Η Τεχεράνη και η Ουάσιγκτον ανέβαλαν τις απευθείας συνομιλίες για την οριστικοποίηση των λεπτομερειών της προσωρινής συμφωνίας τους με στόχο τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν. Η ανακοίνωση της αναβολής έγινε επίσημα από το υπουργείο Εξωτερικών της Ελβετίας.
Παρότι ο ακριβής λόγος της αναβολής δεν έχει γνωστοποιηθεί, φαίνεται πως η άρνηση του Ισραήλ να αποδεχτεί τη συμφωνία αποτελεί σημαντικό «αγκάθι» στην εφαρμογή του deal για τον τερματισμό του πολέμου.
«Οι προγραμματισμένες συνομιλίες μεταξύ των ΗΠΑ, του Ιράν, του Κατάρ και του Πακιστάν αναβλήθηκαν… Οι προπαρασκευαστικές εργασίες στο Bürgenstock [πολυτελές θέρετρο σε βουνό δίπλα στη λίμνη της Λουκέρνης] θα συνεχιστούν. Δεν μπορούν να δοθούν περαιτέρω πληροφορίες προς το παρόν», ανέφερε το υπουργείο Εξωτερικών της Ελβετίας σε σύντομη ανακοίνωσή του.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, JD Vance, δήλωσε την Πέμπτη ότι σχεδίαζε να συμμετάσχει στις απευθείας συνομιλίες στην Ελβετία αυτό το Σαββατοκύριακο. «Οι τεχνικές διαπραγματεύσεις πρόκειται να ξεκινήσουν κάποια στιγμή μέσα στο Σαββατοκύριακο», είπε. «Αλλά αυτό μπορεί να αλλάξει. Το Ιράν δεν είναι εύκολη χώρα για να φύγει κανείς από εκεί». Την Παρασκευή, το Reuters μετέδωσε ότι το ταξίδι ακυρώθηκε για λόγους «οργάνωσης».
Υπενθυμίζεται πως ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ – ο οποίος λειτουργεί ως διαμεσολαβητής – υπέγραψαν αργά την Τετάρτη μια προσωρινή συμφωνία με στόχο τον τερματισμό των στρατιωτικών ενεργειών μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον.
Τι προβλέπει η συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
Το πλαίσιο περιλαμβάνει τη σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων σε βάρος του Ιράν και δεσμεύσεις της Τεχεράνης ότι θα εγκαταλείψει τις προσπάθειες ανάπτυξης πυρηνικού όπλου. Το έγγραφο αναφέρει επίσης ότι οι δύο πλευρές έχουν προθεσμία 60 ημερών για να διαπραγματευτούν μια τελική συμφωνία.
Ο Νετανιάχου «δεν δεσμεύεται» από τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
Η συμφωνία προβλέπει ακόμη την παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο. Ωστόσο το Ισραήλ δεν αναγνωρίζει τη συμφωνία, υπογραμμίζοντας πως αυτή δεν το δεσμεύει και συνέχισε τα πλήγματα στη χώρα της Μέσης Ανατολής. Μάλιστα δημοσίευσε και έναν χάρτη που δείχνει την κατοχή εδαφών του Λιβάνου από τις ισραηλινές δυνάμεις, παρότι η συμφωνία προβλέπει την αποχώρηση των Ισραηλινών από τις περιοχές που έχουν καταλάβει.
Σύμφωνα με διπλωμάτη που έχει γνώση των παρασκηνιακών διεργασιών και μίλησε στο CNN, το Ιράν ζητά σαφείς εγγυήσεις ότι οι ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο θα τερματιστούν πριν από τη συνάντηση με τις ΗΠΑ στην Ελβετία. «Οι μεσολαβητές εργάζονται επί του παρόντος για την επίλυση του ζητήματος», ανέφερε η εν λόγω πηγή.
Ο διπλωμάτης περιέγραψε τις προγραμματισμένες συνομιλίες ως «προσωρινά αναβληθείσες μετά τις ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο» χωρίς να αναφέρει πότε οι μεσολαβητές αναμένουν επανέναρξη. Η συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν αναγνωρίζεται ως «καταστροφική» από τους Ισραηλινούς και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, παρότι δεν επιθυμεί μια ανοιχτή ρήξη με τον Ντόναλντ Τραμπ, είναι δεδομένο πως ευελπιστεί στην κατάρρευσή της και θα κάνει ό,τι περνάει από το χέρι του για να συμβεί αυτό.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπος με σφοδρή κριτική στο εσωτερικό του Ισραήλ για το φιάσκο με το Ιράν και πλέον αναζητά μια «σανίδα σωτήριας» ενόψει των εκλογών του Φθινοπώρου με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν πως υπολείπεται τον πολιτικών του αντιπάλων. Η επικείμενη εκλογική αναμέτρηση αποτελεί μια «μάχη επιβίωσης» για τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, καθώς δεν διακυβεύεται μόνο η παραμονή του στην εξουσία, αλλά και εν γένει το πολιτικό του μέλλον καθώς βρίσκεται αντιμέτωπος με σοβαρές υποθέσεις διαφθοράς.
«Η συμφωνία με το Ιράν είναι πολύ ισχυρή» υποστηρίζει ο Τραμπ
Η συνάντηση στην Ελβετία την Παρασκευή είχε αρχικά προγραμματιστεί ως τελετή υπογραφής. Αντ’ αυτού, Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι υπέγραψαν χωριστά το έγγραφο το βράδυ της Τετάρτης, χωρίς να συναντηθούν πρόσωπο με πρόσωπο. «Είναι μια πολύ ισχυρή συμφωνία, κανείς δεν ξέρει τι είναι, αλλά είναι πολύ ισχυρή», δήλωσε ο Τραμπ σε συνέντευξη Τύπου στο περιθώριο της συνόδου της G7 στο Εβιάν την Τετάρτη.


