Αποκαλύπτεται νέος γύρος υποκλοπών. «Είναι και συνδρομητές του WhatsApp στην Ελλάδα». Ποιο είναι το νέο κακόβουλο λογισμικό.
Ενενήντα επιβεβαιωμένοι στόχοι υπάρχουν, όπως αποκαλύπτεται μέχρι στιγμής, στη δεύτερη υπόθεση στόχευσης με παράνομο λογισμικό και στην Ελλάδα. Αυτή τη φορά η αποκάλυψη αφορά το λογισμικό παρακολούθησης Graphite της ισραηλινής εταιρίας Paragon Solutions. Τις αποκαλύψεις έκανε χθες η ιταλική κυβέρνηση και σύμφωνα με τις πληροφορίες αφορά και χρήστες του WhatsApp στη χώρα μας.
Οι επιβεβαιωμένοι στόχοι παρακολούθησης είναι σε Ελλάδα, Κύπρο, Βέλγιο, Λετονία, Λιθουανία, Αυστρία, Τσεχία, Δανία, Γερμανία, Ολλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία, Σουηδία.
Σύμφωνα με την εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ», οι μολύνσεις με το Graphite εντοπίστηκαν με τη συνδρομή του Citizen Lab του Πανεπιστημίου του Τορόντο, του ειδικού εργαστηρίου που ειδικεύεται στον εντοπισμό ψηφιακών απειλών. Ήταν αυτό που επίσης είχε εντοπίσει το Pegasus και το Predator στην Ελλάδα.
Οι στόχοι έμαθαν ότι παρακολουθούνται, λαμβάνοντας ειδοποίηση από την εφαρμογή WhatsApp που τους ενημέρωνε ότι το κινητό τους τηλέφωνο έχει στοχοποιηθεί. Προς το παρόν, η WhatsApp δεν έχει γνωστοποιήσει για ποιους πρόκειται, για λόγους προστασίας της ιδιωτικότητάς τους.
Χθες, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα γνωστοποίησε ότι ερευνά την υπόθεση που αφορά την παραβίαση προσωπικών δεδομένων χρηστών του WhatsΑpp από κακόβουλο λογισμικό, σε συνέχεια υποβληθείσας σχετικής γνωστοποίησης της εταιρείας.
-Η ΝΕΑ ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ ΕΡΧΕΤΑΙ… -Τα συνορα που εφτιαξαν οι Σαικς-Πικο αλλαζουν…
-Turkey/Rojava/Kurdistan: Eιναι πολυ πιθανο να εχουμε τερματισμο των μαχων μεταξυ τουρκικου στρατου και SDF στην Συρια… Kαι ενδεχομενως προσωρινη ανακωχη στο Ιρακ και στο Κουρδισταν αναμεσα στο TSK και στο HPG.. αλλα χωρις ομως παραδοση των οπλων.Ο Ερντογαν θελει ανταλαγμα απο το DEM για τις επερχομενες προεδρικες εκλογες και να μην εχει ανατολικο μετωπο,μονο δυτικο.. . Η Τουρκια ζητησε Αεροπορικες βασεις μεσα στην Συρια απο τον Jolani.
-Syria-Tishreen:Η μάχη στο φράγμα Tishreen εν συντομία: μετά την απόσυρση πολλών SΝΑ φατριών(ο τρομοκρατης Abu Amsha διορισθηκε απο τον Jolani διοικητης της 25ης μεραρχιας και εφυγε απο το Τισχριν) από τα μέτωπα του φράγματος Tishreen μετά την τελευταία συνάντηση με τον Sharaa, η Τουρκία στέλνει τον στρατό της να πολεμήσει αλλά είναι προσεκτική και ως εκ τούτου η μάχη βασίζεται πλέον περισσότερο σε βολες πυροβολικου και drones. Οι συγκρούσεις πεδίου είναι λίγες. Η Τουρκία βρίσκεται σε δύσκολη κατάσταση μετά τις SNA αποσύρσεις.2 τρομοκρατες SΝΑ με μοτοσυκλετα που βρεθηκαν εκει εξουδετερωθηκαν με ντροουν καμικαζι Brusk.Oσοι SNA τρομοκρατες παραμενουν κοντα στο φραγμα στοχοποιουνται με ρουκετες και Brusk.Στο φραγμα πηγαν και σημερα αμαχοι να φερουν φαγητο στους μαχητες και ηθικη υποστηριξη.
-Syria-Αfrin:Δυναμεις ασφαλειας της HTS μπηκαν στην πολη Αφριν και ανελαβαν τον ελεγχο της ,οπως και την περιοχη της ,οι εποικοι αρκετοι φευγουν, το SNA διαλυθηκε… και μερικοι ενσωματοθηκαν στο HTS,τους υποδεχθηκαν μελη του ΕΝΚS. To αν θα παραδοθει το Αφριν στο SDF θα φανει το επομενο διαστημα.Το ΗΤS θα αναλαβει τον ελεγχο και περιοχων οπως Αζαζ, Τζαραμπλους κλπ.
-Εllas:O Έλληνας υπουργός Άμυνας Δένδιας: “Το χειρότερο πράγμα που μπορείς να κάνεις είναι να ξεχάσεις τους συμμάχους σου. Δεν πρέπει να ξεχνάς τους ανθρώπους που πολέμησαν μαζί σου όταν τους χρειάστηκες. Μιλάω για το YPG που μάχεται κατά του ISIS. Η Δύση δεν πρέπει να τους ξεχάσει.” θετικη δηλωση ,για πρωτη φορα κάποιος απο την Κυβερνηση του Μητσοτακη λεει την αληθεια.
-Syria-Alawite: : Ο Ταξίαρχος Μιγκντάτ Φετάχ, ο διοικητής της τεθωρακισμένης ταξιαρχίας υπό τον Μαχίρ Άσαντ, ανακοίνωσε ότι ίδρυσε την Ταξιαρχία Παράκτιας Ασπίδας.Η άλλη ομάδα που υπαρχει ονομάζεται Gerçek Vaat. Είναι όλοι από τους Φρουρούς της Επανάστασης του Μαχέρ Άσαντ.
-Kurdistan-Zap:Οι δυνάμεις αεράμυνας HPG (TSK) στην περιοχή της κοιλαδας στο Δυτικό Ζαπ σκοτωσαν τον τουρκο αξιωματικο Μουρατ Κεμαλ με καμικαζι ντροουν σε τουρκικη βαση στο Ζαπ.
-Kurdistan-Zap:Υπάρχουν συγκρούσεις μεταξύ των δυνάμεων του HPG και των Τούρκων εισβολέων στην οροσειρά Metîna στα σύνορα της πόλης Dereluk του Amediyê.
-Lebanon:Οι τοπικές λιβανικές δυνάμεις κατέλαβαν ένα στρατιωτικό όχημα και συνέλαβαν 3 τρομοκράτες του HTS κοντά στο χωριό Haweik στα σύνορα Λιβάνου-Συρίας.
Ο τεράστιος γραφειοκρατικός μηχανισμός της Αμερικής σχεδόν πάντα υπονομεύει τις στοχευμένες χώρες πολύ πριν ληφθεί οποιαδήποτε επίσημη απόφαση για άμεση στρατιωτική δράση
Η στρατηγική παγκόσμιας κυριαρχίας των ΗΠΑ είναι μια από τις πιο περίπλοκες στην ανθρώπινη ιστορία.
Όταν προσπαθούμε να φανταστούμε τη δύναμή της, φανταζόμαστε συχνά αεροπλανοφόρα, μαχητικά αεροσκάφη, τανκς, πεζοναύτες, κ.λπ.
Στην πραγματικότητα, ο τεράστιος γραφειοκρατικός μηχανισμός της Αμερικής σχεδόν πάντα υπονομεύει τις στοχευμένες χώρες πολύ πριν ληφθεί οποιαδήποτε επίσημη απόφαση για άμεση στρατιωτική δράση.
Για το σκοπό αυτό, οι πολυάριθμες υπηρεσίες πληροφοριών της Ουάσιγκτον είναι απαραίτητες.
Ωστόσο, για να διατηρηθεί η εύλογη άρνηση, αυτές οι κατασκοπευτικές υπηρεσίες χρησιμοποιούν συχνά διάφορους πληρεξούσιους, ιδιαίτερα ΜΚΟ ή ακόμη και θεσμούς του State Department όταν προκύπτει η «αναγκαιότητα».
Ποια είναι η USAID
Μία από αυτές είναι σίγουρα η περίφημη Υπηρεσία Διεθνούς Ανάπτυξης των Ηνωμένων Πολιτειών ή USAID για συντομία.
Επισήμως, ο προϋπολογισμός της διαβόητης υπηρεσίας είναι περίπου 50 δισεκατομμύρια δολάρια, αν και ο πραγματικός αριθμός θα μπορούσε να είναι πολύ υψηλότερος, φτάνοντας μέχρι (ή πιθανώς και περισσότερο) 100 δισ.
Αυτό επιτρέπει στην USAID να δραστηριοποιηθεί σε περισσότερες από 100 χώρες σε όλο τον κόσμο που υποτίθεται ότι τις «βοηθούσε».
Αντιπροσωπεύει περισσότερο από το 50% όλων των αμερικανικών προγραμμάτων «εξωτερικής βοήθειας» και δραστηριοποιείται ιδιαίτερα στην Αφρική, την Ασία, τη Λατινική Αμερική, τη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Ευρώπη (περιοχές που πλήττονται περισσότερο από τη νεοαποικιοκρατία).
Για να κατανοήσουμε καλύτερα την εμβέλεια της USAID, ίσως θα πρέπει να τη συγκρίνουμε με το NED (National Endowment for Democracy), ένα άλλο «ανεξάρτητο δημοκρατικό ίδρυμα» που ασχολείται με τη χρηματοδότηση και την υποστήριξη των λεγόμενων «έγχρωμων επαναστάσεων» επισημαίνει ο έγκυρος γεωπολιτικός αναλυτής Drago Bosnic.
To NED είδε μια τεράστια αύξηση στις «δημοκρατικές» δραστηριότητες μετά την ένταξη της διαβόητης Victoria Nuland στο διοικητικό συμβούλιο της.
Εκτός από τη χρηματοδότηση υποτιθέμενων «ανεξάρτητων» μέσων ενημέρωσης, η USAID ήταν ιδιαίτερα ενεργή στην Ουκρανία, επιταχύνοντας τη διαδικασία «ιδιωτικοποίησης» της ατυχούς κατεχόμενης από το ΝΑΤΟ χώρας και του λαού της.
Οι αναφορές για τις πραγματικές δραστηριότητες της διαβόητης υπηρεσίας ήταν σχετικά σπάνιες μέχρι πρόσφατα, καθώς η κυρίαρχη μηχανή προπαγάνδας και η κυβέρνηση των ΗΠΑ φρόντιζαν είτε να τις παρουσιάζουν ως «βοήθεια σε άλλες χώρες» ή να τις αποκρύψουν εντελώς από τη δημοσιότητα.
Ο Trump ξηλώνει το Βαθύ Κράτος μαζί και την USAID
Ωστόσο, όλα αυτά άλλαξαν μετά την ανάληψη της εξουσίας από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump.
Ως αποτέλεσμα, τις τελευταίες εβδομάδες, το γραφείο του και το Υπουργείο Αποτελεσματικότητας (DOGE) που διευθύνεται από τον Elon Musk αποκάλυψαν έναν άνευ προηγουμένου όγκο εξαιρετικά ανησυχητικών λεπτομερειών σχετικά με τις πραγματικές δραστηριότητες της USAID, συχνά εντελώς παράνομες σύμφωνα με τη νομοθεσία των ΗΠΑ και τους νόμους πολλών χωρών υποδοχής.
Μέχρι τα τέλη Ιανουαρίου 2025, η υπηρεσία αναγκάστηκε να σταματήσει τις περισσότερες από τις δραστηριότητές της στην κατεχόμενη από το ΝΑΤΟ Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένης της χρηματοδότησης σχεδόν όλων των μέσων ενημέρωσης που ελέγχονται από το καθεστώς Zelensky.
Σύντομα ακολούθησαν άλλα μέσα ενημέρωσης σε όλη την Ανατολική και Νοτιοανατολική Ευρώπη, τα οποία σχεδόν όλα προώθησαν τις λεγόμενες «δυτικές αξίες» (ένα ιδεολογικό κοκτέιλ νεοφιλελεύθερου εξτρεμισμού και ηθικής εξαχρείωσης που η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων στον πλανήτη βρίσκει απολύτως αποκρουστικό).
Ο ιστότοπος της USAID σύντομα μαύρισε, ενώ η νέα κυβέρνηση Trump ανακοίνωσε ότι η υπηρεσία θα κλείσει σύντομα. Ο ιστότοπος δεν είναι ουσιαστικά διαθέσιμος και εμφανίζει μόνο ένα μήνυμα ότι το προσωπικό του θα τεθεί σε διοικητική άδεια παγκοσμίως έως τις 7 Φεβρουαρίου, αν και οι «βασικοί υπάλληλοι» θα ενημερωθούν για την τύχη τους την προηγούμενη μέρα, στις 6 Φεβρουαρίου.
