν η σημερινή επιστή­μη με την χειρωνακτικήν και ανελευθέραν της υποταγήν εις τον μηχανι­σμόν του πλουτισμού των γνώσεων και της ανευρέσεως «αληθειών». Σήμε­ρον μόλις, που η ανθρωπότης στενάζει από το πλήθος και το βάρος των «α­ληθειών» αυτών, αι οποίαι την απομακρύνουν από την μοναδικήν αλήθειαν του ενός εστί χρεία , αρχίζομεν να εννοούμεν την αντίθεσιν του Σωκράτους εναντίον των μετεωρολεσχών. Τώρα αντελήφθημεν ότι και ο Πλάτων και ο Αριστοτέλης και όλ’ οι μεγάλοι επιστήμονες της Αρχαιότητος δεν είναι κοι­νοί ερευνηταί «αληθειών» σαν σημερινοί καθηγηταί Πανεπιστημίων· της ζωής ·ήσαν νομοθέται, εις ό,τι ηθικώτερον και κοινωνικώτερον έχει, και εις την υπηρεσίαν της ζωής έταξαν και την επιστημονικήν των έρευναν.

Αλλά και η έννοια του πνεύματος πλουτίζεται και ολοκληρώνεται εις τους μεταπολεμικούς χρόνους υπό την επίδρασιν της ελληνικής παραδόσεως. Η μηχανική αντίληψις της διανοήσεως τείνει διαρκώς ν’ αντικατασταθή από την βιολογικήν των Ελλήνων, οι οποίοι έβλεπαν και την σκέψιν ως ένα ορ­γανικόν όλον, ως ένα καλλιτέχνημα γεμάτον σφρίγος, αρμονίαν, πολυχρω­μίαν, ζωήν. Ο 19ος αιών ήτον ο αιών της ειδικεύσεως και του καταμερι­σμού της εργασίας. Σήμερον γνωρίζομεν ότι ο καταμερισμός αυτός αποτε­λεί και κατατεμαχισμόν της ψυχής. Προάγει βέβαια εις έκτασιν το ανθρώ­πινον πνεύμα, το μειώνει όμως εις βάθος και ακεραιότητα. Αντικαθιστά τον πολιτισμόν, όπως τον έζησαν οι Έλληνες , με τον επαγγελματισμόν της ερεύνης.

Άλλωστε και την έννοιαν της αληθείας, όπως την συνέλαβε κατ’ επίδρα­σιν των φυσικών επιστημών ο 19ος αιών, αντικατέστησε τώρα μία αλήθεια περισσότερον πλαστική, περισσότερον άρα ωλοκληρωμένη και ζωντανή. Σήμερον μόλις, που κατεστράφη και εις τα μυχιαίτατα της ψυχής παν μυθι­κόν στοιχείον, αρχίζομεν να εννοούμεν την βαθυτέραν αλήθειαν που κρύ­πτεται εις τον μύθον όπως τον συνέλαβαν οι Έλληνες .Τώρα κατανοούμεν διατί ο Πλάτων τα βαθύτερα διδάγματά του ενέδυσεν υπό την μορφήν του μύθου, και πώς ολόκληρος η συγγραφική του δράσις περί έναν μύθον στρέ­φεται (υπό την βαθυτέραν της λέξεως έννοιαν), τον μύθον του Σωκράτους. Σήμερον που η σχηματική και απεστειρωμένη αντίληψις της αληθείας ε­πλεόνασε και του νου έργον εθεωρήθη η καταμέτρησις, ο πειραματισμός , η οικοδομή αφηρημένων στοχασμών -σήμερον μόλις αρχίζομεν να αισθα­νώμεθα πόσον βαθύτερον συνέλαβαν την πραγματικότητα οι Έλληνες εις την εποπτικήν της εμφάνισιν ως ωραίον αντικείμενον θέας (κόσμος αυτό σημαίνει). Και η θέα αυτή εκφράζεται και εις τας λέξεις θεωρία και ιδέα (από το ιδείν), με τας οποίας εκφράζομεν ημείς ό,τι τα μάλιστ’ αφηρημένον και ασύλληπτον υπάρχει. Αυτό το εποπτικόν στοιχείον ανακαλυπτόμενον σήμερον μόλις εις όλα τα δημιουργήματα της ελληνικής σκέψεως – και εις τα μαθηματικά ακόμη, τα οποία διά τους αρχαίους είχαν άμεσον σχέσιν προς την καλλιτεχνίαν.

Σήμερον επίσης ύστερ’ από την άγονον πλέον ψυχικώς επισώρευσιν αλ­ληλοσυγκρουομένων φιλοσοφικών συστημάτων και την διάσπασιν της ενό­τητος του ερευνώντος νου, αρχίζομεν να εννοούμεν ό,τι και ρητώς αλλά και διά της διαλογικής μορφής των συγγραμμάτων του μας διδάσκει ο Πλάτων: ότι το φιλοσοφείν είν’ ανώτερον και γονιμώτερον  από κάθε συγκεκριμένον φιλοσόφημα. Ότι πέραν από τα επί μέρους διδάγματα, εις τα οποία ένας φιλόσοφος καταλήγει, ενδιαφέρον παρουσιάζει αυτή η αεικίνητος δραμα­τική πάλη προς εύρεσιν της αληθείας, η ψυχαγωγία της νεότητος προς αυ­τήν.

Κατ’ αυτόν τον τρόπο εισάγεται διά των Ελλήνων εις την σημερινήν ευ­ρωπαϊκήν διανόησιν ό,τι ο θετικισμός και ο ιστορισμός του 19ου αιώνος εί­χαν σχεδόν τελείως εξορίσει: τα τελολογικά  κριτήρια. Παραλλήλως προς το διατί εκάστου φαινομένου της πνευματικής μας ζωής, τίθεται σήμερον και το πολύ σημαντικώτερον ερώτημα: προς τι; Οι μεγάλοι σωροί των πνευ­ματικών αγαθών του πολιτισμού μας τακτοποιούνται τώρ’ αξιολογικώς, διακρίνεται το περιττόν από το αναγκαίον, τοποθετούνται  εις την υπηρεσί­αν ενός υψίστου τέλους, από το οποίον αντλούν και το νόημα της υπάρξεώς των. Και το τέλος αυτό δεν είναι δυνατόν παρά να είναι ο άνθρωπος, ο άνθρωπος ως φυσική και πνευματική προσωπικότης. Εις αυτό μας βοη­θούν και πάλιν οι Έλληνες: όχι μόνον με όσα εδίδαξαν και εδημιούργησαν εις τον κόσμον του πνεύματος, αλλά και με το τι υπήρξαν. Πράγματι, εις τον ελληνικόν  πολιτισμόν της ακμής έχομεν το παράδειγμα ενός πολιτι­σμού, που κέντρον και αφετηρίαν της ενεργείας του είχε τον εσωτερικόν πλουτισμόν του ανθρώπου και μόνον· κάθ’ εκδήλωσιν της πνευματικής ζωής, την επιστήμην ή την τέχνην, την οικονομικήν ζωήν ·ή τον τεχνικόν καταρ­τισμόν, υπέτασσεν εις το βαθύτερον νόημα και το ουσιαστικώτερον συμφέ­ρον του ανθρώπου, όχι αντιθέτως.

Εξωτερικώς ο πολιτισμός αυτός φαίνεται πτωχός και απλοϊκός. Υπήρξαν άνθρωποι, -και σοβαροί άνθρωποι- οι οποίοι, συγκρίνοντες τας προόδους της νεωτέρας εποχής εις υλικήν ευμάρειαν και τεχνικάς τελειοποιήσεις, εις πλουτισμόν γνώσεων και εκλέπτυνσιν της σκέψεως και της καλαισθησίας, διεπίστωναν με αλαζονικήν αυταρέσκειαν πόσον οπίσω αφήσαμεν τους αιωνίως λιβανιζόμενους αρχαίους Έλληνας. Η μεταπολεμική κρίσις μάς ε­δίδαξε πόσον πτωχός εις ουσιαστικάς αξίας είν’ ο σημερινός πολιτισμός με την υποταγήν ή την έκλειψιν της ανθρωπίνης προσωπικότητος. Οι άνθρω­ποι του 20ου αιώνος κάμνουν καθημερινώς την τραγικήν διαπίστωσιν, ότι το γέμισμα των μουσείων και των βιβλιοθηκών βαδίζει παραλλήλως μ’ εν άδειασμα της ψυχής μας από ό,τι ζωτικόν και βαθύ είχεν, ότι αποτελεί γύ­μνωσιν του ανθρώπου από το κατ’ εξοχήν ανθρώπινον, μεταβολήν της συν­θετικής του ολοκληρίας εις πολυσύνθετον μηχάνημα με πολλούς και ακρι­βώς λειτουργούντας ίσως τροχούς αλλά χωρίς εσωτερικότητα, χωρίς μορ­φήν και ρυθμόν.

Και ακριβώς αυτήν την ενότητα ρυθμού και μορφής, αυ­τόν τον εσωτερικόν  πλούτον ευρίσκομεν κάτω από τ’ απλά, αλλά καθαρά σχήματα του αρχαίου πολιτισμού , μέσα εις τας λιτάς μορφάς της ζωής των Ελλήνων.

Η φιλολογική επιστήμη του 19ου αιώνος με την ειδικευμένην της έρευ­ναν, τας ανασκαφάς και τας ανακαλύψεις της, μας εβοήθησε να γνωρίσωμεν κάθε λεπτομέρειαν των μορφών αυτών. Ώριμ ‘ είμεθα τώρα (και επι­στημονικώς αλλά και ψυχικώς), ωπλισμένοι με τας μεθόδους και τ’ αποθη­σαυρισμένα πορίσματα της ιστορικής μεθόδου, να προχωρήσωμεν προς τον ουσιαστικόν πυρήνα του πολιτισμού: προς την ανθρωπίνην προσωπικό­τητα. Θ’ ανακαλύψωμεν τώρα και πάλιν εις ένα εσωτερικώτερον επίπεδον τον βαθύτατ’ ανθρωπιστικόν χαρακτήρα της αρχαίας παιδείας, και θ’ αντι­κρύσωμεν ακριβώς τον αρχαίον πολιτισμόν όχι υπό την ανθρωπολογικήν έννοιαν της λέξεως: ως άθροισμα των χαρακτηριστικών μορφών της ζωής, που προσιδιάζουν εις ένα λαόν ή εις μίαν εποχήν (όπως είναι π.χ. ο πολι­τισμός των Αιγυπτίων ή των Ινδών), αλλ’ ως αξιολογικήν έννοιαν, αλλ’ ως παιδείαν, ως διάπλασιν της ανθρωπίνης προσωπικότητος – σύμφωνα με την εγγενή εις την φύσιν της και ως λογικήν συνέπειαν της υπάρξεώς της αδη­ρίτως συναγομένην ιδέαν του ανθρώπου. Έτσι και πάλιν ανευρίσκει η ση­μερινή σκέψις εις τον πολιτισμόν των Ελλήνων εν απόλυτον κριτήριον, με το οποίον θα κρίνη εαυτήν: Ανευρίσκει και πάλιν την βεβαιότητα, ότ’ η α­νασυγκρότησίς της γύρω από τον πυρήνα της ανθρωπίνης προσωπικότητος -αυτό που επιβάλλουν όχι ανεύθυνοι νοσταλγικότητες και κενή ελληνολα­ τρεία, αλλ’ αυτός ούτος ο οργανικός νόμος της υπάρξεώς της- είναι δυνατή.

Τι άλλο προσέφερεν  εις περασμένας  εποχάς η Αναγέννησις;

Αλλά και την έννοιαν της προσωπικότητος αντιμετωπίζει σήμερον η δια­νόησις κατά τρόπον πολύ διαφορετικόν παρά εις τον 19ο αιώνα. Οδηγηταί της και αυτού οι Έλληνες.

Εκείνοι ανέσυραν το άτομον από τον εξαφανι­σμόν του μέσ’ από τον ατέρμονα ωκεανόν της ανωνύμου μάζης, η οποία εμ­φανίζεται εις τους ανατολικούς π.χ. λαούς ως δημιουργός και φορεύς του πολιτισμού.

Έκτοτ ‘η αξιοπρέπεια και η αυτονομία της προσωπικότητος α­ποτελεί θεμελιώδη αρχήν του ευρωπαϊκού πολιτισμού, που ανεπτύχθη εις δόγμα πλέον κατά την διάρκειαν του 19ου αιώνος.

Αλλ’ ακριβώς η απόλυ­τος αυτή αυτονόμησις της προσωπικότητος ωδήγησεν εις διάσπασιν αυτής ταύτης της υπάρξεώς της.

Η προσωπικότης έγινεν ατομικότης.

Την εξωτε­ρικήν αρρυθμίαν και αμορφίαν της μάζης αντικατέστησε τώρα η αρρυθμί­α της απεριορίστου υποκειμενικότητος , εις την οποίαν ο ατομισμός του 19ου αιώνος ανεγνώρισεν απόλυτον αξίαν. Απλώς και μόνον διότι υπάρχει, επι­στεύθη ότι αποτελεί κάθε ατομικότης (είτε προσώπων, είτε λαών, είτ’ επο­χών) αξιόλογον φορέα πνευματικών αγαθών. Αποτέλεσμα ήτο ν’ αναπτυ­χθή ένας απόλυτος σχετικισμός ως προς την αξίαν των λαών, των προσώ­πων και των εποχών.

Κριτήριον της αξιολογικής των διαβαθμίσεως ωρίσθη ο βαθμός, κατά τον οποίον κατορθώνουν να προκαλούν το ενδιαφέρον, την περιέργειαν, την εντύπωσιν της πρωτοτυπίας.

Τ’ αξιολογικά κριτήρια αντι­κατεστάθησαν από κριτήρια ψυχολογικά, και η υποχρέωσις της κατανοή­σεως και ερμηνείας των αλλοτρίων τρόπων του σκέπτεσθαι και του αισθά­νεσθαι έφθασε μέχρι πλήρους αισθητικής και ηθικής αδιαφορίας.

Το παν είναι να καταλάβης το αλλότριον εγώ ή την άλλην εποχήν, να διαπιστώσης ό,τι την ξεχωρίζει -και το έργον σου ετελείωσεν.

Από τον ψυχολογισμόν αυτόν μας απήλλαξεν -απήλλαξε τουλάχιστον τους φωτισμένους εκπροσώπους της σημερινής σκέψεως- η νέα εμβάθυν­σις εις το ελληνικόν πνεύμα.

Και οι Έλληνες ενδιεφέρθησαν και εσεβά­σθησαν την ιδιοσυστασίαν ατόμων και λαών, και ανήγαγον εις βάσιν του πολιτισμού των τον σεβασμόν της ατομικής ελευθερίας.

