
του Γιάννη Μαγκριώτη, πρώην Υφυπουργού Εξωτερικών
Ο Πρωθυπουργός, μετά την υπογραφή της σύμβασης μεταξύ του ΑΔΜΗΕ και τις Γαλλικής εταιρείας Meridiam, δήλωσε:
«Ο GSI βγάζει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση και ενδυναμώνει την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον τομέα της ενέργειας».
Μεγάλα λόγια για τον εντυπωσιασμό των πολιτών, μπροστά στις εκλογές.
Για να δούμε, πόση σχέση έχει η δήλωση αυτή με την πραγματικότητα.
- Η μεταφερόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα έχει μέγιστη ισχύ ένα GigaWatt και θα έχει δυνατότητα μεταφοράς ετησίως, περίπου 5, 5 TWH, όση περίπου είναι η μεσοσταθμική ετήσια κατανάλωση στην Κύπρο, περίπου της Θεσσαλονίκης, η οποία υπερκαλύπτεται από την εσωτερική παραγωγή, από ορυκτά καύσιμα(Μαζούτ και πετρέλαιο) και ΑΠΕ, με ένα μικρό έλλειμα κάποιες ημέρες του Καλοκαιριού. Το λόγο που η Κύπρος, η χώρα της ΕΕ με 360 ημέρες το χρόνο ήλιο, έχει μόνο 24% συμμετοχή των ΑΠΕ και η βασική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας γίνεται από ορυκτά καύσιμα, άρα ακριβή ενέργεια, εύκολα μπορείτε να το καταλάβετε.
- Για να το καταλάβουμε καλύτερα, για να πουλάνε οι Έλληνες παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο, έστω και αυτή την ποσότητα, θα πρέπει τα επόμενα χρόνια η Κύπρος να μην αναπτύξει ΑΠΕ, να κλείσει τα εργοστάσια παραγωγής φυσικού αερίου από ορυκτά καύσιμα και να μην παράξει ηλεκτρική ενέργεια με το δικό της φυσικό αέριο, του οποίου η εξόρυξη θα αρχίσει το αργότερο το 2029, δηλαδή πριν αρχίσει η μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας με το καλώδιο. Αυτή η επιλογή θα βγάλει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση ή θα την εξαρτήσει από τους Έλληνες παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας και τους κινδύνους της ασφάλειας του καλωδίου;
- Ποιες άλλες χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, που αναφέρει ο Πρωθυπουργός, αλλά δεν λέει ονόματα, θα αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια, από την περιορισμένη ποσότητα, που μπορεί να μεταφέρει καλώδιο;
- Πως το καλώδιο αυτό θα ενισχύσει την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον τομέα της ενέργειας, όπως είπε ο Πρωθυπουργός;
- Πως, πότε και ποιοι θα πληρώσουν την κατασκευή του πανάκριβου καλωδίου και τα εύλογα κέρδη των επενδυτών; Μήπως ετοιμάζουν καμιά κρυφή ρήτρα για τους Έλληνες και Κύπριους καταναλωτές και φορολογούμενους;
2 . Το ιστορικό του καλωδίου, που αποσιωπάται:
Το καλώδιο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ήταν πρόταση του Ισραήλ, όπως και ο αγωγός μεταφοράς φυσικού αερίου EstMed, το 2010. Μέσω αυτών θα εξήγαγε το φυσικό αέριο, η εξόρυξη του οποίου θα ξεκινούσε σε λίγα χρόνια, όπως και έγινε και, η ηλεκτρική ενέργεια που θα παρήγαγε από την καύση φυσικού αερίου, θα την εξήγαγε μέσω του καλωδίου. Στην συνέχεια άλλαξε επιλογές και, το μεν φυσικό αέριο το στέλνει με αγωγό στην Αίγυπτο, όπου υγροποιείται, και από εκεί εξάγεται στις διεθνείς αγορές, γιαυτό ο EstMed ακυρώθηκε. Την ίδια συμφωνία με την Αίγυπτο έχει κάνει και η Κύπρος.
- Γιατί τώρα η Άγκυρα αλλάζει στάση και φαίνεται να επιτρέπει την έρευνα και την πόντιση του καλωδίου;
Σίγουρα, υπήρξε πίεση από την Ουάσιγκτον και τις Βρυξέλλες, όπως ρόλο έπαιξε και η νέα συμφωνία αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Γαλλίας και Τουρκίας και οι συνομιλίες Άγκυρας- Βρυξελών, για την ανανέωση και επέκταση της τελωνειακής σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας, ζωτικής σημασίας για την Τουρκία, όπως και η άμεση ή έμμεση συμμετοχή της, στην νέα αρχιτεκτονική άμυνας και ασφάλειας της ΕΕ και στην χρηματοδότησή της με Κοινοτικούς πόρους.
Το 2024 στην Κάσο, οι τουρκικές φρεγάτες δεν άφησαν το Ιταλικό ερευνητικό σκάφος να προχωρήσει την έρευνα λίγα μέτρα πέρα από τα 6 μίλια, δηλαδή τα χωρικά μας ύδατα.