Απομακρύνονται οι διεφθαρμένοι
Με πιο απλά λόγια, οι υπάλληλοι της USAID απολύονται, μαζί με πολλούς άλλους που προσλαμβάνονται από διεφθαρμένα ομοσπονδιακά ιδρύματα γράφει ο Bosnic. Ο Τrump φέρεται να προσφέρει εξαγορές για να απαλλαγεί από όλα τα άπιστα (ή εντελώς εχθρικά) στοιχεία εντός της αμερικανικής κυβέρνησης.
Πολλοί υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι είτε απολύθηκαν, είτε παραιτήθηκαν είτε ανακλήθηκαν οι άδειες ασφαλείας τους ως αποτέλεσμα παράνομων δραστηριοτήτων.
Αυτό περιλαμβάνει ακόμη και το υπουργείο Οικονομικών, καθώς μια έρευνα του DOGE διαπίστωσε ότι χρηματοδοτούσε άμεσα τρομοκρατικές ομάδες σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένου του συριακού κλάδου της Al Qaeda – ISIS, το οποίο πρόσφατα ανακοίνωσε ότι πέτυχε τους στόχους του στην κατεχόμενη από τους τρομοκράτες χώρα. Ωστόσο, τα πράγματα γίνονται χειρότερα, πολύ χειρότερα.
Συγκεκριμένα, αποκαλύφθηκε ότι η USAID δημιούργησε ακόμη και ψεύτικες φιλανθρωπικές οργανώσεις για την πρόληψη του AIDS προκειμένου να ανατρέπει κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο.
Ακόμη και βιολογικά όπλα
Ακόμη και αυτή είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου, καθώς ο ίδιος ο Musk υποστηρίζει ότι η διαβόητη υπηρεσία χρηματοδότησε επίσης την έρευνα για τα βιολογικά όπλα. Πρέπει να σημειωθεί ότι η Πύλη Πληροφοριών BRICS και πολλά άλλα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης προειδοποιούν για τη χρηματοδότηση αυτών των παράνομων όπλων μαζικής καταστροφής από τις ΗΠΑ εδώ και χρόνια, ιδιαίτερα στην πρώην Σοβιετική Ένωση.
Ωστόσο, η κυρίαρχη μηχανή προπαγάνδας λογοκρίνει κάθε είδηση σχετικά με αυτό το κρίσιμο θέμα, ενώ επίσης δυσφημεί όσους το αναφέρουν ως υποτιθέμενους διακινητές θεωριών συνωμοσίας. Οι ίδιοι οι υπάλληλοι της USAID προσπαθούν τώρα απεγνωσμένα να διαψεύσουν αυτές τις τερατώδεις παράνομες δραστηριότητες, ισχυριζόμενοι ότι απλώς «βοηθούσαν άλλες χώρες». Η κυρίαρχη μηχανή προπαγάνδας τους υποστηρίζει εκτοξεύοντας ψέματα για τον υποτιθέμενο «κίνδυνο» ότι «εκατομμύρια θα μπορούσαν να πεθάνουν».
Ως αποτέλεσμα, είναι απλά ανίκανοι να επεξεργαστούν τις αλλαγές που συμβαίνουν γύρω τους, επομένως συνεχίζουν να υποστηρίζουν αυτές τις λυσσαλέες πολιτικές ενώ τις παρουσιάζουν ως «προφανώς ενάρετες».
Μερικοί στην κύρια προπαγανδιστική μηχανή είναι τόσο απελπισμένοι τώρα που καταφεύγουν στο doxxing των υπαλλήλων του DOGE, κάτι που είναι μια εξαιρετικά επικίνδυνη (και ουσιαστικά παράνομη) πρακτική. Το Doxxing είναι η συλλογή προσωπικών πληροφοριών ενός χρήστη, σε πολλές πλατφόρμες (συμπεριλαμβανομένων των μέσων κοινωνικής δικτύωσης) από ένα μη εξουσιοδοτημένο άτομο, το οποίο στη συνέχεια δημοσιεύει τις πληροφορίες σε μια προσπάθεια να φέρει σε δύσκολη θέση τον χρήστη.
Η εμπλοκή Soros
Αυτό δεν προκαλεί έκπληξη, καθώς το DOGE αποκάλυψε επίσης ότι η USAID συμμετείχε στο μαζικό εμπόριο ναρκωτικών από το Αφγανιστάν κατά τη διάρκεια της κατοχής των ΗΠΑ – ΝΑΤΟ.
Επιπλέον το υπουργείο Αποτελεσματικότητας ασχολήθηκε επίσης έντονα με τον διαβόητο συνεργάτη των Ναζί και αυτοαποκαλούμενο (οιονεί) «φιλάνθρωπο» George Soros. Τo Βαθύ Κράτος, που στρέφεται κατά του Trump βρίσκεται τώρα σε κατάσταση πανικού λόγω αυτών των ρηξικέλευθων αλλαγών, αλλά οι φαύλες επιθέσεις τους είναι σε μεγάλο βαθμό ανίσχυρες, καθώς οι διεφθαρμένοι ομοσπονδιακοί θεσμοί συνεχίζουν να πέφτουν ένας προς έναν, σημειώνει ο Bosnic.
Ενώ η εξωτερική πολιτική του Trump σίγουρα μπορεί να επικριθεί καθώς διατηρεί την επιθετική στάση της Αμερικής προς τον κόσμο, οι εσωτερικές αλλαγές, που έφερε, είναι σίγουρα ευπρόσδεκτες και αξιέπαινες.
Στην πραγματικότητα, μερικές από αυτές μπορούν επίσης να επηρεάσουν την εξωτερική πολιτική, καθώς τερατώδεις οργανώσεις όπως η USAID υποστηρίζουν τα πάντα, από τον νεοφιλελεύθερο εξτρεμισμό, την ηθική φθορά και τον κοινωνικό εκφυλισμό μέχρι την τρομοκρατία και τον βιολογικό πόλεμο. Η περικοπή της χρηματοδότησης για αυτές θα έχει σίγουρα απήχηση σε όλο τον κόσμο και θα μπορούσε ακόμη και να συμβάλει στην άρση της αστάθειας από πολλές χώρες που επηρεάζονται από τα προγράμματα της USAID.
Πώς είδε το AI την εξαγγελία Τραμπ για την ανοικοδόμηση της Γάζας
NEWSROOM IEFIMERIDA.GR
06/02/2025 22:42
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε χθες το βράδυ τα αμφιλεγόμενα σχέδιά του για την «κατάληψη και κατοχή» της Γάζας από τις ΗΠΑ.
Η εξαγγελία αυτή του προέδρου των ΗΠΑ προκάλεσε σοκ, με πολλούς να πιστεύουν ότι «φέρνει περισσότερα δεινά στην περιοχή».
Την ίδια ώρα, οι χρήστες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης χρησιμοποίησαν την τεχνητή νοημοσύνη για να δώσουν μια ιδέα τού πώς θα μπορούσε να γίνει η «Ριβιέρα της Μέσης Ανατολής», προσθέτοντας, μάλιστα, έναν ουρανοξύστη με την επιγραφή «Trump Tower» στην κορυφή του.
Το όραμα του Τραμπ για τη Γάζα
Ο Τραμπ έχει μιλήσει από καιρό για την παράκτια τοποθεσία της Γάζας και το ευχάριστο κλίμα της περιοχής, ενώ -σύμφωνα με το όραμά του- η ανοικοδόμηση της Γάζας θα δημιουργούσε χιλιάδες θέσεις εργασίας και θα γλίτωνε τους Παλαιστίνιους από τον πόνο και τα έξοδα της ανοικοδόμησης για άλλη μία φορά.
Ο Ντόναλντ Τραμπ με τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου στη χθεσινή τους συνάντηση στον Λευκό Οίκο
Ο Αμερικανός πρόεδρος επανέλαβε, επίσης, την ιδέα οι κάτοικοι του παλαιστινιακού θυλάκου, που έχει υποστεί ανυπολόγιστη καταστροφή από τον πόλεμο, να πάνε να ζήσουν στην Ιορδανία ή στην Αίγυπτο, παρά την απόρριψη της ιδέας από το Αμάν, το Κάιρο και τους ίδιους τους Παλαιστίνιους.
Από την πλευρά του, ο Παλαιστίνιος πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς κάλεσε τα Ηνωμένα Έθνη να «προστατεύσουν τον παλαιστινιακό λαό και τα αναφαίρετα δικαιώματά του», λέγοντας ότι αυτό που θέλει να κάνει ο Τραμπ θα ήταν «σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου».
Πώς είδε το AI την εξαγγελία Τραμπ για τη Γάζα
Μετά την εξαγγελία του Ντόναλντ Τραμπ, οι χρήστες στο Twitter μοιράστηκαν εικόνες φτιαγμένες είτε με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης είτε με επεξεργασία, και δείχνουν πώς θα μπορούσε να γίνει η Γάζα «η Ριβιέρα της Μεσογείου».
Οι γεμάτοι ερείπια δρόμοι έχουν μετατραπεί σε ασφαλτοστρωμένες οδούς που πλαισιώνονται από πανύψηλους ουρανοξύστες, ενώ κάποιος πρόσθεσε και ένα γήπεδο του γκολφ – από τα αγαπημένα σπορ του Ντόναλντ Τραμπ.
Κάποιος άλλος πήρε τη φωτογραφία από τη λαοθάλασσα των Παλαιστινίων που επιστρέφουν στη Γάζα μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας και πρόσθεσε δίπλα έναν ολόχρυσο ουρανοξύστη. Μια άλλη δείχνει τον πύργο του Τραμπ στο κέντρο της πόλης με ένα πλούσιο πράσινο γήπεδο γκολφ πίσω του.
This is how Grok envisions the Gaza Strip transforming into a Dubai-like Riviera of the Middle East. 🌴🍹 pic.twitter.com/jisrsHzpWX
POV: You have conquered Gaza from the Israelis and turned it into a French riviera first class resort, and now look out unto your empire on the Mediterranean coast pic.twitter.com/phG63so5BI
Ένας χρήστης δημιούργησε μία εικόνα που δείχνει την αρχή της ανακατασκευής της Γάζας με έναν Πύργο Τραμπ περιτριγυρισμένο από μπάζα κατά μήκος της ακτής και ένα παρκαρισμένο Tesla Cybertruck μπροστά.
Πριν από 33 χρόνια, περίπου 4.800 Αλβανοί από όλα τα κοινωνικά στρώματα μπήκαν σε ξένες πρεσβείες στα Τίρανα για να βρουν καταφύγιο από την απομόνωση, τη φτώχεια και την πολιτική βία του κομμουνιστικού καθεστώτος.
Η κρίση κράτησε αρκετές μέρες, παρά τις απαιτήσεις και την επιμονή της κυβέρνησης του Ραμίζ Αλί, οι ξένες πρεσβείες απάντησαν «ΟΧΙ» αρνούμενοι να τις εκκενώσουν. Η τότε κομμουνιστική κυβέρνηση αναγκάστηκε να επιτρέψει την αναχώρησή τους από τη χώρα, 3.200 Αλβανοί πήγαν στη Γερμανία, πάνω από 800 στην Ιταλία, 600 στη Γαλλία, δεκάδες άλλοι στην Τουρκία, την Πολωνία, την Τσεχοσλοβακία κ.λπ.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, προστέθηκαν πάνω από 1,3 εκατομμύρια άλλοι Αλβανοί και, πιθανότατα, εκατοντάδες χιλιάδες άλλοι τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με τον ειδικό Ilir Gërdeshi: «Η μετανάστευση ως φαινόμενο στην Αλβανία ξεκίνησε με την αρχή της μετάβασης, ξεκινώντας το 1991 και βρισκόμαστε σήμερα στην τέταρτη δεκαετία της μετανάστευσης, αλλά κάθε δεκαετία μετανάστευσης είχε τα δικά της χαρακτηριστικά. Την πρώτη δεκαετία, με την έναρξη της μετάβασης στη δεκαετία του 1990, η μετανάστευση ήταν ραγδαία, ρυθμισμένη από άντρες, κυρίως από άνδρες».
Το νέο κύμα μετανάστευσης μετά το 1997
Το 1997, η κατάρρευση των πυραμίδων συγκλόνισε την αλβανική κοινωνία, την ανεργία, τη φτώχεια, την καταστρέφοντας οικονομικά, με αποτέλεσμα να φέρει ένα νέο κύμα μετανάστευσης.
Οι δύο κύριες διαδρομές ήταν, πάλι, τα σύνορα προς την Ελλάδα και η θάλασσα προς την Ιταλία.
Το κανάλι του Οτράντο μετατράπηκε σε αυτοκινητόδρομο λέμβων και άλλων πλωτών σκαφών που έστελναν μετανάστες και επέστρεφαν στην Αλβανία για να γεμίσουν με ανθρώπους που ήθελαν να φύγουν από τη χώρα μας το συντομότερο δυνατό.
Η έρευνα του VETTING δείχνει ότι 150.000 Αλβανοί μετανάστευσαν μετά την κατάρρευση των πυραμίδων κατά την περίοδο 1997-1998.
