Αρχική Blog Σελίδα 1282

Γ. Καρελιάς: Μητσοτάκης – Ερντογάν: Μερικές αλήθειες για Ισραήλ και Χαμάς…

3
Συνάντηση Μητσοτάκη με Ερντογάν στην Άγκυρα EUROKINISSI
Δεν γνωρίζουμε ακόμη αν στα «καυτά» θέματα προχώρησαν κάπως Μητσοτάκης και Ερτνντογάν. Αυτό, όμως, που προκάλεσε αίσθηση στο τέλος των δηλώσεών τους ήταν το μεταξύ τους «ντιμπέιτ» για τα συμβαίνοντα στη Μέση Ανατολή.

Η πιο παράξενη ελληνοτουρκική συνάντηση ήταν η χτεσινή στην Άγκυρα μεταξύ Μητσοτάκη και Ερντογάν. Διότι, στο τέλος, δεν κυριάρχησαν τα ελληνοτουρκικά, όπου οι διαφωνίες είναι πάγιες και διαχρονικές. Αλλά μια ηχηρή διαφωνία που αφορά τρίτα μέρη, την Χαμάς και το Ισραήλ.

Ήταν η πρώτη φορά που συνέβη κάτι τέτοιο. Και οδήγησε σε δεύτερη μοίρα διμερείς διαφωνίες, τουλάχιστον στη δημόσια εικόνα που εξέπεμψαν. Ο Ερντογάν αναφέρθηκε σε «τουρκική μειονότητα» στην Θράκη. «Μουσουλμανική», σύμφωνα με τη Συνθήκη της Λοζάνης, τον διόρθωσε ο Μητσοτάκης. Να λύσουμε το Κυπριακό «σύμφωνα με τη σημερινή πραγματικότητα», είπε ο πρόεδρος της Τουρκίας. «Σύμφωνα με τις αποφάσεις του ΟΗΕ», είπε ο πρωθυπουργός της Ελλάδας. «Όλα τα διμερή προβλήματα μπορούν να λυθούν», είπε ο οικοδεσπότης(πακέτο, εννοεί). Όμως, ο φιλοξενούμενος αντέχει μέχρι την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών, υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ.

Δεν γνωρίζουμε ακόμη αν στα «καυτά» θέματα προχώρησαν κάπως. Αυτό, όμως, που προκάλεσε αίσθηση στο τέλος των δηλώσεών τους ήταν το μεταξύ τους «ντιμπέιτ» για τα συμβαίνοντα στη Μέση Ανατολή, με το Ισραήλ και την Χαμάς.

«Το Ισραήλ έχει δικαίωμα να αμυνθεί απέναντι στις τρομοκρατικές ενέργειες της Χαμάς, που δεν εκπροσωπεί τον παλαιστινιακό λαό», είπε ο Μητσοτάκης. «Λυπάμαι, διαφωνούμε. Η Χαμάς δεν είναι τρομοκρατική, αλλά αντιστασιακή οργάνωση. Το Ισραήλ κατέχει εδάφη τους από το 1948 κι σήμερα διαπράττει γενοκτονία», απάντησε ο Ερντογάν.

Τι είναι, λοιπόν, η Χαμάς; Τρομοκρατική ή αντιστασιακή οργάνωση; Και τι κάνει το Ισραήλ; «Αμύνεται», που λέει ο Μητσοτάκης ή «διαπράττει γενοκτονία», που λέει ο Ερντογάν;

Ας προσπαθήσουμε να δώσουμε μερικές, αυτονόητες και μη, απαντήσεις.

Πρώτον, η Χαμάς κάνει τρομοκρατικές ενέργειες. Είναι πασιφανής διαπίστωση. Αυτό την καθιστά αυτομάτως(μόνο) τρομοκρατική οργάνωση;

Δεύτερον, το Ισραήλ είναι χώρα κατοχής. Κατέχει ξένα εδάφη εδώ και εφτά δεκαετίες. Είναι αυτονόητη αλήθεια.

Τρίτον, είναι τουλάχιστον πολιτική ανορθογραφία να λέει ο Ερντογάν ότι η Χαμάς είναι αντιστασιακή οργάνωση, όταν ο ίδιος έχει για ψωμοτύρι τη λέξη «τρομοκρατία», στην οποία χρεώνει κάθε οργάνωση (πχ κουρδική) που συγκρούεται με το τουρκικό κράτος.

Όσον αφορά τον Μητσοτάκη, είναι σχεδόν υποχρεωτική η απερίφραστη κατάταξη της Χαμάς στις «τρομοκρατικές» οργανώσεις. Δεν μπορεί η Ελλάδα να πάει κόντρα σε αυτό που λέει όλη Δύση, χώρια που είναι σύμμαχος και με τον Ισραήλ. Αυτό, όμως, δεν μας εμποδίζει να θυμίσουμε ότι, ιστορικά, στις κατεχόμενες χώρες αναπτύχθηκαν οργανώσεις που οι κατακτητές χαρακτήριζαν «τρομοκρατικές».

Η χώρα μας γνώρισε κατοχή στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και αντιστάθηκε στους Ναζί με «παράνομες» και «τρομοκρατικές» οργανώσεις. Αυτές που δημιούργησαν το έπος της εθνικής αντίστασης. Φυσικά, αυτές οι οργανώσεις έκαναν «τρομοκρατικές» πράξεις. Πώς αλλιώς θα πολεμούσαν τον σιδερόφρακτο κατακτητή; Για παράδειγμα, το 1943 στα Καλάβρυτα Έλληνες αντάρτες σκότωσαν 78 Γερμανούς στρατιώτες και οι Γερμανοί κατακτητές σκότωσαν 800 Έλληνες και έκαψαν την πόλη.

Θυμίζουν κάτι αυτά τα αντίποινα, αν κάνουμε τη σύγκριση με όσα κάνει το κράτος του Ισραήλ στη Γάζα; Η Χαμάς, λοιπόν, κάνει τρομοκρατικές πράξεις, ναι. Αλλά η τρομοκρατία της εκκινεί από τη κατοχή του Ισραήλ στα παλαιστινιακά εδάφη.

Τέταρτον, είναι ιστορική ειρωνεία και πρόκληση μαζί να μιλάει για κατοχή ο Ερντογάν, του οποίου η χώρα κατέχει τη μισή Κύπρο(ανεξάρτητο κράτος) επί μισόν αιώνα. Και όμως ο Ερντογάν έχει δίκιο, το Ισραήλ είναι χώρα κατοχής. Αυτό πλέον το παραδέχονται ακόμη και οι πιο σταθεροί υποστηρικτές του Ισραήλ στη Δύση, οι οποίοι κατά καιρούς έχουν μιλήσει για την ανάγκη να αποκτήσουν οι Παλαιστίνιοι δικό τους κράτος. Το είπε χτες και ο Μητσοτάκης, επιτέλους. Και, ουσιαστικά, παραδέχτηκε ότι στη Γάζα συντελείται μια ανθρωπιστική καταστροφή ή γενοκτονία. Όπως και να το πούμε, η ουσία δεν αλλάζει.

Γι’ αυτήν την καταστροφή ειπώθηκαν αλήθειες στη χτεσινή συνάντηση της Άγκυρας. Και είναι τραγικό που τις περισσότερες τις είπε ο Ερντογάν, για τους δικούς του, ιδιοτελείς, λόγους.

Εν προκειμένω ισχύει αυτό που έχει πει ο Γκάντι: «Η αλήθεια είναι αλήθεια, άσχετα με το ποιος την λέει»…

www.news247.gr

 

Ποια η σημασία της παλαιστινιακής Νάκμπα;

0
Τζένιφερ Χόλαϊς

14 Μαΐου 2024

Οι Παλαιστίνιοι σε όλο τον κόσμο τιμούν στις 15 Μαΐου τη μνήμη των 76 χρόνων από την απώλεια της πατρίδας τους. Τι είναι η Νάκμπα και γιατί εξακολουθεί να είναι επίκαιρη σήμερα;

Γκράφιτι για την Ημέρα της Νάκμπα στη Δυτική Όχθη του ΙορδάνηΕικόνα: RONALDO SCHEMIDT/AFP/Getty Images

Η αραβική λέξη Νάκμπα σημαίνει καταστροφή και θυμίζει στους Παλαιστίνιους την εποχή που έχασαν την πατρίδα τους κατά τη διάρκεια του Αραβοϊσραηλινού Πολέμου το 1948. Εκτιμάται ότι περίπου 700.000 Παλαιστίνιοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Πολλοί Παλαιστίνιοι πρόσφυγες στο εξωτερικό παραμένουν απάτριδες μέχρι σήμερα.

Η 15η Μαΐου 1948 ήταν η αρχή του Αραβοϊσραηλινού Πολέμου και από τότε οι Παλαιστίνιοι βγαίνουν στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούν για τον εκτοπισμό τους. Πολλοί κρατούν παλαιστινιακές σημαίες ή τα κλειδιά των τότε σπιτιών τους δηλώνοντας ότι είναι δικαίωμά τους να επιστρέψουν. Στο παρελθόν, ορισμένες διαδηλώσεις μετατράπηκαν σε αιματηρές συγκρούσεις. Το Ισραήλ έχει κατηγορήσει τη Χαμάς, την οποία θεωρεί τρομοκρατική οργάνωση, αλλά και άλλες οργανώσεις ότι χρησιμοποιούν την ημέρα για να προωθήσουν δικούς τους σκοπούς. Ο όρος «Ημέρα Νάκμπα» επινοήθηκε το 1998 από τον τότε Παλαιστίνιο ηγέτη Γιάσερ Αραφάτ.

Γιατί έπρεπε να φύγουν οι Παλαιστίνιοι;

Παλαιστίνιοι πρόφυγες εγκαταλείπουν τα σπίτια τους το 1948
Παλαιστίνιοι πρόφυγες εγκαταλείπουν τα σπίτια τους το 1948Εικόνα: CPA Media/picture alliance

Μέχρι το τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου η Παλαιστίνη ήταν υπό τουρκική κυριαρχία ως τμήμα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Στη συνέχεια τέθηκε υπό βρετανικό έλεγχο. Μετά, εξαιτίας του αυξανόμενου αντισημιτισμού στην Ευρώπη,  ένας μεγάλος αριθμός Εβραίων από όλο τον κόσμο εγκαταστάθηκε στην περιοχή που τη θεωρούσε πατρίδα του.

Μετά την εμπειρία του Ολοκαυτώματος από τη ναζιστική Γερμανία, εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ  ένα σχέδιο διχοτόμησης της Παλαιστίνης. Στις 14 Μαΐου 1948 ανακηρύχθηκε το κράτος του Ισραήλ. Ως αντίδραση πέντε αραβικά κράτη κήρυξαν τον πόλεμο, αλλά τελικά ηττήθηκαν από το Ισραήλ το 1949. Περίπου 700.000 Παλαιστίνιοι εγκατέλειψαν τις εστίες τους και πάνω από 400 αραβικά χωριά καταστράφηκαν, ενώ παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων υπήρξαν και από τις δύο πλευρές. Μέχρι το τέλος του πολέμου, το Ισραήλ κατείχε περίπου το 40% της έκτασης που αρχικά προοριζόταν για τους Παλαιστίνιους από το σχέδιο διχοτόμησης του ΟΗΕ του 1947.

Οι περισσότεροι Παλαιστίνιοι κατέληξαν ως απάτριδες πρόσφυγες στη Λωρίδα της Γάζας,τη Δυτική Όχθη του Ιορδάνη και τις γειτονικές αραβικές χώρες. Πολλοί λιγότεροι μετακινήθηκαν στο εξωτερικό. Περίπου 6,2 εκατομμύρια Παλαιστινίων στη Μέση Ανατολή παραμένουν απάτριδες στην τρίτη ή τέταρτη γενιά. Εξακολουθούν να ζουν σε προσφυγικούς καταυλισμούς που με την πάροδο του χρόνου μετατράπηκαν σε προσφυγικές πόλεις. Βρίσκονται κυρίως στη Λωρίδα της Γάζας, στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη, τον Λίβανο, τη Συρία, την Ιορδανία και την ανατολική Ιερουσαλήμ.

Δικαιούνται οι Παλαιστίνιοι να επιστρέψουν;

Παλαιστίνιοι διαδηλώνουν την Ημέρα της Νάκμπα
Παλαιστίνιοι διαδηλώνουν την Ημέρα της ΝάκμπαΕικόνα: AP

Σύμφωνα με το ψήφισμα 194 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών το 1948, καθώς και το ψήφισμα 3236 του ΟΗΕ το 1974 και τη Σύμβαση του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, οι Παλαιστίνιοι που θεωρούνται πρόσφυγες έχουν το «δικαίωμα επιστροφής».

Το Ισραήλ πάντως απορρίπτει το «δικαίωμα επιστροφής» των Παλαιστινίων, δηλώνοντας ότι αυτό θα σήμαινε το τέλος του Ισραήλ ως εβραϊκού κράτους. Το Ισραήλ έχει αρνηθεί επίσης να αναλάβει την ευθύνη για τον εκτοπισμό των Παλαιστινίων, επισημαίνοντας ότι μεταξύ 1948 και 1972 περίπου 800.000 Εβραίοι εκδιώχθηκαν ή χρειάστηκε να φύγουν από αραβικές χώρες όπως το Μαρόκο, το Ιράκ, την Αίγυπτο, την Τυνησία και την Υεμένη.

Τα τελευταία 76 χρόνια υποβλήθηκαν διάφορες προτάσεις για την επίλυση του παλαιστινιακού ζητήματος. Η πιο σημαντική παραμένει η λύση των δύο κρατών με την Ιερουσαλήμ να διαιρείται σε δύο πρωτεύουσες. Ωστόσο, η σημερινή εξέλιξη του πολέμου δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας.

Επιμέλεια: Μαρία Ρηγούτσου

DW

FAZ: Στη Βόρεια Μακεδονία δεν ενδιαφέρονται για την ΕΕ

1

23 ώρες πριν

Η ελληνοτουρκική προσέγγιση, η νέα ένταση Αθήνας – Σκοπίων για το όνομα της Βόρειας Μακεδονίας και η προτίμηση των Γερμανών στην Κάρπαθο στον γερμανικό Τύπο.

Άποψη των Σκοπίων Εικόνα: Reinhard Kaufhold/picture alliance/dpa 

 

H Πρόεδρος της Βόρειας Μακεδονίας Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα-Ντάβκοβα
H Πρόεδρος της Βόρειας Μακεδονίας Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα-ΝτάβκοβαΕικόνα: Petr Stojanovski/DW

Για το ίδιο θέμα η TAZ του Βερολίνου σημειώνει: «Το βλέμμα στρέφεται τώρα στον τρόπο με τον οποίο το VMRO-DPMNE θα αντιμετωπίσει το ευαίσθητο θέμα. Πέτυχε μια μεγάλη νίκη στις κοινοβουλευτικές εκλογές στα Σκόπια μετά από επτά χρόνια στην αντιπολίτευση. Οι Σοσιαλδημοκράτες που είχαν προηγουμένως τη διακυβέρνηση στα Σκόπια και είχαν φέρει τη Συμφωνία των Πρεσπών τιμωρήθηκαν από τους ψηφοφόρους. Ο αρχηγός του VMRO και μελλοντικός επικεφαλής της κυβέρνησης στα Σκόπια Κρίστιαν Μικόσκι δεν θέλει να αναφέρει το νέο όνομα του κράτους. Ωστόσο, είναι απίθανο να τολμήσει να καταγγείλει μονομερώς τη Συμφωνία των Πρεσπών. Η ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στην ΕΕ είναι επίσης στρατηγικός στόχος των συντηρητικών».

Επαναπροσέγγιση Αθήνας και Άγκυρας

O πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν
O πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος Ταγίπ ΕρντογάνΕικόνα: Umit Bektas/REUTERS

Το Spiegel αναφέρεται στη συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν και σημειώνει: «Μόλις πριν από δύο χρόνια, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε δηλώσει για τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη ότι δεν ήθελε να τον ξανασυναντήσει ποτέ. Αυτές οι εποχές ανήκουν στο παρελθόν. Μετά από χρόνια έντασης και οι δύο χώρες προσπαθούν για μια καλύτερη σχέση. Ο Ερντογάν υποδέχτηκε τώρα τον Έλληνα πρωθυπουργό στην Άγκυρα. Και οι δύο ήταν γεμάτοι καλά λόγια ο ένας για τον άλλον αλλά το θέμα της Χαμάς άγγιξε τα όρια της προσέγγισης. Για τον Μητσοτάκη η ομάδα που ελέγχει τη Λωρίδα της Γάζας  είναι μια τρομοκρατική οργάνωση. Ο Ερντογάν δήλωσε ότι τον λυπεί αυτή η τοποθέτηση. «Ας συμφωνήσουμε ότι διαφωνούμε σε αυτό», είπε ο Μητσοτάκης στην κοινή συνέντευξη Τύπου το απόγευμα της Δευτέρας στην Άγκυρα. Δεν συμφωνούμε σε όλα σχετικά με τον πόλεμο στη Γάζα, αλλά συμφωνούμε ότι η βία πρέπει να σταματήσει και να υπάρξει μακροπρόθεσμη κατάπαυση του πυρός».

Και το δημοσίευμα καταλήγει πως «Με τη συνάντηση, ο Ερντογάν στέλνει τώρα μήνυμα και στις Βρυξέλλες. Πρόσφατα υπήρξαν επίσης δείγματα προσέγγισης μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ. Ο Τούρκος υπουργός Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ αναμένεται στις Βρυξέλλες αυτή την εβδομάδα για να προωθήσει τις ξένες επενδύσεις που χρειάζεται επειγόντως η χώρα».