Τότε, το καλώδιο ήταν μιας Εταιρείας Ειδικού Σκοπού του ΑΔΜΗΕ, στον οποίο την πλειοψηφία των μετοχών έχει το ελληνικό δημόσιο.
Τώρα, το 66% της Εταιρείας αυτής το έχει το Γαλλικό Fund Meridiam. Δηλαδή, το καλώδιο ανήκει ουσιαστικά σε Γαλλική ιδιωτική εταιρία, κατασκευάζεται από Γαλλική εταιρεία και το ερευνητικό σκάφος έχει σημαία Γαλλίας.
Αυτό «νομιμοποίησε» την Γαλλική κυβέρνηση, να συνεννοηθεί με την Άγκυρα, για τα βήματα που θα ακολουθήσει η κάθε χώρα, Γαλλία Ελλάδα και Τουρκία, για να μην υπάρξει εμπλοκή. Ακολούθησε η δήλωση του Φιντάν: «Δεν είμαστε αντίθετοι στο καλώδιο, αρκεί να μην αλλάζει το status quo στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο».
Στην συνέχεια, η Γαλλία έστειλε την γραπτή ρηματική διακοίνωση στην Τουρκία, το ακριβές περιεχόμενο της οποίας δεν θα το μάθουμε, γιατί υπάρχει ρήτρα εμπιστευτικότητας, μεταξύ των δύο χωρών, με συναίνεση της Ελληνικής κυβέρνησης. Κάτι που η κυβέρνηση, ούτε διαψεύδει, ούτε επιβεβαιώνει.
Η κυβέρνηση πανηγυρίζει, λέγοντας περίπου, ότι κέρδισε την μάχη της Υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Φυσικά δεν συνέβη κάτι τέτοιο. Ούτε φυσικά και η Τουρκία κέρδισε κάτι από αυτά που διεκδικεί.
Η κυβέρνηση, όμως, έχει αναπτύξει ένα νέο αφήγημα, ιδιαίτερα αίολο και επικίνδυνο, αυτό των πληρεξούσιων πολυεθνικών εταιρειών, στις οποίες ανατίθεται η υπεράσπιση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων.
Η Αμερικανική Chevron θα «λύσει» τα προβλήματα που δημιουργεί το παράνομο Τουρκολυβικό μνημόνιο και, η Γαλλική Meridiam θα «λύσει» τα προβλήματα με τις διεκδικήσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο.
Πέραν, του ότι η Αμερικανική εταιρεία, όπως και η Γαλλική, έχουν συμβόλαια, σχεδόν με όλες τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, ειδικά με την Λιβύη και την Τουρκία, που μας ενδιαφέρουν. Η Chevron, ζήτησε στην σύμβαση με το ελληνικό δημόσιο να μπει η ρήτρα της τροποποίησης των ζωνών έρευνας και ίσως μελλοντικής εκμετάλλευσης, όταν οροθετηθεί η ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης, με το άρθρο 30 παράγραφος 3, ακυρώνοντας τις «προσδοκίες» της κυβέρνησης. Η ExxonMobil, που θα έπαιζε τα προηγούμενα χρόνια τον ίδιο ρόλο, επέστρεψε στο ελληνικό δημόσιο τα δυο οικόπεδα Νοτιοδυτικά της Κρήτης και για τα άλλα δυο αναβάλει συνεχώς τις ερευνητικές γεωτρήσεις. Και φυσικά η Meridiam, άφησε να εννοηθεί ότι δεν τοποθετείται στις διαφορές Ελλάδας-Τουρκίας.
- Γιατί στην Κύπρο υπάρχουν ενστάσεις για το κόστος του έργου και την βιωσιμότητά του και στην χώρα μας σχεδόν κανείς δεν ασχολείται;
Στην Κύπρο, η οικονομική βιωσιμότητα του έργου αμφισβητήθηκε, ακόμη και από την Κυπριακή κυβέρνηση, αλλά και από τα περισσότερα Kυπριακά κόμματα, εκδήλωσαν και δημόσια την διαφωνία τους με τους όρους που θέτει ο ΑΔΜΗΕ, θεωρώντας ότι, χρεώνονται υπερβολικά οι Κύπριοι καταναλωτές, τόσο κατά την διάρκεια της κατασκευής, όσο και στην χρήση του. Την θέση αυτή εξέφρασαν, όταν η εταιρεία κατασκευής του έργου ήταν θυγατρική του ΑΔΜΗΕ, τώρα, που η πλειοψηφία των μετοχών της ανήκει στο Γαλλικό Fund, το οποίο, υποτίθεται θα καταβάλει και την ανάλογη χρηματοδότηση και, το κόστος του έργου θα μεγαλώσει, που σημαίνει οι Έλληνες και οι Κύπριοι καταναλωτές θα επιβαρυνθούν περισσότερο, θα συμφωνήσει; Στην Κύπρο αυτό το συζητούν και ζητούν να μάθουν, ποιο το ύψος της επένδυσης της Γαλλικής εταιρείας, όμως, η Ελληνική κυβέρνηση δεν απαντά, αλλά και κανείς δεν της θέτει τέτοια ερωτήματα στην χώρα μας, γιατί;