Σύμφωνα με μια εκτίμηση από το 1990-2016, τουλάχιστον 1,3 εκατομμύρια Αλβανοί ζούσαν εκτός Αλβανίας, που σημαίνει ότι μέσα σε ένα τέταρτο του αιώνα, περίπου το 32% του πληθυσμού είχε εγκαταλείψει τη χώρα.
Ο πληθυσμός που ζούσε εκτός Αλβανίας ήταν σχεδόν το 47% αυτού που ζούσε στην Αλβανία. Οι πραγματικοί αριθμοί Αλβανών μεταναστών στον κόσμο ήταν υψηλότεροι από τους αριθμούς που αναφέρθηκαν λίγο νωρίτερα, καθώς πολλοί από αυτούς ζούσαν παράνομα, κάποιοι είχαν καταγραφεί με ψευδή υπηκοότητα, ενώ έλειπαν επίσημα στοιχεία για πολλές χώρες.
Σύμφωνα με την κοινωνιολόγο Μάρσι Σίμο: «Είναι ένα φαινόμενο που συζητιέται τα τελευταία χρόνια, όπου οι νέοι προετοιμάζονται ψυχικά ώστε μόλις κλείσουν τα 16 να πάνε κυρίως στη Μεγάλη Βρετανία, γιατί έλκονται ο ένας για τον άλλον, γιατί έχουν πληροφορίες ότι μπορούν να δουλέψουν εκεί, υπάρχουν προοπτικές».
Κατά τη διάρκεια του 2018, οι πόλεις Λέζα, Ελμπασάν και Μπεράτι είχαν την υψηλότερη μετανάστευση μεταξύ των άλλων 12 περιοχών της χώρας σε σχέση με τον πληθυσμό.
«Γιατί να μείνεις στην Αλβανία; Δεν υπάρχει υποδομή εδώ, δεν υπάρχει μέλλον εδώ, δεν υπάρχουν προοπτικές, ειδικά αν είσαι μέλος της οικογένειας με παιδιά στην οικογένειά σου».
«Σε αυτό το κύμα στο οποίο συμμετέχουμε, καθιστά πιο δύσκολο να είσαι πιο ξεκάθαρος, να είσαι αντικειμενικός για αυτά που έχεις και αυτά που δεν χρειάζεται να εκπληρώσεις, και όχι αναζητώντας τα στη χώρα σου αλλά πάντα αναζητώντας τα στο εξωτερικό», λέει η κοινωνιολόγος Μάρσι Σίμο.
Τα αποτελέσματα της Απογραφής 2023 έδειξαν ότι, εκτός από τη μείωση του πληθυσμού στα 2.402.113 κατοίκους (ή 419 χιλιάδες κατοίκους λιγότεροι από το 2011), το φαινόμενο της μετανάστευσης είναι ιδιαίτερα παρόν στους νέους, όπου ο αριθμός του πληθυσμού ηλικίας 15-29 ετών μειώθηκε κατά 18 χιλιάδες άτομα, σε σύγκριση με 17 χιλιάδες άτομα περίπου, σε σύγκριση με 17 χιλιάδες άτομα.
Αυτή η σημαντική πτώση υπογραμμίζει το υψηλό ποσοστό μετανάστευσης νέων στη χώρα, που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αναζήτηση καλύτερων ευκαιριών και στην αντίληψη της έλλειψης προοπτικών στην Αλβανία. Η μεταναστευτική τάση είναι ιδιαίτερα έντονη στους μορφωμένους νέους. Το υψηλό ποσοστό ανεργίας των νέων στην Αλβανία αυξάνει περαιτέρω την τάση προς τη μετανάστευση.
Σύμφωνα με τον Γκερόν Καμπέρι, ειδικό του Friedrich Ebert: «Το 40% των νέων που ερωτήθηκαν επιδιώκουν να μεταναστεύσουν και από αυτούς τους νέους, το 11% από αυτούς προβλέπουν ότι θα φύγουν τους επόμενους έξι μήνες, θέλουν να φύγουν από την Αλβανία.
Το ποσοστό μετανάστευσης των νέων Αλβανών, ή η τάση τους για μετανάστευση, παραμένει υψηλό, ωστόσο, σε μια περιφερειακή σύγκριση, η Αλβανία βρίσκεται τώρα στη δεύτερη θέση, επειδή οι μεταναστευτικές τάσεις των νέων στη Βόρεια Μακεδονία είναι υψηλότερες από αυτές της Αλβανίας.
Ωστόσο, αυτό το υψηλό επίπεδο τάσης των νέων για μετανάστευση σχετίζεται με μια σειρά παραγόντων, οι οποίοι, όπως φαίνεται από τη μελέτη, είναι η δυσαρέσκειά τους για τους πολιτικούς θεσμούς, η δυσαρέσκεια με το εκπαιδευτικό σύστημα και το υψηλότερο βιοτικό επίπεδο που τους ωθεί προς τη μετανάστευση».
Η πρόεδρος των Σκοπίων, λησμονεί το σλαβικό έθνος στο οποίο ανήκει και το επονομάζει ως «μακεδονικό έθνος» [Μακεντόνσκατα Νάτσια -македонската нација], πέρα βέβαια από τη «μακεδονική» (και όχι σλαβική) ταυτότητα.
Λέει συγκεκριμένα:
Πριν από 80 χρόνια, το πρώτο μάθημα της σύγχρονης μακεδονικής γλώσσας αντηχούσε στις τάξεις του λυκείου της Μπίτολα «Γιόσιπ Μπροζ Τίτο» σαν φωνή που φούντωσε, σαν ιδέα που αποτυπώθηκε, σαν φως που φώτιζε το μονοπάτι των επόμενων γενεών. Ο μακεδονικός λαός, το μακεδονικό έθνος, η μακεδονική γλώσσα και η μακεδονική ταυτότητα είναι ένα αχώριστο κουαρτέτο, τόνισε η Πρόεδρος του κράτους Γκόρντανα Σιλιάνοφσκα Ντάβκοβα σε εκδήλωση στην ακαδημία στο Μοναστήρι/ Μπίτολα αφιερωμένη στην επέτειο της διεξαγωγής του πρώτου μαθήματος στη «σύγχρονη μακεδονική γλώσσα».
Η Σιλιάνοφσκα Ντάβκοβα επεσήμανε ότι αυτό το λύκειο είναι πυλώνας γνώσης, θεματοφύλακας και καταφύγιο της γλώσσας που, όπως είπε, στιγματίστηκε στο πέρασμα των αιώνων, αλλά ποτέ δεν υποτάχθηκε.
«Η πρώτη σχολική τάξη το 1945 είναι για μένα όχι μόνο η αρχή της διδασκαλίας στη σύγχρονη μακεδονική γλώσσα, αλλά και σύμβολο της νέας γέννησης, της αναγέννησης του μακεδονικού λαού, ένα βήμα προς την πνευματική του χειραφέτηση. Τότε, σε καιρούς ελπίδας, αλλά και αβεβαιότητας, που ακόμα ακούγονταν οι απόηχοι του πολέμου και η σκιά του κρέμονταν πάνω από την πατρίδα, αυτό το λύκειο αποδέχθηκε την ιστορική του αποστολή να είναι φάρος της μακεδονικής γλώσσας, του μακεδονικού πολιτισμού, της μακεδονικής εθνικής ταυτότητας. Έτσι, μετά από πολλές Σκύλλες και Χάρυβδες, η μακεδονική γλώσσα απέκτησε επιτέλους και μόνιμα το δικό της σπίτι, το δικό της σπίτι, τη δική της στέγη στο λύκειο της Μπίτολα – τόνισε η Σιλιάνοφσκα Ντάβκοβα.
(Σημείωση: Μόνο που τότε δεν μιλούσαν για μακεδονικό έθνος και μακεδονική γλώσσα αλλά για Σλάβους της Μακεδονίας και για τη σλαβική τους γλώσσα- η φωτό του 1951 μιλάει για Σλαβομακεδόνες)
Σύμφωνα με την Πρόεδρο, η εκπαίδευση είναι το θεμέλιο της προόδου κάθε χώρας και ως εκ τούτου είπε ότι πρέπει να οικοδομηθεί μια αληθινή στάση απέναντι στην εκπαίδευση. Χωρίς γνώση δεν υπάρχει πρόοδος, χωρίς γλώσσα δεν υπάρχει ταυτότητα, είπε η Σιλιάνοφσκα Ντάβκοβα.
Θα συνεχίσει:
Ως πρόεδρος και επί πολλά χρόνια καθηγήτρια, ως κάποια που έχει αφιερώσει τη ζωή της στην εκπαίδευση, είμαι περήφανη για τα επιτεύγματά σας. Είστε μια εργατική και αφοσιωμένη ομάδα δασκάλων με την πραγματική έννοια της λέξης. Οι επιτυχίες που ανέφερα επιβεβαιώνονται από πολυάριθμες και σημαντικές διακρίσεις, βραβεία και αναγνωρίσεις.
80 χρόνια είναι πίσω μας, αλλά νέοι αιώνες βρίσκονται μπροστά μας. Η καμπάνα που σήμανε την πρώτη σχολική τάξη στη μακεδονική γλώσσα στις 6 Φεβρουαρίου 1945 συνεχίζει να χτυπά.
Με τιμά που αυτή την επέτειο μου απονέμετε την πλακέτα για την ιδιαίτερη συμβολή στην ανάπτυξη της μακεδονικής γλώσσας και γι’ αυτό λέω, πρέπει να αγαπάμε, να λατρεύουμε και να διαφυλάξουμε τη μακεδονική γλώσσα γιατί έτσι θα διατηρήσουμε το κοινό μας σπίτι, τη Μακεδονία – τόνισε η Σιλιάνοφσκα Ντάβκοβα, σύμφωνα με τα μέσα ενημέρωσης των Σκοπίων.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε : «Δεν έχω αντίρρηση για τη δημιουργία ενός παλαιστινιακού κράτους στη Σαουδική Αραβία . Έχουν τεράστιες εκτάσεις».
Αυτό έγινε κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης στο κανάλι 14 του Ισραήλ, όπου ο Νετανιάχου απάντησε σαρκαστικά στην ιδέα της ίδρυσης ενός παλαιστινιακού κράτους, όπως γράφει η αραβική Arabi21.
Την Τρίτη, ο Νετανιάχου υποστήριξε ότι «η ειρήνη μεταξύ του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας θα επιτευχθεί χωρίς την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους».
Όπως τόνισε: «Πιστεύω ότι η ειρήνη μεταξύ του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας δεν είναι μόνο δυνατή, αλλά θα επιτευχθεί και δεσμεύομαι σε αυτό», και απευθυνόμενος στον Τραμπ: «Αν είχατε παραμείνει στην εξουσία για μερικούς ακόμη μήνες ακόμη (μετά το τέλος της πρώτης θητείας του), θα είχε επιτευχθεί ήδη ειρήνη».
Σχετικά με την πρόταση του Τραμπ να απελαθούν Παλαιστίνιοι από τη Γάζα στην Αίγυπτο και την Ιορδανία, ο Νετανιάχου είπε: «Ο τρίτος στόχος μας στον πόλεμο είναι να αποτρέψουμε τη Γάζα από το να αποτελεί απειλή. Ο Τραμπ το πηγαίνει σε άλλο επίπεδο. Βλέπει ένα μέλλον για το κομμάτι γης (εννοεί τη Γάζα) που έχει αποτελέσει το επίκεντρο τόσο πολλής τρομοκρατίας (σύμφωνα με αυτόν).
Από τις 25 Ιανουαρίου, ο Τραμπ προωθεί ένα σχέδιο μεταφοράς των Παλαιστινίων της Γάζας σε γειτονικές χώρες όπως η Αίγυπτος και η Ιορδανία, το οποίο απορρίφθηκε και από τις δύο χώρες και στο οποίο προστέθηκαν άλλες αραβικές χώρες, περιφερειακοί και διεθνείς οργανισμοί.
Ο Τραμπ έχει προηγουμένως επιβεβαιώσει την υποστήριξή του σε ένα σχέδιο για «μόνιμο» εκτοπισμό Παλαιστινίων από τη Γάζα σε άλλες χώρες.
Ο Τραμπ επεσήμανε ότι η Αίγυπτος και η Ιορδανία ενημέρωσαν την Ουάσινγκτον ότι δεν ήταν διατεθειμένες να δεχτούν κατοίκους από τη Γάζα, αλλά ισχυρίστηκε ότι άλλες χώρες είχαν εκφράσει την προθυμία τους να τους δεχτούν.
Μετά τη συνάντηση με τον Νετανιάχου, ο Τραμπ είπε στους δημοσιογράφους ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πάρουν τον έλεγχο της Γάζας», προβλέποντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα έχουν «μακροπρόθεσμη ιδιοκτησία» της Γάζας.
Κατ΄ αντιπαράθεση, θα ενεργοποιηθούν/ενεργοποιούνται τεκτονικές δυνάμεις αμφισβήτησης.
Το βέβαιο είναι ότι οι πολιτικές Trump στην αιφνιδιασμένη και κατακερματισμένη κοινωνία των ΗΠΑ μπορεί να προχωρούν (τουλάχιστον μέχρι τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές του 2026). Φέρνοντας, πάντως, κι εκεί σοβαρές σκέψεις κι ένα υπόγειο κύμα αποσύνδεσης/ανεξαρτοποίησης Πολιτειών από το Ομοσπονδιακό σχήμα των ΗΠΑ (αντιλαμβάνεσθε τί ζήτημα θα είναι αυτό;!!)