Αλλά το ατομικόν εγώ δεν αντελήφθησαν απλώς ως ένα κέντρον υποκειμενικότητος.

Μέσ’ α­πό τα εξωτερικά υποκειμενικά και συμπτωματικά περιβλήματα, με τα οποί­α εμφανίζετ’ εις την πραγματικότητα , εζήτησαν να εισδύσουν εις ό,τι βαθύ­τερον και αιωνιώτερον έχει, εις την φύσιν του ανθρώπου, εις τον νόμον του πνεύματος, όπως εκδηλώνεται διά μέσου της προσωπικότητος.

Το εγώ α­ντιμετώπισαν και εσεβάσθησαν πάντοτε ως φορέα αξιών αντικειμενικών και νόμων υπερατομικών.

Ένας κόσμος είναι κάθε άτομον, αλλά κόσμος υπό την αρχαίαν έννοιαν: όχι συνάθροισις πολύχρωμος και αυθαίρετος πα­ντοδαπών πραγμάτων, αλλ’ οργανικόν σύστημα, όπου νόμοι και τάξις και ρυθμός και υποταγή των επί μέρους εις έ ν α νόημα και εις ένα τέλος.

Και μόνον ως σύνθεσις οργανική του προσωπικού και μοναδικού προς το αιώ­νιον και αντικειμενικόν αναπτύσσεται η ατομικότης εις προσωπικότητα.

Αυτό είναι το βαθύτερον νόημα του πολιτισμού, που είναι, όπως ελέχθη, κυρίως και κατά πρώτον παιδεία:

Από την ατομικότητα, που μας την δίδει, αυτομάτως ίσως, η ζωή ως κάτι φυσικόν, αναβιβάζει προς την προσωπικό­τητα, που είν’ έργον συνειδητής μορφωτικής προσπαθείας επί τη βάσει α­ντικειμενικών κανόνων αντλουμένων από την τυπικήν φύσιν του ανθρώ­που, ενεργούσης εν όψει της καθολικής ιδέας του ανθρώπου.

Αλλά την ιδέαν αυτήν δεν θέτει μία προσωπικότης, οσονδήποτε σημαντι­κή και να είναι, ούτε την πραγματοποιεί. Την ανακαλύπτει μόνον -εισδύ­ουσα εις το βαθύτερον νόημα της ανθρωπίνης ζωής την πραγματοποιεί ό­μως η πολιτεία -η πολιτεία λαμβανομένη υπό την ευρυτέραν, αλλά και την πνευματικωτέραν της έννοιαν. Η διαρκώς επιτεινομένη κρατικοποίησις της ζωής μας, η οξύτης με την οποίαν εμφανίζονται εις την μεταπολεμικήν πραγματικότητα τα κοινωνικά ζητήματα, ο «πολιτικός» χαρακτήρ, τον ο­ ποίον τείνουν να προσλάβουν όλαι σιγά-σιγά αι εκδηλώσεις του πολιτι­σμού μας, ωδήγησαν τους ανθρώπους να τοποθετήσουν εις το κέντρον της πνευματικής ζωής το πρόβλημα της σχέσεως του ατόμου προς το σύνολον. Επανήλθαν έτσι εις ό,τι επίστευαν και οι Έλληνες.

Η ποίησις των Ελλήνων από του Ομήρου μέχρι του Αριστοφάνους, η καλλιτεχνική των δημιουργία, η επιστημονική των έρευνα, η φιλοσοφία των προπαντός από την πολιτεί­αν αναχωρεί και εις αυτήν καταλήγει. Ένα φαινομενικώς ασήμαντον επί­τευγμα της φιλολογικής ερεύνης, η διαπίστωσις ότι η 7η επιστολή του Πλά­τωνος με τας αυτοβιογραφικάς της ειδήσεις είναι γνησία, μας έδωσε το κλειδί να κατανοήσωμεν ολόκληρον το έργον της ζωής του (και το φαινομενικώς περισσότερον απόκοσμον, όπως είναι η μαθηματική και λογική έ­ρευνα) ως την προσπάθειαν της ανασυγκροτήσεως της ελληνικής πολι­τείας, ως ένα έργον κοινωνικού μεταρρυθμιστού.

Διότι η πολιτεία δεν είναι, κατά την ελληνικήν πίστιν, η αντιπνευματική δύναμις της φιλελευθέρας αντιλήψεως του 19ου αιώνος, που προσεγγίζει τόσον περισσότερον προς το ιδεώδες, όσον ολιγώτερον περιορίζει την ε­λευθέραν ανάπτυξιν των ατόμων.

Η πολιτεία είν’ η ολοκληρωτική και ορ­γανική σύνθεσις των πνευματικών και ηθικών και θρησκευτικών αξιών της ζωής.

Απ’ αυτήν αντλεί τους ζωτικούς της χυμούς και περί αυτήν στρέφεται η πνευματική δημιουργία όλων των μεγάλων προσωπικοτήτων. Αν προσω­πικότης δεν υπάρχη παρά με την υπαγωγήν του υποκειμενισμού υπό νό­μους αντικειμενικούς και απολύτους, η πολιτεία, ως η ενσάρκωσις αυτών των νόμων, είν’ η απαραίτητος προϋπόθεσις της υπάρξεως της προσωπικό­τητος, είναι κάτι περισσότερον: η τροφός της προσωπικότητος. Εντεύθεν ε­ ξηγείται, ότι το ύψιστον έργον της πολιτείας είναι κατά τον Πλάτωνα (ο ο­ποίος εις το σημείον αυτό διατυπώνει μόνον φιλοσοφικώς ό,τι υπήρχε ζω­ντανόν εις το ελληνικόν αίσθημα) όχι η εξασφάλισις της οικονομικής ευη­μερίας ή της τεχνικής προόδου, της εσωτερικής ή εξωτερικής  ασφαλείας των πολιτών της -αυτά είναι μέσα μόνον.

Το κύριον έργον της πολιτείας εί­ναι το παιδαγωγικόν, και ο αληθινός πολιτικός είναι κυρίως και κατά πρώ­τον λόγον παιδαγωγός.

Το δίδαγμα τούτο μόνον σήμερον η πνευματική μας ζωή κατορθώνει να αισθανθή εις όλον του το βάθος διότι μόνον σήμερον ανέκυψεν τόσον οδυνηρά η ιδία προβληματικότης, από την οποίαν εξεπή­γασε τότε.

Ο παιδαγωγικός ρόλος της πολιτείας αποτελεί σήμερον το ση­ μαντικώτερον πρόβλημα, που έχει ν’ αντιμετωπίση ο μεταπολεμικός διανο­ούμενος.

***

Αλλ’ ακριβώς η αναγνώρισις του πρωτεύοντος ρόλου της πολιτείας εις την ανασυγκρότησιν της πνευματικής ζωής εξηγεί και την απόλυτον διαφω­νίαν ως προς την δυνατότητα μιας αμέσου ή προσεχούς αναγεννήσεως του ελληνικού πνεύματος. Η πνευματική μας ζωή έχει πράγματι στραφή και πάλιν μετά τον πόλεμον προς την Ελλάδα και αντλεί από την ελληνικήν πα­ράδοσιν μέγα πλήθος γονίμων σπερμάτων. Ακόμη και εις έκτασιν η κλασ­σική παράδοσις διαδίδεται. Εις τα παλαιά κέντρα της διαδόσεώς της προ­στίθενται τώρα νέοι λαοί, οι  οποίοι με ζήλον προσπαθούν να συμμετά­σχουν εις την έρευναν και την διάδοσιν του αρχαίου βίου: Αμερικανοί, Σκανδιναυοί, Τσέχοι, Πολωνοί, ακόμη και αυτοί οι Ιάπωνες και οι Τούρ­κοι, παραλαβόντες τον δυτικόν πολιτισμόν, αισθάνονται την ανάγκην να συμπαραλάβουν και την γνώσιν της πρωταρχικής του ρίζης. Η τεραστία διάδοσις εκδόσεων και μεταφράσεων κλασσικών κειμένων  εις την Ευρώπην και την Αμερικήν, η ανάπτυξις του αρχαιολογικού ενδιαφέροντος με την συχνήν κατά χιλιάδας επίσκεψιν των αρχαίων τόπων, η οργάνωσις πα­ραδόσεων και εορτών με αρχαία θέματα, όπου συρρέουν μυριάδες ανθρώ­πων, -όλ’ αυτά τα σημεία της εποχής θα ημπορούσαν να παρουσιάσουν δι­ καιολογημένην την αισιοδοξίαν εκείνων, που ομιλούν περί επικειμένης νέ­ας Αναγεννήσεως του ελληνικού πνεύματος.

Αλλ’η αισιοδοξία αυτή είναι, κατά την γνώνην μου, κατεσπευσμένη – και από της απόψεως αυτής έχουν δίκαιον οι απαισιοδόξως ομιλούντες. Βέ­βαια κάθε δημιουργία νέου πολιτισμού θα πραγματοποιηθή κάποτε ( εφ’ ό­σον πραγματοποιηθή εντός των πλαισίων της ευρωπαϊκής παραδόσεως ) υ­πό την μορφήν νέας στροφής προς την «φύσιν» της πνευματικής μας υπο­ στάσεως, ως νέα σύνθεσις του διεσπασμένου αλλά ζωτικού παρόντος με το αρμονικόν όλον της Ελλάδος.

Αλλ’ οι προβλέποντες πολύ προσεχή την α­ναγέννησιν αυτήν απατώνται, νομίζω.

Υπερτιμούν την επίδρασιν της δια­νοήσεως των ολίγων εις την ρύθμισιν της σημερινής πραγματικότητος, υ­περτιμούν την ζωτικότητα γενικώς της σημερινής διανοήσεως.

Της διανοήσεως ο ρόλος δεν είν’ εις όλας τας εποχάς προδρομικός, πρω­τοποριακός: να δημιουργή δηλαδή προληπτικώς εις τον κόσμον της ιδεατάς μορφάς των αξιών, τους κανόνας –πρότυπα εν όψει των οποίων αυτο­διαμορφώνεται η πνευματική ζωή ενός έθνους, γονιμοποιούσα και απο­ κρυσταλλώνουσα εις αντικειμενικήν πραγματικότητα τα σπέρματα που ει­σεδέχθη.

Υπάρχουν εποχαί, κατά τας οποίας η διανόησις εκτελεί έργον ο­ πισθοφύλακος.

Ακολουθεί εκείνη το ρεύμα της ζωής και επηρεάζετ’ απ’ αυτό. Εκείνο που της δίδει τότε τον χαρακτήρα διανοήσεως και την ξεχω­ρίζει από την απλήν προβολήν επί του πεδίου των εννοιών και των καλλι­τεχνικών εικόνων της καθημερινής ζωής εις την βάρβαρον και άμορφον υ­λικότητά της – και αυτό είναι διά πολλούς η σκέψις –είναι ότι υψώνεται υ­πέρ το ρεύμα, δια να επισκοπήση την κατεύθυνσίν του και να το καταδικά­ση- τόσον μόνον.

Κατά βάθος ευρίσκεται εις το περιθώριον της ζωής, εφ’ όσον, ανίκανος να την αλλάξη ή να την εξυψώση, αρνείται και να την υπη­ρετήση.

Την ζωήν τότε «κατευθύνει» (εις ό,τι «πνευματικόν» θέλει να έχη) όχι ο διανοούμενος, αλλ’ ο δημοσιογράφος, όχι ο υπεύθυνος ηγέτης του έ­θνους, αλλ’ ο επιτήδειος υπηρέτης του όχλου. Αυτός χαρίζει όχι μόνον πο­λιτικήν επιρροήν και υλικήν επικράτησιν· αυτός παρεμβάλλεται σήμερον ως ο απαραίτητος μεσάζων μεταξύ της διανοήσεως και της ζωής.

Αυτή είναι σήμερον η θέσις της διανοήσεως εις την ζωήν μας. Όχι αντί­θεσις προς την κοινωνικήν πραγματικότητα -αυτό είναι θεμελιώδης προϋ­πόθεσις κάθε γονίμου πνευματικής ενεργείας- αλλ’ απόλυτος αλλοτρίωσις χαρακτηρίζει σήμερον την σχέσιν των. Ζωή και σκέψις είναι σήμερον σαν δύο παράλληλοι γραμμαί που προχωρούν χωρίς να συναντώνται.

Η ζωή ρυθμίζεται όχι εκ των άνω, όχι κατά τας ιδέας -πρότυπα μεθέξει αυτών.

Κυριαρχείται εκ των κάτω, από τας σκοτεινάς και πρωτογόνους δυνάμεις, που εξαπέλυσεν ο μαζικός χαρακτήρ, ο υπερπληθωρισμός και η μηχανικό­της του πολιτισμού μας, η εκβιομηχανοποίησις των πνευματικών μας αξιών, η «ελευθερία» που δεν είναι πλέον προσωπικόν απόκτημα, αλλ’ άκοπος και αυτόματος κληρονομία. Η αποσυμφόρησις με μέσα καθαρώς πνευμα­τικά δεν είναι σήμερον πλέον δυνατή, και δεν υπάρχει κωμικώτερον θέα­μα από τους διανοουμένους που πιστεύουν, πως θα ημπορέσουν ν’ αντιτά­ξουν τον λόγον και την πειθώ προς δυνάμεις αλόγους και αμόρφους, τας ο­ποίας μόνον η υπερτέρα δύναμις και η ηθικώς θεμελιωμένη βία ημπορούν σήμερον να καταδαμάσουν.

Όχι πως το περιεχόμενον της σημερινής διανοήσεως υστερεί εις πλούτον και βάθος από άλλας εποχάς. Πόσα δεν έχει να παρουσιάση η εποχή μας εις λεπτότητα σκέψεως, εις καλλιτεχνικήν ευαισθησίαν, εις βαθυστοχά­στους ερεύνας, εις εφευρετικότητα!

Εκείνο που της λείπει είναι το ήθος και η ρωμαλεότης, με τα οποία θα εδάμαζε την άμορφον ύλην της ζωής. Και τούτ’ οφείλεται εις δύο λόγους:

Πρώτον εις το ότι δεν έχει η σημερινή διανόησις τον φυσικόν, τον βιολο­γικόν της φορέα: την αριστοκρατίαν, που υπήρξε πάντοτε και εις όλας τας γονίμους εποχάς ο φορεύς και ο δημιουργός του πολιτισμού, ο φορεύς επί­σης και δημιουργός των αναγεννήσεων του ελληνικού πνεύματος . Διότι και αυτό δεν υπήρξεν έργον της μάζης, ούτε των προλεταρίων του πνεύματος και της ζωής, αλλά μιας εξαιρετικής elite, που ηυξήθη και ανθοφόρησε ύ­στερ’ από γενεών ολοκλήρων καλλιέργειαν . Η λέξις άλλωστε classicus προ­ έρχετ’ από την γλώσσαν των Ρωμαίων τιμητών, που διεβάθμιζαν τους αν­ θρώπους, σύμφωνα με το νόημα το βαθύτερον της πολιτικής ευκοσμίας του μοναδικού αυτού λαού, εις τάξεις (classes).

