Αρχική Blog Σελίδα 1543

Μεταξύ Γάζας και Αμμοχώστου

0

Ένα κείμενο του Γαβριήλ Χαρίτου, το 2014, λες και γράφηκε χθές.

Μια άλλη πλευρά τής αγάπης των Τούρκων προς τους Παλαιστίνιους
Περίληψη:

Κατά τον εορτασμό τής φετινής 40ης επετείου από την τουρκική εισβολή και κατοχή τού βορείου τμήματος της Κύπρου, οι Τουρκοκύπριοι πολιτικοί ηγέτες, σε αντίθεση με άλλες χρονιές, έδωσαν ιδιαίτερη έμφαση στα τεκταινόμενα στη Λωρίδα της Γάζας, παραλληλίζοντας την εκεί πραγματικότητα με την κατάσταση που ισχύει στην κατεχόμενη βόρεια Κύπρο. Οι συνειρμοί που εκφράζονται από επίσημα χείλη στα κατεχόμενα της Κύπρου, ρίχνουν περισσότερο φως στον τρόπο με τον οποίο η τουρκοκυπριακή διοικητική οντότητα και η περιφερειακή πολιτική τής Τουρκίας συσχετίζουν δύο παράλληλες πραγματικότητες, με αιχμή τού δόρατος της κοινής τους θεώρησης δύο λιμάνια, που βρίσκονται τόσο κοντά αλλά και τόσο μακριά το ένα από το άλλο : Το λιμάνι τής Γάζας και το λιμάνι τής Αμμοχώστου.

Ο ΓΑΒΡΙΗΛ ΧΑΡΙΤΟΣ είναι δικηγόρος, με μεταπτυχιακό στις Διεθνείς, Πολιτικές και Οικονομικές Σχέσεις στη Μεσόγειο από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και υποψήφιος διδάκτωρ του Τμήματος Ευρωπαϊκών και Διεθνών Σπουδών τού Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Η μελέτη του «Ο εκδημοκρατισμός των αραβικών χωρών ως προτεραιότητα της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Η περίπτωση της Ιορδανίας και της Τυνησίας» δημοσιεύθηκε από το Ίδρυμα Διεθνών Νομικών Μελετών καθ. Ηλία Κρίσπη και δρος. Αναστασίας Σαμαρά-Κρίσπη και κυκλοφορεί από τις νομικές εκδόσεις Σάκκουλα.

Στα κατεχόμενα της βόρειας Κύπρου η φετινή 40η επέτειος της τουρκικής εισβολής και κατοχής ήταν ξεχωριστή σε σχέση με όλες τις προηγούμενες. Θα ανέμενε κανείς ότι καθ’ αυτό το γεγονός τής συμπλήρωσης τεσσάρων δεκαετιών από τα γεγονότα τού καλοκαιριού τού 1974 θα αποτελούσε από μόνο του το επίκεντρο των επετειακών εκδηλώσεων. Ωστόσο, η επί 40 χρόνια οικονομική και διπλωματική απομόνωση της επονομαζόμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας τής Βόρειας Κύπρου» σε συνάρτηση με την έκδηλη απαισιοδοξία της τουρκοκυπριακής κοινής γνώμης για την μελλοντική πορεία της κατοχικής διοικητικής οντότητας, δεν προσφέρονταν για ευχάριστους απολογισμούς. Σύμφωνα με έρευνα που διεξήχθη το 2011 από το Τουρκικό Ίδρυμα Έρευνας Οικονομικής Πολιτικής, TEPAV, λιγότερο από το 20% των Τουρκοκυπρίων δήλωναν ευχαριστημένοι από την κατάσταση που επικρατούσε τότε στην «ΤΔΒΚ». Εννέα στους δέκα κατοίκους των κατεχομένων δήλωναν απαισιόδοξοι για τη βιωσιμότητα του κατοχικού πολιτικού κατεστημένου και της «ΤΔΒΚ». [1] Έκτοτε, κανένα γεγονός δεν συνετέλεσε στο να μεταβληθούν οι απαισιόδοξες τάσεις τής τουρκοκυπριακής κοινής γνώμης, όχι μόνο λόγω της στασιμότητας των διαπραγματεύσεων με την ελληνοκυπριακή πλευρά και της συνεχιζόμενης διπλωματικής απομόνωσης της «ΤΔΒΚ». Η χρηματοπιστωτική κρίση που αντιμετωπίζει η Κυπριακή Δημοκρατία, όσο παράδοξο ίσως ακούγεται, διέψευσε την ελπίδα πολλών Τουρκοκυπρίων πολιτών, που έβλεπαν την οικονομική ευρωστία τού νότου ως ευκαιρία διεξόδου από το πολιτικό και οικονομικό αδιέξοδο που επί τέσσερις δεκαετίες αντιμετωπίζει ο κατεχόμενος βορράς.

Καθ’ όλα τα προηγούμενα χρόνια, οι διχαστικές μνήμες αποτελούσαν το μόνιμο σημείο αναφοράς των επετειακών εκδηλώσεων του κατοχικού καθεστώτος. Αυτή η προσέγγιση δεν εξέπληττε κανέναν. Με αυτόν τον τρόπο, αφ’ενός δικαιολογείτο πολιτικά και ιστορικά η τουρκική εισβολή τού 1974 και αφ’ ετέρου προβάλλονταν τα οφέλη τής μετέπειτα «Τουρκοκυπριακής χειραφέτησης», απτή απόδειξη της οποίας προβαλλόταν η καθ’ αυτή ύπαρξη της «Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου» – η οποία όμως συνεχίζει να μην αναγνωρίζεται από την διεθνή κοινότητα, με εξαίρεση την κατέχουσα μητέρα-πατρίδα Τουρκία.

Φέτος, το κατοχικό καθεστώς επέλεξε να μην προσπαθήσει να ωραιοποιήσει έναν ούτως ή άλλως θλιβερό απολογισμό τής διπλωματικής, πολιτικής και οικονομικής του πορείας κατά τα τελευταία 40 χρόνια. Επέλεξε να αξιοποιήσει την ένοπλη σύρραξη Ισραήλ και Χαμάς στην Λωρίδα τής Γάζας για να στηρίξει ακόμα μια φορά την φοβική προσέγγιση της πιθανότητας επανένωσης του νησιού. Οι Τουρκοκύπριοι αξιωματούχοι συσχέτισαν την περιπέτεια που βιώνει σήμερα ο άμαχος πληθυσμός τής Γάζας με τα όσα δεινά πιθανόν θα αντιμετώπιζαν οι Τουρκοκύπριοι εάν η τουρκική εισβολή τού 1974 δεν είχε συμβεί. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Ντερβίς Έρογλου, και σύσσωμος ο πολιτικός κόσμος των κατεχομένων παρομοίασαν τον τουρκοκυπριακό πληθυσμό με τους άμαχους Παλαιστινίους, αφήνοντας να εννοηθούν αντίστοιχοι φοβικοί συνειρμοί, συσχετίζοντας την ελληνοκυπριακή πλευρά με την παρούσα ισραηλινή στρατιωτική δράση στην Γάζα.

Σε αυτό το πνεύμα και βάσει τέτοιων παραλληλισμών, όλα τα τουρκοκυπριακά πολιτικά κόμματα εξέδωσαν δηλώσεις αλληλεγγύης προς την Γάζα και αντίστοιχες ανακοινώσεις καταδίκης κατά του Ισραήλ [2]. Συγκεκριμένα, ο Γενικός Γραμματέας τού κυβερνώντος Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, Κουτλάι Ερκ, χαρακτήρισε τα τεκταινόμενα στην Γάζα ως γενοκτονία. Ο Γενικός Γραμματέας του Τ/Κ Δημοκρατικού Κόμματος που μετέχει στην κυβέρνηση, Χασάν Τατσόϊ, κάλεσε για τον άμεσο τερματισμό των ισραηλινών επιχειρήσεων. Ο Γραμματέας Εξωτερικών Σχέσεων του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης UBP, Ταχσίν Ερτουγρούογλου, καταδίκασε το Ισραήλ, χαρακτηρίζοντας «δυσανάλογη την στρατιωτική δράση που εφαρμόζεται κατά του παλαιστινιακού λαού». Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι φράσεις με τις οποίες κατέληγε το ψήφισμα που επέδωσε στα γραφεία τού ΟΗΕ στην Κύπρο μια πρωτοεμφανιζόμενη τουρκοκυπριακή ΜΚΟ, με την επωνυμία «Τουρκοκύπριοι Ενάντια στον Πόλεμο»: «Ως λαός έχουμε υποστεί παρόμοια μοίρα στο νησί και αισθανόμαστε αυξημένη ανησυχία ως προς την έκταση που μπορεί να φθάσουν αυτά τα απαράδεκτα γεγονότα. Είναι απαράδεκτο για μας να μείνουμε απαθείς στις βάρβαρες επιθέσεις τού Κράτους τού Ισραήλ κατά του Παλαιστινιακού λαού».

Στις 18.07.2014 ο Σερντάρ Ντενκτάς, Αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Έρογλου και ηγέτης τού Τ/Κ Δημοκρατικού Κόμματος, εξέδωσε γραπτή ανακοίνωση με την οποία εξέφρασε την απογοήτευσή του επειδή τα μηνύματα καταδίκης των Τουρκοκυπρίων «δεν εισακούονται, ενώ η αδύναμη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ηνωμένου Βασιλείου, των Ηνωμένων Εθνών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς το Ισραήλ οδηγούν στη σφαγή [σ.σ. των Παλαιστινίων]». Ο κ. Ντενκτάς συνέδεσε την κατάσταση στην οποία περιήλθαν οι κάτοικοι της Γάζας με την παρούσα κατάσταση στην Κύπρο, προσθέτοντας ότι «οι εξελίξεις στην Γάζα θα πρέπει να αποτελέσουν παράδειγμα σε εκείνους τους κύκλους που προσπαθούν να υπονομεύσουν την ανάγκη για την διατήρηση της παρούσας ατμόσφαιρας ασφάλειας που επικρατεί στο νησί», καταλήγοντας χαρακτηριστικά: «Οι εξελίξεις στην Γάζα θα πρέπει να μας βοηθήσουν να εκτιμήσουμε τα όσα έχουμε σήμερα». [3]

Την ίδια μέρα (18.07.2014) ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων, Ντερβίς Έρογλου, αφού καταδίκασε την έναρξη των χερσαίων ισραηλινών επιχειρήσεων στην Γάζα, εξήρε τη θέση που έλαβε η Τουρκία υπέρ της Χαμάς, σε αντιδιαστολή προς την επιφυλακτικότητα της διεθνούς κοινότητας να λάβει ξεκάθαρη θέση κατά του Ισραήλ: «Δυστυχώς, δεν είδαμε άλλη χώρα πλην της Τουρκίας, να καταδικάζει αυτές τις επιθέσεις. Δυσκολεύομαι να καταλάβω γιατί ο κόσμος παραμένει σιωπηρός ενόψει τέτοιων σφαγών». [4]

Λίγες ημέρες αργότερα, στις 21 Ιουλίου 2014 και επ’ ευκαιρία της 40ης επετείου της τουρκικής εισβολής και κατοχής τής Κύπρου, ο Τουρκοκύπριος ηγέτης συνέδεσε ξεκάθαρα την επέτειο της τουρκικής εισβολής με τις τρέχουσες εξελίξεις στην Γάζα. Ήταν η πρώτη φορά από το 1975 έως σήμερα, που Τουρκοκύπριος ηγέτης αντιπαραβάλει διεθνείς εξελίξεις προκειμένου να εξάρει την τουρκική εισβολή και στρατιωτική παρουσία στο νησί. Συγκεκριμένα, ο κ. Έρογλου σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Kibris [5] δήλωσε ότι «οι εξελίξεις στο Παλαιστινιακό αποτελούν μια από τις σαφέστερες ενδείξεις γιατί οι Τουρκοκύπριοι επιμένουν στη συνέχιση της ύπαρξης ενεργών και αποτελεσματικών εγγυήσεων εκ μέρους της μητέρας-πατρίδας Τουρκίας». [6]

Τέλος, από τις 23 έως και τις 27 Ιουλίου 2014, οι κατοχικές Αρχές αποφάσισαν να κυματίζουν μεσίστιες οι σημαίες τής «ΤΔΒΚ», κηρύσσοντας εθνικό πένθος εις μνήμην των θυμάτων των ισραηλινών επιχειρήσεων στην Γάζα [7]. Ήταν η πρώτη φορά που η «ΤΔΒΚ» κήρυξε εθνικό πένθος για ένα ζήτημα που δεν αφορά την τουρκοκυπριακή ή την τουρκική επικαιρότητα, γεγονός το οποίο καταδεικνύει την σημασία που επιθυμεί να προσδώσει η τουρκοκυπριακή ηγεσία στους παραλληλισμούς που ακούστηκαν εντονότατα και συνέδεαν την τουρκοκυπριακή κοινότητα με τους Παλαιστινίους που ζουν στην Γάζα κατά την φετινή 40η επέτειο της τουρκικής εισβολής στο νησί.

Ωστόσο, η καθαρά φιλοπαλαιστινιακή και αντιισραηλινή στάση που υιοθετεί η τουρκοκυπριακή ηγεσία σήμερα, είναι βέβαιο ότι θα προκαλούσε μεγάλη έκπληξη τόσο τον Δρα. Φαζίλ Κιουτσούκ, όσο και στον Ραούφ Ντενκτάς, ηγετικά στελέχη τής τουρκοκυπριακής κοινότητας κατά τα πρώτα χρόνια τής ζωής τής ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η ΤΟΥΡΚΟΚΥΠΡΙΑΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΟ ΙΣΡΑΗΛ

Η τουρκοκυπριακή κοινότητα, ήδη πριν από την ανακήρυξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στις 16 Αυγούστου 1960 αλλά και κατά την διάρκεια των πρώτων χρόνων ζωής τού ανεξάρτητου κυπριακού κράτους, διατηρούσε ιδιαίτερα επιφυλακτική στάση έναντι των Αράβων και κυρίως έναντι της νασσερικής Αιγύπτου. Τόσο ο τότε Αντιπρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Δρ. Φαζίλ Κιουτσούκ, όσο και ο Ραούφ Ντενκτάς υπό την ιδιότητα του Προέδρου τής Τουρκικής Κοινοτικής Συνέλευσης, ακολουθούσαν πιστά το δόγμα τής τότε τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, η οποία επεδίωκε την ενδυνάμωση της θέσης τής Τουρκίας στην νοτιοανατολική Μεσόγειο ως μέλος του ΝΑΤΟ, καλλιεργώντας ειδική σχέση συνεργασίας με τους φιλοδυτικούς περιφερειακούς παίκτες – σημαντικότερος των οποίων ήταν το Ισραήλ.

Οι Τουρκοκύπριοι πολιτικοί παρατηρούσαν πολύ προσεκτικά τις κινήσεις τού Αρχιεπισκόπου Μακαρίου προς τις αραβικές χώρες και εξέφραζαν έντονους προβληματισμούς κάθε φορά που η Κυπριακή Δημοκρατία έτεινε να προσεταιρίζεται το Κίνημα των Αδεσμεύτων, που τηρούσε κριτική στάση προς την Δύση και σε περιφερειακό επίπεδο συντασσόταν ξεκάθαρα με τους Άραβες, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο Παλαιστινιακό ζήτημα. Αιχμή τού δόρατος των επιχειρημάτων που πρόβαλε σε κάθε ευκαιρία ο Αντιπρόεδρος Κιουτσούκ ήταν η γνωστή δήλωση Μακαρίου, ότι δηλαδή «η ανεξάρτητη Κύπρος θα αποτελέσει την Ελβετία τής Μέσης Ανατολής», με την έννοια ότι η νεαρή Κυπριακή Δημοκρατία θα τηρεί ισότιμες φιλικές σχέσεις με όλα τα αντιμαχόμενα μέρη της περιοχής, αναφερόμενος κυρίως στην αραβοϊσραηλινή διένεξη.

Ήταν σαφές ότι οι Τουρκοκύπριοι είχαν αντιληφθεί πως το Ελληνοκυπριακό στοιχείο προσέβλεπε στις αραβικές ψήφους στα διεθνή φόρα και στον ΟΗΕ, για να μεταβληθούν οι όροι που είχαν ορισθεί στις συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου, οι οποίες είχαν δημιουργήσει ένα εξαιρετικά δυσλειτουργικό, όπως αποδείχθηκε, συνταγματικό πλαίσιο λειτουργίας του νέου κράτους, υπό τις συνθήκες που καθοριζόταν η δικοινοτική πολιτική συμβίωση. Προκειμένου, όμως, η ελληνοκυπριακή πλευρά να εξασφαλίσει την αραβική στήριξη όταν το ζήτημα της μεταβολής τούυ δικοινοτικού status quo θα ετίθετο στο τραπέζι, έπρεπε να τηρήσει αντίστοιχη ευνοϊκή στάση ως προς τα αραβικά αιτήματα, τα σημαντικότερα από τα οποία επικεντρώνονταν στο Παλαιστινιακό ζήτημα. Αντιστοίχως, το Ισραήλ διαβλέποντας την επιρροή των Αράβων και ειδικότερα της τότε Ηνωμένης Αραβικής Δημοκρατίας τού Νάσσερ ως προς την διαμόρφωση της εξωτερικής πολιτικής τής Λευκωσίας, προσέβλεπε στην στήριξη της Τουρκίας (σε περιφερειακό επίπεδο) αλλά και στη στήριξη της τουρκοκυπριακής κοινότητας (σε κυπριακό επίπεδο) προκειμένου να μην αποτελέσει η Κύπρος ένα «αραβικό προτεκτοράτο», λίγα μόλις ναυτικά μίλια από τις ισραηλινές ακτές. Συνεπεία των ανωτέρω, ως προς το ζήτημα της αραβοϊσραηλινή διένεξης οι Ελληνοκύπριοι έτειναν να προσεταιρίζονται τους Άραβες και ιδιαίτερα την Αίγυπτο, με σκοπό να εξασφαλισθεί στο μέλλον η αραβική στήριξη για τις επιδιώξεις τους να μεταβληθούν οι δυσμενείς γι’ αυτούς όροι των συμφωνιών Ζυρίχης-Λονδίνου, ενώ συγχρόνως ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος συνεπικουρούμενος από Ελληνοκύπριους υπουργούς κατέβαλε φιλότιμες προσπάθειες να διατηρήσει τις λεπτές ισορροπίες και με το Ισραήλ. Από την άλλη πλευρά, οι Τουρκοκύπριοι, οι οποίοι δεν επιθυμούσαν καμία μεταβολή τού Κυπριακού Συντάγματος, πρόβαλλαν αντιρρήσεις και έντονες επιφυλάξεις σε κάθε φιλοαραβική κίνηση του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, και μεταξύ άλλων, ήταν υπέρμαχοι της δημιουργίας στενών σχέσεων με το Ισραήλ. Άλλωστε, η σύσφιγξη των σχέσεων Κύπρου-Ισραήλ ήταν σύμφωνη και με την τότε τουρκική περιφερειακή πολιτική, την οποία οι Τουρκοκύπριοι ούτως ή άλλως εφάρμοζαν.