Όμως, θεωρώ ότι σημαντικότερα είναι το γεγονός πως ευρύτερα στον Κόσμο, αυτές οι πολιτικές (του εμπορικού πολέμου, των ”κατακτητικών οραμάτων”, των εκβιασμών και της ”αυτοκρατορικής τιμωρίας”) θα δημιουργήσουν -ήδη έχουν εμφανισθεί στοιχεία (Μεξικό, Βραζιλία, κλπ)- έναν νέο Αντι-αμερικανισμό.
Αυτός (ο νέος αντι-αμερικανισμός) θα διαβαθμίζεται, από περιοχή σε περιοχή, από έθνος σε έθνος, ανάλογα με την ένταση και έκταση των επιπτώσεων των πολιτικών Trump. Kυρίως οι ζώνες του λεγόμενου παγκόσμιου Νότου, αλλά και κράτη σε ”ζώνες ρηγμάτων” (Μέση Ανατολή-Ανατολική Μεσόγειος, Ινδο-Ειρηνικός, Λατινική Αμερική κλπ) θα αποτελέσουν περιοχές έντονης ανάδυσης αυτού του αντι-αμερικανικού κύματος.
Αυτός ο νέος Αντι-αμεριακανισμός μπορεί υπό όρους -ιδεολογικούς, (γεω)πολιτικούς και κοινωνικοοικονομικούς- να βαθύνει, προσλαμβάνοντας χαρακτηριστικά ενός νέου Αντι-ιμπεριαλισμού και ενός νέου αντι-ιμπεριαλιστικού Κινήματος.
Καθοριστικό ζήτημα, κρίσιμος παράγοντας για την εξέλιξη του, θα είναι: ποια θα είναι και ποιος θα προσδώσει τα ποιοτικά του χαρακτηριστικά και ποιος θα ηγηθεί με γνήσιο και επαρκή τρόπο σ΄ αυτό το Κίνημα.
Η Ρωσία αδυνατεί (δεν βρίσκεται έτσι κι αλλιώς στην προ 40ετίας περίοδο ισχύος της) -και εξάλλου πλευροκοπείται από τον Trump. Για την Ευρώπη, υπό τις σημερινές συνθήκες, δεν μπορούμε να μιλάμε (ακόμα, ούτε και για σοβαρά, εσωτερικά μαζικά κινήματα σε χώρες ιδιαίτερου βάρους, π.χ. Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία)…
Η Κίνα, λοιπόν, και πάλι μπαίνει και στο παιχνίδι αυτό! Αλλά, ποιος (ποιοι) μπορεί να εμπιστευθεί (εμπιστευθούν) ένα καθεστώς ολοκληρωτικών χαρακτηριστικών σαν αυτό της Κίνας;
Το Ισραήλ δηλώνει έτοιμο να εφαρμόσει το αμερικανικό σχέδιο εκκένωσης της Λωρίδας. Παράλληλα, διακινούνται πληροφορίες για παλαιστινιακή κίνηση-ματ με πρόταση για μεταφορά πληθυσμού σε άλλη περιοχή.
Η Γάζα έχει μετατραπεί σε έναν απέραντο σωρό ερειπίωνΕικόνα: Dawoud Abu Alkas/REUTERS
Ανταπόκριση
Με γοργούς ρυθμούς δείχνει να ανταποκρίνεται η ισραηλινή κυβέρνηση στο σχέδιο εκκένωσης της Γάζας από τους κατοίκους της που προωθεί η διακυβέρνηση Τραμπ και που έχει προκαλέσει θετικές αντιδράσεις εντός του Ισραήλ, τόσο από τα κόμματα που συμμετέχουν στην κυβέρνηση Νετανιάχου όσο και από τα κυριότερα κόμματα της αντιπολίτευσης. Συγκεκριμένα, ο υπουργός Άμυνας Ισράελ Κατς, έδωσε σήμερα εντολή στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας να προετοιμάσουν σχέδιο επί του πεδίου, προκειμένου να διευκολυνθεί «η εθελούσια αποχώρηση του πληθυσμού της Γάζας από τον θύλακα». Παράλληλα, ανακοινώθηκε ότι την ερχόμενη Κυριακή θα συνεδριάσει διυπουργική νομοπαρασκευαστική επιτροπή, η οποία θα εξετάσει προτάσεις για την θέσπιση σχετικού νόμου που θα προβλέπει την διαδικασία εκκένωσης της Γάζας, στο πλαίσιο του σχεδίου που προωθεί ο Λευκός Οίκος.
Από την άλλη όμως, ανάλογη κινητικότητα φαίνεται ότι σημειώνεται και από την πλευρά της Παλαιστινιακής Αρχής. Η χθεσινή έκτακτη επίσημη επίσκεψη του Προέδρου Μαχμούντ Αμπάς στο Αμμάν, είχε στόχο να συντονιστούν οι κινήσεις της Παλαιστινιακής Αρχής και της Ιορδανίας, ενόψει της επικείμενης κρίσιμης κατ’ ιδίαν συνάντησης που θα πραγματοποιήσει ο Βασιλιάς Αμπντάλα Β’ με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Με επίσημες ανακοινώσεις τους τόσο η παλαιστινιακή κυβέρνηση της Ραμάλα όσο και η ιορδανική μοναρχία, δήλωσαν ακόμα μια φορά την πλήρη αντίθεσή τους στο αμερικανικό σχέδιο εκκένωσης,τονίζοντας την ανάγκη να κινητοποιηθεί σχετικά τόσο ο αραβικός κόσμος όσο και η διεθνής κοινότητα γενικότερα. Άλλωστε, αποτελεί πλέον κοινό μυστικό ότι η Ιορδανία, όπως επίσης και η Αίγυπτος, πρέπει να αναμένουν να τους ασκηθούν μεγάλες πιέσεις εκ μέρους του Λευκού Οίκου ώστε να αποδεχθούν στο έδαφός τους εκατοντάδες χιλιάδες Παλαιστινίους που θα εκτοπιστούν από την Λωρίδα της Γάζας.
Υπάρχει παλαιστινιακή εναλλακτική πρόταση;
Μια οικογένεια στους λασπωμένους δρόμους της ΓάζαςΕικόνα: Dawoud Abu Alkas/REUTERS
Ωστόσο, μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζει είδηση που μεταδίδει η κρατική ισραηλινή τηλεόραση, επικαλούμενη καλά πληροφορημένες πηγές, κοντινές στο περιβάλλον του Παλαιστινίου Προέδρου Αμπάς. Συγκεκριμένα, ανώτατοι αξιωματούχοι στη Ραμάλα φέρονται να επεξεργάζονται ήδη από τους καλοκαιρινούς μήνες μία αντιπρόταση που προβλέπει την μαζική μετεγκατάσταση στην Δυτική Όχθη των Παλαιστινίων που θα ήθελαν να βρουν μια καλύτερη τύχη μακριά από τη Γάζα. Προϋπόθεση της αντιπρότασης αυτής φέρεται να είναι η ανέγερση μιας νέας παλαιστινιακής πόλης που θα στεγάσει τους Παλαιστινίους εκτοπισμένους και όπως μεταδόθηκε από κρατικό ισραηλινό μέσο, η έκταση που θα προορίζεται για αυτήν έχει ήδη εντοπισθεί και χαρτογραφηθεί σε μεγάλη ακατοίκητη περιοχή στα δυτικά περίχωρα της πόλης της Ιεριχούς.
Εάν πράγματι σχεδιάζεται μια τέτοια πρόταση, η κυβέρνηση της Ραμάλα θα επιδιώξει να αυξήσει την επιρροή της στην τοπική κοινή γνώμη, θέλοντας να αποδείξει εμπράκτως ότι ενδιαφέρεται να προσφέρει εναλλακτικές καλής διαβίωσης των Παλαιστινίων της Γάζας σε κοντινή γεωγραφική απόσταση από τις εστίες τους – με προοπτική την επιστροφή τους σε αυτές. Παράλληλα, θα δείξει ότι επιθυμεί να μειώσει το προσφυγικό κύμα που η Ιορδανία θα κληθεί να απορροφήσει, θα δυσκολέψει τους μελλοντικούς ισραηλινούς σχεδιασμούς για μερική ή ολική προσάρτηση εδαφών της Δυτικής Όχθης. Τέλος δεν αποκλείεται να προσελκύσει διεθνείς επενδυτές του real estate που θα μπορούσαν κάλλιστα να προέλθουν από επιχειρηματικούς κύκλους, φιλικούς προς το περιβάλλον του Αμερικανού Προέδρου. Ειδικά η προσέλκυση διεθνών developers θα μπορούσε να «σπάσει τον πάγο» ανάμεσα στον Ντόναλντ Τραμπ και την Παλαιστινιακή Αρχή.
Τέλος, ένα πρόσθετο επαγωγικό ερώτημα που προκύπτει, έγκειται στο κατά πόσον ο Βασιλιάς Αμπντάλα της Ιορδανίας θα μπορούσε να τελέσει χρέη κομιστή μιας τέτοιας πρότασης, εντάσσοντάς την στην ατζέντα των θεμάτων που θα φέρει στο τραπέζι της κατ’ ιδίαν συνάντησής του με τον Πρόεδρο Τραμπ την ερχόμενη Τρίτη, 11 Φεβρουαρίου.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έθεσε ως όρο για να συνεχίσει την βοήθεια προς την Ουκρανία να συμφωνήσει το Κίεβο να προμηθεύει τις ΗΠΑ με σπάνιες γαίες. Πόσο ρεαλιστική είναι μια τέτοια «ανταλλαγή»;
Η Ουκρανία φιλοξενεί μερικά από τα μεγαλύτερα επιβεβαιωμένα κοιτάσματα λιθίου στην ΕυρώπηΕικόνα: Robert Michael/dpa/picture alliance
Το Κίεβο είχε ήδη σηματοδοτήσει την προθυμία του να παραχωρήσει στις δυτικές χώρες πρόσβαση σε μέταλλα σπάνιων γαιών στην Ουκρανία. Αυτό είναι ένα από τα σημεία του «σχεδίου νίκης» του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, το οποίο παρουσίασε τον Σεπτέμβριο του 2024, μεταξύ άλλων και στις ΗΠΑ, όταν ακόμη δεν ήταν σαφές ποιος θα μετακόμιζε στον Λευκό Οίκο ως πρόεδρος το 2025. Ο Ουκρανός πρόεδρος είχε μιλήσει τότε και με τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο Ζελένσκι υποσχέθηκε σε όλες τις χώρες που υποστηρίζουν το Κίεβο «απόδοση των επενδύσεών τους», επικαλούμενος τους φυσικούς πόρους της χώρας, συμπεριλαμβανομένων «εξαιρετικά σημαντικών μετάλλων αξίας τρισεκατομμυρίων δολαρίων».
Απαραίτητες στη σύγχρονη βιομηχανία
Οι σπάνιες γαίες είναι απαραίτητες για την κατασκευή πολλών σύγχρονων συσκευών, συμπεριλαμβανομένων των smartphones και των ηλεκτρικών οχημάτων, καθώς και άλλων προϊόντων υψηλής τεχνολογίας. Είναι επίσης απαραίτητες στην παραγωγή αμυντικών προϊόντων και στην αεροδιαστημική βιομηχανία.
Το λίθιο είναι εξαιρετικά σημαντικό για την κατασκευή ηλεκτρικών οχημάτωνΕικόνα: Wolfram Steinberg/picture alliance
Προκειμένου να μειωθεί η εξάρτηση από το Πεκίνο, η ΕΕ και οι ΗΠΑ εργάζονται εδώ και χρόνια για την επέκταση και την αύξηση της παραγωγής σημαντικών πρώτων υλών σε άλλες χώρες σε όλο τον κόσμο. Σε αυτές περιλαμβάνονται ιδίως το ουράνιο, το τιτάνιο, το λίθιο, ο γραφίτης, το νικέλιο και το αλουμίνιο. Σύμφωνα με μελέτη του Κέντρου Αριστείας για την Ενεργειακή Ασφάλεια του ΝΑΤΟ, η αγορά κρίσιμων πρώτων υλών έχει διπλασιαστεί τα τελευταία πέντε χρόνια, φτάνοντας τα 320 δισεκατομμύρια δολάρια. Προβλέπεται ότι θα διπλασιαστεί και πάλι σε πέντε χρόνια.
Τεράστιες δυνατότητες για κρίσιμες πρώτες ύλες
Όπως σημειώνουν οι εμπειρογνώμονες του ΝΑΤΟ, η Ουκρανία έχει τη δυνατότητα να γίνει βασικός προμηθευτής πολλών κρίσιμων πρώτων υλών, όπως τιτάνιο, λίθιο, βηρύλλιο, μαγγάνιο, γάλλιο, ουράνιο, ζιρκόνιο, γραφίτης, απατίτης, φθορίτης και νικέλιο, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει στη διαφοροποίηση «πολλών, αν όχι όλων» των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού.