Classicus ποπ proletarius -έτσι συμπληρώνεται η έννοια του «κλασσικού» συγγραφέως την πρώτην φοράν που χρησιμοποιείται η λέξις με την σημερινήν της έννοιαν.

Και το έργον αυτό της αριστοκρατίας -τροφού γνησίων πνευματικών ό­ντων δεν ημπορεί βέβαια ν’ αναπληρώση αυτό που ονομάζομεν σήμερον «αριστοκρατία του πνεύματος»- δεν ομιλώ περί της πλουτοκρατικής «αρι­στοκρατίας», που δεν έχει καμμίαν σχέσιν με το πνεύμα.

Η περίφημος «ιντελλιγέντσια» , που πετά σαν πεταλούδα από το ένα «ενδιαφέρον» θέμα εις το άλλο, ή κολλά σαν στρείδι εις τας παρυφάς οιασδήποτε νεοφανούς κοσμοθεωρίας, ξερριζωμένη όπως είναι από κάθε έδαφος εθνικόν και κοι­νωνικόν , χωρίς συνέχειαν αίματος και ατμοσφαίρας, χωρίς προλήψεις, από τας οποίας και μόνας (και όχι από τους εξυπνοτάτους έστω ακροβατι­σμούς) αντλεί η πνευματική δημιουργία τους ζωτικωτέρους της χυμούς, δεν είν’ εις θέσιν να προσφέρη παρά επαγγελματίας του πνεύματος ή δημοσιο­ γράφους. Η δημιουργία άλλωστε πνευματικού βίου δεν κατορθώνεται με την ίδρυσιν σχολείων, βιβλιοθηκών ·ή με οιαδήποτ’ άλλα κοπαδικά μέτρα οργανωτικής σκοπιμότητος.

Δεύτερος λόγος: Εις την σημερινήν διανόησιν λείπει η θρησκευτικότης. Όχι ως προσήλωσις εις το περιεχόμενον ωρισμένων δογμάτων ή ως πίστις εις την ύπαρξιν υπερφυσικών δυνάμεων. Ο σημερινός διανοούμενος, οσον­δήποτ’ ευγενικά ιδανικά και να έχη, στερείται ό,τι χαρίζει την ολοκληρίαν της πνευματικής υπάρξεως, το ύψιστον νόημα από το οποίον αισθάνεσαι να διαποτίζεται καθ’ εκδήλωσις του πνεύματος και ν’ αναδεικνύεται εις υψη­λήν υπόθεσιν προσωπικής λυτρώσεως. Διεσπασμένος όπως είναι, ζητεί πό­τε εις αισθητικάς, πότε εις καθαρώς διανοητικάς συγκινήσεις την λήθην ή την ανάπαυσιν -αλλά δεν έχει (πέραν από το εγώ του) τίποτε το οποίον ό­λας αυτάς τας συγκινήσεις ν’ αναβιβάζη εις ένα επίπεδον απολύτου προ­σταγής, και να χαρίζη τον ενιαίον ρυθμόν εις θεωρίαν και πράξιν, εις αι­σθητικάς απολαύσεις και ηθικάς ενεργείας. Ακόμη και όταν προχωρήση εις αυστηράν ενότητα της πνευματικής του ζωής, του λείπει το μονομερές έ­ στω αίσθημα του απολύτου, που θα τον κάνη να πιστεύη ότι η ενότης αυτή υπερβαίνει εις σημασίαν τα όρια μιας ατομικής του υποθέσεως .

Αυτή η θρησκευτικότης -ανεξαρτήτως  της συγκεκριμένης στάσεως απέ­ναντι της κρατούσης θρησκείας- υπάρχει εις το βάθος κάθε  Αναγεννήσε­ως. Ειδεμή, δεν θα ήτον Αναγέννησις, δημιουργία δηλαδή ενός νέου αν­θρώπου, που είναι πάντα κάτι ολόκληρον και βαθύ· θα ήτον επισκευή.

Εί­ναι πλάνη να νομίζεται, ότι η Αναγέννησις έχει συνήθως χαρακτήρα αισθη­τικόν, φιλοσοφικόν, επιστημονικόν κλπ.

Το περιεχόμενον εδώ δεν έχει ση­μασίαν -σημασίαν έχει ο συγκλονισμός ολοκλήρου του ανθρώπου, ο οποί­ος εισδέχεται την λυτρωτικήν επίδρασιν αξιών απολύτων και αλλάσσει σύμφωνα μ’ αυτάς ολόκληρον τον ρυθμόν και το ήθος της υπάρξεώς του.

Αυτό είναι που ξεχωρίζει την Αναγέννησιν ως ένα φαινόμενον ανθρωπιστικόν από τα φαινόμενα του κλασσικισμού ή από τας νοσταλγι­κάς, αλλ’ αναιμικάς και αγόνους στροφάς προς το παρελθόν, που μας συ­γκινούν πολλάκις με την ευγένειαν των προσώπων και με την ωραιότητα των ματαίων προσπαθειών, αλλά και δεν δημιουργούν ιστορίαν: Παρα­ δείγματα του είδους τούτου από την Αρχαιότητα ο Πλούταρχος, ο Μ. Αυ­ρήλιος, ο Δίων Χρυσόστομος, ο Ιουλιανός.

***

Εις αυτήν την θέσιν ευρισκόμεθα και σήμερον. Ως διανοούμενοι θα εξα­κολουθήσωμεν να πραγματοποιούμεν με την επαφήν προς την Αρχαιότητα τον πλουτισμόν και την εμβάθυνσιν του εσωτερικού μας κόσμου – ό,τι εις ευδαιμονίαν και αρμονίαν ψυχικήν ημπορεί κανείς να πραγματοποιήση σήμερον – και είναι ζήτημ’ αν αλλού πουθενά θα ημπορούσαμεν να κατα­φύγωμεν.

Την δυνατότητα όμως μιας Αναγεννήσεως της όλης ζωής μας με την βοήθειαν της Αρχαιότητος δεν βλέπω πολύ προσεχή.

Η σημερινή ζωή μας ομοιάζει μ’ ένα πλημμυρισμένον χείμαρρον, που ολοέν απλώνεται και φουσκώνει και προχωρεί συμπαρασύρων εις την ορμήν του τα έργα των ανθρώπων. Με φράγματα τεχνητά να τον περιορίσωμεν είναι σήμερον α­δύνατον. Θα σταματήση μόνον, όταν εξαντληθή η ορμή του ή συναντήση ε­νώπιόν του βράχους και βουνά ανυπέρβλητα.

Τότε και μόνον θ’ αρχίση το έργον της ανασυγκροτήσεως: θα έχωμεν πρώτα να θάψωμεν τους νεκρούς που έπνιξε, να καθαρίσωμεν αγρούς και σπίτια από την ιλύν και τους λί­θους που κατέβασεν η πλημμύρα, να εκχερσώσωμεν και πάλιν τα χωράφια.

Σιγά-σιγά η χαρά θα ξαναγυρίση εις τους ανθρώπους,  όσοι κατώρθωσαν να σώσουν την ζωήν των και ν’ ανακτήσουν τόσην νεότητα, ώστε να στρέ­φουν γεμάτα εμπιστοσύνην και υγιά μοιρολατρείαν τα μάτια των προς τον ουρανόν, εκεί όπου εξακολουθεί ανέσπερον να λάμπη το άστρον της Ελλά­δος, της πνευματικής μας πατρίδος. Αυτό και πάλιν θα μας φωτίση, και θα μας ανασύρη προς νέον ανέβασμα. Επί του παρόντος όμως η πλημμύρα ε­ ξακολουθεί και ολοένα φουντώνει περισσότερον . Μερικούς κατεπόντισεν ήδη, άλλοι φεύγουν να σωθούν, οι περισσότεροι μένουν ήσυχοι, είτε διότι είν’ ακόμη μακριά τα νερά, είτε διότι στηρίζουν τας ελπίδας των εις τα τε­χνητά φράγματα που κατεσκεύασαν. Υπάρχουν και μερικοί, που δοκιμά­ζουν αισθητικάς συγκινήσεις ενώπιον του θεάματος ή κάνουν υπολογι­σμούς, ότι τα νερά θα ποτίσουν ανέξοδα τα περιβόλια και θα γυρίσουν τους μύλους των· άλλοι στρογγυλοκαθισμέν’ εις τα μικρά βαρκάκια της προσωπικής των πνευματικής δράσεως διασκεδάζουν αφήνοντες να τους ταξιδεύη ανέξοδα και άκοπα το ρεύμα και πιστεύοντες ότι κάτι κάνουν και αυτοί. Είναι οι «συγχρονισμένοι», που αυτοκολακεύοντ’ ευρίσκοντες τα πράγματα της εποχής των καλά λίαν, αφού δεν έχουν άλλα κριτήρια να την αξιολογήσουν παρά την πενιχράν των πείραν.

Ομοιάζουν με τους Βυζαντι­νούς εκείνους εγκωμιογράφους της εποχής της παρακμής, οι οποίοι συ­γκρίνοντες τους Αλεξάνδρους και τους Θεμιστοκλείς, τους Τραϊανούς και τους Βουλγαροκτόνους προς έναν Ανδρόνικον τον Γ’,τους εύρισκαν όλους κατωτέρους – ήσαν και αυτοί «άνθρωποι του παρόντος», μη «προγονόπλη­κτοι».

Μόνον ο ερημίτης – διανοητής, που επισκοπεί από το πανύψηλον ό­ρος του στοχασμού την πορείαν του ρεύματος, ανίκανος να εμποδίση, κα­ταδικασμένος όμως να βλέπη τον όλεθρον που έρχεται, αυτός και μόνος η­μπορεί να προσμετρήση πόσον μεγάλος, πόσον αναπόφευκτος είναι. Αυτός όμως είναι και εις θέσιν πρώτος ν’ αντικρύση το άστρον της επαγγελίας και να διακηρύξη προς τα κάτω προφητικώς:

Iam nova progenies crelo demittitur alto.

Η εικών αυτή δεν είναι βεβαίως διόλου αισιόδοξος, και εις το στόμα κλασσικού φιλολόγου, διά τον οποίον η ασχολία του με την Αρχαιότητανείν’ αίρεσις βίου, και η πίστις του εις την αιωνιότητα της αξίας της απόλυ­τος, η πρόβλεψις ότ’ υπό τας σημερινάς συνθήκας της ζωής μας δεν είναι πιθανή Αναγέννησις του ελληνικού πνεύματος (οσονδήποτ’ έντονον και αν προκαλεί η Ελλάς το ενδιαφέρον των διανοουμένων ιδίως εις την μεταπο­ λεμικήν εποχήν» φαίνεται τουλάχιστον παράδοξος. Αλλά πρέπει να το πά­ρωμεν απόφασιν:

Ευρέθημεν εις εποχήν, που ημπορεί να έχη όλας τας α­ρετάς ηρωικότητα όμως δεν έχει, και χωρίς ηρωικότητα τίποτε δεν κατα­κτάται, – πολύ ολιγώτερον το παρελθόν.

Έπειτα δεν πρόκειται καν περί α­παισιοδοξίας ή αισιοδοξίας: η διαπίστωσις της αναγκαιότητος και της ω­ραιότητος του θανάτου είναι ταυτοχρόνως ένα κήρυγμα προς την ανα­γκαιότητα της ζωής και την αθανασίαν των ωραίων, και ο Ζευς δεν χάνει τίποτ’ από την μεγαλωσύνην και την μακαριότητά του με το να υπόκειται εις τ’ αδήριτα θέσφατα της Μοίρας.

Ένας βαθυστόχαστος κριτικός του 1. μ.Χ. αιώνος έθεσε το ίδιον ζήτημα: πώς συμβαίνει, ώστε η εποχή του, αν και είχε να επιδείξη τόσον πλήθος παιδείας και ταλάντων , δεν παρήγε μεγάλους συγγραφείς, όπως η κλασσι­κή εποχή; Δεν πρόκειται να επαναλάβω την απάντησιν που έδωσεν· αλλ’ α­κριβώς τ’ «απαισιόδοξα» περί της εποχής του συμπεράσματα, εις τα οποία ευρέθη υποχρεωμένος να καταλήξη, δεν τον ημπόδισαν να διακηρύξη πε­ρί των αρχαίων -και τα λόγια του επηλήθευσε δισχιλιετής έκτοτε ιστορία:

Ό πάς αύτοϊς αίώv και βίος άπέδωκε τα νικητήρια και αχρι vϋv άvαφαίρετα φυλάττει και  έοικε τηρήσειv.

* Ιωάννης Συκουτρής, Κλασικός Φιλόλογος (1901-1937)

ΣΗΜ.: Άρθρον διά το περιοδικόν Νέα ‘Εστία εις συμπλήρωσιν Ερεύνης υπό τον τίτ­λον Το Έλληνικο Πνευμα και ή ‘Επίδρασή του, αναδημοσιευθείσης παρ’ αυτού εν με­ταφράσει από το εν Παρισίοις εκδιδόμενον υπό του Πέτρου Αφθονιάτη και του F. Te­riade εικονογραφημένον τουριστικόν περιοδικόν Voyage en Grece.

** Το πρόβλημα δεν πρόκειτ’ εδώ να εξετασθή από την εκπαιδευτικήν του πλευράν, εις ό,τι αφορά την θέσιν της κλασσικής λεγομένης παιδείας εις την εποχήν μας. Περί αυ­τού ίδε το υπ’εμού μεταφρασθέν βιβλίον του Th. Zielinski Ήμείς καί οί ‘Αρχαίοι, το ο­ποίον φυσικά εις πολλά σημεία προδίδει την προπολεμικήν του προέλευσιν. Εις τα μα­κρά ‘Επιλεγόμενα εξετάζω το ζήτημα και ως προς την σχέσιν του προς την νεοελληνι­κήν πνευματικήν ζωήν· εδώ δεν αναφέρομαι διόλου εις τα νεοελληνικά πράγματα.

