Αρχική Blog Σελίδα 564

Η ΠΑΓΙΔΑ ΠΟΥ ΣΤΗΘΗΚΕ ΣΤΟΝ ΛΑΟ

1
του Δημήτρη Καμπισιούλη, Υποστρατήγου ε.α.
Σήμερα ο ελληνισμός βρίσκεται σε μία πολύ κρίσιμη καμπή. Οι δημογραφικοί δείκτες (πληθυσμός, διάμεση ηλικία, γεννήσεις και δείκτης γονιμότητας) έχουν επιδεινωθεί σε μέγιστο βαθμό. Ειδικά η διάμεση ηλικία που έφτασε τα 47 χρόνια και κάθε χρόνο τσιμπάει κοντά στον μισό χρόνο, δείχνει ότι σε 30 έως το πολύ 50 χρόνια από τώρα η κοινωνία θα αποσυντεθεί, καθώς με διάμεση ηλικία 60+ χρόνια δεν θα επιβιώσει. Η οικονομία και το συνταξιοδοτικό σύστημα θα καταρρεύσουν, θα προκληθούν εσωτερικές αναταραχές με τους αλλοδαπούς που θα πλειοψηφούν ενώ είναι σίγουρο ότι ο εξωτερικός εχθρός θα εκμεταλλευτεί αυτήν την κατάσταση.
Και όμως. Ο Έλληνας σήμερα δεν κάνει παιδιά, όχι μόνο δεν μπορεί, αλλά δυστυχώς και δεν θέλει. Η θεωρία του του me-first κυριαρχεί σχεδόν ολοκληρωτικά ενώ ολόκληρες ηλικιακές ομάδες όπως οι Millennials (γεννηθέντες 1981-96) και εννοείται μετά η Gen Z (1997-2012) επιλέγουν να μην κάνουν παιδιά βάζοντας την αυτοπραγμάτωση ψηλότερα στην κλίμακα αξιών από την οικογένεια. Μάλιστα, αν διαβάσει κάποιος αναρτήσεις στο διαδίκτυο, θα διαπιστώσει ότι οι Έλληνες, υπερασπίζονται με φοβερό και φανατικό σθένος την επιλογή τους να μην κάνουν παιδιά είτε από επιλογή είτε από αδυναμία. Απόψεις όπως οι παρακάτω κυριαρχούν:
• Συγνώμη που δεν κάνουμε παιδιά σε αυτό το «…».
• Καλύτερα χωρίς παιδιά από το να πεινάμε οικογενειακώς.
• Να τα πείτε στους 300 που είναι εκεί μέσα αυτοί ευθύνονται για όλα αυτά όχι ο απλός λαός
• Ζούμε στην χώρα που τα πρόβατα επιδοτούνται και τα παιδιά φορολογούνται.
Οι παραπάνω απόψεις είναι το καλύτερο δώρο για κάθε έναν που εχθρεύεται τον ελληνισμό. Γνώμη μου είναι ότι στήθηκε η τέλεια παγίδα στους πολίτες, καθώς τα πάντα γίνονται βάσει της δικής τους έγκρισης και επιλογής.
Πως το κατάφερε όμως το κράτος; Θα αναφέρω τις κατά τη γνώμη μου εννέα πιο βασικές μεθόδους:
• Με την απόλυτη νομιμοποίηση από τον λαό της επιλογής του, μέσω της εκλογών, να διαλύσει δημογραφικά το έθνος. Τι να πει ο Έλληνας; Ότι οι κυβερνήσεις έκαναν κακό; Αφού αυτός τις εξέλεξε και μάλιστα με φανατισμό και πόλωση και σημαιάκια και ρουσφέτι και…. Θέσεις κόμματος στο δημογραφικό ως κριτήριο ψήφου; Τι είναι αυτό;
• Με την ίδια τη διόγκωση του δημογραφικού προβλήματος και τη γήρανση του πληθυσμού. Εγκαταλείποντας την ελληνική οικογένεια, το κράτος μεγέθυνε το πρόβλημα και δημιούργησε μία πλειοψηφία ηλικιωμένων που με τη σειρά τους το στηρίζουν λαμβάνοντας δωράκια, ενώ οι ίδιοι ενδιαφέρονται πρωτίστως για την υγεία, τη σύνταξη και την ασφάλειά τους και όχι για τις επόμενες γενεές.
• Με την αστυφιλία. Το κλείσιμο των Ελλήνων στα διαμερίσματα, όχι μόνο σμίκρυνε τις οικογένειες στο επίπεδο του ενός έως δύο παιδιών αλλά και απομόνωσε τους πολίτες από την περιφέρεια και τη συνακόλουθη επίγνωση του δημογραφικού προβλήματος και των συνεπειών του. Ζώντας σήμερα ο πληθυσμός κυρίως στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη και στις μεγάλες πρωτεύουσες των νομών, δεν έχει την ορθή αντίληψη του προβλήματος, νομίζει ότι αυτό δεν υπάρχει, αλλά και δεν τον ενδιαφέρει κιόλας. Δεν θα μείνει βέβαια για πολύ αλώβητος.
• Με την εγκατάλειψη της ελληνορθόδοξης παιδείας και παράδοσης και την πρόταξη της καλοπέρασης από την τεκνογονία. Αυτό άρχισε κυρίως από το 1981 και μετά, περίοδο κατά την οποία παρότι υπήρχε ευμάρεια, ο δείκτης γονιμότητας κατέρρευσε από το 2,1 στο 1,3 μέσα σε λίγα χρόνια. Σε αυτό συνετέλεσαν και ψηφίσεις νόμων όπως με τις εκτρώσεις, αυτόματα διαζύγια, πολιτικοί γάμοι, την αλλαγή των σχολικών βιβλίων, την αποχριστιανοποίηση της παιδείας κ.λπ.
• Με την επιβάρυνση της γυναίκας με την ανάληψη πολλαπλών ρόλων από αυτήν σε συνδυασμό με την εγκατάλειψη της οικογένειας από το κράτος. Το αποτέλεσμα είναι η αποφυγή της τεκνογονίας και η αύξηση της ηλικίας απόκτησης πρώτου παιδιού στα 31+, τα οποία μειώνουν τον δείκτη γονιμότητας με τραγικά αποτελέσματα.
• Με την οικονομική κρίση, ανεργία και ακρίβεια που φτώχυνε τους ανθρώπους και καθόρισε ως προτεραιότητα την επιβίωση και την επαγγελματική αποκατάσταση και όχι την οικογένεια.
• Με την επικράτηση μέσω των ΜΜΕ και ΜΚΔ της κυρίαρχης πλέον στην κοινωνία επιλογής του να μην κάνουν οι νέοι παιδιά ή να κάνουν σε μεγάλη ηλικία από ένα έως δύο παιδιά, αφού ζήσουν τη ζωή τους και βέβαια αποκατασταθούν πλήρως επαγγελματικά. Οι νέοι γονείς σήμερα ηλικίας κάτω περίπου των 28 ετών όχι μόνο είναι εξαίρεση αλλά θεωρούνται και κάτι που δεν είναι φυσιολογικό.
• Με την επικράτηση της ταύτισης της πατρίδας και του ελληνισμού με το κράτος και τους πολιτικούς. Η πατρίδα όμως δεν είναι οι πολιτικοί, είναι η ιστορία μας, τα ιερά χώματα, οι πρόγονοί μας, αυτοί που έδωσαν τη ζωή τους για εμάς και φυσικά αυτοί που θα έρθουν. Όποιος αποφεύγει να κάνει παιδιά δεν κάνει κακό στο πολιτικό σύστημα (αντίθετα μάλιστα) αλλά στον ίδιο τον ελληνισμό.
• Τέλος, με την απώλεια ελπίδας. Άπαντες είναι σχεδόν απογοητευμένοι και απαισιόδοξοι για το μέλλον. Όταν για τον πληθυσμό τα πάντα είναι μάταια, τότε αυτός δεν θα προσπαθήσει για ένα καλύτερο μέλλον για τη χώρα του, αλλά όλες οι κινήσεις του θα επικεντρώνονται στο ατομικό συμφέρον και επιβίωση.
ΠΩΣ ΘΑ ΒΓΟΥΜΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΓΙΔΑ;
Πολύ απλό. Όποιος θέλει βγαίνει κάνοντας ακριβώς τα αντίθετα από τα παραπάνω. Δεν αφήνουμε την τύχη του ελληνισμού σε αυτούς που τον καταστρέφουν. Δεν τους ψηφίζουμε, ενημερωνόμαστε για την κατάσταση, κάνουμε παιδιά νωρίς, αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα και τη ζωή με θάρρος και ελπίδα όσο είμαστε νέοι και συμβάλουμε στο δημογραφικό όπως μπορούμε (στο βιβλίο μου γράφω είκοσι τρόπους). Αποτελεί υποχρέωσή μας να συνεισφέρουμε στη δημογραφική ανάκαμψη. Αυτό είναι το πραγματικό, κύριο και πρωταρχικό πατριωτικό καθήκον. Αν το κράτος δεν υποστηρίζει, πρέπει να ρίξουμε κάτω τα όπλα ως σύγχρονοι ριψάσπιδες και να νίψουμε τα χέρια μας ως νέοι Πόντιοι Πιλάτοι, αντί να αγωνιστούμε με όποιο τρόπο μπορούμε;

Μια γλυκιά σαββατιάτικη διδακτική περιπέτεια

13

του Παντελή Σαββίδη

Επισκέφθηκα σήμερα το Κάτω Νευροκόπι όπου ο Δήμος σε συνεργασία με το Δίκτυο πόλεων με λίμνες πραγματοποίησαν συνέδριο με θέμα «οι λίμνες του Νέστου ως δίαυλος συνεργασίας».

Με προσκάλεσε ο φίλος Γιώργος Μουρουζίδης, Γενικός Γραμματέας του Δήμου Νευροκοπίου. Δεν γνωρίζω το θέμα του είπα. Μίλησε γενικά μου απάντησε.

Τι σημαίνει γενικά;

Κατάλαβα πως γενικά σημαίνει γιατί το κράτος έχει εγκαταλείψει την περιφέρεια. Γι αυτό το θέμα στις γενικότητές του κάτι λέω.

Του είπα ναι. Θα πήγαινα για δεύτερη φορά στη ζωή μου στο Νευροκόπι.

Ξύπνησα νωρίς σήμερα Σάββατο ενημέρωσα την ιστοσελίδα, μπήκα στο αυτοκίνητο, ενεργοποίησα το GPS και ξεκίνησα.

Το περίφημο GPS μπερδεύτηκε στις Σέρρες. Και με έστελνε στο Νευροκόπι από έναν δρόμο που σε όποιον ρωτούσα ή δεν τον ήξερε ή μου έλεγε: από εκεί θα πας;

Το GPS, βεβαίως, σε καθοδηγεί από τον συντομότερο δρόμο αλλά αυτός ο δρόμος Σέρρες Νευροκόπι ήταν, όπως έμαθα αργότερα, ένας δρόμος που έφτιαξε ο Μεταξάς. Καλά έκανες και ήρθες απο αυτόν, μου είπαν. Άξιζε τον κόπο. Για εκδρομή, ναι, τον άξιζε αλλά εγώ προσπαθούσα να είμαι υνεπής στην ώρα μου.

Δρόμος εξαιρετικής ομορφιάς αλλά για όποιον τον περνούσε για πρώτη φορά δύσκολος. Το δε GPS μερικές φορές σε έστελνε σε κάτι χωματόδρομους που σίγουρα δεν ήταν ο προορισμός σου.

Έναν δρόμο μιάμισης ώρας τον έκανα σχεδόν, μόνος. Εννοώ δεν συνάντησα, σχεδόν, κανέναν. Έβλεπα που και που κυνηγούς, τους ρωτούσα αν πηγαίνω καλά μου έλεγαν αδιάφορα ναι και συνέχιζα.

Η διαδρομή ήταν εξαιρετικής ομορφιάς, όπως σας είπα, αλλά αγωνιούσα να φθάσω. Περνούσε η ώρα και δεν συναντούσα κανένα χωριό. Μέχρι που κάποια στιγμή έφεξε: «Κάτω Βροντού», έλεγε η πινακίδα.

Το GPS τρελάθηκε απο τον ενθουσιασμό του. Μου έλεγε μέσα στο χωριό να στρίψω σε κάτι δρομάκια, έστριβα και μετά από λίγα μέτρα έκανε εκείνον τον προειδοποιητικό θόρυβο: γκλούκ. Που σημαίνει πας λάθος.

Η ώρα ήταν 10.30 το πρωί και η Κάτω Βροντού δεν μου φαινόταν μικρό χωριό. Δεν συνάντησα, όμως, κανέναν άνθρωπο στον κεντρικό δρόμο που διέσχιζα.

Διαισθητικά πέρασα το χωριό και λίγο πιο κάτω σε ένα καφενείο επιβεβαίωσα πως πηγαίνω καλά. επι τέλους, είδα ανθρώπους.

Από τις Σέρρες μέχρι το Νευροκόπι συνάντησα δύο όλο και όλο και δύο χωριά.

Το συνέδριο είχε αρχίσει. Μπήκα στην αίθουσα του Δήμου να το παρακολουθήσω μέχρι να έρθει η σειρά μου να παρέμβω.

Άκουγα τα γνωστά ακαδημαϊκά από ανθρώπους που έμαθαν καλά το μάθημα. Ίσως και να ήταν άριστοι φοιτητές και σήμερα καθηγητές.

Μετά άρχισαν να παρελαύνουν διάφοροι ευρωβουλευτές, βουλευτές και κομματικά στελέχη με προεξάρχουσα την συντονίστρια του γραφείου του πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη. Δεν ήξερα πως υπάρχει τέτοιος θεσμός.

Άκουσα την κυρία και νόμισα πως ζω σε ένα όνειρο. Στο φαντασιακό της η Ελλάδα είναι μια πρωτοπόρα χώρα παγκοσμίως, μια χώρα που σαν αυτήν δεν υπάρχει άλλη στη γη.

Άρχισα να αισθάνομαι πως βρίσκομαι σε πολύ λάθος μέρος αλλά υποσχέθηκα στον εαυτό μου αυτοσυγκράτηση και ευγένεια. Δεν ήθελα να εκθέσω και τον φίλο που με προσκάλεσε.

Με τα πολλά αφού κάποια στιγμή αισθάνθηκα ότι παρακολουθώ συνέδριο της Νέας Δημοκρατίας, απο την πληθώρα στελεχών της που παρήλαυναν, πέρασε η ώρα και ήρθε η δική μας σειρά.

Ο συντονιστής που ήταν εξαιρετικός στην προσπάθειά του μας διεμήνυσε πως επειδή αυτοί που μίλησαν νωρίτερα έκαναν κατάχρηση του χρόνου εμείς θα μιλούσαμε από 5 λεπτά. Προσωπικά δεν με πείραξε. Και να μην μιλούσα δεν θα με πείραζε. Και σε 1 λεπτό μπορούσα να πω αυτό που ήθελα. Δεν είχα, άλλωστε, τίποτε να πως επι της ουσίας του συνεδρίου, η οποία δεν πολυκατάλαβα ποια ήταν.