Για παράδειγμα, τα κοιτάσματα μεταλλεύματος τιτανίου της Ουκρανίας θεωρούνται τα μεγαλύτερα στην Ευρώπη. Αντιπροσωπεύουν το 7% των παγκόσμιων πόρων. Επιπλέον, η Ουκρανία είναι μία από τις λίγες χώρες όπου εξορύσσεται τιτάνιο, το οποίο είναι ιδιαίτερα απαραίτητο στην αεροδιαστημική βιομηχανία, την ιατρική, την αυτοκινητοβιομηχανία και τη ναυπηγική. Σύμφωνα με τη μελέτη του ΝΑΤΟ, η Ουκρανία ήταν ένας από τους σημαντικότερους προμηθευτές τιτανίου στην αμυντική βιομηχανία πριν από την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας.
Το τιτάνιο είναι περιζήτητο από την αεροπορική και διαστημική βιομηχανίαΕικόνα: Airbus/Stefan Kruijer
Η Ουκρανία φιλοξενεί επίσης μερικά από τα μεγαλύτερα επιβεβαιωμένα κοιτάσματα λιθίου στην Ευρώπη, συνολικού ύψους περίπου 500.000 τόνων. Η πρώτη ύλη είναι επειγόντως απαραίτητη για την παραγωγή μπαταριών, κεραμικών και γυαλιού. Η Ουκρανία είναι επίσης ο πέμπτος μεγαλύτερος παραγωγός γαλλίου στον κόσμο, το οποίο είναι σημαντικό για την παραγωγή ημιαγωγών και διόδων εκπομπής φωτός (LED). Eίναι επίσης σημαντικός προμηθευτής νέον για την παραγωγή τσιπ στις ΗΠΑ. Το αέριο είναι απαραίτητο για την παραγωγή ημιαγωγών.
Σε έκθεση που δημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ το καλοκαίρι του 2024 αναφέρεται ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εντοπίσει την Ουκρανία ως δυνητική πηγή περισσότερων από 20 κρίσιμων πρώτων υλών. Η ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ θα μπορούσε να ενισχύσει τη σταθερότητα της βιομηχανίας της ΕΕ, αναφέρει η έκθεση.
Η Ουκρανία και η στρατηγική της ΕΕ
Το Κίεβο γνωρίζει τις δυνατότητες της Ουκρανίας ως παγκόσμιου προμηθευτή σημαντικών πρώτων υλών για τη βιομηχανία. «Διαθέτουμε σημαντικά αποθέματα ουρανίου, τιτανίου, λιθίου, γραφίτη και βηρυλλίου, έχουμε μια στρατηγικά πλεονεκτική θέση στο πλαίσιο της ΕΕ, αναπτυγμένη υλικοτεχνική υποδομή και υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας στην εξερεύνηση και ανάπτυξη κοιτασμάτων», δήλωσε ο πρώην υπουργός Υποδομών και συνιδρυτής της δεξαμενής σκέψης “We Build Ukraine”, Ολεξάντρ Κουμπράκοφ, σε συνέδριο στο Κίεβο στα τέλη Ιανουαρίου, το οποίο ήταν αφιερωμένο στις στρατηγικές πρώτες ύλες.
Ωστόσο, οι επικριτές επισημαίνουν ότι η βέλτιστη εξόρυξη κρίσιμων πρώτων υλών απαιτεί κυβερνητικό συντονισμό, σταθερό ρυθμιστικό πλαίσιο, φορολογική πολιτική αποδεκτή από την οικονομία και, τελικά, επενδύσεις. Δεν είναι ακόμη σαφές αν οι ΗΠΑ θα μπορέσουν να δρομολογήσουν διαρθρωτικές αλλαγές μόλις αποκτήσουν τον έλεγχο ορισμένων κρίσιμων κοιτασμάτων πρώτων υλών στην Ουκρανία.
Κοιτάσματα που καταλαμβάνονται από τη Ρωσία
Ωστόσο, το μεγαλύτερο εμπόδιο για την εκμετάλλευση κρίσιμων πρώτων υλών στην Ουκρανία εξακολουθεί να είναι ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας. Δεν υπάρχουν ακριβείς πληροφορίες σχετικά με το πόσα κοιτάσματα μετάλλων σπάνιων γαιών βρίσκονται υπό ρωσικό έλεγχο και πόσα βρίσκονται επικίνδυνα κοντά στη ζώνη μάχης.
Γενική άποψη της Οίας, που έχει σχεδόν αδειάσει από τουρίστες και μόνιμους κατοίκους, λόγω της εξαιρετικά έντονης σεισμικής δραστηριότητας που επικρατεί τις τελευταίες μέρες στην περιοχή, Σαντορίνη, Τετάρτη 05 Φεβρουαρίου 2025. Νέα σεισμική δόνηση 4,0 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ σημειώθηκε στις 8:55, σε απόσταση 234 χλμ. νοτιοανατολικά της Αθήνας. Σύμφωνα με το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, το επίκεντρο της δόνησης εντοπίζεται στον θαλάσσιο χώρο 12 χλμ. νότια της Αρκεσίνης Αμοργού. Χθεσινή ανακοίνωση της Διεπιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης Κινδύνων και Κρίσεων του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου (ΕΚΠΑ), επισήμανε πως στο ηφαιστειακό σύμπλεγμα της Σαντορίνης έχουν καταγραφτεί από τον Ιούνιο «πάνω από 2.500» σεισμικές δονήσεις και ακόμη πως «η εικόνα που παρουσιάζει η σεισμική δραστηριότητα δεν αποκλείεται να έχει χαρακτηριστικά προσεισμικής ακολουθίας». ΑΠΕ-ΜΠΕ / ΑΠΕ-ΜΠΕ / ΟΡΕΣΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ
του Σπύρου Παυλίδη, Ομότιμου Καθηγητή ΑΠΘ
Οι κάτοικοι της «πορφυρογέννητης» Καλλίστης, Τερασίας, Στρογγύλης, Φιλεταίρας, Θήρας ή Σαντορίνης αντιμετώπισαν ατάραχα πολλές δυσκολίες επιβίωσης στο σκληρό και παράξενο τόπο τους. Υπέστησαν διαχρονικά πολλές καταστροφές από τη μανία της Φύσης, από την εποχή του Θήρα και των Λακεδαιμονίων μέχρι σήμερα. Ποτέ δεν εγκατέλειψαν τον τόπο τους, γιατί ήταν και είναι η ψυχή τους. Αντιμετώπισαν όμως ψύχραιμα, καρτερικά και με υπομονή τις φυσικές, πειρατικές και πολεμικές καταστροφές. Μάλιστα η μπότα των κατακτητών δεν έδεσε ποτέ με το αλλόκοτο χώμα τους.
Η καστροπολιτεία του απόκρημνου Σκάρου της εποχής της Ενετοκρατίας, με 200 σπίτια, στενά καλντερίμια και εκκλησίες, απ’ όσο γνωρίζουμε από τα ιστορικά αρχεία, κατακρημνίστηκε από σεισμούς. Οι σεισμοί κατά τις εκρήξεις του 1650, 1701-1711 και 1866-1870 προκάλεσαν σημαντικές ζημιές. Φαίνεται όμως πως την περίοδο 1701-1711 είναι εκείνοι που ώθησαν τους κατοίκους να τον εγκαταλείψουν οριστικά. Σταδιακά και μεθοδικά με τη σκληρή δουλειά των κατοίκων της ο Σκάρος μετακόμισε στη σημερινή θέση, τα Φηρά.
Στις αναφορές του κόμη Σουαζελ-Γκουφιέ (Choiseul-Gouffier), στον ογκώδη τόμο του «Περιήγησης Ελλάδος» του 1782, περιγράφονται οι μεγάλες ηφαιστειακές εκρήξεις, όπου διαβάζουμε ίσως τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα ψυχραιμίας και αταραξίας, που ξεπερνούσαν τον φόβο και ωθούσαν σε γενναιότητες τους τολμηρούς κατοίκους μπροστά στα θηριώδη φαινόμενα των σεισμών και ηφαιστειακών εκρήξεων. Ο τρόμος από την απαίσια βοή και τον σεισμό που προηγήθηκε της έκρηξης του 1707 αν και πανικόβαλε αρχικά μικρούς και μεγάλους, ώθησε γυναίκες, ανήμπορους και παιδιά να ζητήσουν καταφύγιο στα υπόσκαφα. Γρήγορα όμως ξεπεράστηκε ο αρχικός φόβος που τον διαδέχθηκε η περιέργεια και τόλμη και μερικοί θαρραλέοι Έλληνες, όπως γράφει ο Γκουφιέ, είχαν την αποκοτιά να αποβιβαστούν στην καινούργια καυτή γη, που δημιουργούσε το ηφαίστειο, γιατί δεν μπορούσαν να παρατηρήσουν την εξέλιξη του φαινομένου από το Σκάρο. Αρκετοί ψαράδες με τα καΐκια τους τραβούσαν κατευθείαν στις τρεις καμένες τότε, αλλά όσο πλησίαζαν τη μεγάλη μπούκα και τη θάλασσα που «έβραζε», αναγκάστηκαν να γυρίσουν πίσω και για ένα άλλο λόγο. Η πίσσα από τις καρίνες τους έλειωνε.
Όταν το 1650 έγινε η έκρηξη του υποθαλάσσιου ηφαίστειου Κολούμπο με το ισχυρό τσουνάμι και τα τοξικά δηλητηριώδη αέρια, εξαιτίας των οποίον έχασαν τη ζωή τους περίπου 50 άνθρωποι, η βαθιά θρησκευτική τους πίστη τους οδήγησε να αντιμετωπίσουν υπομονετικά το φαινόμενο και να χτίσουν συλλογικά την εκκλησιά της «Παναγιάς του Καλού» για να αντιμετωπίσουν το «μεγάλο Κακό».
Ο Καταστρεπτικός σεισμός του 1956 μετέβαλε σε ερείπια σχεδόν όλους τους οικισμούς της Σαντορίνης, ήταν ίσως η πιο σκληρή δοκιμασία των καρτερικών κατοίκων του σκληρού αυτού τόπου. Τους τραυμάτισε θανάσιμα, αλλά δεν τους ξερίζωσε από το νησί τους.
Τέλος, όταν από 10 Ιανουαρίου έως 2 Φεβρουαρίου του 1950, το ηφαίστειο της Νέας Καμένης εκρήγνυται επί σχεδόν έναν μήνα, δημιουργώντας το μικρό θόλο «Λιάτσικας», η ηφαιστειακή τέφρα εκτοξεύτηκε σε μια στήλη ύψους έως και 1.000 μέτρα. Όταν η στάχτη και τα θραύσματα της λάβας έπεσαν στους κοντινούς οικισμούς, τότε φάνηκε για μια ακόμη φορά η νηφαλιότητα των κατοίκων, που δεν άλλαξαν την καθημερινότητά τους. Η πρώτη πρωινή εργασία τους ήταν να σκουπίσουν υπομονετικά και ατάραχα τις αυλές και τις ταράτσες τους από τη στάχτη.
Σήμερα στη νέα δοκιμασία των κατοίκων του όμορφου νησιού, της πλουραλιστικής πληροφόρησης, παραπληροφόρησης, φημών και καλλιεργούμενου πανικού, το μόνο μήνυμα που μπορούμε να πούμε προς τους συνανθρώπους μας που αγωνιούν, ανησυχούν, υποφέρουν ψυχολογικά, έχουν τα βάσανα τους, το δανειζόμαστε από το μεγάλο νομπελίστα ποιητή μας Οδυσσέα Ελύτη :
«Ανοίγω το στόμα μου κι’ αγαλιάζει το πέλαγος . . . . (και) ψιθυρίζει των ανθρώπων τα βάσανα»
«Σε πείσμα των σεισμών σε πείσμα των λιμών . . . Ανάντισα, κρατήθηκα, ψυχώθηκα, κραταιώθηκα».
Κάθε δοκιμασία μας κάνει δυνατότερους !
ΗΦΑΙΣΤΕΙΑΚΑ ΡΕΥΣΤΑ, ΡΗΓΜΑΤΑ και ΣΕΙΣΜΟΙ
Αργή και γρήγορη κίνηση ολίσθησης σε ρήγματα που προκαλούνται από την είσοδο ρευστού: παραδείγματα από την Ισλανδία και την περιοχή της Βορειοδυτικής Βοημίας
Αυτή η μελέτη, η οποία εξετάζει τις κινήσεις των ρηγμάτων που προκαλούνται από την είσοδο ρευστού στην Ισλανδία και τη βορειοδυτική Βοημία, περιλαμβάνει τη χρήση σύγχρονων μεθόδων σεισμικής ανάλυσης. Στην Ισλανδία, οι τρεις μεγάλες σεισμικές καταιγίδες που σημειώθηκαν στη χερσόνησο Reykjanes το 2020 ήταν αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης υγρών και τεκτονικών τάσεων. Τα μικροσεισμικά σμήνη προκαλούνται από την αλληλεπίδραση πυριγενών υγρών που μεταναστεύουν προς τα πάνω από το βαθύ φλοιό με ρήγματα στην επιφάνεια. Οι αναλύσεις τανυστή ροπής έχουν δείξει ότι αυτοί οι σεισμοί αντανακλούν κυρίως δομές λοξής γωνίας και μηχανισμούς ολίσθησης Riedel. Επιπλέον, έχει παρατηρηθεί ότι η είσοδος πυριγενών υγρών επανενεργοποιεί την περιφερειακή παραμόρφωση και τις επιφανειακές ρωγμώσεις.