Έ­γραψα (και εξακολουθώ να το πιστεύω) ότι η επαφή μας προς τας πνευματικάς (όχι τας εθνικάς) αξίας των αρχαίων Ελλήνων θα γίνη και εις ημάς, τους φυσικούς απογόνους εκείνων, μόνον διά μέσου των αναγκών και των προβλημάτων και των αξιών του συγ­ χρόνου ευρωπαϊκού πολιτισμού, όχι κατ’ ευθείαν. Άλλωστε και όλα τ’ αξιόλογα και ζωντανά στοιχεία της νεοελληνικής πνευματικής ζωής συμπίπτουν κατά το βάθος με ό,τι κατώρθωσεν ο Έλλην, καταπολεμών την βυζαντινήν του κληρονομίαν, ν’ αφομοι­ώση από το ευρωπαϊκόν πνεύμα και δι’ αυτού εμμέσως από το αρχαίον ελληνικόν. Ευ­τυχώς είναι τόσα, ώστε σήμερα να έχωμεν την ωριμότητα , με την οποίαν να ημπο­ρούμεν γόνιμα πλέον να έλθωμεν εις άμεσον επαφήν με την Αρχαιότητα. Από την αυ­τοφυή νεοελληνικήν πραγματικότητα. απ’ όσα δηλαδή δεν έχουν δημιουργηθεί ή γονι­μοποιηθή υπό του ευρωπαϊκού πνεύματος, μόνον η θρησκευτική) παράδοσις, όπως ζη εις τας λαϊκάς τάξεις, έχει, νομίζω, στοιχεία επιδεκτικά αναπτύξεως σημαντικής χρειά­ζεται όμως κάθαρσιν γενναίαν και ανα ζωογόνησιν από ανθρώπους που έχουν ευρύτη­τα ψυχής και οξυδέρκειαν σuναισθηματικιν μάλλον παρά σοφίαν θεολογικήν.

(Μελέται και /άρθρα, Εκδόσεις τοι Αιγαίου. Αθήνα  1956)

Μάρκος Μπόλαρης: Οργή!

3

Πόσες φωτογραφίες να ‘χει άραγες

στα συρτάρια του;

Πόσες;

Πόσοι τάχα να ’ναι οι ερωτύλοι;

Σε ποιές, ποιός να ξέρει,

σε ποιές θέσεις;

Γραμματείς και Φαρισαίοι της σαπρότητας,

Γραμματείς της έκπτωσης των κομμάτων,

Φαρισαίοι της παραπολιτικής,

Ναι, ερωτύλο ,

Γιά ένα άμοιρο κι απροστάτευτο,

Ναι, η υποκρισία

των καθώς πρέπει,

Γιά ένα δωδεκάχρονο άγγελο,

Πόσες φωτογραφίες έχει φυλαγμένες

στα μπαούλα των εκβιασμών,

Πόσες άραγες;

Κύμα οργής!

Κύμα απέχθειας

Ο νταβατζής, ο προαγωγός,

τα μπουλούκια

των χοίρων,

των τριαθλίων παιδεραστών,

ναι, εκβιαζομένων,

τι νομίζετε,

εκβιαζόμενοι χοίροι, κι ύστερα πάλιν λέω,

τι σου φταίνε τα αθώα γουρουνάκια,

οι καθώς πρέπει

στον βόρβορο της προαγωγής, της εκμετάλλευσης του ανηλίκου αγγέλου,

Όμιλος κτηνώδους παιδεραστίας,

Όμιλος εκβιαζομένων

Εκβιαστών,

που πήραν σβάρνα τις πόρτες,

τις Πόρτες, κεφαλαίο Πί,

να αναζητήσουν προστασία,

οι νταβατζήδες της παιδεραστίας,

από τους νταβατήδες της κοινωνίας,

Ναί, γιά να ικετέψουν πάλιν,

θρασίμια της νύχτας,

βιαστές των σκιών,

να ικετέψουν πάλιν γιά νέο βιασμό,

Την Δικαιοσύνη τώρα να βιάσουν,

Αναίσχυντοι,

Το Κράτος Δικαίου να βιάσουν,

Τρισάθλιοι,

μήνυμα ισχύος να στείλουν,

εμείς,

δικό μας το μαγαζί,

μήνυμα διάλυσης διαβάζει η κοινωνία,

Οργή φουντώνει

Κατακλύζει,

Σας κρατούν, φωτογραφίες, ονόματα, κόμματα, κομισάριοι, αξιωματούχοι,

Σας εκβιάζουν,

γι αυτό τολμάτε να λέτε πώς δεν μας νοιάζει

τι κάνετε στο κρεβάτι,

με ένα απροστάτευτο αγγελούδι,

Ο εκβιασμός των εκβιαστών

Και θύμα ένα παιδί δώδεκα χρονών

Και θύμα η Δικαιοσύνη,

πανέρμη Ελλάδα,

Στα δίχτυα των εκβιαζομένων εκβιαστών,

παλιά λέγαν πώς ο ισχυρότερος δεσμός

είναι το χρήμα, το αίμα, το σπέρμα,

είναι καιρός που η Ανθρωπότητα

Αντιλήφθηκε

είναι καιρός που μάθαμε

πώς ο ακατάλυτος δεσμός της παρανομίας

είναι η Συνενοχή,

νταβατζήδες και προαγωγοί, βιαστές και παιδεραστές, κλέφτες του δημοσίου χρήματος και καταχραστές, επίορκοι δικαστές και αργυρώνυτοι,

Ναι, η Συνενοχή,

ο εκβιάζων του εκβιάζοντας,

ασελγώντας πάνω στο κορμάκι ενός παιδιού

δωδεκαετούς,

διακορεύοντας τον υμεναίο της Δικαιοσύνης,

Μην κλείνετε τα μάτια,

σε βάρος της Κοινωνίας ασελγούν,

την Δημοκρατία διακορεύουν,

με ξένα λέφτα, τα δικά μας λεφτά,

τα γαμησιάτικα,

έτσι αποφαίνεται ο σοφός Λαός,

Οργή να γιγαντωθεί,

Κύμα οργής γιά την αθλιότητα,

Μην προσποιείστε ότι δεν είδατε,

ότι δεν ακούσατε,

το θύμα δεν είναι μόνον ένα παιδί,

Κι ένα μόνον να ’ναι

Όλος ο Κόσμος,

το θύμα είναι και η συνοχή της Κοινωνίας,

σας πείραζε τάχα το ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου,

Οργή μας πνίγει

γιά το πλέγμα της Συνενοχής

πλέγμα από τις Σκιές της μαστρωπίας, της παιδεραστίας,

πλέγμα από τους κομματικούς Αθλίους και του πολιτικούς ίσαμε τους θαλάμους της Δικαιοσύνης

κοκκίνισε κι η ντροπή,

Αδέρφια, μη σιωπάτε,

εν τέλει το θύμα είμαστε εμείς,

Αδέρφια, μη αποστρέφετε το βλέμμα,

τελικά το θύμα των νταβατζήδων και των εκβιαστών, των εκβιαζομένων εκβιαστών,

θύματα της ενοχής και της συνενοχής,

Αλλοίμονο, θα ‘ναι τα Ελληνάκια,

Τα παιδιά μας!

Οργή!

*Μάρκος Μπόλαρης. Νομικός – Πρώην Υπουργός

Χαλίτ Σινγκιλλιόγλου: O μεγαλοεπιχειρηματίας από την Τουρκία που επενδύει τώρα στο Μεγανήσι

1

ΣΤΕΦΑΝΙΑ ΣΟΥΚΗ

Μόνιμος κάτοικος του πριγκηπάτου του Μονακό, ο Χαλίτ Σινγκιλλιόγλου προχώρησε μαζί με τη σύζυγό του, Ζεκιγιέ, στη δημιουργία της εταιρείας ‘’Meganisi Hidden Resort’’ που αποκτά έκταση 33 στρεμμάτων στην περιοχή Μακριά Πούντα στο Μεγανήσι

Στο Ιόνιο και συγκεκριμένα στο Μεγανήσι επενδύει ένα από τα μεγάλα επιχειρηματικά ονόματα της Τουρκίας, με δραστηριότητα σε πλείστους κλάδους, από την ενέργεια και τα χρηματοοικονομικά μέχρι τον κλάδο των ακινήτων.

Μόνιμος κάτοικος του πριγκηπάτου του Μονακό, ο Χαλίτ Σινγκιλλιόγλου προχώρησε μαζί με τη σύζυγό του, Ζεκιγιέ, στη δημιουργία της εταιρείας ‘’Meganisi Hidden Resort’’. Στην ομπρέλα της εν λόγω εταιρείας εισφέρονται πέντε όμορες εκτάσεις συνολικής επιφάνειας άνω των 30 στρεμμάτων στην περιοχή «Μακρυαπούντα» ή Μακριά Πούντα σε έναν από τους πλέον ανερχόμενους προορισμούς του Ιονίου όπως είναι το Μεγανήσι. Κύριο αντικείμενο της νέας εταιρείας θα είναι οι υπηρεσίες ενοικίασης ακινήτων και καταλυμάτων σύντομης διάρκειας με προοπτική για «άνοιγμα» στο χώρο της φιλοξενίας σε περισσότερους δημοφιλείς προορισμούς ανά την Ελλάδα. Οσον αφορά ειδικά τα πέντε όμορα που εισφέρονται συνολικής επιφάνειας κοντά στα 33 στρέμματα, έχουν αγοραστεί και είναι ιδιοκτησίας της κ. Ζεκιγιέ Σινγκιλλιόγλου, ενώ αποτιμώνται σε μία αξία της τάξεως του 1,5 εκατ. ευρώ.

Η οικογένεια Σινγκιλλιόγλου (Cingillioglu) είναι από τις πιο γνωστές επιχειρηματικές οικογένειες στην Τουρκία με δραστηριότητα ήδη από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα, έχοντας μάλιστα δημιουργήσει το πρώτο ιδιωτικό δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στη γείτονα. Ο όμιλος έχει εταιρείες σε διάφορους κλάδους, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής ενέργειας, του χρηματοπιστωτικού τομέα, των ασφαλειών, του real estate κ.ο.κ..

Πέραν των οικογενειακών δραστηριοτήτων, ο κ. Σινκιλλιόγλου ήταν ο ιδρυτής και βασικός μέτοχος του C Group, ενός ομίλου με ισχυρή παρουσία στο κομμάτι των οικονομικών υπηρεσιών και του χρηματοπιστωτικού τομέα σε Τουρκία, Ολλανδία, Γερμανία, Βέλγιο, Ρουμανία κ.α., ενώ θεωρείται κι ένα από τα πιο γνωστά ονόματα διεθνώς ως συλλέκτης έργων τέχνης, με τον επιπλέον ρόλο του μέλους στη Συμβουλευτική Επιτροπή των Sotheby’s. Το όνομα Σινγκιλλιόγλου- Cingillioglu φιγουράρει στις λίστες των σημαντικότερων συλλεκτών ανά τον κόσμο όπως αυτή του αμερικανικού artnews.com, το οποίο ασχολείται με θέματα τέχνης.

H νέα εταιρεία ‘’Meganisi Hidden Resort’’ ξεκινά με ένα μετοχικό κεφάλαιο ύψους 3 εκατ. ευρώ (εκ των οποίων το 1,5 εκατ. αντιστοιχεί στην αξία των πέντε εισφερόμενων εκτάσεων) με δραστηριότητα σε μία από τις πλέον ανερχόμενες τουριστικά γεωγραφικές περιοχές της χώρας.

Σύμφωνα με τη σχετική έκθεση εκτίμησης που συνοδεύει το νέο εγχείρημα (Φεβρουάριος 2024) και όσον αφορά το Ιόνιο ως προορισμό, «αποτυπώνεται ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον από αγοραστές του εξωτερικού που αναζητούν τόσο εξοχικές κατοικίες για τους ίδιους όσο και για επιχειρηματική αξιοποίηση. Εντονο είναι το ενδιαφέρον από Αμερικανούς επενδυτές, κυρίως ομογενείς, όπως συμβαίνει και σε άλλες περιοχές της χώρας. Το 80% των αγοραστών είναι ξένοι όπως Βρετανοί, Γερμανοί και αρκετοί Ρώσοι πρίν το ξέσπασμα του πολέμου. Οι τιμές έχουν αυξητικές τάσεις τα τελευταία 3-4 χρόνια και πολλές περιπτώσεις φτάνουν τα επίπεδα προ κρίσης, ενώ τα υψηλότερα ποσοστά προτιμήσεων εξοχικών κατοικιών από επενδυτές καταγράφονται σε Κέρκυρα, Κεφαλονιά, Ζάκυνθο και Λευκάδα». Υψηλότερη ζήτηση παρατηρείται κυρίως σε παραθαλάσσιες κατοικίες ή κατοικίες με θέμα θάλασσα και ολοένα και περισσότερο σε κατοικίες σύγχρονων προδιαγραφών που όμως διατηρούν τα παραδοσιακά αρχιτεκτονικά στοιχεία της περιοχής.

Οσον αφορά ειδικά το Μεγανήσι, αποτελεί τα τελευταία χρόνια ανερχόμενο προορισμό στην περιοχή με πρόσβαση μέσω Λευκάδας με τακτικά δρομολόγια από το Νυδρί προς τα δύο λιμάνια του νησιού, στα Σπήλια και στο Βαθύ. Το Βαθύ είναι και ο πλησιέστερος στην έκταση οικισμός «με γραφικό λιμάνι, τουριστικό θέρετρο και αραξοβόλι θαλαμηγών. Στη θέση Μακριά Πούντα όπου βρίσκονται εκτάσεις της Meganisi Hidden Resort A.E., και στην ευρύτερη περιοχή «υπάρχουν πολλές αδόμητες εκτάσεις και παραθεριστικές κατοικίες oι οποίες σε αρκετές περιπτώσεις αξιοποιούνται τουριστικά», όπως αναφέρεται. «Σε αδόμητες εκτάσεις της περιοχής οι ζητούμενες τιμές παρουσιάζουν μεγάλη διακύμανση ανάλογα με τη θέση, την απόσταση από τη θάλασσα και σχεδόν διπλασιάζονται με την ύπαρξη ιδιωτικής παραλίας». Οι τιμές με βάση την εκτίμηση των ακινήτων μπορεί να φτάνουν ακόμη και τα 100 ευρώ ανά τ.μ..

Χαλίτ Σινγκιλλιόγλου: O μεγαλοεπιχειρηματίας από την Τουρκία που επενδύει τώρα στο Μεγανήσι

ΚΙΝΑ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΙΑ ΣΤΟ ΜΟΝΟΠΑΤΙ ΤΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΣΜΟΥ: ΝΟΤΙΟΣ ΣΙΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΑ… ΟΠΩΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ; 

0

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

Δημήτρης Λύτρας

Ο Δημήτρης Λύτρας είναι απόφοιτος Μεταπτυχιακού Προγράμματος στις Διεθνείς Σχέσεις και Ευρωπαϊκές Σπουδές, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας.