Η Κάρπαθος αφήνει πίσω Κρήτη και Ρόδο

Το χωριό Διαφάνι στην Κάρπαθο
Το χωριό Διαφάνι στην ΚάρπαθοΕικόνα: Louisa Gouliamaki/AFP/Getty Images

Το καλοκαίρι πλησιάζει και η εφημερίδα Der Westen αναφέρεται στις προτιμήσεις φέτος των Γερμανών τουριστών και σημειώνει: «Διακοπές στη Ρόδο ή την Κρήτη ήταν χθες. Το νέο περιζήτητο νησί στην Ελλάδα ονομάζεται Κάρπαθος. Εντυπωσιάζει με τους επιβλητικούς βράχους του και βρίσκεται ακριβώς ανάμεσα στη Ρόδο και την Κρήτη. Ενώ και η Ζάκυνθος έχει αναδειχθεί σε ένα περιζήτητο νησί τα τελευταία χρόνια, το ενδιαφέρον για την Κάρπαθο αυξάνεται πάρα πολύ. Οι αναζητήσεις πτήσεων από τη Γερμανία έχουν αυξηθεί κατά 80% από το 2023, σύμφωνα με την «Expedia» και τη «FeWo-direkt». Δεν είναι να απορείς! Το δεύτερο μεγαλύτερο νησί των Δωδεκανήσων εντυπωσιάζει με τις φυσικές παραλίες, το βουνό ύψους 1.200 μέτρων και τα γραφικά ψαροχώρια».

Μαρία Ρηγούτσου, Ελληνική Σύνταξη Deutsche Welle
Μαρία Ρηγούτσου Δημοσιογράφος στην Ελληνική Σύνταξη της DW. Ασχολείται με πολιτικά, πολιτιστικά & κοινωνικά θέματα.
DW

Τούρκος θεολόγος: Η Μονή της Χώρας δεν χρειάζεται ως τζαμί

2
Πελίν Ουνκέρ | Μπουράκ Ουνβερέν 

Χτισμένη τον 11ο αιώνα, η Μονή της Χώρας έγινε τζαμί τον Μεσαίωνα και μουσείο το 1958. Πρόσφατα με προεδρικό διάταγμα αποφασίστηκε να γίνει και πάλι τζαμί. Τι λένε ειδικοί στην Κωνσταντινούπολη;

Η Μονή της Χώρας στην ΚωνσταντινούποληΕικόνα: ANKA 

Η Μονή της Χώρας στην Κωνσταντινούπολη ήταν ένας χριστιανικός τόπος λατρείας για περίπου 450 χρόνια. Από τότε που η Κωνσταντινούπολη κατακτήθηκε από τον σουλτάνο Μεχμέτ Β’ το 1453 ανήκε στους Οθωμανούς, οι οποίοι τον 16ο αιώνα τη μετέτρεψαν σε τζαμί. Το ίδιο συνέβη και με την Αγία Σοφία που χτίστηκε τον 6ο αιώνα.

Και στις δύο περιπτώσεις όμως διατήρησαν σε μεγάλο βαθμό τον αρχιτεκτονικό και πολιτιστικό τους χαρακτήρα. Στη Μονή της Χώρας διακρίνονται ακόμα και σήμερα σημαντικά ψηφιδωτά και τοιχογραφίες από τις αρχές του 14ου αιώνα. Κατά τη διάρκεια της ισλαμικής προσευχής, τέτοιες απεικονίσεις απλώς καλύπτονται.

Μετά την εγκαθίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας το 1923 από τον Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, τόσο η Αγία Σοφία το 1935 όσο και η Μονή της Χώρας το 1948 μετατράπηκαν σε μουσεία. Ωστόσο το 2020 μετά από διάταγμα του Πρόεδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μετατράπηκαν σε τζαμιά.

Η συμβολική σημασία των κτιρίων

Η Αγία Σοφία στην Κωνσταντινούπολη
Η Αγία Σοφία στην ΚωνσταντινούποληΕικόνα: Chun Ju Wu/Zoonar/picture alliance

Για την κυβέρνηση του AKP, τα κτίρια έχουν συμβολική σημασία πέρα ​​από την αξία τους ως μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO. Το AKP δίνει ιδιαίτερη σημασία στις ισλαμικές αξίες και θεωρεί πως εκπροσωπεί τη διάδοχη κατάσταση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στη σύγχρονη Τουρκία. Η λέξη «κατάκτηση» χρησιμοποιήθηκε συχνά από τα φιλοκυβερνητικά μέσα. Το Προεδρείο Θρησκευτικών Υποθέσεων Diyanet, το οποίο υπάγεται στον πρόεδρο Ερντογάν, περιέγραψε τη Μονή της Χώρας ως «τρόπαιο κατάκτησης».

Ο Νικόλαος Ουζούνογλου, Πρόεδρος της Οικουμενικής Ομοσπονδίας Κωνσταντινουπολιτών περιγράφει τη σημασία της Μονής της Χώρας ως εξής: «Η Μονή της Χώρας είναι το πιο σημαντικό κτίριο της τελευταίας αναγεννησιακής εποχής της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και απεικονίζει την ουσία του Χριστιανισμού».

Η αρχιτέκτονας και αναστηλώτρια Ζεϊνέπ Αχουμπέι τονίζει την ιδιαίτερη σημασία της Μονής της Χώρας για την ιστορία της Τέχνης: «Υπάρχουν πολλά πρώην βυζαντινά κτίρια στην Τουρκία που υπέστησαν ζημιές σε σεισμούς και στη συνέχεια αποκαταστάθηκαν. Όμως τα ψηφιδωτά σε αυτά τα κτίρια δεν μπόρεσαν να διατηρηθούν όπως αυτά που βρίσκονται στην Μονή της Χώρας».  Η αρχιτέκτονας πιστεύει ότι η κληρονομιά του κτιρίου πρέπει να παρουσιάζεται με τέτοιον τρόπο ώστε να αρμόζει στο παρελθόν του, και αυτό δεν μπορεί να γίνει με τη λειτουργία του ως τζαμί.

Μια περιττή αλλαγή χρήσης

Είναι σαφές πως η ελληνική πλευρά έχει ενοχληθεί από αυτή τη μετατροπή. Eπίσης πολλοί Τούρκοι ανησυχούν για τον αντίκτυπο που θα μπορούσε να έχει μια τέτοια κίνηση για την ειρήνη μεταξύ των θρησκειών. Ο Νικόλαος Ουζούνογλου, Πρόεδρος της Οικουμενικής Ομοσπονδίας Κωνσταντινουπολιτών κάνει λόγο για τη «Συμμαχία των Πολιτισμών», η οποία ιδρύθηκε το 2006 με πρωτοβουλία της Τουρκίας και της Ισπανίας στο πλαίσιο του ΟΗΕ. «Λαμβάνοντας υπόψη αυτή την πρωτοβουλία, οι ευαισθησίες μεταξύ των θρησκειών πρέπει να είναι στο υψηλότερο επίπεδο προκειμένου να βελτιωθεί ο διάλογος και η ανεκτικότητα», τονίζει. Η αρχιτέκτονας και αναστηλώτρια Ζεϊνέπ Αχουμπέι πιστεύει παράλληλα πως η απόφαση είναι μια απόδειξη της απομάκρυνσης της κυβέρνησης από την κοσμική θεώρηση του κράτους του Κεμάλ Ατατούρκ.

Τοιχογραφίες στη Μονή της Χώρας
Τοιχογραφίες στη Μονή της ΧώραςΕικόνα: ANKA

Τέλος, ο ισλαμιστής θεολόγος Ιχσάν Ελιατσίκ θεωρεί την απόφαση περιττή και από μια πολύ πρακτική άποψη. Υπάρχουν αρκετά τζαμιά για την προσευχή των μουσουλμάνων, που βρίσκονται πολύ κοντά στη Μονή της Χώρας και την Αγία Σοφία. «Κανείς δεν χρειάζεται αυτά τα κτίρια ως τζαμιά», λέει και επισημαίνει πως πρόκειται για πολιτικές αποφάσεις. «Τα έργα τέχνης στη Μονή της Χώρας αφηγούνται την ιστορία του Χριστιανισμού. Είναι ιστορικά κτίρια που ανήκουν στην ανθρωπότητα. Γι’ αυτό θα πρέπει να παραμείνουν μουσεία», υπογραμμίζει.

Επιμέλεια: Μαρία Ρηγούτσου

DW

Σεραφείμ Μηχιώτης: ΜΠΟΡΕΙ ΕΝΑΣ ΚΑΣΣΕΛΑΚΗΣ ΝΑ ΕΧΕΙ  ΚΟΙΝΑ ΣΗΜΕΙΑ ΜΕ ΕΝΑ…ΜΠΑΛΟΝΙ;  ΓΙΑΤΙ ΝΑΙ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ ΟΧΙ…

0

Προχθες, Δευτέρα-13 Μαΐου 2024, τρείς δημοσιογράφοι από «ΤΑ ΝΕΑ» επέλεξαν να ασχοληθούν με το «φαινόμενο Κασσελάκη»: Δύο, ο Ηλίας Κανέλλης και ο Στέφανος Κασιμάτης από τις στήλες τους που έχουν σε καθημερινή βάση και ένας, ο Κώστας Γιαννακίδης, από τη σελίδα «Μερική άγνοια» με την παράθεση φωτογραφίας που εμφανίζει τον Πρόεδρο με ένα μπαλόνι και τη συνοδευτική λεζάντα «λογικό να αισθάνεται οικειότητα δίπλα σε ένα μπαλόνι»….Πώς το λέμε, μία φωτογραφία, όσο χίλιες λέξεις!…

Δεν χωρεί την ελάχιστη αμφιβολία…Θα πρέπει να το συνηθίσουμε και να μη μάς ξενίζει, ότι η ελευθερία του Τύπου, δηλαδή το ελευθέρως εκφράζεσθαι και κρίνειν αναλόγως, συνεπώς και το γράφειν των λειτουργών του Τύπου από τα έντυπα ΜΜΕ, δεν αποτελεί αρχή οικουμενικής αποδοχής και τελικώς εφαρμογής εν τοις πράγμασι, αλλά επιλεκτικό πεδίο αναφοράς, όταν «συμφέρει» η «δεν συμφέρει», αναλόγως με το αφήγημα που επιδιώκεται που υπηρετηθεί…

‘Έχοντας αυτό κατά νουν-πράγμα βεβαίως εξόχως αποηγοητευτικό ως επιβεβαιωτικό μιάς κρατούσης προσεγγίσεως των πραγμάτων δύο μέτρων και σταθμών- θα κουρασθούμε να βλέπουμε και να διαβάζουμε τους ΣΥΡΙΖΑίους και όσους αποτελούν τη δορυφορική τους σκιά από τα κοινωνικά δίκτυα, να θορυβούν για την ελευθερία του Τύπου στη χώρα. Καλυπτόμενοι και πίσω από σχετικά ψηφίσματα του ΕΚ, εις τα οποία και παραπέμπουν, δίκην φύλλου συκής…

Να παρέμεναν, όμως, σε αυτήν την καταγγελιολογία και να μην την υιοθετούσαν με τα έργα τους (…), όποτε τούς «συμφέρει», όταν το σημαινόμενο της εκπεμπόμενης εικόνας που οι ίδιοι τροφοδοτούν δεν τούς βολεύει…Θα ήταν το ελάχιστο που θα περίμενε κανείς, εάν οι έννοιες του αυτοσεβασμού και της αυτοπειθαρχίας έβρισκαν στοιχείο πεδίο αναφοράς και βεβαίως εφαρμογής.

Δεν έχουν περάσει πολλές ημέρες, από την «ευγενική» κίνηση του Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, Στέφ. Κασσελάκη, να «πετάξει» το μικρόφωνο στη δημοσιογράφο του «MEGA» Σίσσυ Χρηστίδου, η ερώτηση της οποίας, από την εκπομπή της «Χαμογέλα και πάλι» δεν τού άρεσε, επιλέγοντας τη δειλία της φυγής. Και έτσι έδειξε το μέτρο του σεβασμού του προς την (μη) ενημέρωση.

Χθες, Δευτέρα-13 Μαΐου 2024, τρείς δημοσιογράφοι από «ΤΑ ΝΕΑ» επέλεξαν να ασχοληθούν με το «φαινόμενο Κασσελάκη»: Δύο, ο Ηλίας Κανέλλης και ο Στέφανος Κασιμάτης από τις στήλες τους που έχουν σε καθημερινή βάση και ένας, ο Κώστας Γιαννακίδης, από τη σελίδα «Μερική άγνοια» με την παράθεση φωτογραφία που εμφανίζει τον Πρόεδρο με ένα μπαλόνι και τη συνοδευτική λεζάντα «λογικό να αισθάνεται οικειότητα δίπλα σε ένα μπαλόνι»….Πώς το λέμε, μία φωτογραφία, όσο χίλιες λέξεις!

Για το συγκεκριμένο απαράδεκτο συμβάν, ο συν. Ηλίας Κανέλλης έγραψε χθές μεταξύ άλλων: «Η επιλογή του προέδρου Κασσελάκη, με την προτροπή προφανώς του επιτελείου του, να δίνει συνεντεύξεις στις πιο απολιτικές εκπομπές, στα πρωινάδικα, κίνηση που εύλογα οδηγεί στο συμπέρασμα ότι ψάχνει ψήφους στο λιγότερο πολιτικοποιημένο τμήμα της ελληνικής κοινωνίας, τον οδήγησε στη Σίσσυ Χρηστίδου και στο πρόγραμμα «Χαμογέλα και πάλι». Ανάμεσα σε διάφορα χαριτωμένα, η παρουσιάστρια τον ρώτησε για το πολιτικό μέλλον δύο στελεχών του, του Χρήστου Σπίρτζη και του Γιώργου Βασιλειάδη, που πήραν σαφείς αποστάσεις από τη φράση περί εγκληματιών υπουργών. Ο πρόεδρος, δυσαρεστημένος με την ερώτηση, παραμέρισε το μικρόφωνο και αποχώρησε από την εκπομπή χωρίς να απαντήσει.Η συγκεκριμένη πράξη είναι αδιανόητη για πολιτικό αρχηγό, και μάλιστα ενός κόμματος που κατηγορεί τη συμπολίτευση ότι προσπαθεί να ελέγξει τον Τύπο. Στη δημόσια ζωή δεν υπάρχει ερώτηση που απαγορεύεται ούτε δημοσιογράφος ο οποίος οφείλει να κάνει μόνο αρεστές ερωτήσεις σε πολιτικούς. Αν ο πρόεδρος Κασσελάκης ψάχνει πρόσωπα που θα τον λείχουν, σύντομα θα μείνει να μιλάει μόνο σε κομματικά μέσα και σε στενό κύκλο αρεστών»

 
Και το βράδυ, ως συνηθίζουν οι άνθρωποι της νύχτας και του σκότους που τη συνοδεύουν, ένας από τις συνήθεις «σχολιογράφους» της ΣΥΡΙΖΑίϊκης στρατιάς των κοινωνικών δικτύων, ο Νίκος Καρανίκας, βγήκε να την «πέσει» εις τον Κώστα Γιαννακίδη, απευθυνόμενος εις το μεγαλομέτοχο-ιδιοκτήτη της «Άλτερ ‘Εγκο», από τον οποίο και εζήτησε τη…φίμωση του δημοσιογράφου. Και όπως τού έγραψε: «Κάποια εξουσία πρέπει να παρέμβει προφανώς και να τού θυμίσει (του συν. Κ. Γιαννακίδη), ότι απευθύνθηκε σε θεσμό, σε έναν εκπρόσωπο κόμματος που αύριο θα είναι προφανώς ο επόμενος πρωθυπουργός της χώρας και ότι τέτοιους θεσμούς τους σεβόμαστε γιατί εκπροσωπούν εκατοντάδες χιλιάδες κόσμου και όχι μία παρέα που προφανώς είναι κάποιοι αναξιόπιστοι κανίβαλοι της ενημέρωσης»(…)

Δεν είμαι σε θέση να γνωρίζω, εάν η συγκεκριμένη «έκρηξη θυμού» του αμέσως προηγουμένως υπεύθυνου στρατηγικού σχεδιασμού παρά τη εξουσία Τσίπρα εις το Μέγαρο Μαξίμου και γνωστού οξύθυμου για τις αντιδράσεις του υπέρ Κασσελάκη πλέον τυγχάνει προϊόν προσωπικής του και μόνον επιλογής ή όχι, πράγμα το οποίο και παρέλκει, αλλά τα απορρέοντα μείζονα από την ανάρτηση Καρανίκα, έχουν να κάνουν με τα εξής:

–Πρώτον ο σεβασμός σε θεσμούς και τα πρόσωπα πίσω και πέραν αυτών δεν επιβάλλεται «εκ των άνω», αλλά καλλιεργείται και μόνον, της αντίστροφης διαδικασίας αποκλειομένης εκ των πραγμάτων, αλλά και ανεπίτρεπτης βεβαίως, ως και αντιπαραγωγικής, καθώς οδηγεί σε αντίστροφη ακριβώς εικόνα. Να μη διερωτήθηκε άραγε ποτέ ο Καρανίκας πόσο η όλη παρουσία Κασσελάκη μπορεί να τροφοδοτεί τούτο, δικαίως ή αδίκως;
–Δεύτερον, για ένα στέλεχος Κόμματος, αποτελεί αποκλειστέα επιλογή και εξ αυτής απαγορευμένη απορρέουσα ενέργεια η προσωπική στοχοποίηση δημοσιογράφου για όσα έχει γράψει ή πεί από το μέσο ενημέρωσης, όπου εργάζεται, πόσο δε μάλλον η προσφυγή(…)στον αντίστοιχο ιδιοκτήτη του, με αιτούμενο τη φίμωσή του, δηλαδή και την απόλυσή του τελικώς.
–Τρίτον η επίκληση όσων επιστρατεύει ο εν λόγω για τη «δίωξη Γιαννακίδη» προδίδει πενία ουσιαστικών επιχειρημάτων αντιλόγου, με την παράθεση μελλούμενων να συμβούν, τα οποία μπορεί μεν να είναι σεβαστά ως πιθανή προβολή επιθυμιών, όχι όμως και υπερκείμενα κριτικής και αυτά, η οποία δεν νοείται να αποτελεί αντικείμενο συνδιαλλαγής ή πρότερης έγκρισης(…), και,
-Τέταρτον η διατύπωση «κάποιοι αναξιόπιστοι κανίβαλοι της ενημέρωσης» δεν μπορεί παρά να γυρίσει μπούμερανγκ στον εμπνευστή της, ως προϊόν μίας ισοπεδωτικής προσέγγισης ανθρώπων, με σκοπό την εύκολη δαιμονοποίησή τους. Να «διέφυγε» άραγε του Καρανίκα, ότι και ο συν. Καννέλλης συνοδεύει την κριτική του εναντίον Κασσελάκη και με φωτογραφία ατόμου με προσωπείο Τραμπ ανά χείρας και τη συνοδευτική λεζάντα «έλα να παίρνει ιδέες ο Κασσελάκης», ώστε να ζητήσει από τον Ευάγ. Μαρινάκη και τη δική του απόλυση;
Τα προηγούμενα δεν θα ήσαν παρά γραφικά. Επειδή, όμως, εμφανίζονται να προσλαμβάνουν ενδημικό χαρακτήρα έρχονται να προκαλέσουν εύλογη ανησυχία για το πώς μπορεί να εννοούν κάποιοι τον ανεξάρτητο ρόλο και λόγο του Τύπου. Προφανώς «πρότυπα» υποβολής έτοιμων ερωτήσεων εκ των προτέρων, ώστε να «φιλοτεχνηθεί» η σκοπούμενη εικόνα του ερωτώμενου, δεν αρμόζει σε Δημοκρατίες.