Το Ισραήλ, πολύ πριν ανακηρυχθεί η ανεξαρτησία της Κυπριακής Δημοκρατίας, και δη από τον Σεπτέμβριο του 1950, διατηρούσε Γενικό Προξενείο στην Λευκωσία, μέσω του οποίου καλλιεργούνταν οι σχέσεις τού νεαρού εβραϊκού κράτους με την Βρετανία [8]. Ανήμερα της ανακήρυξης της ανεξαρτησίας τής Κύπρου, στις 16 Αυγούστου 1960, το Ισραήλ αναγνώρισε το ανεξάρτητο κυπριακό κράτος και όρισε Πρέσβη του στην Λευκωσία τον Ζεέβ Λεβίν, ο οποίος ήταν ήδη διαπιστευμένος ως Γενικός Πρόξενος του Ισραήλ στην μέχρι τότε βρετανοκρατούμενη Κύπρο. Την επομένη, 17.08.1960, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος αποδέχθηκε εγγράφως τον διορισμό, με επιστολή του προς το ισραηλινό Υπουργείο Εξωτερικών.

Η άμεση αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας εκ μέρους τού Ισραήλ, που επέφερε ουσιαστικά την άμεση αναβάθμιση του ισραηλινού Γενικού Προξενείου σε Πρεσβεία, στην ουσία έφερε τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο προ τετελεσμένων. Η γρήγορη αυτή κίνηση της ισραηλινής διπλωματίας είχε σκοπό αφ’ ενός να μην δοθεί το περιθώριο στον Πρόεδρο Μακάριο να αμφιβάλλει για το εάν θα πρέπει να συστήσει διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ, αφ’ ετέρου να μην υποκύψει στις πιέσεις που προέρχονταν από τις αραβικές χώρες, οι οποίες ήταν φυσικό να αναμένουν από την Κύπρο πολιτικά και διπλωματικά ανταλλάγματα καθ’ ότι, καθ’ όλη την διάρκεια του απελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ, είχαν σαφώς τεθεί υπέρ των Ελληνοκυπρίων. Ένας άλλος σημαντικός λόγος που ώθησε το Ισραήλ να προβεί κατά την συγκεκριμένη εκείνη στιγμή στην άμεση αναγνώριση της νεοσύστατης Κυπριακής Δημοκρατίας ήταν ότι η Αίγυπτος τότε δεν είχε καμία διπλωματική παρουσία στην Κύπρο. Το Κάιρο είχε διακόψει τις διπλωματικές του σχέσεις με την Βρετανία από το 1956, λόγω του πολέμου τού Σουέζ, και εξ αιτίας αυτού είχε ανακαλέσει τον Γενικό της Πρόξενο από τη Λευκωσία. Ωστόσο, ήταν ζήτημα χρόνου η Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία τού Γκαμάλ Άμπντελ Νάσσερ να συστήσει πλήρεις διπλωματικές σχέσεις με την Κύπρο, να λειτουργήσει πρεσβεία στην Λευκωσία και με τον τρόπο αυτό να αυξήσει την πολιτική της επιρροή στο νησί. Τότε, όμως, θα ήταν πολύ αργά για το Ισραήλ, που θα αντιμετώπιζε πολλές δυσκολίες να συστήσει διπλωματικές σχέσεις με την νεοσύστατη Κυπριακή Δημοκρατία, με την οποία ενδιαφερόταν να καλλιεργήσει ομαλές σχέσεις, καθ’ ότι ήταν η μοναδική μη-αραβική και μη-μουσουλμανική χώρα, που μοιραζόταν κοινά θαλάσσια σύνορα.

Η τουρκοκυπριακή πολιτική ηγεσία ήταν σαφής ως προς το ζήτημα της σύστασης πλήρων διπλωματικών σχέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας με το Ισραήλ. Από την στιγμή που το Ισραήλ είχε ήδη αναβαθμίσει το Γενικό Προξενείο που διατηρούσε στη Λευκωσία σε Πρεσβεία, τόσο το Ισραήλ όσο και οι Τουρκοκύπριοι πίεζαν ώστε η Κύπρος να προβεί σε αντίστοιχη κίνηση και να ανοίξει δική της Πρεσβεία στο Τελ Αβίβ. Η ελληνοκυπριακή πλευρά δίσταζε να λάβει αυτήν την απόφαση, ευρισκόμενη σε εξαιρετικά δύσκολη θέση λόγω των λεπτών ισορροπιών που έπρεπε να τηρήσει. Οι αραβικές χώρες, με επικεφαλής την Αίγυπτο και δευτερευόντως τον Λίβανο, προσπαθούσαν να αποτρέψουν τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο να εμβαθύνει περισσότερο τις σχέσεις τής Κύπρου με το Ισραήλ. Κατά τους πρώτους μήνες τής κυπριακής ανεξαρτησίας, από αραβικής πλευράς προβάλλονταν δελεαστικές υποσχέσεις για οικονομική βοήθεια. Ειδικότερα, η Αίγυπτος υπονοούσε ότι η ελληνοκυπριακή κοινότητα που διαβιούσε στην Αλεξάνδρεια και στο Κάιρο θα τύγχανε ευνοϊκότερης μεταχείρισης έναντι των άλλων Ευρωπαίων που κατοικούσαν στην Αίγυπτο, ενόψει της νασσερικής νομοθεσίας περί εθνικοποιήσεων των ξένων περιουσιών. Εάν, όμως, η Κύπρος συνέχιζε να μην εμποδίζει την ισραηλινή οικονομική διείσδυση στο νησί και δεν διέκοπτε τις διπλωματικές της σχέσεις με το Ισραήλ, τότε το νεαρό κυπριακό κράτος δεν θα έπρεπε να ελπίζει σε καμία βοήθεια εκ μέρους των Αράβων. Ήταν, μάλιστα, εντυπωσιακό ότι στο πλαίσιο αυτής της συντονισμένης αραβικής προσπάθειας, είχε τεθεί ζήτημα προστασίας των δικαιωμάτων τής μαρωνίτικης κοινότητας στην Κύπρο, που διατηρούσε στενές πολιτισμικές σχέσεις με τον Λίβανο, περιπλέκοντας ακόμα περισσότερο το δικοινοτικό status quo των συμφωνιών Λονδίνου-Ζυρίχης, ζητώντας να προστεθεί και ο αραβικός παράγοντας στην διακοινοτική πολιτική πραγματικότητα του νησιού. Ειδικά αυτό το αίτημα βρήκε αντίθετους τους Τουρκοκυπρίους αλλά και την ίδια της Τουρκία, ενώ συγχρόνως, Αθήνα και Λευκωσία κράτησαν μια σιωπηρή μεν αλλά σαφώς αρνητική στάση προς αυτό το άκαιρο αραβικό αίτημα, που θα άλλαζε σημαντικά πολιτειακά δεδομένα.

Η έντονη αραβική προσπάθεια να αποτραπεί η διασύνδεση Κύπρου-Ισραήλ είχε ως αποτέλεσμα ο Ισραηλινός πρέσβης να βρίσκεται στη Λευκωσία και επί πέντε μήνες, ενώ ήταν εφοδιασμένος με όλα τα απαραίτητα έγγραφα, να μην έχει καταφέρει να υποβάλλει στον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο τα διαπιστευτήριά του – την στιγμή που όλοι οι υπόλοιποι πρέσβεις στην Λευκωσία ασκούσαν τα καθήκοντά τους κανονικά. Κατά το διάστημα αυτό, η σύσταση διπλωματικών σχέσεων ανάμεσα στην Κύπρο και στο Ισραήλ είχε τεθεί εν αμφιβόλω, παρά το ότι οι συναντήσεις για το θέμα αυτό μεταξύ του Ισραηλινού πρέσβη Ζεέβ Λεβίν και του υπουργού Εξωτερικών Σπύρου Κυπριανού ήταν σχεδόν καθημερινές. Ωστόσο, η παρασκηνιακή βοήθεια που είχε προσφέρει η τουρκοκυπριακή πλευρά στην ισραηλινή διπλωματία με σκοπό να μπορέσει τελικά ο Ισραηλινός πρέσβης Ζεέβ Λεβίν να καταθέσει τα διαπιστευτήριά του στον πρόεδρο Μακάριο υπήρξε αποφασιστικής σημασίας, καθ’ όλο το διάστημα μεταξύ της ημερομηνίας αναγνώρισης της Κύπρου εκ μέρους τού Ισραήλ στις 16.08.1960 έως και τις 26.01.1961, οπότε και τελικά πραγματοποιήθηκε η επίσημη τελετή υποβολής των διαπιστευτηρίων στο Προεδρικό Μέγαρο στην Λευκωσία. Κατά το μεσοδιάστημα των πέντε αυτών μηνών, η ελληνοκυπριακή πλευρά πιεζόταν ποικιλοτρόπως από το Κάιρο να απεμπλακεί από το Τελ Αβίβ. Οι επαφές τού υπουργού Εξωτερικών, Κυπριανού, τόσο με τον Ισραηλινό Πρέσβη όσο και με τους αιγύπτιους αξιωματούχους είχαν φέρει σε μεγάλη αμηχανία την άπειρη τότε κυπριακή διπλωματία. Εν τέλει, όμως, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος φρόντισε πρωτίστως να έρθει σε συνεννόηση με την αιγυπτιακή διπλωματία, εξηγώντας ότι η Κύπρος δεν επιθυμούσε να υπεισέλθει στην αραβοϊσραηλινή διένεξη, ούτε η σύσταση διπλωματικών σχέσεων με το Ισραήλ θα αναιρούσε τις παραδοσιακές φιλικές σχέσεις των Ελληνοκυπρίων με τους Άραβες. Εν τέλει, μόνο αφότου ο Αιγύπτιος πρέσβης, Μωχάμαντ Λούτφι, επέδωσε τα διαπιστευτήριά του στον Κύπριο Πρόεδρο στις 13.01.1961, μόνο τότε κατέστη πολιτικά σκόπιμο να πραγματοποιηθεί η επίσημη τελετή υποβολής των διαπιστευτηρίων του Ισραηλινού πρέσβη στον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, στις 26.01.1961.

Παρά το ότι ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος απεδείχθη συνεπής στις υποσχέσεις του προς το Ισραήλ και κατάφερε με εύσχημο τρόπο να ξεπεράσει τις αραβικές πιέσεις, οι Τουρκοκύπριοι τελικά ήταν αυτοί που κέρδισαν τις εντυπώσεις στα μάτια των Ισραηλινών. Καθ’ όλο το διάστημα των πέντε μηνών που ο Ισραηλινός πρέσβης στην Λευκωσία ανέμενε να λάβει το «πράσινο φως» για να μεταβεί στο Προεδρικό Μέγαρο και να υποβάλλει τα διαπιστευτήριά του, οι επίμονες συστάσεις του Αντιπροέδρου Κιουτσούκ και οι παρασκηνιακές κινήσεις τού Ραούφ Ντενκτάς είχαν ως αποτέλεσμα οι Ισραηλινοί να εντυπωσιασθούν από την θετική διάθεση που τους εκδήλωνε η τουρκοκυπριακή πλευρά.

Ενδεικτική τής τουρκοκυπριακής στάσης έναντι του Ισραήλ αποτελεί η από 12.01.1961 επιστολή [9] τού Διευθυντή τού Γραφείου τού Αντιπροέδρου Κιουτσούκ, Α. Τζ. Μουφτίζαδε, προς τον Ελληνοκύπριο ομόλογό του στην Προεδρία τής Δημοκρατίας, στην οποία αναφέρονταν τα ακόλουθα:

«Τώρα που ο Πρέσβης της Ηνωμένης Αραβικής Δημοκρατίας θα υποβάλει τα διαπιστευτήριά του το Σάββατο 14 Ιανουαρίου 1961, ο Αντιπρόεδρος και οι Τούρκοι Υπουργοί θεωρούν ότι ο Πρέσβης τού Ισραήλ δεν θα πρέπει να αναμένει περισσότερο για την υποβολή των δικών του διαπιστευτηρίων. Ο Πρόεδρος αναμφίβολα θα συμφωνεί ότι το διπλωματικό πρωτόκολλο επιβάλει σε εμάς την υποχρέωση να μην καθυστερεί περισσότερο η αποδοχή των διαπιστευτηρίων ενός Πρέσβη που βρίσκεται ήδη στην Κύπρο. Καθυστέρηση στην αποδοχή των διαπιστευτηρίων ενδέχεται να δημιουργήσει ανεπιθύμητες εξελίξεις τόσο στο πρόσωπο του ιδίου τού Πρέσβη όσο και στην Κυβέρνησή του.
Ο Δρ. Κιουτσούκ μου έδωσε οδηγίες να σας απευθυνθώ τηλεφωνικώς επ’ αυτού, υποβάλλοντάς σας συγχρόνως την παρούσα διακοίνωση, ζητώντας μου να υποβάλω την παρούσα πρόταση στον Πρόεδρο [της Δημοκρατίας], ούτως ώστε ο Ισραηλινός Πρέσβης να υποβάλει τα διαπιστευτήριά του πριν την 14η Ιανουαρίου 1961, ημερομηνία κατά την οποία πρόκειται να υποβάλει τα διαπιστευτήριά του ο Πρέσβης της ΗΑΔ, ο οποίος έφθασε στην Κύπρο μόλις πριν από μερικές μέρες».

Οι ευμενείς εντυπώσεις τού Ισραηλινού πρέσβη, Ζεέβ Λεβίν, ως προς τη στήριξη που είχε λάβει τότε εκ μέρους τής τουρκοκυπριακής πλευράς εκφράζονται στην από 19.01.1961 και υπ’αρ. 37/103.1 αναφορά του προς τον Γενικό Γραμματέα τού Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών. Η αναφορά εκείνη είχε τον τίτλο «Η βοήθεια των Τουρκοκυπρίων για τον καθορισμό ημερομηνίας υποβολής των διαπιστευτηρίων» και κατέληγε χαρακτηριστικά ως εξής: «Όπως και κατά το παρελθόν, έτσι και τώρα οι Τούρκοι απέδειξαν την σταθερή τους στάση υπέρ των θέσεών μας. Αλλά αυτή τη φορά, ό,τι έγινε, έγινε εκ μέρους τής τοπικής ηγεσίας τής τουρκικής κοινότητας και όχι κατόπιν πιέσεως της Άγκυρας». [10]

Το ζήτημα της σύστασης πλήρων, ισότιμων και ομαλών διπλωματικών σχέσεων Κύπρου-Ισραήλ δεν έληξε, όμως, εκεί. Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος, και μετά την υποβολή των διαπιστευτηρίων τού Ισραηλινού πρέσβη και την λειτουργία τής Ισραηλινής πρεσβείας στην Λευκωσία, συνέχιζε να δέχεται πιέσεις από τις αραβικές χώρες, ούτως ώστε η Κύπρος να μην λειτουργήσει Πρεσβεία στο Τελ Αβίβ, ούτε να αντιπροσωπεύεται διπλωματικά στο Ισραήλ με κανέναν τρόπο. Παράλληλα, όμως, δεχόταν πιέσεις και από την τουρκοκυπριακή πλευρά, η οποία ακολουθούσε πιστά την γραμμή τής εξωτερικής πολιτικής τής Άγκυρας που ολοένα ενδυνάμωνε τις σχέσεις της με το εβραϊκό κράτος. Πέραν των ανωτέρω, οι ισχυροί δεσμοί που είχαν αναπτυχθεί μεταξύ ισραηλινών επιχειρηματικών παραγόντων με αντίστοιχους επιχειρηματικούς ελληνοκυπριακούς κύκλους του τουρισμού και του εμπορίου, αλλά και η τεχνική βοήθεια που ήταν σε θέση να προσφέρει το Ισραήλ στην Κύπρο εκείνη την εποχή, επέβαλαν στην κυπριακή πλευρά να αναβαθμίσει την διπλωματική της εκπροσώπηση στο Ισραήλ.

Το 1963, και όταν πλέον η κυπριακή κυβέρνηση δεν έβλεπε να πραγματοποιούνται οι υποσχέσεις της Αιγύπτου για ευμενέστερη μεταχείριση των Ελληνοκυπρίων στο Κάιρο και στην Αλεξάνδρεια ή για περαιτέρω ανάπτυξη των εμπορικών σχέσεων Κύπρου-Αράβων και αύξηση του ρεύματος Αράβων τουριστών στο νησί, δεν ήταν πλέον σε θέση να αντιτάξει πειστικά επιχειρήματα στην τουρκοκυπριακή πλευρά και στην ισραηλινή διπλωματία, που θα δικαιολογούσαν περαιτέρω καθυστέρηση της διαπίστευσης Κύπριου πρέσβη στο Ισραήλ. Η Λευκωσία επέλεξε την εύσχημη και όσο το δυνατόν ανώδυνη λύση, ορίζοντας ως πρέσβη της στο Τελ Αβίβ τον Μεχμέτ Ερτουγρούογλου, τον τουρκοκυπριακής καταγωγής πρέσβη τής Κυπριακής Δημοκρατίας που ήταν διαπιστευμένος και μόνιμα εγκατεστημένος στην Άγκυρα. Και σε αυτήν την περίπτωση όμως, η τουρκοκυπριακή κοινότητα φρόντισε να «κλέψει τις εντυπώσεις» και να τονίσει ότι η αναβάθμιση των σχέσεων Κύπρου-Ισραήλ οφειλόταν στους τουκοκυπριακούς χειρισμούς. Συγκεκριμένα, όπως αναφέρει στο από 1.2.1963 και υπ’ αρ. 402.1 τηλεγράφημά του [11] ο Ισραηλινός πρέσβης στην Κύπρο, Τούβια Αράζι, προς το Τμήμα Δυτικής Ευρώπης τού Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, ο τουρκοκυπριακής καταγωγής τότε υπουργός Άμυνας της Κύπρου, Οσμάν Ορέκ, του τόνισε ότι το ζήτημα της τοποθέτησης Κυπρίου πρέσβη στο Τελ Αβίβ είχε τεθεί επίμονα από τους Τουρκοκύπριους υπουργούς στο Υπουργικό Συμβούλιο της 31.1.1963, τονίζοντας την τουρκοκυπριακή φιλοϊσραηλινή στάση στα κυπριακά κέντρα αποφάσεων.