Σύνοψη

Καθώς για τους ρεαλιστές και τους νεορεαλιστές το σύγχρονο, διεθνές πολυ- πολικό σύστημα θεωρείται άναρχο, εφόσον δεν υπάρχει μία ανώτατη αρχή που να μπορεί να επιβληθεί έναντι ενός κράτους η μίας ομάδας κρατών, προϋπόθεση για την κατανόηση και την ανάλυση της διεθνούς πολιτικής είναι η απομόνωση μίας περιφέρειας, μίας ομάδας κρατών ή ενός κράτους. Στο παραπάνω πλαίσιο θεωρητικής σκέψης, η ρεαλιστική σχολή επιχειρεί να εξηγήσει πώς η πτώση της Σοβιετικής Ένωσης στα τέλη της δεκαετίας του 1980 έφερε στο φως μία νέα πραγματικότητα για τις διεθνείς σχέσεις. Δύο εκ των δυνάμεων που προέκυψαν στην νέα τάξη πραγμάτων είναι η Κίνα και η Τουρκία.

Τόσο η Κίνα στην Νότια Σινική Θάλασσα όσο και η Τουρκία στην Ανατολική Μεσόγειο επιδεικνύουν μαξιμαλιστική διάθεση ως προς τις απαιτήσεις τους. Η ένταση στις δύο περιφέρειες δεν περιορίζεται στις κυριαρχικές διεκδικήσεις των παράκτιων κρατών αλλά έχει μία σαφή διεθνή γεωπολιτική διάσταση με φόντο την διάθεση των δύο αναθεωρητικών χωρών να αναδειχθούν σε περιφερειακές και παγκόσμιες δυνάμεις. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η σύγκριση και η διερεύνηση α) των αιτιών της ανόδου των δύο αναθεωρητικών δυνάμεων, β) των ηγεμονικών τους οραμάτων, γ) των κυριαρχικών τους διεκδικήσεων έναντι των υπολοίπων παράκτιων κρατών και των διεθνών παραγόντων στα πλαίσια του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας, δ) του ρόλου της γεωπολιτικής και της ενεργειακής ασφάλειας στην αναθεωρητική τους πολιτική.

Ρεαλισμός, ηγεμονισμός και ο πολύ-πολικός κόσμος

Το διεθνές σύστημα στην ολότητα του, για τους ρεαλιστές και για τους νεορεαλιστές θεωρείται άναρχο καθώς δεν υπάρχει μία ανώτατη αρχή η οποία μπορεί να επιβληθεί έναντι ενός κράτους ή μίας ομάδας κρατών. Συνεπώς, στον σύγχρονο πολύ-πολικό κόσμο προκειμένου να αναλυθεί επιστημονικά επιχειρείται η κατηγοριοποίηση του συστήματος, ο επιμερισμός σε μικρότερα συστήματα, η εξέταση του ως προς την εσωτερική και την εξωτερική αλληλεπίδραση των μονάδων που το αποτελούν και η καταγραφή των αποτελεσμάτων που προκύπτουν. Στο άναρχο διεθνές σύστημα, το κράτος αποτελεί τον σημαντικότερο και ισχυρότερο παράγοντα.

Στο παραπάνω πλαίσιο θεωρητικής σκέψης, η ρεαλιστική σχολή επιχειρεί να εξηγήσει πώς η τελική πτώση της Σοβιετικής Ένωσης στα τέλη της δεκαετίας του 1980 έφερε στο φως μία νέα πραγματικότητα για το διεθνές σύστημα, την διεθνή πολιτική και τις διεθνείς σχέσεις.

Έτσι, η σταθερότητα που προσέφερε ο διπολισμός τελικά υποχώρησε σε μία νέα πραγματικότητα και στην ανάδειξη ενός πολυ-πολικού συστήματος. Μία από τις δυνάμεις που θα προκύπταν στην νέα τάξη πραγμάτων, κατά τον Waltz θα ήταν και η Κίνα. Οι οικονομικές μεταρρυθμίσεις που προώθησε ο Deng Xiaoping και ακολούθησαν τελικά οι επόμενοι ηγέτες του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος, παράλληλα με το ιδιόμορφο καπιταλιστικό οικονομικό μοντέλο και από κοινού με το συγκεντρωτικό, μονοκομματικό πολιτικό μοντέλο απελευθέρωσαν την τεράστια δυναμική της κινεζικής οικονομίας. Συνεπαγωγή της οικονομικής ανάκαμψης και της στρατιωτικής ενδυνάμωση είναι οι διεκδικήσεις της Κίνας σε περιφερειακό επίπεδο και ευρύτερα στην Νότια Σινική Θάλασσα λόγω της γεωπολιτικής, της γεωστρατηγικής αξίας και του «φημιζόμενου» ενεργειακού της πλούτου της περιοχής.

Η αναδυόμενη και διαρκώς εντεινόμενη πολύ-πολική γεωπολιτική πραγματικότητα με την μετατροπή του μεταψυχροπολεμικού κόσμου από “Pax-Americana” σε “Post-American” παρείχε και στην Τουρκία περισσότερους βαθμούς ελευθερίας προκειμένου να αναπτυχθεί σε περιφερειακό επίπεδο. Οι γεωπολιτικές αλλαγές καθόρισαν σταδιακά την νέα ατζέντα της Τουρκίας η οποία εμπνέεται από ένα νέο- οθωμανικό όραμα το οποίο βασίζεται στην αντίληψη της για το στρατηγικό και πολιτισμικό της βάθος. Κεντρικό ενδιαφέρον στην νέα αναθεωρητική και επιθετική σχεδόν προς όλες τις κατευθύνσεις εξωτερική πολιτική της Τουρκίας έχει η Ανατολική Μεσόγειος.

Νότια Σινική Θάλασσα όπως… Ανατολική Μεσόγειος;

Με γεωγραφικούς όρους η Νότια Σινική Θάλασσα καλύπτει μία επιφάνεια 3.5 εκατομμυρίων τετραγωνικών μέτρων και περικλείεται από το Βασίλειο του Μπρουνέι, την Ινδονησία, την Μαλαισία, την Κίνα, τις Φιλιππίνες, το Βιετνάμ και την Ταιβάν. Περισσότερα από 250 νησιά, ύφαλοι, βράχοι και Ατόλες αποτελούν πλέον σημεία διεκδίκησης μεταξύ των παράκτιων κρατών. Σε αυτές τις διαμάχες, η Κίνα επιδεικνύει μαξιμαλιστική διάθεση. Όλα τα παράκτια κράτη στην Νότια Σινική Θάλασσα διεκδικούν χωρικά ύδατα, Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) και υφαλοκρηπίδα. Παρά το γεγονός πως τα υπόλοιπα κράτη υποστηρίζουν τις διεκδικήσεις τους βάσει των γεωγραφικών δεδομένων, το Πεκίνο διεκδικεί σχεδόν το σύνολο της θάλασσας, άρα και των θαλάσσιων πόρων και του γεωστρατηγικού πλεονεκτήματος που απορρέει από τον έλεγχο της. Το πνεύμα του θαλάσσιου πατριωτισμού που διαπνέει την κινεζική κοινωνία ενσωματώνεται στην άσκηση της εξωτερικής πολιτικής από το κράτος στην Νότια Σινική Θάλασσα. Οι Κινέζοι προσπερνούν όλη την επιχειρηματολογία των άλλων πλευρών επιμένοντας στα ιστορικά δικαιώματα τα οποία δεν προβλέπονται στο Διεθνές Δίκαιο. Η στάση της Κίνας ερμηνεύεται από τον John Mearsheimer ως ο απώτερος σκοπός της Κίνας να ηγεμονεύσει στην περιοχή, το οποίο για να επιτευχθεί πρέπει παράλληλα να ανακόψει οποιεσδήποτε άλλες ηγεμονικές βλέψεις μπορεί να έχει ένα άλλο ασιατικό κράτος ή οι ΗΠΑ.1

Στην Ανατολική Μεσόγειο η βασικότερη πρόκληση είναι η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών και κυρίως η ανάπτυξη και διανομή των ανακαλυφθέντων και των πιθανών κοιτασμάτων φυσικού αερίου (ΦΑ) στην περιοχή. Στην Ανατολική Μεσόγειο το πρόβλημα οριοθέτησης εντοπίζεται κυρίως μεταξύ Τουρκίας- Κυπριακής Δημοκρατίας και Τουρκίας-Ελλάδας στην βάση των πολλών ελληνικών νησιών και της εγγύτητας τους στην ηπειρωτική Τουρκία καθώς επίσης στα προβλήματα οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών που προκύπτουν λόγω της αδυναμίας επίλυσης του Κυπριακού προβλήματος και την διατήρηση της τουρκικής κατοχής στο βόρειο μέρος του νησιού. Τουρκία και Ελλάδα δεν έχουν διαφορές μόνον σε νομικό επίπεδο αλλά διαφωνούν για το ποιες είναι οι διαφορές τους, γεγονός που κάνει την κατάσταση ακόμα πιο περίπλοκη. Η Τουρκία δεν δέχεται πως δεσμεύεται έναντι του άρθρου 3 της UNCLOS, ούτε από το εθιμικό Διεθνές Δίκαιο.

Ενέργεια και Γεωπολιτική στις δύο θάλασσες

Το γεωγραφικό σημείο που δύναται να συγκεντρώσει τις αξιώσεις των κρατών της Νοτιοανατολικής Ασίας αλλά και να εξασφαλίσει ή να διατηρήσει την οικονομική τους πρόοδο είναι η Νότια Σινική Θάλασσα. Η Νότια Σινική Θάλασσα στην σύγχρονη εκδοχή της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας χαρακτηρίζεται ως βασική οδός για το διεθνές εμπόριο καθώς είναι η μόνη θαλάσσια γραμμή που συνδέει τον Ινδικό και τον Ειρηνικό Ωκεανό. Από την Νότια Σινική Θάλασσα διάπλουν συνολικά εμπορεύματα αξίας άνω των 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Έτσι, η ελεύθερη και απρόσκοπτη διέλευση των εμπορευμάτων από τα δύο πιο σημαντικά σημεία ελέγχου, δηλαδή βορείως στην Ταιβάν και νοτίως στα στενά της Malacca καθιστούν τα νερά της περίκλειστης θάλασσας γεωστρατηγικά πολύ σημαντικά τόσο για την Κίνα όσο και για τις παγκόσμιες μεγάλες αλλά και ανερχόμενες δυνάμεις. Συνεπώς, η οικονομική ανάπτυξη και η σταθερότητα τόσο της Κίνας αλλά και των υπόλοιπων παράκτιων κρατών, αλλά και κρατών του ειρηνικού ωκεανού εξαρτάται καθοριστικά από τον έλεγχο των νερών της Νότιας Σινικής Θάλασσας. Προκειμένου η Κίνα να εξασφαλίσει την υπεροχή της στην περιοχή έχει προχωρήσει στην μεγαλύτερη ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεων της χώρας στη σύγχρονη ιστορία της.

Το κινεζικό οικονομικό θαύμα και η στρατιωτική γιγάντωση «οδήγησαν» την κινεζική εξωτερική πολιτική σε αυξημένη επιθετικότητα έναντι των παράκτιων κρατών και σε καινούργιες γεωπολιτικές αξιώσεις. Η Κίνα με σαφήνεια και στρατηγική διεκδικεί την αντιστροφή των γεωπολιτικών συσχετισμών στο σύνολο της Νότιας Σινικής Θάλασσας. Η στρατηγική του Πεκίνο μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ένας υβριδικός πόλεμος στο πλαίσιο του οποίου χρησιμοποιούνται οικονομικά μέσα, απλοί πολίτες (οι ψαράδες) και η ακτοφυλακή, ενώ τα στρατιωτικά μέσα κινούνται εκφοβίστηκα έναντι των υπολοίπων κρατών καθώς ρεαλιστικά δεν μπορούν να βρουν ισχυρό αντίπαλο.

Η πλειονότητα του εισαγόμενου πετρελαίου για την Κίνα διαπλέει την Νότια Σινική Θάλασσα. Το γεγονός αυτό από μόνο του είναι αρκετό ώστε η Κίνα να επικεντρώνει την προσπάθειά της στα επικαλούμενα σημεία πνιγμού όπου μία πιθανή διακοπή της απρόσκοπτης διέλευση των πλοίων θα προκαλούσε ένα καίριο πλήγμα στην κινεζική οικονομία. Το εξαγόμενο πετρέλαιο που διέρχεται από την Νότια Σινική Θάλασσα καταλήγει κατά συντριπτική πλειοψηφία στην Κίνα η οποία υποδέχεται το 42% του συνόλου. Για το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (ΥΦΑ), η Νότια Σινική Θάλασσα αποτελεί επίσης πολύ σημαντικό θαλάσσιο διάδρομο μεταφοράς καθώς για το 2016 διήλθε περίπου το 40% του παγκόσμιου εμπορίου.

Βασική υπόθεση για την επεξήγηση της διαμάχης των παράκτιων κρατών είναι ο εικαζόμενος ορυκτός πλούτος ικανός να συγκριθεί, βάση σεναρίων, με τα αποθέματα των κρατών του Περσικού Κόλπου. Όμως, τα γεωλογικά δεδομένα δεν αποδεικνύουν την ύπαρξη πολύ μεγάλων αποθεμάτων υδρογονανθράκων, ενώ ό,τι έχει ανακαλυφθεί βρίσκεται σε διαφιλονικούμενα θαλάσσια υπεδάφη. Η πραγματική ποσότητα εκμεταλλεύσιμων υδρογονανθράκων στην Νότια Σινική Θάλασσα δεν είναι ικανή να ανατρέψει την μειωμένη παραγωγή που παρουσιάζει η Κίνα, ενώ μία αποτελεσματικότερη διαχείριση της ζήτησης καλύπτει ευκολά τα οφέλη που μπορεί να προκύψουν από εξορύξεις. Η ενεργειακή ασφάλεια λοιπόν της Kίνας, ούτε εξασφαλίζεται, ούτε και ενισχύεται από τα ρεαλιστικά αποθέματα στην Νότια Σινική Θάλασσα. Καθώς λοιπόν οι Κινεζικές εισαγωγές ολοένα και αυξάνονται η γεωστρατηγική αξία της Νότιας Σινικής Θάλασσας αυξάνεται ανάλογα.