Αλλά μου φάνηκε παράξενο για τους άλλους του πάνελ. Περιορίσθηκε ο χρόνος τους επειδή οι προηγούμενοι έκαναν κατάχρηση του δικού τους; Στέκει λογικά;

Η ουσία, όμως, ήταν άλλη. Μετά τους πολιτικούς από τους οποίους εξαρτάται και το αν θα μπούν οι δήμοι σε κάποιο πρόγραμμα τα υπόλοιπα και οι υπόλοιποι είναι απλώς, φιλολογίες. Είναι για να γεμίζουν το πρόγραμμα. Τα γνωρίζω αυτά αλλά πήγα εν γνώση μου.  Και δεν με πείραξε. Ήξερα πως κάπως έτσι θα εξελισσόταν η υπόθεση.

Ήρθε, λοιπόν, η σειρά μου. Είπα στο ακροατήριο, που έμεινε το μισό, πως δεν έχω σχέση με το θέμα αλλά στα συνέδρια πάντα καλούν και έναν ομιλητή, έτσι, για να σπάσει την γραμμική μονοτονία της εξέλιξής του. Για να πει κάτι λεξω απο τον σκληρό πυρήνα του συνεδρίου.

Στο τελευταίο συνέδριο που προσκλήθηκα, κάποιοι γιατροί μου ζήτησαν να τους μιλήσω για την εντροπία.

Τι σχέση έχει η ιατρική με την εντροπία; Τεράστια.

Και εσείς, τους είπα έχετε σχέση με την εντροπία. Άπειρη εντροπία έχει ο νεκρός. Και η περιφέρεια είναι νεκρή, Η εντροπία της τείνει στο άπειρο.

Προσπαθούσα να καταλάβω ψυχολογικά το ακροατήριο για να δω πως θα συνεχίσω. Είχα και τον φόβο να μην προσβληθούν. Από την άλλη δεν ήθελα να πω πράγματα της σειράς. Είχα άλλωστε νωπή την εμπειρία μια διαδρομής μιάμισης ώρας χωρίς να συναντήσω άνθρωπο. Να επαινέσω την δυναμική της επαρχίας;

Την προηγούμενη μέρα, διάβασα και ένα σημείωμα του συνεδρίου που μιλούσε πόσο άδικα φέρεται το κράτος στην περιφέρεια, πόσο χαμηλό είναι το εισόδημά τους, πως φεύγουν οι νέοι για να αναζητήσουν δουλειά σε μεγάλα αστικά κέντρα, κυρίως, στην Αθήνα, πως το δημογραφικό ταλανίζει την επαρχία και την χώρα, πως δεν απολαμβάνουν κανένα ανταποδοτικό όφελος, ούτε απο την ΔΕΗ που ιδιωτικοποιήθηκε.

Θα ήμουν ευγενικός αλλά συνεπής με τον εαυτό μου.

Είπα, λοιπόν, στην ομιλία μου, που μπορεί να μην κράτησε και πέντε λεπτά, πως από το κράτος, όπως έχει δομηθεί δεν πρέπει να περιμένουν τίποτε. Και πως τα αρνητικά φαινόμενα θα συνεχίσουν μέχρι τελικής διάλυσης.

Το ελληνικό κράτος δεν έχει κανένα όραμα και καμιά πολιτική. Μια κάστα ανθρώπων από την πολιτική και οικονομική εξουσία σε συνεργασία με τη διανόηση και την δημοσιογραφία που τους δίνει άλλοθι, έχουν έναν στόχο. Την κατοχή και την νομή της εξουσίας. Τίποτε άλλο. Και ο στόχος αυτός επιτυγχάνεται με την συγκέντρωση των πάντων στα πόδια τους. Δηλαδή, στην Αθήνα.

Στην ιστορική διαχρονία του ο ελληνισμός προσπάθησε να δημιουργήσει δύο φορές αστική τάξη αλλά απέτυχε. Τη μια με τον Βενιζέλο και τον Στρατιωτικό Σύνδεσμο, την άλλη με τους μικρασιάτες πρόσφυγες που εξεδιώχθησαν από τον τόπο τους.

Σήμερα η μόνη ιδεολογία είναι η κατοχή και η νομή της εξουσίας από μια ομάδα ανθρώπων που δεν έχουν τα χαρακτηριστικά του αστού..

Είναι μεταμορφωμένοι κοτζαμπάσηδες. Και με κοτζαμπάσηδες σοβαρό κράτος που να νοιάζεται και για την περιφέρεια δεν φτιάχνεις. Κύριος στόχος του πολιτικοικονομικού κατεστημένου είναι να τρώει τις σάρκες του ελληνισμού. Και αυτό κάνει.

Σε λίγο μπορεί να μην υπάρχει καν ελληνισμός.

Δυστυχώς οι ‘Ελληνες στα 200 τόσα χρόνια δεν κατάφεραν να δημιουργήσουν κράτος. Δημιούργησαν μια αθηναϊκή πόλη κράτος που εκμεταλλεύεται αποικιακά την ελληνική επικράτεια.

Αυτά είπα. Ο συντονιστής σηκώθηκε και μου έδειχνε το ρολόι του ότι το πεντάλεπτο παρήλθε και όλοι μας, εμού συμπεριλαμβανομένου, νοιώσαμε μια ανακούφιση.

Στην επιστροφή ένοιωθα σαν εφιάλτη το δρόμο από τον οποίο ήρθα. Έβαλα ξανά το GPS αλλά αποφάσισα να επιστρέψω μέσω Δράμας. Πρέπει να έκανα πάνω από 50 χιλιόμετρα περισσότερα αλλά στο δρόμο έβλεπα ανθρώπους και ρωτούσα.

Όσο για τις πινακίδες εκεί που άρχισαν να δείχνουν Θεσσαλονίκη ο δρόμος μου ήταν γνώριμος. Μπορούσα να τον βρω και μόνος. Εκεί που τις χρειαζόμουν δεν υπήρχαν.

Η επιστροφή κράτησε πολλή ώρα. Και κάθε τόσο μου ερχόταν στο νού η φράση του Κολοκοτρώνη: αυτό το μιλέτι δεν σώζεται.

Νομίζω πως τα συνέδρια είναι για πιο νέους ανθρώπους που έχουν ελπίδες και ψευδαισθήσεις. Ψευδαισθήσεις ότι μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο.

Ο κόσμος μπορεί να αλλάξει και να σωθεί. Η Ελλάδα όχι.

Εύχομαι στους δημάρχους που συνεργάστηκαν για το συνέδριο να πετύχουν τον στόχο τους. Θέλουν να προλάβουν την λειψυδρία στον τόπο τους. Η λειψυδρία μπορεί να προληφθεί. Άνθρωποι θα υπάρχουν να ποτίσουν τα χωράφια και να ξεδιψάσουν; Ή θα ψάχνουν κάποια δουλειά στην Αθήνα;

Με αυτήν την απορία έφθασα στην Θεσσαλονίκη.

 

 

Η «Παγίδα Bayraktar»: Φθηνή αεροπορική ισχύς ή δαπανηρή εξάρτηση; Γιατί οι πελάτες της Τουρκίας πρέπει να είναι επιφυλακτικοί

0


Αρθρογραφία Γνώμης (OPED)
Του Shay Gal – 20 Σεπτεμβρίου 2025

Το Bayraktar TB2 έχει πουληθεί ως ανεξαρτησία μέσα σε ένα κουτί. Στην πραγματικότητα, είναι εξάρτηση τυλιγμένη με φτερά.

Η Τουρκία δεν ξεκίνησε από το μηδέν. Τη δεκαετία του 1990 και του 2000, η πολεμική της αεροπορία χρησιμοποιούσε ισραηλινά drones Searcher και Heron εναντίον του PKK, ενώ αναζητούσε τα Predator και Reaper από τις ΗΠΑ — αιτήματα που απορρίφθηκαν, αλλά αποκαλύφθηκαν μέσω του Ιράκ.

Το TB2 έγινε διάσημο στο Καραμπάχ (2020) και στην Ουκρανία (2022), κινηματογραφώντας επιθέσεις μέχρι που η ρωσική προσαρμογή περιόρισε τον ρόλο του.

Ακόμη και ευνοϊκές μελέτες το χαρακτήρισαν μέτριο — η ποσότητα αντιστάθμιζε. Τον Ιούνιο του 2025, μετά από μήνες σιωπής, πλάνα από TB2 εμφανίστηκαν ξανά πάνω από τη Χερσώνα, πλήττοντας ένα ρωσικό σκάφος — μια υπενθύμιση ότι το σύστημα εξακολουθεί να βρίσκει κενά όταν οι άμυνες αραιώνουν.

Η Baykar, που ιδρύθηκε τη δεκαετία του 1980 από τον Οζντεμίρ Μπαϊρακτάρ και τώρα διευθύνεται από τον γιο του Σελτσούκ — γαμπρό του Ερντογάν — έχει εξελιχθεί όχι μόνο σε βιομηχανική επιτυχία αλλά και σε εργαλείο εξωτερικής πολιτικής.

Ο Σελτζούκ Μπαϊρακτάρ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν

Αν αφαιρέσει κανείς το «περιτύλιγμα» της μάρκας, η εφοδιαστική αλυσίδα ήταν παγκόσμια: οι πρώτες εκδόσεις λειτουργούσαν με αυστριακούς κινητήρες Rotax και καναδικά οπτικά WESCAM, με σύστημα Hensoldt ARGOS-II.

Η απόφαση της Οτάβα το 2020 να σταματήσει, και το 2024 να αναστρέψει εν μέρει, τις εξαγωγές WESCAM έδειξε ότι η διαθεσιμότητα είναι πολιτική υπόθεση. Στα μέσα του 2025, καναδικά στοιχεία επιβεβαίωσαν πάνω από 120 εκατομμύρια δολάρια σε ανανεωμένες παραδόσεις WESCAM, υπογραμμίζοντας ότι τα «εγχώρια» Bayraktar παραμένουν όμηροι της δυτικής αδειοδότησης.

Παρά τους ισχυρισμούς περί αντιγραφής, η Baykar στηρίχθηκε σε δυτικά υποσυστήματα – πρώτα ισραηλινά, μετά αμερικανικά – πριν περάσει σε τουρκικά εξαρτήματα. Το ASELFLIR-500 της ASELSAN εξοπλίζει πλέον τα TB2 πρώτης γραμμής, ενώ το νεότερο ASELFLIR-600 επεκτείνει την εμβέλεια και την αυτοματοποίηση – ένα «στοίχημα» απέναντι σε κυρώσεις, αν και ακόμα βρίσκεται σε στάδιο ωρίμανσης. Η Άγκυρα εξάγει ένα μοντέλο υπηρεσίας: τα 24 TB2 της Πολωνίας καλύπτονται από πολυετές συμβόλαιο NSPA για εκπαίδευση, λογιστική υποστήριξη και συντήρηση.

Στα Βαλκάνια (Αλβανία, Κόσοβο, Βοσνία), αδιαφανείς συμφωνίες ενισχύουν την τουρκική επιρροή υπό την πίεση Ελλάδας και Σερβίας. Φέτος, η Κροατία παρέλαβε έξι TB2, εκπαίδευσε πληρώματα και τα ενέταξε επίσημα σε υπηρεσία, καθιστώντας την από τα πρώτα μέλη του ΝΑΤΟ που τα επιχειρούν με δοκιμασμένη σε μάχη αξιοπιστία.

Για καθεστώτα που δελεάζονται από την τιμή αγοράς, το TB2 κοστίζει σχεδόν δέκα φορές λιγότερο από το MQ-9 Reaper και έρχεται φθηνότερο από τα ισραηλινά Hermes-900/Heron-TP και τα κινεζικά Wing Loong/CH-4.

Είναι «αρκετά καλό» για πολέμους συνόρων και για αποτρεπτικά θεάματα ισχύος. Οι υποστηρικτές υποστηρίζουν ότι αυτή η οικονομική προσιτότητα και το πολεμικό του ιστορικό υπερκαλύπτουν τους κινδύνους – αλλά μόλις οι κυρώσεις στραγγαλίσουν τις αλυσίδες εφοδιασμού, η εξάρτηση από την Άγκυρα περιορίζει την κυριαρχία στον δικό της χρονισμό.

Στην Ασία, η εκστρατεία του Αζερμπαϊτζάν το 2020 ανέδειξε την αξία του TB2, ενώ το Κιργιστάν και το Τατζικιστάν έδειξαν την εξάρτησή τους από το λογισμικό και τα ανταλλακτικά του προμηθευτή.

TB2 Drone – Εικόνα αρχείου

Για την Ινδία, το μάθημα είναι πιο έντονο. Το Πακιστάν ήδη διαθέτει τουρκική δυνατότητα UAV παράλληλα με τους κινεζικούς στόλους CH-4 και Wing Loong, δημιουργώντας μια διπλή γραμμή εφοδιασμού ανθεκτική στις κυρώσεις. Η μεταφορά προηγμένων drones από την Άγκυρα, σε συνδυασμό με την κινεζική υποστήριξη, σημαίνει ότι η «φθηνή αεροπορική ισχύς» μπορεί να στραφεί εναντίον του Νέου Δελχί σε δύο μέτωπα – στο Κασμίρ και στον Ινδικό Ωκεανό.

Αυτό που συχνά δεν λέγεται είναι ότι η Τουρκία, το Πακιστάν και η Κίνα δεν είναι απλώς παράλληλοι προμηθευτές, αλλά συγκλίνουν σε ένα ενιαίο οικοσύστημα πακιστανικής εξάρτησης – ένα δίκοπο μαχαίρι.

Στη Μέση Ανατολή, η Τουρκία νομιμοποίησε τις διασυνοριακές επιθέσεις με drones στο Ιράκ και στη Συρία· η κατάρριψη ενός UAV από τις ΗΠΑ πάνω από τη Χασάκα το 2023 έδειξε πόσο εύκολα αυτά τα συστήματα αγγίζουν τις κόκκινες γραμμές της συμμαχίας.

Στην Αφρική, τα TB2 έγιναν η «προσιτή αεροπορική ισχύς» για αμφισβητούμενα καθεστώτα: καθοριστικά στον πόλεμο του Τιγκράι στην Αιθιοπία, και στη συνέχεια εξαπλώθηκαν στο Μάλι και στον Νίγηρα.

Στη Λιβύη, επιτροπές του ΟΗΕ κατέγραψαν τουρκικά UAV να παραβιάζουν εμπάργκο, δείχνοντας ότι η οικονομία των drones τροφοδοτεί πολέμους δι’ αντιπροσώπων. Το 2025, αναφορές του ΟΗΕ επισήμαναν επίσης παραδόσεις TB2 στο Σουδάν παρά τα εμπάργκο, με προσωπικό της Baykar να παρατηρείται επί τόπου – προστάτες που μεταμφιέζονται σε εμπόρους.

Παγκόσμιο μοτίβο

Στην Αφρική, οι αγωγοί συνδέθηκαν με βάσεις, καταστολή, πακέτα προμηθειών και διπλωματική ευθυγράμμιση· στην Ευρασία, τα ανταλλακτικά καθορίζουν εκεχειρίες· στη Μέση Ανατολή, οι ρουτίνες επιθέσεων ασκούν πίεση στους γείτονες· και στον Ινδικό Ωκεανό, οι παραδόσεις με εκπαίδευση και συμφωνίες εδραιώνουν την εξάρτηση. Παραχωρητικά δάνεια ή σταδιακές δωρεές αγοράζουν αφηγήματα και «κλειδώνουν» υπακοή.