Και αυτό πρέπει να το εμπεδώσει βεβαίως ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ -και κάθε άλλος που τυχόν θα απεπειράτο να τον ακολουθήσει- με την αρνητική εικόνα που εξέπεμψε στην αναφερθείσα συνέντευξή του, την οποία διέκοψε και απεχώρησε «θυμωμένος».

Και βεβαίως αποτελεί εύλογη απορία, γιατί η ΕΣΗΕΑ δεν επελήφθη αυτού του απαράδεκτου περιστατικού, το οποίο και θα έδει όπως καταδικασθεί ρητώς, εν τη γενέσει του, πριν λάβει επαναληπτικές διαστάσεις. Δεν θέλω να εικάσω ότι «έκαναν πίσω» φοβούμενοι μήπως επιδαψιλεύσουν τη μήνιν ΣΥΡΙΖΑίων από τα κοινωνικά δίκτυα, βοηθούσης και της στάσεως του ΣΥΡΙΖΑίου Γενικού Γραμματέως, του οποίου η συνδικαλιστική παράταξη της «Συσπείρωσης» συγκυβερνά της ΕΣΗΕΑ, μαζύ με την παράταξη της Προέδρου.

Σεραφείμ Χ. Μηχιώτης
Τακτικό μέλος ΕΣΗΕΑ

Απολογισμός της επίσκεψης Μητσοτάκη στην Άγκυρα

3

Η συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν στην Άγκυρα αποτιμάται θετικά από τα τουρκικά ΜΜΕ. Πνεύμα αμοιβαίας κατανόησης και συνεργασίας και θετικό κλίμα, παρά τις διαφωνίες.

Από τη χθεσινή συνάντηση των δύο ηγετών στην ΆγκυραΕικόνα: DHA

Η χθεσινή συνάντηση ήταν η πρώτη συνάντηση «εργασίας» μετά τη Διακήρυξη των Αθηνών τον περασμένο Δεκέμβριο. Ήταν η πρώτη που επρόκειτο να δείξει πώς θα λειτουργήσει η νέα «θετική ατζέντα» με τις πολλές δράσεις χαμηλής πολιτικής για τη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, την αποφυγή εντάσεων και την προώθηση της συνεργασίας σε πολλούς τομείς, αφήνοντας στην άκρη τα δύσκολα θέματα που χωρίζουν τις δύο χώρες.

Όμως η Χαμάς, το Κυπριακό, η Μονή της Χώρας και οι μειονότητες ήλθαν στην επιφάνεια, στη διάρκεια των χθεσινών κοινών δηλώσεων υπήρξε ένταση, αλλά στο τέλος οι δυο ηγέτες συμφώνησαν ότι διαφωνούν στα θέματα αυτά.

Στο κείμενο που εξέδωσε η Διεύθυνση Επικοινωνίας της Τουρκικής προεδρίας μετά τη συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη, δόθηκε σαφές μήνυμα ότι οι δυο πλευρές θέλουν να διατηρήσουν το θετικό μομέντουμ. Στο κείμενο τονίζεται το πνεύμα «καλής θέλησης και συνεργασίας, αναφέρεται ότι οι δυο ηγέτες εξέτασαν τα αποτελέσματα της Συνάντησης τον περασμένο Δεκέμβριο στην Αθήνα στη βάση της θετικής ατζέντας και της οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Συζήτησαν το Κοινό Σχέδιο Δράσης για την ανάπτυξη της οικονομικής συνεργασίας, χαιρέτησαν τη σύσταση τουΤουρκοελληνικού Επιχειρηματικού Συμβουλίου και επιβεβαίωσαν την αποφασιστικότητά τους να διπλασιάσουν το διμερές εμπόριο.

Επίσης, στο κείμενο αναφέρεται η υπογραφή Μνημονίου Κατανόησης για τη Συνεργασία στον Τομέα των Καταστροφών και της Διαχείρισης Έκτακτης Ανάγκης και η υπογραφή Συμφωνίας Συνεργασίας στους Τομείς της Υγείας και των Ιατρικών Επιστημών. Μητσοτάκης και Ερντογάν ανέθεσαν στους υπουργούς Εξωτερικών τους τον συντονισμό των επόμενων συναντήσεων και δεσμεύτηκαν να εδραιώσουν το υπάρχον θετικό κλίμα με περισσότερους τομείς συνεργασίας, διατηρώντας αποτελεσματικούς διαύλους επικοινωνίας σε διάφορα επίπεδα, σύμφωνα με τη Διακήρυξη Φιλικών Σχέσεων και Καλής Γειτονίας της Αθήνας του 2023.

Εποικοδομητική η συνάντηση

Ο πρωθυπουργός Μητσοτάκης και ο πρόεδρος Ερντογάν
Ελλάδα και Τουρκία επιδιώκουν τη βελτίωση των διμερών σχέσεωνΕικόνα: Umit Bektas/REUTERS

Είναι ενδιαφέρον ότι το κείμενο δεν αναφέρεται καθόλου στις στιγμές διαφωνίας και κάποιας έντασης μεταξύ Ερντογάν-Μητσοτάκη. Το μήνυμα είναι, ναι μεν τα σοβαρά προβλήματα παραμένουν, ωστόσο οι δυο ηγέτες διαθέτουν τη βούληση να συνεχίσουν τη θετική διαδικασία. Το κλίμα αυτό αντανακλάται στον σημερινό τουρκικό φιλοκυβερνητικό τύπο, ο οποίος ακόμη και με πανομοιότυπα πρωτοσέλιδα βλέπει πολύ θετικά τη χθεσινή συνάντηση. Επαναλαμβάνοντας τη φράση του Τούρκου προέδρου ότι «Δεν υπάρχουν προβλήματα μεταξύ μας που δεν μπορούν να επιλυθούν», οι φιλοκυβερνητικές εφημερίδες βλέπουν μια «πολύ ωραία ημέρα στο Αιγαίο» και ανοιχτό τον δρόμο του διαλόγου.

Φεστιβάλ Καννών: Λάνθιμος, Τεχνητή Νοημοσύνη και Τραμπ

0
Στέφαν Ντέγκε

Ανοίγει η αυλαία για το 77ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών. Λάμψη, διεθνείς αστέρες, πολιτική και ενδεχομένως και μία απεργία των κινηματογραφιστών.

Ανοίγει η αυλαία για το 77ο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ των ΚαννώνΕικόνα: Andreea Alexandru/AP/picture alliance

Όπως κάθε άνοιξη, η βιομηχανία του κινηματογράφου γιορτάζει με ένα δωδεκαήμερο φεστιβάλ στην παραθαλάσσια πόλη της νότιας Γαλλίας. Αυτή τη φορά oι Κάννες στρώνουν το κόκκινο χαλί από τις 14 έως τις 25 Μαΐου. Καταφθάνουν αστέρες από πολλές χώρες, σκηνοθέτες, παραγωγοί, συγγραφείς και φυσικά το αγαπημένο θέμα των παπαράτσι: οι ηθοποιοί.

Η κινηματογραφική κωμωδία «Le deuxième acte» («The Second Act») του Κεντέν Ντουπιέ, ένα δύσκολο συναισθηματικό δράμα μεταξύ τεσσάρων νέων, είναι η ταινία έναρξης του φετινού Φεστιβάλ των Καννών. Γαλλικές και αμερικανικές παραγωγές κυριαρχούν στο φετινό κυρίως διαγωνιστικό τμήμα, μεταξύ των οποίων και η μνημειώδης ταινία «Megalopolis» του Φράνσις Φορντ Κόπολα. Το φουτουριστικό δράμα επιστημονικής φαντασίας με απόηχους της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας μιλάει για έναν αρχιτέκτονα που θέλει να μετατρέψει τη Νέα Υόρκη σε ουτοπία.

Μια ταινία για τον Ντόναλντ Τραμπ

Θα προβληθούν επίσης η τελευταία δουλειά του Γιώργου Λάνθιμου («Kinds of Kindness»), η οποία απεικονίζει τρεις πολύ διαφορετικούς ανθρώπους στις ΗΠΑ και η «Emilia Perez» του Ζακ Οντιάρ, μια μουσική κωμωδία για έναν Μεξικανό βαρόνο ναρκωτικών που θέλει να αφήσει πίσω του το παρελθόν του και να ξεκινήσει μια νέα ζωή ως γυναίκα. Αλλά και το «The Apprentice», μια ταινία για την καριέρα του Ντόναλντ Τραμπ στη Νέα Υόρκη τη δεκαετία του 1980, είναι επίσης πιθανό να προσελκύσει κάποια προσοχή. Ο υπερήρωας της Marvel Σεμπάστιαν Σταν υποδύεται τον μελλοντικό πρόεδρο των ΗΠΑ, ενώ η Μαρία Μπακάλοβα, η υποψήφια για Όσκαρ ανακάλυψη του «Borat», υποδύεται τη σύζυγό του Ιβάνα. Τη σκηνοθεσία της ταινίας υπογράφει ο Ιρανο-Δανός σκηνοθέτης Αλί Αμπάσι («Border»).

Ο έλληνας σκηνοθέτης Γιώργο Λάνθιμος
Ο Γιώργο Λάνθιμος με τον Χρυσό Λέοντα στο 80ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της ΒενετίαςΕικόνα: Guglielmo Mangiapane/REUTERS

Ο Ουκρανός σκηνοθέτης Σεργκέι Λοζνίτσα παρουσιάζει στις Κάννες το νέο του ντοκιμαντέρ «Invasion» – δέκα χρόνια μετά το ντοκιμαντέρ του «Maidan», το οποίο έδειξε τις ουκρανικές διαδηλώσεις που οδήγησαν στην ανατροπή του τότε φιλορώσου προέδρου Βίκτορ Γιανουκόβιτς. Τώρα το «Invasion» αφορά τον ρωσικό επιθετικό πόλεμο εναντίον της Ουκρανίας. Θέλει να «δείξει πώς ο πόλεμος αλλάζει τη χώρα», λέει ο Λοζνίτσα.

Μόνο τέσσερις ταινίες από γυναίκες

Η ταινία «The Seed of the Sacred Fig» του Μοχάμεντ Ρασούλοφ, νικητή της Berlinale, θα προβληθεί επίσης στο Φεστιβάλ των Καννών. Ένα ιρανικό εφετείο μόλις καταδίκασε τον σκηνοθέτη και επικριτή του καθεστώτος σε οκτώ χρόνια φυλάκισης για «συνωμοσία κατά της εθνικής ασφάλειας». Σύμφωνα με τον δικηγόρο του η ποινή περιλαμβάνει επίσης μαστιγώσεις, πρόστιμο και δήμευση περιουσίας. Ο Ρασούλοφ τιμήθηκε με τη Χρυσή Άρκτο το 2020 για την ταινία του «Δεν υπάρχει κακό». Δεν μπόρεσε να παραλάβει το βραβείο επειδή δεν του επιτρεπόταν να φύγει από το Ιράν εκείνη την εποχή.

Αυτό που κινδυνεύει να χαθεί μέσα στον καταιγισμό των φλας στις Κάννες: μόνο τέσσερις από τις 22 ταινίες του διαγωνιστικού τμήματος σκηνοθετήθηκαν από γυναίκες. Ειδικότερα, η Γαλλίδα ηθοποιός Τζουντίθ Γκοντρές παρουσίασε την ταινία μικρού μήκους MeToo «Moi aussi», στην οποία αφηγείται την ιστορία των θυμάτων σεξουαλικής βίας. Το φετινό πρόγραμμα δεν περιλαμβάνει καμία γερμανική ταινία. Επίσης για πρώτη φορά υπάρχει διαγωνισμός για τα λεγόμενα «καθηλωτικά» έργα στις Κάννες. Αυτά χρησιμοποιούν τεχνολογίες όπως η εικονική ή η επαυξημένη πραγματικότητα, που και πάλι καθίστανται δυνατές με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης (AI). Πέρυσι, η διαμάχη σχετικά με τις συνέπειες της χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης οδήγησε σε έντονες εργασιακές διαμάχες στην κινηματογραφική βιομηχανία των ΗΠΑ, η οποία είχε μπλοκαριστεί για μήνες.

Ενδεχόμενο απεργίας από εργαζόμενους στον κινηματογράφο

Στη φετινή διοργάνωση υπάρχει το ενδεχόμενο απεργίας από τους εργαζόμενους του κλάδου. Η ένωση «Sous les écrans la dèche» (Πίσω από τις οθόνες) απειλεί να διαταράξει σοβαρά τη λειτουργία του φεστιβάλ. Το συνδικάτο των χειριστών προβολέων, των σχεδιαστών προγραμμάτων, των πωλητών εισιτηρίων και του προσωπικού των σχέσεων με τους επισκέπτες διαμαρτύρεται για την αυξανόμενη επισφάλεια των επαγγελμάτων που σχετίζονται με τον κινηματογράφο. Καταγγέλλει επίσης τις τελευταίες μεταρρυθμίσεις στη γαλλική ασφάλιση ανεργίας.

Τιμητικός Χρυσός Φοίνικας στη Μέριλ Στριπ

Στην Αμερικανίδα ηθοποιό Μέριλ Στριπ θα απονεμηθεί ο Χρυσός Φοίνικας για το σύνολο του έργου της κατά την έναρξη της 77ης έκδοσης του φεστιβάλ. Με περισσότερες από 60 ταινίες έχει αφήσει το στίγμα της σε σχεδόν μισό αιώνα κινηματογραφικής ιστορίας. Ανάμεσα στις χαρακτηριστικές της ταινίες είναι το «Κράμερ εναντίον Κράμερ» («Kramer vs Kramer»), «Πέρα από την Αφρική» («Out of Africa») η το «Ο διάβολος φοράει Prada» («The Devil Wears Prada»). Η 74χρονη ηθοποιός έχει λάβει τρία Όσκαρ και 21 υποψηφιότητες.

Η αμερικανίδα ηθοποιός Μέριλ Στριπ
Στην Μέριλ Στριπ θα απονεμηθεί ο Χρυσός Φοίνικας για το σύνολο του έργου τηςΕικόνα: Sarah Meyssonnier/REUTERS

Μαζί της θα τιμηθεί με έναν Φοίνικα Τιμής και ο δημιουργός του «Πολέμου των Άστρων» Τζορτζ Λούκας, ο οποίος επίσης θα γιορτάσει τα 80ά γενέθλιά του στις Κάννες. Άλλος ένας Χρυσός Φοίνικας πηγαίνει στο ιαπωνικό στούντιο κινουμένων σχεδίων Γκίμπλι. Πρόεδρος της φετινής κριτικής επιτροπής του φεστιβάλ είναι η σκηνοθέτης Γκρέτα Γκέργουιγκ («Barbie»). Ωστόσο, ο διευθυντής του φεστιβάλ Τιερί Φρεμό και η ομάδα του είχαν ήδη διοργανώσει μια επιτυχημένη διοργάνωση πέρυσι: Το δράμα σχέσεων «Ανατομία μιας Πτώσης» της Ζιστίν Τριέ, για παράδειγμα, αποδείχθηκε πειστική ταινία που κέρδισε, επίσης χάρη σε μια εξαιρετική Γερμανίδα πρωταγωνίστρια Σάντρα Χίλερ,η οποία αργότερα κέρδισε και Όσκαρ.

«Σε γενικές γραμμές, οι ταινίες από την επίσημη επιλογή του φεστιβάλ», όπως υπολόγισε πρόσφατα το περιοδικό «Spiegel», «μάζεψαν 26 υποψηφιότητες για Όσκαρ που αποτελούν ρεκόρ». Όσκαρ πήραν επίσης η ταινία του Τζόναθαν Γκλέιζερ για το Άουσβιτς «Ζώνη Ενδιαφέροντος» – με πρωταγωνίστρια επίσης τη Σάντρα Χίλερ – καθώς και τα «Πεσμένα Φύλλα» («Falling Leaves») του Άκι Καουρισμάκι και οι «Υπέροχες Μέρες» («Perfect Days») του Βιμ Βέντερς. Ο πήχης για τον Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες 2024 είναι ψηλά.

Επιμέλεια: Σοφία Κλεφτάκη

DW

Τελευταίος χορός για Ολγκίν; Εξετάζει την αντίδραση της η ελληνοκυπριακή πλευρά

0

Αρχίζει η καταγραφή της έκθεσης Ολγκίν – Θολό τοπίο σε σχέση με τις επόμενες κινήσεις της απεσταλμένης – Θα ενημερώσει το Συμβούλιο Ασφαλείας – Προβληματισμός στην ελληνοκυπριακή πλευρά – Εξετάζονται τρόποι αντίδρασης και αποτροπής του ναυαγίου

Σκηνικό τελικής ευθείας στην προσπάθεια της Μαρία Άνχελα Ολγκίν έχει δημιουργηθεί τα τελευταία εικοσιτετράωρα, καθώς όλα δείχνουν πως η τουρκική πλευρά έχει δίκαιο σε σχέση με το χρονοδιάγραμμα των έξι μηνών. Τη δεδομένη στιγμή κανείς δεν είναι σε θέση να μιλήσει με ακρίβεια για το επόμενο βήμα και όλα μοιάζουν να βρίσκονται στον αέρα. Το τοπίο θα παραμείνει θολό τουλάχιστον για τις επόμενες εβδομάδες και για όσο χρόνο χρειάζεται η απεσταλμένη να ετοιμάσει την έκθεση της.