Στην αναθεωρητική συμπεριφορά της Τουρκίας αποδίδονται δύο αιτιάσεις. Είτε η Τουρκία επιδιώκει να εξασφαλίσει την ενεργειακή της ασφάλεια και συμπεριφέρεται επιθετικά προκειμένου να συμπεριληφθεί στα όποια σχέδια τελικά θα επικρατήσουν για την εκμετάλλευση και διοχέτευση των κοιτασμάτων ΦΑ στην αγορά, είτε το έρεισμα είναι γεωπολιτικό και η Τουρκία επιδιώκει να αναθεωρήσει την τάξη πραγμάτων στην Ανατολική Μεσόγειο υιοθετώντας επεκτατική πολιτική, διεκδικώντας έναν ρόλο περιφερειακού ηγεμόνα. Ο τουρκικός νέο-οθωμανισμός στην Ανατολική Μεσόγειο αντιμετωπίζεται με όχημα την ενέργεια. Αξιολογώντας τη στάση της Ελλάδας, της Κύπρου, του Ισραήλ και της Αιγύπτου συμπεραίνεται ότι δεν αναγνωρίζουν την Τουρκία ως περιφερειακή ηγεμονική δύναμη.

Παρόλα αυτά, η Τουρκία είναι μία ισχυρή στρατιωτικά χώρα. Η Τουρκία διαθέτει τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό στην Βορειοατλαντική Συμμαχία (με πρώτες των ΗΠΑ). Κατά την διάρκεια των δύο τελευταίων δεκαετιών ανέπτυξε ένα σύγχρονο πολεμικό ναυτικό στην Ανατολική Μεσόγειο εξυπηρετώντας το δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας όπως αυτό εξυφαίνεται με σαφήνεια τα τελευταία χρόνια. Οι τουρκικές αναθεωρητικές αξιώσεις ξεδιπλώνονται από τις Κρητικές ακτές μέχρι τον Λίβανο και το Ισραήλ χρησιμοποιώντας ως όχημα το ψευδοκράτος, την αυτοαποκαλούμενη Τουρκική Δημοκρατία Βόρειας Κύπρου. Η στάση της τουρκικής κυβέρνησης όμως δεν απειλεί μόνο το επισφαλές status quo στην περιοχή αλλά και την ίδια την συνοχή του ΝΑΤΟ στην συγκεκριμένη πτέρυγα.

Η επιθετικότητα της Τουρκίας και οι γεωπολιτικές εξελίξεις οξύνουν πλέον πολύ έντονα την αντιπαράθεση με την Ελλάδα και ακόμα περισσότερο με την Κύπρο. Οι εντάσεις, παρότι έχουν ιστορικά ερείσματα, στρέφονται κυρίως γύρω από την εκμετάλλευση – διαμετακόμιση των κοιτασμάτων ΦΑ και πετρελαίου και ανάγονται στον καθορισμό της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας.

Συμπεράσματα

Τόσο η Κίνα όσο και η Τουρκία αποπειρώνται να αμφισβητήσουν είτε τις διεθνείς συνθήκες είτε τις προβλέψεις του διεθνούς δικαίου οι οποίες διαμόρφωσαν και εγγυόνται τα σύγχρονα σύνορα τους. Προτάσσοντας την «ιστορική» αδικία εις βάρος τους και εκμεταλλευόμενες τα σύγχρονα γεωπολιτικά περιθώρια δράσης επιδιώκουν συστηματικά και στρατηγικά να αναθεωρήσουν την περιφερειακή και διεθνή τάξη. Έτσι, Τα δύο κράτη παρουσιάζουν σημαντικά κοινά χαρακτηριστικά και σημαντικές διαφορές ως προς την εφαρμοσμένη περιφερειακή και διεθνή πολιτική, χαρακτηριστικά τα οποία τις κατατάσσουν στις αναθεωρητικές δυνάμεις.

Ως προς τα αίτια της ανόδου των δύο κρατών στο διεθνές σύστημα παρατηρείται η κοινή αλληλουχία οικονομικής ανάπτυξης, ενίσχυσης των ενόπλων δυνάμεων και όξυνσης των αναθεωρητικών διεκδικήσεων. Τα παράκτια κράτη στην Νότια Σινική Θάλασσα αναγνωρίζουν την Κίνα ως ηγεμονική δύναμη στην περιοχή, σε αντίθεση με την Ανατολική Μεσόγειο όπου ο τουρκικός ηγεμονισμός δεν είναι γενικά αναγνωρισμένος, ούτε αποδεκτός. Αντιθέτως γίνεται αντιληπτός ως μεγαλομανής και ανεδαφικός

Ως προς το ηγεμονικό τους όραμα, προκειμένου να εμπεδώσουν την περιφερειακή τους δύναμη επιδιώκουν την αλλαγή των γεωπολιτικών συσχετισμών πρωτίστως με την συμμετοχή τους σε Διεθνείς Οργανισμούς και την σημαντική ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεων.

Ως προς τις κυριαρχικές διεκδικήσεις έναντι των υπολοίπων παράκτιων κρατών και των διεθνών παραγόντων τα δύο κράτη ερμηνεύουν το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας καιροσκοπικά.

Ως προς τον ρόλο της γεωπολιτικής και της ενεργειακής ασφάλειας στην εφαρμογή αναθεωρητικών πολιτικών από τις δύο χώρες, κοινό καθοριστικό παράγοντα αποτελεί η ενεργειακή εξάρτηση των δύο κρατών από τις εισαγωγές ενέργειας.

Δεν αναμένεται σε εύλογο χρονικό διάστημα τα δύο κράτη να αναζητήσουν επίλυση των διαφορών τους με τα υπόλοιπα παράκτια κράτη μέσα από το Διεθνές Δίκαιο, αλλά αντίθετα αναμένεται να οξύνουν την αναθεωρητική τους πολιτική.

1 John J. Mearsheimer, “The Inevitable Rivalry: America, China, and the Tragedy of Great-Power Politics,” Foreign Affairs 100, no. 6 (2021): 48-59.

Βιβλιογραφία

Beckman, Robert. “The Un Convention on the Law of the Sea and the Maritime: Disputes in the South China Sea.” The American Journal of International Law 107,      no.               142 (2010):             142-163.         https://cil.nus.edu.sg/wp- content/uploads/2010/08/Beckman-THE-UN-CONVENTION-ON-THE-LAW- OF-THE-SEA-AND-THE-MARITIME-DISPUTES-IN-THE-SCS.pdf

EIA. “Energy Overview.” U.S.A. Energy Information Administration. 2020, 1-18.

Gilpin, Robert. “International Politics in the Pacific Rim Era.” Annals of the American Academy of Political and Social Science 505 (September 1989): 56-67.

Gullett, Warwick. “The South China Sea Arbitration’s Contribution to the Concept of Juridical Islands.” Questions of International Law Journal 47, no. 5 (2018): 5-38.

Hoffman, C. “Neo-Ottomanism, Eurasianism or Securing the Region? A Longer View on Turkey’s Intervensionism.” Conflict, Security & Development 19, no. 3 (2019): 301-07.

Mearsheimer, John J. “The Inevitable Rivalry: America, China, and the Tragedy

of Great-Power Politics.” Foreign Affairs 100, no. 6 (2021): 48-59.

Mitchell, Martin D. “The South China Sea: A Geopolitical Analysis.” Journal of Geography and Geology 8, no. 3 (2016): 18. http://www.geographicalinsights.com/uploads/1/0/9/2/109251369/south_c hina_sea_jog_copy.pdf.

Papastravridis, Efthymios. The Greek-Turkish Maritime Disputes: An International Law Perspective (Policy Paper #36). Athens: ELIAMEP, July 2020. https://www.eliamep.gr/en/publication/%CE%BF%CE%B9-

%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%BF%CF%84%CE%B F%CF%85%CF%81%CE%BA%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-

%CE%B4%CE%B9%CE%B1%CF%86%CE%BF%CF%81%CE%AD%CF%82

-%CF%83%CF%84%CE%BF-%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%AC/

Tsakiris, Theodoros. “The Energy Security Evolution of the Eastern Mediterranean and The Spectrum of Turkish Revisionism.” In The New Eastern Mediterranean Transformed, Edited by Aristotle Tziampiris, Foteini Asderaki, 139-158. Springer, 2021.

Waltz, Kenneth N. Theory of International Politics. Reading, Mass: Addison- Wesley Pub. Co., 1973.

Waltz,   Kenneth   N.   “The   Emerging   Structure   of            International   Politics.”

International Security 18, no. 2 (1993): 44-79.

Yalvaç, Faruk. “Approaches to Turkish Foreign Policy: A Critical Realist Analysis.”

Turkish Studies 15, no. 1 (2014): 117-38.

 

Στάση αναμονής από Αθήνα στους ελιγμούς του Ράμα

0

Από απόσταση παρακολουθεί η ελληνική κυβέρνηση τους τελευταίους ελιγμούς του Eντι Ράμα, ο οποίος χθες τοποθέτησε τον ελληνικής καταγωγής Βαγγέλη Τάβο στη θέση του περιφερειάρχη Αυλώνα

Τον Βαγγέλη Τάβο, ελληνικής καταγωγής πρώην υπουργό και βουλευτή Δρόπολης του Σοσιαλιστικού Κόμματος, τοποθέτησε χθες με απόφασή του στη θέση του περιφερειάρχη Αυλώνα ο πρωθυπουργός της Αλβανίας Εντι Ράμα. Η κίνηση αυτή του κ. Ράμα ερμηνεύεται από ορισμένους κύκλους ως όχι άσχετη με τις εξελίξεις στη Χειμάρρα και την επόμενη ημέρα της δίκης Μπελέρη.

Οπως μεταδίδει ο Σταύρος Τζίμας, η περιοχή της Χειμάρρας, μαζί με τους Αγίους Σαράντα, τη Φοινίκη και τη Σελενίτσα, περιοχές όπου κυριαρχεί το ελληνικό στοιχείο, ανήκουν (αυτο)διοικητικά στην περιφέρεια του Αυλώνα, γεγονός που ενισχύει την εντύπωση ότι ο Ράμα επιχειρεί να εκτονώσει την κατάσταση τοποθετώντας στη θέση της προϊσταμένης αρχής (οι περιφερειάρχες στην Αλβανία είναι εκπρόσωποι της κυβέρνησης) έναν προβεβλημένο Ελληνα μειονοτικό, που οργανωτικά τουλάχιστον δεν ανήκει στο κόμμα του.

Η «Κ» επικοινώνησε με τον κ. Τάβο, ο οποίος επιβεβαίωσε την τοποθέτησή του στη θέση του περιφερειάρχη, αλλά ερωτηθείς εάν η απόφαση του κ. Ράμα τελούσε σε γνώση της Αθήνας, απάντησε πως δεν το γνωρίζει.

Η αλβανική πλευρά είχε γνωστοποιήσει μέσω κάποιων διαύλων για την πρόθεση αυτή, ωστόσο από την ελληνική πλευρά δεν υπάρχει αντίδραση είτε θετική είτε αρνητική. Και τούτο, όπως σημειωνόταν, σε μια προσπάθεια των δύο πλευρών για την εκτόνωση της κατάστασης και την άρση του αδιεξόδου στη Χειμάρρα. Παράλληλα, οι ίδιες πηγές άφηναν να εννοηθεί ότι δεν θα πρέπει να αποκλειστεί το ενδεχόμενο ο Βαγγέλης Τάβος να προταθεί και για υποψήφιος δήμαρχος στη Χειμάρρα, σε περίπτωση που υπάρξει καταδίκη Μπελέρη και αποκλεισμός του από τις νέες εκλογές, οι οποίες, όπως έχει δηλώσει ο Εντι Ράμα, θα γίνουν αμέσως μετά.

Στάση αναμονής τηρεί η Αθήνα, καθώς εκτιμάται πως οι κινήσεις του Αλβανού πρωθυπουργού συνδέονται με την υπόθεση Μπελέρη.

Από την άλλη, αντιπολιτευόμενα ΜΜΕ σχολιάζουν ότι ο κ. Τάβος προετοιμάζεται για τον Δήμο Χειμάρρας, μετά την ολοκλήρωση της υπόθεσης Μπελέρη, προκειμένου να ικανοποιηθούν και τα αιτήματα της Αθήνας, με την εφημερίδα «Σοτ», ωστόσο, να εκτιμά ότι ο διορισμός μπορεί να κοστίσει ακριβά στον Ράμα, διότι ο Τάβος ερευνάται, μαζί με άλλα πρόσωπα, για λόμπινγκ στις Ηνωμένες Πολιτείες το 2017.

Στα τέλη Ιανουαρίου η «Κ» είχε αποκαλύψει μυστική συνάντηση Ράμα και Τάβου, στην οποία ο Αλβανός πρωθυπουργός τού πρότεινε να αναλάβει μεταβατικός δήμαρχος Χειμάρρας έως τις νέες εκλογές. Οι δύο τότε είχαν διαψεύσει μέσω διαρροών μια τέτοια συζήτηση, αλλά κυβερνητικές πηγές στην Αθήνα που είχαν ρωτηθεί από την «Κ» είχαν απαντήσει πως «ο Τάβος δεν θα ήταν κακή περίπτωση». Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν αντιδράσεις εκ μέρους των μειονοτικών σωματείων και της «Ομόνοιας».

Πέραν τούτων, πάντως, θεωρείται βέβαιο ότι ο κ. Τάβος –εκ της θέσεώς του– θα λειτουργεί και ως επιτηρητής της δημοτικής αρχής στη Χειμάρρα, έως και τη διεξαγωγή των εκλογών –όποτε κι αν γίνουν αυτές– όσο και μετά.

Στο μεταξύ, ο τηλεοπτικός σταθμός «Top Channel» στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων πρόβαλε πρώτο θέμα ρεπορτάζ με τίτλο «Η Ελλάδα έπεσε στην ίδια της την παγίδα. Ελληνες αναλυτές: ο Μητσοτάκης να μη βιάζεται με τον Μπελέρη», με αναφορές στην «Κ», προκειμένου να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η Αθήνα έχει τρεις εναλλακτικές: να ασκήσει βέτο στην ευρωπαϊκή πορεία των Τιράνων, να επιβάλει διμερείς κυρώσεις ή να περιμένει μέχρι την έφεση.

https://www.kathimerini.gr/politics/562933447/stasi-anamonis-apo-athina-stoys-eligmoys-toy-rama/

 

Η μαζική σφαγή από Οθωμανούς κατακτητές στη μονή της Εικοσιφοίνισσας: Τα κλεμμένα χειρόγραφα του 16ου αιώνα αποκάλυψαν το μυστικό με τους σφαγιασθέντες μοναχούς

0

Ορισμένα κλεμμένα εδώ και αιώνες, ανεκτίμητης αξίας χειρόγραφα της ιεράς μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας Παγγαίου, που προσφάτως επεστράφησαν, αποκαλύπτουν πλέον την πλούσια ιστορία της μονής, επιβεβαιώνοντας έμπρακτα τις μέχρι σήμερα προφορικές μαρτυρίες που υπήρχαν για σειρά γεγονότων που σημάδεψαν το μοναστήρι στο διάβα της πολύχρονης και πολυτάραχης ιστορίας του.