Η Δυτική Ημισφαίρια και η Ωκεανία δεν έχουν δει σημαντική χρήση, αλλά οι πολιτικές επιπτώσεις υπάρχουν: η διακοπή και η αντιστροφή των εξαγωγών MX-15D από τον Καναδά δείχνουν πώς μια απόφαση στην Οτάβα επηρεάζει την εφοδιαστική αλυσίδα της Άγκυρας και τους πελάτες της.

Το TB2 δεν είναι «θαυματουργό όπλο». Καθώς η Ρωσία προσαρμόστηκε, η Ουκρανία μετέβαλε το επιχειρησιακό της δόγμα σε αναγνώριση και έγινε πιο προσεκτική.

Στο μεταξύ, η Baykar προωθεί νέες εκδόσεις: ένα TB2T-AI έφτασε στα 40.000 πόδια τον Αύγουστο του 2025, και το αεροπλανοφόρο TB3 απέδειξε επιχειρήσεις καταστρώματος από το TCG Anadolu – όμως οι ίδιες αλυσίδες εξάρτησης και οι κίνδυνοι κυρώσεων παραμένουν.

Υπενθύμιση: αργά, drones με οπτική γραμμή λειτουργούν μόνο ως αναλώσιμα εργαλεία – χρήσιμα όπου οι άμυνες είναι αδύναμες και αχρείαστα όπου τα ηλεκτρονικά αντίμετρα είναι ισχυρά.

Οι κυρώσεις είναι η πραγματική παγίδα

Τα προηγούμενα είναι σαφή: πάγωμα αδειών ΕΕ μετά το 2019, κυρώσεις CAATSA των ΗΠΑ το 2020, διακοπή από τον Καναδά το 2020 και μερική αναστροφή το 2024.

Στην πράξη, οι κινητήρες σταματούν, η μεταφορά πνίγεται και το λογισμικό μπλοκάρει. Σε μια κρίση Ελλάδας, Κύπρου ή Ισραήλ, το δίκτυο υποστήριξης των TB2 θα κατέρρεε ακριβώς όταν η Άγκυρα θα είχε άλλες προτεραιότητες.

Η Τουρκία το γνωρίζει αυτό και «θωρακίζεται»: εργοστάσιο Baykar στο Κίεβο, συνεργασία με τη Leonardo στην Ιταλία, το ASELFLIR-500 της ASELSAN, και επιβεβαίωση της διαδρομής ARGOS-II από το Τουρκμενιστάν. Αυτό το μωσαϊκό μπορεί να μετατραπεί σε πλεονέκτημα για τους αγοραστές – αν σχεδιαστεί εκ των προτέρων.

Οι προϋπολογισμοί πρέπει να αντικατοπτρίζουν το συνολικό κόστος ιδιοκτησίας, ελεγμένο υπό το πρίσμα των κυρώσεων. Όσοι επιμένουν στο TB2 πρέπει να προβλέψουν «έξοδο κινδύνου»: καταπιστευμένο λογισμικό, συντήρηση εκτός Τουρκίας, εναλλακτικά οπτικά και παράλληλους στόλους.

Χτίστε «εθνική υπηρεσία» από την πρώτη μέρα για να αποφύγετε το κλείδωμα εξάρτησης. Για το Ισραήλ, την Ελλάδα και την Κύπρο, η απάντηση είναι συμμετρική: αντιμετωπίστε το TB2/MAM ως μια μαζική ενόχληση – που εξουδετερώνεται με πολυεπίπεδη ανίχνευση, ευέλικτα C-UAS, δολώματα και πλήγματα σε επίγειους σταθμούς.

Αυτό έχει σημασία και για όσους αγοραστές έχουν ήδη δεθεί: κράτη που άλλοτε προμήθευαν κινητήρες και οπτικά – Ισραήλ, ΗΠΑ, Καναδάς, Αυστρία, Γερμανία – μπορούν ακόμη να προσφέρουν εναλλακτικές αλυσίδες υποστήριξης. Η «ανεξαρτησία» της Άγκυρας στηρίζεται σε αυτές τις δυτικές ρίζες.

Τα drones μπορεί να είναι φθηνά. Η εξάρτηση δεν είναι.

Ο Shay Gal είναι στρατηγικός αναλυτής και σύμβουλος, ειδικευμένος στην διεθνή ασφάλεια, τη διπλωματική στρατηγική και τη διαχείριση κρίσεων στο σταυροδρόμι άμυνας και γεωπολιτικής. Συμβουλεύει ανώτατους κυβερνητικούς και αμυντικούς αξιωματούχους. Προηγουμένως υπηρέτησε ως αντιπρόεδρος εξωτερικών σχέσεων στην Israel Aerospace Industries (IAI). Το παρόν είναι άρθρο γνώμης. Οι απόψεις ανήκουν αποκλειστικά στον συγγραφέα.

eurasiantimes.com

Υπουργείο Εσωτερικών της Σερβίας: Συνελήφθησαν δύο άτομα για στρατιωτική εκπαίδευση για ένοπλη σύγκρουση στη Μολδαβία και τη Ρουμανία

0

Δύο άτομα συνελήφθησαν στη Σερβία ως ύποπτα για οργάνωση στρατιωτικής εκπαίδευσης πολιτών της Μολδαβίας και της Ρουμανίας και υπάρχουν βάσιμες υποψίες ότι διέπραξαν το έγκλημα της οργάνωσης συμμετοχής σε πόλεμο ή ένοπλη σύγκρουση σε ξένη χώρα, ανακοίνωσε το Υπουργείο Εσωτερικών της Σερβίας.

Οι συλληφθέντες L.P. (1988) και S.S. (1978) κατηγορούνται για οργάνωση τακτικής μάχης για πολίτες της Μολδαβίας και της Ρουμανίας, η οποία, όπως υποπτεύονται, είχε ως στόχο την εκπαίδευσή τους ώστε να παρέχουν πιο αποτελεσματική φυσική αντίσταση στους Μολδαβούς αστυνομικούς σε περίπτωση αναταραχής κατά την ημέρα των εκλογών στη χώρα αυτή, που έχουν προγραμματιστεί για τις 28 Σεπτεμβρίου του τρέχοντος έτους.

Ο L.P. είναι ύποπτος για την οργάνωση και τη χρηματοδότηση της εκπαίδευσης, η οποία πραγματοποιήθηκε σε εστιατόριο κοντά στη Λοζνίτσα, ενώ ο S.S. κατηγορείται ότι τον βοήθησε σε αυτό, ανακοίνωσε το Υπουργείο Εσωτερικών της Σερβίας.

Η εκπαίδευση πραγματοποιήθηκε μεταξύ 16 Ιουλίου και 12 Σεπτεμβρίου για 150 έως 170 πολίτες της Μολδαβίας και της Ρουμανίας.

Κατά την έρευνα στο διαμέρισμα του υπόπτου, η αστυνομία κατέσχεσε φορητούς υπολογιστές, κινητά τηλέφωνα, καθώς και μια συσκευή ανίχνευσης και παρακολούθησης σημάτων ραδιοσυχνοτήτων, ενώ στον ύποπτο Σ.Σ. κατασχέθηκε επίσης ένα όπλο, για το οποίο κατηγορείται επίσης για το αδίκημα της παράνομης κατασκευής, κατοχής, οπλοφορίας και εμπορίας όπλων και εκρηκτικών.

Μετά την έναρξη της έρευνας για την υπόθεση αυτή, το Υπουργείο Δικαιοσύνης της Δημοκρατίας της Σερβίας θα ζητήσει πληροφορίες και αποδεικτικά στοιχεία από τη Δημοκρατία της Μολδαβίας μέσω διεθνούς νομικής βοήθειας, προκειμένου να συνεχιστεί η διαδικασία.

Πριν από τις βουλευτικές εκλογές, η μολδαβική αστυνομία πραγματοποίησε μαζικές εφόδους κατά τις οποίες συνελήφθησαν 74 άτομα. Οι μολδαβικές αρχές ισχυρίζονται ότι οι συλληφθέντες εκπαιδεύτηκαν από Ρώσους για να προκαλέσουν αναταραχές και ότι είχαν εκπαιδευτεί στη Σερβία.

«Εβδομήντα τέσσερα άτομα συνελήφθησαν εντός 72 ωρών», δήλωσε ο Βίκτορ Φουρτούνα, γενικός εισαγγελέας της Μολδαβίας από το Γραφείο Καταπολέμησης του Οργανωμένου Εγκλήματος και Ειδικών Υποθέσεων.

Η αστυνομία της Μολδαβίας δήλωσε ότι το σχέδιο πρόκλησης των ταραχών «συντονίστηκε από τη Ρωσική Ομοσπονδία, μέσω εγκληματικών στοιχείων».

Ο Φουρτούνα είπε επίσης ότι οι περισσότεροι από τους υπόπτους «ταξίδευαν συστηματικά» στη Σερβία, όπου έλαβαν εκπαίδευση, και ότι ήταν ηλικίας μεταξύ 19 και 45 ετών. Για αυτό, φέρεται να έλαβαν περίπου 400 ευρώ, ανέφερε το Radio Romania Iasi.

Ο αρχηγός της αστυνομίας Βιορέλ Τσερναουτεάνου δήλωσε ότι ορισμένα άτομα εκπαιδεύτηκαν στη Μολδαβία, αλλά ότι οι περισσότεροι συμμετέχοντες εκπαιδεύτηκαν από προσωπικό από τη Ρωσική Ομοσπονδία.

Η πρόεδρος της Μολδαβίας, Μάγια Σαντού, είχε προειδοποιήσει προηγουμένως ότι η Ρωσία επενδύει εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ για να υπονομεύσει τις εκλογές που θα διεξαχθούν στη χώρα την Κυριακή 28 Σεπτεμβρίου.

ΜΙΑ

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog

Εβραϊκό δημοσίευμα: η αρμενική μειονότητα και το εβραϊκό παρελθόν της Θεσσαλονίκης συνδέονται από μια κοινή ιστορία γενοκτονίας

1

  

Οι μισοί κάτοικοι της ελληνικής πόλης-λιμανιού ήταν Εβραίοι το 1919. Σήμερα, μόνο λίγοι έχουν απομείνει.

Ένα μνημείο του Ολοκαυτώματος στέκει στη Θεσσαλονίκη. (Larry Luxner)

Του Larry Luxner — 24 Σεπτεμβρίου 2025, 8:10 π.μ.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, Ελλάδα — Μπροστά στη Μεσόγειο Θάλασσα, σε αυτή τη ζωντανή ελληνική πόλη-λιμάνι, στέκεται ένα συγκλονιστικό μνημείο για τους περίπου 50.000 Εβραίους της πόλης που συνελήφθησαν από τους Ναζί το 1943 και εκτοπίστηκαν στο Άουσβιτς. Κάθε χρόνο, στην Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος, τοπικοί αξιωματούχοι και εβραϊκές ηγεσίες εκφωνούν λόγους και καταθέτουν στεφάνια στη μνήμη τους.

Ένας από αυτούς τους αξιωματούχους είναι ο Άκης Νταγκαζιάν, επίτιμος πρόξενος της Αρμενίας στη Θεσσαλονίκη (γνωστή στα οθωμανικά τουρκικά χρόνια ως Σαλονίκη). Όπως λέει, η παρουσία των Αρμενίων σε αυτή την αρχαία πόλη ανάγεται στη βυζαντινή εποχή, ενώ η εβραϊκή παρουσία πάει ακόμη πιο πίσω, στα ρωμαϊκά χρόνια. Και όπως οι Εβραίοι, έτσι και οι Αρμένιοι κυριάρχησαν για αιώνες στο εμπόριο και τις συναλλαγές, ενώ διακρίθηκαν σε επαγγέλματα όπως η νομική και η ιατρική.

Δυστυχώς, οι Αρμένιοι μοιράζονται κάτι ακόμη με τους εβραίους αδελφούς τους: το συλλογικό τραύμα μιας γενοκτονίας. Η Γενοκτονία των Αρμενίων συνέβη πριν από 110 χρόνια και συχνά απορρίπτεται ακόμη ως συνέπεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου.

«Αυτή είναι η πρόσφατη επίσημη τουρκική αφήγηση. Τουλάχιστον παραδέχονται ότι κάτι συνέβη το 1915», είπε ο Νταγκαζιάν τρώγοντας πρωινό στο παραθαλάσσιο Café Mazu, λίγα τετράγωνα μακριά από το μνημείο του Ολοκαυτώματος. «Σύμφωνα με οθωμανικά στατιστικά, πριν από τους Βαλκανικούς Πολέμους, περισσότεροι από 2 εκατομμύρια Αρμένιοι ζούσαν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Τώρα είναι μόνο 50.000. Θέλω κάποιος να μου πει τι συνέβη με τους υπόλοιπους.»

Σύμφωνα με τις περισσότερες πηγές, οι Οθωμανοί Τούρκοι πιστεύεται ότι σκότωσαν περίπου 1,5 εκατομμύριο χριστιανούς Αρμενίους κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Ρουμανία ήταν από τις πρώτες χώρες που υποδέχθηκαν Αρμενίους πρόσφυγες μετά τη γενοκτονία, αλλά για οικονομικούς και στρατηγικούς λόγους δεν έχει ακόμη αναγνωρίσει επίσημα τη γενοκτονία.

Το Ισραήλ μόλις πρόσφατα την αναγνώρισε, με σχόλια του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου τον περασμένο μήνα, έπειτα από την κατάρρευση των σχέσεων με την Τουρκία. (Έρχεται σε μια στιγμή που ο κόσμος συζητά αν το ίδιο το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα — κατηγορία που ο Νετανιάχου απορρίπτει.) Ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν ήταν ο πρώτος Αμερικανός ηγέτης που αναγνώρισε τη γενοκτονία, το 2021, μια κίνηση που δίχασε τις εβραϊκές οργανώσεις.

Η πρώτη χώρα που το έκανε ήταν η Ουρουγουάη, το 1965. Η Ελλάδα ακολούθησε το 1996 και προχώρησε ένα βήμα παραπέρα.

«Το 2014, η ελληνική κυβέρνηση ποινικοποίησε την άρνηση της γενοκτονίας των Αρμενίων υπό τον ίδιο νόμο που ποινικοποιεί την άρνηση του Ολοκαυτώματος», είπε ο Νταγκαζιάν. «Δεν είναι έκπληξη, δεδομένου ότι οι Αρμένιοι ζουν ανάμεσα στους Έλληνες επί αιώνες, και ότι οι Αρμένιοι αναφέρονται επίσης στην αρχαία ελληνική γραμματεία, με δεσμούς ανάμεσα στις δύο εθνότητες που χρονολογούνται από την αρχαιότητα.»

Το Αρμενικό Κοινοτικό Κέντρο στη Θεσσαλονίκη, στην Ελλάδα, είναι η καρδιά της τοπικής μειονότητας των 50.000 μελών. (Λάρι Λούξνερ)

Ο Νταγκαζιάν, 50 ετών, ανήκει στην αρχαιότερη αρμενική οικογένεια στην Ελλάδα. Οι πρόγονοί του έφτασαν πριν από περίπου 300 χρόνια, εγκαθιστάμενοι στην Κομοτηνή, περίπου 240 χιλιόμετρα ανατολικά της Θεσσαλονίκης. Ήταν μέρος του πρώτου κύματος Αρμενίων — έμποροι και τεχνίτες που άκμασαν στην περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, καθώς και στο νησί της Κρήτης.