Με την επίσκεψη της στην Αθήνα, η Ολγκίν ολοκλήρωσε την πιο μεγάλη της περιοδεία για το Κυπριακό, η οποία περιελάμβανε μια σειρά από σταθμούς – κλειδιά για το ζήτημα που κλήθηκε να εξετάσει. Δηλαδή εάν υπάρχει πρόσφορο κοινό έδαφος για την επανέναρξη των συνομιλιών. Για αυτό άκουσε με προσοχή και κατέγραψε τις θέσεις όλων των άμεσα και έμμεσα εμπλεκομένων, από την Ουάσινγκτον μέχρι την Μόσχα, από την Λευκωσία μέχρι την Άγκυρα και από τις Βρυξέλλες μέχρι το Βερολίνο και το Παρίσι.

Στην ελληνική πρωτεύουσα η απεσταλμένη συναντήθηκε χθες το πρωί με τον Γιώργο Γεραπετρίτη, ο οποίος μετέφερε τη θέση πως η προσπάθεια πρέπει να συνεχιστεί απρόσκοπτα ωσότου υπάρξουν χειροπιαστές εξελίξεις. Σύμφωνα με ανακοίνωση του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών, η Αθήνα «εργάζεται συστηματικά σε όλα τα διεθνή φόρα, προσβλέποντας στην εκκίνηση ενός διαλόγου μεταξύ των μερών με στόχο τη δίκαιη και βιώσιμη επίλυση του Κυπριακού στη βάση της Διζωνικής, Δικοινοτικής Ομοσπονδίας και στο πλαίσιο των αποφάσεων και των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών».

Το προσεχές διάστημα η Ολγκίν θα αποσυρθεί για να συντάξει μαζί με τους συνεργάτες της το κείμενο της έκθεσης που θα παραδώσει στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ. Το μοναδικό επόμενο βήμα που ανακοίνωσε ο διεθνής Οργανισμός είναι η ενημέρωση που θα κάνει η προσωπική απεσταλμένη προς τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Τη σχετική δήλωση έκανε ο Αναπληρωτής Εκπρόσωπος Τύπου του ΟΗΕ, Φερχάν Χακ, χωρίς να γίνεται συγκεκριμένος.

Στο πρόγραμμα των συνεδριάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του Μαΐου δεν έχει ακόμη συμπεριληφθεί κάποια συνεδρίαση για το Κυπριακό. Η επόμενη προγραμματισμένη συζήτηση θα γίνει περί τα τέλη Ιουλίου, στο πλαίσιο της καθιερωμένης εξάμηνης ανασκόπησης των πολιτικών εξελίξεων στην Κύπρο και των δράσεων της Ειρηνευτικής Δύναμης.

Προβληματισμός και ανασύνταξη

Οι τελευταίες εξελίξεις προκαλούν μούδιασμα στην ελληνοκυπριακή πλευρά, η οποία εισέρχεται σε φάση ανασυγκρότησης και εξέτασης των επόμενων επιλογών. Κυβερνητικές πηγές δεν είναι σε θέση να απαντήσουν στο ερώτημα «τι έχουμε να περιμένουμε τώρα;». Συνιστούν υπομονή, μέχρι να ληφθούν συγκεκριμένες αποφάσεις από πλευράς ΟΗΕ. Αυτό που δηλώνουν με βεβαιότητα είναι πως η ελληνοκυπριακή πλευρά δεν θα παραδώσει τα όπλα. Θα συνεχίσει την προσπάθεια με στόχο την επανέναρξη των συνομιλιών για αναζήτηση ομοσπονδιακής λύσης, όπως περιγράφεται στις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Όσο για την τουρκοκυπριακή πλευρά, εστιάζει στις προσπάθειες που καταβάλλει για αναγνώριση του ψευδοκράτους. Θεωρεί ως ορόσημο την επόμενη άτυπη Σύνοδο Κορυφής του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών που θα γίνει τον Ιούλιο στη Σούσα του Αζερμπαϊτζάν και στην οποία ο Τατάρ προσκλήθηκε να παραστεί ως δήθεν «αρχηγός κράτους».

cyprustimes.com

Έντι Ράμα: Δεν υπάρχει υπόθεση Μπελέρη – Η Αλβανία είχε «κατεβάσει τα παντελόνια» της στην Ελλάδα

1

«Χωρίς τους Αλβανούς δεν υπάρχει ελληνική οικονομία» – Είμαι ο σταρ των Αλβανών στην Ελλάδα, είπε σε συνέντευξή του μετά την ομιλία στο Γαλάτσι

Στη… σκληρή γραμμή επιμένει ο Αλβανός πρωθυπουργός Έντι Ράμα για την υπόθεση Μπελέρη. Λίγες μόλις ώρες μετά την ομιλία του στο Γαλάτσι, για την οποία ο ίδιος δεν κρύβει τον ενθουσιασμό του σε ότι αφορά την ανταπόκριση των ομοεθνών του, ο Έντι Ράμα μιλώντας αλβανικό τηλεοπτικό σταθμό TV Klan ανέφερε ότι δεν υπάρχει υπόθεση με αυτό το όνομα, δεν υφίσταται.

«Τα ζητήματα που γνωρίζουμε ως διμερή, είναι ο καθορισμός θαλασσίων ζωνών, το ζήτημα της ολοκλήρωσης της διαδικασίας της αποδοχής των Αλβανών ως ισότιμων πολιτών και της χορήγησης των απαραίτητων εγγράφων… Πιστεύω ότι πολύ σύντομα οι Αλβανοί της Ελλάδας θα πάρουν αυτό που περιμένουν… Αυτά είναι εκκρεμή ζητήματα, τα υπόλοιπα θέματα που η μία πλευρά μονομερώς δημιουργεί δεν είναι ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν διμερώς» είπε χαρακτηριστικά ο Αλβανός πρωθυπουργός.

Στην παρατήρηση του δημοσιογράφου ότι στην προηγούμενη επίσκεψή του στην Αθήνα για την έκθεση των έργων του ήταν σας σταρ έχοντας δίπλα του τον Κυριάκο Μητσοτάκη αλλά και τον Νίκο Δένδια ενώ τώρα δεν ήταν καλοδεχόμενος απάντησε: «Σήμερα μου φτάνει και μου περισσεύει που ήμουν ο «σταρ» των Αλβανών της Ελλάδας»

Η εμπρηστική ρητορική Ράμα συνεχίστηκε και όταν ο δημοσιογράφος τον ρώτησε για το γεγονός ότι συμπληρώθηκε ένας χρόνος από τη σύλληψη Μπελέρη: «Εγώ ξέρω πολλές επετείους. Δεν ξέρω πότε έχεις εσύ γενέθλια. Αυτή είναι μια ελληνική υπόθεση. Η Αλβανοί στην Ελλάδα είναι οικονομική δύναμη. Δεν μπορεί να υπάρξει η ελληνική οικονομία χωρίς τους Αλβανούς. Είναι μεγάλη δύναμη οι Αλβανοί στην Ελλάδα» είπε χαρακτηριστικά!.

Όσον αφορά την πορεία των ελληνοαλβανικών σχέσεων ο Ράμα ισχυρίστηκε ότι στο παρελθόν οι σχέσεις μας ήταν οι καλύτερες δυνατές, διότι δυστυχώς η αλβανική πολιτική και το αλβανικό κράτος είχε «κατεβάσει τα παντελόνια»!

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης Ράμα στον δημοσιογράφο Blendi Fevziu

«Δημοσιογράφος: Στην αρχή ειπώθηκε ότι θα έρθετε το προηγούμενο βράδυ, ενώ σύμφωνα με Έλληνες δημοσιογράφους, τα μέτρα ασφαλείας δεν παρείχαν εγγυήσεις για την ασφάλειά σας και θεωρήθηκε (ότι υπήρχε) κίνδυνος. Για ποιον κίνδυνο μιλάμε;

Edi Rama: Δεν έχει καμμία σχέση.

Δημοσιογράφος: Οι δημοσιογράφοι ανέφεραν ότι υπάρχει κίνδυνος δεν μπορεί να μπει στην πόλη της Αθήνας, έπρεπε να έρθει μόνο για την εκδήλωση και να αποχωρήσει. Γιατί όλη αυτή η ανησυχία;

Edi Rama: Αυτό που έχω δει όλη αυτή την περίοδο που είμαι αναγκασμένος να παρακολουθώ τα ελληνικά ΜΜΕ περισσότερο από ό,τι συνήθως, είναι ότι υπάρχουν πολλα κουτσομπολιά, θεωρίες συνωμοσίας, μυστήρια, αινίγματα, αλλά δεν υπάρχει καμμία σχέση.

Δημοσιογράφος: Δεν είναι η πρώτη που τα ελληνικά ΜΜΕ προβάλλουν μια τέτοια κατάσταση. Εγώ θυμάμαι από το 1990 να δημιουργούν θεωρίες συνομωσίας. Παρ’ όλα αυτά…

Edi Rama: Εμείς ακοπεύαμε να έρθουμε ακριβώς την ίδια μέρα γιατί είναι μικρή η απόσταση. Το πρόβλημα δεν ήταν δικό μας, αλλά ήταν περισσότερο της χώρας στην οποία ήρθαμε.

Δημοσιογράφος: Τα ΜΜΕ ανέφεραν ότι είχατε κλείσει ξενοδοχείο και το ακυρώσατε για να έρθετε μόνο για τη συνάντηση και να επιστρέψετε.

Edi Rama: Δεν είναι αλήθεια.

Δημοσιογράφος: Εσείς είχατε ζητήσει συναντήσεις με τις ελληνικές Αρχές;

Edi Rama: Δεν είχαμε ζητήσει καμμία συνάντηση με τις ελληνικές αρχές, διότι θα ερχόμασταν γι’ αυτή τη συνάντηση. Και από την άλλη ήταν απόλυτα ξεκάθαρο ότι, ακόμα κι αν ζητούσαμε συνάντηση, με τον τρόπο που τοποθετήθηκε η ελληνική πολιτική θα ήμασταν σε δύσκολη θέση διότι θα φαινόταν ότι…

Δημοσιογράφος: Παρατήρησα σήμερα ότι, σύμφωνα με το Πρώτο Θέμα, διατέθηκαν 1.500 αστυνομικοί για την ασφάλειά σας. Προς τι όλη αυτή η ασφάλεια;

Edi Rama: Πρέπει να ρωτήσετε τις ελληνικές Αρχές για αυτό. Αλλά για να είμαστε δίκαιοι, σε σχέση με τα πρωτόκολλα για την επίσκεψη αρχηγού κυβέρνησης συνήθως λαμβάνονται ειδικά μέτρα.

Δημοσιογράφος: Δεν είναι η πρώτη φορά που εγώ έρχομαι με έναν πρωθυπουργό, δεν υπήρχαν αυτά τα μέτρα ασφαλείας.

Edi Rama: Δεν έχεις έρθει στην Αθήνα με τον κατάλληλο πρωθυπουργό, γι’ αυτό δεν ήταν αυστηρά τα μέτρα ασφαλείας.

Δημοσιογράφος: Είναι θέμα πρωθυπουργού, αλλά αυτό δείχνει ότι η Αθήνα είχε πρόβλημα και έλαβε όλα αυτά τα μέτρα ασφαλείας.

Edi Rama: Για να είμαστε ρεαλιστές, φυσικά και δημιουργήθηκε μια ατμόσφαιρα, διότι ο τρόπος με τον οποίο προχώρησε όλη αυτή η οδύσσεια και η διαδικασία για να φτάσουμε στο μέρος που είχαμε κλείσει, κατέληξε στα ΜΜΕ και δημιούργησε μια κατάσταση στην οποία η συγκεκριμένη συνάντηση έγινε το επίκεντρο της προσοχής του κοινού και φυσικά αυτό μπορεί να δημιούργησε την αίσθηση ότι πρέπει να λάβουν ειδικά μέτρα.

Δημοσιογράφος: Γιατί δεν ήσασταν καλοδεχούμενος στην Ελλάδα; […] Πώς είναι οι σχέσεις σας;

Edi Rama: Η αλήθεια είναι ότι οι σχέσεις μου με τον Κυριάκο Μητσοτάκη είναι πολύ καλές.

Δημοσιογράφος: Ήταν πολύ καλές…

Edi Rama: Είναι πολύ καλές. Σε προσωπικό επίπεδο, οι σχέσεις μας είναι πολύ καλές.

Δημοσιογράφος: Εγώ μιλώ για τον πρωθυπουργό της Αλβανίας και τον πρωθυπουργό της Ελλάδας.

Edi Rama: Ως προς τους θεσμικούς ρόλους, είναι γνωστό ότι υπάρχει ένα αδιέξοδο και είναι γνωστό ποιο είναι το αδιέξοδο…

Δημοσιογράφος: Η υπόθεση Μπελέρη

Edi Rama: Και είναι κατανοητό ότι ο τρόπος με τον οποίο η ελληνική πλευρά διάβασε αυτή την υπόθεση και ο τρόπος με τον οποίο έχει χειριστεί την υπόθεση στα μάτια της ελληνικής κοινής γνώμης για εσωτερική κατανάλωση είναι δεδομένος και αποτυπώνεται στις σχέσεις των δύο κυβερνήσεων. Αυτό που θέλω να ξεκαθαρίσω είναι ότι εμείς, ωστόσο, είχαμε ένα υπόγειο ρεύμα σε αυτές τις σχέσεις όταν τα πράγματα πήγαιναν κανονικά.

Δημοσιογράφος: Όταν ήρθατε για την έκθεση των έργων σας στην Αθήνα, δίπλα σας ήταν ο κ. Μητσοτάκης, ο κ. Δένδιας, ήσασταν ο ‘σταρ’, ενώ σήμερα δεν ήσασταν καλοδεχούμενος. Φαίνεται ότι κάνουμε βήματα προς τα μπρος, αλλά ακόμα βρισκόμαστε στο σημείο μηδέν.

Edi Rama: Σήμερα μου φτάνει και μου περισσεύει που ήμουν ο ‘σταρ’ των Αλβανών της Ελλάδας και δεν είχα ανάγκη για…

Δημοσιογράφος: Ας επιμείνω λίγο στις ελληνοαλβανικές σχέσεις, υπήρξαν εντάσεις στο παρελθόν, το 1993 το 1997, στις αρχές του 2000 στη συνέχεια είχαμε καλές σχέσεις. Ας γυρίσουμε στην αρχή. Τι συνέβη με τις διμερείς σχέσεις; Αναφέρομαι σε αυτά τα 33 χρόνια.

Edi Rama: Οι σχέσεις μας ήταν οι καλύτερες δυνατές, διότι δυστυχώς η αλβανική πολιτική και το αλβανικό κράτος είχε ‘κατεβάσει τα παντελόνια’ στην πολιτική της Ελλάδας.

Δημοσιογράφος: Κι εσείς ανεβάσατε τα παντελόνια;

Edi Rama: Ίσως όχι. Πρέπει να υπάρχει μια αιτία που σήμερα να είμαστε σε μια άλλη κατάσταση.

Δημοσιογράφος: Είμαστε σε κατάσταση σύγκρουσης.

Edi Rama: Δεν είμαστε σε κατάσταση σύγκρουσης. Δεν είμαστε σε καμμία κατάσταση σύγκρουσης, όσον αφορά εμάς.

Δημοσιογράφος: Έχετε μιλήσει με τον Μητσοτάκη για αυτό;

Edi Rama: Εγώ την αντιλαμβάνομαι ως μια διένεξη επινοημένη και διαιωνιζόμενη από την ελληνική πλευρά που την εκλαμβάνει ως σύγκρουση. Αλλά εμείς δεν είμαστε σε σύγκρουση.

Δημοσιογράφος: Μιλάτε με τον Μητσοτάκη;

Edi Rama: Μιλάμε συνεχώς.

Δημοσιογράφος: Απευθείας με τον ίδιο;

Στο σημείο εκείνο ο Ράμα γνέφει καταφατικά, λέγοντας με σιγανή φωνή: Βεβαίως…

Δημοσιογράφος: Και πώς θα επιλυθεί η υπόθεση Μπελέρη;

Edi Rama: Για εμάς δεν υπάρχει υπόθεση με αυτό το όνομα. Δεν υφίσταται.

Δημοσιογράφος: Υπάρχει για τους Έλληνες και το θέμα ζητεί μια λύση.

Edi Rama: Όχι, σε αυτή την περίπτωση λέω ότι τα κοινά ζητήματα επιζητούν επίλυση. Τα ζητήματα που γνωρίζουμε ως διμερή, το ζήτημα του εμπόλεμου είναι ένα υπαρκτό ζήτημα, το γνωρίζουμε εμείς, το γνωρίζουν οι Έλληνες. Ο καθορισμός θαλασσίων ζωνών είναι ένα υπαρκτό ζήτημα, το γνωρίζουμε κι εμείς κι αυτοί. Το ζήτημα της ολοκλήρωσης της διαδικασίας της αποδοχής των Αλβανών ως ισότιμων πολιτών και της χορήγησης των απαραίτητων εγγράφων είναι ένα θέμα που το γνωρίζουμε και για να πούμε την αλήθεια έγινε ένα βήμα μπροστά στο συγκεκριμένο ζήτημα με την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Πιστεύω ότι πολύ σύντομα οι Αλβανοί της Ελλάδας – όχι οι μετανάστες στην Ελλάδα, δεν είναι Αλβανοί μετανάστες στην Ελλάδα, είναι Αλβανοί της Ελλάδας – θα πάρουν αυτό που περιμένουν. Πιστεύω.. Υπό αυτή την έννοια, ένα εκκρεμές ζήτημα είναι μια κοινή υπόθεση. Τα υπόλοιπα θέματα που η μία πλευρά μονομερώς δημιουργεί δεν είναι ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν διμερώς.

Δημοσιογράφος: Λέγεται ότι έχετε φέρει από την Αλβανία 2.000 άτομα για να παρευρεθούν στο στάδιο κατά την ομιλία σας.

Edi Rama: Εμείς δεν κλείσαμε κανένα λεωφορείο με την έννοια της δικής μας δέσμευσης και εποπτείας. Στη συνάντηση ήρθαν άνθρωποι από πολλά μέρη και η κατάσταση ξεπέρασε τις προβλέψεις μας, θα μπορούσαμε να έχουμε κλείσει έναν χώρο με τριπλάσια χωρητικότητα. Οι ιστορίες αυτές των ελληνικών ΜΜΕ μοιάζουν με τις ιστορίες των αλβανικών ΜΜΕ. Έχουμε πολλά κοινά, μοιάζουμε σαν δυο σταγόνες νερό, όχι σε όλα τα πράγματα, σε πολλά πράγματα εμείς είμαστε λιγότερο συναισθηματικοί, λιγότερο εύθικτοι, λιγότερο εθνικιστές, αλλά στον τομέα των ΜΜΕ είμαστε το ίδιο.