Έτσι, η μέχρι σήμερα προφορική μαρτυρία για μια μεγάλη σφαγή του 16ου αιώνα από Οθωμανούς κατακτητές που είχε ως αποτέλεσμα τον τραγικό θάνατο όλων των μονάχων, επιβεβαιώνεται και εγγράφως στα τελευταία χειρόγραφα που ήρθαν εκ νέου στην κυριότητα της μονής πριν από ένα περίπου χρόνο.

Αυτό ανακοίνωσε ο μητροπολίτης Δράμας Δωρόθεος στη διάρκεια συνέντευξης τύπου που παραχώρησε με τον ομότιμο καθηγητή του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης και συστηματικό ερευνητή των χειρόγραφων και της ιστορίας της ιεράς μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας, Γιώργο Παπάζογλου.

Από οίκο πλειστηριασμών της Νέας Υόρκης πίσω στη Δράμα

Τον Οκτώβριο του 2023 ο μητροπολίτης Λαοδικείας Θεοδώρητος, ως εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριάρχη στην Αθήνα, παρέδωσε στον μητροπολίτη Δράμας τρία κλεμμένα χειρόγραφα της ιεράς μονής Εικοσιφοίνισσας που χρονολογούνται από τον 16ο αιώνα.

Τα ανωτέρω χειρόγραφα με την διαμεσολάβηση της αρχιεπισκοπής Αμερικής περιήλθαν στην νόμιμη κατοχή του Οικουμενικού Πατριαρχείου από την συλλογή του οίκου πλειστηριασμών Swann Auction Galleries της Νέας Υόρκης.

Μετά την κλοπή τους από την μονή το 1917 κατέληξαν στην Αμερική από όπου και πουλήθηκαν το 2008 σε συλλέκτη του Σικάγου, ο οποίος όμως τα επέστρεψε όταν διαπίστωσε την νομικά και ηθικά επισφαλή κυριότητά τους.

Τα χειρόγραφα παρέμεναν για χρόνια στον συγκεκριμένο οίκο πλειστηριασμών και αφού διαπιστώθηκε ότι πρόκειται για κλεμμένα της Πατριαρχικής και Σταυροπηγιακής Μονής Παναγίας Εικοσιφοινίσσης, αποφασίσθηκε από τους υπευθύνους να προβούν στις νόμιμες ενέργειες προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο, ώστε αυτά να επιστραφούν στον νόμιμο ιδιοκτήτη.

H ιερά μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας Παγγαίου

Το μεγάλο μυστικό που έκρυβαν τα χειρόγραφα

Σε ένα από αυτά τα χειρόγραφα με την ένδειξη Χ 8 βρέθηκε από τον κ. Παπάζογλου σημείωμα και κείμενο σχετικό με τη σφαγή των μοναχών της Εικοσιφοίνισσας από τους Οθωμανούς το έτος 1507.

Ο κ. Δωρόθεος υπογράμμισε ότι «μέχρι σήμερα γνωρίζαμε την ύπαρξη ενός χειρόγραφου μόνο από μαρτυρίες μελετητών της ιστορίας της μονής όπου αναφέρονταν ότι οι σφαγιασθέντες μοναχοί ήταν 172». Ωστόσο, με την εύρεση πλέον του χαρτώου χειρογράφου, «έχουμε όλα τα ονόματα των σφαγιασθέντων μοναχών, που βρήκαν τραγικό θάνατο στις 25 Αυγούστου του 1507 και οι οποίοι μνημονεύονταν στη λεγομένη Παρρησία».

Το χειρόγραφο σημείωμα αναφέρει: «Ἔτους ,ζιε΄ (1507) ἦλθε μεγάλη καί ἄορος συμφορά εἰς τό ἅγιον μοναστήριον καί ἔκοψαν τούς καλογέρους καί ἐκούρσευσαν καί τό μοναστήριον, ἐν μηνί αὐγούστῳ κε΄ (25) ἰν(δικτιῶνος) ι». Στη συνέχεια, κάτω από τον τίτλο «Ταῦτοι εἶναι οἱ μοναχοί», υπάρχει κατάλογος των σφαγιασθέντων μοναχών και άλλων. Στο περιθώριο (ώα) του φύλλου 31 υπάρχει και επιβεβαίωση της συνέχειας του καταλόγου των σφαγιασθέντων μοναχών με την γραφή των χρόνων εκείνων και τον χαρακτηρισμό: «Των αδικοφονεμένων».

  • Να σημειωθεί ότι τα θύματα της σφαγής ήταν συνολικά 202, εκ των οποίων 24 ιερομόναχοι, 3 διάκονοι, 145 μοναχοί και 30 προσκυνητές της μονής.

Από τη μελέτη του συγκεκριμένου χειρόγραφου από τον κ. Παπάζογλου διαπιστώθηκε ακόμα ότι το χαρτί ήταν δυτικού τύπου, σύγχρονο των γεγονότων και σε διάφορα φύλλα, ενώ φαίνεται να παράγεται στην εποχή εκείνη.

«Επομένως, ο μοναχός – συγγραφέας του σημειώματος και του καταλόγου των σφαγιασθέντων είναι σύγχρονος και γνωρίζει τα γεγονότα από πρώτο χέρι», υπογραμμίζει ο μητροπολίτης Δράμας.

Ο καθηγητής Παπάζογλου, στη διάρκεια της συνέντευξης τύπου, αναφέρθηκε επίσης στο μακρύ και δύσκολο ταξίδι των συγκεκριμένων χειρογράφων πριν αυτά επιστρέψουν στην ιερά μονή.

Τέλος, ο μητροπολίτης Δράμας χαρακτήρισε το όλο γεγονός μεγάλη ευλογία της Παναγίας και επισήμανε ότι θα συνεχίσει, υπό τη σεπτή καθοδήγηση του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, τον αγώνα επιστροφής των υπόλοιπων χειρογράφων και κειμηλίων στην ιερά μονή.

Xειρόγραφα της ιεράς μονής Εικοσιφοίνισσας που χρονολογούνται από τον 16ο αιώνα. Photo via ΑΠΕ-ΜΠΕ

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ, Β. Λωλίδης
Καβάλα, Ελλάδα

https://hellasjournal.com/2024/03/i-maziki-sfagi-apo-othomanous-kataktites-sti-moni-tis-ikosifinissas-ta-klemmena-chirografa-tou-16ou-eona-apokalipsan-to-mistiko-me-tous-sfagiasthentes-monachous-video/

Ποιοί κουνοῦν τό δάκτυλο

0
Τρίτη ημέρα της συζήτησης στην Ολομέλεια της Βουλής, των άρθρων και του συνόλου του σχεδίου νόμου "Ενίσχυση του Δημόσιου Πανεπιστημίου - Πλαίσιο λειτουργίας μη κερδοσκοπικών παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων", Παρασκευή 8 Μαρτίου 2024. (ΣΩΤΗΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ/EUROKINISSI)

 

Ὁ νόμος προβλέπει ὅτι ὡς ἀρχικός ὑπόχρεος θά ἔπρεπε νά εἶχε ὑποβάλει ἤδη δήλωση «πόθεν ἔσχες» μετά τήν ἀπόκτηση τῆς ἰδιότητας τοῦ ἀρχηγοῦ πολιτικοῦ κόμματος πού ἐκπροσωπεῖται στήν Βουλή καί στήν εὐρωβουλή. Ἤδη παρανομεῖ, ἐπειδή δέν ἔχει ὑποβάλει δήλωση γενικῶς, ὄχι ἐπειδή δέν ἔχει ἀπαλλαγεῖ ἀπό τίς ἑταιρεῖες του, εἰδικῶς. Νά εἴμαστε καθαροί!

Θέλω νά ρωτήσω ὅμως: Ἡ στοχοποίησή του ἀπό τήν Κυβέρνηση καί τόν Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη (τόν… θεματοφύλακα τοῦ νόμου καί τοῦ κράτους δικαίου πολιτικά) τοῦ κάνει καλό ἤ κακό; Τόν ἐκθέτει καί τόν ἀποδυναμώνει ὅπως νομίζουμε ἐμεῖς; Ἐσεῖς τί λέτε; Δέν χρειάζεται πολλή φιλοσοφία, νομίζω. Ἁπλῶς κοινή λογική. Ἀκόμη καί ἄν εἶναι παράνομος, καλό τοῦ κάνει. Ὄχι μόνο γιατί τό παλαιό πολιτικό σύστημα τῆς Μεταπολίτευσης διαπράττει τό λάθος νά ὀργανώνει πολιτική καμπάνια ἐναντίον του γιά διαφθορά μέ σημαία τήν λέξη… «Ἀστακός». Ὁ ἀστακός στήν Ἑλλάδα θυμίζει δύο πράγματα. Τόν… Λάνθιμο καί ὅσα συνέβησαν στήν Μύκονο τό Πάσχα τοῦ 2000. Ὅταν μεθυσμένοι ἀπό τήν νοθευμένη ἐκλογική τους νίκη ὑπουργοί τοῦ ΠΑΣΟΚ ἔρριχναν ἀστακούς καί τσιποῦρες σέ ἐξωνημένους δημοσιογράφους τοῦ ἐκσυγχρονισμοῦ. Στό Sea Satin.

Τοῦ κάνει καλό, ἐπίσης, διότι τοῦ δίνει μπόι ὅταν τόν καταγγέλλει γιά διαφθορά ἕνα ἀναξιόπιστο πολιτικό σύστημα. Μέχρι τώρα ἡ εἰκόνα τοῦ Κασσελάκη ἦταν κάποιου ὁ ὁποῖος βρίσκεται συνεχῶς ἔξω στόν δρόμο, ἄνευ λόγου καί αἰτίας, μόνος ἤ μέ τόν σύντροφό του ἤ μέ τόν σκύλο του, καταδιωκόμενος ἀπό δεκάδες τηλεοπτικά μικρόφωνα. Ἡ εἰκόνα του ἦταν ταυτισμένη μέ τό κυνηγητό τοῦ celebrity. Ὄχι μέ τήν σοβαρότητα τοῦ πολιτικοῦ. Γιά αὐτό ἄλλως τε τό ρεπορτάζ του εἶναι στήν ἁρμοδιότητα τῶν πρωινῶν ἐκπομπῶν τῆς κυρίας Καινούργιου καί τοῦ κυρίου Λιάγκα.

Ἡ ἐπίθεση πού ἐξαπέλυσε ἐναντίον του ὁ ἴδιος ὁ Πρωθυπουργός ἀλλάζει τήν πίστα. Τώρα ὁ κύριος Κασσελάκης ἀπό celebrity προήχθη σέ στόχο. Σέ στόχο τοῦ πολιτικοῦ συστήματος. Τό ὁποῖο τοῦ κουνᾶ μέ πάθος τό δάκτυλο! «Εἶσαι παράνομος, εἶσαι παράνομος, εἶσαι παράνομος.» «Ψάρευες ἀστακούς καί δέν μᾶς τό εἶπες!». Ἀλλά ποιό εἶναι αὐτό τό πολιτικό σύστημα πού ἐγκαλεῖ τόν κύριο Κασσελάκη γιά παρανομία; Τό πολιτικό σύστημα, κορυφαῖα στελέχη τοῦ ὁποίου ἔσπευσαν νά ἰσχυριστοῦν ὅτι ὁ ἀριθμός τοῦ τραπεζικοῦ λογαριασμοῦ τοῦ Τσοχατζόπουλου μέ τίς μίζες, πού ἀποκαλύφθηκε στήν ἐξεταστική τοῦ 2004 γιά τούς ρωσσικούς πυραύλους, ἦταν… ἀριθμός τηλεφωνικοῦ κέντρου; Αὐτό τό πολιτικό σύστημα κουνᾶ τό δάκτυλο στόν 35χρονο;

Τοῦ κουνᾶ τό δάκτυλο τό πολιτικό σύστημα, τό ὁποῖο «κρέμασε στά μανταλάκια» ἡ Γραμματέας τοῦ κυρίου Χριστοφοράκου, Αἰκατερίνη Τσακάλου, μέ τό βιβλίο της, στό ὁποῖο ἀπεκάλυψε ποιοί πολιτικοί μέ τά παρατσούκλια τους χρηματίζονταν ἀπό τήν Siemens καί ποιά ὀνόματα πολιτικῶν ἦταν καταχωρισμένα στό ἡμερολόγιο τοῦ ἰσχυροῦ ἄνδρα τῆς γερμανικῆς πολυεθνικῆς; Τοῦ κουνᾶ τό δάκτυλο τό πολιτικό σύστημα, πού πανηγυρίζει γιά ἀρχειοθετήσεις ἀδιευκρίνιστων ποσῶν τοῦ «πόθεν ἔσχες» μελῶν του; Τοῦ κουνᾶ τό δάκτυλο τό πολιτικό σύστημα, πού ἀπέρριψε πρόταση τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς Κώστα Τασούλα στήν τελευταία ἀναθεώρηση τοῦ νόμου γιά τό «πόθεν ἔσχες», ὥστε νά ἀναρτᾶται στόν διαδικτυακό τόπο τῆς Βουλῆς ἡ ἀρχική δήλωση περιουσιακῆς κατάστασης τήν ὁποία ἔκανε κάποιος ὅταν ἔμπαινε στήν πολιτική καί ἡ τελευταία γιά νά συγκρίνουν οἱ πολῖτες καί νά ἐξαγάγουν τά συμπεράσματά τους γιά τό ποιός πλούτισε καί ποιός φτώχυνε ἤ πέθανε στήν ψάθα;

Ἔ, λοιπόν, ἀκόμη καί ἐγώ πού ἀντιπαθῶ πολιτικά τόν κύριο Κασσελάκη γιατί θεωρῶ τίς θέσεις του γιά τά ἐθνικά θέματα καί γιά τήν οἰκογένεια ἐξαιρετικῶς ἐπικίνδυνες (ἄλλοι πῆγαν φυλακή γιά τίς θεωρίες εὐγονικῆς πού ἀνέπτυξε γιά τούς υἱούς πού ἐπιθυμεῖ ἀποκλειστικῶς) ἀντιδρῶ. Ἔ, ὄχι. Αὐτός ἔκανε λεφτά, ἄν εἶναι ἀληθῆ ὅσα διακινοῦνται, διακρινόμενος στίς ναυλώσεις. Ὄχι μέ τήν πώληση ἀέρα φρέσκου. Μερικοί ρεμπεσκέδες ἐδῶ, πού ἀβγατίζουν κάθε χρόνο τήν περιουσία τους χωρίς νά δίνουν λογαριασμό σέ κανέναν γιά τό ἐτήσιο «θαῦμα», τί ἄραγε ἔκαναν στήν ζωή τους γιά νά τοῦ ζητοῦν τόν λόγο;

Θέλω νά ξεκαθαρίσω κάτι. Στήν ἴδια πλευρά τῆς ἱστορίας βρίσκονται ὁ Πρωθυπουργός καί ὁ ἀρχηγός τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολίτευσης. Ἀπό τήν ἴδια ὑπερδύναμη στηρίζονται, τό ἴδιο ἀξιακό πλαίσιο πρεσβεύουν (ΛΟΑΤΚΙ, μετανάστες, ρόζ σημαία κ.λπ.), παρόμοιες θέσεις ἔχουν γιά Κυπριακό, Ἑλληνοτουρκικά κ.λπ., τό μόνο πού τούς χωρίζει εἶναι τό ποιές ἀστικές ἐπιχειρηματικές δυνάμεις ἐκπροσωποῦν. Ἐκεῖ βρίσκεται ὁ ἐμφύλιός τους.