Πράγματι, ο Μεχμέτ Ερτουγρούογλου μετέβη στο Ισραήλ, υπέβαλε τα διαπιστευτήριά του στις 17.05.1963 στον υπηρεσιακό Ισραηλινό πρόεδρο Kadish Luz, και κατέστη ο πρώτος Πρέσβης τής Κυπριακής Δημοκρατίας με διαπίστευση στο Ισραήλ – διατηρώντας ως μόνιμη εγκατάστασή του την Άγκυρα. Κατά την 7ήμερη παραμονή του στο Ισραήλ, ο Τουρκοκύπριος πρέσβης εντυπωσίασε τους ισραηλινούς αξιωματούχους από την ιδιαίτερη έμφαση που έδινε αφ’ ενός στην εθνική του καταγωγή και αφ’ ετέρου στα σαφή μη φιλικά αισθήματα που έτρεφε προς τους Άραβες. Ο Shaul Kariv, Διευθυντής τού Τμήματος Δυτικής Ευρώπης του Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, σε σχετική αναφορά του περί της επίσκεψης Ερτουγρούογλου στο Ισραήλ, έγραφε χαρακτηριστικά τα ακόλουθα: «[…] Όπως μας είχατε σημειώσει, ο ως άνω είναι καθ’ όλα Τούρκος. Στο Τελ Αβίβ ήθελε πολύ να συναντηθεί με τον Τούρκο ομόλογό του και μάλιστα οι εργαζόμενοι στο γραφείο του Τούρκου ομολόγου του, τον βοήθησαν να αποστείλει τις αναφορές του. Μου είπε ότι κατά τη διάρκεια της δεξίωσης που είχε παραθέσει προς τιμήν του η τουρκική αντιπροσωπεία, τον είχαν πλησιάσει ισραηλινοί δημοσιογράφοι και του έλεγαν αστειευόμενοι , ότι “να, ορίστε που έχουμε Τούρκο Πρέσβη στο Ισραήλ”. […] Επισκέφθηκε τον επικεφαλής τού διπλωματικού σώματος στο Τελ Αβίβ, ήτοι τον Πρέσβη της ΕΣΣΔ, τους Πρέσβεις των χωρών-μελών της Βρετανικής Κοινοπολιτείας ως επίσης και τον εκπρόσωπο της Ελλάδας. Όσον αφορά τον τελευταίο, τον φέραμε σε τέτοια θέση ώστε να μην μπορεί να αρνηθεί να τον συναντήσει. […] Στις διάφορες συζητήσεις που είχε, δεν είχε δείξει κανένα ενδιαφέρον για τις σχέσεις Κύπρου-Ισραήλ, παρά μόνο για τις σχέσεις τού Ισραήλ με την τουρκοκυπριακή κοινότητα. Ούτε καν αναφέρθηκε για τους Κύπριους μετεκπαιδευόμενους στο Ισραήλ, προφανώς επειδή θα νόμιζε ότι πρόκειται μόνο για Ελληνοκυπρίους». [12]

Ωστόσο, η διπλωματική εκπροσώπηση της Κύπρου στο Ισραήλ σε βαθμό πρέσβεων ήταν εξαιρετικά βραχύβια. Με το ξέσπασμα των διακοινοτικών ταραχών στα τέλη τού 1963, ο πρέσβης Μεχμέτ Ερτουγρούογλου και όλο το προσωπικό τής κυπριακής διπλωματικής αποστολής στην Άγκυρα, που αποτελείτο αποκλειστικά από τουρκοκυπρίους, κατηγορήθηκαν από την κυπριακή κυβέρνηση ότι κατά την διάρκεια της παραμονής τους στην Άγκυρα, στρατολογούσαν άτομα για λογαριασμό τής ένοπλης τουρκοκυπριακής οργάνωσης ΤΜΤ. Όταν το καλοκαίρι του 1964 ο Μεχμέτ Ερτουγρούογλου αρνήθηκε να μεταβεί στο Υπουργείο Εξωτερικών στην Λευκωσία για να δώσει εξηγήσεις, τότε του αφαιρέθηκε όχι μόνο η διπλωματική του ιδιότητα αλλά και η κυπριακή υπηκοότητα τόσο του ιδίου όσο και της οικογένειάς του. Το ίδιο ίσχυσε και για όλα τα υπόλοιπα μέλη τής κυπριακής διπλωματικής αποστολής στην Άγκυρα. Στις 7.7.1964 το κυπριακό Υπουργείο Εξωτερικών απέστειλε στην Ισραηλινή κυβέρνηση σχετική Note Verbale, με την οποία ανακοίνωνε ότι από τις 3.7.1964 και εντεύθεν ο τουρκοκυπριακής καταγωγής και διαπιστευμένος στο Τελ Αβίβ πρέσβης τής Κύπρου, Μεχμέτ Ερτουγρούογλου, δεν εκπροσωπεί πλέον την Κυπριακή Δημοκρατία. Παρά το ότι στην ως άνω διακοίνωση του κυπριακού Υπουργείου Εξωτερικών υπονοείτο ότι θα ορισθεί αντικαταστάτης του, αυτό δεν έγινε. Έκτοτε, το ζήτημα της διπλωματικής εκπροσώπησης της Κυπριακής Δημοκρατίας στο Ισραήλ εκκρεμούσε, ενώ το Ισραήλ συνέχιζε να διατηρεί την πρεσβεία του στην Λευκωσία.

Εκ των ανωτέρω συνάγεται ότι η τουρκοκυπριακή κοινότητα κατά τα πρώτα χρόνια τής κυπριακής ανεξαρτησίας, ακολουθώντας πιστά το δόγμα τής τουρκικής περιφερειακής πολιτικής, κράτησε μια σταθερή φιλοϊσραηλινή στάση, επιδιώκοντας την σύσταση πλήρων και ισότιμων διπλωματικών σχέσεων Κύπρου-Ισραήλ με κύριο σκοπό την όσο το δυνατόν απομάκρυνση της Λευκωσίας από την αραβική σφαίρα επιρροής.

Παρ’ όλ’ αυτά, όμως, πέραν της καλλιέργειας των επαφών ανάμεσα στην Τουρκοκυπριακή ηγεσία και την Ισραηλινή διπλωματία, από την ομαλοποίηση των διακρατικών σχέσεων Κύπρου-Ισραήλ, πρακτικά και ουσιαστικά ωφελήθηκε κυρίως η ελληνοκυπριακή πλευρά. Ελληνοκυπριακοί επιχειρηματικοί κύκλοι κατέστησαν εταίροι στα ισραηλινά επενδυτικά εγχειρήματα, με έμφαση στους τομείς τού εμπορίου και του τουρισμού, τομείς που έδιναν ανάσα στην αναπτυσσόμενη κυπριακή οικονομία. Οι προσπάθειες που είχαν καταβληθεί τόσο από πλευράς τού ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών όσο και εκ μέρους τού Ραούφ Ντενκτάς, να φέρουν σε επαφή Ισραηλινούς επιχειρηματίες με Τουρκοκύπριους εμπόρους είχαν αποδώσει μηδαμινά αποτελέσματα, σε αντίθεση με την επιτυχή επιχειρηματική συνεργασία Ελληνοκυπρίων-Ισραηλινών.

Ωστόσο, η τουρκοκυπριακή κοινότητα παρέμεινε πιστή στο να τηρεί τις περιφερειακές επιλογές τής Άγκυρας και ουδέποτε έδειξε να συμπαθεί ή έστω να θελήσει να προσεγγίσει τις αραβικές χώρες, δεδομένης της εν γένει καχυποψίας που επικρατούσε στις σχέσεις μεταξύ Αράβων και Τουρκίας. Αυτός ήταν και ο κύριος λόγος που η ισραηλινή πλευρά εντυπωσιαζόταν από τους Τουρκοκύπριους πολιτικούς παράγοντες. Οι Ισραηλινοί, όμως, έδειχναν να παραβλέπουν το γεγονός ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά και συγκεκριμένα ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ήταν εκείνος που τελικώς απεδείχθη συνεπής στην υπόσχεσή του να τηρήσει η Κυπριακή Δημοκρατία πολιτική ίσης φιλίας και ίσων αποστάσεων τόσο ως προς το Ισραήλ όσο και ως προς τους Άραβες. Άλλωστε, η ελληνοκυπριακή πλευρά ήταν εκείνη που είχε αναλάβει όλη την ευθύνη των διπλωματικών ελιγμών που θα μπορούσαν να βλάψουν ανεπανόρθωτα τις καλές σχέσεις με την Αίγυπτο και τις υπόλοιπες αραβικές χώρες, σχέσεις ιδιαίτερα σημαντικές για τις τότε επιδιώξεις των Ελληνοκυπρίων.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ ΤΟ 1974

Μετά την τουρκική εισβολή και κατοχή τού βόρειου τμήματος του νησιού το 1974, αλλά και μετά την ανακήρυξη της φερόμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου» υπό την προεδρία τού Ραούφ Ντενκτάς, στις 15.11.1983, το Ισραήλ δεν ενέδωσε στις παραινέσεις τής Τουρκίας και δεν αναγνώρισε διπλωματικά την τουρκοκυπριακή διοικητική οντότητα. Το Ισραήλ ακολούθησε το παράδειγμα της διεθνούς κοινότητας και την στάση που υιοθέτησαν τα ψηφίσματα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, αναγνωρίζοντας ως μόνη νόμιμη κρατική οντότητα στο νησί την Κυπριακή Δημοκρατία. Αν και η Τουρκία πέτυχε να εξασφαλίσει για την «ΤΔΒΚ» καθεστώς παρατηρητή στον Οργανισμό Ισλαμικής Συνδιασκέψεως, η στρατηγική συνεργασία Τουρκίας-Ισραήλ δεν επέτρεψε στους Τουρκοκυπρίους να στραφούν στις υπόλοιπες μουσουλμανικές χώρες, με σκοπό την διπλωματική τους αναβάθμιση. Η «ΤΔΒΚ», ούσα απομονωμένη διπλωματικά, και μη μπορώντας να καλλιεργήσει το «μουσουλμανικό» της χαρτί λόγω των ειδικών σχέσεων Τουρκίας-Ισραήλ, μοιραίως επεδείκνυε εσωστρέφεια ως προς τα τεκταινόμενα στην Νοτιοανατολική Μεσόγειο, επικεντρώνοντας την προσοχή της αποκλειστικά αφ’ ενός μεν στην πολιτική της Τουρκίας όσον αφορά την στρατιωτική, οικονομική και εποικιστική παρουσία της στο νησί, αφ’ ετέρου δε στις μακροχρόνιες διαπραγματεύσεις με την Κυπριακή Δημοκρατία για την επίλυση του ζητήματος, οι οποίες κάθε φορά κατέληγαν σε αδιέξοδο.

Από την άλλη πλευρά, μετά την τουρκική εισβολή και ενώ οι σχέσεις μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και του Ισραήλ παρέμεναν ψυχρές σε πολιτικό επίπεδο, το Ισραήλ διατηρούσε την Πρεσβεία του στην Λευκωσία και η οικονομική συνεργασία Ελληνοκυπρίων και Ισραηλινών επιχειρηματιών δεν επηρεάστηκε. Σε διπλωματικό επίπεδο, η Κυπριακή Δημοκρατία δεν προέβη σε καμία αναβάθμιση των σχέσεών της με το εβραϊκό κράτος. Το 1994, και μόνο αφού τόσο η Ελλάδα όσο και η Τουρκία ομαλοποίησαν τις διπλωματικές τους σχέσεις με το Ισραήλ, τότε η Κυπριακή Δημοκρατία αποφάσισε να ανοίξει δική της πρεσβεία στο Τελ Αβίβ, η οποία λειτουργεί μέχρι σήμερα.

Ειδικότερα, όσον αφορά την Τουρκοκυπριακή κοινότητα, η «ΤΔΒΚ» διατηρεί «Γραφείο Εκπροσώπησης» στο Τελ Αβίβ, χωρίς όμως ο Τουρκοκύπριος εκπρόσωπος να συγκαταλέγεται στο διπλωματικό σώμα. [13] Ταυτόσημη πρακτική ισχύει και στις υπόλοιπες χώρες, όπου λειτουργούν «Γραφεία Εκπροσώπησης της ΤΔΒΚ» (ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο, Βέλγιο, Ελβετία, Ιταλία, Αζερμπαϊτζάν, Κατάρ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Μπαχρέιν, Κιργιζία, Ομάν, Κουβέιτ, Σουηδία, Γερμανία). [14]

Η ΜΕΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΚΗΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Δεν υπήρχε καμία αμφιβολία ότι το κατοχικό καθεστώς στην Βόρεια Κύπρο θα ταυτιζόταν με οιαδήποτε πολιτική επιλογή τής Τουρκίας, σε κάθε επίπεδο. Η μεταστροφή τής τουρκικής εξωτερικής πολιτικής στην περιφέρεια της Νοτιοανατολικής Μεσογείου, είχε ως αποτέλεσμα η Τουρκία να προσεταιρισθεί τον αραβικό κόσμο με κριτήριο την νεο-οθωμανική προσέγγιση των πολιτικών συσχετισμών στη Μέση Ανατολή, και αντιστοίχως να διακόψει την πολυετή στρατιωτική συνεργασία της με το Ισραήλ, υποβαθμίζοντας τις πολιτικές και διπλωματικές της σχέσεις με το εβραϊκό κράτος.

Η Τουρκία, θέτοντας ζήτημα διεκδίκησης των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων εντός τής Κυπριακής ΑΟΖ, αυτομάτως έθεσε την «ΤΔΒΚ» στην καρδιά των περιφερειακών συσχετισμών. Η τουρκοκυπριακή πλευρά, ενόψει τέτοιων αλλαγών τής τουρκικής πολιτικής σε περιφερειακό επίπεδο, δεν μπορεί πια να διατηρεί την ίδια εσωστρέφεια που εκδήλωνε κατά το παρελθόν. Άλλωστε, όπως δεν είχε τεθεί ποτέ στην τουρκοκυπριακή κοινότητα το δίλημμα «Άραβες ή Ισραήλ» κατά την δεκαετία τού ’60, όταν η Άγκυρα έκρινε ότι θα έπρεπε να ενισχυθούν οι σχέσεις της με το Ισραήλ – το δίλημμα αυτό δεν τέθηκε στην «ΤΔΒΚ», ούτε όταν η Τουρκία είχε αποφασίσει να υποβαθμίσει τις σχέσεις της με το Ισραήλ και αντίστοιχα να ενδυναμώσει τις σχέσεις της με τους Άραβες και κυρίως με την Χαμάς, την οργάνωση που ελέγχει πολιτικά και στρατιωτικά την Λωρίδα της Γάζας.

Στο πλαίσιο της νέας τουρκικής περιφερειακής πολιτικής, η Άγκυρα επέλεξε να εκδηλώσει έντονη υποστήριξη στην οργάνωση της Χαμάς, η οποία, σε αντίθεση με την διεθνώς αναγνωρισμένη Παλαιστινιακή Αρχή, δεν αναγνωρίζει το Κράτος τού Ισραήλ, δεν μετέχει στις ειρηνευτικές συνομιλίες και έχει χαρακτηρισθεί από τις ΗΠΑ και την ΕΕ ως τρομοκρατική οργάνωση. Η Τουρκία βασίζει αυτήν της την επιλογή αφ’ ενός στο συγγενές θρησκευτικό υπόβαθρο μεταξύ του κόμματος ΑΚΡ και του κινήματος των Αδελφών Μουσουλμάνων – στον ευρύτερο ιδεολογικοθρησκευτικό χώρο του οποίου ανήκει η Χαμάς – και αφ’ ετέρου επειδή το ζήτημα της Γάζας απασχολεί ιδιαίτερα την τουρκική κοινή γνώμη. Άλλωστε, η τουρκική πολιτική ηγεσία φροντίζει να υπενθυμίζει στον τουρκικό λαό τα δραματικά γεγονότα τού στολίσκου τού Mavi Marmara, τονίζοντας την αλληλεγγύη που δείχνει η Τουρκία προς την Χαμάς και τους Παλαιστινίους που διαβιούν στη Γάζα.

Μέσα σε αυτό το πλέγμα σχέσεων, η τουρκική περιφερειακή πολιτική έπρεπε να εντάξει και την τουρκοκυπριακή οντότητα στους νέους συσχετισμούς που προωθούσε με τους υπόλοιπους παίκτες τής νοτιοανατολικής Μεσογείου. Ειδικότερα, σε ό,τι αφορά τον τουρκοκυπριακό παράγοντα, και με δεδομένο ότι η διεθνής διπλωματική αναγνώριση της «ΤΔΒΚ» υπό τις παρούσες συνθήκες δεν είναι εφικτή, η Άγκυρα επιδιώκει να ενδυναμώσει α) τις τουρκοκυπριακές θέσεις στις διαπραγματεύσεις για την επίλυση του Κυπριακού, β) τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων ως προς την εξόρυξη και εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων τής Κυπριακής ΑΟΖ.

Παρ’ όλ’ αυτά, η προσέγγιση Άγκυρας-Χαμάς δεν σήμαινε ότι και η «ΤΔΒΚ» θα μπορούσε να προσεταιρισθεί με τον ίδιο τρόπο την παλαιστινιακή οντότητα της Γάζας. Οι διαφορές μεταξύ της «ΤΔΒΚ» και της Χαμάς είναι σημαντικές: Το «σύνταγμα» της «ΤΔΒΚ» –πιστή αντιγραφή του τουρκικού κεμαλικού συντάγματος- υιοθετεί το πολίτευμα της Προεδρικής Κοινοβουλευτικής Δημοκρατίας, αναγνωρίζει τον θεσμό των πολιτικών κομμάτων, διαχωρίζει πλήρως την θρησκεία από το κράτος κατά τα πρότυπα του κεμαλισμού. Φαινομενικά λοιπόν, εφαρμόζονται στην τουρκοκυπριακή πολιτική πραγματικότητα τα χαρακτηριστικά μιας τυπικής Δυτικής Κοινοβουλευτικής Δημοκρατίας, ενώ ουδέποτε εμφανίσθηκε στην τουρκοκυπριακή κοινωνία κάποιο πολιτικό κόμμα ή τάση παρόμοια με αυτήν που εκφράζει στην Τουρκία το κυβερνών ισλαμιστικό ΑΚΡ. Σε αντίθεση, λοιπόν, με το τι συμβαίνει στην τουρκοκυπριακή πολιτική πραγματικότητα, η Γάζα κυβερνάται από την Χαμάς, που είναι μια οργάνωση επαναστατική, διοικούμενη από το πολιτικό και στρατιωτικό της σκέλος χωρίς καθορισμένη θεσμική επαλληλία, δεν προβλέπονται διαδικασίες δημοκρατικής διαδοχής τής εξουσίας και ο ρόλος τής θρησκείας είναι πρωτεύων, τόσο όσον αφορά την εφαρμοζόμενη νομοθεσία, όσο και ως προς τα κριτήρια των πολιτικών και στρατιωτικών επιλογών.

Από την άλλη πλευρά, καταλυτικό ρόλο παίζουν οι εξωθεσμικές τους ομοιότητες: Τόσο η Χαμάς στην Γάζα όσο και η «ΤΔΒΚ» στην βόρεια Κύπρο αποτελούν οντότητες διπλωματικά μη αναγνωρισμένες από την διεθνή κοινότητα. Αντιμετωπίζουν διεθνή οικονομικό και διπλωματικό αποκλεισμό -ανεξαρτήτως του βαθμού των συνεπειών του. Πέραν αυτών, όμως, τόσο στην θαλάσσια περιοχή στα ανοικτά τής Γάζας όσο και στα ανοικτά τής Βόρειας Κύπρου, υπάρχουν σημαντικές ενδείξεις ύπαρξης ορυκτού πλούτου, τον οποίον και οι δύο αδυνατούν αφ’ εαυτές να εκμεταλλευθούν, όχι μόνο λόγω της αντικειμενικής οικονομικής τους αδυναμίας αλλά κυρίως εξ αιτίας των ειδικών πολιτικών συνθηκών που αντιμετωπίζουν.

Δεν είναι προς το συμφέρον της Άγκυρας να συνδυασθούν με την «ΤΔΒΚ» οι αιτιάσεις τής Δύσης περί του τρομοκρατικού χαρακτήρα τής οργάνωσης της Χαμάς. Από την άλλη πλευρά, όμως, το γεγονός ότι τόσο ο πληθυσμός που κατοικεί στην Γάζα όσο και ο πληθυσμός που κατοικεί στην Κατεχόμενη Βόρειο Κύπρο υφίστανται τις συνέπειες του οικονομικού αποκλεισμού των λιμανιών αφ’ ενός της Γάζας αφ’ ετέρου τής Αμμοχώστου – αποτελεί για την Τουρκία ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο προπαγάνδας που στοχεύει στο να οδηγηθεί σε συναισθηματικώς φορτισμένα συμπεράσματα η μη επαρκώς ενημερωμένη διεθνής κοινή γνώμη. Ο διεθνής εμπορικός αποκλεισμός που επιβλήθηκε στους Τουρκοκυπρίους, σύμφωνα πάντα με την Τουρκία, αποτελεί ταυτόσημη περίπτωση με τον αντίστοιχο αποκλεισμό των Παλαιστινίων που ζουν υπό την διοίκηση της Χαμάς. Παρά τα πλείστα νομικά επιχειρήματα που θα αντιτάσσονταν σε αυτήν την λογική και ιστορική υπέρβαση που επίμονα εκφράζεται από την Τουρκία, κατά την παρούσα νεο-οθωμανική θεώρηση το στοιχείο τού «αποκλεισμού» είναι αυτό που συνδέει την πραγματικότητα του τουρκοκυπριακού διοικητικού μορφώματος και της διοικητικής εξουσίας που ασκεί η οργάνωση της Χαμάς στην Λωρίδα τής Γάζας. Τελικός σκοπός αυτού του συλλογισμού που προωθεί η Τουρκία είναι να αξιοποιηθεί η διεθνής συμπάθεια προς τον δοκιμαζόμενο άμαχο πληθυσμό τής Γάζας υπέρ των επιδιώξεων της «ΤΔΒΚ», είτε κατά την διάρκεια των διαπραγματεύσεων που αφορούν την διαμόρφωση των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης με την ελληνοκυπριακή πλευρά, είτε κατά το απώτερο μέλλον – όταν πλέον η Τουρκία θα θελήσει να προωθήσει την άρση τού αποκλεισμού τού λιμανιού τής Αμμοχώστου, ανεξάρτητα από την έκβαση –ή ακόμα και εις βάρος – των συνομιλιών για την επίλυση του Κυπριακού.