Δημοσιογράφος: Ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας ήρθε στη Χιμάρα και πραγματοποίησε μια κανονική επίσκεψη με τους υποστηρικτές του, δεν υπήρξε κανένα πρόβλημα, ήρθε με ελληνικό στρατιωτικό ελικόπτερο, ενώ τέθηκαν αρκετές δυσκολίες στην επίσκεψη του Αλβανού Π/Θ στην Ελλάδα. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι οι Έλληνες είναι πολύ πίσω υπό αυτήν την έννοια από τους Αλβανούς;

Edi Rama: Τις προάλλες ήρθε ο αρχηγός της ελληνικής αντιπολίτευσης στη Δρόπολη. Στη Χιμάρα έγινε διαδήλωση και ήρθαν Έλληνες δήμαρχοι. Δεν υπήρξε κανένα πρόβλημα. Θεωρώ ότι αυτό δεν είναι αδυναμία.

Δημοσιογράφος: Επανέρχομαι, λοιπόν, πώς θα λυθεί η διαφωνία με την Ελλάδα;

Edi Rama: Πιστεύω ότι υπάρχουν όλες οι δυνατότητες για επίλυση. Ο εν ενεργεία πρωθυπουργός της Ελλάδας είναι ο πιο ανοιχτός και ο πιο διατεθειμένος που εγώ έχω συναντήσει αυτά τα 10 χρονιά σε εκείνο το Γραφείο.

Δημοσιογράφος: Ήρθατε εδώ για να δώσετε στήριξη για τις Ευρωεκλογές με αυτή τη συνάντηση;

Edi Rama: Δεν ήρθα εδώ για να στηρίξω κάποιον και βέβαια μοιράστηκα με τους Αλβανούς της Ελλάδας ότι …

Δημοσιογράφος: Φαίνεται ως παρέμβαση στην εσωτερική πολιτική της Ελλάδας.

Edi Rama: Όχι, δεν είναι παρέμβαση, διότι δεν μίλησα για εσωτερικά θέματα. Τα θέματα της Αλβανίας δεν είναι εσωτερικά θέματα της Ελλάδας. Κι όταν αναλαμβάνουν να σχολιάσουν τις εσωτερικές υποθέσεις της Αλβανίας, δίχως άλλο είναι το ελάχιστο, διότι οι Αλβανοί που ζουν εδώ όπως και όλοι οι Αλβανοί πρέπει να είναι ενήμεροι για τις θέσεις μας. Ο καιρός που υποδείκνυαν πόσο θα ανοίξουν το βήμα τους ή η εποχή που οι Αλβανοί ήταν συγκρατημένοι για το πόσο θα ανοίξουν το βήμα, διότι θα το στραμπούλιζαν, έχει παρέλθει. Και υπό αυτό το πρίσμα εγώ θεώρησα ότι δεν έκανα καμμία παρέμβαση, αλλά απλώς είπα την αλήθεια. Η ελληνική αντιπολίτευση, που είναι και μέρος της ευρωπαϊκής πολιτικής μας οικογένειας, κράτησε στάση που κατά τη γνώμη μου είναι στάση που δεν τιμά μια προοδευτική πολιτική Ευρωπαϊκή δύναμη.

Δημοσιογράφος: Σήμερα ήταν απόλυτα εμφανές ότι οι Αλβανοί της Ελλάδας είναι λιγότερο ενταγμένοι στην κοινωνία απ’ ό,τι στην Ιταλία στην Γερμανία κλπ., είναι πιο φτωχοί, είναι άνθρωποι που υπήρξαν υπηρέτες και που χρειάστηκε να αλλάξουν τα ονόματά τους για να επιβιώσουν στην ελληνική κοινωνία. Πριν από αυτό τι ακριβώς κάνατε εσείς γι’ αυτούς που δεν παίρνουν συντάξεις, δεν έχουν σχολεία, καταδικάζονται σε παραπάνω έτη φυλάκισης απλώς επειδή είναι Αλβανοί;

Edi Rama: Προσπάθησα να το πω και θα το επαναλάβω. Η κατάσταση των Αλβανών δεν έχει σχέση με το τι έκανε το αλβανικό κράτος, έχει σχέση μόνο με την Ελλάδα, την πίεση λόγω της οικονομικής κρίσης στην Ελλάδα. Σήμερα η Ελλάδα βγαίνει από ένα μεγάλο τραύμα και η σύγκριση μεταξύ Αλβανών της Ελλάδας και της Ιταλίας είναι η ίδια με τη σύγκριση μεταξύ Ελλήνων και Ιταλών. Είναι το ίδιο.

Δημοσιογράφος: Πολλοί Αλβανοί έφυγαν από την Ελλάδα εν μέσω της οικονομικής κρίσης που ξέσπασε στην Ελλάδα το 2008 χάρη στα ελληνικά έγγραφα. Η Ελλάδα δεν αντιμετώπισε τους Αλβανούς με την αξιοπρέπεια που τους άρμοζε.

Edi Rama: Εδώ πρέπει να διαχωρίσουμε τι συνέβη με τους Αλβανούς την εποχή του 1990 και τι έμαθαν οι Αλβανοί μαζί με τους Έλληνες. Δεν απομακρύνονται μόνο οι Αλβανοί, απομακρύνονται και οι Έλληνες. Υπό αυτή την έννοια δεν είναι θέμα προοπτικής του κράτους μας αλλά από οικονομικής και κοινωνικής σκοπιάς δεν είναι καθόλου θέμα των αλβανικών κυβερνήσεων, διότι (οι Αλβανοί στην Ελλάδα) ταρακουνήθηκαν όπως ταρακουνήθηκε ολόκληρη η ελληνική κοινωνία. Επιπλέον, για την αναγνώριση των συντάξεων, σήμερα έχουμε μια σειρά αναγνωρίσεων, το πετύχαμε και με την Ιταλία. Στην εξουσία είναι ένα άλλο κόμμα και Π/Θ είναι ένας άλλος. Χάρη στην πολιτική μας με την Ιταλία, χάρη στον τρόπο που εμείς προσεγγίσαμε την Ιταλία, πήραμε από την Ιταλία αυτό που φαινόταν αδύνατο. Η αναγνώριση των συντάξεων αποτελεί βαρύ οικονομικό φορτίο. Οι σχέσεις με την ελληνική κυβέρνηση και τον Μητσοτάκη είναι οι πιο παραγωγικές που είχαμε ποτέ. Για τη συμφωνία για τις συντάξεις έχει ξεκινήσει η διαδικασία, συγκροτήσαμε τις ομάδες εργασίας. Είναι μια διαδικασία και δεν είναι κάτι εύκολο. Ποτέ οι Έλληνες δεν είχαν δεχθεί να καθίσουν στο τραπέζι για το θέμα των συντάξεων. Τώρα κάθισαν στο τραπέζι, συζητούν. Ως προς τα έγγραφα διαμονής, σύντομα θα υλοποιηθεί για την άδεια παραμονής και την ιθαγένεια ως ένα φυσικό δικαίωμα πολιτογράφησης.

Δημοσιογράφος: Είναι η μόνη Ευρωπαϊκή χώρα που δεν έχει δώσει ακόμα διαβατήρια στους Αλβανούς εδώ και 33 χρόνια, όταν άλλα κράτη χορηγούν διαβατήριο μέσα σε διάστημα 5-6 ετών.

Edi Rama: Δεν θα ήθελα να υπεισέλθω βαθύτερα στο θέμα, διότι είναι πεδίο δράσης της ελληνικής πολιτικής πλευράς, στο οποίο εμείς εισήλθαμε και πιστεύω ανοίξαμε περιθώρια που δεν υπήρχαν στο παρελθόν. Σε αυτή την περίπτωση είναι γεγονός ότι πρόκειται για έναν δύσκολο συνομιλητή στην ιστορία, ανεξάρτητα από την κοινή μας ιστορία. Αλλά το ζήτημα είναι ότι εδώ και 30 χρόνια και τα δύο κράτη είμαστε δημοκρατικά. Σήμερα υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις για να ζητήσουμε και να υλοποιήσουμε περισσότερα.

Δημοσιογράφος: Για την εκμάθηση αλβανικής γλώσσας;

Edi Rama: Το ζήτημα της αλβανικής γλώσσας δεν είναι ένα θέμα για το οποίο μπορούμε να πούμε ότι είμαστε στην ιστορική φάση που είναι διδακτέα ύλη στα σχολεία. Τα ίδια προβλήματα αντιμετωπίζουμε στην Ιταλία και στη Γερμανία.

Δημοσιογράφος: Ναι, αλλά στην Ιταλία και στη Γερμανία δεν τους εμποδίζει κανένας να μάθουν αλβανικά.

Edi Rama: Ούτε εδώ…

Δημοσιογράφος: Εσείς ο ίδιος ξεκινήσατε την ομιλία σας με την φράση ‘Δεν απευθύνομαι στους προηγούμενους υπηρέτες, άλλα στους ισότιμους πολίτες αυτού του κράτους’. Το είχατε προετοιμάσει ή σας βγήκε αυθόρμητα;

Edi Rama: Ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίστηκε η υπόθεση του ερχομού μου στην Ελλάδα, το αν θα μου επιτραπεί ή όχι ο ερχομός μου εδώ, φάνηκε σαν να μην μου επιτρεπόταν να έρθω, γιατί θα έπαιρνα κάτι από την δουλειά τους. Οι Αλβανοί δεν είναι υπηρέτες κανενός, είναι ισότιμοι πολίτες αυτού του κράτους. Οι Αλβανοί ήρθαν στη Ελλάδα όταν αυτή ήταν πολύ ψηλότερα από εμάς, άλλα με το πέρασμα του χρόνου τα πράγματα άλλαξαν και βρέθηκαν να αντιμετωπίζουν πολλά προβλήματα.

Δημοσιογράφος: Γιατί επιλέξατε την Ελλάδα ως πρώτο σταθμό της περιοδείας σας στη διασπορά;

Edi Rama: Ποια να διάλεγα;

Δημοσιογράφος: Με την επίσκεψή σας στο Μιλάνο δεν θα ασχοληθεί καμμία εφημερίδα.

Edi Rama: Αυτό δεν το γνωρίζουμε. Θα το δείξει ο χρόνος. Ο χρόνος θα φέρει τα πράγματα εκεί που πρέπει να υπάρξουν τα κατάλληλα πρόσωπα την κατάλληλη στιγμή. Ο χρόνος έδειξε ότι ήρθε η στιγμή της άρσης του εμπόλεμου.

Δημοσιογράφος: Σήμερα συμπληρώνεται ένα έτος από τη σύλληψη του Μπελέρη;

Edi Rama: Εγώ ξέρω πολλές επετείους. Δεν ξέρω πότε έχεις εσύ γενέθλια. Αυτή είναι μια ελληνική υπόθεση. Η Αλβανοί στην Ελλάδα είναι οικονομική δύναμη. Δεν μπορεί να υπάρξει η ελληνική οικονομία χωρίς τους Αλβανούς. Είναι μεγάλη δύναμη οι Αλβανοί στην Ελλάδα.

Δημοσιογράφος: Ζητήσατε από τους Αλβανούς να επιστρέψουν στην Αλβανία. Γιατί να επιστρέψουν και γιατί δεν επιστρέφουν;

Edi Rama: Σήμερα στην Αλβανία έχουν δημιουργηθεί όλες οι προϋποθέσεις οι Αλβανοί που θα επιστρέψουν να έχουν όλα τα προνομία που λαμβάνουν εδώ. Σήμερα είμαστε στα πρόθυρα υπογραφής συμφωνίας για να πάρουμε Φιλιππινέζους εργαζομένους.

Δημοσιογράφος: Θα τις συνεχίσετε τις συναντήσεις στο Μιλάνο, στο Ντίσελντορφ και στο Λονδίνο. Τις πραγματοποιείτε ως Π/Θ της Αλβανίας ή ως αρχηγός του ΣΚ;

Edi Rama: Εγώ είμαι Π/Θ της Αλβανίας και ταυτόχρονα αρχηγός του ΣΚ, ωστόσο με ενδιαφέρει το γεγονός ότι εμείς βρισκόμαστε σε μια ιστορική στιγμή πολύ κοντά στην ένταξη μας στην ΕΕ. Το 2030 η Αλβανία θα είναι έτοιμη για την ένταξη υλοποιώντας όλες τις μεταρρυθμίσεις, πρωτίστως για εμάς και δευτερευόντως γι’ αυτούς.

Δημοσιογράφος: Η ομιλία σας στο Μιλάνο, στο Ντίσελντορφ και στο Λονδίνο θα είναι στον ίδιο τόνο;

Edi Rama: Θα εξαρτηθεί από την περίσταση».

Η πολιτική οικονομία της δημογραφικής παρακμής

1

Πώς θα ήταν άραγε η ελληνική οικονομία εάν ήταν ποδοσφαιριστής;

I. Δύο προσεγγίσεις για την σχέση δημογραφίας και ανάπτυξης

Στην οικονομική φιλολογία η μελέτη των σχέσεων μεταξύ δημογραφίας και ανάπτυξης είναι περιορισμένη. Οι υφιστάμενες εργασίες δεν είναι πολλές και, πέραν από την κλασσική θεωρία του «δημογραφικού μερίσματος» (demographic dividend) έχουν λίγα να προτείνουν καθώς θα μπορούσε κανείς να πει τόσο ότι τα αποτελέσματα τους είναι αντιφατικά, όσο και ότι δεν έχουν καταφέρει να περιγράψουν ή να εντοπίσουν κάποια άλλη ισχυρή σχέση με την οποία η δημογραφία -μπορεί να- συνδέεται με την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα.

Από την μία πλευρά η εμπειρική έρευνα διαπιστώνει το φαινόμενο πως η υψηλότερη παραγωγικότητα παρουσιάζεται εκεί όπου στο εργατικό δυναμικό κυριαρχούν -και είναι ακριβώς φορείς αυτής της υψηλής παραγωγικότητας- οι εργαζόμενοι ηλικίας μεταξύ 40 και 60 ετών, (πράγμα που συμβαίνει, κυρίως, στις αναπτυγμένες χώρες οι οποίες βρίσκονται σε μία διαδικασία δημογραφικής γήρανσης).

Από την άλλη πλευρά όμως είναι ερευνητικά διαπιστωμένο, αλλά και εμπεδωμένο στην κοινή αίσθηση, ότι τα τελευταία χρόνια όλες οι επιχειρηματικές προσπάθειες που είχαν εντυπωσιακή επιτυχία αλλάζοντας το παραγωγικό επίπεδο και συνακόλουθα την συνολική μορφή της οικονομικής δραστηριότητας έχουν προέλθει ως επιχειρηματικές μονάδες, αλλά και έχουν, κυρίως στο ξεκίνημά τους, στελεχωθεί, από νέους ηλικίας κάτω των 35 ετών, με πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα τις μεγάλες εταιρείες πληροφορικής οι οποίες πλέον κυριαρχούν στην παγκόσμια οικονομία.

Η ερμηνεία του φαινομένου της υπεροχής όσον αφορά την παραγωγικότητα των ηλικιών 40-49 και 50-59 στις ανεπτυγμένες οικονομίες αποδίδεται στο γεγονός ότι για αποδοτικές εργασίες που δημιουργούν υψηλή προστιθέμενη αξία, και απαιτούν σύνθετη επιδεξιότητα και γνώσεις, προϋποτίθεται μακρά περίοδος εκπαίδευσης ενώ, ταυτοχρόνως, η υψηλή παραγωγικότητα συναρτάται, σε ένα βαθμό, και με την εμπειρία. Όλα αυτά, όμως, λαμβάνουν χώρο σε ένα οικονομικό, κοινωνικό και εκπαιδευτικό οικοσύστημα όπου οι προηγούμενες γενεές παρέδωσαν ένα πλούσιο απόθεμα παραγωγικής εμπειρίας και επιστημονικών γνώσεων και ιστορικά υψηλά επίπεδα παραγωγικότητας σε σύγκριση με τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Συνεπώς μπορούμε να θεωρήσουμε πως υπάρχουν δύο προσεγγίσεις για την σχέση της παραγωγικότητας και της ανάπτυξης μίας οικονομίας με τα δημογραφικά της χαρακτηριστικά: η πρώτη είναι η θεωρία του “δημογραφικού μερίσματος”, που αφορά κυρίως, αλλά όχι αποκλειστικά, τις αναπτυσσόμενες χώρες, και η δεύτερη είναι η θεωρία που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε του “ώριμου” ανθρωπίνου κεφαλαίου (human capital) που αφορά τις αναπτυγμένες χώρες.

Στην πρώτη περίπτωση, δηλαδή στην περίπτωση του demographic dividend, πρόκειται για αναπτυσσόμενες, κυρίως, χώρες οι οποίες βρίσκονται σε συνθήκες δημογραφικής μετάβασης λόγω του γεγονότος ότι πολύ πρόσφατα, δηλαδή σε χρονικό διάστημα μιας ή δύο γενεών, οι πολυτεκνικές οικογένειες αντικαταστάθηκαν από ολιγομελείς, αστικές ως επί το πλείστον, οικογένειες με αποτέλεσμα ο οικονομικά ενεργός πληθυσμός, ηλικίας 15 έως 64 ετών, να είναι περισσότερος από τον εξαρτώμενο πληθυσμό, ανήλικο και υπέργηρο, αυξάνοντας αναλογικά, αλλά και απολύτως, τον αριθμό των εργατικών χεριών, καθώς επίσης και την ροπή για αποταμίευση και επένδυση, ευνοώντας και τροφοδοτώντας, κατ΄ αυτόν τον τρόπο, την οικονομική ανάπτυξη. (“Δημογραφικό μέρισμα” εκτιμάται, σε ένα βαθμό, ότι “προσέφεραν” και οι baby-boomers στην οικονομία των ΗΠΑ, από τις αρχές της δεκαετίας του 60 και μετά. “Δημογραφικό μέρισμα” θεωρείται πως απολαμβάνει σήμερα και η Ινδία, της οποίας η δημογραφική πυραμίδα είναι διογκωμένη στις ηλικίες 15 έως 64 ετών, και αυτός είναι ένας από τους λόγους που εξηγεί την δυναμική ανάπτυξη της οικονομίας της).