Η θέση των σεισμών του 2020 στην Ισλανδία με λίγα λάθη μας επιτρέπει να κατανοήσουμε καλύτερα την ηφαιστειακή δραστηριότητα στην περιοχή. Συγκεκριμένα, αυτοί οι σεισμοί ρίχνουν φως στην ηφαιστειακή δραστηριότητα στις περιοχές Fagradalsfjall και Grindavík, η οποία ξεκίνησε το 2021 και το 2023. Αυτοί οι σεισμοί προκαλούνται από την αλληλεπίδραση πυριγενών υγρών που μεταναστεύουν προς τα πάνω από το βαθύ φλοιό με ρήγματα στην επιφάνεια και παρέχουν πολύτιμες πληροφορίες σχετικά με τις πολύπλοκες διαδικασίες που δημιουργούν τα ρευστά στα όρια των πλακών και στα συστήματα ρηγμάτων. Αυτά τα σεισμικά δεδομένα παρέχουν σημαντικές ενδείξεις για την πρόβλεψη του χρόνου και της θέσης μελλοντικών ηφαιστειακών εκρήξεων.
Στη βορειοδυτική Βοημία, το μεγάλο σύμπλεγμα σεισμών που σημειώθηκαν στην περιοχή Klingenthal τον Μάρτιο του 2024 μετά από δεκαετίες ησυχίας αναλύθηκε με σεισμικούς καταλόγους υψηλής ανάλυσης χρησιμοποιώντας τον αλγόριθμο Qseek που λειτουργεί με AI. Αυτά τα γεγονότα αποδείχθηκαν ότι προκλήθηκαν από την είσοδο υγρού από το βαθύ φλοιό στα εύθραυστα ρήγματα στον ανώτερο φλοιό. Το πρώτο κύμα ρευστών έφτασε γρήγορα στα ρήγματα με χαμηλή πυκνότητα περιεκτικότητας σε CO2, ακολουθούμενο από βραδύτερα κινούμενα ρευστά με μεγαλύτερο όγκο που προκάλεσε ακτινική διάδοση σεισμικότητας. Η δεύτερη ακτινική ανάπτυξη υποδηλώνει ότι τα μαγματικά ρευστά έχουν φτάσει σε προϋπάρχουσες ζώνες ρηγμάτων. Οι μηχανισμοί ρηγμάτων έχουν γενικά αναγνωριστεί ως κεκλιμένο κανονικό ρήγμα, το οποίο είναι διαφορετικό από τον τρόπο με τον οποίο η περιοχή έχει ιστορικά οριστεί από ρήγματα στην κατεύθυνση NS.
Τα ευρήματα σε αυτές τις δύο περιοχές μας βοηθούν να κατανοήσουμε πώς οι πολύπλοκες αλληλεπιδράσεις των υγρών με τα συστήματα ρηγμάτων διαμορφώνουν πυριγενείς και τεκτονικές διεργασίες.
ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ | Dr. Pınar Büyükakpınar: “Slow and rapid slip movement on faults caused by fluid ingress: Examples from Iceland and Northwest Bohemia” (18.12.2024) | Παρατηρητήριο Kandilli και Ινστιτούτο Σεισμικών Ερευνών
*Ο Σπ. Παυλίδης είναι Ομότιμος Καθηγητής του ΑΠΘ. Διετέλεσε Πρόεδρος του Γεωλογικού Τμήματος και Κοσμήτορας της Σχολής Θετικών Επιστημών του ΑΠΘ.
Deutsche Welle: «Απίθανη μία ηφαιστειακή έκρηξη στη Σαντορίνη»
Ο γερμανικός Τύπος για την κατάσταση έκτακτης ανάγκης στη Σαντορίνη, το καταδυτικό πάρκο στην Κρήτη και τη μόλυνση της θάλασσας από… τους αρχαίους Έλληνες.
Αρκετοί ειδικοί θεωρούν απίθανη μία ηφαιστειακή έκρηξη στο ΑιγαίοΕικόνα: Aris Messinis/AFP/Getty Images
Σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης βρίσκεται πλέον η Σαντορίνη, όπως ανακοίνωσε χθες η ελληνική Πολιτική Προστασία, με τους κατοίκους τόσο της Σαντορίνης όσο και της Αμοργού, της Ίου και της Ανάφης να βρίσκονται σε επιφυλακή.
«Οι επιστήμονες διεθνώς συνεχίζουν τις συζητήσεις σχετικά με τα αίτια και την πιθανή εξέλιξη της σεισμικής δραστηριότητας στην περιοχή», γράφει η WELT. «Ένας εξ αυτών είναι και ο γεωφυσικός Κρίστιαν Χίμπσερ, ο οποίος δηλώνει πως “η σεισμική δραστηριότητα είναι πολύ έντονη και αποτελεί δικαίως λόγο ανησυχίας”. Κατά τον Χίμπσερ ωστόσο είναι μάλλον απίθανο αυτή να οφείλεται […] στα ηφαίστεια της περιοχής: “Οι περισσότεροι ειδικοί συμφωνούν πως η συχνότητα επηρεάζεται περισσότερο από τη δραστηριότητα των τεκτονικών πλακών”. Επομένως, εάν πρόκειται να συμβεί κάτι μεγαλύτερης έκτασης, αυτό θα είναι μάλλον ένας ισχυρότερος κύριος σεισμός, παρά μία ηφαιστειακή έκρηξη».
Πολλοί κάτοικοι της Σαντορίνης αποφάσισαν να εγκαταλείψουν το νησίΕικόνα: Petros Giannakouris/dpa/picture alliance
Αν και ο ειδικός παραδέχεται πως δεν αποκλείεται να υπάρχει κάποια αλληλεπίδραση μεταξύ των σεισμών και των ηφαιστείων, προσθέτει ακόμα πως «τα υποκέντρα των σεισμών δεν βρίσκονται εκεί όπου είναι και οι θάλαμοι με το μάγμα, αλλά κάτω από το μικρό νησί της Ανύδρου, δηλαδή περίπου 170 χιλιόμετρα προς τα βορειοανατολικά. Και αυτό είναι ένα πολύ θετικό στοιχείο».
Όσον αφορά τον Κολούμπο, ο Χίμπσερ τονίζει πως πρόκειται για ένα ηφαίστειο που «έχουμε μελετήσει πολύ σχολαστικά. Έχει εκραγεί πέντε φορές καθ’ όλη τη διάρκεια της γεωλογικής του ιστορίας και ανάμεσα σε κάθε έκρηξη μεσολαβούσαν μερικές δεκάδες χιλιάδες χρόνια». Δεδομένου λοιπόν ότι το ηφαίστειο εξερράγη πριν από μόλις 400 χρόνια, ο κίνδυνος να συμβεί ξανά αυτό τόσο σύντομα είναι στατιστικά αρκετά χαμηλός.
«Κανείς δεν ξέρει εάν θα συμβεί και γενικώς ένας πολύ σοβαρός σεισμός», παρατηρεί η WELT. «”Ξανά και ξανά προκύπτουν εκτιμήσεις μεμονωμένων ειδικών για κάτι τέτοιο, όμως αυτές συγκαταλέγονται περισσότερο στις εικασίες”, δηλώνει σχετικά ο Χίμπσερ. Αυτό που ανησυχεί τον γεωφυσικό όμως είναι το γεγονός ότι οι Σαντορινιοί εγκαταλείπουν το νησί: “Οι ντόπιοι είναι εξοικειωμένοι με τους σεισμούς και ξέρουν το νησί τους. Όταν λοιπόν αποφασίζουν να το εγκαταλείψουν, τότε αυτό αποτελεί ένδειξη πως η κατάσταση είναι ακραία”».
Το εντυπωσιακό καταδυτικό πάρκο των Χανίων
Το Merkur.de γράφει για το νέο εντυπωσιακό καταδυτικό πάρκο που ανοίγει φέτος το καλοκαίρι στα Χανιά:
Η Ελλάδα ενισχύει τις προσπάθειές της να προωθήσει τον καταδυτικό τουρισμόΕικόνα: Norbert Probst/imageBROKER/picture alliance
«Πρόκειται για ένα πάρκο τεραστίων διαστάσεων, με έκταση μεγαλύτερη των 60.000 τετραγωνικών μέτρων, το οποίο δεν θα αποτελέσει απλώς ένα highlight για τους δύτες, αλλά και ένα σημαντικό πρότζεκτ για τον τουρισμό της περιοχής. […] Στο πάρκο θα υπάρχουν και τεχνητοί ύφαλοι, όπως και δύο βυθισμένα πολεμικά πλοία, που απογειώνουν την εμπειρία της κατάδυσης. Μάλιστα, το καταδυτικό πάρκο απευθύνεται τόσο σε αρχάριους όσο και σε έμπειρους στις καταδύσεις, διαθέτοντας τρεις διαφορετικές καταδυτικές οδούς βάθους 8,5 έως 25 μέτρων, οι οποίες είναι κατάλληλες για όλους τους επισκέπτες».
Όπως εξηγεί ακόμα το γερμανικό μέσο, «η απόφαση για τη δημιουργία του πάρκου ελήφθη τον Σεπτέμβριο του 2024 από διάφορα ελληνικά Υπουργεία, μεταξύ των οποίων τα Υπουργεία Άμυνας, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Τουρισμού. Μέχρι τώρα έχουν επενδυθεί περίπου 500.000 ευρώ και το πάρκο αναμένεται να είναι έτοιμο για την καλοκαιρινή σεζόν του 2025, ακριβώς πριν από την τουριστική high-season.
Η Ελλάδα φαίνεται πως ενισχύει τις προσπάθειές της να προωθήσει τον καταδυτικό τουρισμό, ιδίως μέσω της πρωτοβουλίας “Dive in Greece” του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Στόχος της εν λόγω πρωτοβουλίας είναι η εδραίωση της χώρας ως ενός σημαντικού προορισμού για όλους όσοι κάνουν ελεύθερες καταδύσεις. Από το 2025 θα οργανώνονται διεθνείς διαγωνισμοί ελεύθερων καταδύσεων – ένας από αυτούς θα λάβει χώρα στην Αμοργό, εκεί όπου γυρίστηκε η διάσημη ταινία “Απέραντο Γαλάζιο” του Λυκ Μπεσόν».
«Πώς οι αρχαίοι Έλληνες μόλυναν τη θάλασσα»
Η ZEIT Online φιλοξενεί ενδιαφέρον ρεπορτάζ σχετικά με τα πορίσματα πρόσφατης έρευνας του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης για τη μόλυνση των θαλασσών από τους… αρχαίους Έλληνες και Ρωμαίους.
«Η Ελλάδα δεν αποτελεί το λίκνο μονάχα της Δημοκρατίας, αλλά και της περιβαλλοντικής ρύπανσης», παρατηρεί το γερμανικό μέσο. Από πού προκύπτει αυτό; Από το ότι «ήδη πριν από 5.200 χρόνια η περιοχή του Αιγαίου είχε μολυνθεί με μόλυβδο – 1.200 χρόνια νωρίτερα απ’ όσο νομίζαμε ως τώρα», όπως διαπίστωσαν γεωεπιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης. «Προκειμένου να διαπιστώσουν από πότε ο άνθρωπος άρχισε να αφήνει το αποτύπωμά του στα οικοσυστήματα, οι ερευνητές ανέλυσαν 14 ιζηματογενή πετρώματα από τον βυθό του Αιγαίου και τις παράκτιες περιοχές».
Στην αρχαιότητα η μετάβαση σε μία περισσότερο εξελιγμένη νομισματική κοινωνία σήμανε ταυτοχρόνως και μεγαλύτερη ρύπανση για το περιβάλλονΕικόνα: picture-alliance/dpa/J.M. Vidal
Οι επιστήμονες εντόπισαν ακόμα ένα καθοριστικό σημείο καμπής, το οποίο χρονολογείται περίπου 2.150 χρόνια πριν: «εκείνη την περίοδο φαίνεται να ανεβαίνει κατακόρυφα η συγκέντρωση μολύβδου και να παραμένει σε υψηλά επίπεδα για πολύ καιρό. Ταυτοχρόνως φαίνεται να αλλάζει και η σύνθεση της γύρης των λουλουδιών στα δείγματα που συλλέχθηκαν, στοιχεία που οδήγησαν τους επιστήμονες στο συμπέρασμα πως καταστράφηκαν περισσότερες δασικές εκτάσεις και επεκτάθηκε η γεωργική δραστηριότητα.
Αμφότερα τα ευρήματα αποτελούν ενδείξεις μίας κοινωνικοοικονομικής αλλαγής, όπως επισημαίνουν οι συγγραφείς της μελέτης στο επιστημονικό περιοδικό Communications Earth & Environment. Ο συνδυασμός των στοιχείων καταδεικνύει επιπλέον πότε έλαβε χώρα η μετάβαση από τη γεωργική σε μία πιο προηγμένη νομισματική κοινωνία – διότι μεταξύ άλλων ο μόλυβδος απελευθερώνεται και κατά την εξόρυξη αργύρου. Και επομένως, όσο περισσότερα νομίσματα κυκλοφορούσαν, τόσο περισσότερος μόλυβδος υπήρχε στο έδαφος».