Μετά ἀπό μία πενταετία ΝΔ ὁ Κασσελάκης, πού κατά βάση εἶναι ἕνας μετεξελιγμένος Μητσοτάκης, (πρόκειται γιά τήν ἴδια συσκευή ἀλλά στό νέο μοντέλο της ὅπως τά iphone 10 καί 11), φιλοδοξεῖ νά ἡγηθεῖ τῆς ἐλίτ πού ἀδικήθηκε στήν μοιρασιά ἀπό τόν κύριο Μητσοτάκη. Γι’ αὐτό τόν ἀκοῦνε ἀκόμη καί ὄρθιοι στό Yellow τῆς Κηφισιᾶς δεξιοί ἐπιχειρηματίες. Γιατί δέν ἀνέχονται πλέον τόν τρέχοντα ἀνήθικο ἑλληνικό καπιταλισμό πού γιά νά δώσει κρατική ἐπιδότηση διεκδικεῖ πακέττα μετοχῶν. Ἄλλο ὅμως αὐτό, νά ξέρεις τί ἀποτελεῖ πολιτικά καί ἰδεολογικά γιά τήν οἰκονομία καί γιά τά ἐθνικά συμφέροντα ὁ ἀρχηγός τῆς ἀντιπολίτευσης (εἶναι ἐπικίνδυνος, ἐπαναλαμβάνω) καί ἄλλο νά ἀνεβαίνεις σέ ἕνα βάθρο καί νά τόν πυροβολεῖς γιά θέματα ἠθικῆς.

Θέλω νά πῶ κάτι ἀκόμη στούς κυβερνῶντες: Τό 2004 τρία ἑκατομμύρια Ἕλληνες ψήφισαν Καραμανλῆ καί ἔδιωξαν τό ΠΑΣΟΚ ἀπό τήν ἐξουσία, γιατί ἤξεραν ὁ καθένας στόν νομό του, στό χωριό του καί στόν Δῆμο του ποιό ἦταν τό τοπικό λαμόγιο καί δέν μποροῦσαν νά τό ἀνεχτοῦν. Δέν χρειάστηκαν ἀποδείξεις καί εἰσαγγελικές ἔρευνες. Τούς ἀρκοῦσαν ὅσα ἔβλεπαν. Μετά ἀπό κάποια χρόνια καί στούς καιρούς μας, σέ αὐτό τό σημεῖο θά ὁδηγηθοῦμε ἄν ἡ ἡγεσία τῆς ΝΔ δέν πάρει τό φραγγέλιο σήμερα. Ἐπειδή ἡ ἐξουσία «μπαγιάτεψε» καί σέ κάθε τόπο εἶναι πλέον δακτυλοδεικτούμενος ὁ τοπικός εὐνοούμενος, δέν θά χρειαστοῦν πολλά γιά νά ἐπιταχυνθοῦν οἱ ἐξελίξεις. Ἀκόμη καί τό κούνημα τοῦ δακτύλου σέ ἕναν πολιτικό ἀρχηγό πού δέν ἔχει προλάβει νά διαφθαρεῖ –δέν θά ἐκπλαγοῦμε ἄν συμβεῖ– θά ἀρκεῖ γιά νά προκαλέσει κύματα ἀγανάκτησης καί περιστασιακῆς συσπείρωσης στό πρόσωπό του ἀκόμη καί ψηφοφόρων πού μέχρι πρό τινος τόν μισοῦσαν. Καλό εἶναι νά τό ἔχουμε ὑπ’ ὄψιν.

Ποιοί κουνοῦν τό δάκτυλο

ΟΜΟΝΟΙΑ: Η δημευμένη εκκλησιαστική και μοναστηριακή περιουσία στην Αλβανία

0

Η Δημοκρατική Ένωση Εθνικής Ελληνικής Μειονότητας «Ομόνοια», σε ανακοίνωση της στιγματίζει τη θέση του πρωθυπουργού της Αλβανίας που επικροτεί την απόφαση της κυβέρνησης του Κοσόβου να δημεύσει την περιουσία του Μοναστηριού του Ντέτσανι στο Κόσοβο.

Όπως χαρακτηριστικά τονίζεται:

Η εκκλησιαστική και μοναστηριακή περιουσία στην Αλβανία θα παραμένει δημευμένη στα χέρια Κυβέρνησης για να τη διαθέτει στους «στρατηγικούς επενδυτές» της αυλής της. Θρασεία η χθεσινή δήλωση του Πρωθυπουργού για την εξέλιξη με το Μοναστήρι του Ντέτσανι στο Κόσσοβο.

Χθες οι κρατικές αρχές του Κοσσυφοπεδίου, κατόπιν ειδικών χειρισμών απ’ την Κυβέρνηση των ΗΠΑ και δεσμεύοντας το θέμα με την εν εξελίξει διαδικασία ένταξης στο Συμβούλιο της Ευρώπης, αποφάσισαν σύμφωνα και με σχετική απόφαση του Συνταγματικού τους Δικαστηρίου την εγγραφή στα κτηματολόγια, επιφανείας υπό την ιδιοκτησία της Ι. Μονής του Βισόκι Ντέτσανι.

Βιάστηκε να χαιρετίσει την εξέλιξη και ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας κ. Έντι Ράμα, ο οποίος δεδομένης της κατάστασης που επικρατεί με την απόδοση και νομική κατοχύρωση των περιουσιακών στοιχείων της Ορθοδόξου Εκκλησίας στην Αλβανία, έπρεπε να είναι ο τελευταίος που δικαιούται να μιλήσει.

Η Ορθόδοξος Αυτοκέφαλος Εκκλησία της Αλβανίας η οποία εγκολπώνεται και φέρει την ευθύνη πνευματικής διαποίμανσης του συνόλου των μελών και κοινοτήτων της Εθνικής Ελληνικής Μειονότητας συνεχίζει να στερείται ιερών τόπων λατρείας, περιουσιών σε αγροτικές γαίες και κυρίως την ανεκτίμητης αξίας γης των ιστορικών της Μοναστηριών. Περιουσία η οποία έχει τόσο ιστορική τεκμηρίωση όσο και νομική απόδειξη.

Είναι όντως χλευασμός την ώρα που στα κτήματα της Μονής του Αγίου Γεωργίου της Τσούκας να κατασκευάζονται τουριστικές εγκαταστάσεις σε λεηλατημένη γης, η Μονή της Παναγίας στην Κακομιά να είναι περιφραγμένη και να είναι αδύνατη ακόμη και η πρόσβαση σ’ αυτή, στην περιοχή του Μοναστηριού των Αγίων Θεοδώρων στους Δρυμάδες να υφίστανται πολλαπλές αυθαίρετες καταπατήσεις, να εκφράζει ο Πρωθυπουργός την εύνοια του για χειρονομίες όπως η προαναφερόμενη.

Και οι περιπτώσεις που περιγράψαμε είναι μεν οι πλέον ενδεικτικές αλλά ελάχιστες σε σύγκριση με την συνολική εικόνα της επιμονής της πολιτείας να αποδώσει τα όσα δημεύθηκαν στα χρόνια του αθεϊστικού διωγμού.

Ωστόσο η περίπτωση της Μονής στο Ντέτσανι του Κοσσόβου μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα αντιμετώπισης της αδικίας εις βάρος της Ορθοδόξου Εκκλησίας στην Αλβανίας δεσμεύοντας την διαδικασία της Ευρωπαϊκής ένταξης με την οριστική και χωρίς προσχηματικούς δισταγμούς αποκατάσταση της στο πεδίο της εκκλησιαστικής και μοναστηριακής περιουσίας.  

https://echedoros.blog/2024/03/14/%ce%bf%ce%bc%ce%bf%ce%bd%ce%bf%ce%b9%ce%b1-%ce%b7-%ce%b4%ce%b7%ce%bc%ce%b5%cf%85%ce%bc%ce%ad%ce%bd%ce%b7-%ce%b5%ce%ba%ce%ba%ce%bb%ce%b7%cf%83%ce%b9%ce%b1%cf%83%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%ce%ba%ce%b1/

H Ελλάδα τρίτη μεταξύ των χωρών με το πιο επικίνδυνο οδικό δίκτυο στον κόσμο

0

Χειρότερες από την Ελλάδα είναι μόνο η Αργεντινή και οι ΗΠΑ, ενώ οι τρεις χώρες με τους πιο ασφαλείς δρόμους είναι η Ολλανδία, η Νορβηγία και η Σουηδία.

Η αμερικανική εταιρεία FINN αξιολόγησε τα επίπεδα ασφαλείας των οδικών δικτύων των κρατών μελών του Οργανισμού Οικονομικής Ανάπτυξης και Συνεργασίας επιλέγοντας τις χώρες υψηλότερου βιοτικού επιπέδου, με μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής και ανεπτυγμένη οικονομία και μορφωτικό επίπεδο.

Η FINN χρησιμοποίησε στοιχεία του ΟΟΣΑ, του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και της τράπεζας οικονομικών δεδομένων Global Economy, ενώ η τελική κατάταξη διαμορφώθηκε με τα εξής κριτήρια:

  • Τον αριθμό των θανάτων σε τροχαία δυστυχήματα ανά 100.000 κατοίκους.
  • Την ποιότητα του οδικού δικτύου με βάση τα δεδομένα της Global Economy.
  • Την πυκνότητα της κυκλοφορίας, τις καθυστερήσεις και την ρύπανση με βάση στοιχεία της Numbeo.
  • Το ποσοστό των οδηγών και επιβατών που χρησιμοποιούν ζώνες ασφαλείας και το ποσοστό των θανατηφόρων δυστυχημάτων εξαιτίας κατανάλωσης αλκοόλ.
  • Τα ισχύοντα όρια ταχύτητας ανά χώρα.

Οι τρεις χώρες με το πιο επικίνδυνο οδικό δίκτυο παγκοσμίως

Με βάση αυτά τα κριτήρια, οι τρεις χώρες με το πιο επικίνδυνο οδικό δίκτυο παγκοσμίως είναι οι εξής:

1. Αργεντινή, 1,65 βαθμοί με άριστα το 10

Η αρνητική πρωτιά της Αργεντινής οφείλεται σε πολλούς λόγους. Οι κυριότεροι είναι το χαμηλό ποσοστό χρήσης της ζώνης ασφαλείας, που ανέρχεται σε μόνον 43,6%, η κακή ποιότητα των δρόμων που αξιολογείται μόνο με 3,6 βαθμούς και ο υψηλός δείκτης κυκλοφορίας 175.

2. ΗΠΑ, 2,53 βαθμοί με άριστα το 10

Εδώ έχουμε ένα ποσοστό της τάξης του 29% σε θανατηφόρα τροχαία δυστυχήματα λόγω κατανάλωσης αλκοόλ, ενώ παρατηρείται μεγάλη παραβατικότητα λόγω υπερβολικής ταχύτητας. Επίσης σημαντικό αγκάθι αποδεικνύεται ο μεγάλος αριθμός νεαρών οδηγών, ακόμη και κάτω των 18 ετών, που είναι άπειροι και πιο επικίνδυνοι στην κυκλοφορία.

3. Ελλάδα, 3,85 βαθμοί με άριστα το 10

Δύο από τα σημαντικότερα στοιχεία που φέρνουν τη χώρα μας στην τρίτη θέση της λίστας των κρατών με τους πιο επικίνδυνους δρόμους είναι το χαμηλό ποσοστό χρήσης της ζώνης ασφαλείας (72%) και ο αριθμός των 8,31 νεκρών από τροχαία δυστυχήματα ανά 100.000 κατοίκους.

Οι τρεις χώρες με το ασφαλέστερο οδικό δίκτυο

1. Ολλανδία, 7,86 βαθμοί με άριστα το 10

Στη χώρα της τουλίπας έχουμε τους ποιοτικότερους δρόμους (6,4 β.), ήπιες συνθήκες κυκλοφορίας οχημάτων με τον σχετικό δείκτη να βρίσκεται στο 89,4, ενώ μόνον το 11% των θανάτων σε τροχαία δυστυχήματα οφείλεται στην κατανάλωση αλκοόλ.

2. Νορβηγία, 7,47 βαθμοί με άριστα το 10

Η Νορβηγία μπορεί να υπερηφανεύεται ότι έχει το χαμηλότερο ποσοστό νεκρών σε θανατηφόρα τροχαία (μόλις 2,12) ανά 100.000 κατοίκους, έχει θεσπίσει ένα λογικό όριο ταχύτητας στα 110 χλμ./ώρα και εμφανίζει μικρό ποσοστό θανάτων λόγω κατανάλωσης αλκοόλ (13% στο σύνολο των θυμάτων).

3. Σουηδία, 7,42 βαθμοί με άριστα το 10

Εξαιρετικά ασφαλείς είναι και οι δρόμοι στη Σουηδία, όπου καταγράφονται μόνον 3,14 νεκροί σε τροχαία δυστυχήματα ανά 100.000 κατοίκους, υπάρχει ένα ποιοτικό οδικό δίκτυο (5,3 βαθμοί), δένονται σχεδόν όλοι οι επιβάτες (97%) και το ανώτατο όριο ταχύτητας έχει οριστεί στα 120 χλμ./ώρα.

https://www.ieidiseis.gr/auto-moto/239051/h-ellada-triti-metaksy-ton-xoron-me-to-pio-epikindyno-odiko-diktyo-ston-kosmo