Στο πλαίσιο αυτής τής τουρκικής επικοινωνιακής μεθόδευσης εντάσσεται και η αποστολή τού στολίσκου που είχε σκοπό να μεταφέρει ανθρωπιστική βοήθεια από την Τουρκία προς την Γάζα με το πλοίο Mavi Marmara, τον Μάιο του 2010. Το δρομολόγιο του Mavi Marmara δεν καθορίσθηκε τυχαία. Ο τελευταίος σταθμός τού πλοίου πριν να φτάσει στο αποκλεισμένο λιμάνι τής Γάζας, δεν ήταν άλλος από το παράνομο λιμάνι τής Αμμοχώστου. Οι λόγοι ήταν καθαρά συμβολικοί: Το ανθρωπιστικό υλικό, που συγκεντρώθηκε από την Τουρκία, μεταφέρεται με τελικό σταθμό το αδίκως αποκλεισμένο λιμάνι τής Αμμοχώστου στο εξ ίσου άδικα αποκλεισμένο λιμάνι τής Γάζας, προκειμένου να παραλληλισθεί ο αποκλεισμός των Τουρκοκυπρίων με τον αποκλεισμό των Παλαιστινίων και με τον τρόπο αυτό, επ’ ευκαιρία τής ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης για τους κατοίκους της Γάζας, να προβληθεί το μόνιμο αίτημα του κατοχικού καθεστώτος στα κατεχόμενα της Κύπρου να ανοίξει το κατεχόμενο και παράνομο λιμάνι τής Αμμοχώστου. [15]

Ο συνειρμός αυτός έγινε αντιληπτός από την Κυπριακή Δημοκρατία, η οποία τότε δεν επέτρεψε την διέλευση του Mavi Marmara από τα χωρικά ύδατα τής Κύπρου – εκπλήσσοντας ακόμα και τους Έλληνες ακτιβιστές, οι οποίοι είχαν θεωρήσει ότι η Κύπρος αναίτια υιοθέτησε μια τέτοια «αντιπαλαιστινιακή» στάση. Είναι, όμως, σαφές ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, η οποία όχι μόνο παραδοσιακά διάκειται υπέρ των αιτημάτων τού Παλαιστινιακού λαού για ανεξαρτησία, αλλά και ότι κατά την τότε χρονική περίοδο διοικείτο από το αριστερό ΑΚΕΛ, που και αυτό καθ’ όλη την διάρκεια της πολιτικής του διαδρομής τηρούσε έντονη φιλοπαλαιστινιακή και αραβόφιλη στάση. Ήταν απολύτως κατανοητό ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, κατά την προκειμένη περίπτωση, είχε να αντιμετωπίσει ένα επικίνδυνο προηγούμενο de facto νομιμοποίησης ενός από τα πολλά τετελεσμένα γεγονότα της τουρκικής κατοχής: Το ξαφνικό «άνοιγμα» του παράνομου λιμανιού τής Αμμοχώστου και μάλιστα για λόγους ανθρωπιστικούς προς την Γάζα, υπέρ τής οποίας η διεθνής κοινή γνώμη ήταν και συνεχίζει να είναι ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένη.

Κατόπιν των ανωτέρω, είναι απολύτως κατανοητή η ασυνήθιστη αλληλεγγύη που εκδήλωσε σύσσωμη η τουρκοκυπριακή πολιτική σκηνή στις εξελίξεις στην Γάζα, κατά την φετινή 40η επέτειο της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο, τον Ιούλιο του 2014. Ωστόσο, η αλληλεγγύη των Τουρκοκυπρίων προς τον Παλαιστινιακό λαό είναι εξαιρετικά όψιμη, αν αντιπαραβάλλουμε την καθαρά φιλοϊσραηλινή στάση που η Τουρκοκυπριακή ηγεσία είχε τηρήσει κατά τα πρώτα χρόνια ζωής της Κυπριακής Δημοκρατίας στην δεκαετία του ’60, όπως αναλυτικά εξετέθη ανωτέρω.

ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ

Παραδοσιακά, η τουρκοκυπριακή ηγεσία ακολουθεί πιστά το δόγμα τής περιφερειακής πολιτικής τής Τουρκίας, της μόνης χώρας που αναγνωρίζει διπλωματικά και εξ ολοκλήρου συντηρεί οικονομικά την «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου». Εξ αιτίας τής πλήρους εξάρτησης των Τουρκοκυπρίων από την μητέρα-πατρίδα, η στάση τής τουρκοκυπριακής κοινότητας έναντι των περιφερειακών παικτών καθορίζεται ουσιαστικά απ’ ευθείας από την Άγκυρα. Κατά τα πρώτα χρόνια τής ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας (1960-1963) η τουρκοκυπριακή κοινότητα αποτέλεσε τον κύριο εσωτερικό ανασταλτικό παράγοντα προκειμένου να μην αποτελέσει η Κύπρος μια χώρα-δορυφόρο των αραβικών συμφερόντων στην περιοχή και συνέτεινε αποφασιστικά στη σύσταση ομαλών διπλωματικών σχέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας με το Ισραήλ-, εφαρμόζοντας κατά γράμμα την τότε τουρκική περιφερειακή πολιτική. Τώρα, η «ΤΔΒΚ» εφαρμόζει ακόμα μια φορά πιστά την τουρκική περιφερειακή πολιτική, τηρώντας σαφή εχθρική στάση έναντι του Ισραήλ – στηρίζοντας πολιτικά και διπλωματικά την οργάνωση της Χαμάς.

Είναι σαφής η προσπάθεια της Τουρκίας να αξιοποιήσει τα τεκταινόμενα στην Λωρίδα της Γάζας, συνδέοντας τον εμπορικό αποκλεισμό που υφίσταται ο πληθυσμός της με τον αντίστοιχο εμπορικό αποκλεισμό που ασκείται εκ μέρους τής διεθνούς κοινότητας έναντι του κατοχικού καθεστώτος στην Βόρειο Κύπρο. Αιχμή τού επικοινωνιακού δόρατος με σκοπό την προβολή των φαινομενικών ομοιοτήτων Τουρκοκυπρίων-Παλαιστινίων τής Γάζας, αποτελεί ο εμπορικός αποκλεισμός των λιμανιών τής Αμμοχώστου και της Γάζας, αντίστοιχα.

Το αιματηρό επεισόδιο που σημειώθηκε στον στολίσκο τού Mavi Marmara την 1η Ιουνίου 2010 στα ανοιχτά της Γάζας, με αποτέλεσμα να χάσουν την ζωή τους εννέα Τούρκοι ακτιβιστές τής μη κυβερνητικής οργάνωσης ΙΗΗ από πυρά τού ισραηλινού στρατού, και τα γεγονότα που επακολούθησαν σε πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ, δεν επέτρεψαν τότε στην Άγκυρα να προβάλει επικοινωνιακά και στον βαθμό που θα ήθελε αυτήν την διασύνδεση Γάζας – Αμμοχώστου. Παρ’ ολ’ αυτά, όμως, υπάρχουν ενδείξεις ότι όσο η κατάσταση στη Γάζα θα οξύνεται και με δεδομένο το έντονο ενδιαφέρον της τουρκικής και διεθνούς κοινής γνώμης για τις εξελίξεις στην περιοχή, η ανάδειξη κατασκευασμένων συνειρμών Γάζας-Αμμοχώστου εκτιμάται πως δεν έχει λησμονηθεί από τουρκικής πλευράς. Απόδειξη αυτής της μεθόδευσης αποτελεί η έμφαση που δόθηκε από το κατοχικό καθεστώς τής «ΤΔΒΚ» στην πρόσφατη 40η επέτειο της εισβολής στο νησί.

Την 27.7.2014 η τουρκική ισλαμιστική ανθρωπιστική οργάνωση ΙΗΗ ανακοίνωσε ότι σύντομα θα πραγματοποιούσε νέο δρομολόγιο θαλάσσιας μεταφοράς ανθρωπιστικής βοήθειας από την Τουρκία προς την Γάζα, τονίζοντας ότι αυτή τη φορά ο στολίσκος θα συνοδευόταν από το τουρκικό πολεμικό ναυτικό για να αποκρούσει οποιαδήποτε εχθρική ενέργεια [16]. Λίγες ημέρες αργότερα ανακοινώθηκε ότι η ανθρωπιστική αυτή επιχείρηση εν τέλει δεν θα γίνει, και ότι η Τουρκία θα μεταφέρει ανθρωπιστικό υλικό προς την Γάζα αεροπορικώς και μέσω τού Ισραήλ.

Ωστόσο, η τουρκοκυπριακή κοινή γνώμη, επηρεασμένη από τον έντονο φιλοπαλαιστινιακό απόηχο και τους συνειρμούς που εκφράσθηκαν από επίσημα χείλη κατά την πρόσφατη 40η επέτειο της τουρκικής εισβολής, φαίνεται πως έχει επαρκώς προετοιμασθεί από την πολιτική της ηγεσία, η οποία εκτιμάται ότι την κατάλληλη στιγμή θα προσπαθήσει να αξιοποιήσει επικοινωνιακά και πολιτικά τις ιστορικές υπερβάσεις που έχει αρχίσει να προβάλει.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ:

[1] Sak, Guven “Turkish Cypriots are like Palestinians”, Hurriyet Daily News, 01.03.2014 http://bit.ly/1nMSK8Q
[2] Bayrak Radyo Televizyon Kurumu, “Πολιτικά κόμματα – Γάζα” (16.07.2014) http://bit.ly/1nLZ3JP
[3] Bayrak Radyo Televizyon Kurumu, “ΤΔΒΚ-Γάζα” (18.07.2014) http://bit.ly/1mSSOO4
[4] ό.π.
[5] Kibris Gazetesi, “Barışın ve özgürlüğün kıymetini iyi bilirim” (21.07.2014) http://bit.ly/1rO6KPG
[6] Parikiaki Newspaper, “Eroglu : The Palestinian issue shows why the Turkish Cypriots insist on the guarantees of Turkey” (22.07.2014) http://bit.ly/1Ankfd5
[7] Bayrak Radyo Televizyon Kurumu, “Καταδίκη και Αλληλεγγύη” (23.07.2014) http://bit.ly/1kfhTYS
[8] Ο Δ/ντης τού Τμήματος Βρετανικής Κοινοπολιτείας τού Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, Michael Comay, απέστειλε το από 11.09.1950 και υπ’αριθμόν ΜΗ10854 τηλεγράφημα προς την Πρεσβεία τού Ισραήλ στο Λονδίνο, αναφέροντας ότι ο Yerakhmiel Yaron εγκαταστάθηκε στη Λευκωσία υπό την ιδιότητα του Γενικού Προξένου του Ισραήλ στην Κύπρο και ότι το Γενικό Προξενείο του Ισραήλ άρχισε να λειτουργεί κατά την ως άνω ημερομηνία, με προσωρινή έδρα το ξενοδοχείο Λήδρα Πάλας. [ Israel State Archives/RG130/MFA/2584/11 ]
[9] Israel State Archives/RG93/MFA/1008/1 . Το από 12.01.1961 και υπ’αρ. πρωτ. 24/60 έγγραφο του Γραφείου του Αντιπροέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, υπογεγραμμένο από τον Αναπληρωτή Γραμματέα A. C. Muftizade, προς την Γραμματεία της Προεδρίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.
[10] Israel State Archives/RG93/MFA/1008/1
[11] Israel State Archives/RG130/MFA/3444/13
[12] Η από 27.05.1963 και υπ’αρ. 477/420.1 αναφορά του Shaul Kariv, Δ/ντη του Τμήματος Δυτικής Ευρώπης του Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών με αποδέκτες την Πρεσβεία του Ισραήλ στη Λευκωσία και τη Διπλωματική Αποστολή του Ισραήλ στην Άγκυρα.
Israel State Archives/RG130/MFA/3444/14
[13] Στον ισχύοντα Διπλωματικό Κατάλογο που εξέδωσε το Τμήμα Πρωτοκόλλου του Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών την 04.08.2014, το “Γραφείο Εκπροσώπησης” της “ΤΔΒΚ” δεν συμπεριλαμβάνεται.
Πρβλ : Diplomatic List, Protocol Department, Israel Ministry of Foreign Affairs, Jerusalem, 04/08/2014.
[14] http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/missions-abroad/
[15] Haritos, Gabriel “Cyprus, Turkey and Israel : Changing Realities and Dilemmas” , Tel Aviv Notes, Vol.7 No.7, Moshe Dayan Center for Middle Eastern and African Studies, Tel Aviv University, 10.04.2013 http://bit.ly/1shXwuv
[16] Rozenberg, Rina “Second Turkish Gaza Flotilla will have military escort, group says”, Haaretz (27.7.2014) http://www.haaretz.com/news/diplomacy-defense/1.607508

Copyright © 2002-2012 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Απ. Αποστολόπουλος: η πολεμική φράξια στο Ισραήλ και η συνταγή Κίσσινγκερ

1

Του Απόστολου Αποστολόπουλου

Είναι η πρώτη φορά που το Ισραήλ δεν βρίσκει ανεπιφύλακτη υποστήριξη από τις χώρες της Δύσης για όσα κάνει στη Γάζα ενώ ακόμα και οι ΗΠΑ δεν είναι ολόψυχα υποστηρικτές του. Και είναι επίσης η πρώτη φορά που η Ρωσία καλεί στη Μόσχα μια «τρομοκρατική» οργάνωση, τη Χαμάς, και κανείς σ’ Ευρώπη και Αμερική δεν την επικρίνει. Είναι πραγματικά μια «κλιματική αλλαγή». Αλλά και στην, υποτίθεται, φιλοπαλαιστινιακή πλευρά η υποστήριξη των Παλαιστινίων είναι με το σταγονόμετρο. Αλήθεια είναι ότι οι αραβικές χώρες ουδέποτε είχαν διακριθεί για τα φιλικά τους συναισθήματα απέναντι στους Παλαιστίνιους. Αυτός ο λαός δεν είναι Άραβας και ήταν συχνά παράγων αμφισβήτησης της καθεστηκυίας τάξης των συντηρητικών έως αντιδραστικών, θεοκρατικών, μουσουλμανικών καθεστώτων. Η κήρυξη πολέμου στο Ισραήλ από την Αλγερία ήταν καλή για το θεαθήναι.

Ωστόσο δεν πρόκειται για υποκρισία των Αράβων ή του Νασράλα της Χεζμπολά που απόφυγε να κηρύξει τον πόλεμο στο Ισραήλ. Η αίσθηση είναι ότι ο Νετανιάχου και η πολεμική φράξια που τον στηρίζει στο Ισραήλ και στις ΗΠΑ παίζουν το τελευταίο, αιματηρό αλλά εξ αρχής καμένο χαρτί. Άπαντες περιμένουν συμβιβασμό και επιφυλάσσονται. Η εναλλακτική, αν επικρατήσει η πολεμική φράξια,  είναι ότι τα φιλο-αμερικανικά καθεστώτα στη Μ. Ανατολή και όχι μόνο εκεί, μπορεί να αντιμετωπίσουν ανεξέλεγκτες λαϊκές πιέσεις.

Θεωρώ ότι οι ενδιαφερόμενοι εφαρμόζουν την «συνταγή Κίσινγκερ» όπως έγινε από τους Παπανδρέου-Οζάλ που κατάληξε στην, δήθεν, «κρίση του Μαρτίου 1987». Τότε ο Κίσινγκερ είχε υποδείξει στον Αντρέα να γίνει μια τεχνητή κρίση με την Τουρκία και μπρος στην απειλή πολέμου να επέλθει συνεννόηση, οπότε ακολούθησε το Νταβός και το mea culpa στη Βουλή του Αντρέα. Τότε η κρίση ήταν τεχνητή, ο φόβος απότρεψε τον πόλεμο.

Τώρα, στην Παλαιστίνη, το μίσος καταλήγει στη σφαγή. Το Ισραήλ κατάφερε να εμφανιστεί όμοιο, αν όχι χειρότερο, από αυτούς που κατηγορεί για τρομοκρατία. Ο Νετανιάχου έχει χάσει τη στήριξη των Δυτικών για δυο λόγους. Α) θέλουν συμβιβασμό για να αντιμετωπίσουν απερίσπαστοι την Κίνα, να καθηλώσουν περαιτέρω διείσδυσή της στη Μ. Ανατολή. Και (Β) να αποφύγουν άμεση ανάμιξη τρίτων στη σύρραξη που θα οδηγούσε σε μετωπική σύγκρουση με τη Ρωσία. Ο Νετανιάχου είναι στους χαμένους μαζί με την φράξια που τον στηρίζει σε ΗΠΑ -Ισραήλ.

                           ΟΙ ΣΦΑΓΕΣ

Οι σφαγές  αποδυναμώνουν τους Παλαιστίνιους όσο και το Ισραήλ ώστε να είναι υπό έλεγχο οι απαιτήσεις τους στην τελική ρύθμιση για την Ειρήνη. Η ειρήνη μπορεί όμως, να καταλήξει, πχ στα ελληνοτουρκικά, στην απροσχημάτιστη  «προσαρμογή» στις απαιτήσεις του αντίπαλου, δηλαδή, της Τουρκίας, υπό την επιτήρηση- επίβλεψη-απαίτηση της υπερκείμενης Δύναμης, των ΗΠΑ.

                  ΤΟ ΚΕΝΟ ΚΑΙ Ο ΚΑΣΕΛΑΚΗΣ                        

Αποτυπώνεται ήδη η αδυναμία του κ. Κασελάκη να καλύψει τις προφανείς αδυναμίες και τα ορατά κενά του πολιτικού Συστήματος. Συντηρεί την εικόνα του ως διαδόχου η φαντασίωση, η δίψα των στελεχών για εξουσία, παρά η ικανότητα παλινόρθωσης του ΣΥΡΙΖΑ.  Αυτό δημιουργεί σοβαρά προβλήματα για την ευστάθεια του Συστήματος αν πχ η κυβέρνηση οδηγηθεί σε αποφάσεις που μπορεί (ή είναι βέβαιο…) ότι θα κλονίσουν τα βάθρα του Οικοδομής.

Κάποια παρηγοριά είναι ότι η Υπερδύναμη δεν φαίνεται να επιθυμεί τώρα ανατροπές στην περιοχή που θα αποσταθεροποιούσαν ένα σίγουρο χαρτί όπως η Ελλάδα. Αλλά πάλι διάφορες ενέργειες προκαλούν αμφιβολίες για την ευθυκρισία της Αθήνας όσο και της Υπερδύναμης τουλάχιστον στις διεθνείς υποθέσεις.