Η ZEIT προσθέτει πως «η ραγδαία αύξηση της μόλυνσης από μόλυβδο συμπίπτει χρονικά με την περίοδο που κατέλαβαν τον ελλαδικό χώρο οι Ρωμαίοι λεγεωνάριοι, οι οποίοι προώθησαν πολύ την εξόρυξη χρυσού, αργύρου και άλλων μετάλλων. Την ίδια στιγμή χρησιμοποιούσαν και τον μόλυβδο σε όλες τις περιοχές της αυτοκρατορίας τους ως οικοδομικό υλικό. […] Επρόκειτο βέβαια για ένα επικίνδυνο υλικό – ακόμα και μικρές ποσότητες μολύβδου μπορούν να προκαλέσουν στειρότητα, καρδιαγγειακές νόσους, αναιμία, καρκίνο, διαταραχές της μνήμης […] και βλάβες στο νευρικό σύστημα, […] ενώ έχει διαπιστωθεί πως περιορίζει και τις νοητικές ικανότητες – ή με άλλα λόγια σε κάνει χαζό.
Την περίοδο της ακμής της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας η ρύπανση από μόλυβδο ήταν τόσο μεγάλη, ώστε το IQ του ευρωπαϊκού πληθυσμού πρέπει να είχε μειωθεί αισθητά – σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξε προσφάτως και μία νέα έρευνα του Desert Research Institute της Νεβάδα, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PNAS».
Σχεδόν δύο χρόνια μετά το καταστροφικό σιδηροδρομικό δυστύχημα, το μεγαλύτερο στην ελληνική ιστορία, αναδεικνύονται αυτές τις μέρες λεπτομέρειες που όχι μόνο έχουν αναζωπυρώσει την οργή της ελληνικής κοινής γνώμης αλλά και απειλούν σοβαρά τη θέση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.
Αλλά αυτή η σιδηροδρομική καταστροφή θα μπορούσε απροσδόκητα να λάβει διαστάσεις διεθνούς σκανδάλου, εάν ισχύουν οι ισχυρισμοί του Μητσοτάκη ότι κάποιος από τα Σκόπια ενεπλάκη σε αυτή την τραγωδία.
Ακούγεται σχεδόν απίστευτο να ακούς κάτι τέτοιο δύο χρόνια μετά την καταστροφή.
Όμως ο ίδιος ο Μητσοτάκης αποκάλυψε πρόσφατα στον ελληνικό TV Alpha ότι ο ίδιος δεν γνώριζε πολλές λεπτομέρειες για την αιτία του δυστυχήματος, και μια από αυτές είναι ότι «η εμπορευματική αμαξοστοιχία είχε αφετηρία τα Σκόπια» και η τελευταία κατέληξε απροσδόκητα στα Τέμπη, κοντά στη Λάρισα, όπου σημειώθηκε η θανατηφόρα σύγκρουση με την επιβατική αμαξοστοιχία υψηλής ταχύτητας.
Η κοινή γνώμη είναι πολύ δύσπιστη για όσα λέει τώρα ο Μητσοτάκης και αναπόφευκτα τίθεται το δίλημμα για το αν ο Έλληνας πρωθυπουργός μπορεί να παίζει το χαρτί της διάσωσης της πολιτικής του καριέρας με τα Σκόπια.
Να μεταφέρει ευθύνες εκτός Ελλάδας; Να κουνήσει το δάχτυλο σε κάποιον στα κατώτερα κλιμάκια των θεσμών (και στην ελληνική και στη σλαβομακεδονική πλευρά), που με τη συμπεριφορά του παραβίασε τους τελωνειακούς νόμους και τους αυστηρούς νόμους και διεθνείς κανονισμούς που ρυθμίζουν αυτό το θέμα και εξαιτίας αυτού συνέβη το καταστροφικό ατύχημα;
Αλήθεια έφυγε το τρένο του θανάτου από τα Σκόπια;
Γιατί δεν ήταν γνωστό; Τι φορτώθηκε σε αυτό; Τι ήξεραν ή τι δεν γνώριζαν τα στελέχη των τελωνείων και του υπουργείου Εσωτερικών από την προηγούμενη κυβέρνηση του SDSM;
ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΣΤΙΣ 28 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ;
Στις 28 Φεβρουαρίου 2023, μετωπική σύγκρουση δύο τρένων σημειώθηκε νότια της κοιλάδας των Τεμπών στην Ελλάδα, στα μισά του δρόμου μεταξύ των ελληνικών χωριών Τέμπη και Ευαγγελισμός, στην περιοχή της Θεσσαλίας. Η σύγκρουση, στην οποία εμπλέκεται η επιβατική αμαξοστοιχία «Intercity 62» (IC62) και μια διατροπική εμπορευματική αμαξοστοιχία, σκοτώθηκαν τουλάχιστον 57 άτομα. Και στα δύο τρένα επέβαιναν 342 επιβάτες και 12 υπάλληλοι των σιδηροδρόμων. Στο δυστύχημα δεκάδες επιβάτες κινδύνευσαν για τη ζωή τους με τραύματα και σοβαρά εγκαύματα.
Η έρευνα αποκάλυψε ότι η επιβατική αμαξοστοιχία είχε τη δυνατότητα να συνεχίσει σε λάθος γραμμή και να περάσει σήματα σε κίνδυνο παρά την παρουσία της εμπορευματικής αμαξοστοιχίας στο ίδιο τμήμα της γραμμής.
Πριν από μια εβδομάδα, ο πρωθυπουργός Μητσοτάκης μίλησε για το ατύχημα, αφού ο κόσμος άρχισε και πάλι να αναζητά την αλήθεια για το ατύχημα, διαμαρτυρόμενος σε δεκάδες πόλεις, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις όπου υπάρχει ελληνική διασπορά.
Οι πιέσεις σε αυτόν εντείνονται, όχι μόνο πολιτικά αλλά και δικαστικά, γιατί έχει ήδη λάβει μήνυση από συγγενείς των θυμάτων.
Η εφημερίδα του Βελιγραδίου «Πολίτικα», μέσω του ανταποκριτή της από την Αθήνα, έγραψε στον Alfa για τη συνέντευξη Μητσοτάκη, λέγοντας ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός πιθανότατα έπεσε θύμα απάτης και δεν γνώριζε όλη την αλήθεια για τα αίτια του καταστροφικού τρένου.
Μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης δεν εμπιστεύεται τον Πρωθυπουργό, ούτε ικανοποιείται από τις καταγγελίες στην έρευνα, ούτε από το πώς διεξάγεται.
Αποκρύφθηκαν βασικά στοιχεία; Κάποιοι δρόμοι οδηγούν και προς αυτή την κατεύθυνση.
Πώς έγινε το «ανθρώπινο σφάλμα» με τη «μεταφορά επικίνδυνων ουσιών» και πώς ξεκίνησε από τα Σκόπια;
Πριν από δύο χρόνια, όταν ο Έλληνας πρωθυπουργός Μητσοτάκης εξέφρασε τα συλλυπητήριά του στις οικογένειες των θυμάτων, υποσχέθηκε στο έθνος ότι οι δράστες θα τιμωρηθούν, ότι ήταν «ανθρώπινο λάθος».
Τώρα, με τη νέα έρευνα, ο Μητσοτάκης είπε ότι δεν γνώριζε ότι η εμπορευματική αμαξοστοιχία περιείχε επικίνδυνες απαγορευμένες ουσίες.
Αν κρίνουμε από όσα είπε σε συνέντευξή του στο Alfa TV, ήταν ξεκάθαρα ενοχλημένος από τις μαζικές διαδηλώσεις σε 130 πόλεις, όπου οι Έλληνες ζήτησαν για άλλη μια φορά την πλήρη αλήθεια και την πολιτική ευθύνη το περασμένο Σαββατοκύριακο.
Ωστόσο, το κοινό εξοργίστηκε ακόμη περισσότερο όταν άκουσε ηχογραφήσεις θυμάτων που ήταν ζωντανά μετά τη σύγκρουση, αλλά στη συνέχεια είτε κάηκαν ζωντανά είτε πνίγηκαν.
Αυτό αφορά τριάντα άτομα και ο Μητσοτάκης λέει ότι δεν γνώριζε για αυτές τις ηχογραφήσεις.
Αυτοί οι άνθρωποι, οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν μαθητές και φοιτητές, θα μπορούσαν να είχαν σωθεί εάν δεν είχε συμβεί η έκρηξη ή οι πολλαπλές εκρήξεις, και στη συνέχεια η φωτιά που ξέσπασε ήταν μοιραία.
«Λυπάμαι για το λάθος μου γιατί αν ήξερα τότε όλα όσα ξέρω σήμερα, δεν θα έλεγα αυτά που έδωσα ως εξήγηση στο έθνος δύο εβδομάδες μετά την τραγωδία», είπε ο πρωθυπουργός, αναφερόμενος στις διαβεβαιώσεις του ότι δεν υπήρχαν επικίνδυνες εύφλεκτες ουσίες στο εμπορευματικό τρένο.
Στήριξε τους ισχυρισμούς του, όπως αναφέρουν η «Politika», στις εξηγήσεις του «των Ελληνικών Σιδηροδρόμων» και της διοίκησής του, στις οποίες όλοι πίστευαν απόλυτα και που προφανώς παραπλάνησαν τόσο τον ίδιο όσο και τη Βουλή.
«Αν αποδειχθεί ότι είναι επικίνδυνο φορτίο, η εταιρεία θα έχει όχι μόνο ποινική αλλά και πολιτική ευθύνη», τόνισε ο Μητσοτάκης.
Ο Μητσοτάκης δήλωσε ακόμη: «…το εμπορευματικό τρένο ανήκε σε εταιρεία που διαβεβαίωσε ότι δεν υπήρχε ύποπτο φορτίο, αλλά αποδείχθηκε διαφορετικά, (αν αληθεύει) τότε θα είναι οι πρώτοι υπεύθυνοι στην αλυσίδα της ευθύνης, αν και υπάρχουν πολλά ερωτήματα για τα τελωνεία, αφού το τρένο έφυγε από τα Σκόπια και για την αστυνομία.
Ο Μητσοτάκης δήλωσε την εμπλοκή των αρχών των Σκοπίων με τη δήλωσή του;
Αυτές οι βασικές λεπτομέρειες της έρευνας πιθανότατα θα είχαν φυλαχτεί σε ένα συρτάρι εάν μια από τις ανακριτικές αρχές δεν είχε δώσει τις ηχογραφήσεις στους συγγενείς των θυμάτων.
Σε ορισμένα από αυτά, τα θύματα ακούγονται να λαχανιάζουν για αέρα, που σημαίνει ότι ήταν ζωντανά, ασφυκτιούσαν και δεν πέθαναν ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης, αλλά μάλλον της φωτιάς.
Η «Nova Makedonija» επιχείρησε προχθές να επικοινωνήσει με εκπροσώπους της Τελωνειακής Διοίκησης της Βόρειας Μακεδονίας, χωρίς όμως επιτυχία.
Ως εκ τούτου, άφησε μια ερώτηση στη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου επικοινωνίας εάν είχαν καταχωρίσει κάποιο επικίνδυνο σιδηροδρομικό φορτίο που διέσχισε τα σύνορα των Σκοπίων στις 28 Φεβρουαρίου 2023 ή μία ή δύο ημέρες νωρίτερα.
Ο αριθμός τηλεφώνου και η διεύθυνση email μας έχουν μείνει, επομένως αναμένουμε απάντηση.
Στο μεταξύ, μπορούμε μόνο να κάνουμε εικασίες για το τι συνέβη. Γεγονός είναι ότι μετά την κλήση των ελληνικών τελωνείων και αστυνομίας, αυτό ισχύει και για τις συνοριακές αρχές της Βόρειας Μακεδονίας και πιθανότατα οι αρχές μας έχουν ήδη ενημερωθεί για το θέμα μέσω των διπλωματικών αντιπροσώπων τους σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.
Η καταστροφή έχει ήδη ονομαστεί διεθνής.
Κατά συνέπεια, έρευνα για να διαλευκάνει πλήρως την υπόθεση θα πρέπει να γίνει και εδώ, στη χώρα μας.
Την ώρα του δυστυχήματος, διευθυντής της Τελωνειακής Διοίκησης ήταν ο Σλάβιτσα Κουτρίροφ, ο οποίος παραιτήθηκε ξαφνικά τον Ιούνιο του ίδιου έτους για προσωπικούς λόγους.
Υπουργός Εσωτερικών εκείνη την εποχή ήταν ο Όλιβερ Σπασόφσκι. Μάλλον κάτι θα μπορούσαν να πουν για αυτό, να εξαλείψουν ενδεχομένως την όποια εμπλοκή των αρχών μας, ότι δηλαδή δεν χάλασαν τα νόμιμα φίλτρα και δεν έφυγε παράνομη μεταφορά για την Ελλάδα.