Το δεύτερο κύμα αποτελούνταν από Αρμενίους που έφυγαν πρώτα λόγω της γενοκτονίας και έπειτα εξαιτίας της κατάρρευσης του ελληνικού μετώπου το 1922, στο πλαίσιο αυτού που έμεινε γνωστό ως η Μικρασιατική Καταστροφή. Αυτό έφερε άλλους 80.000 με 100.000 Αρμενίους στην Ελλάδα. Ωστόσο, από τα μέσα της δεκαετίας του 1920 έως περίπου το 1948, οι περισσότεροι από αυτούς τους μεταγενέστερους πρόσφυγες επέστρεψαν στην Αρμενία — τότε σοβιετική δημοκρατία — ενώ ένας σημαντικός αριθμός μετανάστευσε επίσης στην Ευρώπη και την Αμερική.

Η κοινότητα αναγεννήθηκε το 1991, μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, όταν 40.000 Αρμένιοι — το τρίτο κύμα μεταναστών — εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα, οι περισσότεροι στην Αθήνα.

Ωστόσο, σε αντίθεση με οποιαδήποτε άλλη μεγάλη ευρωπαϊκή πόλη όπου εγκαταστάθηκαν μαζικά Αρμένιοι, η Θεσσαλονίκη ήταν η μόνη που είχε εβραϊκή πλειοψηφία.

Μια εβραϊκή οικογένεια στη Θεσσαλονίκη το 1917. (Ηλίας Πετρόπουλος/Wikimedia Commons)

Σε μια απογραφή που διεξήχθη από την οθωμανική κυβέρνηση το 1882–84, οι Εβραίοι αντιπροσώπευαν περίπου 48.000, δηλαδή το 56% των 85.000 κατοίκων της πόλης. Και στην πρώτη απογραφή που διεξήγαγε η ελληνική κυβέρνηση το 1913 — δύο χρόνια πριν από τη γενοκτονία των Αρμενίων — οι Εβραίοι ήταν λιγότεροι από το ήμισυ του συνόλου, αλλά εξακολουθούσαν να αποτελούν τη μεγαλύτερη μεμονωμένη ομάδα, με 61.439 Εβραίους σε σύνολο πληθυσμού 157.889. Στην πραγματικότητα, η Θεσσαλονίκη είχε περισσότερους Εβραίους από ό,τι Έλληνες Ορθοδόξους Χριστιανούς ή Μουσουλμάνους, και πολύ περισσότερους από τη χούφτα Αρμενίων που ζούσαν τότε στην πόλη.

Μέχρι το 1919, σύμφωνα με την εφημερίδα L’independent, οι Εβραίοι αντιπροσώπευαν 90.000 από τους 170.000 κατοίκους της πόλης, δηλαδή περίπου το 53%. Καμία από τις άλλες 31 ελληνικές πόλεις όπου ζούσαν Εβραίοι εκείνη την εποχή δεν είχε περισσότερα από 2.500 ή 3.000 μέλη.

Σήμερα, ως συνέπεια του Ολοκαυτώματος, μόλις 1.000 Εβραίοι ζουν εδώ. Πέρυσι, ο Θεσσαλονικιός Άλμπερτ Μπουρλά, διευθύνων σύμβουλος της φαρμακευτικής κολοσσιαίας Pfizer και νικητής του Βραβείου Genesis το 2022, έθεσε τον θεμέλιο λίθο για το Μουσείο Ολοκαυτώματος της Ελλάδας. Το μουσείο, εμβαδού 9.000 τετραγωνικών ποδιών, πρόκειται να ανοίξει το 2026 και θα καταλαμβάνει οκτώ ορόφους σε μια οκταγωνική δομή στον χώρο του Παλαιού Σιδηροδρομικού Σταθμού Θεσσαλονίκης, από όπου έφυγε το πρώτο ναζιστικό τρένο με Εβραίους προς το Άουσβιτς στις 15 Μαρτίου 1943.

Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Βραβείου Genesis, Σταν Πολόβετς, αριστερά, με τον Γερμανό Πρόεδρο Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ κατά την έναρξη των εργασιών για το Μουσείο Ολοκαυτώματος της Ελλάδας στη Θεσσαλονίκη, 29 Οκτωβρίου 2024. (Ευγενική προσφορά του Ιδρύματος Βραβείου Genesis)

Ο Νταγκαζιάν, που όπως πολλοί άλλοι Έλληνες Αρμένιοι δραστηριοποιείται στον χώρο της κοσμηματοποιίας, μπορεί να διαβάζει και να γράφει αρμενικά, αν και δεν είναι πλήρως άνετος στη γλώσσα των προγόνων του.

Αυτό που κρατά ενωμένη την κοινότητα είναι η θρησκεία. Η αρμενική πολιτιστική ζωή περιστρέφεται γύρω από την Αρμενική Αποστολική Εκκλησία, ένα ορθόδοξο δόγμα που χρονολογείται από το 301 μ.Χ., όταν η Αρμενία έγινε η πρώτη χώρα που υιοθέτησε τον χριστιανισμό ως επίσημη θρησκεία.

Για 120 χρόνια, το επίκεντρο της κοινοτικής ζωής εδώ είναι η Αρμενική Ορθόδοξη Εκκλησία της Παναγίας. Βρίσκεται στην οδό Διαλέτη, λιγότερο από ένα μίλι από το Εβραϊκό Μουσείο Θεσσαλονίκης, το οποίο σύμφωνα με τη διευθύντριά του, Ξένια Ελευθερίου, προσέλκυσε περίπου 30.000 επισκέπτες το 2023 — τριπλάσιους από τους 10.000 του 2021, στο αποκορύφωμα της πανδημίας COVID.

Τα εγκαίνια της εκκλησίας έγιναν το 1903. Σχεδιάστηκε από τον διάσημο Ιταλό αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποσέλι και είναι μια βασιλική μονόκλιτη με θολωτή στέγη και τριώροφο καμπαναριό που καταλήγει σε τετράγωνη πυραμίδα. Η εκκλησία επέζησε της μεγάλης πυρκαγιάς του 1917, που κατέστρεψε το μεγαλύτερο μέρος της πόλης, συμπεριλαμβανομένης της ιστορικής εβραϊκής συνοικίας.

Ο Άκης Νταγκαζιάν, επίτιμος πρόξενος της Αρμενίας στη Θεσσαλονίκη, στέκεται μπροστά από την αρμενική εκκλησία της Παναγίας. (Λάρι Λούξνερ)

Ο Αγκόπ Κασπαριάν είναι πρόεδρος της Αρμενικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης. Όπως είπε, περίπου 5.000 Αρμένιοι ζουν στη Θεσσαλονίκη, εκ των οποίων οι 1.000 ανήκουν στην παλαιότερη, καθιερωμένη ομάδα· οι υπόλοιποι ήρθαν μετά το 1991. Μεταξύ άλλων, η κοινότητα υποστηρίζει ένα αρμενικό σχολείο που προσφέρει μαθήματα γλώσσας και ιστορίας σε περίπου 100 μαθητές κάθε Σάββατο.

«Το ενδιαφέρον μας είναι να διατηρήσουμε τις παραδόσεις μας, τη γλώσσα και την ταυτότητά μας, να στηρίξουμε το αρμενικό κράτος και να σταθούμε δυνατοί στο δύσκολο διεθνές περιβάλλον», είπε. «Το κάνουμε μέσα από πολιτιστικές δραστηριότητες, χορευτικά συγκροτήματα, μουσικές εκδηλώσεις και εράνους».

Οι δεσμοί με την πατρίδα των προγόνων τους έχουν ύψιστη σημασία για τους Αρμενίους εδώ.

Αν και δεν έχει πλέον οικογένεια στην Αρμενία, ο Κασπαριάν έχει ταξιδέψει εκεί αρκετές φορές. Η πρώτη του επίσκεψη ήταν το 1991 — λίγο μετά την ανεξαρτησία της Αρμενίας — για να συνοδεύσει ένα αεροπλάνο που μετέφερε 40 τόνους βοήθειας σε οικογένειες που είχαν εκτοπιστεί από τον καταστροφικό σεισμό τρία χρόνια νωρίτερα. Επέστρεψε το 1993 μαζί με αξιωματούχους του υπουργείου Εξωτερικών, για να βοηθήσει στην απόκτηση του κτιρίου που στεγάζει σήμερα την ελληνική πρεσβεία στο Ερεβάν.

Συνολικά, περίπου 50.000 Αρμένιοι ζουν σήμερα στην Ελλάδα, σύμφωνα με τον Νταγκαζιάν — όμως, όπως είπε, η πολιτιστική τους ιδιαιτερότητα διαβρώνεται.

«Όταν είσαι Χριστιανός σε μια άλλη χριστιανική χώρα, είναι πολύ πιο εύκολο να αφομοιωθείς μετά από τέσσερις ή πέντε γενιές. Στην περίπτωση των Εβραίων, το ότι έχουν διαφορετική θρησκεία είναι αυτό που κρατά την κοινότητά τους απομονωμένη από τις άλλες», είπε. «Αυτό στην πραγματικότητα συνιστά απειλή, καθώς τώρα, το ποσοστό των μεικτών γάμων μεταξύ Ελλήνων και Αρμενίων είναι 95%, που σημαίνει ότι σε λίγες γενιές, τα παιδιά μας θα έχουν εξελληνιστεί».

Παρά τον βαθύ σεβασμό του προς τον Ιουδαϊσμό και τον θαυμασμό του για το σύγχρονο κράτος του Ισραήλ, ο Νταγκαζιάν δηλώνει απογοητευμένος από τη συμπεριφορά ορισμένων χαρεδί Ορθόδοξων Εβραίων, οι οποίοι έχουν ταπεινώσει ιερείς και ακόμη και τους έχουν φτύσει στην Παλιά Πόλη της Ιερουσαλήμ.

«Οι συμπεριφορές αυτών των Εβραίων δεν αντιστοιχούν στις αξίες του Ταλμούδ ή της εβραϊκής θρησκείας», είπε. «Μας στοχοποιούν κυρίως εμάς, απλώς επειδή είμαστε οι μόνοι Χριστιανοί που ζούμε εκεί. Η παρουσία όλων των άλλων χριστιανικών δογμάτων στους Αγίους Τόπους αποτελείται κυρίως από κλήρο, από ιερείς· αλλά στη δική μας περίπτωση, οι Αρμένιοι αποτελούν μια σταθερή εθνοτική πλειοψηφία που ζει εκεί αδιάλειπτα εδώ και 1.700 χρόνια».

Ο Νταγκαζιάν σημείωσε ότι, με κάποιον τρόπο, ήταν η γενοκτονία που διέπραξαν οι Οθωμανοί Τούρκοι εναντίον των Αρμενίων αυτή που κατέστησε δυνατό το Ολοκαύτωμα. Ανέφερε μια ομιλία του Αδόλφου Χίτλερ το 1939, όπου δικαιολόγησε το σχέδιό του για την εξόντωση των Εβραίων με το σχόλιο: «Ποιος, άλλωστε, θυμάται τον αφανισμό των Αρμενίων;»

Γι’ αυτό, όπως είπε, είναι τόσο σημαντική η παγκόσμια αναγνώριση του τι πραγματικά συνέβη στους προγόνους του.

«Αισθανόμαστε τόσο κοντά στην εβραϊκή κοινότητα επειδή έχουμε βιώσει παρόμοιες τραγωδίες και αντιμετωπίζουμε παρόμοιες προκλήσεις», είπε. «Η απειλή της αφομοίωσης είναι κάτι που και οι δύο αντιμετωπίζουμε — όχι μόνο τώρα, αλλά διαμέσου των αιώνων, ιδιαίτερα οι Εβραίοι, επειδή βρίσκονται 2.000 χρόνια μακριά από την πατρίδα τους, αλλά και οι Αρμένιοι. Από τα βυζαντινά χρόνια μετακινούμαστε σε άλλες περιοχές. Γι’ αυτό πιστεύω ότι είμαστε οι μόνοι που μπορούμε πραγματικά να καταλάβουμε τι σημαίνει να είσαι Εβραίος — και, ακόμη σημαντικότερο, να παραμένεις Εβραίος — στη Διασπορά».

www.jta.org

Ο Κόμεϊ τελευταίος στόχος του «εργαλειοποιημένου» Υπουργείου Δικαιοσύνης του Τραμπ

0

Ματ Πίρσον

Ο Ντόναλντ Τραμπ επιδίωκε εδώ και καιρό τη δίωξη του πρώην διευθυντή του FBI — τώρα, το Υπουργείο Δικαιοσύνης του την παρέδωσε. Η εκδίκηση ήταν στον πυρήνα της προεκλογικής εκστρατείας του Τραμπ το 2024. Και φαίνεται ότι την υλοποιεί όντας στην εξουσία.

Ο πρώην διευθυντής του FBI, Τζέιμς Κόμεϊ, δεν εξεπλάγη όταν του ασκήθηκαν επίσημα κατηγορίες για ψευδείς δηλώσεις και παρεμπόδιση της δικαιοσύνης την Πέμπτη. «Η οικογένειά μου κι εγώ γνωρίζαμε εδώ και χρόνια ότι υπάρχουν κόστη όταν στέκεσαι απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ», είπε ο Κόμεϊ σε βίντεο που ανάρτησε στο Instagram λίγο μετά την ανακοίνωση των κατηγοριών, «αλλά δεν μπορούσα να φανταστώ να ζήσω με οποιονδήποτε άλλο τρόπο».

Αντί να ακολουθήσει το προεδρικό προηγούμενο της αποστασιοποίησης από δικαστικές διαδικασίες, ο Τραμπ έριξε «διπλή ομοβροντία» στον Κόμεϊ — τον οποίο είχε απολύσει το 2017, λίγους μήνες αφότου ανέλαβε την προεδρία — μέσω της πλατφόρμας του, Truth Social. «Ένα από τα χειρότερα ανθρώπινα όντα που γνώρισε ποτέ αυτή η χώρα είναι ο Τζέιμς Κόμεϊ, ο πρώην διεφθαρμένος επικεφαλής του FBI», έγραψε. Σε ανάρτηση που φαίνεται να διαγράφηκε το Σάββατο, ο Τραμπ είχε ζητήσει δημόσια από τη γενική εισαγγελέα Παμ Μπόντι να στραφεί κατά του Κόμεϊ, όπως και κατά του γερουσιαστή των Δημοκρατικών της Καλιφόρνιας Άνταμ Σιφ και της γενικής εισαγγελέως της Νέας Υόρκης Λετίσια Τζέιμς.

Αν και οι κατηγορίες, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ποινή φυλάκισης πέντε ετών, επικεντρώνονται στην κατάθεση του Κόμεϊ ενώπιον της Επιτροπής Δικαιοσύνης της Γερουσίας το 2020, η επιθυμία του Τραμπ για εκδίκηση, μετά την έρευνα του FBI επί Κόμεϊ για τις επαφές μεταξύ της προεκλογικής εκστρατείας του και Ρώσων αξιωματούχων το 2016, θεωρείται ευρέως το πραγματικό κίνητρο. Ασυνήθιστο είναι ότι οι κατηγορίες που ασκήθηκαν την Πέμπτη υπογράφονται μόνο από τη Λίντσεϊ Χάλιγκαν, πρώην προσωπική δικηγόρο του Τραμπ, που ανέλαβε τη θέση της εισαγγελέως Ανατολικής Περιφέρειας της Βιρτζίνια τη Δευτέρα.