 

 

 

Να παραδειγματιστούμε από την αρχαία ελληνική τραγωδία – στη Μέση Ανατολή να υπερισχύσει η Δικαιοσύνη (Ανάλυση)

0

Γράφει ο Kenan Malik*

Καθώς παρακολουθώ την τραγωδία να εκτυλίσσεται στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη, μερικές φορές νιώθω σαν να διαβάζω την Ορέστεια ανάποδα. Η τριλογία του Αισχύλου, που γράφτηκε τον πέμπτο αιώνα π.Χ., αφηγείται την ιστορία της μεταμόρφωσης της αρχαίας Ελλάδας, από μια κοινωνία ριζωμένη στο αίμα και την εκδίκηση, σε μια κοινωνία που διαμορφώθηκε από τη δικαιοσύνη.

Η Ορέστεια ξεκινά με την επιστροφή του Αγαμέμνονα, αρχηγού των νικητών Ελλήνων, από τον Τρωικό πόλεμο. Η γυναίκα του, Κλυταιμνήστρα, τον σκοτώνει βάναυσα για εκδίκηση, γιατί πριν από τη μάχη θυσίασε τελετουργικά την κόρη τους Ιφιγένεια για να κατευνάσει τους θεούς.

Για να εκδικηθεί τον πατέρα του, ο γιος του Αγαμέμνονα Ορέστης σκοτώνει την Κλυταιμνήστρα. Διωκόμενος από τις Ερινύες, αρχαίες θεότητες των οποίων ο ρόλος είναι να τιμωρούν μεγάλες αμαρτίες, ο Ορέστης αναζητά καταφύγιο στην Αθήνα. Η θεά της σοφίας, Αθηνά, συγκαλεί κριτική επιτροπή για να τον δικάσει. Η κριτική επιτροπή βρίσκεται σε αδιέξοδο και η Αθηνά δίνει την αποφασιστική αθωωτική ψήφο, ανοίγοντας την πιθανότητα ενός κόσμου πέρα από αυτόν που κυβερνούν οι Ερινύες.

 Η Ορέστεια είναι ένα σύνθετο έργο που πραγματεύεται πολλά θέματα, από την πατριαρχία μέχρι τη δημοκρατία.

Για τον Αισχύλο, η ανθρώπινη κατάσταση είναι τραγική. Ο Αγαμέμνονας, η Κλυταιμνήστρα και ο Ορέστης έρχονται διαδοχικά αντιμέτωποι με αδύνατες επιλογές.

Αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας κατά την οποία οι άνθρωποι εκπολιτίζονται και μαθαίνουν να ζουν με την τραγωδία της κατάστασής τους είναι, προτείνει ο Αισχύλος, η διάκριση της εκδίκησης από τη δικαιοσύνη. Η δικαιοσύνη μας φέρνει στη σφαίρα της πολιτικής και επιτρέπει εύλογες αλλαγές και λύτρωση.

Η ειρωνεία σήμερα είναι ότι η σχέση μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστινίων φαίνεται να κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση, σε έναν κόσμο που κυβερνάται περισσότερο από τις Ερινύες παρά από την Αθηνά.

Ένας κόσμος στον οποίο η διάβρωση των πολιτικών λύσεων για τις συγκρούσεις έχει οδηγήσει στην επιδίωξη της εκδίκησης να κυριαρχεί στην επιδίωξη της δικαιοσύνης.

Αυτό φαίνεται ξεκάθαρα στη βαρβαρότητα της Χαμάς, μιας οργάνωσης που δεν είναι έκφραση της παλαιστινιακής αντίστασης, όπως βλέπουν ορισμένοι στα αριστερά, αλλά ο εκφυλισμός αυτής της αντίστασης, «η χαμένη ελπίδα στην επιτυχία των ηθικών στρατηγικών», όπως λέει ο Αμερικανός συγγραφέας Peter Beinart.

Η κυριαρχία της Χαμάς χαρακτηρίζεται από βάναυσες αντιπαραθέσεις με αντιπάλους, άρνηση των δικαιωμάτων των γυναικών , βασανιστήρια και δολοφονίες ομοφυλόφιλων. Ακόμη και αν λάβουμε υπόψη τον ισραηλινό αποκλεισμό, οι ηγέτες της Γάζας δεν έχουν κάνει πολλά για να βελτιώσουν τη ζωή των κατοίκων. Η φαντασία της Χαμάς στηρίζεται όχι τόσο στο όραμα της παλαιστινιακής ελευθερίας όσο στο μίσος για το Ισραήλ και τους Εβραίους.

Όσοι χαροποιούνται με τις επιθέσεις της Χαμάς ως «αντίσταση» και φαντάζονται ότι η σφαγή των Ισραηλινών αμάχων είναι αυτό που μοιάζει με την «αποαποικιοποίηση», έχουν θλιβερή άποψη για τα δικαιώματα των Παλαιστινίων. Είναι η προοπτική που, ελαχιστοποιώντας την αξία της ζωής των Ισραηλινών , απλώς ενθαρρύνει την ανάπτυξη του αντισημιτισμού.

Η απανθρωποποίηση του «άλλου» και η επιθυμία για εκδίκηση έναντι της δικαιοσύνης δεν είναι μόνο χαρακτηριστικό της πολιτικής της Χαμάς. Είναι συνυφασμένη με τις ισραηλινές προοπτικές, από την κορυφή.

Ο Ισραηλινός πρόεδρος Ισαάκ Χέρτζογκ ισχυρίζεται ότι «όλο το έθνος» της Παλαιστίνης είναι «υπεύθυνο» για τα εγκλήματα της Χαμάς.

Ο υπουργός κληρονομιάς του Ισραήλ, Amichai Eliyahu , έγραψε για τη Γάζα και ανέφερε επιδοκιμαστικά έναν στρατιώτη: «Ανατινάξτε τα πάντα και ισοπεδώστε τα». Ο Galit Distal Atbaryan, βουλευτής του Likud και μέχρι πριν από δύο εβδομάδες υπουργός Δημόσιας Διπλωματίας του Ισραήλ, ζητά «να εξαλειφθεί η Γάζα» και προσθέτει: «Ένα εκδικητικό και βάναυσο IDF [Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις] χρειάζεται εδώ. Οτιδήποτε λιγότερο από αυτό είναι ανήθικο».

Είναι η γλώσσα των Ερυνίων, όχι της Αθηνάς, που βασίζεται στα όπλα. Είναι επίσης η γλώσσα πολλών δυτικών υποστηρικτών του Ισραήλ.

Ο Αμερικανός βουλευτής Μπράιαν Μαστ, κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης για την προσπάθειά του να επιβραδύνει την ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα, απέρριψε την ίδια τη σκέψη των αθώων Παλαιστινίων αμάχων : «Δεν πιστεύω ότι θα μιλούσαν τόσο ελαφρά για αθώους πολίτες Ναζί».

Δεν έχει αλλάξει μόνο η ισραηλινή ρητορική, αλλά και η στρατιωτική στρατηγική

Ξεκινώντας με τον βομβαρδισμό του Λιβάνου τη δεκαετία του 1990, όπως σημειώνουν οι Wendy Perlman και Boez Acili στο βιβλίο τους «The Triad of Coercion» , οι Ισραηλινοί ηγέτες άρχισαν να αντιμετωπίζουν τις στρατιωτικές ενέργειες ως «εγγενείς, όχι οργανικές, χρησιμότητας», όπου η χρήση του «αδιάκριτου και η βάναυση δύναμη» δικαιολογείται τόσο για ηθικούς όσο και για στρατηγικούς λόγους. Αυτό είναι που αντιμετωπίζει τώρα ο λαός της Γάζας.

Το Ισραήλ δεν επεδίωξε να βρει πολιτικές λύσεις στην παλαιστινιακή σύγκρουση, αλλά να την καταπνίξει και να τη διαχειριστεί.

Ήταν μια κυνική βοήθεια για την ανάπτυξη της Χαμάς, και ειδικά υποστηριζόμενη από τον Μπενιαμίν Νετανιάχου ως εμπόδιο για μια ανεξάρτητη Παλαιστίνη.

«Για να αποτρέψει την επιλογή των δύο κρατών », σημείωσε ο Γκέρσον Χακόεν, πρώην Ισραηλινός στρατηγός και ακαδημαϊκός ερευνητής, «μετατρέπει τη Χαμάς στον στενότερο συνεργάτη του. Για το κοινό, η Χαμάς είναι ο εχθρός. Κρυφά, η Χαμάς είναι σύμμαχος.»

Το Ισραήλ τώρα σπέρνει τον όλεθρο στη Γάζα, αναζητώντας το τέρας που βοήθησε να δημιουργηθεί.

Ενώ έχουμε ακούσει πολλές δικαιολογημένες επικρίσεις για αριστερούς που πανηγυρίζουν την επίθεση της Χαμάς, αυτό που σπάνια γίνεται λόγος είναι οι πολύ πιο ισχυρές πολιτικές προσωπικότητες που προωθούν εμπρηστική, απανθρωπιστική ρητορική στο όνομα της άμυνας του Ισραήλ και ο ρόλος που παίζει αυτή η ρητορική στη δικαιολόγηση των φρικαλεοτήτων στη Γάζα.

 Επιπλέον, γίνονται συντονισμένες προσπάθειες σε Ευρώπη και Αμερική για να περιθωριοποιηθούν τα φιλοπαλαιστινιακά αισθήματα.

Οι διαδηλώσεις υπέρ των Παλαιστινίων απαγορεύονται στη Γαλλία , ενώ η προσβολή του Ισραήλ θα ήταν έγκλημα σύμφωνα με τον προτεινόμενο νέο νόμο.

Στη Γερμανία, όπως σημειώνεται σε ανοιχτή επιστολή Εβραίων συγγραφέων, καλλιτεχνών και ακαδημαϊκών, σε περιοχές όπου ζουν μεγάλες τουρκικές και αραβικές κοινότητες, «τεθωρακισμένα οχήματα και ένοπλες μονάδες ΜΑΤ περιπολούν στους δρόμους αναζητώντας οποιαδήποτε αυθόρμητη εκδήλωση υποστήριξης προς τους Παλαιστινίους ή τονίζοντας το παλαιστινιακό σύμβολο ταυτότητας».

Στην Αμερική, όσοι εκφράζουν φιλοπαλαιστινιακά αισθήματα απειλούνται με απόλυση.

Στη Βρετανία, η υπουργός Εσωτερικών, Σουέλα Μπράβερμαν, πρότεινε ότι η άνοδος της παλαιστινιακής σημαίας θα μπορούσε να θεωρηθεί ποινικό αδίκημα και ότι «δεν είναι μόνο τα ρητά σύμβολα και οι φωνές υπέρ της Χαμάς… που προκαλούν ανησυχία».

Η υπουργός Επιστημών Michelle Donelan, αυτοαποκαλούμενη υπέρμαχος της ελευθερίας του λόγου στα πανεπιστήμια, ξεχώρισε δύο ακαδημαϊκούς για τις απόψεις τους για το Ισραήλ και τη σύγκρουση στη Γάζα.

Υπάρχουν πολλά περισσότερα σε αυτό από την απλή υποκρισία της ελευθερίας του λόγου.

Είναι μια προσπάθεια να αναδιατυπωθεί η σύγκρουση στη Γάζα ως ηθικό και όχι πολιτικό ζήτημα και να απονομιμοποιηθούν οι παλαιστινιακές προοπτικές, μια προσέγγιση που μπορεί μόνο να κάνει ακόμη πιο δύσκολη την πολιτική δέσμευση σε δύσκολο έδαφος.

«Τι θα γίνει στο τέλος, πού θα σταματήσει η μανία της κατάρας;» ρωτά η Ρεφραίν στους Μετανοημένους, το δεύτερο μέρος της τριλογίας της Ορέστειας, αφού ο Ορέστης σκοτώνει την Κλυταιμνήστρα. Σήμερα, η απάντηση εξαρτάται από το αν εμείς –και οι πολιτικοί ηγέτες στο Ισραήλ, την Παλαιστίνη και τη Δύση– θέλουμε να ακούσουμε τις Ερινύες ή την Αθηνά.

*Ο Kenan MALIK  είναι Βρετανός συγγραφέας ινδικής καταγωγής. Το επίκεντρο της συγγραφής του είναι η φιλοσοφία της βιολογίας και οι σύγχρονες θεωρίες της πολυπολιτισμικότητας, του πλουραλισμού και της φυλής. Το κείμενο δημοσιεύτηκε αρχικά στον Guardian.

Echedoros’s blog – ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ

 

Eastern Mediterranean Energy Hangs in the Balance of the Israel-Hamas War

0

Unless the conflict spreads, the impact on the global economy should be manageable.

As the Israel-Hamas conflict threatens to spread, oil traders are paying a premium for their annual supply of most grades of Middle Eastern crude for 2024, according to Reuters. Though this seems to confirm what many suspect – that the conflict has irrevocably triggered increases in the price of energy – it’s unclear how much, and for how long, these increases will affect the global economy.

The usual caveats about the fog of war apply, of course, but so far businesses in the region are operating under two potential scenarios. The first is a confined war in which prices jump only a little ($4-$7 per barrel) and thus lead to a marginal increase in inflation (0.1 percent). The second is a larger war that spreads throughout the region. If it does escalate, oil prices could jump to as much as $150 per barrel, according to some estimates, potentially leading to a global recession with serious inflationary pressures.

For its part, the Israeli economy is already starting to adjust to the new normal, after what some consider an Israeli equivalent to 9/11. Consumer spending is down, and as reservists get called up for the fight, serious shortfalls in manpower have hurt supply chains at seaports and supermarkets alike. GPF sources say daily rocket attacks continue, and in some areas, rocket sirens are heard at least twice a day, so the economic uncertainty in Israel isn’t going away any time soon. The government, meanwhile, has vowed “no limit” spending to finance the war and compensate affected individuals and businesses, implying a larger budget deficit and more debt. The Economy Ministry has established a war room that as of late October had created a database connecting at least 8,550 people with failing firms. The Bank of Israel cut its economic growth forecast for 2023 to 2.3 percent from 3 percent and its forecast for 2024 to 2.8 percent from 3 percent. These forecasts assume the war will be limited to Gaza.

Israel

While Israel has halted electricity supplies to the Gaza Strip, it has also had to change its own consumption patterns. Natural gas accounts for 70 percent of Israel’s electricity generation and more than 40 percent of the country’s energy mix. The Energy Ministry has asked electric utilities to look for alternate fuel sources to meet their needs. It ordered Chevron to temporarily halt production on the Tamar field, which is located 25 kilometers (16 miles) from Gaza and largely serves domestic supply. It also directed Chevron to temporarily halt flows through the East Mediterranean Gas (EMG) pipeline, which connects Ashkelon, an Israeli city 13 kilometers north of Gaza, to Arish in Egypt’s northern Sinai. Though the EMG could no longer operate given its proximity to the battlefront, the cuts have had little effect on Israel’s overall energy supply.

However, offshore gas reserves have become a strategic asset for Israel. The discovery of offshore gas reserves, most notably the Tamar field in 2009 and the Leviathan field in 2010, has accelerated the switch from coal to gas and driven a substantial overhaul of Israel’s energy infrastructure, allowing it to become a gas exporter. In 2022, Israel produced 21.9 billion cubic meters of gas, with Leviathan producing 11.4 bcm and Tamar producing 10.2 bcm. Israel consumed 12.7 bcm and exported 5.8 bcm to Egypt and 3.4 bcm to Jordan. Exports were expected to increase further in 2023. In light of the Ukraine war and the EU’s efforts to find alternatives to Russian energy, Israel could have enhanced its share in the global natural gas market.

In fact, the offshore gas reserves in Israel’s and other Eastern Med countries’ coastal waters have led to discussions over using energy to stabilize the regional economy. The war in Ukraine accelerated the will for these countries to work in exploiting and selling the resources to Europe. Last November, for example, a decades-long dispute over maritime borders between Israel and Lebanon ended, and according to the new borders, Lebanon has the right to explore the Qana or Sidon reservoirs, portions of which are located in Israeli territorial waters. Authorities in Beirut hope the agreement will help Lebanon rebuild its economy – hence why, so far, Hezbollah appears to be respecting unofficial red lines it shouldn’t cross despite rhetoric to the contrary.

Though the war will delay future energy operations and increase their costs, Israel seems intent on moving forward with them. On Oct. 29, it announced that six companies, including BP and Italy’s Eni, had been granted 12 licenses to explore and locate additional offshore natural gas reserves. This is the fourth offshore bid for natural gas exploration in Israel’s economic waters since 2010. The winning businesses in this bid will form two consortiums to explore two locations adjacent to Israel’s Leviathan field. (Eni, Dana Petroleum and Ratio Energies make up one group, while BP, Azerbaijan’s state oil company Socar and NewMed Energy represent the other.) Firms have three years to conduct exploration programs and can obtain two-year extensions for a total of seven years if they agree to drill at least one well.

All of this is to say that Israel has not just obtained new upstream investment from European oil companies but also secured their long-term commitment to the area – suggesting many companies are betting on a contained war scenario. And because they seem to agree that it may take six to 12 months for explorations to begin, firms like Eni are clearly in it for the long haul.

This wasn’t always the case. For years, companies tended to avoid upstream Israeli operations for fear of alienating Arab oil-producing governments. But the 2020 Abraham Accords changed the game. Chevron entered the market, prompting the United Arab Emirates sovereign wealth fund to invest in the Tamar gas field in 2021. BP expressed its interest in offshore projects in the Eastern Mediterranean, bidding, with Abu Dhabi National Oil Co., to acquire a 50 percent stake in Israeli gas producer NewMed Energy, despite the current Gaza conflict.

Chevron’s experience in Israel is a reminder of the resilience in conflict areas. After all, Tamar was targeted by rockets in 2021, and EMG has been shut down, its volumes redirected through an alternate regional network. However, if the Tamar and EMG shutdowns continue, the gas deliveries to Israel will be reduced, as will exports to Egypt.

In fact, the conflict has already complicated life in Egypt. While the country appears to have rejected all suggestions for accepting Palestinian refugees in exchange for external aid and debt forgiveness – a prospect reportedly floated by U.S. and European officials – the turmoil will continue to provide Cairo with opportunities to get concessions from its creditors and alleviate its severe economic problems. Concerned about the conflict’s destabilizing effects, which could increase irregular migration from Egypt to Europe, the European Union is looking into a partnership agreement with Egypt focused on migration and economic cooperation, the core of which would be a significant financial assistance package.

EU concerns about the status of Egypt will grow so long as the EMG continues to be offline. Prolonged lapses of gas will undermine Egypt’s ability to meet the energy demands of its people, as well as its ability to export liquefied natural gas to the EU. (Shipments are already lower this year compared with 2022.) Egypt isn’t an especially significant supplier, but in such a tight LNG market, and with winter just around the corner, prices have already increased in Europe and could increase in Asia soon too.

Ultimately, how long the Israel-Hamas conflict lasts will determine how much it affects the global economy. The appeals from Iranian Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei to Arab and Muslim nations for a trade embargo that includes oil against Israel haven’t yet made corporations begin to reevaluate their investment choices. None of the current foreign investors seem to want to leave.

Turkey is one potential outlier. Roughly 40 percent of Israel’s annual oil consumption is met by crude exported through Turkey’s Ceyhan terminal. But Ankara doesn’t appear to be on board with Israel’s response to the Hamas attacks. Turkish President Recep Tayyip Erdogan’s speeches in support of the Palestinians and the Turkish media reports that follow – both of which call on energy-rich Islamic countries to impose oil and natural gas embargoes on the West to halt Israeli airstrikes in Gaza – suggest that Turkey may well support Iran in an energy ban. But that may be easier said than done. According to Bloomberg, a Malta-registered oil tanker called the Seaviolet recently delivered 1 million barrels of Azerbaijani petroleum from Ceyhan to the Israeli port of Eilat. While Israel needs the crude coming from Ceyhan, Turkey also needs the revenue from facilitating oil exports to Israel. Rhetoric and protests aside, Turkey can’t afford to suspend any line of its trade with Israel, much less its energy cooperation.