Αντίθετα, η δεύτερη προσέγγιση, που επικεντρώνεται στην ποιότητα του “ώριμου” ανθρωπίνου κεφαλαίου, -(και για τον λόγο αυτό είναι περισσότερο μία εμπειρική διαπίστωση, και λιγότερο μία θεωρία)-, αφορά προηγμένες οικονομίες πού βρίσκονται πλέον σε διαφορετικό στάδιο δημογραφικής εξέλιξης, δηλαδή σε διαδικασία δημογραφικής κάμψης και γήρανσης. Οι προηγμένες οικονομίες, λοιπόν, ευνοούνται από το γεγονός ότι απολαμβάνουν ένα υψηλό επίπεδο συσσωρευμένης γνώσης και συσσωρευμένου υλικού και ανθρώπινου κεφαλαίου τα οποία, προς το παρόν, -εμπλουτιζόμενα με αποτελεσματικό τρόπο από γενεά σε γενεά- αντισταθμίζουν σε μεγάλο βαθμό τις δυσμενείς επιπτώσεις του δημογραφικού παράγοντα. (Αυτό βεβαίως, δηλαδή η παραγωγική “σοφία” των μεγαλύτερων ηλικιών, ως αναπτυξιακή δυναμική σε οικονομίες όπως εκείνες των ΗΠΑ ή των βορειοευρωπαϊκών χωρών, ενισχύεται και από τις καινοτομικές ιδέες και την επιχειρηματική ικανότητα εκπροσώπων της γενεάς που δεν έχει ακόμη φθάσει στα 35).

Κανένα από τα δύο πιο πάνω υποδείγματα ερμηνείας, όμως, δεν ταιριάζει στην εξελισσόμενη κατάσταση της Ελλάδας. “Δημογραφικό μέρισμα” ανάπτυξης δεν υπήρξε ποτέ. Η χώρα μας γνώρισε μία σημαντική αύξηση του πληθυσμού της κατά δύο εκατομμύρια ανθρώπους, παρά και την σημαντική μετανάστευση της περιόδου, από το τέλος του εμφυλίου έως το τέλος της δεκαετίας του ‘70. Θα έπρεπε να είχε αρχίσει να καρπούται ένα σοβαρό αναπτυξιακό “δημογραφικό μέρισμα” από τις αρχές της δεκαετίας του 70 και στην συνέχεια, όταν οι πρώτοι μεταπολεμικώς γεννηθέντες, άρχισαν να εισέρχονται στην αγορά εργασίας. Τέτοιο αναπτυξιακό “μέρισμα” όμως, δεν υπήρξε ποτέ.

Από την άλλη πλευρά, πάλι, επειδή όλη η σημαντική ανάπτυξη των δεκαετιών του ‘50 και του ‘60 στηρίχθηκε σε επενδύσεις της δεύτερης βιομηχανικής επανάστασης, που στον δυτικό κόσμο έλαβε χώρα στο τέλος του 19ου αιώνα, την στιγμή που η παγκόσμια οικονομία εισερχόταν πλέον στην τρίτη βιομηχανική επανάσταση, στην δεκαετία του ‘70, δεν υπήρχε κατάλληλο απόθεμα γνώσεων, τεχνογνωσίας και επιχειρηματικής νοοτροπίας για να μεταφερθεί από τις προηγούμενες γενεές στην τότε εισερχόμενη στην αγορά εργασίας γενεά, και ως εκ τούτου το σημερινό ανθρώπινο κεφαλαίο και γενικότερα το παραγωγικό και πνευματικό οικοσύστημα της χώρας δεν είναι “ώριμο” για να τροφοδοτήσει ταχείς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης. (Και φυσικά δεν έχει εμφανισθεί ούτε κάποιο κύμα καινοτόμου και αποτελεσματικής “νεανικής” επιχειρηματικότητας, για να συνδράμει προς αυτήν την κατεύθυνση- οι νεοφυείς επιχειρήσεις της τελευταίας δεκαετίας έχουν δυναμισμό αλλά ακόμη δεν αποτελούν μέγεθος ικανό να τροφοδοτήσει ταχείς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης). Με αυτή την έννοια, συνεπώς, η Ελλάδα δεν αποτελεί περίπτωση θετικού παραδείγματος για καμία από τις δύο προσεγγίσεις.

ΙΙ. Γηράσκουσα Ελλάδα με γηράσκουσα, επίσης, αγορά  εργασίας.

Στην Ελλάδα η  γήρανση του πληθυσμού και η  πληθυσμιακή συρρίκνωση δεν είναι φαινόμενα που θα ξεκινήσουν στο μέλλον. Είναι φαινόμενα που έχουν ήδη ξεκινήσει, και βρίσκονται σε εξέλιξη.  Αυτό δείχνουν οι μεταβολές της περιόδου μετά το 2000. Η μεν γήρανση του πληθυσμού συμβαίνει ήδη για δυο δεκαετίες τουλάχιστον, η δε πληθυσμιακή συρρίκνωση συμβαίνει ήδη μια δεκαετία και πλέον. Το 2011 είναι το έτος αντιστροφής της αυξητικής τάσης, και από τότε ο συνολικός πληθυσμός φθίνει, σε παράλληλη πορεία με την γήρανσή του: το ποσοστό των ατόμων ηλικίας 65+ στο συνολικό πληθυσμό αυξάνεται συνεχώς και από το 17,3% το έτος 2000, έφθασε το 2023 στο 23% και τείνει αυξανόμενο.

Συνεπώς, φαινόμενα και τάσεις γήρανσης του πληθυσμού και του εργατικού δυναμικού, και φαινόμενα και τάσεις πληθυσμιακής συρρίκνωσης, (που αναμένεται να ενταθούν τις επόμενες δεκαετίες),  ήδη υφίστανται και λειτούργησαν στην ελληνική οικονομία και στην ελληνική αγορά εργασίας την προηγουμένη εικοσιπενταετία. Η οποία ελληνική αγορά εργασίας εμφανίζεται δυσλειτουργική, με διάρθρωση και επιδόσεις που δεν έχουν βελτιωθεί στην διάρκεια της εν λόγω περιόδου, και παραμένουν, σταθερά, μακράν αποκλίνουσες των μέσων ευρωπαϊκών.  Την χαρακτηρίζουν συστηματικά «κενά απασχόλησης».

Ενώ, δηλαδή, ο πληθυσμός εργάσιμης ηλικίας  μειώνεται σταθερά, όπως και στην υπόλοιπη ΕΕ,  το ποσοστό απασχόλησης μένει σε χαμηλά επίπεδα, σε απόκλιση και  όχι παρακολουθώντας την τάση  αύξησής  του που παρατηρείται στην υπόλοιπη ΕΕ, τάση που προκύπτει ακριβώς από την προσπάθεια των κοινωνιών αυτών να αντιμετωπίσουν την μείωση του πληθυσμού εργάσιμης ηλικίας.  Τα «κενά απασχόλησης» στην χώρα μας αφορούν κατ’ αρχήν την μεγάλη απόκλιση ως προς το ποσοστό απασχόλησης (66,3% έναντι ΕΕ: 74,6%)  που συνδέονται κυρίως με τα ακόμη χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης  των γυναικών (55,9% έναντι ΕΕ: 69,3) αλλά και των ηλικιών  55-64 ετών (51,9% έναντι ΕΕ: 62,3%).

Τα δημογραφικά χαρακτηριστικά του απασχολουμένου εργατικού δυναμικού στην χώρα μας δείχνουν ότι ο μέσος όρος ηλικίας των απασχολουμένων έχει αυξηθεί από τα 40 έτη το 2004, στα 41,3 έτη το 2008 και στα 44,1 έτη το 2020. Η τάση είναι συνεχώς αυξητική. Η γήρανση του πληθυσμού, δηλαδή, ακολουθείται από την “γήρανση της απασχόλησης”. Και καθώς η απασχόληση αρχίζει να συρρικνώνεται, η ηλικιακή σύνθεσή της αλλάζει με, πρωτίστως, διευρυνόμενη την ηλικιακή ομάδα των 40-59 ετών, που είναι η πολυπληθέστερη ομάδα  απασχολουμένων. Επίσης η ομάδα 60-64 ετών, έχει μεν χαμηλό μερίδιο στην συνολική απασχόληση αλλά αυτό αυξάνεται με ταχύ ρυθμό κάθε έτος μετά το 2020, φθάνοντας σήμερα στο υψηλότερο συγκριτικά σημείο της,  τόσο ως ποσοστό, όσο και ως απόλυτο μέγεθος. Αντιθέτως, η δεύτερη πιό πολυπληθής ομάδα εργαζομένων (25-39 ετών) συρρικνώνεται σταθερά.

Η συγκριτική θέση της Ελλάδας ως προς την μέση ηλικία απασχόλησης ανά τομέα και κλάδο  σε σχέση με την ΕΕ των 27 και την  ευρωζώνη δείχνει ότι συνολικά αλλά και σε όλους τους επιμέρους τομείς και κλάδους η μέση ηλικία είναι μεγαλύτερη στην Ελλάδα μετά το 2019 από τον μέσο όρο της ευρωζώνης και της ΕΕ των 27 και η απόκλιση βαίνει αυξανόμενη. Δηλαδή η απασχόληση στην Ελλάδα συνολικά, «γηράσκει» γρηγορότερα από την γηράσκουσα, επίσης, Ευρώπη. (Θετική εξαίρεση ήταν έως το 2018 μόνο ο κλάδος Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιακών-έκτοτε, όμως δεν ισχύει, ούτε και αυτό).

ΙΙΙ. Γηράσκουσα Ελλάδα με φθίνον ανθρώπινο κεφάλαιο

Στην βιβλιογραφία έχει επισημανθεί ορθά ότι η σχετική σημασία των ικανοτήτων και της εμπειρίας έχει ετεροβαρή επίδραση σε διαφορετικά επαγγέλματα και σε διαφορετικές χρονικές περιόδους. Έχει προταθεί η κατηγοριοποίηση των επαγγελμάτων ανάλογα με το αν μαζί με την ηλικία αυξάνεται ή μειώνεται η παραγωγικότητα. Με το εν λόγω κριτήριο έχουμε τρεις κατηγορίες επαγγελμάτων: τα επαγγέλματα στα οποία η παραγωγικότητα αυξάνεται (κατά μέσο όρο), ομόρροπα, με την ηλικία, τα επαγγέλματα που είναι ουδέτερα διότι η παραγωγικότητα δεν αυξάνεται ούτε μειώνεται λόγω ηλικίας και τα επαγγέλματα στα οποία η παραγωγικότητα μειώνεται με την ηλικία.

Έχει υπολογισθεί ότι στην ΕΕ των 28 (πριν από το Brexit), το εργατικό δυναμικό συγκεντρωνόταν σε επαγγέλματα όπου η παραγωγικότητα μειώνεται με την ηλικία σε ποσοστό 45%, με το 25% του εργατικού δυναμικού να βρίσκεται σε επαγγέλματα όπου η παραγωγικότητα αυξάνεται με την ηλικία. (Το υπόλοιπο 30% είναι σε επαγγέλματα ουδέτερα ως προς την επίπτωση της  ηλικίας στην παραγωγικότητα). Έκτοτε η τεχνολογική εξέλιξη των επαγγελμάτων (και η αύξηση του μεριδίου αυτών της υψηλής ειδίκευσης) τείνουν στο να μειώνεται το μερίδιο εκείνων όπου η παραγωγικότητα μειώνεται με την ηλικία και να αυξάνεται σε επαγγέλματα όπου η παραγωγικότητα αυξάνεται με την ηλικία.

Για την Ελλάδα  η ανάλυσή μας δείχνει ότι το μερίδιο των επαγγελμάτων στα οποία η παραγωγικότητα αυξάνεται με την ηλικία (2019:21,8%) είναι χαμηλότερο από τον αντίστοιχο μέσο ευρωπαϊκό όρο, ενώ  διατηρείται η συγκέντρωση του εργατικού δυναμικού σε επαγγέλματα στα οποία η παραγωγικότητα μειώνεται με την ηλικία (2019:42,2%). Ειδικά όμως, για τον κρίσιμο τομέα της μεταποίησης είναι ακόμη υψηλότερη η συγκέντρωση του εργατικού δυναμικού σε επαγγέλματα στα οποία η παραγωγικότητα μειώνεται με την ηλικία (2019:71,5), και, αντιστρόφως, πολύ χαμηλό το μερίδιο επαγγελμάτων στα οποία η παραγωγικότητα αυξάνεται με την ηλικία (2019:11,4%). Αυτό το αρνητικό στοιχείο, βεβαίως, συμβαδίζει απόλυτα με άλλα δυσμενή χαρακτηριστικά που αφορούν την ελληνική μεταποίηση, όπως είναι ο χαμηλός βαθμός συνθετότητας των προϊόντων της και η μεγάλη απόσταση που την χωρίζει από τις δραστηριότητες “τεχνολογικής αιχμής” (παρά  τις εξαιρέσεις  επιμέρους κλάδων, ομίλων και επιχειρήσεων).

Συνεπώς, ενώ το εργατικό δυναμικό της Ελλάδας δεν χαρακτηριζόταν ποτέ για την υψηλή ειδίκευσή του, τις δυο τελευταίες δεκαετίες, της  πληθυσμιακής γήρανσης, και την τελευταία δεκαετία, της πληθυσμιακής συρρίκνωσης,  φαίνεται πως οι δεξιότητες του μειώνονται  περαιτέρω. Η  δυναμική της δημογραφικής κάμψης, λοιπόν, σε συνδυασμό με το υφιστάμενο  μίγμα επαγγελμάτων και δεξιοτήτων της ελληνικής οικονομίας τείνει να ωθεί προς την υποβάθμιση του επιπέδου του ανθρώπινου κεφαλαίου της Ελλάδας-και αυτή είναι μία “υπόγεια και σιωπηλή” διαδικασία, δηλαδή κάτι που δεν είναι εμφανές και δεν γίνεται εύκολα αντιληπτό, δια “γυμνού οφθαλμού”,  την στιγμή που συμβαίνει.

Στο βαθμό που η γήρανση του πληθυσμού και η πληθυσμιακή συρρίκνωση τείνουν να μειώσουν το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό, οι αναπτυγμένες οικονομίες ανταποκρίνονται στις ελλείψεις εργατικού δυναμικού και προσφοράς εργασίας -εκτός από την προσπάθεια αύξησης του οικονομικά ενεργού ποσοστού του πληθυσμού-, αυξάνοντας σταδιακά την αναλογία κεφαλαίου προς εργασία, ώστε να διατηρηθεί, αλλά και να αυξηθεί, το επίπεδο παραγωγής, εισοδήματος και ευημερίας.

Η φυσική ανταπόκριση της οικονομίας, συνολικά, και των επί μέρους επιχειρήσεων, ειδικά, θα πρέπει να είναι η επένδυση σε εξοπλισμό που κάνει την εργασία περισσότερο παραγωγική. (Η πιο χαρακτηριστική περίπτωση είναι εκείνη της Ιαπωνίας, μίας χώρας η οποία είναι παγκόσμια πρωτοπόρος στην εισαγωγή της ρομποτικής στην παραγωγική διαδικασία. Κάτι που δεν είναι καθόλου τυχαίο: αποτελεί την απάντηση της ιαπωνικής επιχειρηματικότητας στο φαινόμενο της συρρίκνωσης και της γήρανσης του ιαπωνικού εργατικού δυναμικού).

IV. Η οικονομία ως άθληση στο γήπεδο της δημογραφίας

Πώς θα ήταν άραγε η ελληνική οικονομία εάν ήταν ποδοσφαιριστής; Εν πρώτοις θα ήταν ένας ποδοσφαιριστής σε προχωρημένη ηλικία για ενεργό αθλητή. Θα διένυε μάλλον την τέταρτη δεκαετία της ζωής του.  Ως ποδοσφαιριστής στα νεότερα χρόνια του δεν θα διακρινόταν ιδιαίτερα για την δεξιοτεχνία του και τα τεχνικά χαρακτηριστικά του. (Κατ’ αντιστοιχίαν, στην πρώτη μεταπολεμική περίοδο, την στιγμή κατά την οποία η παγκόσμια οικονομία προχωρούσε με την μαζική παραγωγή καταναλωτικών ειδών, τα αεριωθούμενα,  τους δορυφόρους και έμπαινε σιγά-σιγά στην τρίτη βιομηχανική επανάσταση της ανάπτυξης των ηλεκτρονικών υπολογιστών, η ελληνική οικονομία ήταν υποχρεωμένη εξ αντικειμένου, -αλλά και μόνο κάτι τέτοιο ήταν σε θέση να κάνει- να επενδύσει και να στηριχθεί στην τεχνολογία και στα προϊόντα που στην ανεπτυγμένη Δύση είχαν κάνει μαζικά την εμφάνισή τους 80 χρόνια πριν, το 1870, στην δεύτερη βιομηχανική επανάσταση: χαλυβουργίες και μεταλλουργία, τσιμέντο και υγρά καύσιμα).

Παρά την υστέρησή του, όμως, όσον αφορά την δεξιοτεχνία, ο ποδοσφαιριστής μας, στην νεότητά του, κατάφερε να επιβιώσει στην δύσκολη ανταγωνιστική αγορά του αθλήματός του γιατί χαρακτηριζόταν από την αθλητικότητά του: την ταχυδύναμή του, όπως λένε, και την αγωνιστικότητά του. (Κατ’ αναλογίαν και η ελληνική οικονομία πέτυχε μία εντυπωσιακή αύξηση των μεγεθών της και έτσι μπόρεσε να υποστηρίξει και το δημογραφικό άλμα του θετικού αποτελέσματος δύο εκατομμυρίων γεννήσεων στο ισοζύγιο με τους θανάτους και την μετανάστευση, στην περίοδο 1949-1979. Ένα δημογραφικό άλμα, πάντως, το οποίο, όσον αφορά την προσφορά εργασίας φάνηκε να στερεύει πολύ γρήγορα γιατί στις αρχές ήδη της δεκαετίας του 1970 η δικτατορία αναγκάσθηκε να προσκαλέσει τους πρώτους Πακιστανούς εργάτες για τις ανάγκες της εγχώριας βιομηχανίας).