 

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

 

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη James Comey (@comey)

 

«Αυτό ήταν προδοσία»

Ο προκάτοχός της, Έρικ Σίμπερτ, παραιτήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου υπό πίεση από την κυβέρνηση Τραμπ, αφού απέτυχε να ασκήσει δίωξη κατά της Τζέιμς για απάτη σε στεγαστικό δάνειο. «Μου φαίνεται ότι είναι όντως ένοχη για κάτι, αλλά πραγματικά δεν ξέρω», είπε ο πρόεδρος, που έχει επίσης χαρακτηρίσει την Τζέιμς «διεφθαρμένη» χωρίς αποδείξεις. Η πρώην διοικήτρια της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Λίζα Κουκ απολύθηκε από τη θέση της μετά από παρόμοιες κατηγορίες για στεγαστική απάτη, αλλά δεν κατηγορήθηκε και τώρα μηνύει τον Τραμπ για την απόλυσή της.

Ο πρόεδρος έχει επίσης υπαινιχθεί ότι θα στοχεύσει και παλαιούς συμμάχους. Ο πρώην κυβερνήτης της Νέας Υόρκης Κρις Κρίστι έχει απειληθεί με έρευνα για ένα σκάνδαλο που αφορούσε κλείσιμο λωρίδων σε γέφυρα («Bridgegate») στην πολιτεία του, πριν από πάνω από μία δεκαετία. Όταν συνεργάτες του Κρίστι, τότε συμμάχου του Τραμπ, κατηγορήθηκαν από την κυβέρνηση Ομπάμα το 2016, ο Τραμπ είχε αποκαλέσει το Bridgegate «σκάνδαλο του Υπουργείου Δικαιοσύνης του Ομπάμα». Τώρα που ο ίδιος ο Κρίστι επέκρινε τη χρήση του Υπουργείου Δικαιοσύνης από τον πρόεδρο για την στοχοποίηση αντιπάλων, ο Τραμπ φαίνεται να βλέπει «νέα αξία» στην υπόθεση, δηλώνοντας στους δημοσιογράφους ότι «πάντα ένιωθα ότι ήταν ένοχος».

Ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Τραμπ, Τζον Μπόλτον, άλλος ένας σύμμαχος που άλλαξε στάση απέναντί του, είδε το σπίτι και τα γραφεία του να δέχονται έφοδο τον Αύγουστο. Αν και η έρευνα για το αν ο Μπόλτον κατείχε διαβαθμισμένα έγγραφα είχε ξεκινήσει επί κυβέρνησης Μπάιντεν, η έφοδος θεωρήθηκε κλιμάκωση, καθώς πραγματοποιήθηκε από το FBI την περίοδο που ο πρόεδρος έγραφε για τον Μπόλτον στο Truth Social.

Ο Τζον Μπόλτον είναι ένας από εκείνους που έχουν πάρει τη λάθος πλευρά του Ντόναλντ Τραμπ. Εικόνα: Mario Cantu/ZUMAPRESS/picture alliance

Εκτός από τη χρήση του αμερικανικού νομικού συστήματος με πρωτοφανείς τρόπους, ο Τραμπ έχει τη συνήθεια να εξαπολύει δημόσιες κατηγορίες κατά ατόμων, πλήττοντας τη φήμη τους, ακόμη κι όταν οι έρευνες δεν βρίσκουν στοιχεία εναντίον τους — όπως συνέβη με την Τζέιμς. Ενδεικτικά, έχει κατηγορήσει τους δύο προκατόχους του: τον Τζο Μπάιντεν και τον Μπαράκ Ομπάμα. Για τον πρώτο είπε ότι ήταν «ουσιαστικά ένοχος» για την κατοχή απόρρητων εγγράφων, παρότι ειδικός εισαγγελέας αρνήθηκε να του απαγγείλει κατηγορίες, και για τον δεύτερο ότι διέπραξε «προδοσία» υπονομεύοντας την προεκλογική του εκστρατεία το 2016. «Κοιτάξτε, είναι ένοχος. Δεν υπάρχει αμφιβολία», είπε ο Τραμπ. «Αυτό ήταν προδοσία». Καμία απόδειξη δεν παρουσιάστηκε ποτέ. Έχει επίσης αφαιρέσει διαπιστεύσεις ασφαλείας και προστασία μυστικών υπηρεσιών από δεκάδες πρώην πολιτικούς, δικηγόρους, αξιωματούχους των υπηρεσιών πληροφοριών και δημόσιους λειτουργούς.

Η «προεδρία της εκδίκησης» του Τραμπ

Κατά την προεκλογική εκστρατεία του 2024 και τις εβδομάδες μετά τις εκλογές, η δεύτερη θητεία του Τραμπ περιγραφόταν — από τον ίδιο, τους συμμάχους και τους αντιπάλους του — ως μια «προεδρία της εκδίκησης». «ΟΤΑΝ ΚΕΡΔΙΣΩ, εκείνοι που ΕΞΑΠΑΤΗΣΑΝ θα διωχθούν στον μέγιστο βαθμό του Νόμου, που θα περιλαμβάνει πολυετείς ποινές φυλάκισης ώστε αυτή η Διαστροφή της Δικαιοσύνης να μην ξανασυμβεί», είχε γράψει στο Truth Social τον Σεπτέμβριο του 2024.

Δήλωσε επίσης, μετά τη δολοφονία του Τσάρλι Κερκ, ότι η απλή πολιτική συζήτηση δεν τον αφορά. «Εκεί διαφώνησα με τον Τσάρλι», είπε ο Τραμπ. «Μισώ τον αντίπαλό μου και δεν θέλω το καλύτερο γι’ αυτόν».

Μια μελέτη του 2024 από την οργάνωση Citizens for Responsibility and Ethics in Washington (CREW), που προωθεί τη λογοδοσία στη δημοκρατία, εξέτασε περισσότερα από 13.000 μηνύματα του Τραμπ στο Truth Social. Η CREW βρήκε ότι ο Τραμπ επικαλούνταν σταθερά την εκλογική του ήττα του 2020 και τις διάφορες κατηγορίες που του απαγγέλθηκαν ανάμεσα στις δύο θητείες του ως αιτιολόγηση και κίνητρο για να στραφεί εναντίον των εχθρών του. «Έχει συνεχώς καλλιεργήσει την ιδέα ότι οι πολλές κατηγορίες εναντίον του είναι στημένες και αυτό φαίνεται να του έχει δώσει σχεδόν την άδεια να λέει ανοιχτά: “Μου το κάνατε, θα σας το κάνω”», είχε πει τότε ο Ρόμπερτ Μαγκουάιρ, αντιπρόεδρος ερευνών και δεδομένων στην CREW.

Η εκδίκηση ως στρατηγική;

Ανεξάρτητα από το τι μπορεί τελικά να συμβεί στις δικαστικές αίθουσες — ή ακόμη κι αν οι έρευνες θα φτάσουν ποτέ εκεί — οι ανοιχτές κατηγορίες του Τραμπ κατά των αντιπάλων του βοήθησαν να κινητοποιήσει τον πυρήνα των υποστηρικτών του και πιθανόν συνέβαλαν στην επιστροφή του στην εξουσία. Κινήσεις χαμηλότερης σημασίας, όπως η αφαίρεση διαπιστεύσεων ασφαλείας, ενισχύουν επίσης την εικόνα ότι οι αντίπαλοι είναι κατά κάποιον τρόπο αναξιόπιστοι.

Όμως η υπόθεση κατά του Κόμεϊ αποτελεί ένα νέο ορόσημο. Ο Σίμπερτ, ο ομοσπονδιακός εισαγγελέας που παραιτήθηκε και αντικαταστάθηκε από την επιλογή του Τραμπ, τη Χάλιγκαν, φέρεται να είχε σοβαρές αμφιβολίες για τη δύναμη του φακέλου. Με τον Σίμπερτ εκτός, το Υπουργείο Δικαιοσύνης του Τραμπ φαίνεται βέβαιο ότι μπορεί να φέρει εις πέρας την αποστολή του προέδρου.

«Κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου», δήλωσε η Μπόντι μετά την απαγγελία κατηγοριών στον Κόμεϊ. «Το σημερινό κατηγορητήριο αντικατοπτρίζει τη δέσμευση αυτού του Υπουργείου Δικαιοσύνης να λογοδοτούν όσοι καταχρώνται θέσεις εξουσίας παραπλανώντας τον αμερικανικό λαό».

Μένει να αναρωτηθεί κανείς αν ένα Υπουργείο Δικαιοσύνης που λογοδοτεί ολοένα και περισσότερο μόνο στον Τραμπ θα είναι σε θέση να τον λογοδοτήσει κι αυτόν, αν έρθει ποτέ εκείνη η μέρα.

Επιμέλεια: M. Gagnon

Matt Pearson 

Reporter and editor@thisismpearson

Deutsche Welle

Όταν ο Ερντογάν Μετέθεσε την Προσοχή του στους Κούρδους στη Συρία

0

26 Σεπτεμβρίου 2025 | The Jerusalem Strategic Tribune

Αχμάντ Σαράουι | Ερευνητής Αναλυτής
Σινάν Τζιντί | Ανώτερος Συνεργάτης

Η τουρκική πλευρά των συνόρων Τουρκίας–Συρίας στις 10 Οκτωβρίου 2019. (BULENT KILIC/AFP μέσω Getty Images)

Το 2015 σηματοδότησε μια αλλαγή στην πολιτική της Συρίας του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Άρχισε να απομακρύνεται από τον αρχικό του στόχο να ανατρέψει το καθεστώς Άσαντ και στράφηκε προς τις ανερχόμενες κουρδικές δυνάμεις στη Συρία. Συγκεκριμένα, ήθελε να αποτρέψει την εμφάνιση ενός κουρδικού θύλακα υπό έλεγχο στα σύνορα Τουρκίας–Συρίας, που θα μπορούσε να επηρεάσει τον κουρδικό πληθυσμό της ίδιας της Τουρκίας.

Μια αναδρομή εξηγεί αυτή τη μετατόπιση. Τον Σεπτέμβριο του 2014, το Ισλαμικό Κράτος (ISIS) πολιορκούσε την Κομπάνι, μια πόλη με κουρδική πλειοψηφία στη συριακή πλευρά των συνόρων. Ξέσπασαν ταραχές σε κουρδικές κοινότητες εντός Τουρκίας, καθώς η κυβέρνηση φαινόταν απρόθυμη να βοηθήσει τους κατοίκους της Κομπάνι. Η αρχική θέση του Ερντογάν ήταν σαφής: η Άγκυρα δεν θα υποστήριζε στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία εναντίον του ISIS που δεν συνδέονταν με την τουρκική στήριξη στις αντικαθεστωτικές δυνάμεις κατά του Άσαντ.

Η Κομπάνι σηματοδότησε την αρχή μιας αλλαγής στην τουρκική πολιτική. Παρατηρώντας ότι η Δύση, και ειδικά οι Ηνωμένες Πολιτείες, υποστήριζαν τις κουρδικές δυνάμεις, ο Ερντογάν διέκρινε μια εγχώρια απειλή. Το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK) είναι ορισμένο ως τρομοκρατική οργάνωση στην Τουρκία (και στις ΗΠΑ). Όμως η κύρια κουρδική δύναμη που πολεμούσε το ISIS στη Συρία, οι Μονάδες Προστασίας του Λαού (YPG), μοιράζονται την ιδεολογία του PKK και επηρεάζονται έντονα από τον ιδρυτή του PKK, Αμπντουλάχ Οτσαλάν.

Ο Ερντογάν προέτρεψε τις ΗΠΑ να μην επέμβουν υπέρ των Κούρδων της Συρίας, λέγοντας: «Είπα στον κ. Ομπάμα, “Μην ρίξετε αυτές τις βόμβες. Θα κάνετε λάθος.”» Ο Ερντογάν αντιτάχθηκε επίσης σε οποιαδήποτε ρύθμιση στη Συρία που να μοιάζει με την αυτόνομη περιοχή του ιρακινού Κουρδιστάν. Στις 26 Ιανουαρίου 2015, επανέλαβε σε δημοσιογράφους: «Τι είναι αυτό; Το Βόρειο Ιράκ; Τώρα θέλουν να γεννηθεί μια Βόρεια Συρία. Δεν μπορούμε να το αποδεχθούμε. Τέτοιες οντότητες θα δημιουργήσουν μεγάλα προβλήματα στο μέλλον.»

Η κουρδική επιτυχία στην Κομπάνι ενθάρρυνε το YPG να προελάσει σε άλλες περιοχές που κατείχε το ISIS. Τον Μάιο του 2015, η ομάδα ξεκίνησε επίθεση για την κατάληψη του Ταλ Αμπιάντ, που βρίσκεται ανάμεσα στον θύλακα του YPG στην Κομπάνι και τα υπόλοιπα εδάφη του YPG στην επαρχία αλ-Χασάκα. Ο στόχος ήταν η δημιουργία ενός συνεχόμενου εδάφους κατά μήκος των συνόρων Τουρκίας–Συρίας, ως μέρος της Ροζάβα, του κουρδικού όρου για τη βόρεια Συρία. Το Ταλ Αμπιάντ ήταν αρχικά μια μικτή πόλη με αραβικές, τουρκμενικές και κουρδικές κοινότητες. Μετά την κατάληψή της από το ISIS το 2013, το Ισλαμικό Κράτος ανάγκασε την κουρδική κοινότητα να εγκαταλείψει την περιοχή.

Κατά την επίθεση στο Ταλ Αμπιάντ, ο Ερντογάν επανέλαβε ότι η κατάληψη της περιοχής από τους Κούρδους συνιστούσε άμεση απειλή για την Τουρκία, εκφράζοντας ανησυχία για τον εκτοπισμό Τουρκμένων και Αράβων. Ωστόσο, κατά διαστήματα έστελνε και σήματα συνεργασίας με το YPG, επιτρέποντας ακόμη και στον Σαλίχ Μουσλίμ, ηγέτη του πολιτικού φορέα του YPG, του Κόμματος Δημοκρατικής Ένωσης, να πραγματοποιεί ανεπίσημες συναντήσεις στην Άγκυρα με αξιωματούχους του υπουργείου Εξωτερικών.

Ένα παράδειγμα συντονισμού YPG–Τουρκίας καταγράφηκε τον Φεβρουάριο του 2015, όταν Τούρκοι στρατιώτες εισήλθαν στη βόρεια Συρία μέσω του περάσματος της Κομπάνι, συνοδευόμενοι από κουρδική πολιτοφυλακή του YPG. Οι Τούρκοι πήγαν για να μεταφέρουν τον ιστορικό τάφο του Σουλεϊμάν Σαχ, παππού του ιδρυτή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, σε ασφαλές σημείο στην Τουρκία, μακριά από τον συνεχιζόμενο συριακό εμφύλιο. Ο τάφος, ένας μικρός τουρκικός θύλακας στη Συρία βάσει της Συνθήκης της Άγκυρας του 1921, τότε περιβαλλόταν από μαχητές του ISIS.

