«Καλώδιο γιόκ» χωρίς ἄδεια ἀπό τήν Ἄγκυρα – Βέτο στήν ἀεράμυνα τῆς Κύπρου – Ἐμμονή γιά τήν ἀποστρατιωτικοποίηση – Ἐπικίνδυνο προηγούμενο γιά τίς θαλάσσιες ζῶνες
ΟI προκλήσεις τῆς Τουρκίας εἶναι συνεχεῖς.
Μετά τίς εὐθεῖες ἀπειλές πού διετύπωσε ὁ ὑπουργός Ἐξωτερικῶν Χακάν Φιντάν, τώρα τήν σκυτάλη πῆρε ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Ἀμύνης τῆς γείτονος ὑποναύαρχος Ζεκί Ἀκτούρκ, ὁ ὁποῖος ἀπό τό κατάστρωμα τοῦ ἑλικοπτεροφόρου «Ἀναντολοῦ» ἐπανέλαβε τήν ἀπαίτηση τῆς Ἀγκύρας νά τῆς ζητηθεῖ ἄδεια γιά τήν πόντιση τοῦ καλωδίου ἠλεκτρικῆς διασυνδέσεως Ἑλλάδος – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI).
Ὁ Τοῦρκος ἐκπρόσωπος ἐπέβαινε στό πλοῖο τό ὁποῖο μετεῖχε στήν ἀεροναυτική ἄσκηση «Θαλασσόλυκος», τό σενάριο τῆς ὁποίας περιλαμβάνει φάσεις ἀποβατικῶν ἐνεργειῶν καί καταδρομικῶν ἐπιχειρήσεων πού εὐθέως στοχεύουν τά ἑλληνικά νησιά τοῦ Αἰγαίου. Καί ἐνῷ παρακολουθοῦσε τίς φάσεις αὐτές, ἐπανελάμβανε τίς αἰτιάσεις τῆς χώρας του περί ἀποστρατιωτικοποιήσεως τῶν νησιῶν τοῦ ἀνατολικοῦ Αἰγαίου. Ἡ Ἄγκυρα θέλει τά νησιά νά εἶναι εὔκολος στόχος γιά τίς ἁρπακτικές της διαθέσεις.
Ὅλα ὅσα εἶπε ὁ ὑποναύαρχος Ἀκτούρκ εἶναι πάγιες θέσεις τῆς Ἀγκύρας. Ἔχει σημασία ὅμως ἡ χρονική συγκυρία στήν ὁποία γίνονται οἱ δηλώσεις αὐτές καί ἡ κλιμάκωσις τῆς προκλητικότητος ἀπό τίς ἀπειλές πού διατυπώνονται στό τηλεοπτικό στούντιο στήν ἐπανάληψή τους ἀπό ἕνα πολεμικό πλοῖο πού μετέχει σέ μιά μεγάλης κλίμακος ἄσκηση. Ὁ ἐκπρόσωπος ἔθεσε τρία ζητήματα. Ζήτησε προηγούμενο συντονισμό γιά τίς ἐργασίες τῆς ἠλεκτρικῆς διασυνδέσεως, ἐπανέφερε τίς ἀξιώσεις γιά τήν ἀποστρατιωτικοποίηση τῶν νησιῶν καί ἀμφισβήτησε τό δικαίωμα τῆς Λευκωσίας νά ἐνισχύει τήν ἀεράμυνά της, ἀναφερόμενος στήν παρουσία ἑλληνικῶν μαχητικῶν F-16 στήν Μεγαλόνησο.
Τό πλέον ἄμεσο μήνυμα ἔχει νά κάνει μέ τήν ἠλεκτρική διασύνδεση Ἑλλάδος καί Κύπρου. Ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Ἀμύνης ὑποστήριξε ὅτι ἡ πόντισις «καλωδίων ἤ ἀγωγῶν» καί ἡ διεξαγωγή ἐπιστημονικῶν ἐρευνῶν σέ περιοχές πού ἡ Τουρκία θεωρεῖ δική της ὑφαλοκρηπῖδα «πρέπει νά συντονίζονται ἐκ τῶν προτέρων» μαζί της. Καί βεβαίως ἐπανέλαβε τήν ἀπειλή ὅτι δέν θά ἐπιτρέψει δραστηριότητες πού, κατά τήν ἄποψή της, «ἀγνοοῦν τά δικαιώματα καί τά συμφέροντά της». Εἶναι προφανές ὅτι ἡ Ἄγκυρα θέλει νά ἔχει λόγο πρίν ξεκινήσουν ἐργασίες στήν θάλασσα, ἐπικαλούμενη τήν δική της ἐκδοχή γιά τά ὅρια τῆς ὑφαλοκρηπῖδος στήν Ἀνατολική Μεσόγειο.