Πως είναι όμως, σήμερα, ο γηράσκων ποδοσφαιριστής μας, στην ύστερη νεότητά του, πλησιάζοντας τα 35 χρόνια του; Δυστυχώς σε όλα αυτά τα χρόνια που πέρασαν δεν κατάφερε να αναπτύξει τις τεχνικές του αρετές και να γίνει λίγο περισσότερο δεξιοτέχνης. (Όπως και η ελληνική οικονομία. Όταν η προωθητική της δύναμη δηλαδή ο παραγωγικός της τομέας έπρεπε να περάσει σε ένα άλλο υψηλότερο τεχνολογικό και οργανωτικό επίπεδο, στις δεκαετίες του ‘70 και του ‘80, εν μέσω και διεθνών ενεργειακών κρίσεων, δεν τα κατάφερε ιδιαίτερα καλά. Αυτό στον μεγαλύτερο βαθμό οφείλεται στο γεγονός ότι η ανάπτυξη της πρώτης μεταπολεμικής περιόδου έγινε με τρόπο αυταρχικό και  ανελεύθερο και δεν στηρίχτηκε στην λειτουργία και την δυναμική των δυνάμεων της αγοράς, με αποτέλεσμα να μην έχει δημιουργηθεί μια ισχυρή και υγιής επιχειρηματικότητα που ήταν ο απαραίτητος όρος για να προχωρήσει η οικονομία της χώρας μπροστά, στο αμέσως ανώτερο επίπεδο ανάπτυξης. Έτσι συνέβη κάτι μοναδικό που δεν παρατηρήθηκε σε καμμία άλλη χώρα στον κόσμο: στην δεκαετία του ‘70 η Ελλάδα σταδιακά πλημμύρισε από “προβληματικές” επιχειρήσεις, οι περισσότερες από τις οποίες δεν ανέκαμψαν πραγματικά ποτέ).

Εκτός όμως από την μόνιμη αδυναμία του στο τεχνικό τομέα, με την πάροδο των ετών και την γήρανσή του ο ποδοσφαιριστής μας άρχισε να χάνει και τις σωματικές δυνάμεις του, την αθλητικότητά του. (Και η ελληνική οικονομία κατ΄ αναλογίαν, αφού πρώτα έχασε την αναπτυξιακή της ορμή,  στην συνέχεια έχασε και το δημογραφικό της σφρίγος, αφού όχι μόνο δεν κατάφερε να καρπωθεί  κάποιο αναπτυξιακό “δημογραφικό μέρισμα” από τη δεκαετία του ‘70 και μετά, αλλά σιγά-σιγά και η δημογραφική της πορεία άρχισε να φθίνει).

Σήμερα ο ποδοσφαιριστής μας δεν έχει μπροστά του ένα λαμπρό μέλλον. Πολύ γρήγορα θα αναγκασθεί να αποσυρθεί από την ενεργό δράση και να ασχοληθεί με κάτι άλλο, στο οποίο ίσως να τα καταφέρει καλύτερα. Σε μία παρόμοια κατάσταση από άποψη προοπτικών βρίσκεται και η ελληνική οικονομία: γηράσκον και ολιγάριθμο εργατικό δυναμικό, με περιορισμένης δυναμικότητας ανθρώπινο κεφάλαιο, και με έλλειψη ισχυρής και καινοτόμας επιχειρηματικής παράδοσης.

Πλην όμως η εθνική οικονομία δεν είναι ποδοσφαιριστής και δεν μπορεί να αποχωρήσει από την ενεργό δράση, ούτε να συνταξιοδοτηθεί, γιατί επάνω σε αυτήν στηρίζεται η επιβίωση της κοινωνίας και του έθνους. Και για το λόγο αυτό είμαστε αναγκασμένοι να παλέψουμε για την αναγέννηση και την επανεφεύρεση της οικονομίας μας σε ένα νέο κόσμο και με εντελώς διαφορετικές συνθήκες από ότι στο παρελθόν, αντιμετωπίζοντας το δημογραφικό και το οικονομικό πρόβλημα, τα οποία είναι στενά αλληλένδετα μεταξύ τους, προωθώντας τις αναγκαίες πολιτικές και εφαρμόζοντας τις επιβαλλόμενες λύσεις. Οι οποίες δεν είναι και πολλές. Και προκύπτουν όλες από εκείνον τον κανόνα που πρέπει να ακολουθήσει κανείς όταν βρίσκεται σε ιδιαίτερα δύσκολη, έως και απελπιστική κατάσταση: πρέπει να προσπαθήσει να μετατρέψει τα αδύναμα σημεία του σε ισχυρά και τα μειονεκτήματα του σε πλεονεκτήματα.

Η μαζική τεχνολογική της αναβάθμιση, όσο και αν φαίνεται υπεραισιόδοξο, είναι η πρώτη από τις τρεις βασικές απαντήσεις που πρέπει να δώσει η χώρα μας για να ξεπεράσει το πρόβλημα που δημιουργεί στην αναπτυξιακή της πορεία η γήρανση και η αριθμητική μείωση του εργατικού δυναμικού: επενδύσεις  σε τεχνολογία που διευκολύνει την παραγωγή σε συνθήκες ελλείπουσας προσφοράς εργασίας, (και, φυσικά, επιλογή των κλάδων που προσφέρονται προς τούτο).

Η δεύτερη απάντηση βρίσκεται στην προσπάθεια να αυξηθεί η συμμετοχή στον οικονομικό βίο των ατόμων που διανύουν παραγωγική ηλικία, και κυρίως των γυναικών, ώστε να πετύχουμε την απαιτούμενη αύξηση του ποσοστού των οικονομικά ενεργών πολιτών στο σύνολο του πληθυσμού. (Μαζί επίσης με προσπάθεια για έναν μακρύτερο οικονομικό βίο, μέσω της βελτίωσης του γενικού επιπέδου υγείας).

Και η τρίτη, και η πιο σημαντική, απάντηση είναι η προσπάθεια για ουσιαστική αναβάθμιση του ανθρωπίνου κεφαλαίου της χώρας, μέσα από την εκπαίδευση, την μαθητεία και την συνεχή επιμόρφωση-πράγμα που πρώτα πρέπει να γίνει κατανοητό από όλους και στην συνέχεια να γίνει αντικείμενο μίας πανεθνικής προσπάθειας.

Αυτές οι τρεις “απαντήσεις” υπάρχουν μόνο για το πρόβλημα του δημογραφικού και οικονομικού μαρασμού του έθνους, και καμμία άλλη. Και θα πρέπει να δοθούν και οι τρεις με πραγματισμό που σημαίνει υπερπροσπάθεια και γενική κινητοποίηση όλων μας.

Οι  Δημήτρης Α. Ιωάννου  και Χρήστος Α. Ιωάννου είναι οικονομολόγοι.

www.ot.gr

Ὑπόμνημα κατά τῆς ἀνακηρύξεως τοῦ μειονοτικοῦ κόμματος καταθέσατε, κύριε Πρωθυπουργέ;

3

Ἤ μήπως τό ξεχάσατε, γιατί εἴχατε τόν νοῦ σας μόνο στούς «Σπαρτιᾶτες»; – Δέν ξέρατε ὅτι φιλοξενεῖ στά ψηφοδέλτιά του ἀλυτρωτιστές ψευδομακεδόνες, πού βάλλουν κατά τῆς πατρίδος; – Τόν πραγματικό ἀρχηγό του στό Προξενεῖο Κομοτηνῆς δέν τόν γνωρίζετε; – Γιατί ὁ Ἄρειος Πάγος ἐπέτρεψε τήν συμμετοχή του στίς εὐρωεκλογές; – Δέν εἶναι κίνδυνος γιά τήν πατρίδα καί γιά τήν δημοκρατία;

ΑΙΦΝΗΣ ἡ Κυβέρνηση καί τά ἀθηναϊκά μέσα ἐνημερώσεως ἀνακάλυψαν τό ἀμιγῶς μουσουλμανικό «Κόμμα Ἰσότητας Εἰρήνης καί Φιλίας τῆς Θράκης», τό ὁποῖο, ὅπως ἀνακοίνωσε, θά περιλάβει στά ψηφοδέλτιά του καί ψευδομακεδόνες τῶν Σκοπίων. Αἴφνης ἡ Κυβέρνηση καί τά ἀθηναϊκά μέσα ἐνημερώσεως ἀνακάλυψαν ὅτι τό κόμμα αὐτό τό στηρίζουν οἱ δύο μουσουλμᾶνοι βουλευτές τῆς Νέας Ἀριστερᾶς, κύριοι Ζεϊμπέκ καί Ὀζγκούρ, μαζί μέ τόν ἀπαράδεκτο Πρόεδρό τους Ἀλέξη Χαρίτση, γι’ αὐτό καί οὐδείς πολιτικός σχηματισμός «κατεβάζει» μουσουλμᾶνο ὑποψήφιο στήν περιοχή.

Στήν πραγματικότητα, κανένα κόμμα, οὔτε κι αὐτή ἡ Νέα Δημοκρατία ἡ ὁποία χάλασε τόν κόσμο κατά τήν διάρκεια τῆς προεκλογικῆς περιόδου τοῦ 2023 κατά τοῦ ΣΥΡΙΖΑ, δέν «κατεβάζει» κάποιον ἀξιοσημείωτο καί ἀξιόμαχο μουσουλμᾶνο ὑποψήφιο γιά τίς εὐρωεκλογές. Ἡ Νέα Δημοκρατία ἔχει περιλάβει στίς τάξεις της μία μουσουλμάνα ἡ ὁποία ὅμως μεγάλωσε σέ ἄλλη περιοχή τῆς χώρας, στήν Θήβα Βοιωτίας, καί μολονότι κατάγεται ἀπό τήν Ξάνθη, εἶναι ἐντελῶς ἄγνωστη στούς κατοίκους τῆς ἀκριτικῆς μας περιφέρειας.

Αἴφνης ἡ Κυβέρνηση καί τά ἀθηναϊκά μέσα ἐνημερώσεως ἀνακάλυψαν ὅτι τό κόμμα αὐτό προπαγανδίζει τήν παραβίαση τῆς Συνθήκης τῆς Λωζάννης, διακηρύσσει τήν «τουρκική ταυτότητα» τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς («νά βάψουμε τόν χάρτη τῆς Θράκης μέ τά χρώματα τῶν Τούρκων τῆς Δυτικῆς Θράκης» δήλωσε προχθές ἡ ἀρχηγός του κ. Ἀσάφογλου), εἶναι σέ ἀνοικτή γραμμή μέ τό τουρκικό προξενεῖο τῆς Κομοτηνῆς καί διαμαρτύρεται γιά τήν δῆθεν καταπίεση καί γιά τά δῆθεν δεινά τῶν κατοίκων τῆς μειονότητας.

Αἴφνης ἡ Κυβέρνηση καί τά ἀθηναϊκά μέσα ἐνημερώσεως ἀνακάλυψαν ὅτι μετά τήν μετατροπή τῆς βυζαντινῆς Μονῆς τῆς Χώρας στήν Κωνσταντινούπολη σέ τζαμί, τώρα οἱ μουσουλμᾶνοι μέ ἀφορμή καί τό ἄνοιγμα τοῦ Γενή Τζαμί στήν Θεσσαλονίκη (γιά τήν ὁποία προειδοποιήσαμε πλειστάκις πώς δημιουργεῖ ἐπικίνδυνο προηγούμενο) ζητοῦν τήν ἀποκατάσταση καί λειτουργία τῶν ὀθωμανικῶν τεμενῶν σέ ὅλη τήν χώρα καί μάλιστα προσφέρονται νά βοηθήσουν καί οἰκονομικά. Μᾶς προσβάλλουν κιόλας. Καί βεβαίως αἴφνης ἡ Κυβέρνηση, τά ἀθηναϊκά μέσα ἐνημερώσεως καί ἡ Δικαιοσύνη, πού ἔδωσαν ἄδεια συμμετοχῆς σέ αὐτό τό κόμμα στίς εὐρωεκλογές, ἀνακαλύπτουν ὅτι στίς τάξεις του, μέ ἀφορμή τούς ψευδομακεδόνες, ἀλλά καί ὄχι μόνο, φιλοξενοῦνται ἐπικίνδυνοι ἀλυτρωτισμοί. Ἀλυτρωτισμοί εἰς βάρος τῆς πατρίδας μας. Ἀλυτρωτισμοί πού ὑποκινοῦνται ἀπό τά Σκόπια, τό κόμμα τοῦ ἐθνικιστῆ Γκρούεφσκι μέ τήν ἀνοχή δυστυχῶς τοῦ Σέρβου Βούτσιτς, ὡς ἐκδίκηση γιά τήν στάση μας στό Κοσσυφοπέδιο.

Δέν ἔχω διάθεση νά ρωτήσω πολλά σήμερα τά πολιτικά κόμματα καί τήν Δικαιοσύνη, παρά μόνο ἕνα:

Ἔλεγξαν ἐξονυχιστικά τά καταστατικά κάθε κόμματος καί κομματιδίου πού ὑποτίθεται ἀποτελεῖ μέγα κίνδυνο γιά τήν Δημοκρατία, προκειμένου νά ἀποκλείσουν κάθε τί πατριωτικό καί δεξιό ἀπό τίς προσεχεῖς εὐρωεκλογές. Ἀκόμη καί κόμμα πού ἔφερε τόν τίτλο «Τῆς Ἑλλάδος παιδιά». Οἱ κύριοι Μητσοτάκης, Ἀνδρουλάκης, Χαρίτσης κατέθεσαν στόν Ἄρειο Πάγο ὑπομνήματα μέ ἀναλυτικές δηλώσεις τῶν «πραγματικῶν» ἀρχηγῶν τους (Κασιδιάρης) καί τῶν στελεχῶν τους καθώς καί τά βιογραφικά ὑποψηφίων βουλευτῶν τους, μέχρι ρίζας οἰκογενειακοῦ δένδρου, γιά νά ἀποδείξουν ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοί εἶναι πράγματι ἐπικίνδυνοι γιά τήν Δημοκρατία καί πρέπει νά ἀποκλειστοῦν ἀπό τίς εὐρωεκλογές.

Ἀλήθεια, τίς δηλώσεις κατά τῆς Ἑλλάδος πού φέρονται ὅτι ἔχουν κάνει κατά καιρούς τά μέλη αὐτοῦ τοῦ μουσουλμανικοῦ κόμματος γιά τήν δραστηριότητα τῶν ἡγετικῶν στελεχῶν σέ τακτικές ἐπισκέψεις τους στήν Ἄγκυρα καί στήν Κωνσταντινούπολη, τίς παλαιότερες φωτογραφίες τους πίσω ἀπό τήν σημαία ἀνεξαρτησίας τῆς αὐτόνομης Δυτικῆς Θράκης (τίς ὁποῖες ὅταν δημοσίευσα στίς εὐρωεκλογές τοῦ 2014 δέχτηκα καί ἀπειλητικές ἀνακοινώσεις ἐκ μέρους τους), ἔκανε τόν κόπο κανένας νά τίς διερευνήσει καί νά ζητήσει τήν μή ἀνακήρυξή του;

Κανένας Ἀλιβιζᾶτος, κανένας Μητσοτάκης, κανένα τμῆμα τοῦ Ἀρείου Πάγου ἔψαξε νά βρεῖ τόν πραγματικό ἀρχηγό αὐτοῦ τοῦ κόμματος; Ἔψαξε νά βρεῖ, γιατί, ὅπως καί τό 2014 καί τό 2019, στοχεύουν μέ τό ἄθροισμα τῶν μουσουλμανικῶν καί τῶν ψευδομακεδονικῶν ψήφων νά ἀναδειχθοῦν πρῶτο κόμμα στήν Ροδόπη καί τήν Ξάνθη καί νά καταγράψουν ποσοστά σέ νόμους τῆς Μακεδονίας προκειμένου νά ἰσχυρίζονται ὅτι ἔχει ἀνατραπεῖ ὁ πληθυσμιακός συσχετισμός τῆς συνθήκης τῆς Λωζάννης; Ἤ κοιμοῦνται ἐντελῶς ὄρθιοι; Γιατί πολύ φοβόμαστε, αὐτό συμβαίνει!

Ἤ μήπως στό μυαλό τους ἔχουν νά ἀπαγορεύουν μόνο τήν συμμετοχή κομμάτων πού βάλλουν κατά τῆς Δημοκρατίας, ἀλλά νά ἐπιτρέπουν τήν συμμετοχή κομμάτων πού μέ τήν …συμπερίληψη ἀλυτρωτικῶν ὑποψηφίων στά ψηφοδέλτιά τους βάλλουν κατά τῆς πατρίδας μας;

Σταματῶ ἐδῶ. Γιατί ἡ ὑποκρισία δέν ἀντέχεται. Οὔτε ἡ ἄγνοια οὔτε ἡ βλακεία. Μέ τήν ἀδιαφορία πού ἐπιδεικνύουμε ὡς χώρα, στό τέλος κάποιοι ἀπό τήν πολιτική μας ἡγεσία «θά τούς δώσουν καί τό σκοινί γιά νά μᾶς κρεμάσουν», γιά νά ἀμφισβητήσουν τήν ἐδαφική ἀκεραιότητα τῆς Θράκης καί τῆς Μακεδονίας, τήν ὁποία στά λόγια βεβαίως ὑπερασπίζονται. Ἀλλά στήν πράξη…

Ὁ Τοῦρκος πρόξενος τῆς Κομοτηνῆς μαζί μέ ὑποψηφίους εὐρωβουλευτές τοῦ ΚΙΕΦ.

estianews.gr

20ή Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης 16-19 Μαΐου 2024

0

Υπό την Αιγίδα της Α.Ε. της Προέδρου της Δημοκρατίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου

Την Πέμπτη 16 Μαΐου ανοίγει τις πύλες της η 20ή Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης σε μία από τις μεγαλύτερες διοργανώσεις των τελευταίων ετών

Με επετειακό χαρακτήρα, 850 εκθέτες, περισσότερους από 1.500 Έλληνες και ξένους συγγραφείς, ομιλητές και επαγγελματίες του βιβλίου από 40 χώρες και με πάνω από 550 εκδηλώσεις σε 14 αίθουσες συνολικής έκτασης 16.000 τ.μ. εγκαινιάζεται την Πέμπτη 16 Μαΐου η 20ή Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ), μία από τις μεγαλύτερες διοργανώσεις των τελευταίων ετών.