Όμως, η τουρκική εσωτερική πολιτική παρενέβη. Τον Ιούνιο του 2015, το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης του Ερντογάν έχασε έδρες στις βουλευτικές εκλογές. Τις εβδομάδες που ακολούθησαν, ένα κύμα τρομοκρατικών επιθέσεων προκάλεσε μια μαζική καταστολή κατά του PKK, το οποίο με τη σειρά του ανακοίνωσε την επανέναρξη των εχθροπραξιών με την Τουρκία. Ο Ερντογάν δήλωσε ότι ήταν «αδύνατο να συνεχιστεί μια ειρηνευτική διαδικασία με Κούρδους αντάρτες». Στη συνέχεια κάλεσε σε πρόωρες εκλογές και, τον Νοέμβριο του 2015, ανέκτησε τις κοινοβουλευτικές έδρες που είχαν χαθεί λίγους μήνες νωρίτερα.

Τον Οκτώβριο του 2015, αρκετές κουρδικές παρατάξεις ανακοίνωσαν τη δημιουργία των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), μιας συμμαχίας της οποίας ο πυρήνας ήταν το YPG (και το βοηθητικό του, το YPJ ή «γυναικείες μονάδες προστασίας»). Η Τουρκία την κατήγγειλε ως τρομοκρατικό κίνημα, λόγω των δεσμών με το PKK. Η Άγκυρα επέκρινε επίσης τις Ηνωμένες Πολιτείες, σχολιάζοντας: «Ο αγώνας κατά της τρομοκρατικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος δεν πρέπει να διεξάγεται με μια άλλη τρομοκρατική οργάνωση».

Η νέα πολιτική του Ερντογάν για τη Συρία είχε τις ρίζες της στην εσωτερική πολιτική. Μεταξύ 2013 και 2015, η στάση του απέναντι στο PKK ήταν συμφιλιωτική, συμπίπτοντας με την πολιτική του για αλλαγή καθεστώτος στη Δαμασκό. Ωστόσο, η μετατόπιση της κοινής γνώμης που έγινε εμφανής στις εκλογές του Ιουνίου, καθώς και οι φόβοι για μια διευρυμένη Ροζάβα στα σύνορά του, ανάγκασαν σε αλλαγή. Ο Ερντογάν αναπροσανατόλισε την κυβέρνησή του προς την καταπολέμηση των Κούρδων της Συρίας.

Επίσης, τον Νοέμβριο του 2015, ο τουρκικός στρατός κατέρριψε ένα ρωσικό μαχητικό Su-24 στον εναέριο χώρο του. Αυτό συνέβαλε περαιτέρω στην ανακατεύθυνση της συριακής πολιτικής της Άγκυρας μακριά από την ανατροπή του καθεστώτος Άσαντ. Στο πλαίσιο της διαδικασίας συμφιλίωσης για την υπέρβαση της κρίσης με τη Ρωσία, ο Ερντογάν αποφάσισε να συνεργαστεί πιο στενά με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.

Τελικά, ο Ερντογάν δεν πέτυχε να αποδυναμώσει τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις με ηγεσία τους Κούρδους. Και η τελική πτώση του καθεστώτος Άσαντ δεν προέκυψε ως αποτέλεσμα της τουρκικής πολιτικής.

Ο Αχμάντ Σαράουι είναι ερευνητής αναλυτής στο Foundation for the Defense of Democracies, με ειδίκευση στη Λεβαντίνη.

Ο Σινάν Τζιντί είναι μη μόνιμος ανώτερος συνεργάτης στο ίδιο ίδρυμα, όπου συμβάλλει στο Τουρκικό Πρόγραμμα και στο Κέντρο Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Ισχύος. Μπορείτε να ακολουθήσετε τον Σινάν στο X, @sinanciddi.

Ν. Βαρσακέλης: Ρωσική Οικονομία. Γιατί ο Πούτιν δεν Είναι Στάλιν

3

Νίκος Χ. Βαρσακέλης,

Καθηγητής Βιομηχανικής Πολιτικής Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΑΠΘ

barsak@econ.auth.gr

Η οικονομική επιστήμη, όπως και οι άλλες κοινωνικές επιστήμες, δεν έχει την πολυτέλεια των εργαστηριακών πειραμάτων. Κυρίως δε σε θέματα συνολικής οικονομίας όπως οικονομική ανάπτυξη, πληθωρισμός, ανεργία, κλπ.

Δεν έχει η οικονομική επιστήμη να πειραματιστεί σε συνθήκες εργαστηρίου για τις επιπτώσεις που θα έχει στην οικονομία η άλφα ή η β παρέμβαση. Έχουμε βέβαια τα μαθηματικά και οικονομετρικά μοντέλα που μας βοηθούν να κάνουμε προβλέψεις. Αλλά σε θέματα  πολύ μακρού χρόνου, όπως 30-40 ετών, η δυνατότητα αυτών των μοντέλων περιορίζεται.

Η  ιστορία όμως μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό εργαλείο για την ανάλυση των μακρόχρονων επιπτώσεων από την μεταβολή σημαντικών θεσμικών παραμέτρων. Ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα  είναι η εισαγωγή από τον Ντεγκ Χσιαο Πινγκ στα τέλη της δεκαετίας του 1970 των δικαιωμάτων περιουσίας, δηλαδή του δικαιώματος ο κάθε πολίτης να έχει την δυνατότητα να κάνει την περιουσία του όπως την εργατική του δύναμη, το μυαλό του, τα χρήματα του ό,τι θεωρεί αυτός πιο αποδοτικό για αυτόν.

Αυτή η θεσμική αλλαγή οδήγησε την Κίνα από μια αγροτική και υποανάπτυκτη οικονομία στην σημερινή οικονομική υπερδύναμη.

 

Ντένγκ Σιάο Πινγκ

Τι άλλαξε; Η κουλτούρα ήταν ή ίδια, η γεωγραφία η ίδια, το κλίμα το ίδιο, η διοικητική δομή η ίδια, το ΚΚΚ το ίδιο. Το μόνο που άλλαξε ήταν ο θεσμός.

Πάμε τώρα να δούμε μια άλλη μεγάλη χώρα. Την Ρωσία. Η Ρωσία επί τσαρικού καθεστώτος αφενός μεν ήταν μια αγροτική και οικονομικά υπανάπτυκτη οικονομία. Όταν οι χώρες της δύσης προχωρούσαν στην βιομηχανική επανάσταση, τόσο την  πρώτη όσο και την δεύτερη με τις ηλεκτρομηχανές στα εργοστάσια, η Ρωσία παρέμενε προσκολλημένη στο δουλοπάροικο καθεστώς που είχε πλέον εκλείψει από την δύση. Στα πρώτα χρόνια μετά  την Οκτωβριανή επανάσταση, η κατάσταση παρέμενε στάσιμη και η Νέα Οικονομική Πολιτική του Λένιν σε μια χώρα που ήταν ενάμιση αιώνα πίσω από την δύση φάνηκε ότι δεν θα έδινε την λύση του εκσυγχρονισμού της Ρωσίας.

Κατά τη διαδοχή του Λένιν, ο Στάλιν επικράτησε με την θέση, που είχε επεξεργαστεί ο Μπουχάριν, «σοσιαλισμός σε μια χώρα»,  δηλαδή την εμβάθυνση του σοσιαλισμού στην Ρωσία, απέναντι στη θέση το Τρότσκι για «διαρκή παγκόσμια επανάσταση». Ο Στάλιν έγινε ο ηγέτης της χώρας και αυτή η επικράτηση υπήρξε καθοριστική για την οικονομία της ΕΣΣΔ.

Εκ του αποτελέσματος πάντα, φαίνεται ότι ο Στάλιν αντιλήφθηκε το αδιέξοδο της ΝΕΠ σε μια υποανάπτυκτη οικονομία  και προχώρησε την εφαρμογή μιας στρατηγικής που ακολούθησαν και άλλες χώρες της δύσης. Την έμφαση στην ταχεία ανάπτυξη της βαριάς βιομηχανίας ώστε να καλυφθεί το κενό με την δύση.

Στάλιν

Οι αναγκαίες επενδύσεις σε υποδομές όπως δρόμοι, λιμάνια, σιδηρόδρομος, εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και δίκτυα έγιναν σε μα μόλις δεκαετία. Έτσι από το 1928 μέχρι την έναρξη του πολέμου, η Ρωσία κατάφερε να πλησιάσει τις οικονομικά ανεπτυγμένες χώρες της δύσης. Ταυτόχρονα, προχώρησε στην δημιουργία των μεγάλων αγροτικών εκμεταλλεύσεων, τα γνωστά κολχόζ, ώστε μέσω των οικονομιών κλίμακας και την εκμηχάνιση να επιτευχθεί η αύξηση της παραγωγικότητας. Είναι γεγονός ότι στο προηγούμενο καθεστώς της αγροτικής εκμετάλλευσης υπήρχαν περίοδοι πολύ κακής σοδειάς που οφείλονταν αφενός μεν στο μικρό μέγεθος και αφετέρου στις  μεσαιωνικές μεθόδους καλλιέργειας.

Η πολιτική του Στάλιν στην γεωργία ήταν στην ουσία παρόμοια με την αντίστοιχη της εκβιομηχάνισης της γεωργίας στην Αγγλία στα τέλη του 18ου και στον 19ο αιώνα, με την εκδίωξη των χωρικών από τα μεγάλα αγροκτήματα που οδήγησε στην εισροή των απόκληρων αγροτών στις μεγάλες πόλεις και σε συνθήκες εξαθλίωσης, όπως πολύ χαρακτηριστικά περιγράφει η Βικτωριανή λογοτεχνία.

Η ταχεία ανάπτυξη της βαριάς βιομηχανίας πρόσφερε στη Ρωσία να παραξει αξιόλογο πολεμικό υλικό κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου πολέμου και να την οδηγήσει στην νίκη κατά του Γερμανικού στρατού. Στο άρθρο αυτό δεν θα αναφερθώ στα αρνητικά του Στάλιν. Μόνο στην οικονομική πολιτική του.

Να σημειώσω ότι σύμφωνα με τα δεδομένα, το 1953 η χαλυβουργία της Ρωσίας ήταν σε επίπεδο τεχνολογίας αντίστοιχο με των ΗΠΑ. Το 1985 η τεχνολογία στην Ρωσία ήταν αυτή που άφησε ο Στάλιν και στις ΗΠΑ είχε κάνει σημαντικά βήματα.

Το 2000 αναλαμβάνει την προεδρία της Ρωσίας ο Βλαντιμίρ Πούτιν. Η προηγούμενη περίοδος χαρακτηρίζεται από υψηλό πληθωρισμό και σχεδόν οικονομικό χάος.  Η παραγωγική εικόνα της Ρωσίας ήταν αυτή που παρουσιάζεται στο διάγραμμα των εξαγωγών. Γιατί οι εξαγωγές; Διότι μια χώρα εξάγει τα καλυτέρα αγαθά της, με άλλα λόγια αυτά που μπορούν να ανταγωνιστούν αντίστοιχα προϊόντα από άλλες χώρες.

Εξαγωγές της Ρωσίας 2000

Όπως φαίνεται λοιπόν από την δομή των εξαγωγών της Ρωσίας, πάνω από το 90% των εξαγωγών της αφορούσε αυτό που ονομάζουμε εμπορεύματα (commodities)  όπως πετρέλαια, φυσικό αέριο, μεταλλεύματα, σιτηρά κλπ., δηλαδή αγαθά με ελάχιστη προστιθέμενη αξία και ελάχιστη βέβαια ενσωματωμένη τεχνολογία.

Μετά από είκοσι σχεδόν χρόνια διακυβέρνησης από τον Πούτιν  πως διαμορφώνεται η παραγωγική εικόνα της Ρωσίας;

Τα δεδομένα για το 2019, τελευταία χρονιά πριν από την πανδημία που δημιούργησε μεγάλο πρόβλημα στις παγκόσμιες αλυσίδας αξίας και μετά το 2022 ο πόλεμος στην Ουκρανία. Όπως φαίνεται λοιπόν οι εξαγωγές της Ρωσίας προς τον υπόλοιπο κόσμο χαρακτηρίζονται από την ίδια δομή όπως το 2000. Μάλιστα οι εξαγωγές των εμπορευμάτων έχουν αυξήσει ακόμη περισσότερο το μερίδιο τους στο σύνολο των εξαγωγών.

Είκοσι χρόνια λοιπόν μετά τη  άνοδο του Πούτιν στην εξουσία η παραγωγική εικόνα της Ρωσίας παραμένει η ίδια, ίσως λίγο χειρότερη. Σε μια εποχή μάλιστα που η τεχνολογία είναι φτηνή, με ένα ανθρώπινο δυναμικό σε θέματα τεχνολογίας υψηλού επιπέδου, η οικονομική στρατηγική του Πούτιν αποδεικνύεται δεν βοήθησε την Ρωσία να καταστεί μια σημαντική οικονομική δύναμη.

Εξαγωγές της Ρωσίας 2019

Πέραν δε της παραγωγής, της τεχνολογίας και της επιστήμης,  η παραγωγική εικόνα των δύο χωρών αντικατοπτρίζεται και στην παραγωγική δραστηριότητα των δισεκατομμυριούχων τους. Στην ετήσια λίστα του Forbes για τους δισεκατομμυριούχους, θα διαπιστώσουμε ότι η μεγάλη πλειοψηφία των δισεκατομμυριούχων της Ρωσίας ασχολούνται με την ενέργεια, τα μέταλλα και τα ορυχεία, εν αντιθέσει προς τους αντίστοιχους της Κίνας που δραστηριοποιούνται στην βιομηχανία και την τεχνολογία.

Για παράδειγμα, οι τρεις πλουσιότεροι επιχειρηματίες της Κίνας είναι οι Zhong Shanshan (βιομηχανία τροφίμων και φάρμακα), Ma Huateng  (τεχνολογία)  και Colin Zhgnag Huang  (τεχνολογία).

Από την άλλη μεριά, οι τρεις πλουσιότεροι άνθρωποι της Ρωσίας είναι οι Alexei Mordashov, Vladimir Potanin και Vladimir Lisin που δραστηριοποιούνται στα μέταλλα και τα ορυχεία. Κανένα σχόλιο για το πώς πλούτισαν οι μεν και πως οι δε!

Στάλιν και Πούτιν ανέλαβαν την εξουσία σε μεταβατική περίοδο για την Ρωσία. Ο πρώτος στην μετάβαση στο σοσιαλιστικό καθεστώς, ο δεύτερος στην μετάβαση στο καπιταλιστικό. Ο πρώτος είκοσι χρόνια μετά παρέδωσε μια οικονομία με βαριά βιομηχανία, έναν σχετικά αναβαθμισμένο γεωργικό τομέα, μια πυρηνική δύναμη και έναν ανεπτυγμένο τομέα πολεμικής βιομηχανίας. Η ρωσική οικονομία, στα είκοσι χρόνια του δεύτερου, έκανε ελάχιστα βήματα μπροστά, και εξακολουθεί να στηρίζεται στις πρώτες ύλες και στα εμπορεύματα. Η εικόνα των δισεκατομμυριούχων τα λέει όλα.

Ο Πούτιν θυμίζει Μπρέζνιεφ και όχι Στάλιν!