Μιά ἄλλη διατύπωσις πού πρέπει νά προσεχθεῖ εἶναι ὅτι βάζει στήν ἴδια κατηγορία δραστηριότητες πού τό Διεθνές Δίκαιο ἀντιμετωπίζει διαφορετικά. Ἡ Σύμβασις γιά τό Δίκαιο τῆς Θαλάσσης ἀναγνωρίζει τό δικαίωμα ποντίσεως ὑποθαλασσίων καλωδίων ὁπουδήποτε καί ἀνεξαρτήτως τοῦ κράτους τό ὁποῖο ἔχει κυριαρχικά δικαιώματα ἐπί τῆς ὑφαλοκρηπῖδος. Διαφορετικές ὅμως εἶναι οἱ προβλέψεις γιά τούς ὑποθαλασσίους ἀγωγούς. Ἐκεῖ τό Δίκαιο τῆς Θαλάσσης προβλέπει συναίνεση τοῦ παρακτίου κράτους γιά τήν χάραξη τῆς διαδρομῆς τους. Ἐπίσης οἱ θαλάσσιες ἐπιστημονικές ἔρευνες, τίς ὁποῖες ἡ Τουρκία βάζει στήν ἴδια κατηγορία, ὑπάγονται σέ διαφορετικό καθεστώς, κάτι τό ὁποῖο ἡ Τουρκία ἀποσιωπᾶ ἀπαιτῶντας ἑνιαῖο «προηγούμενο συντονισμό».
Εἶναι προφανές ὅτι ἡ τουρκική ἀπαίτησις δέν ἔχει νά κάνει μέ τήν πόντιση τοῦ καλωδίου αὐτήν καθ’ ἑαυτήν. Χρησιμοποιεῖ ὅμως καί αὐτές τίς ἐργασίες προκειμένου νά ἐγείρει τό ζήτημα τῶν θαλασσίων ζωνῶν. Ἡ παραμικρή ὑποχώρησις τῆς Ἑλλάδος θά ἀποτελέσει ἐφαλτήριο γιά περαιτέρω ἀξιώσεις τῆς Τουρκίας, ἡ ὁποία, ὡς γνωστόν, δέν ἀναγνωρίζει δικαιώματα ὑφαλοκρηπῖδος καί ἄλλων θαλασσίων ζωνῶν στά νησιά.
Ὅσο γιά τήν ἀποστρατιωτικοποίηση, ἡ τουρκική πλευρά ἐπικαλέσθηκε πάλι τίς Συνθῆκες τῆς Λωζάννης τοῦ 1923 καί τῶν Παρισίων τοῦ 1947 καί κάλεσε τήν Ἑλλάδα νά ἀπέχει ἀπό δραστηριότητες πού, ὅπως ὑποστήριξε, θά μποροῦσαν «νά βλάψουν τήν εἰρήνη καί τήν σταθερότητα στήν περιοχή». Δέν σταμάτησε ὅμως ἐκεῖ. Θέλει καί τήν Κύπρο μέ μειωμένη ἀμυντική δυνατότητα.
Ἐστράφη καί κατά τῶν ἐξοπλισμῶν τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας καί κατά τῆς ἀμυντικῆς συνεργασίας της μέ τήν Ἑλλάδα, μέρος τῆς ὁποίας εἶναι ἡ μεταστάθμευσις τῶν F-16 στήν Πάφο. Ὁ ἐκπρόσωπος ὑπεστήριξε ὅτι αὐτές οἱ κινήσεις μποροῦν νά ἐπηρεάσουν ἀρνητικά τίς «εὐαίσθητες ἰσορροπίες». Εἰδικῶς γιά τήν ἀεράμυνα, μάλιστα, ἀνέφερε ὅτι ὁ ἰσχυρισμός πώς τά συστήματα εἶναι ἀμυντικά καί δέν συνιστοῦν ἄμεσο ἀπειλή γιά τούς Τουρκοκυπρίους δέν ἀρκεῖ γιά νά παραμεριστοῦν οἱ ἀνησυχίες τῆς Ἀγκύρας.
estianews.gr