The worst-case scenario – a wider conflict between Israel and the Arab states – could hamper energy cooperation in the Eastern Mediterranean. It would make Israeli gas initiatives with Egypt, Jordan and Lebanon much more difficult – if not impossible. The new gas developments are meant to establish a hub and boost regional trust. More sustained limits on Eastern Mediterranean export capabilities would be a setback, particularly for EU countries such as Italy that rely on the region’s energy as part of the transition away from Russian exports, and whose companies are investing in Eastern Mediterranean production and export infrastructure anyway. If Turkey joins the coalition against Israel, it will need to limit its own role in facilitating energy exports not only to Israel but also to Europe. But to do that, Ankara needs to produce more than political speeches. And while it has no interest in doing so, all businesses working with Israel to develop energy projects in the Eastern Mediterranean remain tentative but optimistic.

geopoliticalfutures.com

Οι Τούρκοι ανησυχούν ότι οι Εβραίοι θα αγοράσουν και “θα καταπιούν” την Κύπρο.

0

 

Turkiye:   «Το σχέδιο για να καταπιούν την Κύπρο! Το Ισραήλ ονειρεύεται να καταλάβει και το Νησί»

Turkiye:   «Το σχέδιο για να καταπιούν την Κύπρο! Το Ισραήλ ονειρεύεται να καταλάβει και το Νησί» δημοσιεύεται [09.11.2023] στην εθνικιστική φιλοκυβερνητική (θεωρούμενη πλησίον κρατικών υπηρεσιών) εφημερίδα ευρείας κυκλοφορίας Türkiye πρωτοσέλιδο ρεπορτάζ αντισημιτικού χαρακτήρα του Yılmaz Bilgen  στο οποίο αναφέρονται και τα εξής:  Το Ισραήλ, το οποίο, αφού αγόρασε κομμάτι-κομμάτι τη γη, κατέστρεψε την Παλαιστίνη υπό την απειλή όπλων, παίζει το ίδιο παιχνίδι στην Κύπρο.

Μέσα σε 20 χρόνια, οι Σιωνιστές αγόρασαν δεκάδες χιλιάδες στρέμματα γης στην ‘ΤΔΒΚ’ και δημιούργησαν αποικίες στο Νησί. Χιλιάδες Εβραίοι που διέφυγαν από τον πόλεμο της Ουκρανίας εγκαταστάθηκαν στην Κύπρο.

Το Ισραήλ, το οποίο κατάπιε την Παλαιστίνη βήμα προς βήμα με την απειλή όπλων καταστρέφοντας τη δημογραφική δομή, παίζει την ίδια τακτική στην Κύπρο. Οι Σιωνιστές συλλέγουν επιμελώς γη τόσο στο ‘βόρειο’ όσο και στο ‘νότιο τμήμα’ του νησιού. Επίσημες πηγές ενημέρωσαν ότι ο αριθμός των Εβραίων στην ‘Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου’ ξεπέρασε τις 43 χιλιάδες.

Σύμφωνα με τα αρχεία, οι Εβραίοι απέκτησαν 25 χιλιάδες στρέμματα γης στη ‘Βόρεια Κύπρο’, η οποία έχει έκταση 3.355 τετραγωνικά χιλιόμετρα, με άμεσους και έμμεσους τρόπους. Οι Σιωνιστές, οι οποίοι θέλουν επίσης να κυριαρχήσουν στον εμπορικό τομέα, ίδρυσαν περίπου 1.500 εταιρείες στην ‘ΤΔΒΚ’ ΚΑΙ ΠΑΛΙ ΜΕ ΠΡΟΘΥΜΟΥΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΟΥΣ…

Οι Εβραίοι αγοράζουν γη στην Κύπρο με τρεις διαφορετικές μεθόδους. Η φόρμουλα του διαχειριστή, που ονομάζεται μέθοδος trust, είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αγοράς. Ωστόσο, άλλες προτιμώμενες μέθοδοι είναι η συλλογή γης από Εβραίους που έχουν αποκτήσει υπηκοότητα και μέσω πρόθυμων ενδιάμεσων ‘Τούρκων’ κατοίκων του ‘Νησιού’.

Δεδομένου ότι δεν υπάρχει σύστημα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης στην Κύπρο, οι συμβολαιογραφικές αγοραπωλησίες δεν εμφανίζονται. Ωστόσο, αναφέρεται ότι συμβολαιογραφικές πράξεις υπάρχουν 285 χιλιάδες σε όλη την ‘ΤΔΒΚ’.

Ένα σημαντικό μέρος αυτών των πωλήσεων έγινε και σε Εβραίους. Οι Εβραίοι αγόρασαν τους τίτλους ιδιοκτησίας εκατοντάδων γαιών με ‘Ε/Κ’ σύνδεσμο, ‘τουρκικό’ σύνδεσμο ή ισοδύναμους συνδέσμους.

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΛΗΦΘΟΥΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΣ ΜΕΤΡΑ

Οι ‘Κύπριοι δήμαρχοι’ με τους οποίους μιλήσαμε επέστησαν την προσοχή στην εξαιρετική αύξηση της πρόσφατης τάσης αγοράς γης. Ο ‘δήμαρχος Ακάνθου’ Hayri Orçan δήλωσε: «Οι αρχές μας πρέπει να λάβουν επειγόντως μέτρα με ένα νέο νόμο. Τα εδάφη μας πρέπει να παραμείνουν ‘τουρκικά’. Πρέπει να αναπτύξουμε τη μέθοδο της ενοικίασης αντί της μεταβίβασης τίτλου ιδιοκτησίας. Ειδικά ο τομέας των ακινήτων από την Τουρκία θα πρέπει να αναλάβει ενεργό ρόλο στην Κύπρο», είπε.

ΘΑ ΓΙΝΟΥΜΕ ΧΕΙΡΟΤΕΡΑ ΑΠΟ ΤΗ ΓΑΖΑ

Η Yasemin Öztürk, ‘βουλευτής’ του ‘Κόμματος Εθνικής Ενότητας Κύπρου’, η οποία έκανε εκτιμήσεις στην εφημερίδα μας, είπε ότι αν δεν μπει επειγόντως φρένο στην τρέχουσα πορεία, είναι αναπόφευκτο η Κύπρος να έχει την τύχη της Γάζας και της Παλαιστίνης.

Η Öztürk, η οποία έχει κάνει νομικές σπουδές, δήλωσε: «Ο Theodor Herzl, ο ιδρυτής του Σιωνισμού, ανακήρυξε την Κύπρο ως τη δεύτερη ιερή γη μετά την Παλαιστίνη. Ο Binyamin Netanyahu λέει επίσης σε κάθε ευκαιρία ότι θέτουν τους στόχους τους σύμφωνα με τα ιερά βιβλία τους και ότι αγωνίζονται για το ιδανικό της Γης της Επαγγελίας. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η πατρίδα μας βρίσκεται υπό μεγάλη απειλή. Αυτό που συνέβη πριν από 100 χρόνια στην Παλαιστίνη επαναλαμβάνεται στην Κύπρο. Η Κύπρος οδηγείται με γοργούς ρυθμούς σε μια νέα καταστροφή προσφυγιάς.

Αν δεν ληφθούν μέτρα σήμερα, μπορούμε να δούμε τα σιωνιστικά αεροπλάνα που καίνε τη Γάζα στους ουρανούς της Κύπρου και τα κατοχικά τανκς στη Λευκωσία, την Αμμόχωστο και τη Μόρφου. Αυτή η σιωνιστική κατοχή θα μας κάνει να αναπολούμε ακόμα και τους Ελληνοκύπριους».

ΚΑΤΕΛΑΒΑΝ ΤΗ ΛΩΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΕΡΥΝΕΙΑΣ

Τονίζοντας ότι κάποια κενά στους νόμους της ‘ΤΔΒΚ’ τα εκμεταλλεύονται στο έπακρο οι Εβραίοι, η Yasemin Öztürk δήλωσε:

«Οι Εβραίοι έχουν μια μυστική ατζέντα σχετικά με την Κύπρο. Άρχισαν να αγοράζουν γη για πρώτη φορά το 2004. Και χρησιμοποιούν τα κενά του νόμου και αυξάνουν εξαιρετικά τις αξίες της γης και εξοβελίζουν τους ‘Τούρκους’.

Έχτισαν δεκάδες εβραϊκές τοποθεσίες στην ‘ΤΔΒΚ’. Δημιούργησαν ένα είδος αποικίας. Δημιούργησαν μεσιτικά μονοπώλια. Δεν αφήνουν κανέναν ‘Τούρκο’ ανάμεσά τους. Δεδομένου ότι η πώληση της γης γίνεται μέσω συμβολαιογράφου, το μεγαλύτερο μέρος της δεν είναι καταγεγραμμένο. Για το λόγο αυτό, δεν προσελκύει την προσοχή».

«Το Τρίκομο, η ακτογραμμή της Κερύνειας, η περιοχή του λιμανιού Γιαλούσα και σχεδόν όλη η Καζιβέρα είναι στα χέρια τους. Πρόσφατα, κατέβασαν τη σημαία μας από το λιμάνι Γιαλούσα. Τα πλοία ασχολούνται συνεχώς με μυστηριώδεις μεταφορικές δραστηριότητες. Δεν γνωρίζουμε αν κάνουν λαθρεμπόριο όπλων, ναρκωτικών ή ανθρώπων. Αν δεν ληφθούν μέτρα, θα καταλάβουν κάποιους δήμους από άποψη πληθυσμού και διοίκησης». Το Ισραήλ αγοράζει γη τόσο στην ‘Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου’ όσο και στην ‘Ε/Κ πλευρά’.

Η ώρα των λύκων! Παρουσίαση του νέου βιβλίου του Σταύρου Καλεντερίδη

0

Σταύρος Καλεντερίδης: Αποκλειστική παρουσίαση του νέου μου βιβλίου με τίτλο «Η ώρα των λύκων: ο κατευνασμός των Κεμάλ, Χίτλερ και Μουσολίνι από τους “Συμμάχους”», των Εκδόσεων Ινφογνώμων.

Η ΑΠΟΛΥΤΗ ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΜΙΑΣ ΝΕΑΣ ΣΟΣΙΑΛΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

2

 

Του Παντελή Σαββίδη

Μακεδονία

Η αριστερά στην νεότερη εκδοχή της αρχίζει από την εποχή του Μάρξ. Τα πριν είναι ενδιαφέροντα αλλά αποτελούν προϊστορία και ενσωματώθηκαν στο ό,τι ακολούθησε.

Στην εποχή, λοιπόν, του Μάρξ τα κύρια ρεύματα που αναπτύχθηκαν ήταν ο μαρξισμός και ο αναρχισμός.

Η εξέλιξη σήμερα που μας ενδιαφέρει είναι η μαρξιστική αριστερά. Με την αναρχική (Μπακουνική στην αρχή) μορφή της, ασχολείται μικρό μέρος της κοινωνίας και ασχολείται, κυρίως, για προσωπική ικανοποίηση των οραμάτων της. Δεν είναι μια εφαρμόσιμη λύση.

Αποκορύφωση της μαρξιστικής αριστεράς αποτέλεσαν ο λενινισμός, ο σταλινισμός, ο τροτσκισμός και ο μαοϊσμός. Όλα ρεύματα αυταρχικά και ολοκληρωτικά που αντιμετώπιζαν τον άνθρωπο όχι ως υποκείμενο της ιστορίας αλλά ως εργαλείο της. Την ίδια περίοδο της ανάπτυξής τους, διαμορφώθηκε και η γερμανική σοσιαλδημοκρατία με ειδοποιές αποκλίσεις από την ρωσική και κινεζική κομμουνιστική εκδοχή και προκάλεσε τις πρώτες ρήξεις.

Η Κίνα και η Ρωσία ήταν καθυστερημένες ανατολικές δεσποτικές χώρες. Η Γερμανία ήταν χώρα στην οποία αναπτυσσόταν ο καπιταλισμός. Ο Μάρξ ανέλυσε το καπιταλιστικό σύστημα παραγωγής. Η Γερμανική κοινωνία ήταν πλησιέστερα στην πραγματικότητα που ανέλυσε ο Μάρξ. Ωστόσο, η αριστερά που κυριάρχησε ήταν η σοβιετική και η κινεζική εκδοχή του μαρξισμού.

Αυτή η εργαλειοποίηση του ανθρώπου από την υπαρκτή κομμουνιστική αριστερά ώθησε ορισμένα στελέχη της να διαμορφώσουν στην πορεία του χρόνου τον ευρωκομμουνισμό. Κομμουνισμός με ανθρώπινο πρόσωπο ονομάστηκε αλλά δεν επικράτησε πουθενά για να μας το δείξει.

Αποτέλεσε ένα ενδιαφέρον ρεύμα από το τέλος της δεκαετίας του 60 ως την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.

Το πρόταγμα της κομμουνιστικής αριστεράς ήταν ο σοσιαλιστικός μετασχηματισμός της κοινωνίας και της οικονομίας. Η κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής η οποία θα άλλαζε και όλες τις άλλες μορφές ανθρωπίνων σχέσεων.

Ο πρώϊμος ευρωκομμουνισμός δεν απέκλινε από αυτήν την αρχή αλλά αναζητούσε ηπιότερους τρόπους μετάβασης στην σοσιαλιστική κοινωνία τους οποίους δεν μπορούσε να περιγράψει. Κάτι σαν βλέποντας και κάνοντας.

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ: Ο κύριος εκφραστής του ευρωκομμουνισμού

Ουσιαστικά, πλην της Ιταλίας ο ευρωκομμουνισμός δεν είχε ελπίδες να αναλάβει, πουθενά, την  κυβερνητική εξουσία οπότε τα πολιτικά και κομματικά στελέχη του και οι διανοούμενοί του αποδόθηκαν σε μια πνευματική άσκηση θεωρητικού περιεχομένου: πως θα είναι μια ιδεατή κοινωνία. Η πρακτική εφαρμογή τους ενδιέφερε και αυτή θεωρητικά. Παρήγαγαν τόμους βιβλίων για το πως θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί το όραμα. Και ατελείωτη ζύμωση στις κομματικές αίθουσες και τα πανεπιστημιακά αμφιθέατρα.

Δεν ήταν άσχημη περίοδος και σηματοδότησε τη νεότητα πολλών. Η περιπλάνηση στην αριστερά τα μεταπολιτευτικά χρόνια ήταν ένα σχολείο παρόμοιο του οποίου δεν υπάρχει ούτε θα υπάρξει στα καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Ο περιπλανώμενος στην αριστερά έβλεπε  με άλλη ματιά τα πράγματα και είχε άλλη πρόσληψή τους, ακόμη και αν μεταμορφώθηκε σε ακραίο φιλελεύθερο. Πολλά από τα στελέχη του Σημίτη και, τώρα, του Μητσοτάκη ασκήθηκαν στην πολιτική ως αριστεροί.

Η δυναμική εξέλιξη του καπιταλισμού και η αδυναμία της ευρωκομμουνιστικής ή αναθεωρητικής αριστεράς να βρει λύσεις που να συνδυάζουν το ανθρώπινο πρόσωπο με τον σοσιαλιστικό μετασχηματισμό (μετασχηματισμό που απαιτούσε βία) ώθησε τους διανοούμενους και πολιτικούς του να δώσουν άλλα χαρακτηριστικά στην έννοια της αριστεράς, κυρίως ταυτοτικά. Από τα ταυτοτικά χαρακτηριστικά εκείνα που απέκλεισαν ήταν η εθνική ταυτότητα. Βασιζόμενη στην έννοια του προλετάριου ως παγκόσμιας μονάδας η αριστερά δεν αποδεχόταν τον εθνικό διαχωρισμό αλλά τον ταξικό. Αυτή η διάκριση χαρακτήρισε και χαρακτηρίζει ολόκληρη την πορείας της (παραδοσιακής και αναθεωρητικής) αριστεράς σε βαθμό που να την καταστήσει αποδομητική της εθνικής υπόστασης. (Οι αλλαγές που έχουν επέλθει είναι ερμηνεύσιμες αλλά σε άλλο σημείωμα).

Στην Ελλάδα, πλην του ΚΚΕ που επέμενε,, και επιμένει, στις μαρξιστικές ρίζες της θεωρίας του περί ταξικού αγώνα και ριζικού κοινωνικού μετασχηματισμού η όποια άλλη αριστερά μεταμορφώθηκε στην αρχή και μεταστοιχειώθηκε στη συνέχεια. (Μεταστοιχείωση σημαίνει ότι ένα στοιχείο άλλαξε τα δομικά χαρακτηριστικά του και δεν μπορεί να επανέλθει στην προτεραία κατάσταση).

Σήμερα, τίποτε δεν θυμίζει την παλιά μεταπολιτευτική αριστερά ούτε καν στην αναθεωρητική μορφή της.

Το τελευταίο πολιτικό μόρφωμά της ήταν ο Σύριζα στην προκυβερνητική, την κυβερνητική και μετακυβερνητική του μορφή. Όχι, μόνο, δεν ικανοποίησε η κυβερνητική παρουσία του αλλά παρήγαγε μια ανεξήγητη τοξικότητα. Έβγαλαν οι ηγήτορες, τα στελέχη και μέλη του τα εσώψυχά τους στην κοινωνία. Εσώψυχα που χαρακτηρίζονται από ανεξήγητα συμπλέγματα, δεδομένου ότι οι περισσότεροι εξ αυτών δεν είχαν υποστεί τη συνήθη κοινωνική καταπίεση ενός εργάτη, ούτε τα αδιέξοδά του. Ήταν περιώνυμα μέλη της πολιτικής, οικονομικής και επιστημονικής κοινότητας.

Και εδώ αναδύεται το πρώτο ερώτημα. Γιατί; Γιατί συμπεριφέρθηκαν έτσι;

Είναι μια νοοτροπία που διαμορφώνει η θεωρία και η πρόσληψη της αριστεράς η βασική αρχή της οποίας ήταν το ταξικό μίσος;

Αυτό το ανομοιογενές μόρφωμα δεν μπορούσε να κρατηθεί ενωμένο. Και σήμερα παρακολουθούμε την διάλυσή του που αποτελεί θετικό στοιχείο για ένα υγειές πολιτικό περιβάλλον.

Η σφοδρότητα της αντιπαράθεσής των μερών του δείχνει πόσο ανομοιογενές ήταν το μείγμα που δεν κατάφερε να γίνει ένωση. Που σημαίνει ότι ο καιροσκοπισμός του ήταν άπειρος. Και δικαιολογεί γιατί ένας πολιτικός των δυνατοτήτων- και των συμπλεγμάτων- του Κυριάκου Μητσοτάκη κυριαρχεί απόλυτα στο σημερινό πολιτικό σκηνικό χωρίς αντίπαλο.

Η δημιουργία ενός νέου πολιτικού πόλου με χαρακτηριστικά ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας προσαρμοσμένα στις σημερινές ανάγκες του ευρωπαίου πολίτη είναι απόλυτη ανάγκη του πολιτικού σκηνικού στην Ελλάδα.

Δεν μπορεί η χώρα να μην έχει αντιπολίτευση και, μάλιστα, αντιπολίτευση που εξ ορισμού να ενδιαφέρεται για τα ασθενέστερα στρώματα της κοινωνίας.

Χωρίς τα τοξικά πρόσωπα του παρελθόντος και χωρίς τις τοξικές πολιτικές τους, πρέπει να υπάρξουν κοινωνικές και πολιτικές συγκλίσεις που θα αναδείξουν κάτι νέο.