 

Γ. Μαγκριώτης: η νέα πρόταση του Πρωθυπουργού για την ΔΕΘ: ένα βήμα μπρος, δύο πίσω

0
OLYMPUS DIGITAL CAMERA

του Γιάννη Μαγκριώτη, πρώην Υφυπουργού  

Με σκληρές δηλώσεις κατά του Πρωθυπουργού, αντέδρασαν εκπρόσωποι μερικών φορέων της Θεσσαλονίκης, όταν ενημερώθηκαν για το περιεχόμενο της τροπολογίας, που κατέθεσε η κυβέρνηση στην βουλή για την αλλαγή της δομής της ΔΕΘ και της σύνθεσης του δ.σ. της.  Όμως,  όταν τους είδε ο Πρωθυπουργός κατά την επίσκεψή του στα γραφεία της εταιρείας, δεν αντέδρασαν, ούτε και στις συναντήσεις με τους αρχηγούς των κομμάτων τις επόμενες ημέρες, εκτός από τον πρόεδρο του ΕΕΘ.

Το περίεργο είναι ότι, οι ίδιοι υποστήριξαν το καταστροφικό σχέδιο από το 2013, δηλαδή μόλις παρουσιάστηκε και πολλά χρόνια πριν υπάρξει το Υπερταμείο.
Δεν διαφώνησαν με την νέα επιλογή του πρωθυπουργού, η οποία διαφέρει ριζικά από την προηγούμενη, μάλιστα κάποιοι εξ αυτών, σε δηλώσεις τους, δήλωναν ευτυχείς, γιατί αυτοί πρότειναν στον πρωθυπουργό, την αλλαγή.
Διαμαρτυρήθηκαν όμως και έντονα μάλιστα, όταν η κυβέρνηση κατέθεσε το νομοσχέδιο στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής με το οποίο τους θέτει εκτός δ.σ. της ΔΕΘ.
Αν, διάβαζαν προσεκτικά το νόμο του 2022, που άλλαζε την μορφή του Υπερταμείου, με ασυλία στα μέλη του και ρήτρα εμπιστευτικότητας την περίοδο του ανταγωνιστικού διαλόγου, θα είχαν καταλάβει τι θα ακολουθήσει.

Μάλιστα, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, σε δηλώσεις του, διευκρίνισε, ότι η νέα δομή και η νέα σύνθεση του δ.σ. της ΔΕΘ, επιβάλλονται, από τις αλλαγές που προβλέφθηκαν στον νόμο του 2022, όπου το Υπερταμείο, άλλαξε δομή και στόχους.

Γιατί ο πρωθυπουργός ακύρωσε το αρχικό σχέδιο;

Γιατί, ο Πρωθυπουργός, ακύρωσε το καταστροφικό σχέδιο του Real Estate, που υποστήριζε με διαφορετικές ιδιότητες από 2013 και τα τελευταία έξι χρόνια ως Πρωθυπουργός;
Ο ίδιος είπε ότι άκουσε τις φωνές της Θεσσαλονίκης, όμως οι φωνές διαμαρτυρίας υπάρχουν εδώ και πολλά χρόνια.

Το ακύρωσε, γιατί:

  1. Διαπίστωσε το μεγάλο πολιτικό κόστος του αρχικού σχεδίου.
  2. Δεν μπορούσε να βρει στοιχειωδώς αξιόπιστο και αποδεκτό από την κοινωνία, χρηματοδοτικό μίγμα.

Η ακύρωση θετική, όμως τα προβλήματα παραμένουν.

Η ακύρωση, του καταστροφικού σχεδίου είναι θετική, όμως δεν φάνηκε να έχει ολοκληρωμένη πρόταση, απλώς δέχτηκε, την τελευταία πρόταση του Δημάρχου Θεσσαλονίκης, με κάποιες διαφορές.
Η τελευταία δήλωση του Πρωθυπουργού, για να καθησυχάσει όσους εντόπισαν την «θολότητα» της νέας του πρότασης, για τήρηση του αρχικού χρονοδιαγράμματος, που αφορούσε το προηγούμενο σχέδιο, γεννάει προβλήματα:

α). Είναι αδύνατον να προετοιμαστεί αξιόπιστος φάκελος δημοπράτησης, ειδικά για δημόσιο έργο, όπως έχει πει ο Πρωθυπουργός.

β). Μάλιστα, επειδή σε ένα χρόνο από τώρα, είτε θα ξεκινά ουσιαστικά η προεκλογική περίοδος των εθνικών εκλογών είτε θα είμαστε και τυπικά σε προεκλογική περίοδο και θα θέλει να αποφύγει το πολιτικό κόστος της επιλογής του, ειδικά από την Δυτική Θεσσαλονίκη, που τον πονάει και περισσότερο εκλογικά, ο πρωθυπουργός έχει δύο επιλογές:

1. Να επιλέξει να μην δυσαρεστήσει κανένα εκλογικό του ακροατήριο και να το στείλει για μετά τις εκλογές, χρεώνοντας την νέα καθυστέρηση σε αυτούς που αντιδρούν.

2. Να το δημοπρατήσει με ελλιπέστατη προετοιμασία, με την μορφή του ΣΔΙΤ του Flyover. Εύκολα μπορεί να το βαπτίσει δημόσιο έργο, αφού το δημόσιο θα τα πληρώσει όλα.

Στην πρώτη περίπτωση κινδυνεύει να χάσει άλλα 13 χρόνια η ΔΕΘ και η πόλη, με την ΔΕΘ να αναζητείται σε δομή ανακύκλωσης άχρηστων υλικών.
Στην δεύτερη, πέραν του ότι θα κοστίσει στους φορολογούμενους πολίτες τέσσερις φορές πιο ακριβό, από το κόστος κατασκευής του, έχει άγνωστο χρόνο ολοκλήρωσης και άγνωστο αποτέλεσμα.

Τι πρέπει να γίνει;

Αφήνοντας στην άκρη, το εύλογο ερώτημα των πολιτών: Αν νιώθουν την ανάγκη να ζητήσουν έμπρακτη συγνώμη, για τα 13 χαμένα χρόνια συν όσα χρόνια ακολουθήσουν, θα πρέπει τώρα να γίνει γρήγορος και ουσιαστικός διάλογος,  που δεν έγινε, για να συμφωνηθεί το τελικό σχέδιο, για να τρέξει γρήγορα και να έχει οφέλη η ΔΕΘ, η πόλη στο σύνολό της.

Διαβλέποντας τον κίνδυνο, η ΔΕΘ για πολλά ακόμη χρόνια να παραμένει στην κατάσταση της παρακμής, μέχρι το τυπικό τέλος της, θα πρέπει να ενταθούν οι προσπάθειες για το μεγάλο, ανοικτό και πυκνό Μητροπολιτικό Πάρκο και τη Νέα ΔΕΘ, γιατί, η νέα πρόταση του Πρωθυπουργού εγκαταλείπει το εγκληματικό και καταστροφικό σχέδιο, ως εκ τούτου είναι θετική. Έχει όμως, πολλά αδύναμα και ασαφή, μάλλον σκοπίμως, σημεία που την καθιστούν ανεφάρμοστη και αδύναμη να υποστηρίξει την ανάπτυξη της ΔΕΘ στην νέα εποχή, όπως και την ισόρροπη ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης. Η δυτική Θεσσαλονίκη πάλι μένει έξω από τις επιλογές της κυβέρνησης.

Αφού, ο Πρωθυπουργός προτείνει να ανακατασκευαστεί το Συνεδριακό Κέντρο «Ιωάννης Βελλίδης», ακόμη πιο σημαντικό είναι να δεχτεί την ανακατασκευή και μερικών από τα περίπτερα που είναι ιστορικά και αρχιτεκτονικά σημαντικά, πολύ πιο σημαντικά από το «Ιωάννης Βελλίδης».
Με αυτό το τρόπο, η Νέα ΔΕΘ, θα γίνει πιο γρήγορα, θα κοστίσει πολύ λιγότερο και θα δημιουργήσει λιγότερα προβλήματα, κατά την διάρκεια της κατασκευής της.

Θα πρέπει ενημερωθεί ο πρωθυπουργός ότι, ακόμη και στο νέο τεράστιο περίπτερο των 30.000 τετραγωνικών μέτρων που προτείνει να κατασκευαστεί,  δεν είναι δυνατόν για ευνόητους λόγους να οργανωθούν οι μεγάλες και βαριές εκθέσεις, οι ιδιαίτερα πετυχημένες, Agrotica και Zootechnia.
Αυτές, πρέπει να οργανώνονται στην δυτική Θεσσαλονίκη, στον χώρο του αγροκτήματος του ΔΙΠΑΕ, έκτασης 800 στρεμμάτων, επιλογή με την οποία συμφωνεί και η διοίκηση του Πανεπιστημίου.

Όμως, και τα κόμματα της αντιπολίτευσης, αυτή την φορά, πρέπει να πουν με σαφήνεια τις θέσεις τους.

Κ. Γάτσιος- Δ. Ιωάννου: Συμβουλεύοντας έναν  κεντρικό τραπεζίτη

1

Κωνσταντίνος Γάτσιος

 

Δημήτρης Α. Ιωάννου

Η πρόσφατη συνέντευξη (22 Σεπτεμβρίου) του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδας Γιάννη Στουρνάρα σε ιδιωτικό ραδιοφωνικό σταθμό ήταν μία δυσάρεστη έκπληξη. Και αυτό όχι μόνο για το μέσο στο οποίο δόθηκε, το οποίο δεν θεωρούμε ότι είναι το πλέον κατάλληλο για να χρησιμοποιεί ως βήμα ένας Διοικητής της ΤτΕ –και, μάλιστα, επιλέγοντας μία εκπομπή την οποία σημαντικό μέρος της κοινής γνώμης θεωρεί κομματικά στρατευμένη, ακραία και τοξική. Ούτε και μόνο για τον σχετικά ανάλαφρο χαρακτήρα του ύφους του που, κατά την ταπεινή μας γνώμη, στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, δεν αντιστοιχούσε στην σοβαρότητα με την οποία πρέπει να προσεγγίζονται τα θέματα της οικονομίας και της κοινωνίας. Αλλά, κυρίως, γιατί έστειλε λανθασμένα μηνύματα δημιουργώντας ανακριβείς εντυπώσεις στην κοινή γνώμη.

 

Το πόσο άστοχη και αποπροσανατολιστική ήταν η συνέντευξή του αποδεικνύεται κατ’ αρχήν από τους συνειρμούς που, με την βοήθεια «προθύμων» σχολιαστών δημιουργήθηκαν και προβλήθηκαν ως «είδηση» στον τύπο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, ήταν η –μεστή σοφίας –  απόφανσή του ότι επειδή δεν υπάρχουν «λεφτόδεντρα» δεν είναι δυνατόν να δώσουμε αύξηση 30% τους μισθούς χωρίς να βλάψουμε την οικονομία. Κάτι, φυσικά, που αποτελεί μία αδιαπραγμάτευτη και διαχρονική αλήθεια. Μόνο που, στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, είναι μία παντελώς ανεπίκαιρη επισήμανση, καθώς κανείς σήμερα δεν προτείνει να δοθούν αυξήσεις 30% στους μισθούς και στα ημερομίσθια και κανείς πλέον, εκτός από μία ελάχιστη μειοψηφία αφελών, δεν πιστεύει, έστω και εμμέσως, στα περίφημα «λεφτόδεντρα», δηλαδή στην απεριόριστη αύξηση των δημοσίων και ιδιωτικών δαπανών ως εργαλείου για την ανάπτυξη της οικονομίας και την εμπέδωση της κοινωνικής δικαιοσύνης. Κάτι τέτοια μπορεί να λέγονταν 50 χρόνια πριν, αλλά έχουν πλέον απαντηθεί από την ίδια τη ζωή και το έχουν όλοι αντιληφθεί.

Αυτή η φαινομενικά όμως, άστοχη, επισήμανση του κυρίου Διοικητή και ο χρόνος που επέλεξε να την κάνει (λίγο μετά τη ΔΕΘ), θα φαινόταν πολύ επίκαιρη αν συνειρμικά  την συνέδεε κανείς με τις ανάλογες δηλώσεις του πρωθυπουργού για τις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για την οικονομία. Εξ αντικειμένου, πρόκειται για εξόφθαλμη «επικύρωση» της θέσης του πρωθυπουργού περί «λεφτόδεντρων»  στο οικονομικό πρόγραμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Πόσο, όμως, θεσμικά ορθή είναι αυτή η συμπεριφορά του κεντρικού τραπεζίτη, να γίνεται μέρος μιας κομματικής αντιπαράθεσης διαλέγοντας εμφανώς «πλευρά»; (Με δεδομένο, μάλιστα, ότι κανένας δεν πρότεινε αύξηση 30% στους μισθούς. Ούτε και πολιτικές που παραπέμπουν σε «λεφτόδεντρα»).

Βεβαίως ο κύριος Διοικητής, όπως επιβάλλει και το καθήκον του, τόνισε στη συνέντευξη, το προφανές ότι, δηλαδή, η αύξηση μισθών προϋποθέτει αύξηση της παραγωγικότητας που με τη σειρά της προϋποθέτει επενδύσεις. Στο σημείο αυτό εξέφρασε και την ικανοποίησή του διότι, όπως είπε, το 80% των επενδύσεων είναι, πλέον, παραγωγικές. Πρόκειται, όμως, για μία δήλωση που δημιουργεί ερωτηματικά, διότι κάτι παρόμοιο δεν ήταν γνωστό έως τώρα. Και για του λόγου το αληθές, θα μπορούσε κάποιος να συγκρίνει τον ισχυρισμό του με άλλες δηλώσεις που έγιναν από τον  Υποδιοικητή της ΤτΕ κ. Πελαγίδη, την ίδια ημέρα, σύμφωνα με τις οποίες το 40% των ξένων επενδύσεων (των επενδύσεων, δηλαδή, από τις οποίες κατά κύριο λόγο προσδοκούμε τεχνολογική ενίσχυση), καταλήγουν στο  real estate, έναν πολύ χρήσιμο, βεβαίως, κλάδο αλλά εξ ορισμού μη περιλαμβανόμενο σε αυτό που λέγεται παραγωγικός τομέας. Είναι, λοιπόν, ένα ερώτημα πώς ενώ κατά τον κ. Πελαγίδη το 40% των ξένων επενδύσεων, τουλάχιστον, είναι μη παραγωγικές, ο αριθμός αυτός, κατά τον κ. Στουρνάρα, που συνομιλεί με τον κ. Πορτοσάλτε, μειώνεται στο 20%, όταν συσσωματωθεί με τις εγχώριες επενδύσεις. Θα πρέπει εδώ λοιπόν ο κ. Διοικητής να επανέλθει και να μας δώσει τα συγκεκριμένα στοιχεία που έχει στην διάθεσή του, με βάση τα οποία θεωρεί πως οι «παραγωγικές» επενδύσεις είναι το 80% του συνόλου.

H αδικαιολόγητη αισιοδοξία του κυρίου Διοικητή

Και βέβαια η ευφρόσυνη διάθεση του κυρίου Διοικητή και η αισιοδοξία του για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας θα έπρεπε να μετριασθούν εν τινί μέτρω, συνδυαζόμενα με τον ρεαλισμό και τον σκεπτικισμό με τον οποίον ο υφιστάμενος του αναφέρθηκε στα θέματα του Ταμείου Ανάκαμψης, τονίζοντας ότι από τα εν συνόλω 36 δισ. ευρώ, στους τελικούς δικαιούχους μέχρι στιγμής έχουν φθάσει μόνο 10 δισ.  (5,7 δισ. ευρώ από επιχορηγήσεις και 4,3 δισ. ευρώ από δάνεια), και θα πρέπει να τρέξουμε με τρελό ρυθμό στους 12 μήνες που απομένουν για να μπορέσουμε να απορροφήσουμε τα υπόλοιπα. (Και, έστω και αν τα απορροφήσουμε, δικαιούμαστε να αισθανόμαστε αμφιβολία κατά πόσο θα τα χρησιμοποιήσουμε παραγωγικά ή θα τα χρησιμοποιήσουμε ως απλή κατανάλωση).