Υποκρισία και προπαγάνδα…
Ο Μητσοτάκης μίλησε για την τραγωδία με αυτοκριτική, στο όνομά του, απευθυνόμενος στους συμπατριώτες του και όχι στα κόμματα, αναγνωρίζοντας μια σειρά από λάθη που έγιναν από τα κυβερνητικά όργανα και την κυβέρνηση, απορρίπτοντας σθεναρά κάθε υπαινιγμό ότι ο ίδιος συγκάλυψε στοιχεία.
Πρόσθεσε ότι ο ίδιος δεν είναι ικανοποιημένος από την έρευνα, ότι υπάρχουν αμφιβολίες και παραλείψεις, αλλά ότι οι αρμόδιες αρχές θα πάρουν τα πάντα στα χέρια τους.
«Θα γυρίσω τον κόσμο ανάποδα για να διασφαλίσω ότι θα αποδοθεί δικαιοσύνη», είπε σε μια πολύ συγκινητική τηλεοπτική συνέντευξη.
Τα ΜΜΕ, στις αρχικές τους αντιδράσεις, τον επέκριναν ότι χειρίστηκε προσωπικά τους ισχυρισμούς για την αιτία της σύγκρουσης του τρένου μετά την τραγωδία, γιατί, όπως τονίζουν, υπάρχουν αρμόδιες αρχές για αυτό.
Η αντιπολίτευση, όπως ήταν αναμενόμενο, του λέει ότι η συναισθηματική συνέντευξη δεν θα τον σώσει από την ευθύνη, κατηγορώντας την κυβέρνηση για υποκρισία, προπαγάνδα…
Στις 16 Μαΐου 2023, οι συγγενείς των θυμάτων κατέθεσαν μήνυση κατά του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και άλλων υπουργών και αξιωματούχων.
Τον Νοέμβριο του 2023, εννέα μήνες μετά το ατύχημα, εντοπίστηκε το μαύρο κουτί του τρένου που ενεπλάκη σε μετωπική σύγκρουση. Η συσκευή καταγραφής βρέθηκε, σύμφωνα με την Καθημερινή, στα υπολείμματα των βαγονιών, που παρέμειναν στην αποθήκη των Ελληνικών Σιδηροδρόμων.
Ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε από το Politico στις 26 Ιανουαρίου 2024, υποστηρίζει ότι σε επιστολή που έστειλε η εισαγγελέας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO), Πόπη Παπανδρέου, στις 2 Ιουνίου 2023 στις ελληνικές αρχές, η Παπανδρέου δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια της έρευνας για το ατύχημα «προέκυψαν υποψίες για φερόμενες εγκληματικές ενέργειες από πρώην μέλη της ελληνικής κυβέρνησης».
Αυτά τα φερόμενα αδικήματα αφορούν παράβαση καθήκοντος του πρώην υπουργού Χρήστου Σπίρτζη και υπεξαίρεση που διέπραξε ο πρώην υπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής».
Η επικεφαλής της EPPO Λάουρα Κοβέσι σημείωσε το 2024 ότι (το ατύχημα) «δεν θα είχε συμβεί ποτέ εάν τα έργα είχαν υλοποιηθεί. Αλλά είμαστε κυριολεκτικά μπλοκαρισμένοι στις έρευνές μας… Και γι’ αυτό δεν μπορούμε να μάθουμε την αλήθεια. «Για να γίνει αυτό, θα πρέπει να αλλάξει το ελληνικό σύνταγμα».
Σβήστηκαν τα ίχνη στη σκηνή του ατυχήματος!
Στις 17 Ιανουαρίου 2025, ο Σύλλογος Οικογενειών Θυμάτων των Τεμπών κατέθεσε στον Ανακριτή Εφετών Λάρισας το πόρισμα του τεχνικού τους συμβούλου Βασίλη Κοκοτσάκη. Η τελική έκθεση του ειδικού αποκαλύπτει ότι η αιτία της έκρηξης μετά τη φωτιά που σκότωσε τους τελευταίους 30 ανθρώπους που επέζησαν από το ατύχημα ήταν υγροί χημικοί διαλύτες.
Το συμπέρασμα, κυρίως, δείχνει ότι ο τόπος του ατυχήματος είχε βαριά αναστάτωση, γιατί εκτός από τις προετοιμασίες που απαιτήθηκαν για την επιχείρηση διάσωσης και τα μπάζα, μια έκταση περίπου δύο εκταρίων καλύφθηκε με μπάζα, όπως χαλίκι και μπετόν.
Μάλιστα, το γεγονός ότι η περιοχή όπου έπεσαν τα υπολείμματα της επιβατικής αμαξοστοιχίας ήταν πολύ προσεκτικά μπαλωμένη (καλυμμένη με χοντρά στοιβαγμένο λατομικό χαλίκι και καλυμμένη με πολύ σκυρόδεμα) σχεδόν απέκλεισε το ενδεχόμενο συλλογής υλικών (οργανικών και ανόργανων) από το έδαφος που θα μπορούσαν να ρίξουν φως στα αίτια της μοιραίας έκρηξης.
Δεύτερον, ο εμπειρογνώμονας καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το φαινόμενο της «βολίδας» που σημειώθηκε μετά τη σύγκρουση των δύο συρμών δεν οφειλόταν στην ανάφλεξη λαδιών σιλικόνης, όπως αναφέρεται στο συμπέρασμα του ΟΣΕ, αλλά στην παρουσία και ανάφλεξη υγρών χημικών διαλυτών, όπως ξυλόλιο και τολουόλιο (χρησιμοποιείται στη βιομηχανία χρωμάτων, στη χημική βιομηχανία και ως παράνομα σε εμπορικά εντομοκτόνα). την ένταση της πυρκαγιάς και των εκρήξεων.
Τι λένε οι ειδικοί για τις διαδικασίες διεθνών και εγχώριων μεταφορών επικίνδυνων εμπορευμάτων στη σιδηροδρομική κυκλοφορία;
Οι συνομιλητές μας, ειδικοί σε αυτό το θέμα, επισημαίνουν ότι εάν τα εμπορεύματα (τα οποία σύμφωνα με ελληνικές πηγές ορίζονται ως επικίνδυνα/εύφλεκτα/εκρηκτικά) όντως έφευγαν από τα Σκόπια και στάλθηκαν στην Ελλάδα, θα πρέπει αναμφίβολα να ελεγχθεί και να επιβεβαιωθεί εάν όλοι οι φορείς και οι αρμόδιοι φορείς στα Σκόπια (ο εξαγωγέας, ο διοργανωτής των σιδηροδρομικών μεταφορών, οι τελωνειακές ρυθμίσεις/αξιολογικές αρχές της αστυνομίας για εκρηκτικά είδη.
Καταρχάς, οι συνομιλητές που ρωτήσαμε επισημαίνουν ότι ο Νόμος μας για τις Μεταφορές Επικίνδυνων Εμπορευμάτων στην Οδική και Σιδηροδρομική Κυκλοφορία ρυθμίζει τους όρους και τον τρόπο μεταφοράς επικίνδυνων εμπορευμάτων στην εσωτερική και διεθνή οδική και σιδηροδρομική κυκλοφορία.
Δηλαδή, ακριβώς εκατόν δύο άρθρα του νόμου ρυθμίζουν τις αρμοδιότητες των κρατικών φορέων.
Ο νόμος ρυθμίζει σχολαστικά τις προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν τα μέσα μεταφοράς που εμπλέκονται στη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων, τα καθήκοντα των προσώπων που συμμετέχουν στη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων, την ανάγκη για τον λεγόμενο σύμβουλο ασφαλείας, εκπαίδευση προσώπων που συμμετέχουν στη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων, συσκευασία επικίνδυνων εμπορευμάτων κατά τη μεταφορά τους…
Οι συνομιλητές μας υπογραμμίζουν επίσης ότι «λόγω της ιδιαιτερότητας του θέματος, πέραν της εγχώριας νομοθεσίας, οι διατάξεις της Ευρωπαϊκής Συμφωνίας για τη Διεθνή Οδική Μεταφορά Επικίνδυνων Εμπορευμάτων (ADR), καθώς και η Σύμβαση για τη Διεθνή Μεταφορά (Rugerous of the Rager) (RID) αποτελούν αναπόσπαστο μέρος, εφαρμόζονται και στη ρύθμιση αυτού του θέματος (για τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων).
Τι πρέπει να γνωρίζουμε για τις λεγόμενες επικίνδυνες ουσίες;
Οι συνομιλητές, επικαλούμενοι τον νόμο, λένε ότι «οι επικίνδυνες ουσίες χωρίζονται σε εννέα κατηγορίες με βάση τα χαρακτηριστικά τους, και συγκεκριμένα: εκρηκτικές ουσίες και αντικείμενα, αέρια, εύφλεκτα υγρά, εύφλεκτα στερεά, αυτοαναφλεγόμενες ουσίες, ουσίες που αναπτύσσουν εύφλεκτα αέρια σε επαφή με το νερό, οξειδωτικές ουσίες, οργανικές υπεροξείδια, διαβρωτικές ουσίες, ραδιενεργές ουσίες, κατηγορία υπολειπόμενων (άλλων) επικίνδυνων ουσιών και προϊόντων».
Περαιτέρω, η έγκριση για τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων εκδίδεται από το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών κατόπιν αιτήματος του μεταφορέα. Ως εκ τούτου, η μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων στην οδική και σιδηροδρομική κυκλοφορία μπορεί να πραγματοποιηθεί από μεταφορέα που διαθέτει έγκριση για τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων στην κυκλοφορία.
Σε ό,τι αφορά τη φόρτωση ή εκφόρτωση επικίνδυνων ουσιών (ή άλλες σχετικές διαδικασίες, όπως φόρτωση, μεταφόρτωση, απόχυση, απόρριψη, αποθήκευση), το Υπουργείο Εσωτερικών, σε συμφωνία με το Υπουργείο Υγείας, το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Χωροταξίας και η Διεύθυνση Ακτινοβολίας σε ειδικό χώρο ακτινοβολίας θα πραγματοποιηθεί παραλαβή, παράδοση και εκφόρτωση επικίνδυνων ουσιών.
Συγκεκριμένα, αυτές οι εργασίες μπορούν να πραγματοποιηθούν μόνο σε ειδικά καθορισμένους και κλειστούς χώρους όπου δεν τίθεται σε κίνδυνο η ζωή και η υγεία των ανθρώπων, το περιβάλλον και η φύση ή τα υλικά αγαθά ή η ασφάλεια της κυκλοφορίας.
Μητσοτάκης: Υπάρχουν πολλά ερωτήματα και για το τελωνείο και για την αστυνομία, αφού το τρένο αναχώρησε από τα Σκόπια…
Όσο για τη συγκεκριμένη περίπτωση με το σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ελλάδα και τα δημοσιεύματα των ΜΜΕ ότι «ο Μητσοτάκης και όλος ο κόσμος μόλις αυτές τις μέρες έμαθαν ότι τουλάχιστον τριάντα νέοι θα μπορούσαν να σωθούν από τη σύγκρουση αν δεν είχε γίνει έκρηξη, επειδή το τρένο μετέφερε επικίνδυνα εμπορεύματα», είναι γεγονός ότι στη σύγκρουση συμμετείχαν δύο σιδηροδρομικές αμαξοστοιχίες: μία εμπορευματική και μία επιβατική.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός Μητσοτάκης εκφράζοντας μια σειρά βάσιμων αμφιβολιών για την πορεία της έρευνας και της μέχρι τώρα έκθεσης για το σιδηροδρομικό δυστύχημα άνοιξε μια νέα χιονοστιβάδα ερωτημάτων.
– Πολλά είναι και τα ερωτήματα για τα τελωνεία, αφού το τρένο έφυγε από τα Σκόπια. Ερωτήματα θα υπάρχουν και για την αστυνομία, η οποία δεν εξέτασε όλες τις καταγραφές από τις κάμερες, αλλά το έκανε μόνο με μισή καρδιά…
Για τέτοιους ισχυρισμούς, οι συνομιλητές λένε ότι εάν υπήρχε φόρτο επικίνδυνων εμπορευμάτων από το έδαφος της Βόρειας Μακεδονίας, τότε «η τελωνειακή αρχή στη συνοριακή διάβαση (ή σε άλλο μέρος όπου διενεργείται τελωνειακή επιτήρηση) θα πρέπει να ελέγξει εάν η εγχώρια ή η ξένη άδεια μεταφοράς και οι απαιτήσεις του ευρωπαϊκού μεταφορέα συμφωνίες), σε αυτή τη βάση.
– Εάν η τελωνειακή αρχή διαπίστωνε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις, δεν θα επέτρεπε την είσοδο ή την έξοδο από το έδαφος των Σκοπίων και σχετικά η τελωνειακή αρχή θα πρέπει να ενημερώσει αμέσως τις αρμόδιες αρχές ελέγχου – λένε οι συνομιλητές μας.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στην αλυσίδα των αρμόδιων φορέων περιλαμβάνεται και το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών – η Κρατική Επιθεώρηση Μεταφορών, η οποία διενεργεί ελέγχους και συντάσσει τριμηνιαίες εκθέσεις με ενιαία τριμηνιαία επισκόπηση για τους ελέγχους που διενεργούνται και τις δημοσιεύει στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών.
του Ελευθέριου Τζιόλα, πρώην Υπουργού