Με επαναφορά, ως κύριου μελήματος της πολιτικής του νέου φορέα, της οικονομικής επιβίωσης του ανθρώπου, προϋπόθεση να απολαύσει την ταυτότητα που επιθυμεί. Διότι σήμερα η οικονομική επιβίωση δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη.

Επιβίωση όλων των πολιτών όπου και να κατοικούν. Όχι, μόνο στην πρωτεύουσα. Μια περιφερειακή πολιτική που θα ενδιαφέρεται για την ακεραιότητα και οικονομική ανάπτυξη όλης της χώρας πρέπει να είναι το κύριο μέλημα του νέου σοσιαλδημοκρατικού φορέα.

Μακεδονία

«Η πιο επικίνδυνη περίοδος που έχει δει ο κόσμος εδώ και δεκαετίες»

0
 Bethan Moorcraft  Moneywise

Ο Jamie Dimon προειδοποιεί αυστηρά τους επενδυτές, ανησυχεί ότι η γεωπολιτική μπορεί να προκαλέσει μια «βαθιά ύφεση» — 4 τρόποι για να αντισταθμίσετε το χαρτοφυλάκιό σας.

Φωτογραφία: Ο Dimon προβαίνει σε ισχυρή προειδοποίηση λόγω «γεωπολιτικής»© Misha Friedman / Getty Images

Ο επικεφαλής της JPMorgan Chase (JPM) Jamie Dimon εξέδωσε μια αυστηρή προειδοποίηση προς τους επενδυτές καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις φτάνουν σε σημείο βρασμού σε όλο τον κόσμο.

«Αυτή μπορεί να είναι η πιο επικίνδυνη περίοδος που έχει δει ο κόσμος εδώ και δεκαετίες», είπε ο διευθύνων σύμβουλος σε δήλωση που συνοδεύει τα, καλύτερα από τα αναμενόμενα, κέρδη του τρίτου τριμήνου της τράπεζας.

Το μέσο επιτόκιο συμβολαίου για στεγαστικά δάνεια σταθερού επιτοκίου 30 ετών με συμμορφούμενα υπόλοιπα δανείων (726.200 $ ή λιγότερο) μειώθηκε την περασμένη εβδομάδα στο 7,61% από 7,86%
Οι αιτήσεις για αναχρηματοδότηση στεγαστικού δανείου αυξήθηκαν κατά 2% την εβδομάδα και ήταν 7% χαμηλότερες από την ίδια εβδομάδα πριν από ένα χρόνο.

Σπίτι προς πώληση στο Millbrae, Καλιφόρνια.© Παρέχεται από το CNBC

Τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων σημείωσαν τη μεγαλύτερη πτώση την περασμένη εβδομάδα εδω και πάνω από ένα χρόνο, προκαλώντας την πρώτη αύξηση της ζήτησης στεγαστικών δανείων σε ένα μήνα.

Ο συνολικός όγκος αιτήσεων για στεγαστικά δάνεια αυξήθηκε κατά 2,5% την περασμένη εβδομάδα, σε σύγκριση με την προηγούμενη εβδομάδα, σύμφωνα με τον εποχικά προσαρμοσμένο δείκτη της Ένωσης Τραπεζικών Υποθηκών.

Το μέσο επιτόκιο συμβολαίου για στεγαστικά δάνεια σταθερού επιτοκίου 30 ετών με συμμορφούμενα υπόλοιπα δανείων ($726.200 ή λιγότερο) μειώθηκε στο 7,61% από 7,86%, με τις μονάδες να πέφτουν στις 0,69 από 0,73 (συμπεριλαμβανομένης της προμήθειας προέλευσης) για δάνεια με μείωση 20% πληρωμών.

Ο Dimon πιστεύει ότι θα υπάρξει μικρή ανάπαυλα σε αυτόν τον τομέα τους επόμενους μήνες – προειδοποιώντας ότι ο πληθωρισμός και τα επιτόκια θα μπορούσαν να παραμείνουν υψηλά λόγω πολλών σημαντικών αντίθετων ανέμων. Υπενθύμισε επίσης στους επενδυτές ότι «οι αγορές πάνε καλά» σήμερα αλλά δεν υπάρχει λόγος να υποθέσουμε ότι θα συνεχίσουν να πάνε καλά.

Η κατάσταση της οικονομίας των ΗΠΑ
Σε γενικές γραμμές, οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις των ΗΠΑ «παραμένουν υγιείς», έγραψε στο σχόλιό του για τα κέρδη του τρίτου τριμήνου – αλλά σημείωσε ότι «οι καταναλωτές ξοδεύουν τα υπερβολικά αποθέματα μετρητών τους», σηματοδοτώντας δύσκολες στιγμές.

Ο Διευθύνων Σύμβουλος της τράπεζας επανέλαβε επίσης ότι ο βασικός πληθωρισμός (η μεταβολή στο κόστος αγαθών και υπηρεσιών, εξαιρουμένων των τομέων τροφίμων και ενέργειας) παραμένει επίμονα υψηλός – στο 4,1% τον Σεπτέμβριο – αυξάνοντας τον κίνδυνο τα επιτόκια να παραμείνουν υψηλότερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

«Οι επίμονα στενές αγορές εργασίας καθώς και τα εξαιρετικά υψηλά επίπεδα δημόσιου χρέους με τα μεγαλύτερα δημοσιονομικά ελλείμματα σε καιρό ειρήνης αυξάνουν τους κινδύνους ο πληθωρισμός να παραμείνει υψηλός και τα επιτόκια να αυξηθούν περαιτέρω από σήμερα», έγραψε ο Dimon.

«Επιπλέον, εξακολουθούμε να μην γνωρίζουμε τις μακροπρόθεσμες συνέπειες της ποσοτικής σύσφιξης, η οποία μειώνει τη ρευστότητα στο σύστημα σε μια εποχή που οι δυνατότητες δημιουργίας αγοράς περιορίζονται ολοένα και περισσότερο από τους κανονισμούς».

Αυτοί οι αντίθετοι άνεμοι, σε συνδυασμό με τον αυξημένο γεωπολιτικό κίνδυνο, αφήνουν τις ΗΠΑ δυνητικά σε κίνδυνο αργής και παρατεταμένης οικονομικής ύφεσης — αλλά δεν χρειάζεται να αφήσετε τα προσωπικά σας οικονομικά να γλιστρήσουν μαζί τους. Ακολουθούν τέσσερις κινήσεις που μπορείτε να κάνετε για να αντισταθμίσετε τον πληθωρισμό, τα αυξημένα επιτόκια και το χειρότερο σενάριο ύφεσης.

Λογαριασμοί ταμιευτηρίου υψηλής απόδοσης
Ένας εύκολος τρόπος για να τοποθετήσετε κάπου τα χρήματά σας είναι να αποθηκεύσετε κάποια μετρητά σε έναν λογαριασμό ταμιευτηρίου υψηλής απόδοσης (HYSA). Με ένα HYSA, θα μπορούσατε να κερδίσετε περισσότερους τόκους για τα χρήματά σας και να επωφεληθείτε από τη μεγαλύτερη ανάπτυξη των αναλυτών από ό,τι θα κάνατε με έναν παραδοσιακό λογαριασμό ταμιευτηρίου ή όψεως.

Μπορείτε επίσης να εξετάσετε το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσετε άλλα προϊόντα αποταμίευσης υψηλής απόδοσης, όπως καταθετικούς λογαριασμούς χρηματαγοράς (MMDA) ή πιστοποιητικό κατάθεσης (CD) για να αξιοποιήσετε στο έπακρο τα τρέχοντα υψηλά επιτόκια.

Ομόλογα του Δημοσίου
Η επένδυση σε ομόλογα δημοσίου (ή έντοκα γραμμάτια) μπορεί να είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να διαφοροποιήσετε το χαρτοφυλάκιό σας και να προστατέψετε τα χρήματά σας από την αστάθεια της αγοράς. Αν και μπορεί να μην σας κάνουν πλούσιους, αυτό που κάνει τα έντοκα γραμμάτια μοναδικά είναι η ασφάλειά τους και η ικανότητά τους να εκτιμούν σε περιόδους κρίσης.

«Τα ομόλογα παρέχουν πιο υγιείς αποδόσεις από ό,τι είχαμε δει πριν από την παγκόσμια οικονομική κρίση του 2008», σύμφωνα με τη Vanguard. «Οι υψηλότερες τρέχουσες αποδόσεις υποστηρίζουν μια πολύ βελτιωμένη προοπτική για τις αποδόσεις των ομολόγων στο μέλλον. Οι υψηλότερες αποδόσεις μπορούν να συμβάλουν στη μείωση του κινδύνου λειτουργώντας ως αποθεματικό σε πρόσθετες αυξήσεις επιτοκίων, παρέχοντας επίσης μια ισχυρότερη βάση για μελλοντικές αποδόσεις εάν η Federal Reserve αρχίσει να μειώνει τα επιτόκια στο μέλλον».

Ακίνητα
Τα ακίνητα θεωρούνται συχνά ως ένας από τους καλύτερους τρόπους αντιστάθμισης του πληθωρισμού για ορισμένους λόγους. Πρώτον, θα υπάρχει πάντα ζήτηση για κατοικίες και εμπορικά ακίνητα, ανεξάρτητα από το οικονομικό κλίμα. Και δεύτερον, οι αξίες των ακινήτων τείνουν να αυξάνονται με τον πληθωρισμό.

Η επένδυση σε ένα καταπίστευμα επενδύσεων σε ακίνητα (REIT) είναι ένας τρόπος για να επωφεληθείτε από την αγορά ακινήτων χωρίς να χρειάζεται να αγοράσετε ένα φυσικό ακίνητο (και να πληρώσετε τα σημερινά επώδυνα υψηλά επιτόκια στεγαστικών δανείων. Τα REIT διαπραγματεύονται δημόσια. Εισπράττουν ενοίκιο από ενοικιαστές και μεταβιβάζουν αυτό το ενοίκιο στους μετόχους με τη μορφή μερισμάτων. Μπορείτε ακόμη και να επενδύσετε σε REIT που ενοικιάζονται σε κυβερνητικές υπηρεσίες όπως το FBI.

Εξετάστε επίσης τη χρήση μιας διαδικτυακής πλατφόρμας crowdfunding, η οποία επιτρέπει στους επενδυτές να συγκεντρώνουν τα χρήματά τους για να αγοράσουν ακίνητα (ή μερίδιο ιδιοκτησίας) ως ομάδα.

Εναλλακτικά περιουσιακά στοιχεία
Τα παραδοσιακά περιουσιακά στοιχεία δεν είναι ο μόνος τρόπος για την οικοδόμηση πλούτου. Και αυτές τις μέρες, υπάρχουν πολλοί προσβάσιμοι τρόποι για να προστατεύσετε το χαρτοφυλάκιό σας όταν η οικονομία των ΗΠΑ κλονίζεται.

Σκεφτείτε να εξετάσετε εναλλακτικά περιουσιακά στοιχεία όπως οι καλές τέχνες ή το κρασί, τα οποία συχνά αυξάνονται σε αξία με την πάροδο του χρόνου, ή ακόμη και πολύτιμα μέταλλα όπως ο χρυσός, που έχει διατηρήσει τη σταθερή αγοραστική του δύναμη με την πάροδο του χρόνου.

Moneywise

Πώς το Ιράν εκμεταλλεύεται  τον πόλεμο στη Γάζα για να εδραιώσει την επιρροή του στην Μ.Ανατολή

0

Nadim Koteich

7 Νομεβρίου 2023

Όλοι όσοι περίμεναν από τους Ιρανούς να δουν τον πόλεμο στη Γάζα ως την ευκαιρία τους να διαγράψουν το Ισραήλ, αφού απειλούσαν συνεχώς ότι θα το κάνουν, σοκαρίστηκαν από τον βαθμό αυτοσυγκράτησης που επέδειξαν οι Ιρανοί και την ικανότητα του καθεστώτος να χωνέψει τη ντροπή που νιώθουν οι σκληροπυρηνικοί του, στο εσωτερικό και οι σύμμαχοί τους μπροστά στους αντιπάλους τους.

Μέχρι στιγμής, φαίνεται ότι το Ιράν δεν θα εισέλθει σε έναν άμεσο περιφερειακό πόλεμο ως απάντηση στην άνευ προηγουμένου ισραηλινή επίθεση στη Γάζα μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου. Με απλά λόγια, το Ιράν δεν ενδιαφέρεται να εμπλακεί σε αυτή τη σύγκρουση στρατιωτικά.

Η κύρια εστίαση του είναι η μόχλευση του πολέμου για να εδραιώσει την επιρροή του στη Μέση Ανατολή.

Παραμερίζοντας τη φλογερή ρητορική των Ιρανών αξιωματούχων και ηγετών των συμμαχικών πολιτοφυλακών, διαπιστώνουμε ότι η πραγματικότητα στο έδαφος δείχνει μια πιο βαθμονομημένη ιρανική στρατηγική.

Στόχος του Ιράν είναι να ενισχύσει τον έλεγχο της Τεχεράνης στη σφαίρα επιρροής της, ιδιαίτερα στο Ιράκ, τον Λίβανο και την Υεμένη, αποφεύγοντας παράλληλα τους κινδύνους ενός πολέμου πλήρους κλίμακας.

Ενώ οι παρατηρητές έστρεψαν την προσοχή τους στην ομιλία του ηγέτη της Χεζμπολάχ Χασάν Νασράλα, η πιο σημαντική εξέλιξη εκτυλίχθηκε στο Ιράκ. Ο Abdulaziz al-Mohammadawi, γνωστός και ως “Abu Fadak”, ο Αρχηγός του Επιτελείου των Δυνάμεων Λαϊκής Κινητοποίησης (PMF) ανακοίνωσε ότι οι μονάδες PMF τέθηκαν σε μέγιστη επιφυλακή εντός της περασμένης Πέμπτης, “σε προετοιμασία για τυχόν επεισόδια τις επόμενες ημέρες .”

Η ανακοίνωσή του παρέκαμψε τον πρόεδρο του PMF, Faleh al-Fayad, αδιαφορώντας για τη στρατιωτική και διοικητική ιεραρχία που συνδέει το PMF με τον Ανώτατο Διοικητή των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράκ, πρωθυπουργό Muhammad Shia al-Sudani. Στην πραγματικότητα, ο Abu Fadak διακήρυξε, «Είμαστε ένα κράτος», στην ομιλία του προς τους διοικητές του PMF.

Αυτή η φράση περικλείει κάθε πτυχή της πάλης μεταξύ των ιρακινών κρατικών θεσμών και των υποστηριζόμενων από το Ιράν πολιτοφυλακών που προσπαθούν να ενισχύσουν τη νομιμότητά τους εντός του καθεστώτος και να ενισχύσουν την απόλυτη κυριαρχία τους στις αποφάσεις του κράτους, μη αποδεχόμενοι ούτε τους φίλους του Ιράν ως εταίρους.

Παράλληλα με την ανησυχητική και άνευ προηγουμένου ρητορική του PMF, ο Ιρακινός πρωθυπουργός απέλυσε τον επικεφαλής της Αντιτρομοκρατικής Υπηρεσίας, Αντιστράτηγο Αμπντούλ Ουαχάμπ αλ-Σααντί και τον Διοικητή Επιχειρήσεων της Βαγδάτης, Αντιστράτηγο Αχμέντ Σαλίμ. Διόρισε τον αντιστράτηγο Karim Abboud Muhammad (ο οποίος είναι γνωστό ότι βρίσκεται κοντά στον Asa’ib Ahl al-Haq, με επικεφαλής τον Qais Khazali) ως νέο αρχηγό της Αντιτρομοκρατικής Υπηρεσίας και τον υποστράτηγο Walid Khalifa Majeed (συνεργάτη του στις Ταξιαρχίες της Χεζμπολάχ) ως Διοικητής Επιχειρήσεων στη Βαγδάτη.

Ιρακινοί παρατηρητές και πρώην αξιωματούχοι πιστεύουν ότι οι πρόσφατες εξελίξεις στο Ιράκ δεν αφήνουν κανένα περιθώριο αμφιβολίας ότι η στρατηγική του Ιράν για τη μετά τη σύγκρουση περίοδο της Γάζας είναι να ανεβάσει την επιρροή του στο Ιράκ σε νέα ύψη και να προωθήσει πρόσωπα των οποίων η πίστη στο Ιράν είναι αναμφισβήτητη.

Η Υεμένη είναι η δεύτερη αρένα στην οποία το Ιράν έχει στρέψει την προσοχή του εν μέσω του πολέμου στη Γάζα. Ο στόχος των Ιρανών είναι να επιδείξουν την ισορροπία δυνάμεων και να επιβάλουν γεωπολιτικές πραγματικότητες με το σκεπτικό που θέλουν να γίνουν το θεμέλιο οποιωνδήποτε μελλοντικών πολιτικών λύσεων για την κρίση στην Υεμένη. Οι πύραυλοι και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη που υποτίθεται ότι εκτοξεύτηκαν προς υποστήριξη της Γάζας από την Υεμένη, τα οποία αναχαιτίστηκαν από αμερικανικά πλοία στον Κόλπο, δεν αποτελούν πραγματική απειλή για το Ισραήλ. Αντιθέτως, δρομολογήθηκαν για να τονώσουν το ηθικό και το κύρος της πολιτοφυλακής Χούτι, να ανυψώσουν τη θέση τους στην Υεμένη και να ενισχύσουν τη στρατηγική τους σημασία στην περιοχή. Αυτές οι ενέργειες είναι επίσης ένα μήνυμα προς τα κράτη του Κόλπου, με σκοπό να τα πιέσουν να αποδεχθούν ότι η πολιτοφυλακή των Χούθι δεν είναι αυτό που ήταν στο παρελθόν.

Παρουσιάζοντας τους Χούτι ως υπερασπιστές της παλαιστινιακής υπόθεσης, το Ιράν επιδιώκει να μετατρέψει την πολιτοφυλακή από μια ομάδα που εμπλέκεται σε έναν εγχώριο αγώνα σε βασικό παράγοντα στη σημερινή συναισθηματικά φορτισμένη αραβική σκηνή. Ο στόχος είναι να διαγραφεί η εικόνα των Χούτι ως απλών ανταρτών που έχουν εγκλωβιστεί σε έναν αγώνα εξουσίας και να τους χαρακτηρίσει ως ήρωες που αγωνίζονται για έναν σκοπό που έχει βαθιά απήχηση στον λαό της Υεμένης και στην ευρύτερη μουσουλμανική κοινότητα.

Το Ιράν γνωρίζει ότι οι λίγοι πύραυλοι και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη που έχουν στην κατοχή τους οι Χούτι δεν είναι αποτελεσματικά κατά του Ισραήλ, αλλά θα βρουν τον δρόμο τους στα πρωτοσέλιδα των διεθνών μέσων ενημέρωσης πιο γρήγορα από τις τεράστιες πολιτικές προσπάθειες του Βασιλείου να επιλύσει τη σύγκρουση στη Γάζα μέσω πολιτικών και διπλωματικών καναλιών. Μέσω αυτής της στρατηγικής, το Ιράν επιδιώκει να παρασύρει το Βασίλειο σε μια περίπλοκη μάχη της κοινής γνώμης εξωραΐζοντας την πραγματικότητα. Το Ιράν θέλει να αλλάξει την αφήγηση γύρω από την κρίση.

Αντί για έναν αγώνα μεταξύ του κυρίαρχου κράτους της Σαουδικής Αραβίας και των εμπόλεμων πολιτοφυλακών Χούθι, θέλει η σύγκρουση να πλαισιωθεί ως σύγκρουση μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και της «αντίστασης» κατά του Ισραήλ.