Το κυριότερο, όμως, το οποίο θα πρέπει να ενοχλήσει και να ανησυχήσει κάθε πολίτη, είναι το εξής: η παντελώς αβάσιμη αλλά κατηγορηματικά υπογραμμιζόμενη «αισιόδοξη»  πεποίθηση του κ. Διοικητή –πλήρως ταυτιζόμενη με ανάλογους κυβερνητικούς ισχυρισμούς–  πως ο ρυθμός με τον οποίον αυξάνονται η οικονομία («…αναπτύσσεται με διπλάσιο ρυθμό από την υπόλοιπη Ευρωζώνη») και η παραγωγικότητα,  είναι τέτοιοι που  σύντομα θα πάψουμε να είμαστε τελευταίοι  -προτελευταίοι για την ακρίβεια- σε όλους τους κρίσιμους δείκτες στην ΕΕ. Η αλήθεια, όμως, δυστυχώς είναι τελείως διαφορετική και ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας θα έπρεπε να το γνωρίζει –και να κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, αν μη τι άλλο. Η σχέση του ρυθμού ανάπτυξης της χώρας μας με τον μέσο ρυθμό ανάπτυξης της ΕΕ ή της ευρωζώνης, είναι κάτι που δεν έχει ιδιαίτερη σημασία. Σημασία έχει ο μέσος όρος ανάπτυξης αυτών των χωρών τις οποίες «κυνηγάμε» για να φθάσουμε και να ξεπεράσουμε (γιατί πρέπει να τις ξεπεράσουμε),  τόσο αν πρόκειται για μέλη της ΕΕ, όσο κι αν πρόκειται για χώρες της ευρύτερης περιοχής μας εκτός ΕΕ. Οι χώρες της ΕΕ, εν πρώτοις, ως επί το πλείστον, (Κροατία, Λιθουανία, Πορτογαλία, Σλοβενία, Ρουμανία, Πολωνία, Μάλτα, Κύπρος) αναπτύσσονται είτε εξ ίσου γρήγορα με εμάς, είτε και γρηγορότερα από εμάς. Η «ταχύτερη από τον μέσο όρο της ΕΕ» ανάπτυξή μας, οφείλεται στο γεγονός πως οι πιο αναπτυγμένες χώρες της ΕΕ, όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία ή η Αυστρία βρίσκονται σε φάση στασιμότητας. Οι πλείστες, λιγότερο αναπτυγμένες χώρες της ΕΕ, αντιθέτως, (μεταξύ των οποίων εμείς κατατασσομαστε –με βάση τους περισσότερους δείκτες–  προτελευταίοι), αναπτύσσονται με την ίδια ή και μεγαλύτερη ταχύτητα από εμάς, καθιστώντας μάλλον ανέφικτο να τους «φθάσουμε» και να τους «ξεπεράσουμε». Ακόμη και η Βουλγαρία, η οποία είναι η μόνη που μονίμως υπολείπεται της Ελλάδας στους βασικούς δείκτες, έχει την τελευταία πενταετία μέσο όρο ανάπτυξης ανώτερο από τον δικό μας, πράγμα που σημαίνει πως είναι πολύ πιθανόν ότι εντός ολίγων ετών θα μας ξεπεράσει και αυτή.

Η αλήθεια για τον ρυθμό ανάπτυξης

Παρεμφερές, επίσης, είναι αυτό που συμβαίνει και με τις άλλες χώρες της ευρύτερης περιοχής μας, στα Βαλκάνια και στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, που δεν είναι μέλη της ΕΕ: οι εν λόγω χώρες, (Τουρκία, Αλβανία, Βόρεια Μακεδονία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη), έστω και αν σήμερα, για ιστορικούς λόγους, μας «ακολουθούν» ως φτωχότερες, με χαμηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα και μέση παραγωγικότητα, αναπτύσσονται με πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα από εμάς. Έχουν δηλαδή ταχύτερους –ενίοτε υπερδιπλάσιους– ρυθμούς ανάπτυξης και αν αυτό συνεχισθεί, κάποια στιγμή, όχι στο πολύ μακρινό μέλλον, θα μας ξεπεράσουν και αυτές.

Για να ήταν αλήθεια ο ισχυρισμός πως οσονούπω προσεγγίζουμε και ξεπερνάμε τους εταίρους μας στην ΕΕ, σε κατά κεφαλή ΑΕΠ και παραγωγικότητα, η χώρα θα έπρεπε να αναπτύσσεται με ρυθμούς ανάλογους εκείνων της Τουρκίας, δηλαδή με τουλάχιστον 5% ετησίως. Επειδή όμως αυτό δεν συμβαίνει, και με τις εφαρμοζόμενες οικονομικές και κοινωνικές πολιτικές  δεν πρόκειται να συμβεί ούτε και στο εγγύς ή στο απώτερο μέλλον, προτιμούμε να βαυκαλιζόμαστε, ή να εξαπατώμεθα, με την ιδέα πως συγκλίνουμε κάπου γιατί «…αναπτυσσόμαστε με διπλάσιο ρυθμό από την υπόλοιπη ευρωζώνη»! Στην πραγματικότητα, βέβαια, είναι η ομάδα των «φτωχών» χωρών της ΕΕ που αναπτύσσεται ταχύτερα από την ομάδα των «πλουσίων» χωρών και συγκλίνει προς αυτήν, πλην όμως, στο εσωτερικό αυτής της ομάδας των «φτωχών» εμείς όχι μόνο είμαστε ουραγοί αλλά κινδυνεύουμε να δούμε την απόστασή μας από τα άλλα μέλη της ομάδας να αυξάνεται αντί να μειώνεται!

Έχει αυτό κάποια σημασία ή είναι απλά θέμα γοήτρου; Έχει ζωτική σημασία για την χώρα μας, για δύο λόγους. Πρώτον γιατί, όπως είναι εμφανές, η υπάρχουσα ανάπτυξη δεν επαρκεί για να ικανοποιήσει τις κοινωνικές ανάγκες και προτεραιότητες, τόσο εκείνες που είναι διαχρονικές, όσο και αυτές που αναδεικνύονται από την εξέλιξη της ζωής και την πρόοδο της κοινωνίας. Δεύτερον γιατί αυτό, η συγκριτική ισχύς, τόσο στην οικονομία όσο και παντού αλλού, είναι ένας όρος επιβίωσης και ασφάλειας για μία χώρα. Εάν η χώρα βρεθεί να είναι η πλέον αδύναμη οικονομικά στην γεωγραφική της περιοχή, περικυκλωμένη από πολύ ισχυρότερες, τότε το μέλλον της είναι υποθηκευμένο και η επιβίωσή της επισφαλής.

Ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας υποχρεούται να μιλάει την γλώσσα της αλήθειας. Αυτή είναι η αποστολή του και αυτό οφείλει να πράττει.

Πηγή: slpress.gr

 

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΗΠΑ-ΤΟΥΡΚΙΑΣ

19
του Παντελή Σαββίδη
Το παιχνίδι ΗΠΑ-Τουρκίας αρχίζει να αποσαφηνίζεται μετά τις διφορούμενες δηλώσεις Τράμπ.
Μίτος της Αριάδνης οι ενεργειακές συμφωνίες που υπέγραψε ο υπουργός ενέργειας της Τουρκίας και γαμπρός του Ερντογάν Αλπασλάν Μπαϊρακτάρ στη Νέα Υόρκη τις προηγούμενες ημέρες.
Αυτές τις συμφωνίες είχαν ως βάση οι δηλώσεις Τράμπ.
F-35 με τους S-400 στην Τουρκία, δεν γίνεται.
Ποιός είναι ο οδικός χάρτης;
Με βάση τις ενεργειακές συμφωνίες η Τουρκία θα αρχίσει να απομακρύνεται απο την Ρωσία σιγά σιγά, υποκαθιστωντας την ρωσική με αμερικανική ενέργεια.
Oi S-400 θα δώθούν για αναβάθμιση και με κάποιον τρόπο θα παραχωρηθούν εύσχημα σε χώρα που επιθυμεί η Τουρκία και θα συμφωνήσει η Ρωσία.
Οπότε, ο δρόμος για τα F-35 ανοίγει.
Στο τουρκικό ερώτημα τι θα κάνει η χώρα χωρίς αντιαεροπορική προστασία αφού θα δώσει τους S-400 η απάντηση είναι πως θα αρχίσουν διαπραγματεύεις για αγορά Patriot που μέχρι σήμερα οι ΗΠΑ αρνούνται να προμηθεύσουν στην Τουρκία.
Στο θέμα της αγοράς κινητήρων για αεροπλάνα ή απόκτησης τεχνογνωσίας για κατασκευή τους, δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής ειδήσεις. Και δεν είναι σίγουρο ότι θα υπάρξουν.
Πάντως, μια γεωπολιτική μετατόπιση της Τουρκίας θα σημάνει αλλαγές στην περιοχή αξιοσημείωτες. Τι πήρε η Άγκυρα για να κάνει την φιλοαμερικανική στροφή; Μήπως τους Κούρδους;
Δείτε τα δύο αυτά άρθρα
και αυτό

Νωρίτερα σήμερα

ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΡΑΜΠ-ΕΡΝΤΟΓΑΝ

Αν το επίμαχο θέμα στη συνάντηση Τράμπ-Ερντογάν που μας ενδιαφέρει είναι τα F-35 δεν έχω ξεκαθαρίσει, ακόμη, την θεση του Τράμπ. Υπάρχει, βεβαίως, και το Κογκρέσο. Δεν αρκεί η απόφαση του προέδρου. Οι δηλώσεις του Τράμπ επιδέχονται διαφορετικές ερμηνείες.
Εκείνο που ενδιαφέρει τα μέγιστα την Τουρκία και δεν εχει δει το φως της δημοσιότητας, ούτε γίνεται αναφορά στις δηλώσεις, είναι η επιθυμία της Άγκυρας να συνεργαστεί για τεχνογνωσία κατασκευής κινητήρων για το δικό της αεροπλάνο ΚΑΑΝ.
Και αν δεν μπορέσει να πάρει τεχνογνωσία, θα κάνει προσπάθεια να αγοράσει κινητήρες για τα αεροπλάνα που κατασκευάζει.
Πιστεύουμε να ξεκαθαρίσει τις επόμενες ώρες το θέμα με τα F-35.
Για να επανέλθω στα F-35 το πρόβλημα για την αγορά τους απο την Τουρκία είναι οι S-400. Τελευταία, διακρίνεται μια κινητικότητα για την εύσχημη απομάκρυνσή τους. Άρα, το ζήτημα είναι ανοικτό.
Εκείνο που μου έκανε εντύπωση, διότι υπάρχει και σχετικό βίντεο, είναι ο αγοραίος τρόπος που ο Τράμπ έθεσε το θέμα της Χάλκης. Σαν να το έκανε απο υποχρέωση. Είδα και τα ξινισμένα μούτρα του Ερντογάν μόλις το άκουσε.
Δεν είναι αυτός τρόπος που θέτει τα ζητήματα μια υπερδύναμη. Όπως το έθεσε ο Τράμπ, ο μπενάκης και ο βγενάκης για τον Ερντογάν. Το πολύ πολύ αν ασχοληθεί, θα ζητήσει κάτι για τη Δυτική Θράκη. Τα έχει συνδέσει τα ζητήματα η Τουρκία, ούτως ή άλλως. Και, συνήθως αυτά που ζητά δεν γίνονται. Είναι υπερβολές.
Το άλλο ενδιαφέρον σημείο της συνάντησης είναι η γεωπολιτική επένδυση που κάνει η Ουάσιγκτον στην Τουρκία και ο Τράμπ, προσωπικά, στον Ερντογάν τον οποίο θαυμάζει.
Οι δηλώσεις του Τράμπ για τον ρόλο της Τουρκίας στη Συρία είναι χαρακτηριστικές της σημασίας που της αναγνωρίζει. Και οι δύο στηρίζουν απο τη μια ένα τρομοκρατικό καθεστώς και απο την άλλη μιλούν κατά της τρομοκρατίας.
Καθημερινά δολοφονούνται στη Συρία άνθρωποι που ανήκουν στις μειονότητες, μεταξύ των οποίων και πολλοί χριστιανοί.
Γι αυτό είναι απαράδεκτο το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός της Ελλάδας φωτογραφήθηκε με τον σύρο πρόεδρο, τον τρομοκράτη Τζολάνι που υποθάλπει και τις σημερινές δολοφονίες.
Το άλλο στοιχείο που πρέπει να αρχίσει να προβληματίζει όσους θα ήθελαν να συνεργαστούν με τις ΗΠΑ είναι η ευκολία με την οποία αλλάζουν θέσεις.
Στη Συρία η θέση τους για την κρατική δομή που επιθυμούν είναι ενιαία κρατική οντότητα, κάτι αδύνατον να επιτευχθεί. Μέχρι προχθές είχαν άλλη. Υποστήριζαν μια ομοσπονδιακή μορφή. Έτσι επιχειρούν να εγκαταλείψουν για άλλη μια φορά τους Κούρδους. Αλλά οι Κούρδοι έχουν αποφασίσει να ελέγξουν την περιοχή τους, τουλάχιστον, οικονομικά και στρατιωτικά.
Σε ό,τι μας αφορά, δεν δίνουν και ιδιαίτερη σημασία. Με την Ελλάδα δεν διαπραγματεύονται. Στην Ελλάδα δίνουν εντολές. Και οι πολιτικοί της χώρας στριμώχνονται να τις εκτελέσουν. Ελλάδα δεν υφίσταται στο γεωπολιτικό παίγνιο.

Τα δίνει όλα ο Ερντογάν στον Τραμπ – υπέγραψαν συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας

1

Η Τουρκία και οι Ηνωμένες Πολιτείες υπέγραψαν την Πέμπτη μια σημαντική συμφωνία για συνεργασία στον τομέα της πυρηνικής ενέργειας, με στόχο την πολιτική και μη στρατιωτική χρήση.

Ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ και ο Αμερικανός γερουσιαστής Μάρκο Ρούμπιο υπέγραψαν Μνημόνιο Συνεργασίας για Στρατηγική Πυρηνική Συνεργασία για Πολιτικές Χρήσεις κατά τη διάρκεια επίσημης τελετής.

Σύμφωνα με τον Τούρκο υπουργό, αυτή η συμφωνία θα βοηθήσει στη διασφάλιση της ενεργειακής σταθερότητας και ασφάλειας στην περιοχή.

«Στόχος μας είναι να συνεργαστούμε με τις Ηνωμένες Πολιτείες στην κατασκευή πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής. Αυτή η συμφωνία σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προς τη στρατηγική και πολυδιάστατη συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών », δήλωσε ο Μπαϊρακτάρ στο CNN Turk.

Η συμφωνία προβλέπει την εγκατάσταση πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, οι οποίοι θα κατασκευαστούν και θα λειτουργήσουν με την τεχνική και οικονομική υποστήριξη και των δύο μερών, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της Τουρκίας και της ευρύτερης περιοχής.

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ  – Echedoros.blog