Φέτος είναι πολύ μεγάλη η συμμετοχή των εκδοτών, των μορφωτικών ινστιτούτων και φορέων από την Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ η παρουσία σημαντικών και βραβευμένων ξένων συγγραφέων υπογραμμίζει τον διεθνή χαρακτήρα της φετινής ΔΕΒΘ, αλλά και την ψήφο εμπιστοσύνης στη διοργάνωση ως σημείου αναφοράς του βιβλίου στη χώρα μας.

Τιμώμενη της ΔΕΒΘ είναι φέτος η Σάρτζα, το πρώτο εμιράτο του αραβικού κόσμου που τιμάται από τη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης, μια πόλη που ξεχωρίζει, γιατί αποτελεί το πνευματικό κέντρο των Εμιράτων και που έχει διακριθεί τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερα για τις δράσεις και τα προγράμματά της για το βιβλίο. Την οργάνωση της συμμετοχής έχει αναλάβει η Sharjah Book Authority (SBA) με πρωταρχικό στόχο αφενός την ανάπτυξη ενός ουσιαστικού πολιτιστικού διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών στη σημερινή εποχή και αφετέρου την ανάδειξη των ιστορικών δεσμών τους.

Στο επαγγελματικό πρόγραμμα της ΔΕΒΘ συμμετέχουν πάνω από 30 επαγγελματίες του βιβλίου από περισσότερες από 20 διαφορετικές χώρες. Επίσης, το «παρών» θα δώσουν τα 13 μέλη του Ευρωπαϊκού Μεταφραστικού Δικτύου ENLIT, που επέλεξε την ΔΕΒΘ, για να πραγματοποιήσει την ετήσια συνέλευσή του.

Πολύ σημαντική, ειδικά για τις γυναίκες εκδότριες, είναι και η παρουσία στη ΔΕΒΘ του διεθνούς φόρουμ δικτύωσης PublisHer που προωθεί τη γυναικεία ενδυνάμωση στον εκδοτικό χώρο.

Αφουγκραζόμενη τις σύγχρονες προκλήσεις η ΔΕΒΘ εστιάζει φέτος σε ιδιαίτερα επίκαιρες θεματικές, όπως γυναίκες στο χώρο των βιβλίων, ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης, κλιματική κρίση, ο χώρος των Βαλκανίων, Πολιτική και Ιστορία.

Ιδιαίτερη έμφαση και προτεραιότητα δίνει η φετινή ΔΕΒΘ στο παιδί και στον έφηβο, επιδιώκοντας να μεταδώσει ένα δυνατό ερέθισμα για ν’ αγαπήσουν τα παιδιά το βιβλίο, τις ιστορίες και την ανάγνωση. Έτσι, αφιερώνει στην Παιδική και Εφηβική Γωνιά μια δική της αίθουσα, ζωντανή, πολύχρωμη, πολύβουη, με ένα πρόγραμμα που παρουσιάζει μεγάλη ποικιλία και που περιλαμβάνει: 150 συγγραφείς, εικονογράφους, ομιλητές και καλλιτέχνες σε 108 εκδηλώσεις, 48 εικονογράφους σε μια ξεχωριστή ομαδική έκθεση, 40 εκδοτικούς οίκους και 19 φορείς που συμμετέχουν με εκδηλώσεις, 13 εκδοτικούς οίκους που προσέφεραν βιβλία για τη Γωνιά της Ανάγνωσης και 58 ομάδες μαθητών με τους εκπαιδευτικούς τους, δηλαδή περίπου 3.000 παιδιά που θα επισκεφθούν οργανωμένα την έκθεση.

Η φετινή έκθεση υποδέχεται και έναν από τους πιο γνήσιους πυρήνες φιλαναγνωσίας και αγάπης για το βιβλίο, τις Λέσχες Ανάγνωσης. Πρόκειται για τη δεύτερη συνάντηση λεσχών στο πλαίσιο της έκθεσης, κατά την οποία τη σκυτάλη παίρνουν λέσχες της Βορείου Ελλάδος.

Στο πλαίσιο της ΔΕΒΘ διοργανώνονται επίσης προγράμματα και φεστιβάλ, ιδιαίτερα για τους νέους δημιουργούς. Ενδεικτικά αναφέρονται το 10ο Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών, σε επιμέλεια του Γιώργου Αλισάνογλου με δεκάδες ποιητές και ένα black box έκπληξη, το 8ο Φεστιβάλ Μετάφρασης και το 3ο Βραβείο Νέων Σχεδιαστών Βιβλίου, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Γκαίτε, τα βραβεία ΕΒΓΕ, το Ίδρυμα Τέχνης Βιβλίου της Γερμανίας και τη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Φρανκφούρτης, αλλά και τα θεματικά αφιερώματα στον Φραντς Κάφκα και στον Γιώργο Ιωάννου.

Η σημερινή Συνέντευξη Τύπου

«Η έκθεση μεγάλωσε και ενηλικιώθηκε σε αυτήν την πόλη που αγαπάμε και που αγκάλιασε θερμά τη διοργάνωση κι ευχαριστώ γι’ αυτό την τοπική αυτοδιοίκηση, τους φορείς και θεσμούς της πόλης, τις δημιουργικές ομάδες και τα ανήσυχα πνεύματα του τόπου» ανέφερε ο πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού (ΕΙΠ), κ. Νίκος Κούκης, χαρακτηρίζοντας τη ΔΕΒΘ πνευματικό φόρουμ της Ελλάδας. Τόνισε δε πως η έκθεση, ειδικά την τελευταία διετία, πέρα από το διεθνές της προφίλ, έχει αποκτήσει μια νέα δυναμική που της προσδίδει πολύ μεγάλη αξία: Με το νέο επαγγελματικό της πρόγραμμα γίνεται το σημείο συνάντησης καταξιωμένων επαγγελματιών του βιβλίου από χώρες πρωτοπόρες στη βιβλιοπαραγωγή, αποτελώντας έτσι μια τεράστια ευκαιρία για τη διάδοση του ελληνικού βιβλίου στο εξωτερικό.

Η ΔΕΒΘ έχει καταξιωθεί ως μια μεγάλη πλατφόρμα επικοινωνίας στον χώρο του βιβλίου, της φιλαναγνωσίας και του πολιτισμού, όπως τόνισε από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΔΕΘ-HELEXPO, κ. Τάσος Τζήκας, σημειώνοντας μάλιστα πως πρόκειται για μια έκθεση που στηρίζεται στην καταπληκτική συνεργασία με το ΕΙΠ, την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, τον δήμο Θεσσαλονίκης και τους εκδότες. Επίσης, σημείωσε πως είναι τιμή για την Έκθεση που η Σάρτζα, η πολιτιστική πρωτεύουσα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, είναι Τιμώμενη στη ΔΕΒΘ.

Πολύ δυναμική, ιδιαίτερα διευρυμένη, πολυθεματική και εορταστική είναι η φετινή ΔΕΒΘ, όπως ανέφερε η συντονίστριά της, κα Νόπη Χατζηγεωργίου, προσθέτοντας πως γίνεται όλο και πιο διεθνής και ανοιχτή, ενώ απευθύνεται σε όλους. Υπογράμμισε επίσης το πλούσιο πρόγραμμα που συνοδεύει τη συμμετοχή της Σάρτζα, ενώ αναφέρθηκε στη σημασία του επαγγελματικού προγράμματος, που υποδέχθηκε 300 πολύ σημαντικές αιτήσεις για συμμετοχή, κάτι που δείχνει διάθεση από τους διεθνείς επαγγελματίες του βιβλίου από όλο τον κόσμο να συμμετάσχουν στη ΔΕΒΘ.

Πνευματικό φάρο χαρακτήρισε τη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης ο αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού και Αθλητισμού της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, κ. Χρήστος Μήττας, τονίζοντας πως μια κοινωνία που δεν διαβάζει είναι καταδικασμένη σε πνευματική υποβάθμιση.

Ο δε αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Τουριστικής Ανάπτυξης και Διαδημοτικής Συνεργασίας του δήμου Θεσσαλονίκης, κ. Βασίλης Γάκης, τόνισε πως η ΔΕΒΘ είναι ένας θεσμός που, πέραν της αμιγούς πνευματικής προσφοράς, ενισχύει την εξωστρέφεια της πόλης και βοηθά το brand της προς τα έξω. Εξέφρασε δε την ικανοποίησή του που η ΔΕΒΘ προχωρά και έχει τη δυναμική της 20ετίας, ενώ υπογράμμισε τη σταθερή συμμετοχή του δήμου Θεσσαλονίκης στη διοργάνωση, η οποία, όπως είπε, είναι φέτος ιδιαίτερης σημασίας.

Ο ορισμός της Σάρτζα ως Τιμώμενης Προσκεκλημένης στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης αποτελεί έναν εκ βαθέων διάλογο μεταξύ δύο πολιτισμών με πλούσια ιστορία που διαρκεί επί χιλιετίες, ανέφερε τέλος ο διευθύνων σύμβουλος της Sharjah Book Authority, κ. Ahmed Al Ameri, τονίζοντας πως αυτή η περίσταση δεν περιορίζεται στην αναγνώριση των πρωτοβουλιών της Σάρτζα στον τομέα του πολιτισμού, αλλά αποτείνει και φόρο τιμής στις τρεις χιλιετίες αραβικής πολιτιστικής κληρονομιάς και στη διαρκή συνεισφορά της στη λογοτεχνία, την τέχνη, την αρχιτεκτονική, τη μουσική και την καινοτομία.

Την Πέμπτη 16 Μαΐου στις 19.30 πραγματοποιούνται τα εγκαίνια της 20ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης στην αίθουσα Γιώργος Ιωάννου, περίπτερο 13 της ΔΕΘ Helexpo. Την έκθεση θα εγκαινιάσει ο Υφυπουργός Πολιτισμού, κος Χρίστος Δήμας, ενώ χαιρετισμό θα απευθύνουν μεταξύ άλλων η Πρόεδρος της Sharjah Book Authority και τ. Πρόεδρος της Διεθνούς Ένωσης Εκδοτών (IPA), Α.E. Sheikha Bodour Al Qasimi, η Αντιπρόεδρος της IPA, κα Gvantsa Jobava, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας (ΣΕΚΒΕ), κ. Χαράλαμπος Μπαρμπουνάκης, η Πρέσβειρα του Επαγγελματικού προγράμματος, κα Petra Hardt, ο Πρόεδρος Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, κ. Νίκος Α. Κούκης, ο Πρόεδρος της HELEXPO, κ. Αναστάσιος Τζήκας, καθώς και εκπρόσωποι υπουργείων και τοπικής αυτοδιοίκησης. Θα μεταδοθεί επίσης βιντεοσκοπημένος χαιρετισμός εκ μέρους της κας Karine Pansa, Προέδρου της Διεθνούς Ένωσης Εκδοτών.

20 χρόνια που διαβάζουμε βιβλία, μοιραζόμαστε ιδέες αποτυπώνονται σε μια μεγάλη διοργάνωση που αγκαλιάζει κάθε θεματική και απλώνεται και έξω από τη χώρα προωθώντας τις διεθνείς συνεργασίες και το διάλογο, ώστε το βιβλίο να ταξιδέψει παντού.

Πολύ σημαντική είναι η φετινή εξαιρετική συνεργασία της ΔΕΒΘ με τον Δήμο Θεσσαλονίκης, ο οποίος με όλες του τις δυνάμεις έχει συμβάλει, προκειμένου να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος των δράσεων και να δημιουργηθούν διαπολιτισμικές γέφυρες. Ενδεικτικά αναφέρονται οι δράσεις για τον Γιώργο Ιωάννου σε συνεργασία με το Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο, η Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη που παρουσιάζει όλες τις εκδόσεις του δήμου, αλλά και εικονογραφημένα βιβλία λαϊκών παραμυθιών ή η συμμετοχή των 14 λεσχών ανάγνωσης του δήμου. Η φετινή ΔΕΒΘ έχει άλλωστε συνεργαστεί και αξιοποιήσει το δυναμικό, δημιουργικό κομμάτι της πόλης, με τις βιβλιοθήκες και τα πνευματικά κέντρα του δήμου, το Βαφοπούλειο Πνευματικό Ίδρυμα, το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, το Momus-Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, το Μουσείο Φωτογραφίας, το Κέντρο Ιστορίας, το Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, τον σύλλογο αποφοίτων του Α.Π.Θ., κ.ά.

Στο πλαίσιο της σύνδεσης με την πόλη, ένα ακόμα ζήτημα που τίθεται στη φετινή διοργάνωση είναι το αστικό τοπίο, όπως διαμορφώνεται σήμερα με όλες τις προσκλήσεις της εποχής σε σχέση και με το βιβλίο. Για παράδειγμα, o ρόλος που διαδραματίζουν οι εκδόσεις και η λογοτεχνική αφήγηση στη διατήρηση του πολιτιστικού ιστορικού και περιεχομένου ενός τόπου καθώς και ο αντίκτυπός τους στην εκπαίδευση και την ενημέρωση διερευνάται στην εκδήλωση «Ταυτότητα πόλης» που πραγματοποιείται το Σάββατο 10-11.00 με ομιλητές τον Δρ. Sultan Sooud Al Qassimi, συγγραφέα, αρθρογράφο και ερευνητή από τα Εμιράτα, τον Δρ. Σπύρο Βούγια, Ομότιμο Καθηγητή Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, Μηχανικό Μεταφορών, Πρόεδρο Δημοτικού Συμβουλίου Θεσσαλονίκης και τον Νίκο Βατόπουλο, συγγραφέα & δημοσιογράφο στην Καθημερινή. Συντονίστρια: κα Κατερίνα Τσαπικίδου, Διευθύντρια Υπηρεσίας Διεθνών Σχέσεων.

Τα ζητήματα της εκδοτικής δραστηριότητας, συνεργασιών και πνευματικών δικαιωμάτων θα τεθούν μέσω δράσεων της τιμώμενης Σάρτζα από κοινού με τον ελληνικό εκδοτικό χώρο. Για παράδειγμα, την Παρασκευή 17/5 στις 10.30, εκπρόσωποι από την Ελλάδα και τα Εμιράτα θα συναντηθούν για να συζητήσουν τις μοναδικές πολιτιστικές προοπτικές, τις προκλήσεις και τις συλλογικές τους προσπάθειες για την προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσω της λογοτεχνίας και των εκδόσεων, ενώ στη συνέχεια θα πραγματοποιηθεί συζήτηση μεταξύ εκπροσώπων οργανισμών συλλογικής διαχείρισης Ελλάδας και Εμιράτων, εστιάζοντας ειδικά στα «δικαιώματα αναπαραγωγής». Οι διεθνείς εμπειρίες θα εξεταστούν επίσης, με ιδιαίτερη έμφαση στην ελληνική εμπειρία.

Στο επαγγελματικό πρόγραμμα που πραγματοποιείται καθημερινά στο κέντρο «Διάλογος» θα συζητηθούν ζητήματα που αφορούν μεταξύ άλλων τη διεθνή αγορά βιβλίων, την τεχνητή νοημοσύνη και τον ψηφιακό γραμματισμό, το παιδικό βιβλίο, τη δημιουργία περιεχομένου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τα μεταφραστικά προγράμματα ως μέσο προώθησης της εθνικής λογοτεχνίας, την ενδυνάμωση των εκδοτών μέσω επαγγελματικής ανάπτυξης και προβολής, τις γυναίκες στον εκδοτικό χώρο, κ.ά.

Επισημαίνεται ότι εκτός από το επαγγελματικό πρόγραμμα, στην έκθεση θα συμμετέχουν ως εκθέτες εκδότες και φορείς από το εξωτερικό, συγκεκριμένα από χώρες, όπως Αϊζερμπαϊτζάν, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Ιράν, Ισραήλ, Κίνα, Κροατία, Κύπρος, Μολδαβία, Ρουμανία, Τουρκία, οι οποίοι βρίσκονται στη διάθεση των Ελλήνων εκδοτών και επαγγελματιών του βιβλίου για διάλογο και συνεργασία.

Σημαντική πρωτοβουλία εκσυγχρονισμού συνιστά και η δημιουργία του νέου διαδραστικού, σύγχρονου πόρταλ της ΔΕΒΘ. Οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα με τη χρήση του κινητού τους τηλεφώνου να ενημερώνονται για το πρόγραμμα, τις εκδηλώσεις, τους εκδοτικούς οίκους, τους συγγραφείς, τους ομιλητές, τις αίθουσες, θα μπορούν να πλοηγούνται στον χώρο των 16.000 τ.μ., ενώ από τις αίθουσες θα υπάρχει απευθείας μετάδοση. Το πρόγραμμα εκδηλώσεων θα είναι σε live streaming, ώστε ο καθένας να έχει πρόσβαση μέσα από τον νέο ιστότοπο.

Η ΔΕΒΘ θα διαρκέσει έως την Κυριακή 19 Μαΐου, η είσοδος είναι ελεύθερη και το ωράριό της είναι: Πέμπτη 16 Μαΐου 15:00 με 21:00, Παρασκευή 17 Μαΐου και Σάββατο 18 Μαΐου 10:00 με 22:00 και Κυριακή 19 Μαΐου 10:00 με 21:00. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επισκεφθείτε τον ακόλουθο σύνδεσμο: https://www.thessalonikibookfair.gr/. Φωτογραφίες από συμμετέχοντες στην έκθεση και στιγμιότυπα διοργανώσεων θα βρείτε ΕΔΩ.

Η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης βρίσκεται υπό την Αιγίδα της Α.Ε. της Προέδρου της Δημοκρατίας, κας Κατερίνας Σακελλαροπούλου και διοργανώνεται από το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού σε συνεργασία με τους Έλληνες εκδότες, τη ΔΕΘ–HELEXPO, την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, τον Δήμο Θεσσαλονίκης, με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2021-2027. Η ΔΕΒΘ είναι μέλος του Φόρουμ Διεθνών Εκθέσεων Βιβλίου και του Ευρωπαϊκού Δικτύου Εκθέσεων Βιβλίου ALDUS UP.

Με την υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας του Υπουργείου Εξωτερικών.