Αυτή η εξέλιξη θέτει μια πολύπλευρη πρόκληση για τη Σαουδική Αραβία και τα κράτη του Κόλπου.

Τώρα όχι μόνο απαιτείται να υπερασπιστούν την επικράτεια τους από τις απειλές των Χούτι, αλλά και να το κάνουν χωρίς να παρουσιάζονται ως αντίθετοι στην «αντίσταση» ή ως αποδυναμωτικές φατρίες που «αντέχουν στο Ισραήλ».

Στον Λίβανο, η πρόσφατη ομιλία του αρχηγού της Χεζμπολάχ Χασάν Νασράλα κατέστησε σαφές ότι η πολιτοφυλακή σκοπεύει να αξιοποιήσει τον πόλεμο στη Γάζα για να ενισχύσει την αφήγηση γύρω από το οπλοστάσιό της στο εσωτερικό και τον ρόλο που διαδραματίζει αυτό το οπλοστάσιο στην προστασία των Λιβανέζων πολιτών. Ο Νασράλα δήλωσε ρητά ότι το Ισραήλ αποτρέπεται από τον Λίβανο λόγω των όπλων της Χεζμπολάχ. Αυτό υποδηλώνει ότι θα εντείνει την πίεση για τη δημιουργία ενός πολιτικού πλαισίου στον Λίβανο που θα προστατεύει αυτά τα όπλα και θα αποτρέπει τη «σπατάλη τους προς όφελος του Ισραήλ». Όλη η κριτική που ασκείται στο κόμμα για την αδράνειά του εν μέσω του πολέμου στη Γάζα μπορεί να χωνευτεί για την επιδίωξη του πρωταρχικού του στόχου: την ενίσχυση της νομιμότητας των όπλων της Χεζμπολάχ εντός του Λιβάνου.

Υπό αυτή την έννοια, η σύγκρουση της Γάζας, εν μέσω του προεδρικού κενού και της προσωρινής κυβέρνησης του Λιβάνου, δίνει στο Ιράν μια χρυσή ευκαιρία να σφίξει τον έλεγχο του Λιβάνου μέσω της Χεζμπολάχ, αναδιατυπώνοντας τις αρχές της χώρας έτσι ώστε είτε να ευθυγραμμίζονται με την αντίσταση είτε να ελέγχονται περισσότερο από αυτήν.

Αυτά είναι τα αντίποινα του Ιράν στη σύγκρουση στη Γάζα. Το αίμα που χύνεται στη Γάζα φαίνεται να είναι η κόλλα που χρησιμοποιεί το Ιράν για να συνδέσει τα στοιχεία του άξονα του μεταξύ τους, εδραιώνοντας την ενότητα τους και ενισχύοντας την ιρανική ηγεμονία στα κράτη όπου έχει παρουσία.

Οι μακροπρόθεσμες συνέπειες αυτής της στρατηγικής είναι σημαντικές. Ο στόχος δεν είναι παρά η αναμόρφωση της δυναμικής εξουσίας στη Μέση Ανατολή, δίνοντας αφορμή για ένα νέο πλαίσιο για τη σύγκρουση στην οποία το πεδίο της μάχης είναι τόσο πολιτικό και ιδεολογικό όσο και υλικό.

https://english.aawsat.com/opinion/4653681-how-iran-retaliating-war-gaza

Τι είναι ο Παγκόσμιος Νότος;

0

1 Νοεμβρίου 2023 Project Syndicate

Ελλείψει εναλλακτικής στενογραφίας, οι πολιτικοί και οι δημοσιογράφοι πιθανότατα θα συνεχίσουν να χρησιμοποιούν το «Παγκόσμιος Νότος» στο άμεσο μέλλον. Ωστόσο, όποιος ενδιαφέρεται για μια πιο ακριβή περιγραφή του κόσμου θα πρέπει να είναι επιφυλακτικός με έναν τόσο παραπλανητικό, και όλο και πιο φορτισμένο, όρο.

CAMBRIDGE – Ο όρος «Παγκόσμιος Νότος» χρησιμοποιείται συνεχώς στις μέρες μας. Για παράδειγμα, ορισμένοι σχολιαστές προειδοποιούν ότι η εισβολή του Ισραήλ στη Γάζα «αποξενώνει τον Παγκόσμιο Νότο» και συχνά ακούμε ότι ο «Παγκόσμιος Νότος» θέλει κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία. Αλλά τι εννοούν οι άνθρωποι όταν το χρησιμοποιούν;

Γεωγραφικά, ο όρος αναφέρεται στις 32 χώρες κάτω από τον ισημερινό (στο νότιο ημισφαίριο), σε αντίθεση με τις 54 χώρες που βρίσκονται εξ ολοκλήρου βόρεια του. Ωστόσο, συχνά χρησιμοποιείται παραπλανητικά ως συντομογραφία για μια παγκόσμια πλειοψηφία, παρόλο που το μεγαλύτερο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού βρίσκεται πάνω από τον ισημερινό (όπως και το μεγαλύτερο μέρος της γης του πλανήτη). Για παράδειγμα, ακούμε συχνά ότι η Ινδία, η πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου, και η Κίνα, η δεύτερη πιο πυκνοκατοικημένη, διεκδικούν την ηγεσία του Παγκόσμιου Νότου, καθώς και οι δύο έχουν πραγματοποιήσει πρόσφατα διπλωματικές διασκέψεις για αυτόν τον σκοπό. Ωστόσο και οι δύο βρίσκονται στο βόρειο ημισφαίριο.

Ο όρος, λοιπόν, είναι περισσότερο πολιτικό σύνθημα παρά ακριβής περιγραφή του κόσμου. Υπό αυτή την έννοια, φαίνεται ότι έχει κερδίσει έλξη ως ευφημισμός για να αντικαταστήσει λιγότερο αποδεκτούς όρους. Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, χώρες που δεν ήταν ευθυγραμμισμένες ούτε με τις Ηνωμένες Πολιτείες ούτε με το μπλοκ της Σοβιετικής Ένωσης λεγόταν ότι ανήκαν στον «Τρίτο Κόσμο». Οι αδέσμευτες χώρες πραγματοποίησαν τη δική τους διάσκεψη στο Μπαντούνγκ της Ινδονησίας το 1955, και υπάρχουν ακόμη 120 χώρες που αποτελούν ένα αδύναμο αδέσμευτο κίνημα σήμερα.

Ωστόσο, με την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης το 1991, η ιδέα ενός αδέσμευτου Τρίτου Κόσμου δεν είχε πλέον πολύ νόημα. Για ένα διάστημα, έγινε σύνηθες να αναφερόμαστε σε «λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες». Αλλά αυτός ο όρος είχε ένα υποτιμητικό νόημα, έτσι οι άνθρωποι άρχισαν σύντομα να αναφέρονται σε «αναπτυσσόμενες χώρες».

Αν και αυτός ο όρος έχει τα δικά του προβλήματα –δεν αναπτύσσονται, τελικά, όλες οι χώρες χαμηλού εισοδήματος– αποδείχθηκε χρήσιμος στο πλαίσιο της διπλωματίας των Ηνωμένων Εθνών. Η Ομάδα των 77 (G77) περιλαμβάνει πλέον 135 χώρες και υπάρχει για να προωθεί τα συλλογικά οικονομικά τους συμφέροντα. Εκτός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών, ωστόσο, υπάρχουν πάρα πολλές διαφορές μεταξύ των μελών ώστε ο οργανισμός να έχει ουσιαστικό ρόλο.

Ένας άλλος όρος της μόδας είναι οι «αναδυόμενες αγορές», που αναφέρεται σε χώρες όπως η Ινδία, το Μεξικό, η Ρωσία, το Πακιστάν, η Σαουδική Αραβία, η Κίνα, η Βραζιλία και μερικές άλλες. Το 2001, ο Jim O’Neill, τότε διευθύνων σύμβουλος της Goldman Sachs, επινόησε το ακρωνύμιο BRIC σε ένα έγγραφο που προσδιόριζε τη Βραζιλία, τη Ρωσία, την Ινδία και την Κίνα ως αναδυόμενες οικονομίες με υψηλές δυνατότητες ανάπτυξης. Αν και πρόσφερε επενδυτική ανάλυση, ορισμένοι πολιτικοί ηγέτες, συμπεριλαμβανομένου του Ρώσου Προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, χρησιμοποίησαν τον όμιλο ως μια πιθανή διπλωματική πλατφόρμα για την αντιμετώπιση της αμερικανικής παγκόσμιας επιρροής.

Μετά από μια σειρά συναντήσεων, η πρώτη σύνοδος κορυφής BRIC πραγματοποιήθηκε στο Αικατερινούπολη της Ρωσίας, το 2009. Με την προσθήκη της Νότιας Αφρικής το επόμενο έτος, η ομάδα έγινε BRICS. Στη συνέχεια, στη 15η σύνοδο κορυφής BRICS τον περασμένο Αύγουστο, ο πρόεδρος της Νοτίου Αφρικής Cyril Ramaphosa ανακοίνωσε ότι έξι χώρες αναδυόμενων αγορών (Αργεντινή, Αίγυπτος, Αιθιοπία, Ιράν, Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα) θα ενταχθούν στο μπλοκ την 1η Ιανουαρίου 2024. .

Από τότε που έγινε φορέας διεξαγωγής συνεδρίων, οι BRICS συχνά θεωρείται ότι εκπροσωπούν τον Παγκόσμιο Νότο. Αλλά, και πάλι, η Βραζιλία και η Νότια Αφρική (και τώρα η Αργεντινή) είναι τα μόνα μέλη από το Νότιο Ημισφαίριο, και ακόμη και ως πολιτική αντικατάσταση του Τρίτου Κόσμου, οι BRICS είναι μάλλον περιορισμένες εννοιολογικά και οργανωτικά. Ενώ μερικά από τα μέλη τους είναι δημοκρατίες, τα περισσότερα είναι αυταρχικά καθεστώτα και πολλά έχουν συνεχείς συγκρούσεις μεταξύ τους.

Για παράδειγμα, η Ινδία και η Κίνα έχουν τσακωθεί για ένα αμφισβητούμενο σύνορο στα Ιμαλάια. Η Αιθιοπία και η Αίγυπτος έχουν διαφωνίες για το νερό του ποταμού Νείλου. και η Σαουδική Αραβία και το Ιράν είναι ανταγωνιστές για στρατηγική επιρροή στον Περσικό Κόλπο. Επιπλέον, η ρωσική συμμετοχή χλευάζει κάθε αξίωση να εκπροσωπεί τον Παγκόσμιο Νότο.

Η κύρια αξία του όρου είναι διπλωματική. Αν και η Κίνα είναι μια χώρα μεσαίου εισοδήματος στο βόρειο ημισφαίριο που ανταγωνίζεται τις ΗΠΑ για παγκόσμια επιρροή, της αρέσει να περιγράφει τον εαυτό της ως μια αναπτυσσόμενη χώρα που παίζει σημαντικό ηγετικό ρόλο στον Παγκόσμιο Νότο. Ωστόσο, σε συνομιλίες με Κινέζους ακαδημαϊκούς σε ένα πρόσφατο ταξίδι στο Πεκίνο, βρήκα διαφορές μεταξύ τους. Ορισμένοι είδαν τον όρο ως χρήσιμο πολιτικό εργαλείο. Άλλοι πρότειναν ότι η πιο ακριβής ορολογία θα χώριζε τον κόσμο σε χώρες υψηλού, μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος. Αλλά ακόμη και τότε, δεν έχουν όλες οι χώρες χαμηλού εισοδήματος τα ίδια συμφέροντα ή προτεραιότητες. Η Σομαλία και η Ονδούρα, για παράδειγμα, έχουν πολύ διαφορετικά προβλήματα.

Για τους δημοσιογράφους και τους πολιτικούς, η ορολογία υψηλού, μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος δεν λειτουργεί καλά στη γλώσσα ή δεν διευκολύνει τους τίτλους. Ελλείψει εναλλακτικής στενογραφίας, θα συνεχίσουν να βασίζονται στον «Παγκόσμιο Νότο». Αλλά όποιος ενδιαφέρεται για μια πιο ακριβή περιγραφή του κόσμου θα πρέπει να είναι επιφυλακτικός απέναντι σε έναν τόσο παραπλανητικό όρο.

Project Syndicate

Εληξε η απεργία στο Χόλιγουντ μετά από 118 ημέρες: Κέρδισαν τη μάχη με την τεχνητή νοημοσύνη, τι εξασφάλισαν οι ηθοποιοί με τη νέα τριετή συμφωνία

0

Χρειάστηκαν να περάσουν 118 μέρες και αμέτρητες διαπραγματεύσεις για να ανακοινώσουν οι ηθοποιοί μέλη του σωματείου SAG-AFTRA ότι επιστρέφουν στα κινηματογραφικά στούντιο από σήμερα στις 12:01 π.μ ώρα Αμερικής.

Η νέα τριετής συμφωνία που θα υπογραφεί εντός των επόμενων ημερών θα ενισχύσει την ελάχιστη αμοιβή για τα μέλη, θα αυξήσει τις υπολειπόμενες πληρωμές για εκπομπές που μεταδίδονται στο διαδίκτυο καθώς και τις εισφορές των κινηματογραφικών παραγωγών στα προγράμματα υγείας και συνταξιοδότησης του συνδικάτου και θα θεσπίσει νέους κανόνες για τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης στο Χόλιγουντ.

Με ανάρτησή της η πρόεδρος της SAG-AFTRA, Fran Drescher (Φραν Ντρέσερ) μοιράστηκε τον ενθουσιασμό της στο Instagram λέγοντας ότι «τα καταφέραμε» για την επίτευξη της σημαντικής συμφωνίας που βελτιώνει τις οικονομικές απολαβές των μελών του σωματείου διασφαλίζοντάς τους και έναντι της χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης από τα στούντιο.

Μετά από 118 επίπονες ημέρες, η απεργία του Screen Actors Guild και της Αμερικανικής Ομοσπονδίας Καλλιτεχνών Τηλεόρασης και Ραδιοφώνου (SAG-AFTRA) έλαβε τέλος. Η επιτροπή του σωματείου ενέκρινε προσωρινά μια συμφωνία με τη Συμμαχία Παραγωγών Κινηματογράφου και Τηλεόρασης (AMPTP), η οποία εκπροσωπεί τα στούντιο του Χόλιγουντ.

Η επιτυχία πιστώνεται στην μαχητική Φραν Ντρέσερ

Ο Alec Baldwin μπήκε επίσης στο Instagram λίγα λεπτά μετά την ανακοίνωση της επίτευξης συμφωνίας για να ευχαριστήσει την πρόεδρο του Σωματείου Φραν Ντρέσερ -τις πιο εμβληματικές μορφές του κινηματογράφου που έγινε γνωστή για τον ρόλο της στη σειρά «The Nanny»- και την ηγετική της ομάδα για τη σκληρή δουλειά τους στη διαπραγμάτευση με τα στούντιο.

Σύμφωνα με τους Los Angeles Times, το συμβόλαιο θα ενισχύσει την ελάχιστη αμοιβή για τα μέλη, θα αυξήσει τις υπολειπόμενες πληρωμές για εκπομπές που μεταδίδονται στο διαδίκτυο, θα ενισχύσει τις εισφορές στα προγράμματα υγείας και συνταξιοδότησης του συνδικάτου και θα θεσπίσει νέους κανόνες για τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης.

Τόσο το SAG-AFTRA -το μεγαλύτερο συνδικάτο του Χόλιγουντ με 160.000 μέλη- όσο και το συνδικάτο Αμερικανών σεναριογράφων (Writers Guild of America — WGA) ζητούν αυξήσεις στον βασικό μισθό και residuals (οικονομικές αποζημιώσεις που καταβάλλονται στους ηθοποιούς, σκηνοθέτες και άλλους καλλιτέχνες που εμπλέκονται σε τηλεοπτικά σόου και ταινίες σε περιπτώσεις επαναλήψεων, αναμετάδοσης, κυκλοφορίας DVD, ή μέσων streaming) στην εποχή του τηλεοπτικού στρίμινγκ (μετάδοση συνεχούς ροής) και διασφαλίσεις πως η εργασία τους δεν θα αντικατασταθεί από την τεχνητή νοημοσύνη (AI).

Πηγή: ertnews (ΑΟL, Los Angeles Times)

https://hellasjournal.com/2023/11/elixe-i-apergia-sto-choligount-meta-apo-118-imeres-kerdisan-ti-machi-me-tin-techniti-noimosini-ti-exasfalisan-i-ithopii-me-ti-nea-trieti-simfonia/

Ένοπλο επεισόδιο στη Νότια Οσετία και εισβολή σαμποτέρ στην Αμπχαζία: Κάποιοι θέλουν «ανάφλεξη» και στον Καύκασο;

0

Στόχος των δολιοφθορέων ήταν το αεροδρόμιο του Σοκούμι

Περίεργα επεισόδια έλαβαν χώρα στα όρια των αυτονομημένων Δημοκρατιών της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσετίας με την Γεωργία.

Ομάδα αποτελούμενη από 50 δολιοφθορείς εισήλθε στο έδαφος της Αμπχαζίας με σκοπό την «διεξαγωγή τρομοκρατικής επίθεσης» στο αεροδρόμιο του Σοκούμι!

«Οι άνδρες ήταν οπλισμένοι με δυτικά όπλα, πιθανώς τυφέκια εφόδου M-4, με μαύρες στολές, μάσκες, κράνη και ήταν πολύ καλά εξοπλισμένοι. Διέθεταν επίσης ένα ελικόπτερο που πετούσε πάνω από την περιοχή», είπε ο υπουργός Εσωτερικών της αυτονομημένης Δημοκρατίας Ρόμπερτ Κιουτ.

H ομάδα αναζητείται από τις δυνάμεις ασφαλείας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ρωσία σκοπεύει να δημιουργήσει στην περιοχή μεγάλη ναυτική βάση.

 

Όμως αυτό δεν ήταν το μοναδικό περιστατικό. Την προηγούμενη ημέρα υπήρξε ενοχλώ επεισόδιο και στο έδαφος της Νότιας Οσετίας.

«Ένας Γεωργιανός σκοτώθηκε από Ρώσους στρατιώτες που είχαν αναπτυχθεί κατά μήκος των μη αναγνωρισμένων συνόρων μεταξύ της υποστηριζόμενης από τη Μόσχα αποσχισθείσας επαρχίας της Νότιας Οσετίας και των εδαφών που βρίσκονται υπό τον έλεγχο των γεωργιανών ενόπλων δυνάμεων», δήλωσε ο πρωθυπουργός της Γεωργίας Ιρακλί Γκαριμπασβίλι.

H είδηση μάλιστα μεταδόθηκε από το reuters.

Δεν μπορούν να θεωρηθούν τυχαία και ότι δεν έχουν καμία σχέση μεταξύ τους τα δύο επεισόδια.

Είναι πολύ πιθανό ότι κάποιοι απεργάζονται σχέδια δημιουργίας μίας ακόμα συγκρούσεις στην ευαίσθητη αυτή περιοχή του Καυκάσου.

Δεν είναι τυχαίο και το αντιρωσικό κλίμα που έχει δημιουργηθεί στην Αρμενία με την πρόσφατη απώλεια του Ναγκόρνο Καραμπάχ το οποίο στην ουσία παραδόθηκε στους Αζέρους από την κυβέρνηση Πασινιάν.

https://www.pronews.gr/amyna-asfaleia/enoples-sygkroyseis/enoplo-epeisodio-sti-notia-osetia-kai-eisvoli-sampoter-stin-ampxazia-kapoioi-theloun-anafleksi-kai-ston-kaykaso/